Programmabegroting 2025 def
Tekst van het document
Samenvatting uitbreidingsinvesteringen
In deze paragraaf is een overzicht opgenomen van de verwachte uitbreidingsinvesteringen. Uitbreidingsinvesteringen zijn investeringen of bijdragen ten behoeve van de ontwikkeling van nieuwe activiteiten of uitbreiding van de huidige activiteiten. Het betreffen: • • •
Gebiedsgerichte investeringen (ontwikkellocaties en stedelijke vernieuwingslocaties); Infrastructurele projecten; Maatschappelijke voorzieningen voor zover het niet gaat om vervangingsinvesteringen of onderhoud.
De besluitvorming over uitbreidingsinvesteringen vindt in twee stappen plaats. Iedere stap vraagt besluitvorming door de raad. • •
Het reserveren van een bedrag om de investering mogelijk te maken binnen de Programmabegroting; De kredietaanvraag voor de investering voorleggen aan de raad.
Bij een reservering is de raad akkoord gegaan met verdere voorbereidingen van de investering en het uitwerken van een kredietvoorstel. Een reservering alleen is onvoldoende om tot daadwerkelijke uitgaven over te gaan. Integrale afweging van de gereserveerde uitbreidingsinvesteringen vindt ieder jaar plaats bij de Kadernota en de begroting. Het financieel kader daarbij wordt bepaald door de omvang van de beschikbare middelen in de exploitatie en reserves. Bij de reservering van middelen voor projecten zitten in het ontwerp nog grote onzekerheden ten aanzien van gehanteerde hoeveelheden en prijzen. Deze onzekerheden zijn vertaald in de kostenraming. Bij deze fase van het project hoort een risicospreiding van +/- 30%. Dit is een onzekerheidsmarge die volgens een veel gehanteerde SSK- raming passend is voor deze fase van het project. De bandbreedte van de raming wordt naarmate het project vordert steeds smaller. Op het moment dat een krediet wordt aangevraagd zullen risicoreserveringen opgenomen worden in de kostenramingen. In onderstaand overzicht is de samenvatting van het totaal aan uitbreidingsinvesteringen opgenomen. Opgemerkt wordt dat de onzekerheid in de raming toeneemt naarmate een verwachte investering verder in de tijd staat gepland. In de kolommen 2025 /m 2028 staan de bruto investeringsbijdragen.
In sommige gevallen verwachten we bijdragen van derden, bijvoorbeeld het Rijk of de provincie. Deze zijn opgenomen onder de kolommen dekking/derden. De investeringen waarvan we verwachten de afschrijvingslasten te dekken uit een reserve zijn opgenomen onder de kolom dekking/reserve. De resterende kapitaallasten komen ten laste van de exploitatie en zijn in deze begroting opgenomen. Daarbij is rekening gehouden dat 70% van de investeringen daadwerkelijk wordt gerealiseerd. 28
Programmabegroting 2025
Samenvatting uitbreidingsinvesteringen Bedragen x € 1.000
Programma
B2025
B2026
B2027
B2028 2.590 0
Dekking derden 6.215 0
Dekking reserves 19.572 2.000
2. Ruimte en economie Herinrichting Marconistraat Fietsstraat Kloetingseweg Op afstand bedienen Ringbrug Fietstunnel Kloetingseweg Toekomstbestendig OV-knooppunt Loopverbinding OV-knooppunt - Centrum Uitbreiding capaciteit parkeren centrum Goese Schans infrastructuur Infrastructuur Westhavendijk 4e rijbaan Ringbrug en opstelstroken Fietspad Houtkade Kwaliteitsagenda Binnenstad Opwaarderen recreatiezone Wolphaartsdijk Huisvesting wijkvoorziening Goes-West en de Ruilwinkel Herinichting omgeving N664 's Heer Hendrikskinderen 3. Onderwijs, sport en cultuur Parkeervoorzieningen en toegankelijkheid Wesselopark Nieuwbouw 2 gymzalen Oranjeweg (1 ter vervanging van bestaand,
3.920 0
4.610 1.000
13.802 1.000
200 300
200 300
0 0
0 0
120 0
280 600
0
300
0
0
0
300
550
100
3.509
0
2.615
1.544
100
0
868
0
242
726
550
0
5.400
0
1.513
4.437
0
0
0
0
1.725
2.575
0
0
0
1.000
0
0
0
900
900
0
0
0
500 570
1.000 560
0 1.525
0 1.490
0 0
0 5.010
900
0
600
0
0
1.500
0
0
0
100
0
100
250
250
0
0
0
500
650
0
1.100
2.100
0
3.050
650
0
0
0
0
850
0
0
1.100
1.100
0
2.200
29
Programmabegroting 2025 Programma 1 ter uitbreiding capaciteit) Nieuwbouw Calvijncollege 5. Milieu Verplaatsing gemeentelijk aannemingsbedrijf Vergroenen stadskantoor Totaal
B2025
B2026
B2027
B2028
Dekking derden
Dekking reserves
0
0
0
1.000
0
0
315 0
0 0
2.500 2.500
7.200 7.200
315 0
0 0
315 4.885
0 4.610
0 17.402
0 11.890
315 6.530
0 22.622
De toelichting op de uitbreidingsinvesteringen is per programma opgenomen in de paragraaf "Wat mag het kosten - uitbreidingsinvesteringen".
30
Programmabegroting 2025
Programma's 1. Bestuur en financiën Verbinden en contact
Goes brengt mensen samen. We moedigen onze inwoners aan vernieuwend en ondernemend te zijn. En actief in te spelen op veranderingen. Daarbij kennen we onze eigen rol als leidinggevende centrumgemeente. We blijven werken aan gezonde financiën. We gaan voor zo goed mogelijke dienstverlening. En voor het maken en houden van echt contact met elkaar. Met bijzondere en passende aandacht voor inwoners die dat nodig hebben. Goes wonen, leven en werken voor ons allemaal.
Wat willen we bereiken en wat gaan we ervoor doen? Doelstelling Wat willen we bereiken?
Nummer Omschrijving 1.1 We willen de betrokkenheid van inwoners, ondernemers en organisaties bij hun gemeente groter maken 1.1.1 We zetten in op het verbeteren, borgen en structureren van inwoner- en overheidsparticipatie 1.1.1.1 Aanvullen participatieleidraad en gereedschapskist participatie
Toelichting actie
Actie
1.1.1.2
Wat willen we bereiken?
1.2
We kijken naar de verschillende rollen binnen participatietrajecten, inclusief de rol van de gemeenteraad, en maken hier waar mogelijk duidelijke werkafspraken over.
Speerpunt
1.2.1
Speerpunt
Actie
Borgen en structureren inwoner- en overheidsparticipatie in de organisatie We zijn goed te benaderen en goed te begrijpen voor iedereen die ons nodig heeft We zetten in op het verder verbeteren van onze klantgerichtheid
We vullen de participatie leidraad en de gereedschapskist verder aan met handvatten voor het uitvoeren van participatietrajecten, goede voorbeelden en innovatieve participatiemethoden.
31
Programmabegroting 2025 Doelstelling Actie
Nummer Omschrijving richting onze inwoners 1.2.1.1 Aanpassen website
Actie
1.2.1.2
Aanpassen centrale hal
Actie
1.2.1.3
Omnichannel dienstverlening
Wat willen we bereiken? Speerpunt
1.3
Actie
1.3.1.1
Goes is een goede en aantrekkelijke werkgever We zetten in op een fijn werkklimaat binnen onze gemeente Inhuur van extern personeel kritisch
32
1.3.1
Toelichting actie Op 1 januari 2026 gaat de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer in werking treden. Deze regelt hoe burgers en bedrijven hun zaken met de overheid moeten doen. Een onderdeel hiervan is dat je het recht krijgt om formele zaken met de overheid digitaal te regelen tenzij andere wetgeving dit verbiedt. Wij zullen het aanbod digitale diensten nog verder uitbreiden om hieraan te voldoen. Concreet zal hiervoor een generiek e-formulier gemaakt worden om alle zaken waar geen specifiek formulier is digitaal aanvraagbaar te maken.. Hoogstwaarschijnlijk zullen wij niet meer toestaan dat formele aanvragen per mail gedaan worden. Formele berichten moeten altijd digitaal aan ons verstuurd worden via veilige en toegankelijke e-formulieren. Indien er geen specifiek formulier is mag er een generiek formulier gebruikt worden. Op basis van de voorbereidingen in 2024 willen we in 2025 overgaan tot de aanbesteding en uitvoering. Het doel is om te komen tot een gastvrije toegankelijke omgeving voor al onze gasten. Meer privacy en persoonlijk contact op basis van gelijkwaardigheid zijn hierbij belangrijke uitgangspunten voor de dienstverlening. Om de dienstverlening aan onze inwoners en ondernemers blijvend te kunnen verbeteren starten wij in 2025 met de invoering van Omnichannel dienstverlening op de afdeling Dienstverlening.
Concreet betekent dit dat wij onze dienstverleningskanalen naadloos op elkaar willen laten aansluiten. Om dit te bereiken zullen systemen aan elkaar verbonden moeten worden en een CRM applicatie aangeschaft moeten worden. De informatie uit deze gekoppelde systemen kan dan weer ontsloten worden richting onze inwoners en ondernemers.
Bij de behandeling van de kadernota heeft de gemeenteraad een motie ingediend over het
Programmabegroting 2025 Doelstelling
Nummer Omschrijving bekijken
Toelichting actie terugdringen van de kosten van inhuur. De inhuur van personeel willen we nog beter afstemmen op de opgaven van onze gemeente. Het langdurig inhuren van personeel op dezelfde functie moet worden tegengegaan, tenzij het aannemen van eigen personeel niet mogelijk is. Als het inleenpercentage boven de 15% van de totale loonsom uitkomt, zullen we de gemeenteraad hierover rapporteren inclusief de eventueel te nemen maatregelen.
Actie
1.3.1.2
Voldoende garantiebanen
Wat willen we bereiken? Speerpunt
1.4
Actie
1.4.1.1
Openbare veiligheid is belangrijk voor een krachtige samenleving We zetten in op leefbaarheid en veiligheid conform de prioriteiten uit ons Integraal Veiligheidsbeleid Digitale criminaliteit
We hebben gedurende 2025 nog steeds de beschikking over voldoende garantiebanen (2.75% van de totale loonsom).
Actie
1.4.1.2
Ondermijning
1.4.1
Digitale criminaliteit is een vorm van criminaliteit die zowel in omvang als in maatschappelijke kosten hard groeit. Daarnaast zien we dat tegenwoordig bijna elk strafbaar feit wel een digitaal component in zich heeft. Met andere woorden: de digitalisering heeft ook binnen de ‘reguliere’ criminaliteit een vertaling gekregen. Naast het inzetten op het vergroten van de weerbaarheid van burgers en bedrijven gaan we digitale criminaliteit tegen door met partners verstorende of stoppende maatregelen in te zetten.
We blijven inzetten op een veilig en eerlijk ondernemersklimaat door controles bij bedrijven uit te voeren met de relevante partners. Daarnaast blijven we inzetten op casuïstiek met het RIEC om ondermijnende criminaliteit te voorkomen en verstoren. Daarnaast hebben we de afgelopen jaren vanuit Goes een actieve bijdrage geleverd in de 33
Programmabegroting 2025 Doelstelling
Nummer Omschrijving
Toelichting actie Zeeuwse aanpak tegen mensenhandel, zowel bestuurlijk als ambtelijk. Dit blijven we doen. In de aanpak hebben wij als verdiepend thema criminele uitbuiting onder jongeren. In 2024 zal het onderzoek naar de rol van de ouders worden afgerond, in 2025 zullen we aan de slag gaan met aanbevelingen hierop. Daarnaast worden aanbevelingen van de Zeeuwse onderzoeken naar criminele uitbuiting onder jongeren verder uitgewerkt.
Actie
1.4.1.3
Zorg en veiligheid
Actie
1.4.1.4
Jeugd en Veiligheid
We blijven inzetten op een juiste aanpak van verwarde personen die voor overlast in de openbare ruimte zorgen of een gevaar voor zichzelf of anderen zijn. We werken ook intensief samen met het Zorg- en Veiligheidshuis hierin.
Actie
1.4.1.5
Veilige en duurzame leefomgeving
Wat willen we bereiken?
1.5
We zorgen voor een gezonde financiele basis voor de volgende
34
We vormen ons jeugdpreventie overleg om naar de lokale persoonsgerichte aanpak volgens de Zeeuws vastgestelde blauwdruk. Daarnaast monitoren we of er binnen onze gemeente criminele/overlastgevende jeugdgroepen actief worden en pakken deze effectief met onze partners aan. Samen met RBL en beleid jeugd sociaal domein organiseren we 2 keer per jaar een preventieve netwerkbijeenkomst rondom het thema jeugdcriminaliteit voor partnerorganisaties en collega’s. We zetten ons in voor een veilige omgeving voor scholieren en onderwijzend personeel en hebben een integrale samenwerking met schoolorganisaties en partners. Tenslotte houden we landelijke trends en ontwikkelingen in de gaten v.w.b. jeugdoverlast en criminaliteit en maken de vertaling naar de Goese samenleving in preventie en mogelijke repressieve acties. We gaan inzetten op meer verbinding van de integrale toezichthouders met de maatschappij.
Programmabegroting 2025 Doelstelling
Toelichting actie
Actie
Nummer Omschrijving generaties 1.5.1 We zetten in op een financieel gezonde basis 1.5.1.1 Rechtmatigheid
Actie
1.5.1.2
Ondanks de financiële uitdagingen doordat de Rijksoverheid minder financiële middelen ter beschikking stelt aan de gemeenten, willen we ervoor zorgen dat de financiën van de gemeente Goes op orde zijn. De uitwerking van een aantal scenario’s op hoofdlijnen om het negatieve resultaat in de ravijnjaren substantieel te kunnen verminderen, vindt plaats voor het opstellen van de Kadernota 2026.
Speerpunt
Financiën op orde
Bij de jaarrekening 2023 heeft het college voor de eerste keer zelf een Rechtmatigheidsverantwoording afgegeven. De activiteiten die in dit kader zijn gezet zullen we in 2025 verder ontplooien en borgen. In het verlengde daarvan liggen ook het opstellen van het risicomanagementbeleid en fraude-risico analyses.
Bijdragen aan verbonden partijen Verbonden partij
Vereniging Zeeuwse Gemeenten (VZG) Samenwerking de Bevelanden (GR de Bevelanden) Zeeuwse Energie Houdstermaatschappij (ZEH NV) Gemeenschappelijk Bezit Evides Aqua BV (GBE Aqua BV) Belastingsamenwerking SaBeWa Zeeland (SaBeWa) Veiligheidsregio Zeeland (VRZ)
Speerpunt/reguliere taak
Bestuurlijke afstemming
Bijdrage aan doelstelling programma HD 1. Bestuur
ICT en Personeelszaken
HD 1. Bestuur
Houdstermaatschappij elektriciteitsproductie
HD 1. Bestuur
Houdstermaatschappij watervoorzieningen Heffing belastingen
HD 1. Bestuur
Brandweer, crisisbeheersing, meldkamer, Geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen.
HD 1. Bestuur
HD 1. Bestuur
35
Programmabegroting 2025
Beleidsdocumenten Beleidsnota Financiële verordening Goes 2021 Nota verbonden partijen
Raad
Vastgesteld door
Vaststellingsdatum 21-12-2023
Raad
27-05-2021
Beleidsnota vergunning toezicht en handhaving Subsidieverordening
Raad
04-05-2021
Spelregels participatie Het integraal veiligheidsplan Goes Veilig 2019-2022
Raad Raad
12-12-2019 19-09-2019
Het Preventie- en Handhavingsplan Alcohol 2022-2026 Regeling briefadres gemeente Goes 2022
Raad
10-02-2022
B&W
01-01-2021
Ondermijningsbeeld Zeeland (vertrouwelijk)
B&W
02-07-2015
Nota uitvoeringsbeleid: De Wet basisregistratie personen en persoonsgebonden adresgegevens aug. 2014
B&W
31-10-2014
36
Raad
28-09-2023
Programmabegroting 2025
BBV Indicatoren Grafiek
Vergroot Grafiek
Tabel Winkeldiefstallen (BBV) Per 1.000 inwoners
Jaar 2019 2020 2021 2022 2023 2019 2020 2021 2022 2023 2019 2020 2021 2022 2023
Regio Nederland Nederland Nederland Nederland Nederland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Goes Goes Goes Goes Goes
Waarde 2,3 2 1,8 2,3 2,5 1,6 1,3 1,2 1,5 1,7 2,7 2 2,1 3,2 2,8
Grafiek
Vergroot Grafiek
37
Programmabegroting 2025
Tabel Gewelds- en suksueel misdrijven (BBV) Per 1.000 inwoners
Jaar 2019 2020 2021 2022 2023 2019 2020 2021 2022 2023 2019 2020 2021 2022 2023
Grafiek
Regio Nederland Nederland Nederland Nederland Nederland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Goes Goes Goes Goes Goes
Vergroot Grafiek
38
Waarde 4,8 4,5 4,3 4,6 4,3 4,5 4,4 3,9 4 3,8 7,2 5,5 6,5 5,9 5,8
Programmabegroting 2025
Tabel Diefstallen uit woningen (BBV) Per 1.000 inwoners
Jaar 2019 2020 2021 2022 2023 2019 2020 2021 2022 2023 2019 2020 2021 2022 2023
Regio Nederland Nederland Nederland Nederland Nederland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Goes Goes Goes Goes Goes
Waarde 2,3 1,8 1,3 1,4 1,3 1,3 1,3 0,9 1,1 1,1 1,5 1,2 1,2 1,2 1,3
Grafiek
Vergroot Grafiek
Tabel Vernielingen en beschadigingen openb. ruimte (BBV) Per 1.000 inwoners
Jaar 2019 2020 2021
Regio Nederland Nederland Nederland
Waarde 5,9 6,2 7,8 39
Programmabegroting 2025 Jaar 2022 2023 2019 2020 2021 2022 2023 2019 2020 2021 2022 2023
Regio Nederland Nederland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Goes Goes Goes Goes Goes
Waarde 6 5,8 5,2 5,6 5,5 5,6 5,2 6,2 6,4 7,8 6,2 5,7
Grafiek
Vergroot Grafiek
Tabel Gemeentelijke woonlasten 1persoons Huishouden(BBV) in EURO's
Jaar 2019 2020 2021 2022 2023 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2019 2020 40
Regio Nederland Nederland Nederland Nederland Nederland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Goes Goes
Waarde 669 700 733 823 860 698 722 747 828 858 870 631 661
Programmabegroting 2025 Jaar 2021 2022 2023 2024
Regio Goes Goes Goes Goes
Waarde 695 829 927 941
Grafiek
Vergroot Grafiek
Tabel Gemeentelijke woonlasten meerpers. huishouden(BBV) in EURO's
Jaar 2019 2020 2021 2022 2023 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2019 2020 2021 2022 2023 2024
Regio Nederland Nederland Nederland Nederland Nederland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Goes Goes Goes Goes Goes Goes
Waarde 739 773 810 905 942 761 787 820 904 938 955 692 730 767 907 1.014 1.031
Grafiek
Vergroot Grafiek
41
Programmabegroting 2025
Tabel Gemiddelde WOZ-waarde (BBV) x €1.000
Jaar 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2019 2020 2021 2022 2023 2024
Grafiek
Regio Nederland Nederland Nederland Nederland Nederland Nederland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Goes Goes Goes Goes Goes Goes
Vergroot Grafiek
42
Waarde 248 270 290 317 368 379 203 213 228 248 282 304 218 228 242 266 303 321
Programmabegroting 2025
Tabel Formatie & Bezetting (BBV) per 1.000 inwoners R = Realisatie / B = Begroting
Jaar 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025
R of B R R R R R B B R R R R R B B
Soort Formatie Formatie Formatie Formatie Formatie Formatie Formatie Bezetting Bezetting Bezetting Bezetting Bezetting Bezetting Bezetting
Waarde 7,8 8 8 8 7,8 8,3 8,4 7,5 8 8,2 7,3 7,2 7,2 7,7
Grafiek
Vergroot Grafiek
43
Programmabegroting 2025
Tabel Apparaatkosten (BBV) Per inwoner in EURO R = Realisatie / B = Begroting
Jaar 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025
R of B R R R R R B B
Waarde 751 773 774 757 826 824 846
Grafiek
Vergroot Grafiek
Tabel Externe inhuur (BBV) %van totale loonsom R = Realisatie / B = Begroting
Jaar 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025
Grafiek
R of B R R R R R B B
Vergroot Grafiek
44
Percentage 11% 9% 11% 14% 20% 7% 7%
Programmabegroting 2025
Tabel Overhead (BBV) % vd totale loonsom R = Realisatie / B = Begroting
Jaar 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025
R of B R R R R R B B
Percentage 9,6% 9,4% 9,0% 7,5% 9,3% 7,9% 8,8%
45
Programmabegroting 2025
Wat mag het kosten - exploitatie Exploitatie programma bestuur en financiën Bedragen x € 1.000
Taakveld R2023 B2024 B2025 B2026 B2027 B2028 Baten -1.901 -1.987 -1.963 -2.015 -1.904 -1.977 0.1 Bestuur -676 -822 -877 -904 -953 -1.001 0.2 Burgerzaken -921 -991 -1.011 -1.033 -872 -894 1.2 Openbare orde en veiligheid -303 -174 -75 -77 -79 -81 Lasten 8.422 10.836 10.156 10.511 10.192 10.922 0.1 Bestuur 2.780 3.245 3.643 3.598 3.573 3.709 0.2 Burgerzaken 1.730 1.675 1.754 1.768 1.727 1.790 0.8 Overige baten en lasten 74 50 -857 -696 -1.143 -805 1.1 Crisisbeheersing en brandweer 2.547 3.718 3.756 3.921 4.050 4.175 1.2 Openbare orde en veiligheid 1.291 2.148 1.861 1.920 1.985 2.053 Reserves 53 -653 0 0 0 0 0.10 Mutaties reserves 118 0 0 0 0 0 0.10 Mutaties reserves -65 -653 0 0 0 0 Saldo 6.574 8.196 8.192 8.496 8.289 8.945
46
Programmabegroting 2025
2. Ruimte en economie
Alle ruimte voor wonen, werken en ondernemen!
De wereld om ons heen verandert snel. Zo staat de fysieke ruimte in Nederland fors onder druk. Mede om die reden hanteren we in Goes het concept van de compacte stad. De beperkte ruimte zorgt ervoor dat we de verschillende opgaven die er zijn steeds meer in samenhang met elkaar willen oppakken, bijvoorbeeld via de Omgevingsvisie. Wij willen Goes verder positioneren als ‘kloppend hart’ van de regio en Zeeland. Dat doen we met ons stedelijk aanbod en -voorzieningen, bijvoorbeeld op het vlak van cultuur, onderwijs en zorg. Voorzieningen zijn echter altijd afhankelijk van de bereikbaarheid ervan. De centrale ligging van Goes, zowel langs de as Gent-Terneuzen-Goes- Rotterdam als in oost-westelijke richting via snelweg en spoor is hierbij een belangrijke troef, maar verdient ook versterking. Goes biedt met haar stedelijke economie, in combinatie met de nabijheid van natuur en water, een aantrekkelijk en onderscheidend vestigings- en woonklimaat. De balans tussen de woonopgave, duurzaamheid, CO2-reductie, klimaatadaptie en behoud en versterking van robuust groen en de biodiversiteit in en rondom de stad krijgt extra aandacht vanuit de concepten van ‘brede welvaart en de ‘compacte stad’.
Wat willen we bereiken en wat gaan we ervoor doen? Doelstelling Wat willen we bereiken? Speerpunt
Nummer Omschrijving 2.1 Een aantrekkelijke leefomgeving
Actie
2.1.1.1
Actie
2.1.1.10
2.1.1
We maken visies voor de omgeving We stellen de Omgevingsvisie vast
We voeren de vastgestelde visie Centrum-zuid uit
Toelichting actie
Een samenhangende visie bevordert duurzame ontwikkeling en een aantrekkelijke leefomgeving. In deze visies beschrijven we voorgenomen ontwikkelingen, het gebruik en beheer, de bescherming en het behoud van het grondgebied. Ruimtelijke, economische en sociale componenten beïnvloeden elkaar en krijgen daarom in samenhang een plek in onze Omgevingsvisie. Als een van de ‘boeken’ in de boekenkast Omgevingsvisie, voeren we de visie voor het gebied rond het OV-knooppunt en zuiden van de 47
Programmabegroting 2025 Doelstelling
Nummer Omschrijving
Actie
2.1.1.2
Scenario nieuwe kerncentrale(s)
Actie
2.1.1.3
Actie
2.1.1.4
We gaan aan de slag met een visie voor het gebied Zeelandhallen/Poelbos Landschapspark Kloetinge
Actie
2.1.1.5
Dorpenvisies
Actie
2.1.1.6
Visie Goes-Oost
Actie
2.1.1.7
Groenblauwe dooradering
Actie
2.1.1.8
Het Groenstructuurplan wordt vastgesteld
Actie
2.1.1.9
Speerpunt
2.1.2
Actie
2.1.2.1
We werken aan de ontwikkeling van de nieuwe woonbuurt Ketelhaven Noord We maken kwaliteit en juridische kaders voor de Goese omgeving In het Omgevingsplan leggen we de omgevingskwaliteiten juridisch vast
48
Toelichting actie spoorweg uit. • We stellen een masterplan op voor het ‘Kromme Poelpark’; We onderzoeken de ontwikkelmogelijkheden voor de locatie Albert Plesmanweg/Stephensonweg. Als uitwerking van de Omgevingsvisie werken we in samenhang met andere partijen een scenario uit van de impact die (mogelijke) komst van kerncentrale(s) in Zeeland hebben op Goes. Als een van de ‘boeken’ in de boekenkast Omgevingsvisie werken we het regiegebied Zeelandhallen/Poelbos uit.
Als een van de ‘boeken’ in de boekenkast Omgevingsvisie stellen we een plan op voor het landschapspark Kloetinge zodat we een gebied ontwikkelen dat een goede balans heeft tussen verblijfsgebied, natuur, landschap en woningbouw. We werken aan omgevingsvisies voor de Goese dorpen: de dorpsvisies. Met alle dorpen binnen de gemeente wordt een visie opgesteld. We werken aan een visie Goes Oost en brengen alle ontwikkelingen, waaronder die van diverse schoollocaties, in beeld. In overleg met provincie en Rijk onderzoeken we de mogelijkheden om de voormalige kreekstructuur in het Schenge te herstellen en beter beleefbaar te maken.
Als een van de ‘boeken’ in de boekenkast Omgevingsvisie, stellen we de actualisering van het Groenstructuurplan 2025 voor ter vaststelling. Na vaststelling van de gebiedsvisie, stellen we een Omgevingsplan vast en wordt het bouwrijpmaken voorbereid. Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet hebben we vanaf januari 2024 van rechtswege een Omgevingsplan. In de maanden en jaren daarna voegen we steeds meer thema’s en/of gebieden toe. In 2025 stellen we de eerste (gebiedsgerichte) wijziging van het omgevingsplan vast. Aan de hand van de thema’s die aandacht krijgen in de Omgevingsvisie inventariseren we welke
Programmabegroting 2025 Doelstelling
Nummer Omschrijving
Toelichting actie
Actie
2.1.2.2
Vanwege de inwerkingtreding van de Omgevingswet passen we de geluidzonering voor industrieterreinen aan.
Actie
2.1.2.3
Zeelandbreed werken we aan een handleiding omgevingsveiligheid. Deze zal worden vertaald in een Goese notitie externe veiligheid
Speerpunt
2.1.3
Actie
2.1.3.1
We werken aan een kwaliteitsimpuls Marconigebied Doortrekken van de Edisonstraat op het Kompasplein
De inwerkingtreding van de Omgevingswet vraagt om een actualisatie van de geluidcontour. Deze zal ter vaststelling worden aangeboden. Op het spoor worden gevaarlijke stoffen vervoerd. Wanneer deze vrijkomen, kan dat gevolgen hebben voor de omgeving, zeker als daar mensen wonen en werken. In de visie externe veiligheid kijken we naar de omgevingsveiligheid van het spoor, snelweg, buisleidingen en bedrijven waar gevaarlijke stoffen worden opgeslagen en verwerkt. We stellen een notitie hierover vast.
Actie
2.1.3.2
Herinrichting Marconigebied
De gebiedsvisie Marconi brengen we samen met eigenaren en huurders verder. Voor de herinrichting van het Marconigebied stellen we samen een beeldkwaliteitsplan op, van zowel het vastgoed als de openbare ruimte.
Actie
2.1.3.3
Herontwikkeling van de oude melkfabriek
Wat willen we bereiken? Speerpunt
2.2
Een goede bereikbaarheid
Nadat de omgevingsvergunning is verleend, start de bouw (inclusief sloopwerkzaamheden) van de oude melkfabriek.
2.2.1
Actie
2.2.1.1
Opstellen van een mobiliteitsvisie Visie voor mobiliteit
omgevingskwaliteiten juridisch geborgd moeten worden in het Omgevingsplan.
De voorbereidingen die we in 2024 hebben gedaan leiden in 2025 tot het daadwerkelijk aansluiten van de rondweg Edisonstraat op de rotonde Kompasplein.
Als een van de ‘boeken’ in de boekenkast Omgevingsvisie, werken we aan een visie voor mobiliteit. Deze visie gaat over alle verplaatsingen van locatie naar locatie, van en naar onze gemeente of daarbinnen. Dit kan met
49
Programmabegroting 2025 Doelstelling
Nummer Omschrijving
Speerpunt
2.2.2
Actie
2.2.2.1.
Actie
2.2.2.2.
We stellen een fietsbeleidsplan op
Actie
2.2.2.3.
We maken een ontwerpschets met betrekking tot Zeg het over Zuid
Actie
2.2.2.4.
We starten met de aanleg van een vrij-liggend fietspad langs de Houtkade tussen Goese Diep en de Praxis
Speerpunt
2.2.3
Actie
2.2.3.1.
Actie
2.2.3.2
We maken het regionaal OV-knooppunt toekomstbestendig Op basis van een ontwerpstudie voor een regionaal OV-knooppunt wordt het plan aan uw raad aangeboden Haalbaarheidsonderzoek uitbreiding P&R Stationspark
Speerpunt
2.2.4
Actie
2.2.4.1.
50
We verbeteren de verkeersveiligheid en de doorstroming in Goes We voeren de herinrichting van het Ronda Gosaplein uit
We werken aan vervolgplan Westerschans/Milieustraat Ter bevordering van de verkeersveiligheid en de herontwikkeling van het gebied voeren we in samenwerking met OLAZ een haalbaarheidsstudie uit voor het verplaatsen van de
Toelichting actie de fiets, auto, openbaar vervoer of te voet zijn.
In navolging van de besluitvorming in 2024 wordt gestart met de herinrichting. We passen ons bestaand fietsbeleidsplan aan, aan de situatie van nu. Daarbij hebben we speciaal aandacht voor fietsparkeren, voor veilige en comfortabele fietsroutes en voor het positief in beeld brengen van de fiets. De plannen voor Goes Zuid zijn vastgesteld. We werken deze uit tot een onderwerp op hoofdlijnen en berekeningen wat de kosten zijn voor de plannen. De aanleg van het fietspad wordt aanbesteed en er wordt gestart met de uitvoering.
We werken diverse varianten uit die voorzien in de uitbreiding van 300 naar 600 parkeerplaatsen. In 2025 stellen we een voorkeurs uitvoeringsvariant vast en geven we opdracht tot uitvoering via een aanbesteding. We starten met een visie en strategie voor de nieuwe invulling van het gebied, waarbij ook een relatie wordt gelegd met de toekomstige herprofilering van de Westhavendijk en de situatie van het dierenasiel.
Programmabegroting 2025 Doelstelling Speerpunt Actie
Nummer Omschrijving milieustraat/gemeentewerf 2.2.5 Verbeteren spoorwegovergangveiligheid 2.2.5.1. ProRail gaat, in het kader van congestiepakket Wind in de Zeilen, verkennen op welke wijze de overweg Kloetingseweg kan worden gesaneerd om de afname van de overwegveiligheid te compenseren.
Speerpunt Actie
2.2.6 2.2.6.1.
Wat willen we bereiken? Speerpunt
2.3
Actie
2.3.1.1
Actie
2.3.1.2
We voeren de actiepunten van de Detailhandelsvisie uit
Actie
2.3.1.3
We stellen een programma op waarbij we jonge ondernemers begeleiden
Wat willen we bereiken? Speerpunt
2.4
Voldoende en betaalbare woningen voor alle doelgroepen
2.4.1.
Actie
2.4.1.1.
Speerpunt: We bouwen voldoende en betaalbare woningen in versneld tempo We geven uitvoering aan de Zeeuwse Woondeal met prioriteit voor de hierin opgenomen sleutelprojecten
2.3.1.
Toelichting actie
Wij zijn in gesprek met ProRail over de belangen van de omgeving en een goede aansluiting op de bestaande verkeersstructuur en openbare omgeving. Binnen het geheel zal de omvorming van de Kloetingseweg tot fietsstraat meegenomen worden.
Aanpassing Ringbrug We bereiden de aanpassing van de Ringbrug met vierde opstelstrook en bediening op afstand voor. Een aantrekkelijk vestigingsklimaat We zorgen voor een aantrekkelijk vestigingsklimaat voor ondernemers Economische visie
We maken een overkoepelend economisch profiel van Goes om zo meer richting te geven aan de economische inrichting van onze gemeente. We zorgen hiermee voor een visie op bedrijvigheid en brengen focus aan in onze programmering. De kantorennotitie 2024 zal hier onderdeel van uitmaken.
Als onderdeel van de Kwaliteitsagenda Binnenstad organiseren we voor de tweede keer een event voor jonge binnenstadsondernemers.
De Zeeuwse Woondeal is gericht op het versnellen van de nieuwbouw van woningen. De nadruk ligt hierbij op de vier sleutelprojecten, te weten Centrum-Zuid, Goese Schans, Wilhelminadorp West en het programma binnenstad.
51
Programmabegroting 2025 Doelstelling
Nummer Omschrijving
Toelichting actie
Actie
2.4.1.2.
We actualiseren ons woningbouwprogramma op basis van de uitgangspunten van de Zeeuwse Woondeal (snelheid, betaalbaarheid en wonen en zorg) en de Woon(Zorg)Visie
De landelijke doelstellingen voor de versnelling van woningbouw, de bouw van voldoende betaalbare woningen en de bouw van voldoende woningen voor ouderen en aandachtsgroepen zijn verwerkt in de Zeeuwse Woondeal. De Woondeal is de basis voor ons regionale en gemeentelijke woningbouwprogramma.
Actie
2.4.1.3.
We starten met de ontwikkeling van Wilhelminadorp Zuid en bereiden Wilhelminadorp West voor
Voor Wilhelminadorp Zuid, die planologisch juridisch is vastgelegd, starten we met de daadwerkelijke uitvoering door het bouwrijp maken voor te bereiden. De planvorming voor Wilhelminadorp West wordt verder voorbereid.
Actie
2.4.1.4.
Appartementen Stationsplein
Speerpunt
2.4.2.
Actie
2.4.2.1.
Speerpunt: We moedigen andere (alternatieve) vormen van wonen aan We starten een tweede tiny house project
In het kader van een toekomstbestendig OV-plein stellen we op basis van de uitgevoerde variantenstudie een voorkeursvariant vast. Vervolgens werken we de gekozen variant voor het appartementen gebouw tezamen met Beveland Wonen verder uit tot een haalbaar plan, met sociale woningen vanuit de ‘Regeling Woningbouw op korte termijn’.
Actie
2.4.2.2.
52
We bereiden een tweede project
In navolging van het project aan de Tiendendreef starten we een tweede Tiny House project. In de haalbaarheidsstudie voor de locatie Westeweg 10 te ’s-Heer Hendrikskinderen zou deze woonvorm kunnen passen. De resultaten van een haalbaarheidsstudie naar een geschikt woonprogramma voor deze locatie worden in 2025 verwacht. In navolging van de eerste fase waarin we 48 woningen in het Stationsgebied plaatsten,
Programmabegroting 2025 Doelstelling
Nummer Omschrijving flexwoningen, als onderdeel van het regionale programma flexwonen, voor 2.4.3. Speerpunt: We zorgen ervoor dat woningen gaan naar de inwoners die ze nodig hebben 2.4.3.1. We voeren de Woon(zorg)visie uit via prestatieafspraken met woningcorporaties en zorginstellingen
Toelichting actie
Actie
2.4.3.2.
We zetten onder meer woningmarktinstrumenten in om de doelstellingen per doelgroep, benoemd in de Woon(zorg)visie te bereiken
Met een voorstel wordt een keuze voorgelegd voor in te zetten woningmarktinstrumenten die kunnen bijdragen aan het betaalbaar en beschikbaar maken en houden van woningen. Het gaat om specifieke verordeningen en (financiële) regelingen, voortvloeiend uit de Woon(zorg)visie om de woondoelstellingen te realiseren.
Actie
2.4.3.3.
We werken aan de acties uit de regionale Woon(zorg)visie
Wat willen we bereiken?
2.5
Een goed functionerende binnenstad is belangrijk voor heel Goes
Naast de prestatieafspraken en de woningmarktafspraken staan in het uitvoeringsprogramma bij de Woon(zorg)visie acties voor de uitwerking van onze ambities voor het wonen. Voor 2025 zijn dit: • Opstellen van een Bevelandse regeling voor de ontwikkeling van pre-mantelzorgwoningen; • Opstellen van een voorstel, gezamenlijk met de Bevelandse gemeenten, voor de coaching en voorlichting van woningeigenaren (inzet verhuiscoach); • Opstellen van een aanpak (administratieve) leegstand woningen; Opstellen van een aanpak van aandachtslocaties in de dorpen als uitwerking van de dorpenvisies.
Speerpunt Actie
realiseren we een tweede project voor deze flexibele woonvorm.
Via de jaarlijkse prestatieafspraken stemmen we de uitgangspunten uit de Woon(zorg)visie af met de corporaties en zorginstellingen. Zo vloeit ons beleid door richting deze partijen.
53
Programmabegroting 2025 Doelstelling Speerpunt
Actie
Nummer Omschrijving 2.5.1. Speerpunt: We geven uitvoering aan projecten volgend uit de Kwaliteitsagenda Binnenstad 2030 2.5.1.1. Vanwege de klimaatveranderingen en om de leefomgeving aantrekkelijker te maken, vergroenen we de binnenstad
Actie
2.5.1.2.
We maken een plan over het verder autoluw maken van de binnenstad en we onderzoeken of we emissieloos verkeer kunnen stimuleren
Actie
2.5.1.3.
We onderzoeken alternatieve locaties voor autoparkeren in en rond de schil van onze binnenstad
54
Toelichting actie
We zijn partner in het interreg-subsidie project Cool Neighbourhoods. Dit project richt zich op het implementeren van duurzame verkoelingsoplossingen die niet alleen de hitterisico's verminderen, maar ook de duurzaamheid en veerkracht bevorderen en bijdragen aan een groenere en gezondere stedelijke omgeving. Voor dit project gaan we de omgeving van het stadskantoor, de Zusterstraat en het Bastion vergroenen. Ook gaan we aan de slag met het maken van een inrichtingsplan voor een groener stadshavengebied. Verder gaan we ook andere straten vergroenen, zoals de Kreukelmarkt en de Keizersdijk. En we gaan verder met het stimuleren van de aanleg van geveltuinen in de binnenstad. In de noordelijke binnenstad doen we dat samen met Buurkracht en een bewonersgroep. We zetten in op het ontheffingenbeleid voor bewoners en bedrijven, de aanbesteding van de kentekencamera’s en vervolgens de implementatie van het systeem op straat. Ook wordt er gelijktijdig tot aan de implementatie van de autoluwe binnenstad bekeken hoe we emissieloos verkeer kunnen stimuleren. We hebben inzichtelijk waar er alternatieve parkeerplekken in de centrumschil gevonden kunnen worden. Afhankelijk van de uitkomsten van het onderzoek wat hieraan ten grondslag ligt, zullen er vervolgstappen gezet moeten worden. Zoals bijvoorbeeld verwerving van gronden of panden.
Programmabegroting 2025 Doelstelling Actie
Wat willen we bereiken? Speerpunt
Nummer Omschrijving 2.5.1.4. We doen onderzoek naar invulling van de Grote Kerk, waarbij de kerk (weer) een centrale plaats in de Goese samenleving krijgt 2.6 Een aanvullend recreatief aanbod 2.6.1
Actie
2.6.1.1.
Actie
2.6.1.2.
We geven invulling en uitvoering aan de kwaliteitsslag die we in de Aandachtsgebiedsvisie Recreatiezone Wolphaartsdijk hebben vastgesteld Conform het projectplan Havengebied Wolphaartsdijk stellen we gezamenlijk met eigenaren in het havengebied een plan op voor de kwaliteitsslag in het Havengebied
We voeren de opwaardering van de entree van het havengebied, aan het Wolphaartsdijkse Veer, uit
Toelichting actie We werken het advies voor een duurzame invulling van de Grote Kerk verder uit.
Na vaststelling van de visie voor het Havengebied Wolphaartsdijk hebben we met de procesbegeleiders een projectplan gemaakt. Dit heeft betrekking op een kwaliteitsslag, de openbare ruimte en de ruimtelijke initiatieven. Dit projectplan wordt stapsgewijs uitgevoerd. Samen met de andere eigenaren werken we aan de kwaliteitsslag in het Havengebied. Verschillende initiatiefnemers zijn bezig met ontwikkelingen op eigen terrein. Wij werken aan een plan voor de openbare ruimte. In 2025 voeren we de eerste fase uit: een opwaardering van de openbare ruimte van het Wolphaartsdijkse Veer tussen de Veerweg en voormalig restaurant ‘De Boei’. Ook wordt de begrenzing van het project tegen het licht gehouden.
We werken aan een plan voor de opwaardering van het Wolphaartsdijkse Veer in samenspraak met omwonenden. Dit plan voeren we in 2025 uit.
55
Programmabegroting 2025
Bijdragen aan verbonden partijen Verbonden partij
Speerpunt/reguliere taak
Bijdrage aan doelstelling programma HD 3. Vestigingsklimaat HD 4. Woningaanbod
Economische Impuls Zeeland Vestigingsklimaat versterken Verkoopmaatschappij de Vestigingsklimaat versterken Goese Schans • Voor meer informatie over de genoemde verbonden partijen kunt u de paragraaf over verbonden partijen raadplegen.
Beleidsdocumenten Beleidsnota Groenbeheerplan 2021-2024 Kwaliteitsagenda binnenstad 2030 Gebiedsvisie Marconigebied Toetsingskader detailhandel Wolphaartsdijk Kader dagelijkse detailhandel voorzieningen Actualisatie Parkeren Goes 2018-2025 Raamovereenkomst Beveland Wonen Detailhandelsvisie Visie maatschappelijke Voorzieningen "Goes voor elkaar" Nota Gemeentelijke Vastgoedbeleid Horecavisie (2015) Groenstructuurplan 2014-2024 Kansen benutten, werken aan de economie van Goes (2014) Gemeentelijke Verkeers- en VervoersPlan 2005,2008,2013 Woon(Zorg)visie Goes 2024-2029 Structuurvisie #Goes2040 Fietsbeleidsplan ‘Goes fietst verder’ Monumenten in de openbare ruimte Beleidsplan verkeersveiligheid Zeeland 2010-2020 “op weg naar nul” Beleidsplan Parkeren
56
Raad Raad
Vastgesteld door
Vaststellingsdatum 21-11-2020 2022
Raad B&W
23-09-2021 26-03-2019
B&W
20-03-2018
Raad
15-03-2018
Raad
2024
Raad Raad
23-11-2017 16-12-2016
Raad
16-12-2016
Raad Raad B&W
10-09-2015 18-12-2014 09-12-2014
B&W
07-01-2014
Raad
11-04-2024
Raad Raad
14-06-2012 31-05-2012
Raad
19-05-2011
Raad
21-04-2011
Raad
18-02-2010
Programmabegroting 2025 Beleidsnota 2009-2020 Landschapsontwikkelingsplan 2009 Beleidsplan Hogere Waarden Wet Geluidhinder Beleidsplan IBORG Bouwhoogtevisie Visie Centrum-zuid Gebiedsvisie Goese Schans Stedenbouwkundig plan Ketelhaven Noord Nota van Uitgangspunten Omgevingsvisie
Vastgesteld door
Vaststellingsdatum
Raad
16-06-2009
B&W
14-04-2009
B&W Raad Raad Raad Raad
15-03-2005 sept/okt 2024 okt/dec 2024 okt/dec 2024 okt/dec 2024
Raad
1-6-2023
BBV Indicatoren Grafiek
Vergroot Grafiek
Tabel Functiemeniging (BBV) AAntal banen in verhouding met woningen
Jaar 2019 2020 2021 2022 2019 2020 2021 2022 2019
Regio Nederland Nederland Nederland Nederland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Goes
Percentage 53,2% 53,2% 53,3% 53,8% 49,6% 49,6% 49,8% 50,2% 58,4%
57
Programmabegroting 2025 Jaar 2020 2021 2022
Regio Goes Goes Goes
Percentage 59,6% 60,3% 60,1%
Grafiek
Vergroot Grafiek
Tabel Vestigingen, van bedrijven (BBV) AAntal per 1.000 inwoners 15-64 jaar
Jaar 2019 2020 2021 2022 2019 2020 2021 2022 2019 2020 2021 2022
Grafiek
Regio Nederland Nederland Nederland Nederland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Goes Goes Goes Goes
Vergroot Grafiek
58
Waarde 151,6 158,4 165,1 174,1 168,7 172,1 179,4 186,5 184 186,5 191,9 200,2
Programmabegroting 2025
Tabel Nieuwe gebouwde woningen (BBV) AAntal per 1.000 woningen
Jaar 2019 2020 2021 2022 2023 2019 2020 2021 2022 2023 2019 2020 2021 2022 2023
Regio Nederland Nederland Nederland Nederland Nederland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Goes Goes Goes Goes Goes
Waarde 9,2 8,9 8,9 9,3 9,1 7,3 8,2 6,8 8,4 10,2 16 12,8 14,4 11,8 13,5
Grafiek
Vergroot Grafiek
59
Programmabegroting 2025
Tabel Demografische druk (BBV) Aantal pers. 0-20 en 65 en ouder tov 20-65jr
Jaar 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2019 2020 2021 2022 2023 2024
60
Regio Nederland Nederland Nederland Nederland Nederland Nederland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Zeeland Goes Goes Goes Goes Goes Goes
Percentage 69,8% 70,0% 70,1% 70,3% 70,3% 70,4% 80,4% 81,0% 81,2% 81,4% 81,7% 82,0% 78,7% 78,6% 78,9% 79,0% 79,2% 79,2%
Programmabegroting 2025
Wat mag het kosten - exploitatie Exploitatie Ruimte en Economie Bedragen x € 1.000
Taakveld Baten 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 2.1 Verkeer en vervoer 2.2 Parkeren 2.4 Economische havens en waterwegen 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen 3.4 Economische promotie 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie 8.1 Ruimtelijke ordening 8.2 Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) 8.3 Wonen en bouwen Lasten 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 0.8 Overige baten en lasten 1.2 Openbare orde en veiligheid 2.1 Verkeer en vervoer 2.2 Parkeren 2.4 Economische havens en waterwegen 3.1 Economische ontwikkeling 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen 3.4 Economische promotie 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie 8.1 Ruimtelijke ordening 8.2 Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) 8.3 Wonen en bouwen Reserves 0.10 Mutaties reserves 0.10 Mutaties reserves Saldo
R2023 B2024 B2025 B2026 B2027 B2028 -17.117 -25.751 -20.313 -17.968 -17.374 -17.583 -4.617 -4.405 -4.798 -5.594 -5.932 -6.070 -840 -5 -56
-385 -1 -86
-343 -1 -88
-352 -1 -90
-361 -1 -93
-370 -1 -95
-5.290 -178 -5 -74
-13.604 -206 -4 -85
-9.679 -210 -4 -43
-7.551 -215 -4 -44
-7.755 -234 -4 -45
-7.755 -240 -4 -46
0 -4.578
-13 -5.011
-13 -3.150
-13 -1.998
-14 -776
-14 -776
-1.476 39.353 5.296
-1.951 46.491 4.594
-1.984 38.603 3.672
-2.105 35.311 3.960
-2.158 34.858 4.372
-2.211 36.390 4.583
0 440 9.207 1.941 957
2 477 8.309 1.818 1.472
2 399 8.482 1.747 993
2 414 8.854 1.785 1.025
2 430 9.103 1.892 1.055
-248 447 10.023 2.002 1.171
183 5.230 459 429 4.483
185 13.604 586 479 5.153
221 9.679 632 654 5.330
228 7.551 654 684 4.702
236 7.755 678 702 4.870
243 7.755 703 720 5.143
1.000 3.485
984 5.861
825 3.150
691 1.998
709 776
729 776
6.244 3.955 5.328 -1.373 26.191
2.966 -3.450 6.034 -9.484 17.289
2.816 -1.609 5.065 -6.674 16.681
2.761 -493 2.982 -3.475 16.850
2.277 -483 0 -483 17.000
2.341 -869 7.708 -8.577 17.938
61
Programmabegroting 2025
Wat mag het kosten - uitbreidingsinvesteringen Economisch beleid
Om aantrekkelijk te zijn, en te blijven als centrumgemeente investeert Goes in innovatieve bedrijventerreinen, een bruisende binnenstad en een kwalitatief hoogstaande recreatiezone. We zetten in op duurzame, innovatieve bedrijventerreinen en verduurzaming van bestaande terreinen. Voor de Binnenstad gaan we verder met de uitwerking van de vastgestelde Kwaliteitsagenda Binnenstad. Bij het vaststellen van de Aandachtsgebiedsvisie recreatiezone Wolphaartsdijk heeft de gemeente zich voorgenomen om in te zetten op een kwaliteitsslag in het de recreatiezone. De eerste stappen zijn hiervoor gezet. Hieruit vloeit het project Havengebied Wolphaartsdijk voort, waarin in gezamenlijkheid met de grondeigenaren in het gebied, een kwaliteitsslag zal worden verwezenlijkt.
Kwaliteitsagenda binnenstad Voor de binnenstad gaan we verder met de uitwerking van de vastgestelde Kwaliteitsagenda Binnenstad. We maken de binnenstad autoluw en zetten stappen om de leegstand te verminderen. Verder versterken we de aantrekkingskracht van de binnenstad door deze groener te maken en de culturele identiteit te vergroten. Ook plaatsen we nieuw straatmeubilair en zetten we stappen om het fietsparkeren te verbeteren.
Mobiliteit en bereikbaarheid Goes groeit. Daarom willen we in Goes blijven werken aan optimale bereikbaarheid en fysieke toegankelijkheid. We geven vorm aan de ambities uit de Kwaliteitsagenda Binnenstad en de uitgangspunten van de Omgevingsvisie. Hierbij haken we aan op ruimtelijke ontwikkelingen en benutten we, waar mogelijk, subsidies van andere overheden. We werken verder aan het fietsbeleid en hebben specifiek aandacht voor het fietsparkeren in de binnenstad. Samen met ProRail verkennen we de kansen om een onderdoorgang te realiseren voor fietsers en voetgangers tussen Voorstad en Kloetingseweg. Gelet op de woningbouwopgave starten we onderzoek naar de uitbreiding van de P+R-locatie bij het station.
62
Programmabegroting 2025
Investeringen Ruimte en Economie Bedragen x € 1.000
Num Omschrijving mer 1 Herinrichting Marconistraat 2 Fietsstraat Kloetingseweg 3 Op afstand bedienen Ringbrug 4 Fietstunnel Kloetingseweg 5 Toekomstbestendi g OV-knooppunt 6 Loopverbinding OV-knooppunt Centrum 7 Uitbreiding capaciteit parkeren centrum 8 Goese Schans infrastructuur 9 Infrastructuur Westhavendijk 10 4e rijbaan Ringbrug en opstelstroken 11 Fietspad Houtkade 12 Kwaliteitsagenda Binnenstad 13 Opwaarderen recreatiezone Wolphaartsdijk 14 Huisvesting wijkvoorziening Goes-West en de Ruilwinkel 15 Herinichting omgeving N664 's Heer Hendrikskinderen Saldo
B2025
B2026
B2027
B2028 0
Dekking derden 0
Dekking reserves 2.000
0
1.000
1.000
200
200
0
0
120
280
300
300
0
0
0
600
0
300
0
0
0
300
550
100
3.509
0
2.615
1.544
100
0
868
0
242
726
550
0
5.400
0
1.513
4.437
0
0
0
0
1.725
2.575
0
0
0
1.000
0
0
0
900
900
0
0
0
500 570
1.000 560
0 1.525
0 1.490
0 0
0 5.010
900
0
600
0
0
1.500
0
0
0
100
0
100
250
250
0
0
0
500
3.920
4.610
13.802
2.590
6.215
19.572
63
Programmabegroting 2025 Toelichting: 1. Vanuit de uitwerking van de visie op het Marconigebied ligt deze ambitie voor om de infra verder te optimaliseren. Deze visie is door de raad vastgesteld en behelst onder meer een verbetering van de infrastructuur. Een van de onderdelen is het aanpassen van de Marconistraat, de kern van de meubelboulevard. In 2023 is een voorbereidingskrediet toegekend. We werken momenteel aan de uitwerking van de plannen, waarbij de uitvoering hoe dan ook in fases zal gaan verlopen. 2. De Kloetingseweg tussen de spoorwegovergang en de Fruitlaan richten we in als fietsstraat. Hiervoor ontvingen we een subsidie van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. 3. De ringbrug wordt momenteel nog handmatig bediend. Door deze op afstand te gaan bedienen verbetert de flexibiliteit en wordt bespaard op de inhuurkosten voor de havenmeester. 4. ProRail verkent in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (I&W) de mogelijkheid om de spoorwegovergang ter hoogte van de Kloetingseweg te vervangen door een onderdoorgang. De kosten worden betaald door I&W. Maar gelet op het grote belang stellen we ons coöperatief op en werken actief mee aan de verkenning. In geval van realisatie faseren we de ombouw naar fietsstraat vanwege de bouwwerkzaamheden. 5.
Het station van Goes is één van de belangrijkste OV-knooppunten van Zeeland voor zowel trein als regionaal openbaar vervoer. In de visie van zowel provincie als gemeente, zie regionale mobiliteitsstrategie, dient het OV-knooppunt versterkt te worden zodat het beter als overstappunt, mobiliteitshub en entree van de stad kan functioneren. Daarnaast is een toekomstbestendig OV-knooppunt noodzakelijk om versnelling van stedelijk verdichting te laten plaatsvinden. 6. Onderdeel van de ontwikkeling van het OV-knooppunt is het realiseren van een aantrekkelijke en comfortabele voetgangersverbinding tussen centrum en station. Er komt meer ruimte voor de voetganger zodat naast elkaar lopen mogelijk is. Het veiliger inrichten van de oversteek Piet Heinstraat/Wulfaertstraat is daar onderdeel van. De reiziger krijgt daarmee een heldere oriëntatie wat de looproute naar het centrum is. 7. Om het gebruik van het OV-knooppunt te stimuleren zien we voldoende parkeerplekken in de nabijheid als randvoorwaarde. In de Regionale Mobiliteitsvisie maakten we de keuze om in te zetten op de sterke lijnen. Niet iedere kern heeft daardoor een vaste buslijn en fietsen naar het station is niet altijd een optie. Hoewel er een sociaal mobiliteitsvangnet zal blijven accommoderen (stimuleren) we daarom ketenmobiliteit waarbij de reiziger een deel van de reis per eigen auto maakt.
Aan de zuidzijde van het station ligt een P+R terrein. Het gebruik is nu zodanig dat er geen extra druk op gelegd kan worden. Terwijl deelmobiliteit ruimte vraagt en we het gebruik van de stationshub vanuit de regio willen vergroten. Dit vraagt een capaciteitsuitbreiding van minimaal 50%. Aangezien de fysieke ruimte ontbreekt is een parkeerdek de enige optie. De parkeervoorziening wordt daarnaast ook direct benut door de toekomstige bewoners van de stationsomgeving: door het plaatsen van een parkeerdek kunnen we woningen aanbieden met een relatief laag aantal parkeerplekken voor de deur. 8. Dit betreft de dekking voor de investeringen in de infrastructuur van de Goese Schans. Enerzijds wordt een subsidie ontvangen vanuit het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Anderzijds worden reserves ingezet ter dekking van de toekomstige afschrijvingslasten. In de bedragen is al rekening gehouden met het genomen raadsbesluit over het Ronda Gosaplein. 9. Vanuit de propositie versnelling woningbouw Goese Schans is de Westhavendijk aangemeld als aan te passen infrastructuur. Via deze propositie is 2,7 miljoen subsidie toegezegd voor verschillende onderdelen binnen en rond Goese Schans. De aanpak van de Westhavendijk is er daar één van. Het opgenomen investeringskrediet voor 2028 betreft de eerste aanzet. 10. Gelet op de verkeersprognoses vormt de Ringbrug op termijn een knelpunt.
Met een extra opstelstrook aan de westzijde van het kanaal pakken we dit aan. Enerzijds vergroot dit de 64
Programmabegroting 2025 capaciteit, anderzijds is er meer opstelruimte wanneer de brug open staat. Hiermee is er minder terugslag op omliggende kruispunten. 11. De aanleg van een fietspad aan de Houtkade. Via de propositie versnelling woningbouw Goese Schans is 2,7 miljoen subsidie toegezegd voor verschillende onderdelen binnen en rond Goese Schans. De aanleg van een vrij liggend fietspad aan de Houtkade is er daar één van. 12. Voor de binnenstad gaan we verder met de uitwerking van de vastgestelde Kwaliteitsagenda Binnenstad. We maken de binnenstad autoluw en zetten stappen om de leegstand te verminderen. Verder versterken we de aantrekkingskracht van de binnenstad door deze groener te maken en de culturele identiteit te vergroten. Ten opzichte van de Kadernota 2025 heeft een verschuiving plaats gevonden van investeringskosten naar beheerkosten voor autoluw maken binnen. Zie hiervoor de paragraaf 'toelichting op de financiële positie'. 13. Bij het vaststellen van de Aandachtsgebiedsvisie recreatiezone Wolphaartsdijk (exclusief Veerweg) heeft de gemeente zich voorgenomen om in te zetten op een kwaliteitsslag in het de recreatiezone. De eerste stappen zijn hiervoor gezet onder begeleiding van een externe procesbegeleider.
Hieruit vloeit het project Havengebied Wolphaartsdijk voort, waarin in gezamenlijkheid met de grondeigenaren in het gebied, een kwaliteitsslag zal worden verwezenlijkt. Voor de gemeente betekent dit een verwachte toekomstige financiële investering om de openbare ruimte op te waarderen. Qua planning zijn wij afhankelijk van de ontwikkeling bij derden. 14. De gemeenteraad heeft bij de besluitvorming over de Kadernota 2025 besloten om in 2028 een voorbereidingskrediet van € 100.000 op te nemen voor de Huisvesting Wijkvoorziening Goes-West en Ruilwinkel. 15. Met de bewoners van ’s-Heer hendrikskinderen zijn in de afgelopen jaren diverse gesprekken geweest over de herinrichting van het gebied rondom de N664 en het parkeerterrein. In de gemeenteraad is in 2022 een voorstel gedaan voor kredietaanvraag. Toen is besloten om eerst samen met de omgeving een plan te maken. Dit plan is nu in voorbereiding en zal naar verwachting begin 2025 gereed zijn voor besluitvorming.
65
Programmabegroting 2025
3. Onderwijs, sport en cultuur Verbinden en ontwikkelen
Een aantrekkelijke, leefbare en veerkrachtige samenleving; een leefbare stad met gezonde inwoners. Dat is ons ideaal. Goes heeft een breed aanbod op het gebied van onderwijs, sport en cultuur. Hiermee vergroten we de aantrekkelijkheid en leefbaarheid van onze gemeente aan de ene kant. Aan de andere kant wordt hiermee ook de sociale basis en de basisinfrastructuur verstevigd die helpt om de veerkracht van onze inwoners te vergroten. Wij richten ons beleid op het creëren en behouden van gezonde culturele en sportorganisaties. Naast dat we oog hebben voor een goed kwalitatief aanbod, is er bijzondere aandacht voor specifieke doelgroepen. Hierbij stimuleren wij de onderlinge samenwerking zowel op organisatie- als activiteitenniveau. Daarnaast moedigen we alle Goesenaren aan om mee te doen en zich verder te ontwikkelen. De onderwijsinstellingen zorgen voor goed onderwijs voor alle leeftijden. Met alle aandacht voor aansluiting op het vervolgonderwijs en voor betere kansen op het vinden van werk.
Wat willen we bereiken en wat gaan we ervoor doen? Doelstelling Wat willen we bereiken? Speerpunt Actie
Nummer Omschrijving 3.1 We werken aan een goede start (startkwalificatie) en betere kansen op werk 3.1.1 We dringen het aantal voortijdig schoolverlaters terug 3.1.1.1 We voeren het plan Voorkomen Voortijdig Schoolverlaten (VSV) 2021-2024, wat met een jaar is verlengd tot en met 2025, uit. In 2025 is hierbij aandacht voor
Speerpunt
3.1.2
Actie
3.1.2.1
66
Samenwerking door praktijk en leren met elkaar te verbinden. Er wordt uitvoering gegeven aan
Toelichting actie
• aanvullende loopbaanbegeleiding tot 1 jaar na diplomering/verlaten van de school door pro-scholen, vso-scholen en mbo-instellingen • begeleiding van jongeren naar werk door de gemeente vanuit de Participatiewet in preventieve rol • uitbreiding van de doelgroep van het Doorstroompunt van 23 naar 27 jaar • verplichte samenwerking tussen betrokken partijen vanuit een Regionaal Programma, met regionale governance
Programmabegroting 2025 Doelstelling
Wat willen we bereiken? Speerpunt Actie
Nummer Omschrijving hybride leeromgeving Goes United. Studenten van verschillende opleidingen sluiten aan. Er worden nieuwe netwerkpartners toegevoegd. 3.2 Passend onderwijs voor iedereen en we voorkomen onderwijsachterstanden 3.2.1 Integrale (complete) aanpak onderwijs 3.2.1.1 We geven uitvoering aan het Nationaal Programma Onderwijs
Actie
3.2.1.2
Samen met het onderwijs investeren we in vroegsignalering en preventie
Speerpunt
3.2.2
Actie
3.2.2.1
In gedeelde verantwoordelijkheid met het onderwijs zorgen we voor goede gebouwen voor onze scholen Definitieve huisvesting voor alleenstaande minderjarige vluchtelingen (AMV)
Actie
3.2.2.2
Huisvesting vluchtelingen en Oekraïners
Wat willen we bereiken? Speerpunt
3.3
Iedereen beweegt met plezier, op de eigen manier
3.3.1
Actie
3.3.1.1
Speerpunt Actie
3.3.2 3.3.2.1
Sociaal veilig en toekomstgerichte sportaanbieders Minimaal 4 sportaanbieders zijn sociaal veilige sportaanbieders Vaardig in bewegen We ondersteunen organisaties bij
Toelichting actie
Samen met de scholen en de ketenpartners wordt de inzet van de gemeentelijke middelen Nationaal Programma Onderwijs geëvalueerd. Daar waar wenselijk worden met de partners de mogelijkheden bekeken om na schooljaar 2024-2025 bepaalde interventies voort te zetten en structureel te borgen. We willen de verbinding tussen welzijn, jeugd en onderwijs versterken. Met deze integrale samenwerking vergroten we de talenten en ontwikkelkansen van jeugdigen.
Tot 1 januari 2025 hebben we van het ministerie van OCW toestemming om een zogenaamde Tijdelijke Noodvoorziening (TNV) voor het onderwijs aan AMV’ers. In 2025 willen we een definitieve oplossing voor de TNV We zoeken een oplossing voor de huisvesting van een toenemend aantal taalklassen in het primair onderwijs voor vluchtelingen en Oekraïners
67
Programmabegroting 2025 Doelstelling
Actie
Actie Speerpunt Actie
Actie
Nummer Omschrijving het ontwikkelen en uitvoeren van programma’s die bijdragen aan het terugdringen van valincidenten en brengen een routekaart in beeld 3.3.2.2 We geven uitvoering aan kennismakingslessen op de nieuwe Urban sportvoorziening op het Schenge 3.3.2.3 De drie Goese basisscholen in de Goese polder starten met het concept ‘beweegschool’ 3.3.3 Inclusie en diversiteit 3.3.3.1 We ondersteunen tussen- en naschoolse bewegingsprogramma’s in het speciaal onderwijs 3.3.3.2 We ondersteunen een breed en kwalitatief goed sport aanbod voor mensen met een beperking
Speerpunt Actie
3.3.4 3.3.4.1
Speerpunt Actie
3.3.5 3.3.5.1
Actie
3.3.5.2.
Speerpunt Actie
3.3.6 3.3.6.1
Wat willen we bereiken? Speerpunt Actie
3.4
68
3.4.1 3.4.1.1
Breedtesport evenementen Er volgt een ruimere regeling voor breedtesportevenementen Ruimte voor sport en bewegen We ontwikkelen 6 laagdrempelige Ommetjes (wandelroutes) in de eigen woonomgeving (tot en met 2026) We sturen op toekomstbestendige sportverenigingen die aansluiten op het bestaande beleid vanuit het beweegakkoord en de in ontwikkeling zijnde sportnota. Nieuwe sportnota Er is een nieuwe sportnota, inclusief accommodatiebeleid, vastgesteld De kracht van cultuur benutten Cultuur als verbinder Er wordt breed ingezet op cultuurparticipatie
Toelichting actie
Dit doen we in samenwerking met de Urban Community, SMWO en het CIOS. Samen met SMWO, CIOS en Goes United studenten ondersteunen we in de uitvoering Met als doel de toegang tot beweegaanbod voor deze doelgroep te vergroten We positioneren sportaanbod voor mensen met een beperking en ondersteunen hen bij de werving van nieuwe leden en het organiseren van een breed en kwalitatief goed aanbod voor mensen met een beperking.
Sportaccommodaties bieden ruimte aan verenigingen die voldoende leden bedienen anders sturen we op samenwerking.
In 2025 starten we de uitwerking van de nieuwe sportnota 2024
We dragen zorg voor een divers en toegankelijk cultuuraanbod. De cultuurcoach wordt ingezet om inwoners hiermee te verbinden en (nieuwe) initiatieven te stimuleren.
Programmabegroting 2025 Doelstelling
Nummer Omschrijving
Actie
3.4.1.2
We doen onderzoek naar een duurzame borging van het muziekonderwijs.
Actie
3.4.1.3
De samenwerking met het sociaal domein wordt versterkt
Actie
3.4.1.4
We borgen cultuureducatie binnen het onderwijs
Speerpunt Actie
3.4.2 3.4.2.1
Aantrekkelijk Goes Er is een cultuurprofiel van Goes ontwikkeld
Actie
3.4.2.2
We stimuleren de verdere samenwerking tussen de Bleekveldpartners en daarmee de zichtbaarheid van het Bleekveld
Toelichting actie Zo houden we kunst en cultuur bereikbaar en nabij Dit onderzoek geeft inzicht in hoe we muziekonderwijs in Zeeland duurzaam kunnen organiseren en borgen voor de toekomst. Waar mogelijk trekken we samen op met de andere Zeeuwse gemeenten. Op basis van de uitkomsten van het onderzoek worden actiepunten geformuleerd. We maken cultuur onderdeel van de sociale basis. Zo ontstaan er nieuwe kansen tot samenwerking, bijvoorbeeld met welzijnsorganisaties. Hierdoor kan cultuur bijdragen aan het gedachtengoed van positieve gezondheid. In 2025 wordt deze aanpak verder uitgewerkt. We steunen de ontwikkeling en borging van cultuureducatie in het onderwijs. Met de betrokken partijen verkennen we de mogelijkheid tot het opstellen en ondertekenen van een convenant cultuureducatie. We streven ernaar om in het convenant de reeds behaalde resultaten binnen het onderwijs te verankeren en ambities voor de toekomst te formuleren. In het cultuurprofiel staat wat Goes onderscheidt en aantrekkelijk maakt. Deze uitgangspunten helpen ons bij de uitvoering van ons beleid en bij het maken van toekomstige keuzes. Ook biedt het cultuurprofiel kansen voor een heldere marketing van Goes. Het Bleekveld is het enige cultuurplein in Zeeland. Dit willen we beter voor het voetlicht brengen.
Hiertoe stimuleren we de verdere samenwerking tussen de Bleekveldpartners (Mythe, Bibliotheek, 't Beest, Kunstuitleen, Muziekschool, KCE). Deze samenwerking kan zichtbaar worden op en rond het Bleekveld.
69
Programmabegroting 2025 Doelstelling Actie Actie
Nummer Omschrijving 3.4.2.3 In 2025 willen we tenminste één kunstwerk of kunstproject in de openbare ruimte 3.4.2.4 We moedigen de realisatie van een broedplaats voor kunstenaars en/of cultuurmakers aan
Actie
3.4.2.5
We zetten ons in voor de transitie van Historisch Museum de Bevelanden
Speerpunt
3.4.3
Actie
3.4.3.1
Behoud en toegankelijkheid van erfgoed Bewoners en bezoekers beleven het verhaal van Goes en de Bevelanden via monumenten, historische collecties en het immateriële erfgoed binnen de gemeente
Actie
3.4.3.2
Het erfgoedportaal dat in 2024 in gebruik is genomen, is de centrale toegang tot onze informatiebronnen over erfgoed.
Actie
3.4.3.3
Er wordt een nota cultureel erfgoed vastgesteld
70
Toelichting actie Dit realiseren we in samenwerking met bewoners. We dragen bij aan de (tijdelijke) realisatie van een broedplaats. Dit is een verzamelplek waar kunstenaars en/of cultuurmakers hun praktijk kunnen uitoefenen en presenteren. Hiermee willen we meer onderlinge kruisbestuiving en experimenteerruimte stimuleren. Dit doen we in samenwerking met het Historisch Museum de Bevelanden en de gemeenten Kapelle, Borsele en Noord-Beveland. We vinden het van belang dat historische en culturele organisaties met elkaar het verhaal van Goes vertellen. We stimuleren dit en vervullen ook zelf een actieve rol hierin. Zo wordt het digitale Vertelarchief in 2025 verder uitgebreid en verkennen we de mogelijkheid om de scholen actief te betrekken bij het archief. Aan de hand van het nieuw op te stellen cultuurprofiel worden aanvullende acties geformuleerd. In 2025 worden extra bronnen en documenten via het portaal ontsloten zoals de via ‘Vele handen’ toegankelijk gemaakte bevolkingsregisters. Ook zoeken we de verbinding met de andere Bevelandse gemeenten en erfgoedinstellingen. In de erfgoed nota wordt aangegeven hoe we de komende jaren ons erfgoedbeleid gaan vormgeven.