2022-824790 Bijlage Tussentijdse rapportage 2022 gemeente Gorinchem.pdf
Tekst van het document
6
Voor de dekking van de kosten voor o.a. het bouwrijp maken en de wijziging van bestemmingsplannen als gevolg van de voorgenomen verhuizing van Hippos naar de locatie Haarweg is € 37.000 benodigd. De dekking hiervoor kan eenmalig gevonden worden binnen het exploitatiebudget onderwijshuisvesting bijzonder voortgezet onderwijs. Zie verder programma 6.
7
Voor de crisisdienstverlening aan inwoners uit de regio die als gevolg van de coronacrisis hun baan verloren of dreigden te verliezen, heeft Gorinchem via Avres een voorschot van € 289.000 van het Rijk ontvangen. Dit bedrag betalen wij als centrumgemeente van de arbeidsmarktregio door aan de gemeente Vijfheerenlanden, waar het programmamanagement van de arbeidsmarktregio is belegd. Voor ons leidt dit eenmalig tot een budgettair neutrale begrotingswijziging van € 289.000.
8
Voor arbeidstoeleiding PrO-vso hebben wij in 2022 een bedrag van € 112.000 ontvangen van het ministerie SZW. Dit bedrag betalen wij door aan de praktijkscholen het Vita College en de Noordhoek. Dit betekent een incidentele budgettair neutrale begrotingswijziging van € 112.000.
9
Als gevolg van corona en de beperkende maatregelen moesten cursusaanbieders (deels) sluiten en konden minder opleidingen volwasseneneducatie aanbieden. Daardoor hebben we niet de volledige WEBmiddelen kunnen besteden. De gemeenten mochten over de jaren 2020 en 2021 een groter deel van de WEB-middelen doorschuiven. Met deze middelen uit voorgaande jaren ad € 50.000 zullen wij extra
26
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Nr.
Bijstelling en prognose exploitatiebudgetten investeren in volwasseneneducatie. Via de reguliere P&C momenten c.q. via een raadsinformatiebrief zullen wij u hierover informeren.
10
De gestegen lasten voor de huur van de gemeentelijke gymzalen en de navenante stijging van de huurbaten en de juiste verwerking van de huurlasten en -baten voor de gymzaal Elzenhof leiden tot een budgettair neutrale bijstelling van € 84.000. Zie verder de toelichting op taakveld 41.
11
Als gevolg van de beëindiging van het gebruik van de locatie Laag Dalemseweg en de sloop van het pand vervallen structureel de huurbaten voor medegebruik van € 39.000. Daartegenover staat het vervallen van de gemeentelijke huurlast van € 11.000. Het volledig in gebruik geven van de onderwijslocaties aan de Top Naeffstraat 28 en de H. de Ruijterstraat 30 leidt tot een structurele toename van de huurbaten van respectievelijk € 12.000 en € 19.000.
12
Na actualisatie van de budgetten voor verzekeringen en belastingen voor de onderwijsgebouwen in Gorinchem, kunnen deze structureel met € 8.000 en € 15.000 verlaagd worden.
13
Voor het op orde krijgen van het binnenklimaat in schoolgebouwen in het primair en voortgezet onderwijs in verband met de uitbraak van corona heeft de gemeente voor een aantal scholen een specifieke uitkering (toegezegd) gekregen. De aanvullende netto-uitkering voor het Lyceum Oude Hoven bedraagt € 148.000 en de totale subsidie van € 234.000 wordt 1 op 1 doorbetaald aan het schoolbestuur. De ontvangen en doorbetaalde specifieke uitkeringen binnenklimaat voor 2021 zijn abusievelijk onjuist verantwoord en deze omissie wordt in 2022 gecorrigeerd. Dit leidt tot een incidentele administratieve budgettair neutrale wijziging van € 619.000
14
Voor de kosten voor de verhuizing van Het Kleurenlint en de opening van de brede school Dalemplein wordt een bedrag van € 11.000 onttrokken aan de algemene reserve.
15
Door de vertraging in het I_lab-project en het administratief verschuiven van de verhuizing Hippos naar programma 6 wordt de onttrekking aan de dekkingsreserve I_lab voor 2022 met € 1.237.000 verlaagd. Binnen het totaal van de begroting (programma's) en gefaseerd over de jaren heeft dit geen financiële consequenties (alles wordt gedekt via de dekkingsreserve I_lab) en is slechts sprake van een actualisatie van de jaarbedragen. Zie ook de toelichting op programma 6 inzake Hippos.
27
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Investeringen (bedragen x € 1.000) Yulius aanpassen Merwedekanaal 8a ihp 2014
Budget
Bijstelling
V/N
-750
V
150
Yulius renovatie Dr. Hiemstralaan 24-24a
1.000
Uitbreiding Fortis lyceum en sporthal OKK
Bijgestelde raming 150 250 1)
1.490
1.490
IHP 2020 binnenklimaat
500
500
Renovatie gymzaal J van Egmond
300
300
Grondkst nieuwbouw school hoog dalem
669
669
Nieuwbouw bs Hoog Dalem LOGOS
2.287
2.287
Nieuwbouw bs Hoog Dalem OVO
2.287
2.287
Nieuwbouw bs Hoog Dalem gymzaal
3.433
3.433
Nieuwbouw bs Hoog Dalem inrichting gymzaal
60
60
Nieuwbouw bs Hoog Dalem grondkosten parkeren
105
105
Nieuwbouw bs Hoog Dalem parkeren
83
83
Brede school Hoog Dalem buitensport
160
160
Brede school Hoog Dalem SKG
1.225
1.225
Ihp 2017 uitbreiding Retranchement
1.275
Vervangende nieuwbouw Gilde CVO-AV
16.500
16.500
Verbouwing Hoefslag 6 tbv I_lab
2.576
2.576
Inrichting Hoefslag 6 tbv I_lab
125
125
Openbare ruimte tbv I_lab
450
450
Herhuisvesting locatie De Burcht
1.146
1.146
Lasten
35.821
Yulius renovatie Dr. Hiemstralaan 24-24a
Nummer Toelichting
750
N
114
2.025 1)
35.821 V
114 2)
Verbouwing Hoefslag 6 tbv I_lab
1.900
1.900
Baten
1.900
114
V
2.014
Totaal investeringen
33.921
-114
V
33.807
Nr. Bijstelling investeringen 1
28
Bij Raadsvoorstel: Z/20/690598/D-743854, Visievorming IHP en knelpunten onderwijshuisvesting, van 3 mei 2021, heeft de gemeenteraad besloten om van het investeringsbudget Renovatie Dr. Hiemstralaan 24/24a een budget van € 750.000 toe te voegen aan het investeringsbudget Nieuwbouw Retranchement. Dit in het kader van het versneld uitvoeringsprogramma voor de vervangende nieuwbouw voor De Regenboog/sbo Beatrix de Burcht (nieuwbouw unilocatie + pilot voor meer inclusief onderwijs).
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
3.6
Programma 6 Sport, cultuur en recreatie
Onderwerp
Toelichting prioriteiten en aandachtspunten
Sportaccommodaties
De stijgende energieprijzen en een aflopend energiecontract zorgen ervoor dat het zwembad het Caribabad en de 3 grote sporthallen in Gorinchem vanaf 2023 een financiële impuls nodig hebben om open te blijven. Met name het zwembad is een grootverbruiker op het gebied van energie. Met de Stichting Gorinchemse Sportaccommodaties (SGS) is nauwgezet contact en worden meerdere scenario’s, inclusief de financiële consequenties, voor de sportaccommodaties uitgewerkt.
Capaciteit en tarieven binnensport
Sporthal Fortes/OKK is in maart officieel in gebruik genomen. De sporthal is voor zowel het onderwijs als gymnastiekvereniging OKK. In combinatie met de sportzaal Dalemplein is er extra ruimte gerealiseerd voor de binnensport in Gorinchem. De handbalvereniging Achilles en gymnastiekvereniging OKK hebben nu een ''eigen'' plek waar de verenigingen zich kunnen ontwikkelen en hun maatschappelijke rol beter kunnen uitvoeren. Een voorbeeld hiervan is de buurthuisfunctie die GHV Achilles uitvoert tijdens de trainingen bij Dalemplein en de koppeling van OKK met het Fortesfestival.
Subsidiebeleid
De maatschappelijke sportverenigingen hebben het themagericht werken voor jeugdsportsubsidie afgerond voor het sportseizoen 2021-2022. Vanwege de impact van corona en de herstart van de verenigingen is de focus gelegd op binding vanleden en het aantrekken vrijwilligers.
De Nieuwe Doelen
De gemeenteraad heeft op 9 december 2021 ingestemd met het organiseren van een aanbesteding en de uitgangspunten voor de werving van een exploitant voor De Nieuwe Doelen. Ook heeft de raad aangegeven open te staan voor eventuele bestemmingsplanwijzigingen ten behoeve van een, mogelijke uitbreiding van het gebouw en/of van de horecavoorziening. Dit blijft bij een intentie, want voor een bestemmingsplanwijziging is een aparte procedure vereist. De raad heeft daarnaast een motie aangenomen waarin zij het college verzoekt om alternatieve locaties voor een groot podium ook een kans te geven mee te doen aan de aanbesteding. Voor de verkiezingen heeft het college besloten om de uitvoering van de motie over te laten aan het nieuwe college.
Gorcumse geschiedenis en Tot april heeft het Gorcums Museum in het teken gestaan van kleur, met een erfgoed hedendaagse tentoonstelling en een presentatie van gekleurde objecten uit de historische collectie. Van mei t/m begin oktober besteedt het Gorcums Museum aandacht aan de herdenking van de jaren 1572 en 1672, in een combinatie van mijlpalen uit de lokale geschiedenis en interpretaties van hedendaagse kunstenaars. Zoals gebruikelijk kennen de tentoonstellingen een activiteiten- en educatieprogramma. Met betrekking tot de herinrichting van de historische afdeling is begin 2022 een uitvraag afgerond waarbij aan Kaleido Collective de opdracht is gegund om de conceptontwikkeling te begeleiden en een ontwerp op te stellen en te realiseren. In het najaar wordt het ontwerptraject afgerond, waarna de voorbereidingen voor de realisatie in gang worden gezet Gorinchem Inspireert
In maart is, in samenwerking met BIZ Hartje Gorcum, een inspiratieavond over Het Warenhuis Gorinchem georganiseerd. Vanaf mei zijn het stadsthema ‘Boeiend’ en de daaruit voortkomende culturele activiteiten via diverse kanalen onder de aandacht gebracht. Ook hebben we in het Gorcums Museum een pop-up doeruimte ingericht. Hier zijn onder andere fotografieworkshops aan scholen en een dansproject (Switch2move voor leerlingen van de praktijkschool en mensen met dementie) georganiseerd. Het Gorinchemse onlineplatform sport & cultuur is gelanceerd en er is
29
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Onderwerp
Toelichting prioriteiten en aandachtspunten een zomerprogrammaboekje vol activiteiten tijdens de zomervakantie uitgegeven. De Iktoon maand voor en met amateurkunst in juni, met onder andere voorstellingen bij de Rozenobel, een culturele Langendijkroute en een Cultuurcafé als afsluiter waren een succes.
Bevordering deelname sport
In januari 2022 is het nieuwe sportbeleid 'De Kracht van Sport 2022-2025' ingegaan. Dit beleid borduurt voort op de afgelopen jaren en het Sportakkoord 'De Kracht van Sport-extra' dat in 2020 is vastgesteld en loopt tot eind 2022. - Pijler Bewegend leren: We zijn verder gegaan met de uitrol van het ASM-model in Gorinchem. Zo hebben 18 professionals uit sport, zorg en onderwijs een ASM-opleiding gevolgd. Het vakwerkplan is doorontwikkeld met alle partners en de MQ-scan wordt dit jaar uitgevoerd op 8 scholen voor primair onderwijs. De kinderen die ''minder'' scoren op deze scan worden vrijblijvend en kosteloos uitgenodigd om bij het sportpunt plus aan te sluiten. - Pijler Meedoen door beweging: Dit jaar wordt met name ingezet op een gezonde leefstijl, middels de campagne 'Gorinchem Gezond'. Hiermee willen we, samen met diverse partners uit verschillende domeinen uit de stad, een gezonde leefstijl voor alle inwoners mogelijk maken. Daarnaast hebben we SeniorenFit verder uitgerold, dit keer in de Binnenstad - Pijler Sterke spelbepalers: In het sportakkoord zijn 'gezond vrijwilligersbestand' en 'vitale medewerkers' belangrijke speerpunten. Hiermee zetten we in op het versterken van onze spelbepalers. Bijvoorbeeld door een grote vrijwilligerscampagne, het aanbieden van opleidingsbudget en het bieden van een platform tijdens (sport)evenementen.
Daarnaast ondersteunen we verenigingen met persoonlijke en gezamenlijke verenigingsadviesgesprekken. - Pijler Gorcum Sportvesting: Na 2 jaar beperkingen door corona hebben we in 2022 een aantal evenementen weer opgepakt. Denk aan de Ramadan Cup, Cruyff court kampioenschappen, schoolsporttoernooien, positief coachen workshops, bijeenkomsten met spelbepalers voor het sportakkoord, para triatlon en het Sportgala.
Speelruimteplan
De wijk Wijdschild is grotendeels afgerond en opgeleverd voor wat betreft herinrichting spelen. Vanaf maart zijn er meerdere participatie bijeenkomsten geweest voor het oostelijke gedeelte van de Haarwijk, de volgende wijk die aan de beurt is. De definitieve ontwerpen zijn in de zomer van 2022 afgerond en nadien aanbesteed. Realisatie zal plaatsvinden eind 2022, begin 2023. Als gemeente Gorinchem hebben we ons ingeschreven voor het project Gezonde Buurt. Vanwege de vele inschrijvingen en als gevolg van een lotingsystematiek zijn we als gemeente niet ingedeeld voor het project.
Emancipatie en diversiteit
Begin maart zijn de resultaten van het onderzoek naar discriminatie bekend gemaakt. De aankomende maanden gaat de gemeente met maatschappelijke partners en antidiscriminatievoorziening RADAR aan de slag met meldingsbereidheid. Begin 2022 zijn er verschillende dialogen georganiseerd met als thema tolerantie.
30
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Sport, cultuur en recreatie Begroting 2022 (bedragen x € 1.000)
Bijstelling
V/N
Bijgestelde raming
Prognose
Nummer Toelichting
1.839
1.839
1,2,3
3.665
3.665
TV51 Sportbeleid en activering
1.212
627
TV52 Sportaccommodaties
3.654
11
TV53 Cultuurpres. productie en participatie
2.299
-12
2.287
2.087
TV54 Musea
1.423
7
N
1.430
1.430
TV55 Cultuur erfgoed
1.126
60
N
1.186
1.186
773
-
773
773
TV57 Openbaar groen en (openlucht) recreatie
3.486
31
3.517
3.517
Lasten
13.973
724
14.697
14.497
135
182
TV52 Sportaccommodaties
1.491
60
TV53 Cultuurpres. productie en participatie
108
9
TV54 Musea
125
6
TV55 Cultuur erfgoed
142
62
TV56 Media
107
-
TV57 Openbaar groen en (openlucht) recreatie
212
-63
2.320
256
-11.653
-469
TV56 Media
TV51 Sportbeleid en activering
Baten Totaal van saldo baten en lasten
N N V
N N
V
6
7,8,9
317
317
1,2,3
1.551
1.551
5
117
117
V
131
131
V
204
204
107
107
149
149
2.576
2.576
-12.122
-11.922
V V
N V
N
Stortingen in reserves
499
-
499
499
Onttrekking aan reserves
104
496
V
600
600
-12.048
27
V
-12.021
-11.821
Saldo
4
6
7,8,9
10
Nr.
Bijstelling en prognose exploitatiebudgetten
1
Eind 2021 hebben we rijksmiddelen voor het Sportakkoord 2021 (€ 40.000) en de aanvulling hierop voor activiteiten op het gebied van gezonde leefstijlinterventies (€ 45.000) ontvangen. Hiervan is in 2021 een bedrag van € 5.000 besteed. De middelen voor uitvoering van het Sportakkoord en Leefstijlinterventies zijn m.n. door corona in 2021 niet volledig uitgegeven en het restant van deze middelen is in 2022 weer beschikbaar gesteld. Daarnaast hebben we voor het Sportakkoord 2022 wederom een subsidie van € 20.000 ontvangen. Voor de uitvoering van het Sportakkoord wijzigen we de begroting met € 60.000 en voor de activiteiten op het gebied van gezonde leefstijlinterventies met € 40.000. Beide wijzigingen zijn budgettair neutraal.
2
De definitieve vaststelling van de btw-restitutie op basis van de regeling Stimulering Sport bedraagt € 181.000 en valt hiermee € 81.000 hoger uit dan geraamd.
3
Voor de voorbereidingskosten voor de verhuizing van paardensportvereniging Hippos naar de locatie Haarweg is € 37.000 benodigd. We hebben hier eenmalige dekking voor gevonden binnen de exploitatiebudgetten voor huisvesting bijzonder voortgezet onderwijs (zie ook de toelichting op programma 5, taakveld 42). Voor de verhuizing ontvangt Hippos een bijdrage van maximaal € 500.000. Deze bijdrage wordt gedekt uit de dekkingsreserve I_lab. Om redenen van transparantie wordt de bijdrage aan Hippos
31
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Nr.
Bijstelling en prognose exploitatiebudgetten plus de dekking uit de dekkingsreserve I-lab administratief verplaatst van Programma Onderwijs naar Programma Sport, cultuur en recreatie.
4
Het Rijk heeft ons via een aantal corona steunpakketten in 2020 en 2021 budget beschikbaar gesteld voor het borgen van de lokale culturele infrastructuur. In 2020 heeft de gemeenteraad hier € 206.000 van bestemd voor de uitvoering van een reactivatieplan cultuur, waarbij met cultuur als middel de stad niet alleen cultureel, maar ook sociaal en economisch zou worden geactiveerd. Gezien de positieve ontwikkelingen op cultureel vlak, verwachten we deze € 200.000 niet meer sec voor cultuur nodig te hebben. Op dit moment onderzoeken we de mogelijkheden om (in brede samenhang met cultuur) extra op reactivering en innovatie op sociaal en economisch vlak in te zetten, waarbij deze middelen dan kunnen worden benut. In afwachting van concrete plannen hiervoor, prognosticeren we een overschot op cultuur van € 200.000.
5
Na actualisatie van de huurbaten voor de sporthallen SGS en het Caribabad wijzigt de begroting structureel positief met respectievelijk met € 24.000 en € 23.000.
6
Voor de uitvoering van ons project Cultuurhistorisch onderzoek en waardestelling vesting Gorinchem met aandacht voor de Oude Hollandse Waterlinie hebben wij een projectsubsidie ontvangen van € 12.500. Voor de restauratie van de duiker aan de Melkheul hebben wij een Provinciale subsidie van € 50.000 ontvangen. Tegenover deze subsidies staan ook lasten, waardoor de begroting eenmalig budgettair neutraal wordt gewijzigd.
7
Voorheen organiseerden wij het Winterfestijn zelf. Tegenover de kosten ad € 100.000 stonden overeenkomstige baten uit subsidies en bijdragen van derden. Nu het Winterfestijn door een externe partij wordt georganiseerd, dienen wij dit structureel en budgettair neutraal te wijzigen in onze begroting.
8
Onder andere als gevolg van het doorschuiven van investeringen in het kader van het speelruimteplan en van diverse investeringen in de openbare ruimte (bv. park 10e Penninglaan, Emmapark, meekoppelkans Ravelijn) is er een eenmalig voordeel op de kapitaallasten van € 61.000 op programma 6, taakveld 57.
9
Voor de aanleg van Beweegroutes in de stad hebben we een Provinciale subsidie ontvangen van € 37.000. Tegenover deze subsidie staan ook lasten, waardoor de begroting eenmalig budgettair neutraal wordt bijgesteld. Wij voeren voor de CV Hoog Dalem onderhoudswerkzaamheden uit die wij vervolgens bij de CV kunnen declareren. Door een teveel aan interne uren inzake het onderhoud van het openbaar groen bij de CV Hoog Dalem, welke niet voor declaratie in aanmerking komen, is voor de jaren 2021 en 2022 per saldo een incidenteel tekort van € 160.000 ontstaan.
10
32
Voor de dekking van de bijdrage van € 500.000 aan de paardensportvereniging Hippos wordt een onttrekking van € 500.000 gedaan aan de dekkingsreserve I_lab. (dit betreft de administratieve verplaatsing van programma 4 naar programma 6. Op programma 4 is sprake van een verlaging van de onttrekking aan de dekkingsreserve I_lab).
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Investeringen (bedragen x € 1.000)
Budget
Bijstelling
V/N
Bijgestelde raming
Vestingsplan 2020 bastion VIII
250
250
Ravelijn Oostgracht
50
50
Meekoppelkans Ravelijn
311
311
Meekoppelkans Woelsewaard parkeren
68
68
Meekoppelkans Woelsewaard struinpad
36
36
Speelruimteplan 2020
103
103
Speelruimteplan 2021
63
63
Speelruimteplan 2022
293
Speelveld Hoog Dalem
400
Herinrichting park 10e Penninglaan
420
Aanleg Sportveld GJS
293 -90
V
90
N
310 1) 420 90 1)
Hardware audiovisiuele middel museum-RAG
70
70
Inventaris en verlichting museum
45
45
Vestingplan, vervangen meubilair
55
55
Kademuren J Bloempad en Krabsteeg
260
260
Bruggen en visssteigers
288
288
Cultuurhuis 2019
7.000
7.000
Voorbereiding kades Stationsweg
50
50
Actiewagen
30
30
Vervangen VW transporter
44
44
Vervangen Renault trafic
35
35
Ransomes maaier
75
75
Boemer tractor
50
50
Maaiarm heggensnoeier
28
28
Waterbus buitendienst
58
58
Nieuw Holland tractor sportvelden
67 10.149
Nummer Toelichting
67 -
10.149 0
Vestingsplan 2020 bastion VIII
100
100
Meekoppelkans Ravelijn
0
Meekoppelkans Woelsewaard parkeren
0
Meekoppelkans Woelsewaard struinpad
0,00
Baten Totaal investeringen
100
0
100
10.049
0
10.049
Nr.
Bijstelling investeringen
1
Als gevolg van de al maar stijgende bouwmaterialenprijzen, verwachten we dat de aanbesteding voor de aanleg van een kunstgrasveld bij voetbalvereniging GJS € 90.000 hoger uit gaat vallen dan vooraf geraamd. Dit verschil kunnen we dekken uit het investeringsbudget voor de aanleg van het speelveld Hoog Dalem dat niet volledig benut is.
33
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
3.7
Programma 7 Sociaal domein
Onderwerp
Toelichting prioriteiten en aandachtspunten
Voorkomen overbelasting mantelzorgers
In maart hebben we de workshop BordjeVol Mantelzorg georganiseerd. Deze methode helpt mantelzorgers keuzes te maken zodat ze zorg volhouden en tijdig om hulp vragen. (uit het eigen netwerk of respijtzorg). We houden contact met mantelzorgers door persoonlijke intakes. Op het gebied van respijtzorg zijn er mogelijkheden vanuit Wmo maatwerk in de vorm van dagbesteding, kortdurend verblijf vanuit de Wmo en huishoudelijke ondersteuning en respijtzorg Thuis (als algemene en maatwerkvoorziening). In mei organiseerden we een informatie en ontmoetingsbijeenkomst in de vorm van een High Tea. Ook organiseerden we informatiebijeenkomsten over Verlies en Rouw en het (levens)testament. In samenwerking met het Steunpunt Molenlanden organiseerden we in de Week van de jonge mantelzorger diverse activiteiten. Scholen en andere partnerorganisaties ontvingen flyers met de tips over het signaleren en ondersteunen van jonge mantelzorgers. De gemeenteraad heeft bij de behandeling van de Jaarstukken 2021 op 23 juni 2022 een motie aangenomen ter ondersteuning van mantelzorgers. In Gorinchem leven op dit moment zo’n 580 mensen met gevolgen van dementie. Daarvan wonen 440 mensen zelfstandig (Woonzorgwijzer, jaar 2020). De mantelzorgers van mensen met dementie verlenen intensieve zorg en voelen zich veelal zwaar belast.
Onder regie van de gemeente is er een initiatiefgroep van inwoners aan de slag gegaan met de realisatie van een Odensehuis. Het Odensehuis is een open ontmoetingscentrum voor en door mensen met beginnende dementie en hun mantelzorgers. Het biedt ondersteuning aan mensen met beginnende dementie en hun naasten. Uit onderzoek naar de maatschappelijke opbrengsten voor bezoekers en mantelzorgers blijkt dat een Odensehuis bijdraagt aan vermindering van de belasting en eenzaamheid en bijdraagt aan het mentaal welbevinden van mantelzorgers. De € 49.000 uit de motie zal worden benut voor het opstellen van een ondernemingsplan en een bijdrage in de exploitatiekosten in de opstartfase.
Integraal Sociaal Beleid
Tijdens de I&O van 17 februari 2022 is de raad bijgepraat op wat er is gebeurd en wat er het komende halfjaar te gebeuren staat. In september 2022 zal er weer een I&O plaatsvinden voor dit onderwerp. Verder werken we in 2022 aan een verdere integrale aanpak om de inwoners beter te ondersteunen, minder te belasten en om beleid en ondersteuning effectiever in te zetten. Ook gaan we effectmetingen uitvoeren.
Aandacht voor eenzaamheid
Na twee jaar corona zijn er in de aanpak tegen eenzaamheid weer meer mogelijkheden voor ontmoeting. Naast de ondersteuning van het reguliere aanbod en het uitvoeren van signalerende huisbezoeken ligt de focus in de eenzaamheidsaanpak op het bereiken van de ‘eenzame inwoner’ die nog niet van het aanbod af weet of de drempel voor activiteiten te hoog vindt. Door onze inwoners inzicht te geven in hun mogelijkheden tot signaleren of het doen van een 'klein gebaar' willen we de drempels verlagen en beter de eenzame mensen in beeld krijgen. Deze insteek komt terug in de Week tegen Eenzaamheid die eind september onder de noemer ‘Kom Erbij’ plaatsvindt. Daarnaast is er een specifieke aanpak voor jongeren. Hierbij ligt de focus l op het doorbreken van het taboe rondom eenzaamheid.
Anders sturen op zorginkoop
Jeugd: Per 1 januari 2022 is het nieuwe inkoopkader jeugd ingegaan met daaraan gekoppeld een normenkader. Hierover worden met het Sociaal Team Gorinchem afspraken gemaakt waarop we als gemeente toezien.
34
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Onderwerp
Toelichting prioriteiten en aandachtspunten Wmo: Per 1 januari 2022 zijn nieuwe overeenkomsten gesloten met aanbieders Huishoudelijke Ondersteuning. De bestaande overeenkomsten lopen nog een jaar door. In de loop van 2022 ontvangen alle cliënten een nieuwe indicatie waarbij de ondersteuning in tijd wordt uitgedrukt. De nieuwe inkoopafspraken zijn hierop ingericht. Daarmee werken we in lijn met de laatste rechterlijke uitspraken. Voor de maatwerkvoorzieningen Begeleiding is een nieuwe inkoopprocedure in voorbereiding. We doen dit samen met de gemeente Molenlanden. De inkoopprocedure ronden we uiterlijk 1 januari 2023 af en is in lijn met de laatste rechterlijke uitspraken. Verlenging van bestaande overeenkomsten is niet meer mogelijk. Voor trapliften loopt eveneens een aanbesteding. Ook hier werken we samen met de gemeente Molenlanden. Verwachting is dat deze procedure medio september is afgerond.
Inrichting dementievriendelijke gemeenschap
De eerste groep van 12 mantelzorgers heeft de training Dementie en Nu afgerond. In het najaar start een tweede groep. In september zal de dementievriendelijke route nabij Het Gastenhuis in Hoog Dalem worden geopend. Winkeliers en wijkbewoners worden uitgenodigd dementievriendelijk te worden door het volgen van een online training. Daarnaast ontvangen zij een flyer over de signalen van dementie en wat te doen als zij deze signalen bij zichzelf of hun dierbaren herkennen. In mei is een informatiebijeenkomst gehouden voor belangstellenden die de handen ineen willen slaan om een Odensehuis op te gaan richten. In juni is daaruit een kleine initiatiefgroep voortgekomen, die aan de slag gaat met een ondernemingsplan voor een Odensehuis in Gorinchem. Het Odensehuis is een inloophuis voor mensen met lichte dementie en hun naasten. Zie verder bij "voorkomen overbelasting mantelzorgers."
Eigen bijdrage Wmo
Het kabinet werkt aan een aanpassing van de eigen bijdrage voor de huishoudelijke ondersteuning in de Wmo. Dit wordt de komende periode uitgewerkt. Daarvoor is een wetswijziging nodig en dit vergt een aanzienlijke implementatietijd. De beoogde datum van inwerkingtreding is 1 januari 2025. Dit zal leiden tot een stijging van de inkomsten uit eigen bijdragen onder gelijktijdige vermindering van de rijksbijdrage. Verwachting is dat dit budgettair neutraal is.
Sociaal Team
De afgelopen maanden is er aandacht geweest voor de toegankelijkheid en bereikbaarheid van het Sociaal Team. Zo is de aanmelding bij het Sociaal Team voor huisartsen vereenvoudigd en is de website van het sociaal team vernieuwd. Er is ook gewerkt aan de integraliteit (0-100). Er werken nu Wmo-consulenten op de locatie van het Sociaal Team (Spijksedijk). Ook is er, met onder andere onze partners uit het Sociaal Team, een start gemaakt met de werkgroep centrale toegang 'welzijn en sociaal domein'. In april zijn de eerste professionals in het sociaal team gestart om de jeugdhulp dichterbij en meer lokaal te organiseren (Jeugdhulp naar Voren - JNV). In juni 2022 was het team compleet om de maatregel JNV vorm te geven. Er zijn afspraken met het Sociaal Team gemaakt over taken, prestaties en monitoring van de inzet van JNV. Op een later moment volgt hierover een terugkoppeling.
Cliëntervaringsonderzoek (CEO) Wmo en Jeugd
Jeugd: In het tweede kwartaal van 2022 is er gestart om, naast cijfermatige gegevens, ook het persoonlijke verhaal van ouders en jeugdigen op te halen (Narratief cliëntervaringsonderzoek Jeugd). De uitkomsten van het cliëntervaringsonderzoek 2021 worden na de zomer gedeeld. Wmo: Ook de uitkomsten van het cliëntervaringsonderzoek Wmo 2021 zullen in het 3e kwartaal worden gedeeld. Samen met de gemeente Molenlanden verkennen we dit jaar de mogelijkheden om het cliëntervaringsonderzoek op een andere wijze uit te voeren. Gedacht wordt aan een combinatie van kwantitatief en kwalitatief onderzoek.
35
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Onderwerp
Toelichting prioriteiten en aandachtspunten In 2022 vindt het onderzoek nog plaats op 2 vaste momenten aan de hand van een korte vragenlijst (zgn. continu-onderzoek).
Preventieprogramma's en activiteiten
Sinds januari wordt het jongerenwerk uitgevoerd door The Mall. Ze besteden met name aandacht aan de jongeren met een risico op een achterstand. Door een aantal interventies zijn incidenten onder jongeren voorkomen. Er is voorlichting gegeven over social media en meidenwerk is opgepakt. Door het brede netwerk in de stad heeft het jongerenwerk een preventieve werking. Afgelopen halfjaar is er verder uitvoering gegeven aan de activiteiten zoals genoemd in het lokaal preventieakkoord ‘Samen voor een gezonder Gorinchem’. De centrale thema’s zijn: de vermindering van roken en alcoholgebruik en de aanpak van overgewicht onder de inwoners. De focus ligt op preventie en er wordt aangehaakt op lopende initiatieven en acties. Youz preventiewerk heeft ook in 2022 consultatie en voorlichting uitgevoerd rondom middelengebruik en verslavingen. De samenwerking met het nieuwe jongerenwerk is geïntensiveerd. Er worden weer rondes gelopen door de jongerenwerker en preventiewerker en Youz sluit aan bij inlopen van The Mall. Ook is Youz dit jaar gestart met het bieden van ondersteuning aan een KOPP-groep voor kinderen van ouders met mentale- en/of verslavingsproblematiek.
Rookvrije buitenruimte
Met de verschillende scholen, sporthal en moskee die in de buurt van sportcomplex de Hoefslag liggen, is hard gewerkt aan een rookvrije buitenruimte. Afgelopen mei is deze grotendeel rookvrije zone feestelijk geopend. De GGD heeft dit initiatief uitgelicht als afsluiting van de regionale campagne ZHZ-rookvrij. Komende periode wordt lopende ondersteuning vanuit Youz rondom verslavingen voortgezet en krijgen sportverenigingen de mogelijkheid voor extra ondersteuning rondom rookvrij sporten.
Leven lang bewegen
Van de volwassenen in Gorinchem heeft 52% overgewicht en daarnaast worden steeds meer mensen zich bewust van het belang van een gezonde leefstijl. Daarom zijn we vanuit het ISB, volksgezondheid en sport het project Gorinchem Gezond gestart. Dit project maakt zich sterk voor een gezond leven voor alle inwoners van Gorinchem. Gorcumse maatschappelijke partners, ondernemers, professionals en de gemeente vormen het netwerk. Gorinchem Gezond zet in op een gezonde stad met vitale inwoners. In de Gildenwijk, Stalkaarsen, Haarwijk en de Lingewijk is SeniorenFit al uitgevoerd. In het voorjaar is dit verder uitgerold in de Binnenstad. Na de huis-aan-huis enquête kregen alle 65+ers de kans om hun fitheid te meten tijdens de fittest. De deelnemers konden aansluiten bij een van de Beweeg-je-fit groepen, daarnaast kon er aangesloten worden bij creatieve activiteiten en koffie ochtenden.
Centraal Punt, Haarsekade Stichting Boukie heeft een meerjarig plan (2022-2025) ingediend inclusief financiële 120 onderbouwing voor de doorontwikkeling van de ontmoetingsplek Centraal Punt en de talentontwikkelingsplek aan de Grote Haarsekade 120 en de stadsbrede programmering voor talentontwikkeling op het gebied van cultuur, sport en overige zinvolle vrijetijdsbesteding. De Stichting wil de ontmoetingsfunctie in Centraal Punt en de programmering gericht op talentontwikkeling van jongeren de komende jaren verder doorontwikkelen. Wekelijks wordt het Centraal Punt door een flinke groep jongeren bezocht (10 tot 23 jaar). De buitenruimte van Centraal Punt is beweegvriendelijk gemaakt en richting de toekomst zal deze ruimte zich uitbreiden. Inburgering
36
Met ingang van 1 januari 2022 is de nieuwe Wet Inburgering ingegaan. Sinds deze datum ligt de regie op de uitvoering van de inburgering bij de gemeente. Het proces tot vaststellen van de inburgeringplicht verliep landelijk niet goed. Inmiddels is dit probleem verholpen. De nieuwe Wet Inburgering is op sommige onderdelen (nog) in ontwikkeling.
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Onderwerp
Toelichting prioriteiten en aandachtspunten Voor een van de leerroutes, de onderwijsroute, loopt op dit moment nog een aanbesteding. Het budget wat in beginsel beschikbaar was gesteld bleek niet toereikend te zijn. Eind 2021 hebben de gemeenten extra budget ontvangen voor de instroom in de onderwijsroute in 2022.
Transformatie Beschermd Wonen en Opvang
Het kabinet heeft opnieuw besloten tot uitstel van de invoering van het herverdeelmodel en het woonplaatsbeginsel voor Wmo Beschermd Wonen. Er is meer onderzoek nodig op dit dossier. Het regionale en lokale transformatie proces op Beschermd Wonen (Proeftuin Maatwonen) wordt in samenwerking met zorgaanbieders en lokale partners gecontinueerd. De Opvangcapaciteit voor dak- en thuislozen staat nog onverkort onder druk. De krapte op de woning markt en de druk op maatschappelijk vastgoed voor meerdere doelgroepen, is erg hoog en vormt voor de uitbreiding van regionale Opvangcapaciteit -afgesproken in de Regionale Agenda Huisvesting Kwetsbare Groepen- een extra uitdaging. In samenwerking met zorgaanbieder, Poort6 en gemeente zijn wij er in Gorinchem in geslaagd om de afgesproken regionale Opvang voor dakloze gezinnen op te leveren (7 plaatsen en 1 crisisplaats). Het kabinet heeft structurele middelen voor Wmo Opvang toegezegd voor centrumgemeenten. De gezamenlijke verkenning met buurgemeente Molenlanden naar een locatie voor een regionaal project Skaeve Hûse is nog in onderzoek.
Gezondheidsmonitor
Vanwege corona is er in het najaar van 2021 een extra editie van Gezondheidsmonitor Jeugd ingelast. De resultaten zijn in mei 2022 beschikbaar gekomen. Door de gegevens van deze extra meting te vergelijken met een voorgaande meting van de Gezondheidsmonitor Jeugd 2019 hebben we een goed beeld gekregen van de impact van corona op de fysieke en mentale gezondheid van jongeren. De bijbehorende factsheet wordt besproken met betreffende scholen. Dat geldt ook voor de gehouden kindmonitor 2021 die in juni 2022 beschikbaar kwam.
SamenGorinchem
Ook in 2022 neemt het aantal bezoekers en betrokken inwoners en organisaties op SamenGorinchem toe. Om meer wijkgerelateerde berichten op het platform te krijgen zullen meer inwoners geënthousiasmeerd moeten worden voor het aanmaken van een profiel en plaatsen van berichten. Het platform wordt wel goed bezocht. Afgelopen jaar kwamen er ruim 27.000 unieke bezoekers op het platform. Komend halfjaar staat in het teken van het werven van buurtverbinders en (meer) actief betrekken van organisaties en inwoners.
Opvang Oekraïense vluchtelingen
Vanuit de Rijksoverheid hebben de veiligheidsregio's de opdracht gekregen om opvangplekken te realiseren in Nederland voor Oekraïense vluchtelingen. De Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid (VRZHZ) heeft de gemeenten gevraagd om opvangplekken te realiseren. In Gorinchem is er direct crisisnoodopvang aangeboden in sporthal de Hoefslag. Deze locatie is inmiddels weer gesloten. Naast de crisisnoodopvang zijn er opvanglocaties gerealiseerd in (sloop)woningen van Poort 6 (ca 80 personen), in een kantoorpand van Deli Home (ca. 100 personen) en particuliere opvang. Oekraïense vluchtelingen kunnen leefgeld ontvangen. Avres zorgt voor de betaling van het leefgeld. AVwerktdoor zorgt voor de begeleiding rondom werk.
Energietoeslag
Om huishoudens met lage inkomens tegemoet te komen in de hoge energiekosten, is de Rijksregeling Energietoeslag Lage Inkomens opgezet. Vooruitlopend op deze regeling heeft Avres eind maart een energietoeslag van € 800 uitgekeerd aan alle inwoners die via Avres een uitkering ontvangen en/of gebruik maken van één of meerdere minimavoorzieningen. Inwoners die niet bekend zijn bij Avres, maar wel een
37
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Onderwerp
Toelichting prioriteiten en aandachtspunten inkomen hebben tot 120% van de bijstandsnorm, kunnen nog het gehele jaar 2022 een verzoek doen voor een tegemoetkoming.
Sociaal domein (bedragen x € 1.000)
Begroting 2022
Bijstelling
TV61 Samenkracht en burgerparticipatie
4.358
3.339
TV62 Wijkteams
4.950
-118
V
TV63 Inkomensregelingen
19.348
267
N
TV64 Begeleide participatie
8.310
-
TV65 Arbeidsparticipatie
2.442
-211
TV66 Maatwerkvoorzieningen (WMO)
1.469
-
TV671 Maatwerkdienstverlening 18+
7.332
-618
TV672 Maatwerkdienstverlening 18-
10.299
250
TV681 Geëscaleerde zorg 18+
1.351
552
TV682 Geëscaleerde zorg 18-
679
19
TV71 Volksgezondheid
1.767
17
Lasten
62.305
3.497
889
3.292
TV61 Samenkracht en burgerparticipatie TV62 Wijkteams
V/N
Bijgestelde raming
Prognose
Nummer Toelichting
7.697
7.697
1,2,3,4,5,6
4.832
4.832
7,8
19.615
19.615
9,1
8.310
8.310
2.231
2.231
1.469
1.469
6.714
6.714
13,14,15
10.549
10.549
16,7
1.903
1.903
17
698
698
N
1.784
1.784
N
65.802
65.802
4.181
4.181
N
V
V N N N
V
90
29
V
119
119
TV63 Inkomensregelingen
14.614
51
V
14.665
14.665
TV671 Maatwerkdienstverlening 18+
225
225
34
34
1.483
1.483
225
-
TV672 Maatwerkdienstverlening 18-
-
34
TV681 Geëscaleerde zorg 18+
931
552
V V
-
36
V
36
36
Baten
16.749
3.994
V
20.743
20.743
Totaal van saldo baten en lasten
-45.556
498
-45.058
-45.058
527
515
N
1.042
1.042
1.217
1.217
N
-44.884
-44.884
TV71 Volksgezondheid
Stortingen in reserves Onttrekking aan reserves Saldo
11,12
1.217
-
-44.866
-18
V
1,2 10
17
18
Nr. Bijstellingen en prognose exploitatiebudgetten 1
38
Het realiseren van opvangplekken en opvangen van vluchtelingen uit Oekraïne heeft kost geld. Voor o.a. de huisvesting, beveiliging, exploitatie, leefgeld en gebruiksklaar maken van geschikte panden worden de lasten
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Nr. Bijstellingen en prognose exploitatiebudgetten op ruim € 3,1 mln. geschat. Deze kosten worden door het Rijk vergoed op basis van de Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne. 2
Op 1 januari 2022 is de nieuwe Wet inburgering in werking getreden. Gemeenten ontvangen via een Specifieke Uitkering van SZW middelen voor de bekostiging van inburgeringsvoorzieningen. De uitkering is nu voorlopig vastgesteld op € 235.000 en zal na afloop van 2022 definitief worden vastgesteld als bekend is hoeveel asielstatushouders, gezins-en overige migranten er in Gorinchem werkelijk gevestigd zijn. Dit leidt incidenteel tot zowel extra lasten als baten van € 235.000.
3
Er wordt € 49.000 beschikbaar gesteld voor de ondersteuning van mantelzorgers. Hiermee wordt uitvoering gegeven aan de motie "Ondersteuning van mantelzorgers blijft overheid" die door de raad tijdens de behandeling van de Jaarstukken 2021 is aangenomen.
4
De geraamde inkomsten van € 50.000 voor het dorpshuis De Elzenhof zijn gebaseerd op het destijds vigerende club- en buurthuisbeleid, waarbij werd gerekend met extra baten uit verhuur en horeca. Dit beleid is inmiddels herzien en de geraamde baten worden niet meer gerealiseerd. De structurele gevolgen zijn verwerkt in de PPN 2023.
5
Er wordt minder gebruik gemaakt van het Molenhopper-vervoer, hierdoor wordt er minder gedeclareerd door de vervoerder. Dit zijn nog de gevolgen van corona. Daarom ramen we voor 2022 eenmalig € 50.000 af.
6
Als gevolg van een herschikking/herijking van de Wmo-budgetten nemen de lasten op taakveld 61 structureel met € 62.000 en de baten met € 29.000 af. Deze budgetten worden aan TV62 toegevoegd. De resterende verschillen op TV 61 betreffen kleine aanpassingen.
7
De professionals voor de maatregel Jeugdhulp naar Voren zijn lopende het jaar gestart met hun werkzaamheden, hierdoor wordt er minder uitgegeven aan het project in 2022. Het budget kan eenmalig met € 190.000 verlaagd worden. Omdat we op basis van de eerste bestuursrapportage DG&J verwachten dat de Serviceorganisatie Jeugd (SOJ) een fors tekort zal hebben op de jeugdzorg, stellen we voor om € 190.000 toe te voegen aan het budget regionale zorgmarkt voor jeugdhulp (TV672). De raad wordt hier nog nader over geïnformeerd middels een separaat raadsvoorstel.
8
Er heeft een budgettair neutrale herverdeling van de Wmo budgetten (€ 80.000) plaatsgevonden over de taakvelden 61 samenkracht en burgerparticipatie, 62 Wijkteams en 671 maatwerkdienstverlening 18+. Dit heeft gevolgen voor de hoogte van de lasten per taakveld, maar heeft voor de begroting per saldo geen effect.
9
Omdat er meer gebruik gemaakt wordt van de minimaregelingen, verhogen we het budget voor het minimabeleid en bijzondere bijstand met € 220.000.Zo steeg het aantal aanvragen en met name de uitgaven voor bewindvoering. Ook stegen de kosten voor kinderopvang op basis van sociaal medische indicaties. De structurele gevolgen zijn verwerkt in de PPN 2023. Het Minimabeleid is een zogeheten 'open einde-regeling'.
10 Het BUIG-budget voor verstrekking van uitkeringen is voor 2022 bijgesteld met € 42.000. Derhalve worden de baten en lasten structureel verhoogd met € 42.000. Deze extra middelen van het Rijk worden rechtstreeks aan Avres doorbetaald. De resterende verschillen op TV63 betreffen kleine aanpassingen. 11 Voor 2022 is een budget van € 34.000 geraamd voor een inwonerbijdrage aan de regio AV voor de functie arbeidsmarkt in het kader van de Regionaal Maatschappelijke Agenda, waaraan we als gemeente elk jaar een financiële bijdrage geven. In 2022 werden er vanuit het Rijk voldoende financiële middelen beschikbaar gesteld aan de arbeidsmarktregio. waardoor een financiële bijdrage vanuit de gemeenten niet nodig is. Het bedrag van € 34.000 kan voor 2022 eenmalig worden afgeraamd. 12 In de decembercirculaire 2021 is aan Gorinchem een bedrag van € 177.000 toegekend voor het opvangen van exploitatietekorten van de Sociale Werkbedrijven gedurende corona. Vooruitlopend op de werkelijke ontvangst, hebben we deze middelen in 2021 vanuit de reserve Sociaal Domein doorbetaald aan Avres. Nu voegen we dit bedrag weer toe aan de reserve Sociaal Domein.
39
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Nr. Bijstellingen en prognose exploitatiebudgetten 13 Als gevolg van de nieuwe inkoopafspraken, waardoor alleen wordt betaald voor daadwerkelijke geleverde ondersteuning (terug naar prijs maal hoeveelheid), zijn de uitgaven voor Huishoudelijke Ondersteuning € 150.000 lager dan de raming. 14 Door een herijking van de tarieven per 1 juli 2021 zijn de lasten voor Begeleiding € 300.000 lager dan geraamd. 15 Op basis van herijking van de Wmo budgetten worden deze budgetten éénmalig verlaagd met € 150.000 De resterende verschillen op TV671 betreffen kleine aanpassingen, die worden verrekend met de reserve Sociaal domein. 16 Het budget bij de Service Organisatie Jeugd, bestemd om de transformatie verder vorm te geven, wordt niet meer uitgegeven en vloeit terug naar de deelnemende gemeenten, voor Gorinchem een bedrag van €34.000. Dit bedrag voegen we toe aan het budget voor de regionale zorgmarkt . De resterende verschillen op TV672 betreffen kleine aanpassingen. 17 De afrekening 2021 voor Beschermd Wonen en Opvang van de centrumgemeente Dordrecht valt, na de definitieve vaststelling van de rijksbijdrage 2021, voor Gorinchem € 552.000 hoger uit dan verwacht. Dit bedrag willen we inzetten voor toekomstige innovatieprojecten. Een eventueel restant wordt betrokken bij de saldobepaling van de mutatie in de reserve Sociaal domein voor de Jaarstukken 2022.
18 De voor- en nadelen op het programma Sociaal domein worden (per jaar) verrekend met de reserve Sociaal domein. Per saldo wordt € 515.000 toegevoegd aan de reserve Sociaal Domein.
40
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
3.8
Programma 8 Duurzaamheid
Onderwerp
Toelichting prioriteiten en aandachtspunten
Regionale energiestrategie Na vaststelling van RES 1.0 wordt aan de hand van het Uitvoeringsprogramma gewerkt (RES) aan de daadwerkelijke uitvoering van de onderwerpen uit de RES; Energiebesparing, warmte, wind, zon en innovatie. Opzet lokaal kenniscentrum Kenniscentrum Duurzaamheid wordt gekoppeld aan het I-lab met als doel om een Duurzaamheid en Klimaat breder deel van de Gorcumse bewoners te laten participeren in de verduurzaming van Gorinchem. Subsidies rijk en provincie
Via provincie Zuid-Holland is de Europese subsidie Elena ontvangen, die we onder meer inzetten op extra capaciteit en energieadvies voor bewoners van Gildenwijk. Zo bereiden we ze voor op de komst van een warmtenet. HVC heeft samen met de gemeente en Poort6 een aanvraag ingediend voor de subsidie REACT EU Kansen voor West 2, waarbij een bedrag van maximaal 1,5 miljoen euro is toegewezen. Met deze subsidie wordt het aan te leggen warmtenet uitgevoerd met een zwaardere dimensionering van zowel het hoofdnet als het warmtestation. Deze zijn hierdoor geschikt voor toekomstige uitbreiding van het warmtenet. Poort6 heeft de Subsidie Aardgasvrije Huurwoningen (SAH) van € 4,1 miljoen euro toegewezen gekregen. Deze subsidie wordt gebruikt voor de huurwoningen die Poort6 tot 2025 wil aansluiten op het warmtenet. Momenteel loopt er een subsidieaanvraag voor het Nationaal Groeifonds NieuweWarmteNu. Met de Groeifondsbijdrage kan het warmtenet versneld worden uitgerold en worden doorgroeimogelijkheden gecreëerd voor de Haarwijk en Stalkaarsen. De RREW-regeling is verlengd tot en met 31 december 2022. Voor die periode zijn nog enkele acties voorzien met cadeaubonnen, een wijkactie in de Gildenwijk voor huiseigenaren, een inkoopactie voor zonnepanelen voor VvE’s en een huurdersbijeenkomst over energie besparen. In januari zijn rijksmiddelen ontvangen om energiearmoede aan te pakken.
Op basis van deze middelen hebben we een actie opgezet waarbij financieel kwetsbare huishoudens aanspraak kunnen maken op een gratis energieadvies van een energiecoach van Het Nieuwe Wonen en gratis energiebesparende producten die vervolgens geïnstalleerd worden door de klussers van de Klussendienst Gorinchem. De actie is pas sinds eind mei 2022 ‘live’. Aangezien we werken op basis van bestellingen en een niet te grote voorraad willen hebben, hebben we tot nu toe pas 1 bestelling geplaatst bij de samenwerkende bouwmarkt. Verwachting is dat er tot mei 2023 meerdere bestellingen plaatsvinden waarmee een groot deel van het budget voor aanpak energiearmoede wordt besteed.
Aanwijzen energiecoaches Er zijn met de RREW-gelden 22 nieuwe energiecoaches opgeleid. Toegankelijkheid van openbare ruimte en gebouwen
We pakken kansen op die zich voordoen als het gaat om de toegankelijkheid van onze gebouwen en openbare ruimte. Op twee plekken onderzoeken we de mogelijk tot het creëren van een toegankelijk en openbaar toilet. We realiseren op- en afritten waar dat
41
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Onderwerp
Toelichting prioriteiten en aandachtspunten nodig is voor rolstoelgebruikers en we denken een plan uit om gidslijnen van station tot winkelgebied aan te leggen.
Biodiversiteit
Klimaatadaptatie Via de regionale en lokale adaptatie strategie wordt gewerkt aan het klimaatbestendig maken van de stad. Met de regionale adaptatie strategie (RAS) werken we aan een uitvoeringsprogramma, welke nodig is om als regio een aanvraag te doen op de impulsgelden van het Rijk. Daarnaast wordt in 2022 een lokale adaptatie strategie (LAS) opgesteld. De LAS geeft een gedetailleerd handelingskader hoe we Gorinchem voorbereiden en aanpassen op de onomkeerbare effecten van klimaatverandering. Hierin staan de thema’s hittestress en wateroverlast centraal, maar kijken we ook naar droogte, overstromingsrisico, bodemdaling en biodiversiteitsverlies. De natuur is een effectieve klimaatbuffer. Het behoud en versterken van de biodiversiteit is daarom een belangrijk uitgangspunt van de LAS. Het onderzoek ecologische verbindingszones en het ideeënboek natuur inclusief ontwerp zijn hiervoor belangrijke startpunten . Meekoppelkansen riool Gorinchem heeft de overstap gemaakt van straatgerichte rioolvervanging naar een wijkgerichte aanpak. Bij een wijkgerichte aanpak is het mogelijk meer koppelkansen van zowel interne als externe stakeholders te verzilveren binnen de gestelde budgetten. Dit vraagt voorafgaand aan een project een grotere en langdurige inspanning omdat de uitvoering complexer wordt.
De belangrijkste meekoppelkansen zijn naast wegbeheer ook mobiliteit, klimaat adaptatie en de energietransitie. Binnen Gorinchem komen grote delen van de Gildenwijk en Wijdschild vanuit de rioolvervangingopgaven voor deze aanpak in aanmerking. Deze wijken gebruiken we als pilot. Ook starten we met het onderzoek naar mogelijkheden om de afvoer van hemelwater uit de benedenstad te verbeteren. De huidige verbinding is singulier uitgevoerd en heeft de eindelevensduur bereikt. Dit vormt een risico in het watersysteem, zeker als ook de mogelijke klimaatveranderingen meegenomen worden. Biodiversiteit Ecologische groenbeheer en behoud van flora en fauna in de openbare ruimte is vastgelegd in het beleid openbare ruimte Buitengewoon groen. Met inwoners, vrijwilligers en organisaties zoals Prachtlint, Stichting Gorinchem Natuurlijk Groen, het Natuurcentrum en de Natuur- en Vogelwacht Alblasserwaard werken we continu aan het behoud en versterking van biodiversiteit. Dit is terug te zien in deelname aan het stimuleren van groene daken via subsidie, campagne asbest/ groene daken, bijenmonitor, het stegenplan, tuincoachsessies, bomenplantactie in het voorjaar en komend najaar, de aanleg van twee tiny forests (een is inmiddels gereed) en participatie in het groenste fietsnetwerk van Nederland.
Er wordt ingezet op het vergroten van biodiversiteit bewustzijn via de gemeentelijke kanalen, sociale media, persberichten en Gorinchem Duurzaam weken. Bij herinrichtingsprojecten zoals de Haarsekade en Arkelsedijk wordt een integrale aanpak met natuurinclusief, klimaatadaptief en energieneutrale ontwerpen beoogd. In het kader van het warmtenet, wordt in de Gildenwijk een soortenmanagement plan uitgevoerd. Daarnaast wordt het thema biodiversiteit als uitgangspunt opgenomen in de te ontwikkelen Lokale Adaptatie Strategie (LAS).
42
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Onderwerp
Toelichting prioriteiten en aandachtspunten
Afval- en Grondstoffenbeleid
Na vaststelling van het nieuwe afvalbeleid op 24 juni 2021 door de gemeenteraad is, samen met de GR Waardlanden en de overige deelnemende gemeenten, voortvarend gestart met de implementatie daarvan. De eerste stap is de harmonisatie van de voormalige gemeente Vianen. Inmiddels is ook gestart met het ombouwen van de containers en het plaatsen van GFT-behuizingen voor de hoogbouw. Uiteindelijk met als doel het verminderen van het afvaltoerisme en het aantal bijplaatsingen van afval naast de containers. Veel werkzaamheden verlopen goed. Maar in toenemende mate hebben opdrachtgevers van Waardlanden leverings- en personele problemen. Ook de organisatie zelf ondervindt problemen met de huidige schaarste. Het onderdeel invoering diftar per 1 januari 2023 uit de strategienota komt hiermee ernstig onder druk. In het najaar zal over de daadwerkelijke temporisering een beslissing worden genomen.
Duurzaamheid (bedragen x € 1.000)
Begroting 2022
Bijstelling
V/N
Bijgestelde raming
Prognose
TV72 Riolering
3.221
-88
V
3.133
3.133
TV73 Afval
5.479
-160
V
5.319
5.319
1
TV74 Milieubeheer
2.291
644
N
2.935
2.935
2
413
6
419
419
Lasten
11.404
402
11.806
11.806
TV72 Riolering
3.857
-
3.857
3.857
TV73 Afval
TV75 Begraafplaatsen en crematoria
N N
Nummer Toelichting
5.339
-148
N
5.191
5.191
1
TV74 Milieubeheer
313
486
V
799
799
2
TV75 Begraafplaatsen en crematoria
396
-
396
396
Baten
9.905
338
10.243
10.243
Totaal van saldo baten en lasten
-1.499
-64
-1.563
-1.563
Stortingen in reserves
V
N
368
-
368
368
Onttrekking aan reserves
1.354
120
V
1.474
1.474
Saldo
-513
56
V
-457
-457
3
43
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Nr.
Bijstelling en prognose exploitatiebudgetten
1
De begrotingswijziging 2022 van Waardlanden leidt tot een bijstelling van de lasten voor afvalinzameling (plus € 145.000) en afvalverwerking (minus € 305.000). Door het hanteren van een onjuist gegeven bij het opstellen van de begroting 2022, is de raming Afvalstoffenheffing € 148.000 hoger dan de werkelijk gerealiseerde opbrengst. Het saldo van deze afwijkingen van € 12.000 wordt verrekend met de egalisatiereserve Tarieven afvalstoffen (lagere onttrekking). De helft van de aangepaste kosten voor straatvegen (veegvuil en -slib) van € 81.000 kunnen we betrekken bij de bepaling van de tarieven Riolering en de verrekening met de egalisatievoorziening Riolering. Zie ook de toelichting op programma 3 Verkeer en Vervoer, TV21. Voor 2022 leidt dit tot een lagere storting van € 41.000 in de egalisatievoorziening Riolering.
2
Dit betreft het bijstellen van diverse budgetten zoals het bestrijden van de energiearmoede (€ 366.000) en de regeling reductie energiegebruik woningen (€ 111.000). Daarnaast is conform eerder genomen besluit het onderzoeksbudget voor het warmtenet ad € 50.000 ter beschikking gesteld (dekking uit reserve duurzaamheid). Ook wordt in overeenstemming met eerdere besluiten € 82.000 budget ter beschikking gesteld voor de diverse duurzaamheidsprojecten (dekking uit reserve duurzaamheid). Bovenstaande punten bedragen in totaal € 609.000, de resterende verschillen betreffen kleine aanpassingen.
3
Zoals bij TV74 aangegeven houdt de onttrekking uit de reserve duurzaamheid voor € 50.000 verband met het warmtenet en voor € 82.000 met diverse duurzaamheidsprojecten. Daarnaast wordt er € 12.000 minder onttrokken in verband met de mutatie van de egalisatiereserve reiniging.
Investeringen (bedragen x € 1.000)
Budget
Bijstelling
V/N
Bijgestelde raming
GRP 2020
760
760
GRP 2021
1.175
1.175
GRP 2022
1.075
1.075
Beschoeiingen 2020
538
538
Beschoeiingen 2021
203
203
Beschoeiingen 2022
244
244
Watercapaciteit
75
75
Lasten
4.070
-
4.070
GRP 2020
760
760
GRP 2021
1175
1.175
GRP 2022
1075
1.075
Baten
3.010
-
3.010
Totaal investeringen
1.060
-
1.060
44
Nummer Toelichting
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
3.9
Programma 9 Volkshuisvesting, Ruimtelijke ordening en Stedelijke vernieuwing
Onderwerp
Toelichting prioriteiten en aandachtspunten
Omgevingswet
De Omgevingswet wordt naar verwachting op 1 januari 2023 van kracht. Het betreft een grote wetswijziging op het gebied van de fysieke leefomgeving. De voorbereiding hierop vindt plaats door de uitvoering van het door de gemeenteraad vastgestelde Programma- en actieplan ‘Invoering Omgevingswet 2020-2029’. Dit programma wordt elke twee jaar geactualiseerd totdat de Omgevingswet volledig is ingevoerd (uiterlijk 2029). De geactualiseerde versie is in september 2022 met de gemeenteraad besproken.
Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH)
In het derde en vierde kwartaal 2022 wordt het huidige beleid VTH, voor zover nodig, aangepast aan de Omgevingswet. Het VTH-systeem waarmee nu wordt gewerkt conform de huidige wetgeving – wordt ook voorbereid op de Omgevingswet en het daarbij behorende systeem: het Digitale Stelsel Omgevingswet DSO.
Transformatie
De vaststelling van het bestemmingsplan Arkelsedijk is vanwege de nieuwe grondeigenaar vertraagd. Dit is nu voorzien in 2023 . De ontwikkelaar wil na de inwerkingtreding van het bestemmingsplan zo snel mogelijk starten met fase 1 van de woningbouw.
Woon- en Transformatievisie
In het traject om te komen tot een programmatische aanpak voor de woningbouwprogrammering, is in april 2022 de startnotitie ‘Stedelijke Vernieuwing’ door de gemeenteraad vastgesteld. Daarnaast hebben er voor de herstructureringslocaties van Poort6 in de Haarwijk en de Gildenwijk inmiddels diverse workshops plaatsgevonden. Het stedenbouwkundig plan voor de locatie Haarwijk-Oost is gepresenteerd tijdens de I&O-sessies van 7 april en 16 juni 2022. Voor de Gildenwijk heeft dit plaatsgevonden tijdens de I&O-sessie van 30 juni 2022. De manier waarop de urgentieverlening wordt uitgevoerd is geëvalueerd. Met de uitkomsten hiervan wordt nu samen met Poort6 beoordeeld hoe hier een vervolg aan wordt gegeven. In regionaal verband wordt een onderzoek naar schaarste op de woningmarkt uitgevoerd. De aanleiding voor dit onderzoek is de mogelijkheid die de wet vanaf 1 januari 2022 geeft om voor de bestaande woningvoorraad opkoopbescherming in te voeren. Voorwaarde voor invoering is dat wordt aangetoond dat er schaarste bestaat als bedoeld in de Huisvestingswet. De resultaten van dit onderzoek worden in Q3 opgeleverd.
Ontmoetingsplekken
Bij onderhoudswerkzaamheden werk aan de stad houden we rekening met de ontmoetingsfunctie van bepaalde plekken en pleinen. Daar waar kan spelen we in op verzoeken van bewoners of scholen om de aantrekkelijkheid te vergroten. Bijvoorbeeld in Hoog Dalem of bij de sportvelden. De verschillende visies van de stad pleiten voor een toegankelijke stad waar je plezierig in beweegt van A naar B en waar je je thuis voelt. Dit is een gespreksonderwerp in de verschillende wijkplannen en gebiedsvisies die gemaakt worden, zoals voor de Gildenwijk. De gemeente faciliteert het gesprek met de stad hierover en stimuleert een uitwerking ervan.
45
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
VROSV (Bedragen x € 1.000)
Begroting 2022
Bijstelling
V/N
Bijgestelde raming
Prognose
Nummer Toelichting
TV81 Ruimtelijke Ordening
920
283
N
1.203
1.203
1
TV82 Grondexploitatie (niet bedrijventerrein)
3.613
80
3.693
3.693
2
TV83 Wonen en bouwen
2.248
4
N
2.252
2.227
4
Lasten
6.781
367
N
7.148
7.123
TV81 Ruimtelijke Ordening
9
283
V
292
292
1
TV82 Grondexploitatie (niet bedrijventerrein)
4.050
127
4.177
4.964
2,3
TV83 Wonen en bouwen
1.730
-180
N
1.550
1.570
5
Baten
5.789
230
V
6.019
6.826
Totaal van saldo baten en lasten
-992
-137
-1.129
-297
Stortingen in reserves
494
-36
458
458
6 7
Onttrekking aan reserves Saldo
N
V
N
V
66
37
V
103
103
-1.420
-63
N
-1.483
-651
Nr.
Bijstelling en prognose exploitatiebudgetten
1
Voor het project Vliegende Brigade en Vleugels van de stad is er een subsidie ontvangen van ca. € 283.000 om hier uitvoering aan te geven.
2
Voor het project Arkelsedijk is een bijdrage ontvangen van € 135.000. Dit leidt tot een budgettaire bijstelling van de begroting met € 135.000 (baten en lasten). Op diverse grondexploitaties zijn aanpassingen gedaan. Deze zorgen voor lagere baten en lasten van € 54.000. Hiermee wordt het grootste deel van de € 80.000 hogere lasten verklaard. Voor de plankosten CV Hoog Dalem is een hogere bijdrage ontvangen ad € 88.000. Voor de bovenwijkse voorzieningen van CV Hoog Dalem is € 36.000 minder ontvangen. In combinatie met het bovenstaande wordt hiermee € 133.000 aan hogere opbrengsten verklaard.
3
In de prognose wordt rekening gehouden met een winstneming bij Lingewijk Noord van € 628.000 en bij de Kleine Haarsekade van € 126.000. De voorziening bij Mollenburg neemt af met € 33.000. Per saldo levert dit in de prognose aan baten € 787.000 op.
4
De lagere lasten ad € 71.000 worden veroorzaakt door de overheveling van een tweetal budgetten naar een ander taakveld (€ 93.000). Voor de uitvoering van het Stegenplan is een bedrag van € 37.000 benodigd. Hiervoor onttrekken we een bedrag van € 37.000 aan de bestemmingsreserve Stegenplan. Dit leidt tot een eenmalige budgettair neutrale wijziging van de begroting.
5
De baten zijn voor € 180.000 verlaagd in verband met het uitstel van de plaatsing van windmolens op Groote Haar.
6
De storting ad. € 36.000 houdt verband met de bovenwijkse voorzieningen van CV Hoog Dalem. Door de lagere opbrengsten dan geraamd kunnen we minder dan beoogd in de reserve Infrastructuur storten.
7
Voor de uitvoering van het Stegenplan wordt eenmalig een bedrag van € 37.000 aan de bestemmingsreserve Stegenplan onttrokken.
46
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
Investeringen (bedragen x € 1.000)
Budget
Bijstelling
V/N
Bijgestelde raming
Bouwrijp maken windmolens Groote Haar
60
-
60
Lasten
60
-
60
Bouwrijp maken windmolens Groote Haar
60
Baten
60
-
60
Totaal investeringen
0
-
0
Nummer Toelichting
60
47
Gemeente Gorinchem Tussentijdse rapportage 2022
3.10
Algemene dekkingsmiddelen
Overzicht algemene dekkingsmiddelen (bedragen x € 1.000)
Begroting 2022
Bijstelling
V/N
Bijgestelde raming
Prognose
Nummer Toelichting
TV05 Treasury
153
-272
V
-119
-119
1,2
TV061 OZB Woningen
141
-
141
141
TV062 OZB- niet woningen
107
-
107
107
TV063 Parkeerbelasting
200
-
200
200
TV064 Belasting Overig
281
-
281
281
TV08 Overige baten en lasten
-256
155
-101
-101
Lasten
626
-116
V
510
510
V
TV05 Treasury
N
380
374
TV061 OZB Woningen
4.832
-
TV062 OZB- niet woningen
5.308
-
TV063 Parkeerbelasting
1.734
-103
N
TV064 Belasting Overig
351
-14
N
TV07 Alg. uitkering en uitk. Gemeentefonds
80.770
-
11
269
Baten
93.386
524
Totaal van saldo baten en lasten
92.760
641
26
357
Onttrekking aan reserves
2.855
-
Saldo
95.589
284
TV08 Overige baten en lasten
Stortingen in reserves
V V
V
N V
4
754
754
4.832
4.832
1,2
5.308
5.308
1.631
1.631
337
337
80.770
81.205
4
280
280
5
93.910
94.345
93.401
93.836
383
383
2.855
2.855
95.873
96.308
3
6
Nr.
Bijstelling en prognose exploitatiebudgetten
1
De rentelasten zijn € 187.000 lager dan begroot. Dit is het gevolg van de vertraagde uitvoering van de investeringen en de hierdoor lager dan begrote schuldpositie.
2
De dividendinkomsten zijn verhoogd (€ 74.000) omdat de dividenduitkering van BNG hoger is dan verwacht. Daarnaast is een winstuitkering ontvangen van verbonden partij ROM-S van € 340.000. Het overige verschil in baten wordt veroorzaakt door kleinere mutaties.
3
Als gevolg van corona zijn de opbrengsten van het straatparkeren in het 1e kwartaal van 2022 lager dan begroot. Op basis hiervan zijn de baten verlaagd met € 103.000.
4
In de prognose is rekening gehouden met een compensatie van € 435.000 door het Rijk voor gederfde inkomsten in 2021 als gevolg van corona. Het gaat met name om compensatie voor lager gerealiseerde parkeeropbrengsten.
5
De hogere lasten worden veroorzaakt van de verkoop van een woonark (afboeking van de boekwaarde ad € 115.000). Hier tegenover staat bij hetzelfde taakveld een baat van € 269.000. Het resterende verschil op dit taakveld bestaat uit diverse kleine verschillen.