CConstaterende datGeldrop-Mierlo
Koppel je AI →
Document · PDF

Jaarstukken 2025 Geldrop-Mierlo

Raadsvergadering 6 juli 2026, gemeente Geldrop-MierloBij agendapunt: Jaarstukken 2025 Geldrop-Mierlo (RV GM2026-3682877)42.168 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 5

✓

✓

✓

Woonbedrijf heeft als proef een woning ter beschikking gesteld die als huiskamer dient voor buurtbewoners. Het is een plek waar professionals laagdrempelig in gesprek kunnen met bewoners, maar ook een plek die buurtbewoners mogen gebruiken voor kleine activiteiten. Met name de kleinschaligheid en de laagdrempeligheid maakt dat een aantal bewoners hier al regelmatig gebruik van maakt en deze plek meer omarmen. We zien daardoor ook het aantal activiteiten toenemen. Bestaande activiteiten zoals rondom Halloween waren ook afgelopen jaar een succes. Er zijn door bewoners ook nieuwe activiteiten georganiseerd. De buurtcamping Coevering was een grote activiteit. Wij hebben dit samen met Woonbedrijf financieel ondersteund. We hebben de bewoners laten begeleiden door Stichting De Buurt. Zo hebben zij vaardigheden ontwikkeld die ze nu voor meer activiteiten inzetten. Ook kleinere initiatieven zijn van de grond gekomen, zoals een buurtbarbecue, burendag en een kerstdiner voor eenzame ouderen.

42

Wat willen we bereiken (doel)

Wat gaan we ervoor doen (actie)

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld We hebben een groep bewoners bij elkaar gebracht die samen een activiteitenkalender voor 2026 hebben opgesteld. Daar staan bestaande, terugkerende activiteiten, maar er zijn ook nieuwe activiteiten toegevoegd, zoals een straatfeest, podcast, koken en een activiteit voor ouderen. Door deze activiteitenkalender komen initiatiefnemers ook onderling in contact, kunnen ze beter afstemmen en elkaar ondersteunen.

20% van de ontbrekende Klimaatkaarten groenstructuren in en tussen diverse We voeren groene plannen uit op basis van de klimaatkaart voor wijken zijn toegevoegd (t.b.v. de wijk Coevering. biodiversiteit, klimaatadaptatie, een prettige leefomgeving en ruimte voor bewegen) [2027]

✓

✓

✓

We hebben een eerste groenstrook in de wijk verbeterd. Twee betrokken bewoonsters hebben ons geholpen bij de participatie met de rest van de buurt. Bewoners kozen de vormgeving, de beplanting en welke elementen zij graag terugzagen. Deze werkwijze is positief ontvangen.

Verbeteren groenstructuur Coevering We evalueren en actualiseren het groenbeleidsplan, inclusief de ontbrekende groenstructuren in en tussen wijken.

X

X

✓

Wegens capaciteitstekort is de start van de evaluatie doorgeschoven naar 2026.

Vlekkenplan openbare ruimte Coevering We ontwikkelen een vlekkenplan voor de openbare ruimte met een grove fasering, dat we in samenwerking met bewoners in de daaropvolgende jaren gefaseerd uitwerken.

✓

!

✓

We hebben het vlekkenplan voor de openbare ruimte afgerond. Het geeft richting voor het verbeteren van de openbare ruimte, maar laat juist ook veel ruimte voor verdere invulling met bewoners op het moment dat een gebied aangepakt wordt. Ervaring afgelopen jaar leert dat we geen grove planning maken voor de lange termijn, maar dat we veel meer in moeten spelen op de actualiteit en koppelingen moeten leggen met andere projecten. Denk hierbij aan renovatie van woningen, waarbij je meteen de omgeving wil verbeteren, de aanleg van een blauwe ader of zelfs een petitie van bewoners. De planning is dat we elk jaar twee gebieden verbeteren.

Er is in de wijken meer balans ontstaan in de woningsamenstelling [2030]

Onderzoek 'Een goede mix van bewoners in Coevering' We analyseren de huidige bewonerssamenstelling in de Coevering en bepalen samen met Woonbedrijf welke mix wenselijk is en welke randvoorwaarden daarbij horen. Vervolgens onderzoeken we met Woonbedrijf de haalbaarheid van de verschillende kansen die uit dit onderzoek naar voren zijn gekomen.

✓

✓

✓

We hebben de analyse afgerond. Het heeft inzichten gegeven in de samenstelling en de mate van clustering. We hebben hierbij tevens een vergelijking gemaakt met andere (rand)gemeenten in de regio. We zijn gestart met de verkenning van de kansen. Deze worden verder onderzocht. Daarbij kijken we naar verschuiving binnen en buiten de wijk. We hebben nog geen besluiten genomen over concrete locaties en/of projecten. Daarvoor is verder onderzoek nodig. Dit is ook een onderwerp van gesprekken die we gevoerd hebben om te komen tot nieuwe prestatieafspraken met de corporaties.

8% van de woningen is aardgasvrij [2026]

Wijkuitvoeringsplan Coevering We ontwikkelen een wijkuitvoeringsplan voor de Coevering om de transitie naar een duurzaam alternatief voor aardgas te realiseren.

✓

!

✓

We hebben met bewoners een wijkuitvoeringsplan gemaakt; de Energiegids Coevering. Hierin staan praktische tips en een stappenplan voor woningeigenaren hoe ze van het aardgas af kunnen.

43

Wat willen we bereiken (doel)

Wat gaan we ervoor doen (actie)

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

Dit plan wordt medio 2025 afgerond en beschrijft de acties die we als gemeente zullen ondernemen. Dit plan behelst ook een onderzoek of 8% een reëel percentage is, wat nu voor de gemeente als geheel gesteld is.

Het overbelaste elektriciteitsnetwerk zorgt ervoor dat we minder inzetten op de overstap naar volledig elektrisch verwarmen en ons de komende jaren vooral richten op het voorbereiden op de stap naar volledig aardgasvrij. Voor de Coevering betekent dit dat we vooral isoleren en de tussenstap naar een hybride warmtepomp stimuleren. Dit betekent dat we ook afstappen van het streven dat in 2026 8% aardgasvrij is. Voor 2027 passen we dat aan naar een doel voor aardgasreductie.

✓

✓

✓

We hebben het onderzoek naar een warmtenet in Coevering afgerond. Daaruit is gebleken dat een individuele oplossing het meest passend is. Deze uitkomst is verwerkt in het wijkuitvoeringsplan; de Energiegids Coevering.

30% van de panden heeft energielabel Aanpak energiearmoede B of beter [2027] We zetten een subsidieregeling op om particuliere woningeigenaren met slecht geïsoleerde woningen en een lage WOZ-waarde te ondersteunen bij het isoleren van hun woning. Hierbij geven we extra aandacht aan VvE's, zelf-klussers en inwoners die kampen met energiearmoede, met speciale focus op wijken zoals de Coevering, waar energiearmoede veel voorkomt. Daarnaast ondersteunen we inwoners die te maken hebben met energiearmoede via een witgoedregeling, energiecoaches, kleine energiebesparende maatregelen, en een klusteam dat deze maatregelen kan uitvoeren. De Coevering is één van de wijken waar we actief acties organiseren vanwege de hoge mate van energiearmoede.

✓

✓

✓

In 2025 hebben we dit doel bereikt. 42% van de woningen in de Coevering heeft Energielabel B of beter. In 2025 hebben we verschillende acties in de Coevering georganiseerd om inwoners te helpen hun energierekening omlaag te brengen. In totaal hebben 55 huishoudens uit de Coevering gebruik gemaakt van de witgoedregeling. Daarnaast hebben 321 huishoudens uit de Coevering kleine energiebesparende maatregelen ontvangen. In veel gevallen is hierbij gebruik gemaakt van de klusdienst van de gemeente. In 2025 hebben wij gewerkt aan het opstellen van een subsidieregeling voor eigenaar-bewoners met een slecht geïsoleerde woningen en een WOZ-waarde onder het landelijk gemiddelde. Door het faillissement van de uitvoerende partij van de groene zone isoleren is het niet gelukt om in 2025 een integrale isolatieaanpak aan te bieden. Maar de subsidieregeling treedt in februari 2026 in werking.

Inwoners ervaren hun woon- en leefomgeving veiliger dan in 2024 [2027]

✓

✓

✓

Binnen de mogelijkheden van de begroting zijn voorzieningen en communicatie verbeterd. Zo hebben we ondergrondse containers vervangen bij de flats bij de Admiraal Byrdstraat en hebben we in overleg met de winkeliers plekken gevonden voor ondergrondse containers bij het winkelcentrum. Deze laatste moeten nog wel geplaatst worden. In het Kader Huishoudelijke Grond- en Afvalstoffen wordt leefbaarheid zwaarder meegewogen dan in het voorgaande afvalbeleid, waarbij het principe ‘bewonerstypen’ (uit het afvalonderzoek Coevering) een grote rol krijgt. Beleid en tarieven zijn waar mogelijk vereenvoudigd, zodat het begrijpelijker wordt voor alle inwoners.

Vervolgonderzoek warmtenet Coevering We voeren een vervolgonderzoek uit naar de mogelijkheden voor een warmtenet in de Coevering, als onderdeel van de transitie naar aardgasvrije woningen. Dit onderzoek wordt geïntegreerd in het wijkuitvoeringsplan.

Aanpak afvalproblematiek Coevering We voeren de aanpak uit om afvaloverlast in Coevering terug te dringen, op basis van de resultaten van het onderzoek naar afvalproblematiek.

44

Wat willen we bereiken (doel)

Wat gaan we ervoor doen (actie)

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld Eind van het jaar zijn pilots opgestart bij de flats. De betrokkenheid van bewoners blijft hier nog achter, waardoor in het nieuwe jaar nieuwe inspanningen nodig zijn om deze pilots van de grond te krijgen.

Aanpak veiligheid Coevering We implementeren maatregelen om illegaliteit te bestrijden en overlast te beperken, gebaseerd op de bevindingen uit het onderzoek naar veiligheid in de Coevering.

✓

✓

✓

We zijn aan de slag gegaan met de resultaten uit het onderzoek naar de veiligheid en criminaliteit in de wijk Coevering. Een aantal aanbevelingen is opgepakt en in de komende jaren wordt bekeken óf en hoe we de overige aanbevelingen kunnen oppakken. Om de informatiepositie op de jeugd te verhogen hebben we gedurende drie maanden extra straatwerk ingezet in de Coevering om meer zicht te krijgen. Deze inzichten zijn gebruikt voor de hernieuwde opdracht voor het jongerenwerk vanaf 1 januari 2027. Bovendien hebben deze inzichten er mede toe geleid dat er een brede jeugdaanpak wordt opgesteld die ook de samenwerking met de ketenpartners zal vergroten. Het signaleringsoverleg tussen ketenpartners op het gebied van leefbaarheid en veiligheid is voortgezet. Er zijn de enquêtes in het kader van de Veiligheidsmonitor 2025 uitgezet, de resultaten hiervan worden medio 2026 verwacht. Medio 2026 gaan we aan de slag met de werving van vacature medewerker veiligheid wijken.

45

Focuspunten lijn "Sterke wijken" Focuspunten Wat gaan we ervoor doen (actie) lijn

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

Samenkracht Gericht inzetten van gebiedsregisseurs om actief (verschillende) initiatieven van inwoners te stimuleren, begeleiden en samen te brengen.

✓

✓

✓

De gebiedsregisseurs zijn o.a. met hun wijk-inlopen, inwonerprojecten, ontmoetingsbijeenkomsten en faciliterende werkzaamheden een onverminderd succes.

Inclusie

Integreren van inclusie- en toegankelijkheidsdoelen binnen alle lagen van de ambtelijke organisatie.

✓

✓

✓

Er is merkbare vooruitgang geboekt binnen de gemeentelijke organisatie. Tegelijkertijd is dit een continu ontwikkelproces zonder vast eindstation, omdat onze organisatie, de samenleving en de behoeften van inwoners voortdurend veranderen.

Sport en bewegen

Verlenen van gerichte ondersteuning aan sportverenigingen, bijvoorbeeld via subsidies, advisering op het gebied van organisatie en vrijwilligersbeleid, en het bieden van facilitaire ondersteuning waar nodig om de verenigingen duurzaam te versterken.

✓

✓

✓

We onderhouden nauw contact met de verenigingen en organiseren regelmatig voortgangs- en updategesprekken. Tijdens deze gesprekken bieden we advies op maat bij uiteenlopende vraagstukken en uitdagingen. Daarnaast toetsen en begeleiden we clubs bij subsidieaanvragen. Hierbij werken we onder andere samen met de sportraad en de clubondersteuning van uitvoeringsorganisatie Leef!

Afval

Actief toezicht houden op de uitvoering van afvalverwerking door Cure, met nadruk op klanttevredenheid.

✓

✓

✓

Cure afvalbeheer houdt via hun klantcontactcentrum de klachten bij en houdt daarnaast de klanttevredenheid in de gaten en rapporteren aan de gemeente Geldrop-Mierlo. Meldingen die direct bij de gemeente binnen komen worden hier ook mee in acht genomen.

✓

✓

✓

De tarieven worden bepaald op basis van de resultaten van de inzameling en de marktwerking. Deze kosten en baten worden inzichtelijk gesteld door Cure. Deze berekening word ieder jaar opgemaakt en gedeeld om transparant te zijn.

Door middel van een woningbouwmonitor periodiek rapporteren over de voortgang van de woningbouwopgave naar de raad.

✓

✓

✓

De raad wordt periodiek op de hoogte gehouden over de woningbouwprojecten. Ook is er een publieke woningbouwkaart beschikbaar waarop raadsleden, maar ook andere geïnteresseerden kunnen zien welke woningen op welke plek worden ontwikkeld.

Opstellen en uitvoeren van prestatieafspraken met de corporaties en huurdersvertegenwoordigers sociale huurwoningen.

✓

✓

✓

Als gevolg van de voorgenomen huurbevriezing maakten de corporaties in 2025 een pas op de plaats. Dit heeft tot een aantal maanden vertraging geleid. Nadat de huurbevriezing van tafel was, hebben partijen het proces heropgestart en zijn op 26 februari jl. in goede samenwerking afspraken getekend voor de komende 5 jaar.

Toezien op het realiseren van voldoende sociale, betaalbare woningen.

✓

✓

✓

In de prestatieafspraken ligt vast dat partijen zich committeren aan de bouw van minstens 651 sociale huurwoningen. De locaties zijn bepaald en opgenomen in een tabel als bijlage bij de afspraken. Punt van voortdurende zorg is de financiele haalbaarheid van de plannen, met name gezien de onder druk staande investeringscapaciteit bij corporaties.

Zorgen voor transparante en kostendekkende tarieven volgens het DIFTAR-principe, waarbij variabele kosten afhankelijk zijn van het daadwerkelijke afvalgebruik en vaste kosten in het vastrecht zijn verwerkt.

Wonen

46

Focuspunten Wat gaan we ervoor doen (actie) lijn

Overlast bedrijven

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

In geval van afwijzing van bezwaar tegen afwijzing urgentieverzoeken kijken op welke manier de bezwaarmaker toch ondersteund kan worden bij hun huisvestingsvraag of de daaruit voortkomende hulpvragen.

✓

✓

✓

De urgentieregeling is gericht op herverdeling van schaarste. We kijken binnen de mogelijkheden of er in die gevallen oplossingen zijn, zowel regulier als via tijdelijke woonruimte.

Structureel inbedden van het 100-dagenprincipe, dat gericht is op het versnellen van de woningbouwprogrammering.

✓

✓

✓

Deze werkwijze is inmiddels ingebed in de organisatie en wordt naar tevredenheid toegepast bij geschikte woningbouwprojecten. Activiteit is dan ook afgerond.

Proactief anticiperen op meldingen van overlast door bedrijven en deze snel opvolgen, met als doel de hinder voor omwonenden te beperken en op tijd passende maatregelen te nemen.

✓

✓

✓

Meldingen van overlast worden in behandeling genomen door de Omgevingsdienst Zuidoost Brabant (ODZOB). De ODZOB voert onder mandaat het milieutoezicht uit (Regionaal Operationeel Kader milieutoezicht). Alle bedrijven, afhankelijk van omgevingsrisico’s, meldingen en klachten, worden periodiek proactief door de ODZOB gecontroleerd op naleving van het Omgevingsrecht. Om overlastsituaties zoveel mogelijk te voorkomen, worden ruimtelijke ontwikkelingen integraal beoordeeld en worden de gevolgen voor de woon- en leefomgeving vooraf in kaart gebracht. Op deze manier houden wij regie over waar bedrijven die mogelijk overlast kunnen veroorzaken zich kunnen vestigen en beperken wij de kans op overlast.

47

Relevante beleidsnota's Naam

Periode

Regionale Woondeal Zuidoost-Brabant

2022-2030

Gemeentelijke Woonvisie Geldrop-Mierlo 2020-2028

2020-

Beleidskader Wonen Geldrop-Mierlo 2024

2024-

Prestatieafspraken Geldrop-Mierlo 2026-2029

2025-

Ruimtelijk Perspectief

2025-

Visie op wonen SGE

2019-

Regio-akkoord over gezondheidsbevordering en preventie in de Brainport regio ("Gezonder leven voor iedereen")

2021-

Lokaal Preventieakkoord DE STAP naar gezonder Geldrop-Mierlo (voorheen Fit&Pit)

2021-

Integraal Zorgakkoord (IZA)

2022-2027

Regioplan IZA Eindhoven-De Kempen

2023-

Hoofdlijnen Sportakkoord II "Sport versterkt"

2023-2026

Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA)

2023-2026

Integraal plan van aanpak GALA gemeente Geldrop-Mierlo

2023-2026

Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA)

2025-2028

Verordening inrichting antidiscriminatievoorziening gemeente Geldrop-Mierlo 2025

2025-

Kaders voor accommodaties

2025-

Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo (afwijking budget 2025) wordt weergegeven als positief als het gerealiseerde bedrag hoger is dan de begroting. Bij de lasten is een positief bedrag dus een nadeel, bij de baten een voordeel. Door afronding kunnen er verschillen ontstaan omdat tellingen uit het financieel systeem komen en daarom soms afwijken. Bedragen x € 1.000,Omschrijving

Primaire begroting 2025

Begroting na wijziging 2025

Realisatie 2025

Afwijking budget 2025

Lasten 0.10 Mutaties reserves programma 2

332

603

1.123

520

5.1 Sportbeleid en activering

1.325

1.336

1.117

-219

5.2 Sportaccommodaties

2.332

2.061

2.262

202

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

4.129

4.093

3.980

-113

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

5.094

5.277

4.902

-375

6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal

1.094

1.094

1.114

21

7.1 Volksgezondheid

2.094

2.094

1.932

-162

8.1 Ruimte en leefomgeving

1.614

1.749

1.977

228

8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)

25.201

25.266

7.844

-17.421

8.3 Wonen en bouwen

1.177

1.172

1.188

16

Totaal Lasten

44.391

44.745

27.439

-17.305

0.10 Mutaties reserves programma 2

123

579

679

100

5.1 Sportbeleid en activering

375

375

387

12

5.2 Sportaccommodaties

666

666

891

225

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

82

82

65

-17

Baten

48

Omschrijving

Primaire begroting 2025

Begroting na wijziging 2025

Realisatie 2025

Afwijking budget 2025

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

821

850

1.072

7.1 Volksgezondheid

226

226

243

18

8.1 Ruimte en leefomgeving

583

583

217

-366

25.204

25.269

8.155

-17.114

8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)

222

8.3 Wonen en bouwen

1.374

989

997

8

Totaal Baten

29.452

29.618

12.706

-16.911

Saldo (baten -/- lasten)

-14.938

-15.127

-14.733

394

Analyse 2.Sterke wijken

I/S

Saldo Taakveld 5.1 Sportbeleid en activering

Bedrag 394.000

I

190.000

I

120.000

I

83.000

I

408.000

I

180.000

S

-627.000

In de loop van 2025 zijn door het Rijk de spelregels voor de Brede SPUK GALA gewijzigd en werden de beschikbare bedragen voor de 15 thema's binnen deze SPUK uitkering ontschot. De werkelijke kosten binnen de projectadministratie zijn nu afgerekend naar zowel taakvelden 5.1/ 6.1 & 7.1. Deze dienen samen bezien te worden. Daarnaast staan er nog te betalen posten open over voorgaande jaren. Het Rijk gaat de Brede SPUK GALA pas afrekenen aan het einde van de projectperiode 2023-2026. Taakveld 5.2 Sportaccommodaties De Spuk Sport 2024 is definitief vastgesteld. Deze is hoger dan voorzien (voordeel € 117.000). Taakveld 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie Facturen die betrekking op groen blijken verantwoord te zijn bij vervoersmiddelen (programma 5, taakveld 0.4). Deze waren niet goed uitgesplitst waardoor we nu een onderschrijding hebben bij groen en een overschrijding bij vervoersmiddelen. Per saldo bedraagt het saldo 20.000 positief. Taakveld 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Er is alternatieve dekking voor de subsidiering van LEV-groep op dit onderdeel gevonden in de incidentele budgetten van Brede SPUK in het kader van het Gezond en Actief Leven akkoord (voordeel € 250.000).

Het overschot van € 104.000 op het budget preventief jeugdbeleid in 2025 wordt deels verklaard doordat een deel van de geraamde kosten is gedekt uit tijdelijke rijksmiddelen die anders zouden zijn teruggevloeid. Daarnaast was, ondanks een voorziene onderbesteding, een structurele aframing niet wenselijk gezien het incidentele karakter van deze middelen en het vervallen ervan per 2026. Tot slot vielen enkele kostenposten (waaronder True Friend en jongerenparticipatie) lager uit dan geraamd. Er is een voordeel van € 60.000 op het jeugdbeleid CMD. Voor een toelichting zie verklaring Jeugd programma 1. Aan de locatie Appelaar 35 zijn nog in 2025 beperkt interne uren toegerekend. De reguliere vergoeding van € 5.880 per half jaar liep in het eerste half jaar 2025 nog via deze functie, maar loopt vanaf het 2e halfjaar 2025 via de algemene uitkering. Voor deze amv-locatie (voor alleenstaande minderjarige vreemdelingen) is daarnaast een specifieke uitkering op basis van de Spreidingswet ontvangen. Dit om gemeenten te stimuleren vrijwillig asielopvangplekken aan te bieden. Er is € 2.000 per opvangplek (54) ontvangen. Dit verklaart het positieve saldo van € 109.000. N.a.v. raadsbesluit RB GM2025-2450078 Definitief beschikbaar stellen krediet wijkcentrum Skandia is het verhuurbudget met € 65.725 afgeraamd terwijl de verhuurinkomsten van die locatie jaarlijks maar ca € 10.000 bedragen.

In 2025 is voor die locatie ook nog ca. € 6.000 aan inkomsten ontvangen. Per saldo is er een voordeel van € 65.000. In de loop van 2025 zijn door het Rijk de spelregels voor de Brede SPUK GALA gewijzigd en werden de beschikbare bedragen voor de 15 thema's binnen deze SPUK uitkering ontschot. De werkelijke kosten binnen de projectadministratie zijn nu afgerekend naar zowel taakvelden 5.1/ 6.1 & 7.1. Deze dienen samen bezien te worden. Daarnaast staan er nog te betalen posten open over voorgaande jaren. Het Rijk gaat de Brede SPUK GALA pas afrekenen aan het einde van de projectperiode 2023-2026. Op dit taakveld 6.1 is het nadeel € 180.000. Taakveld 7.1 Volksgezondheid De GGD Brabant-Zuidoost heeft € 50.000 uit het jaarrekeningresultaat over 2024 en € 44.000 als gevolg van de eerste wijziging van de programmabegroting 2025 aan Geldrop-Mierlo uitgekeerd. In de loop van 2025 zijn door het Rijk de spelregels voor de Brede SPUK GALA gewijzigd en werden de beschikbare bedragen voor de 15 thema's binnen deze SPUK uitkering ontschot. De werkelijke kosten binnen de projectadministratie zijn nu afgerekend naar zowel taakvelden 5.1/ 6.1 & 7.1. Deze dienen samen bezien te worden. Daarnaast staan er nog te betalen posten open over voorgaande jaren. Het Rijk gaat de Brede SPUK GALA pas afrekenen aan het einde van de projectperiode 2023-2026. Op dit taakveld bedraagt het voordeel € 86.000.

Taakveld 8.1 Ruimtelijke ordening Dit betreft salariskosten die geactiveerd worden op investeringen/projecten en verhaald worden via plankosten.

49

2.Sterke wijken

I/S

Taakveld 8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)

I -1.857.000

Bedrag

Het nadeel van € 1.857.000 is het saldo van de volgende voor- en nadelen: De tussentijdse winstneming 2025 van € 172.000 voor de grondexploitatie Genoenhuizerweg 6, de vrijval van de verliesvoorziening 2025 voor de grondexploitatie Bogardeind 85-123 van € 444.000 en een restitutie van eerdere winstnemingen 2025 voor de grondexploitatie Groot Luchen voor een bedrag van € 147.000 (nadeel). Een bedrag van € 2.326.000 (nadelig) valt weg tegen het voordeel in het onderdeel toerekening salarissen en overhead aan taakvelden hieronder. Zie ook de paragraaf Grondbeleid. Stortingen en onttrekkingen reserves

I

-520.000

I

2.164.000

I

253.000

Door hogere stortingen in reserves dan begroot ontstaat hier een nadeel. Het gaat met name om een storting in de reserve Algemene reserve grondexploitatie van € 444.000. Daarnaast nog diverse stortingen in reserves die een relatie hebben met de grondexploitatie zoals de reserve Leefbaarheidsfonds, Bovenwijkse voorzieningen, Herstructurering woongebieden en sociale woningenbouw. Toerekening salarissen en overhead aan taakvelden Zie algemene tekst hierboven onder de Algemene toelichting en inleiding bij programma's. Overig Totaal

394.000

50

Programma 3. Vitaal & groen buitengebied Portefeuillehouder(s) Wethouder F.J.M.C. Stravers en wethouder J.A.T.M. van de Laar Ook in het buitengebied van Geldrop-Mierlo zijn er veel veranderingen in het vooruitzicht. GeldropMierlo heeft voor het landelijk gebied aspiraties op het vlak van natuur en recreatie. Dit programma kent het themaprogramma doorlopend groen en twee gebiedsprogramma’s. Het gebiedsprogramma ‘multifunctioneel landelijk gebied’ omvat in principe het hele buitengebied, uitgezonderd het landelijk gebied Gijzenrooi. Vanwege de verschillende opgaven in dat gebied werken we voor Gijzenrooi met een separaat gebiedsprogramma.

51

Thema Doorlopend groen In dit programma staat de inzet op het versterken van de natuur in het buitengebied centraal. Er wordt aangestuurd op een goede verbinding tussen het groen in de wijken en natuurgebieden. Wat willen we bereiken (doel) Wat gaan we ervoor doen (actie)

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

Er is een systeem werkend voor het monitoren van de toe- en afname van biodiversiteit in het buitengebied [2025]

Monitoringsprogramma biodiversiteit (in buitengebieden) We realiseren een monitoringsprogramma biodiversiteit waarbij we een eerste nulmeting uitvoeren.

✓

✓

✓

We hebben de opzet voor een monitoringsprogramma biodiversiteit verkend. De uitwerking bleek complexer dan voorzien, waardoor uitvoering is doorgeschoven. In 2026 pakken we dit samen met Nuenen en Son en Breugel op.

Het Geldrop-Mierlose deel van het NatuurNetwerk Brabant is gerealiseerd [2027]

Natuuropgave Hulsterbroek We werken binnen het project Dommeldal uit de Verf aan een inrichtingsplan voor de natte natuurparel Urkhovense Zegge (inclusief het Hulsterbroek). We bekijken samen met gebiedspartners en grondeigenaren hoe de natuuropgave in het Hulsterbroek kan worden gerealiseerd in 2027.

✓

✓

✓

We hebben een concept-inrichtingsplan opgesteld voor de Urkhovense Zegge en Hulsterbroek en met partners en grondeigenaren verkend hoe realisatie in 2027 kan plaatsvinden. Het initiatief bij Hulst 124 biedt een concrete kans voor verwerving van een NatuurNetwerk Brabant-perceel, waarmee uitvoering richting 2027 mogelijk wordt.

Natuuropgave Goorloop (Sang en Goorkens / Heezerweg) We werken in het deelproject de Goorloop (van het lopende traject GGA Strabrechtse Heide) aan de realisatie van de natuuropgaves in Sang en Goorkens en aan de Heezerweg.

✓

✓

✓

In deelproject Goorloop is beperkte voortgang geboekt door wisselingen in het projectleiderschap, waardoor de uitwerking en uitvoering is vertraagd. Wel hebben wij samen met waterschap Aa en Maas een subsidieaanvraag ingediend bij de provinciale regeling Aanpak Landelijk Gebied om extra middelen voor dit deelgebied te verkrijgen, o.a. voor het versterken van de groenblauwe dooradering van het buitengebied.

Herbegrenzing Natuur Netwerk Brabant We zetten in op een herbegrenzing van het Natuur Netwerk Brabant voor een meer logische indeling binnen GeldropMierlo.

✓

✓

✓

We hebben herbegrenzing van het Natuur Netwerk Brabant meegenomen in lopende gebiedstrajecten, onder meer bij het concept-inrichtingsplan Urkhovense Zegge en Hulsterbroek.

Aanleg van een passage voor flora en fauna over/onder de Geldropseweg (Molenheide) We starten met de voorbereiding ten behoeve van de aanleg van de faunapassage Geldropseweg in 2027.

✓

✓

✓

We hebben de bestaande faunavoorzieningen rond de Geldropseweg gemonitord. Dit geeft inzicht in de meest kansrijke locatie en de doelsoorten voor een faunapassage en ondersteunt de voorbereiding richting aanleg.

Opheffen barrières in groene verbinding Strabrechtse Heide - Stiphoutse bossen. We zetten in op het robuuster inrichten van deze groenverbinding via grondverwerving en herinrichting percelen.

✓

✓

✓

We hebben langs de oostrand van Geldrop concrete kansen in beeld gebracht voor verwerving van percelen voor natuurinrichting. Daarmee zetten we stappen om barrières in deze groenverbinding gericht op te heffen.

Versterken groene verbindingen tussen buitengebied en bebouwde kom We brengen de bestaande barrières tussen het groen in de bebouwde kom en het buitengebied in beeld en we maken een plan om deze op te heffen.

✓

✓

✓

We hebben op basis van satellietgegevens, kaarten opgesteld over het aandeel groen (voornamelijk kwantitatief) in de bebouwde kom. Dit vormt de basis voor een verdere, meer kwalitatieve analyse, waarbij ook de barrières tussen het groen in de bebouwde kom en het buitengebied in kaart worden gebracht.

Er zijn groene verbindingen tussen de belangrijkste natuurgebieden [2030]

52

Wat willen we bereiken (doel) Wat gaan we ervoor doen (actie)

Het bosareaal bestaat voor 45% uit loofbos [2030]

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

Hydrologische verkenning bosgebied We verkennen samen met de waterschappen hoe het waterbergend vermogen van de bossen versterkt kan worden.

✓

✓

✓

We hebben de hydrologische verkenning van de bosgebieden integraal meegenomen in de lopende gebiedsontwikkeling GGA Strabrechtseheide.

Versnellen omvorming naaldbos naar loofbos We vormen het naaldbos naar loofbos om via het beheerplan Bos-en natuurbeheer voor de periode 2024-2029.

✓

✓

✓

In de maanden november 2024 t/m maart 2025 hebben we het bosgebied rondom de Coeveringseheide fors onder handen genomen, waarbij veel naaldbomen zijn weggehaald en er ruimte ontstaat voor de gewenste verlofing van het bos.

53

Thema Multifunctioneel landelijk gebied Dit gebiedsprogramma omvat het buitengebied van Geldrop-Mierlo, inclusief Gulbergen, Molenheide en Mierlo-Oost. Het gebied Gijzenrooi valt buiten dit programma, aangezien hier een separaat gebiedsprogramma voor is ingesteld. Wat willen we bereiken (doel)

Wat gaan we ervoor doen (actie)

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

Agrariërs zijn zich bewust van hun Gebiedsgerichte aanpak Strabrechtseheide verantwoordelijkheid voor een ecologisch We zetten binnen dit provinciaal traject in op een duurzaam en verantwoorde bedrijfsvoering [2027] natuurinclusief toekomstperspectief voor de agrarische sector.

!

✓

✓

We hebben agrariërs binnen de GGA Strabrechtse Heide betrokken bij de transitie naar duurzamere bedrijfsvoering, maar inhoudelijke voortgang blijft achter doordat de provinciale koers minder aansluit op de lokale Groenblauwe Gebiedsgerichte Aanpak. De planning en middelen zijn conform ingezet.

Het buitengebied is ingericht met per gebied een passende balans tussen natuurwaarden, recreatie, agrarisch gebruik, energieopwek, kleinschalige bedrijvigheid en wonen, waarbij de inrichting aansluit op de klimaat- en biodiversiteitsambities [2027]

Masterplan landschapspark Landgoed Gulbergen We zetten in op de realisatie van de groene en recreatieambities uit het masterplan Landschapspark Landgoed Gulbergen.

✓

✓

✓

De raad heeft de nieuwe ontwikkelrichting voor het Landgoed Gulbergen vastgesteld als vervolg op het masterplan Landschapspark Landgoed Gulbergen. In deze ontwikkelrichting wordt met name aan de zuidzijde van het Landgoed ruimte geboden voor intensievere recreatie, zoals het realiseren van golflodges en ontwikkelruimte bij Eindhoven Zoo. Dit kan alleen als dit samen gaat met het realiseren van groenblauwe structuren. Hierover zijn we samen met waterschap de Dommel en provincie Noord-Brabant in gesprek met de ontwikkelende partij.

Beschermen dorpsgezicht 't Broek We stellen een herinrichtingsplan op voor de Plaetse als groen en recreatief waardevol middelpunt van de Broekstraat. Hiermee behouden en versterken we het landschappelijk karakter.

!

!

!

Het herinrichtingsplan is in 2025 niet opgesteld, omdat er een kans was om dit te combineren met de verkeerskundige herinrichting van de Broekstraat. Dit blijkt tijdtechnisch niet ongewenst (te lange doorlooptijd). Hierdoor wordt nu ingezet om in 2026 alsnog een herinrichtingsplan voor de Plaetse aan de Broekstraat op te stellen om de Plaetse als groen en recreatief middelpunt van het beschermd dorpsgezicht in te richten.

Gebiedsgerichte Aanpak Strabrechtse Heide We realiseren de komende jaren samen met verschillende organisaties, ondernemers en inwoners rondom het Natura 2000 gebied Strabrechtse Heide en Beuven een toekomstbeeld voor de lange termijn en een concreet maatregelenpakket voor de korte termijn. We starten hiervoor in het deelgebied Goorloop (o.a. met Sang en Goorkens en Mierlo Oost). We betrekken de omgeving, de thema's natuur, water en landbouw staan hierbij centraal.

✓

!

✓

Vanuit de GGA Strabrechtse Heide is een start gemaakt met de uitwerking van het deelgebiedsplan Goorloop met waterschap Aa en Maas als deelgebiedtrekker. Vanwege personele wisselingen (vertrek projectleider) is er beperkt voortgang geboekt. Wel is er in september met de omgeving gesproken om ideeën, wensen en kansen op te halen.

54

Wat willen we bereiken (doel)

In het (agrarisch) buitengebied zijn de gewenste groenblauwe structuren zoals sloten, hagen, houtsingels e.d. er [2027]

Wat gaan we ervoor doen (actie)

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

Omvormen/extensiveren landbouwpercelen rondom Molenheide We verzachten de harde overgangen tussen (agrarisch) buitengebied en natuurgebied ten behoeve van het versterken van de biodiversiteit en de robuustere noord-zuid faunaverbinding.

✓

✓

!

Er lopen gesprekken over het verwerven of extensiveren van agrarische percelen langs de Molenheide. We verwachten dat de effecten hiervan de komende jaren ook zichtbaar zullen worden in het veld. Hiervoor zijn wel extra middelen nodig, waarbij ook wordt ingezet op subsidietrajecten (o.a. Aanpak Landelijk Gebied)

Recreatieve zonering Molenheide We stellen een visie op om te komen tot een recreatieve zonering van de bossen van de Molenheide conform de insteek van de omgevingsvisie.

!

✓

✓

We hebben een aanvraag gedaan voor subsidieregeling (Aanpak Landelijk Gebied), waarin ook extra middelen beschikbaar zijn voor het opstellen van een visie voor de recreatieve zonering en daarna vooral ook voor de uitvoering. We verwachten dat in het 1e halfjaar van 2026 duidelijkheid komt over het toekennen van de subsidieaanvraag.

Inzicht in huidig percentage Als één van de hoofdambities in van Gogh Nationaal Park geldt dat minimaal 10% van het (agrarische) buitengebied dient te bestaan uit groenblauwe structuren (dooradering). We delen deze ambitie. Daarom maken we (samen met de provincie) inzichtelijk wat voor Geldrop-Mierlo het huidige percentage is.

✓

✓

✓

Van Gogh Nationaal Park is samen met het Brabants Landschap en provincie Noord-Brabant bezig om een nulmeting te doen naar het aandeel groenblauwe dooradering in het buitengebied. In april 2025 is hiervoor de handreiking 'Doordacht dooraderd - Instrumenten voor de groenblauwe dooradering van het agrarisch gebied 'gepubliceerd, die kaders geeft voor wat onder groenblauwe dooradering wordt volstaan. In dit rapport wordt ook duidelijk dat de ambitie van minimaal 10% groenblauwe dooradering een ambitie is voor de lange termijn (als richtjaar hiervoor geldt 2050).

Beschermen groenblauwe structuren We werken mee aan de verschillende regelingen (STILA, ErvenPlus) die er zijn om (agrarische) grondeigenaren in het buitengebied te stimuleren om groenblauwe structuren te beheren en aan te leggen. We zetten hierbij in op verwerving en ruiling van groenblauwe structuren om deze beter te beschermen.

✓

✓

✓

Wij nemen deel aan de in 2025 vastgestelde stimuleringsregeling landschap StiLa 2.0, die meer ruimte biedt voor maatwerk voor de aanleg en beheer van landschapselementen. De regeling Ervenplus 3.0 is beëindigd, maar was succesvol binnen Geldrop-Mierlo. De afgelopen jaren zijn op tientallen erven in het buitengebied nestkasten geplaatst, hagen geplant en struweel aangelegd.

Van Gogh Nationaal Park We stimuleren via deelname aan Van Gogh Nationaal Park onze (agrarische) grondeigenaren actief om groenblauwe structuren in het buitengebied aan te leggen en te beheren.

✓

✓

✓

Uit deze samenwerking is een initiatief vanuit het Brabants Landschap ontstaan, die zich de komende jaren actief gaat inzetten voor groenblauwe dooradering in de agrarische gebieden rondom Mierlo.

Grondruiltraject met Staatsbosbeheer We beheren vanaf het moment dat het grondruiltraject met Staatsbosbeheer is afgerond de landschapsingels en bosjes.

✓

!

✓

Het grondruiltraject met Staatsbosbeheer duurt langer dan verwacht. Er zijn veel relatief kleine percelen bij betrokken met soms onverwachte belemmeringen, waardoor we de totale grondruil nog niet hebben kunnen afronden.

55

Uitvoeringsplan Gijzenrooi Voor het landelijk gebied Gijzenrooi wordt een separaat gebiedsprogramma opgezet, omdat hier diverse opgaven bij elkaar komen en er daardoor sprake is van een zekere complexiteit. Het vastgestelde Masterplan Gijzenrooi biedt hiervoor de kaders. Wat willen we bereiken (doel)

Wat gaan we ervoor doen (actie)

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

Agrariërs zijn zich bewust van hun verantwoordelijkheid Natuurinclusief en extensief grondbeheer voor een ecologisch verantwoorde bedrijfsvoering [2027] Gijzenrooi We starten de aanbesteding (openbare inschrijving) naar de private partij (of consortia van partijen) die de verantwoordelijkheid krijgt over het agrarisch beheer van de gemeentelijke gronden in Gijzenrooi.

✓

✓

✓

In november 2025 hebben Geldrop-Mierlo en Brabants Landschap een gezamenlijke uitvraag gedaan. Hierop zijn 9 aanbiedingen ingediend. Uit deze 9 aanbiedingen zijn 4 partijen geselecteerd, die eind januari 2026 een uitgebreide aanbieding + businesscase hebben ingediend.

Beleidskeuzes natuurinclusieve en extensieve landbouw Gijzenrooi. We onderzoeken samen met de aan te besteden marktpartij hoe binnen kaders gekomen kan worden tot een duurzaam landbouw in Gijzenrooi, conform het masterplan Gijzenrooi en de principes 'teelt volgt peil' en 'dier volgt plant'.

✓

✓

✓

Deze actie staat voor 2026 op de planning. Nadat we in maart 2026 een keuze hebben gemaakt voor een beheerder van het gebied gaan wij met de geselecteerde partij afspraken maken over het toekomstig beheer van Gijzenrooi.

Het buitengebied is ingericht (o.a. nieuwe functies) met Zichtbaarheid kleinschalig agrarisch per gebied een passende balans tussen natuurwaarden, cultuurhistorie recreatie, agrarisch gebruik, energieopwek, kleinschalige Bij de toekomstige ontwikkeling en inrichting van bedrijvigheid en wonen, waarbij in alle gebieden ook Gijzenrooi hanteren we het masterplan specifieke aandacht is voor de klimaat- en Gijzenrooi als leidraad. biodiversiteitsambities van Geldrop-Mierlo [2027]

✓

✓

✓

We hanteren het masterplan Gijzenrooi als leidraad bij het beoordelen van lopende ruimtelijke ontwikkelingen in Gijzenrooi.

Gebiedsontwikkelingen Gijzenrooi We starten met de (voorbereidingen voor de) planologische procedure voor het ontmoetingserf (stadsboerderij).

✓

✓

✓

Gijzenrooi is toegevoegd aan de GGA Grenscorridor. We onderzoeken in 2026 in hoeverre het programmabureau kan ondersteunen in o.a. de planologische procedure.

We voeren in samenwerking met de gebiedspartners een nadere studie uit naar de benodigde hydrologische maatregelen in het gebied. We toetsen mogelijke ruimtelijke initiatieven aan de in het masterplan opgenomen visie voor Gijzenrooi.

✓

✓

✓

✓

✓

✓

Het Brabants Landschap is samen met het waterschap de Dommel in 2025 gestart met het traject om te komen tot het realiseren van de natte natuurparel Gijzenrooise Zegge. In dit traject krijgt de studie naar de gewenste hydrologische maatregelen een plek. Rond het gehucht Gijzenrooi waren 2 particuliere initiatieven voor woningbouw. Hierover hebben we een principebesluit genomen.

56

Wat willen we bereiken (doel)

Wat gaan we ervoor doen (actie)

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

!

!

✓

Eerder is geen rekening gehouden met de uitgebreide graaf- en werkzaamheden die in 2025 in Gijzenrooi hebben plaatsgevonden ten behoeve van de renovatie van de rioolleiding. Hierdoor hebben we de beoogde stappen niet kunnen zetten.

✓

!

✓

Na een zorgvuldige voorbereiding is het wervingstraject om te komen tot een nieuwe (agrarisch) beheerder eind 2025 opgestart. In 2026 wordt dit traject afgerond en wordt een samenwerkingsovereenkomst met de nieuwe gastheer gesloten.

Het aantal overlastlocaties dat ontstaat bij extreme buien Waterbuffer Gijzenrooi is beperkt We onderzoeken de mogelijkheden voor een waterbuffer in Gijzenrooi voor de wijk Genoenhuis.

X

X

!

Dit onderzoek kan pas plaatsvinden nadat duidelijk is welke hydrologische maatregelen in Gijzenrooi precies zullen plaatsvinden. Bovendien is de realisatie van een waterbuffer voor het stedelijk gebied afhankelijk van een nog te realiseren gescheiden rioolstelsel in de wijk Genoenhuis.

Het Geldrop-Mierlose deel van het NatuurNetwerk Brabant is gerealiseerd [2027]

Zoneringsplan We maken in samenwerking met de gebiedspartners een plan voor het beter zoneren van de recreatieve routes.

X

X

✓

Eerder is geen rekening gehouden met de uitgebreide graaf- en werkzaamheden die in 2025 in Gijzenrooi hebben plaatsgevonden ten behoeve van de renovatie van de rioolleiding. Hierdoor hebben we de beoogde stappen niet kunnen zetten.

Afronden grondtransactie We ronden de grondtransactie met Brabants Landschap voor gebied Gijzenrooi af.

X

X

✓

In 2025 is in afstemming met Brabants Landschap prioritiet gegeven aan andere activiteiten. Deze actie zal in 2026 worden opgepakt.

Het aanbod van recreatieve voorzieningen, activiteiten en De focus in Gijzenrooi ligt bij dit doel op het beter evenementen is op het gewenste niveau en bekend zoneren van de recreatieve routes in het gebied binnen en buiten Geldrop-Mierlo (waarbij specifieke om verstoring van natuur te voorkomen en het aandacht voor jongeren) [2025] bevorderen van 'gastheerschap'. Versterken recreatief aanbod We maken met de toekomstig (agrarisch) beheerder van Gijzenrooi afspraken over hoe hij/zij zijn rol als 'gastheer' van het gebied gaat invullen.

57

Focuspunten lijn "Vitaal & groen buitengebied" Focuspunten lijn

Wat gaan we ervoor doen (actie)

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

Openbare ruimtebuitengebied

Bij ruimtelijke ontwikkelingen zorgen voor een expliciete focus op energieopwekking, kleinschalige bedrijvigheid en woningbouw. Via de intaketafel worden projectontwikkelaars en initiatiefnemers actief gewezen op deze gemeentelijke ambities en wordt dit meegenomen in de projectvoorwaarden en planning.

!

✓

✓

Vooral rondom de Trimpert en de Aardborstweg lopen meerdere ruimtelijke initiatieven. Hier ligt de focus vooral op woningbouw en lijkt er minder ruimte voor kleinschalige bedrijvigheid en energie-opwekking.

Verbeteren van landschap bij ontwikkelingen in het buitengebied: Naast de verplichte landschappelijke inpassing bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen in het buitengebied, via de intaketafel streven naar extra kwaliteitsverbetering van het landschap. Dit wordt gerealiseerd door het aanleggen van nieuwe groenblauwe structuren.

✓

✓

✓

Bij de intaketafel is aandacht voor extra kwaliteitsverbetering van het landschap. De provinciale systematiek is in 2025 veranderd, waardoor er voor nieuwe ontwikkelingen, zoals voor nieuwe woningen in het buitengebied, er een (verplichte) afdracht plaatsvindt in het gemeentelijke landschapsfonds. Deze afdracht komt boven op de reguliere landschappelijke inpassing. Via deze extra te ontvangen middelen kunnen de komende jaren meer nieuwe groenblauwe structuren worden aangelegd.

58

Relevante beleidsnota's Naam

Periode

Klimaatadaptatieplan

2023-2026

Kadernota bos- en natuurbeheer

2024-2029

Masterplan Gijzenrooi

2024-

59

Programma 4. Toekomstbestendig Geldrop-Mierlo Portefeuillehouder(s) Burgemeester J.C.J. van Bree, wethouder G.J.A.H. van Gestel en wethouder F.J.M.C. Stravers Binnen dit programma werken we aan themaprogramma’s die vooral ingrijpen in de leefomgeving. Ze hebben impact binnen andere themaprogramma’s en vooral ook binnen gebiedsprogramma’s. Het gaat om de programma’s mobiliteit, duurzaamheid en veiligheid.

60

Thema Mobiliteit In dit programma gaat het om zowel het bijdragen aan het regionale mobiliteitsnetwerk als om mobiliteitsvraagstukken binnen onze gemeente. Wat willen we bereiken (doel)

Wat gaan we ervoor doen (actie)

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

De centra zijn goed toegankelijk voor Beleidskeuzes mobiliteit centrum Geldrop fietsers en voetgangers, zijn ingericht We starten de voorbereidingen voor het opstellen van een op langzaam verkeer en er zijn langzaamverkeersplan waarbij de fiets en voetganger centraal staat. Dit vindt, passende voorzieningen [2030] naar verwachting, aan het einde van het jaar plaats. Het langzaamverkeersplan draagt bij aan het toegankelijk en comfortabel maken van routes in- en naar de centra van de gemeente. Dit plan dient o.a. het bovengenoemde doel maar ook het doel: er is voor fietsers en voetgangers een betere en veiligere infrastructuur.

✓

✓

✓

Dit project staat gepland om eind 2025 te starten met de voorbereidende werkzaamheden. Deze werkzaamheden lopen door in 2026, waarna het project naar verwachting in het derde kwartaal van 2026 als concept aan de Raad zal worden voorgelegd.

Er zijn verschillende vormen van deelmobiliteit aanwezig en verkrijgbaar [2030]

Beleidskeuzes deelmobiliteit Zodra de voorbereidende fase is afgerond, bespreken we de beleidskeuzes deelmobiliteit in het college

✓

✓

✓

In de beeldvormende sessie met de raadscommissie is gezegd dat we aanhaken bij regionale initiatieven en geen gemeentelijke beleidskeuzes opstellen (Surf the golf).

Participatie in regionale projecten We bespreken onze visie en standpunten tijdens verschillende overlegmomenten in de regio.

✓

✓

✓

Wij haken aan bij het Eindhovense initiatief voor deelmobiliteit v.w.b. tweewielers.

Deelmobiliteit centrum Geldrop We werken de beleidskeuzes voor deelmobiliteit uit, het stimuleren en zichtbaar maken van deelmobiliteit is hier onderdeel van.

✓

✓

X

We hebben dit uitgewerkt in het concept van lokale hubs. Tot op heden zijn er nog geen kosten in kaart gebracht en is er nog geen budget aangevraagd voor de realisatie van deze lokale hubs.

Er is voor fietsers en voetgangers een Uitvoering langzaamverkeersplan betere en veiligere infrastructuur, We starten, naar verwachting aan het einde van het jaar, de voorbereidingen zodat 5% minder letselongevallen voor het opstellen van een langzaamverkeersplan waarbij fiets en voetganger gebeuren t.o.v. 2024 en fietsers en centraal staat. Het langzaamverkeersplan draagt bij aan het toegankelijk en voetgangers meer comfort ervaren comfortabel maken van routes in en naar de centra van de gemeente. Dit plan [2030] dient o.a. het bovengenoemde doel maar ook het doel: de centra zijn goed toegankelijk voor fietsers en voetgangers, zijn ingericht op langzaam verkeer en er zijn passende voorzieningen [2030]

✓

✓

✓

Dit project staat gepland om eind 2025 te starten met de voorbereidende werkzaamheden. Deze werkzaamheden lopen door in 2026, waarna het project naar verwachting in het derde kwartaal van 2026 als concept aan de Raad zal worden voorgelegd.

Er zijn comfortabele fietsverbindingen Mede uitvoeren regionale mobiliteitsvisie van Geldrop-Mierlo naar Eindhoven, We bereiden een upgrade van de bestaande fietsvoorzieningen op de Helmond en andere omliggende Nieuwendijk en Eindhovenseweg (wegvak tussen de Helze en Papenvoort) voor. gemeenten [2030] Het uitgangspunt daarbij is dat we de elementenverharding vervangen door rood asfalt zodat we voldoen aan de kwaliteitseisen van een regionale fietsverbinding.

✓

✓

✓

In regionaal verband hebben we afspraken gemaakt over cofinanciering van belangrijke regionale fietsroutes, waaronder een upgrade van de fietsverbinding NieuwendijkEindhovenseweg.

61

Wat willen we bereiken (doel)

Wat gaan we ervoor doen (actie)

Het OV-netwerk biedt goede verbindingen (incl. een hoge frequentie) binnen Geldrop-Mierlo en naar Eindhoven en Helmond [2030]

Busbaan Mierloseweg (buslijn 24 en 320) We hebben als wegbeheerder een verantwoordelijkheid voor een adequate infrastructuur voor het OV. Daarom zetten we ons in voor het verbeteren van het OV door o.a. een busbaan aan te leggen op de Mierloseweg (wegvak Grote Bosweg tot Spoelstraat). Hiermee nemen we de grootste actuele vertragingen op de buslijnen 24 en 320 weg,

✓

X

✓

Door een bezwarenprocedure is vertraging ontstaan in de uitvoering van de beoogde busbaan Mierloseweg.

Lobby verbeteren openbaar vervoer (o.a. frequentie) We spelen hierin een adviserende rol wat betreft de inzet van bussen en lijnvoering. We brengen onze visie en standpunten in bij het overleg met de regio en provincie ten behoeve van de nieuwe concessie 2028.

✓

✓

✓

In subregionaal verband hebben wij een OVvisie opgesteld welke als basis dient voor het overleg met de provincie m.b.t. de nieuwe concessie.

Realiseren hub voor OV, deelmobiliteit en fiets De opgave deelmobiliteit omvat ook de realisatie van Hub's. Dit onderdeel bespreken we in het college en de raad.

✓

✓

N.v.t.

Kansrijke locaties zijn verder uitgewerkt. De financiële doorvertaling naar de Meerjarenbegroting heeft nog niet plaatsgevonden.

Optimaliseren station Geldrop en OV-haltes We hebben als wegbeheerder een verantwoordelijkheid voor een adequate infrastructuur voor het OV. We blijven zoeken naar mogelijkheden om het NSstation beter te ontsluiten met het OV.

✓

✓

✓

De provincie heeft in Zuidoost-Brabant Bravoflex geïntroduceerd. In Geldrop-Mierlo zijn begin 2026 alle bestaande halten, inclusief een nieuwe halte bij het station opgenomen.

Verhogen parkeertarieven We verhogen bij voorkeur stapsgewijs de parkeertarieven. We verhogen het parkeertarief in het Geldropse centrum om meer milieuvriendelijke vervoerswijzen te stimuleren, zodat vooral het autogebruik bij de kortere ritten wordt gereduceerd. Deze maatregel sluit aan bij de door de raad vastgestelde lagere parkeernormering i.r.t. nieuwe (woning)bouwplannen.

✓

✓

✓

De parkeertarieven zijn inmiddels verhoogd.

Uitbreiden parkeerregulering Door de ontwikkeling van nieuwe woningen met een aanzienlijk lagere parkeernormering is parkeerregulering gewenst. Daarmee voorkomen we dat openbare parkeergelegenheden alsnog vol staan met geparkeerde voertuigen die daar door de lage parkeernormering niet hadden mogen staan. We breiden, naar verwachting, de zone voor vergunninghouders het eerst uit in de Laarstraat, n.a.v. de realisatie van bouwplan Entrada.

✓

!

✓

Er is door een bezwarenprocedure vertraging ontstaan in de uitbreiding van de zone voor vergunninghouders in de Laarstraat.

De leefbaarheid in wijken is verbeterd door een verschuiving naar meer duurzame vervoerswijzen zoals fietsen, lopen en openbaar vervoer [2030]

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

De invoering van betaald parkeren op De Meent wacht vooralsnog op de definitieve realisatie van de beoogde uitbreiding van het parkeerterrein in het kasteelpark.

Ook (het invoeren van) betaald parkeren is een vorm van parkeerregulering. Zodra het lang parkeren aan de randen van het Geldropse centrum (achterzijde Weeffabriek en noodzijde kasteelpark) beter is gefaciliteerd, wordt, op z'n vroegst in het 3e kwartaal, betaald parkeren ingevoerd op de Meent. Door uitbreiding van de parkeerregulering stimuleren we meer duurzame vervoerswijzen. Dit komt omdat parkeerregulering, over het algemeen, leidt tot minder autobezit of -gebruik.

62

Thema Duurzaamheid Dit programma omvat de thema’s energietransitie, circulariteit en klimaatadaptie. Het vierde duurzaamheidsthema biodiversiteit landt vanwege de sterke relatie met natuur in het themaprogramma Doorlopend groen. We zijn goed op weg om onze doelen voor 2026 te bereiken. Inmiddels is de totale CO2 uitstoot in onze gemeente met bijna 35% gedaald, wordt bijna 5% van de woningen zonder aardgas verwarmd en heeft meer dan 40% van de woningen zonnepanelen. Ook heeft bijna 35% van de woningen een energielabel B of hoger. Op twee bedrijventerreinen wordt actief onderzocht of het gezamenlijk nemen van maatregelen mogelijk is en er zijn concrete stappen genomen zodat de overlast bij extreme regen minder is. Hieronder wordt verder ingegaan op de specifieke acties die in de begroting genoemd worden. Voor een uitgebreider overzicht van de activiteiten op het gebied van duurzaamheid verwijzen we u naar ons jaarverslag duurzaamheid 2025. Wat willen we bereiken (doel)

Wat gaan we ervoor doen (actie)

Op twee bedrijventerreinen zijn gezamenlijk maatregelen genomen om te verduurzamen [2025]

Subsidieregeling energiehubs en duurzame, collectieve oplossingen netcongestie De subsidieregeling is op 23 april 2024 vastgesteld. We ondersteunen met deze subsidieregeling collectieven op onder meer bedrijventerreinen bij het onderzoek naar de mogelijkheden om gezamenlijk te verduurzamen en energie te delen.

✓

✓

✓

In 2025 is voor 1 haalbaarheidsonderzoek subsidie vastgesteld. Uit het uitgevoerde haalbaarheidsonderzoek blijkt dat de mogelijkheden voor collectieve oplossingen vanuit de netbeheerder beperkt zijn, waardoor een energiehub niet kansrijk is. Deze subsidie heeft de samenwerking op het bedrijventerrein verhoogd, maar niet geleid tot concrete verduurzamingsmaatregelen.

Regionale aanpak organisatiegraad bedrijven t.b.v. verduurzaming We zetten aanjagers in naar een initiatief van de Metropoolregio Eindhoven om de organisatiegraad op bedrijventerreinen te vergroten, om zo de verduurzamingsopgave te vergemakkelijken. De bedrijventerreinen de Spaarpot en Oudven / De Smaale zijn hiervoor aangemeld. De aanjager start (volgens de voorlopige planning) in Q2 in de Spaarpot en in Q4 in Oudven / De Smaale.

✓

✓

✓

Beide trajecten zijn in 2025 gestart en worden in 2026 afgerond. De mate waaraan deze aanpak bijdraagt aan het doel wordt in 2026 duidelijk.

Actieplan verduurzaming bedrijven We zetten samen met de bedrijven een plan op voor verduurzaming van bedrijven. Hierbij wordt gekeken naar: industrie, retail/horeca, logistiek/transport en agrariërs. We bepalen in dit plan gezamenlijk doelen en brengen in kaart wat nodig is om deze doelen te bereiken.

X

X

X

Door beperkte capaciteit is de uitvoering van deze actie in 2025 niet opgepakt zoals beoogd. Vanaf 2026 wordt het actieplan ondergebracht binnen de opgave bedrijventerreinen en afgestemd op de gebiedsplannen per bedrijventerrein.

Milieubarometer We bieden bedrijven aan om in het eerste jaar gratis gebruik te maken van de milieubarometer. We hebben hiervoor een abonnement. Met de milieubarometer kunnen de bedrijven hun milieuprestatie (CO2 en milieu-impact) inzichtelijk maken.

✓

✓

✓

Ook in 2025 is de milieubarometer aangeboden aan bedrijven. Hier is echter beperkt gebruik van gemaakt. Deels omdat bedrijven hier nog niet mee bezig zijn en deels omdat er inmiddels allerlei andere alternatieven zijn voor de bedrijven die hier wel mee bezig zijn. We gaan daarom na het aflopen van de huidige overeenkomst niet opnieuw de milieubarometer aanbieden.

Faciliteren bewonersinitiatieven Verduurzaming moeten we samen doen. We faciliteren daarom vooral duurzame initiatieven van inwoners. We helpen ze daar waar kan mee.

!

✓

✓

In 2025 wilden we via Buurkracht verschillende buurten ondersteunen bij het gezamenlijk verduurzamen van woningen en de leefomgeving. Dit initiatief is onvoldoende van de grond gekomen. De samenwerking heeft niet het beoogde resultaat opgeleverd en is daarom beëindigd.

De CO2-uitstoot is met 25% afgenomen t.o.v. 2017 [2026]

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

63

Wat willen we bereiken (doel)

Wat gaan we ervoor doen (actie)

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld Wel hebben we in 2025 geregeld dat initiatieven voor bijen- en vlindertuintjes van start konden gaan. Inmiddels zijn twee initiatieven actief. Daarnaast hebben we wederom de zadenbibliotheek ondersteund bij haar activiteiten. Deze initiatieven dragen bij aan bewustwording en biodiversiteit, maar niet direct aan het verminderen van de CO2-uitstoot.

Energiehuis Slim Wonen We geven het Energiehuis Slim Wonen subsidie om inwoners te helpen bij het verduurzamen van hun woning. Het energiehuis heeft een helpdesk en energiecoaches die met de bewoner kunnen kijken wat er in hun woning qua verduurzaming mogelijk is. Ook doen ze warmtescans en organiseren ze informatiebijeenkomsten.

✓

✓

✓

In 2025 heeft het Energiehuis Slim Wonen diverse promotie- en voorlichtingsactiviteiten georganiseerd. Ze waren aanwezig bij computercafés, het gezondheidsfestival, de herfstbraderie en de Gamma tijdens de Containerdagen en deden een Funda-actie waarbij recent verkochte adressen een gratis huisbezoek werd aangeboden. Er werden acht bijeenkomsten georganiseerd in onze gemeente over onder andere warmtepompen, thuisbatterijen en voorkomen van condens en schimmel. Deze trokken 235 bezoekers. Ook zijn er 62 huisbezoeken gebracht, zijn er 19 inwoners geholpen op het inloopspreekuur en zijn er 107 warmtebeeldscans uitgevoerd. Daarnaast heeft het Energiehuis ook ondersteund bij de witgoedregeling. Zij hebben in het kader daarvan 13 huisbezoeken gebracht en meer dan vijfhonderd telefoongesprekken gevoerd. Er zijn 13 energiecoaches uit Geldrop-Mierlo actief. Met dit alles heeft het Energiehuis inwoners geholpen om CO2 te reduceren.

Aanpak energiearmoede We ondersteunen inwoners die te maken hebben met energiearmoede via onder andere een witgoedregeling, energiecoaches, kleine energiebesparende maatregelen en een klusteam die deze maatregelen ook kan aanbrengen.

✓

✓

✓

In 2025 is er een nieuwe tranche van de witgoedregeling opengesteld. Meer dan 150 huishoudens hebben hier in 2025 gebruik van gemaakt. Daarnaast hebben we aan 359 huishoudens energiebesparende maatregelen versterkt. Bij veel van deze huishoudens is ook het klusteam ingezet.

Beleidskeuzes duurzame nieuwbouw (GPR) We actualiseren ons beleid voor duurzame nieuwbouw. We kijken dan opnieuw naar GPR (een manier om te scoren hoe duurzaam een gebouw is) en bekijken daarnaast of en zo ja hoe we natuurinclusief bouwen, biobased en circulair bouwen en klimaatadaptief bouwen hierin ook een plek kunnen geven.

✓

X

✓

Vanuit de subregio stedelijk gebied Eindhoven is het initiatief gekomen om gezamenlijk duurzaamheideisen bij nieuwbouw te evalueren en te actualiseren. In verschillende regionale stukken (zoals de woondeal) zijn duurzaamheidsafspraken gemaakt. Deze worden nu per gemeente apart uitgewerkt. Doel van deze samenwerking is om dit gezamenlijk te doen zodat ontwikkelaars niet in elke gemeente met andere eisen te maken hebben. Wij staan achter dit doel en sluiten daarom bij deze samenwerking aan. Inmiddels is het gezamenlijke traject gestart. Dit zal naar verwachting in de tweede helft van 2026 afgerond worden.

Uitbreiden netwerk openbare laadpunten In 2024 is het laadbeleid geactualiseerd en is de concessie voor openbare laadpalen weer opnieuw aanbesteed voor een periode van 2 jaar met een optie tot verlenging met 2 jaar. We werken toe naar het dekkend maken van ons netwerk van openbare laadpalen. Ook plaatsen we extra laadpalen op plekken waar bestaande laadpalen goed gebruikt worden.

✓

✓

✓

In 2025 hebben we 22 laadpalen geplaatst. Daarnaast zijn er 30 aanvragen goedgekeurd om vanuit huis met een kabel in de openbare ruimte te laden. In totaal zijn er 149 openbare laadpalen in onze gemeente en laden 56 huishoudens vanuit huis in de openbare ruimte. Het laadtarief in onze gemeente ligt met gemiddeld € 0,392 per KWh onder het landelijke gemiddelde.

64

Wat willen we bereiken (doel)

Het aantal overlastlocaties dat ontstaat bij extreme buien is minder dan in 2022 [2026]

Wat gaan we ervoor doen (actie)

Realisatie Realisatie Realisatie Toelichting voor de gemeenteraad inhoud tijd geld

Vereenvoudigen regelgeving verduurzamen bestaande panden We onderzoeken welke mogelijkheden de omgevingswet biedt om bepaalde vormen van isolatie of het plaatsen van warmtepompen vergunningsvrij te maken. Daarnaast kijken we hoe we voor die activiteiten die vergunningsplichtig blijven het vergunningsproces zo eenvoudig mogelijk kunnen maken.

✓

✓

✓

We hebben in het traject voor het omgevingsplan in beeld gebracht welke verduurzamingsmaatregelen vergunningsvrij kunnen worden gemaakt en daarbij per maatregel een risicoafweging gemaakt. Daarnaast hebben we een vergunningencheck opgesteld, zodat inwoners sneller en eenvoudiger kunnen zien of voor een maatregel een vergunning nodig is.

Algemeen verbindend voorschrift waterberging bij nieuwbouw De Verordening Waterberging is in december 2023 door de raad vastgesteld en op 1 januari 2024 in werking getreden. Hiermee voorkomen we wateroverlast als gevolg van verdichting van het stedelijk gebied.

✓

✓

✓

Deze regeling is in werking en zorgt ervoor dat als het verharde oppervlak toeneemt het water ter plekke vastgehouden wordt.

Blauwe Aderplan Mierlo We onderzoeken inhoudelijk, voordat we deze projecten opstarten, alle geplande maatregelen uit het Blauwe Aderplan op doelmatigheid. Dit is enerzijds een technische analyse. Maar we bekijken ook of bijvoorbeeld een bundeling met andere ruimtelijke ingrepen mogelijk is. Zo beperken we de maatschappelijke overlast en houden we de financiële consequenties in de hand.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=GeldropMierlo&id=c9920f2a-393b-403c-8f69-10101c47a59f