Begrotingv2022 Deel 2 definitief
Tekst van het document
Het totaal van de opgenomen vaste geldleningen bedraagt per 1 januari 2021 € 25.037.990. Daarnaast zijn in de loop van 2021 2 geldleningen opgenomen van ieders € 4 mln. In totalen betreft het voor het jaar 2022
Voor het eventueel aantrekken van financieringsmiddelen maken we geen gebruik van derivaten zoals warrants, opties en dergelijke.
Saldo begin 2021
25.038
Opgenomen
8.000
Aflossingen
3.195
Saldo ultimo 2022
29.842
(Bedragen x EUR 1.000)
Schema rentetoerekening begroting 2022
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
a.
b.
De externe rentelasten over de korte en lange financiering
371
Rente fin. tekort ( à 0,75%)
45
De externe rentebaten (idem)
0
Saldo rentelasten en rentebaten
416
c1
De rente die aan de grondexploitatie moet worden doorberekend
-20
c2
De rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend (bv riolering)
c3
De rentebaat van door verstrekte leningen indien daar een specifieke lening voor is aangetrokken (=projectfinanciering), die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend Aan taakvelden toe te rekenen rente
d1
Rente over eigen vermogen
0
d2
Rente over voorzieningen
0
Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente
396
e
De aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag)
-452
f.
Rente resultaat op het taakveld treasury
-56
23
Paragraaf D - Financiering Uitzetting
Administratieve organisatie
• Berekend percentage renteomslag voor de begroting 2022 is 0,65% terwijl we tegen 0,75% doorbelasten. (2021 0,75%). • Voor de berekening van rentelasten voor de grondexploitaties wordt uitgegaan van 1,0% (2021 1,35%); • Voor de berekening van rentelasten van het financieringstekort 2022 wordt uitgegaan van 0,75% (2021 0,5%); het bedrag van de kasgeldnorm is tegen nul % meegenomen; • De rentelasten van voorgenomen investeringen (IP) zijn ook berekend tegen 0,75% (2021 0,75%, stelpost IP); • Vanaf 2018 wordt geen bespaarde rente over de eigen financieringsmiddelen berekend. • In de staat van activa zijn een aantal uitgegeven geldleningen en deelnemingen geactiveerd. Het betreft geldleningen/deelnemingen aan/in: - Stimuleringsfonds Volkshuisvesting - Deelnemingen (o.a. BNG, Brabant Water) - Diversen
De administratieve organisatie voeren we uit conform de verantwoordelijkheden en bevoegdheden van het vastgestelde Treasurystatuut. Informatievoorziening De beleidsmatige informatieverstrekking vindt zijn basis in het Treasurystatuut. Met de Treasury-paragraaf bij de begroting en jaarrekening doen we periodiek verslag. In de tussenrapportage melden we relevante zaken. Ook verstrekken we periodiek informatie aan het CBS en de Provincie. Met de invoering van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) is de informatie voor het CBS (Iv3= Informatie voor derden) nog belangrijker geworden. De door de gemeenten aangeleverde informatie vormt de basis voor het berekenen van het EMU-saldo. Niet correcte of tijdige aanlevering van de gegevens kan in de toekomst boetes tot gevolg hebben. Wet Hof/EMU-saldo De door de gemeenten aangeleverde informatie vormt de basis voor het berekenen van het EMU-saldo. Op 18 januari 2013 is een akkoord afgesloten waarbij onderscheid is gemaakt tussen een genormeerd saldopad en een saldo-ambitie. Als de ambitie niet wordt gerealiseerd leidt dit echter niet direct tot maatregelen, terwijl daarnaast is afgesproken dat geen sanctie voor de gemeenten volgt als ook geen sanctie uit Europa volgt.
In totalen betreft het voor het jaar 2022: (Bedragen * € 1.000) Saldo begin van het jaar
3.116
Vermeerderingen
0
Aflossingen/verminderingen
0
Saldo 31-12
3.116
Relatiebeheer
Nieuwe kengetallen
De gemeente heeft met de NV BNG te Den Haag periodiek overleg, omdat bij deze bank de meeste en grootste mutaties plaatsvinden. Bij de Rabobank houden we ook een rekening-courantverhouding aan. Met deze bank onderhouden we op incidentele basis contact.
Op basis van de nieuwe richtlijnen van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) zijn we verplicht een aantal (nieuwe) kengetallen verplicht gesteld. Dit betreft voor de Treasury: • netto schuldquote; • netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen; en • solvabiliteitsratio.
Geldstromenbeheer
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
Het aantal rekening-courantverhoudingen hebben we teruggebracht om het geldstroombeheer overzichtelijker te maken.
Hoewel de berekening van deze ratio’s is gekoppeld aan de informatie op de balans moeten deze, op basis van de richtlijnen (BBV), voor de vergelijkbaarheid worden gepresenteerd in de paragraaf weerstandsvermogen. Kortheidshalve verwijzen wij u naar deze paragraaf.
Saldo- en liquiditeitsbeheer Het schatkistbankieren bepaalt sinds december 2013 het saldo- en liquiditeitsbeheer. Overtollige middelen moeten immers bij de schatkist worden belegd. Als dit van toepassing is worden saldi periodiek afgeroomd. Hiervoor hebben we een aparte bankrekening geopend (bij de huisbankier) die bij het ministerie is geregistreerd. Het drempelbedrag bedraagt 0,75% van ons begrotingstotaal 2022 € 390.000. In de toelichting op de balans van de jaarrekening wordt ten aanzien van de werkelijkheid gerapporteerd.
24
Paragraaf E - Bedrijfsvoering de collega’s de mogelijkheid om in zichzelf te investeren wat lonend is voor onze organisatie en voor het werkplezier van de werknemers. Duurzame inzetbaarheid en werkgeluk zijn twee thema’s die de komende jaren dan ook veel aandacht van ons vragen.
In deze paragraaf worden de belangrijkste ontwikkelingen en de stand van zaken binnen de gemeentelijke bedrijfsvoering beschreven.
De gemeente Geertruidenberg is volop in ontwikkeling
Personeel en organisatie
Ondanks de huidige ontwikkelingen op het gebied van Corona hebben we het afgelopen jaar als organisatie niet stilgestaan. We zijn voortvarend aan de slag gegaan met het opgavegericht werken, eigenaarschap en het werken in zelforganiserende teams. We ontwikkelen ons naar een wendbare organisatie met betrokken, professionele en ondernemende werknemers. We zijn er nog niet, maar we hebben al wel hele mooie stappen met elkaar mogen maken. Nu de maatregelen rondom Corona zijn versoepeld betekent dit ook weer iets voor onze bedrijfsvoering. Ontwikkelingen die de komende tijd aandacht vragen.
Als werkgever moet je je er van bewust zijn dat medewerkers dé bepalende factor in het succes en de continuïteit van de organisatie zijn. Er is sprake van krapte op de arbeidsmarkt. We zien binnen onze gemeente steeds vaker vacatures op bepaalde functiegebieden langer open staan. En binnen diezelfde functiegebieden is een groei van het aantal vacatures te constateren. Zelfs op tijdelijke inhuurbasis zijn geen mensen te krijgen. Daarbij speelt ook mee dat we als Geertruidenberg in de regio veel concurrentie ondervinden van andere, grotere omliggende gemeenten en we de slag om de medewerker lijken te verliezen. Grotere gemeenten hebben een betere concurrentiepositie en worden als aantrekkelijk werkgever gezien vanwege o.a. doorgroeimogelijkheden en de inzet van een diverse personele instrumenten in het kader van de employee journey (de reis van de medewerker in de organisatie tussen in- en uitstroom). Dit heeft ook een aantrekkingskracht op onze vaste medewerkers en medewerkers die nog maar kort bij ons in dienst zijn waardoor de uitstroom hoog is. Dit geldt overigens ook voor de omliggende kleinere gemeenten binnen onze regio.
Opgavegericht werken Het opgavegericht werken in een zelf organiserend team heeft de afgelopen maanden een stap naar voren gemaakt. Met de pilot duurzaamheid is een zelf organiserend team aan de slag met deze opgave. Met de pilot willen we beeld krijgen bij het werken in een zelf organiserend team aan de hand van een belangrijke opgave. Bij de uitvoering van deze pilot worden we begeleid door een extern bureau zodat we op de juiste wijze met deze pilot aan de slag kunnen, we gebruik kunnen maken van goede middelen en we de inzet van ons mensen optimaal kunnen benutten. Tot nu toe heeft deze manier van werken al een aantal mooie acties opgeleverd waarvan onze inwoners binnenkort al iets gaan merken. In het voorjaar van 2022 wordt deze pilot geëvalueerd.
Door de moeilijk invulbare vacatures, bijvoorbeeld Ruimtelijke Ordening/Civiel/Burgerzaken/Sociaal Domein, mist Geertruidenberg op sommige beleidsterreinen slagkracht waardoor het steeds moeizamer is om structureel en gestructureerd uitvoering te geven aan het bereiken van de strategische doelen. Willen we onze missie, visie en kernwaarden waar maken is het noodzakelijk dat de uitstroom wordt beperkt waardoor automatisch ook de instroom zal afnemen en kennis blijft behouden. Voldoende kennis en voldoende capaciteit zijn in onze organisatie kwetsbaar. Regelmatig kunnen we de gevraagde kwaliteit voor vraagstukken niet bieden waardoor we genoodzaakt zijn om zaken uit te besteden of in te huren. Dit vraagt flexibiliteit en extra budget om aan de doelstellingen te kunnen voldoen. Een andere ontwikkeling die we zien is dat door digitalisering, robotisering en kunstmatige intelligentie functies verdwijnen of krijgen een andere invulling of andere functies komen er voor in de plaats. Ook in Geertruidenberg is dit te constateren, de baliefunctie binnen het cluster Gemeentewinkel is hier een voorbeeld van.
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
Eigenaarschap Door Corona zijn veel collega’s, meer dan anders, toegeworpen op zichzelf. Ze hebben veelal vanuit huis gewerkt en hebben zich actief moeten opstellen richting de organisatie. We kunnen dan ook trots zijn op de resultaten die we het afgelopen jaar hebben geboekt. Ondanks de extra handicaps is het ons gelukt om onze afspraken na te komen en de klant niet uit het oog te verliezen. Wat we wel zien is dat nieuwe collega’s extra moeite hebben moeten doen om aangesloten te raken bij onze organisatie. De werkgroep onboarding heeft zich dit aangetrokken en een aantal goede interventies gedaan om nieuwe collega’s zo snel als mogelijk is te kunnen laten landen binnen onze organisatie. De komende tijd zal dit nog verder uitgebreid worden. Met de komst van een Learning Management Systeem dragen we ook bij aan de (door)ontwikkeling van onze medewerkers. Collega’s zijn namelijk zelf eigenaar van hun loopbaan. Door als werkgever hierin te investeren geven
Willen we de concurrentieslag niet verliezen moeten we ons meer richten op het zijn van een aantrekkelijk werkgever en het (ver)binden van medewerkers. Een goede
25
Paragraaf E - Bedrijfsvoering In de begroting 2022-2025 wordt binnen een aantal programma’s en taakvelden aangegeven waar een aanpassing van de formatieve omvang noodzakelijk wordt geacht. Omdat deze formatieve aanpassingen aangemerkt worden als “nieuw beleid” zijn de fte’s nog niet verwerkt in de formatieve basisomvang van de gemeentelijke organisatie.
werkgever wordt en ben je niet zomaar. Goed werkgeverschap gaat verder dan wat de wet of CAO voorschrijft en het uitbetalen van een passend salaris. Het gaat om het maken van maatwerkafspraken met de medewerker waarbij, het combineren van werk en privé, werktijden, hybride werken (plaats- en tijdonafhankelijk werken, thuiswerken), werkinhoud, autonomie, werkprestaties, salaris, persoonlijke ontwikkeling en opleiding en training. En het laten meedenken van mensen over het beleid van het eigen cluster en/of organisatie, iets wat helpt als je wilt dat werknemers ‘eigenaarschap tonen’ en ‘hun rol pakken’. Tegelijkertijd moeten we ook realistisch zijn wat betreft onze mogelijkheden als kleine gemeente. Daarom zullen we in samenwerking met andere (regio)gemeenten moeten zoeken hoe we invullingen gaan geven aan de trends en ontwikkelingen om voldoende perspectief aan medewerkers te kunnen (blijven) bieden. We moeten ‘werk maken van werk!’. Al deze onderwerpen krijgen aandacht in de Strategisch Personeels Planning waar we dit jaar een aanzet mee hebben gemaakt en waarover we u lopende het proces over informeren. formatie primitief
formatie 2022
Salaris 2022 in
Salaris afgerond
2021 voor 2022
nieuw
primaire begroting
2022
Kostenplaats Directie
4,89
4,39
508.500
466.000
-42.500
Kostenplaats Raadsgriffie
1,50
2,50
239.500
221.000
-18.500
Cluster Ondersteuning
33,64
31,96
2.033.000
2.112.000
79.000
Cluster Advies
24,56
23,89
1.926.000
1.941.000
15.000
Cluster Gemeentewinkel
34,53
37,23
2.644.750
2.685.000
40.250
Cluster Buitenruimte
23,94
23,67
1.835.250
1.885.000
49.750
Cluster Buitendienst
21,25
22,02
1.130.000
1.186.000
56.000
Cluster Beleid
22,61
22,74
1.684.750
1.853.000
168.250
166,92
168,40
12.001.750
12.349.000
347.250
Cluster
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
In de onderstaande tabel treft u zowel de formatieve als financiële mutatie aan van het begrotingsjaar 2022, zoals opgenomen in de begroting 2021 en zoals opgenomen in de nieuwe begroting 2022. Met deze tabel wordt op een transparante wijze inzicht gegeven in de ontwikkeling fte’s met de bijbehorende salariskosten gedurende het begrotingsjaar 2021. De formatieve basisomvang per 1-1-2022 vormt daarmee het vertrekpunt voor de bewaking van de bijbehorende budgetten. Overigens wordt bij de berekening van de salarissen rekening gehouden met een CAO ontwikkeling van de salarissen van 2,75% inclusief de aanpassing van pensioenpremies e.d..
Verschil
toor maar heeft het hybride werken definitief zijn intrede gedaan. Een werkgroep heeft zich de afgelopen maanden gebogen over het plaats- en tijdonafhankelijk werken. De resultaten van hun zoektocht worden eind dit jaar bekend. Vooruitlopend daarop hebben we inmiddels al wel de stap gemaakt naar een hybride manier van werken. Zowel vanuit huis, vanuit een andere locatie of vanaf kantoor is het inmiddels mogelijk om te werken. Het verder uitrollen van het plaats- en tijdonafhankelijk werken vraagt het komende jaar nog wel om meer aanpassingen. Zo is het van belang dat iedereen over eigen devices beschikt of kan beschikken om vanuit een locatie, anders dan kantoor, te kunnen werken. Er zal een onderscheid moeten komen tussen stilteruimtes, vergaderruimtes en werkruimtes op kantoor en er moeten meer voorzieningen komen om in vergaderruimte hybride te kunnen vergaderen. Dat laatste is een groot verschil met hoe we het afgelopen jaar hebben gewerkt omdat iedereen thuis aan het werk was. Kortom, er wordt nog wel een inspanning van ons als werkgever gevraagd.
De basisformatie 2022 is gebaseerd op 168,40 fte en hierin zijn de gewenste formatieve aanpassingen zoals in de programma’s zijn opgenomen niet verwerkt. Het betreft dus een zuivere formatieomvang op 1-1-2022. De toename in de formatie bedraagt t.o.v. de begroting 2021 1,48 fte. Hierin is de uitbreiding van de griffie, waarover in 2021 is besloten, inbegrepen. Het restant van 0,48 fte is een veelheid van kleinere mutaties. De salariskosten nemen t.o.v. 2021 toe met € 347.250. De salarisontwikkeling (CAO) per 1 januari 2022 van 2,75% is ingeschat op € 330.000. Het resterende € 17.250 is in beginsel afronding.
Plaats- en tijdonafhankelijk werken Al voordat Corona haar intreden had gedaan was het plaats- en tijdonafhankelijk werken een onderwerp binnen onze koers. Mede door Corona is dit in een sneltreinvaart gekomen en gingen we van het volledig werken op kantoor naar het werken vanuit huis. Inmiddels kunnen we, door de versoepelde maatregelen, weer wat meer terug naar kan-
26
Paragraaf E - Bedrijfsvoering Juridische kwaliteitszorg
Nieuwe ontwikkelingen in het plan digitale dienstverlening worden jaarlijks toegevoegd. Op deze manier kunnen we blijven inspelen op de trends en ontwikkelingen van digitale dienstverlening. De kosten hiervan worden gedekt uit de reserve I&A.
Ook vanuit juridische kwaliteitszorg wordt aansluiting gezocht bij de uitgangspunten op het gebied van dienstverlening uit het raadsprogramma. We willen het ingezette traject van pre-mediation in 2022 voortzetten. Contractmanagement blijft ook een speerpunt.
Regionale samenwerking
In de Kadernota 2022 zijn geen gelden vrijgemaakt voor een digitaal zaaksysteem voor een efficiënte afhandeling van met name bezwaren. Het maken van overzichten, termijnbewaking en signalering blijft handmatig gebeuren.
Op diverse beleidsterreinen en binnen verschillende beleidsterreinen vindt samenwerking plaats met (buur) gemeenten. Op het gebied van de decentralisaties werken we (beleidsvoorbereidend) samen met de Dongemond gemeenten (Oosterhout, Drimmelen en Altena). Ook met de Amerstreekgemeenten (Oosterhout en Drimmelen) werken we samen. Op West-Brabants niveau werken we samen in RWB-verband, bijvoorbeeld op het gebied van mobiliteit, economische zaken, arbeidsmarktbeleid en ruimtelijke ontwikkeling. Op een aantal terreinen is die samenwerking niet beperkt tot West-Brabant, maar is ook contact met Midden-Brabant (bijvoorbeeld de Veiligheidsregio en de OMWB).
Nieuwe wetgeving In 2022 treden nieuwe (onderdelen van) wetten in werking: • de Wet elektronische publicaties: deze wijzigt de Bekendmakingswet en stelt de elektronische bekendmaking van beleidsregels en de elektronische kennisgeving van vergunningen verplicht per 1 juli 2021, per 1 juli 2022 geldt een digitale terinzagelegging. Het aantal bezwaarschriften op het gebied van het sociale domein (met name door fraudebestrijding) is toegenomen. Er is een achterstand ontstaan in de advisering daarop, mede doordat de coronamaatregelen een andere werkwijze vereiste. Die achterstand wordt weggewerkt binnen de bestaande capaciteit. Verder vraagt de Omgevingswet aanpassing van gemeentelijke regelgeving Structurele uitbreiding van capaciteit op Juridische Zaken is noodzakelijk vanwege een toename van het aantal bezwaarschriften, nieuwe wetgeving zoals de Wet open overheid, de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer en de aanpassing van gemeentelijke regelgeving rond de Omgevingswet extra capaciteit van Juridische Zaken.
Planning en control De planning en control cyclus (P&C-cyclus) voorziet het gemeentebestuur en de ambtelijke organisatie van actuele en volledige financiële informatie. Dit maakt het mogelijk om het gemeentelijke beleid op een optimale manier te ontwikkelen en uit te voeren. De gemeente Geertruidenberg wil een financieel gezonde gemeente zijn met een transparante en betrouwbare bedrijfsvoering. Onze P&C producten zijn hiervan een goed voorbeeld. In de begroting formuleren we onze doelen zo helder mogelijk en geven we aan wat we gaan doen om deze doelen te bereiken.
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
Gegevensbeheer, bescherming en cybercrime
In onze jaarstukken en de tussenrapportages leggen we uit hoe we grip op onze uitgaven en inkomsten hebben én behouden. In de tussenrapportages maken we de balans op en sturen we bij waar dit nodig is. Ook in 2022 gaan we drie tussenrapportages opstellen waarbij de focus blijft te liggen op de financiële afwijkingen. Gebleken is dat tijdige verslaglegging de mogelijkheid biedt om tussentijds bij te sturen en/of maatregelen te nemen. Wij constateren dat zowel de ambtelijke als bestuurlijke organisatie steeds beter omgaat met budgetbeheersing. Uitzonderlijke incidentele afwijkingen zijn niet altijd voorspelbaar. De beheersing van structurele lasten en baten neemt, met name vanwege de inspanningen op het terrein van tussentijdse financiële verantwoording en verslaglegging, aanzienlijk toe. Onze inwoners mogen immers van ons verwachten dat wij de beschikbare middelen zo doelmatig en doeltreffend mogelijk inzetten.
Nieuwe wet- en regelgeving en ook nieuwe bedreigingen vereisen steeds weer aanvullende beveiligingsmaatregelen. De Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) met bijbehorende handreikingen en thema-uitwerkingen is een voorbeeld van vernieuwde regelgeving. Het grote aantal meldingen van datalekken, de forse toename van slachtoffers van identiteitsfraude, de voortdurende dreiging van cyberaanvallen en de geslaagde gijzelingen met ransomware laten zien dat die aandacht nog steeds terecht is. Het grote aantal koppelingen tussen applicaties, zowel intern als extern, brengt beveiligingsrisico’s met zich mee. Om dit risico te verminderen is het noodzakelijk om het aantal koppelingen te verminderen en gebruik te maken van nieuwe veiligere software.
Dienstverlening Dienstverlening is continu in ontwikkeling. Het afgelopen jaar is het dienstverleningsconcept geactualiseerd. Samen met het plan digitale dienstverlening vormt dit de basis hoe wij samen met inwoners, bedrijven en maatschappelijke partners als gelijkwaardige partners optreden.
Onze P&C-producten zijn goed leesbaar, transparant en toegankelijk voor iedereen. We blijven werken aan het
27
Paragraaf E - Bedrijfsvoering voortdurend verbeteren van de informatiewaarde van onze P&C-producten. In 2022 zal dat voor het eerst uitgevoerd worden via een nieuw softwarepakket (ontsluiting via website) dat leidt tot digitale P&C producten. Wij gaan deze software inzetten in het proces van begrotings- en jaarstukken en de opstelling van de Turaps. Volgens planning zal de jaarrekening 2021 voor het eerst met deze software worden opgesteld. De software is toekomstgericht voor iedereen (o.a. toegankelijkheid slechtzienden en slechthorenden) en biedt efficiencyvoordelen bij de inzet van de ambtelijke capaciteit en de doorlooptijd van de P&C producten.
Communicatie
In 2021 zijn de jaarrekening 2020, de kadernota 2022 en de verschillende Tussenrapportages tijdig door de gemeenteraad vastgesteld. Alle begrotingswijzigingen, die het gevolg zijn van raadsbesluiten, zijn eveneens verwerkt in de primitieve begroting zodat de cijfers “begroting na wijziging” een juiste weergave geven van de begrotingsruimte. In 2021 zal nog een voorstel worden voorgelegd tot actualisatie van de Financiële verordeningen (o.a. activeren en afschrijven, reserves en voorzieningen en treasury) welke vanaf 2022 ingaan.
Zoals vermeld in onze communicatievisie is communicatie een vaardigheid, want communiceren kan iedereen. Daarnaast is communicatie ook een vak! Wij richten ons daarbij op verdere professionalisering van advisering, monitoring en coaching.
In 2021 hebben we onze communicatievisie uitgewerkt. De kern van de visie is dat wij een open en benaderbare gemeente zijn die luistert en in gesprek gaat met haar inwoners, ondernemers, maatschappelijke partners en andere stakeholders. We pakken ons beleid en de uitvoering daarvan zoveel mogelijk samen op. Onze communicatiestijl is daarom: helder, eenvoudig, eerlijk, eenduidig en verbindend. Dat we trots zijn op onze gemeente en de ontwikkelingen in onze gemeente is ‘voelbaar’ in onze uitingen.
Een van de pijlers van de communicatievisie is ‘heldere en tijdige informatievoorziening’. Tijdige communicatie betekent dat we aansluiten bij de wens van inwoners en ondernemers om op de door hen gewenste tijd en manier in contact te kunnen komen met de gemeente. Op de manier waar zij voor kiezen. Niet de gemeente bepaalt dit, maar de inwoner/ondernemer. We moeten er als gemeente daarom voor zorgen dat we voldoende blijven aanhaken op de digitale ontwikkelingen die in de maatschappij plaatsvinden op het gebied van online dienstverlening, sociale media en communicatie. Juist vanuit het oogpunt van onze dienstverlening waarbij onze inwoners en ondernemers centraal staan.
Effecten Covid 19
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
Op het moment van samenstellen van de begroting 2022 is onduidelijk in welke mate we in 2022 te maken gaan krijgen met Covid 19 en de effecten ervan. Als organisatie hebben we voldoende thuiswerkplekken beschikbaar voor onze medewerkers. Als er toch op kantoor gewerkt kan worden volgen we de richtlijnen van het RIVM op. We voeren maatregelen van de landelijke overheid, zoals de ondersteuning voor ZZP’ers, uit en handhaven de richtlijnen op straat. Ook pakken we onze rol in maatschappelijke initiatieven. Dit vraagt capaciteit. Ook stellen we prioriteiten. Daarmee kunnen we tot nu toe flexibel inspelen op deze vraag. Omdat sommige werkzaamheden door toedoen van Covid-19 stilliggen, uitgesteld zijn of er simpelweg andere prioriteiten gesteld zijn, voorzien we na de coronacrisis op enkele terreinen dat de werkvoorraad toeneemt. In 2021 hebben we daar de eerste gevolgen al van gezien. Inmiddels hebben we als gemeente enigszins beeld van de impact van deze crisis op de korte termijn. De sociaal maatschappelijke en economische impact op de langere termijn is nog niet volledig te overzien. Uw raad wordt gedurende de crisis geïnformeerd over de impact op ambities, planningen en onze organisatie. Hierover houden we u op de hoogte in de diverse P&C documenten of informatiebrieven.
28
Paragraaf F - Verbonden Partijen 9. BVO Centrum voor Jeugd en Gezin Drimmelen Geertruidenberg, gevestigd te Geertruidenberg (CJG).
In deze paragraaf geven we de ontwikkelingen over de verbonden partijen van de gemeente Geertruidenberg weer. Een verbonden partij is een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft. Van een bestuurlijk belang is sprake als de gemeente rechtstreeks invloed heeft op de besluitvorming binnen de verbonden partij, door het hebben van vertegenwoordiging binnen het bestuur of door het hebben van stemrecht. Een financieel belang betekent dat de gemeente niet verhaalbare middelen ter beschikking heeft gesteld en dat de gemeente aansprakelijk is als de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt. Concreet betreft het voor de gemeente Geertruidenberg Gemeenschappelijke Regelingen en deelnemingen.
Vanaf 1 januari 2022 zijn gemeenten zelf verantwoordelijk voor het aanbieden van beschermd wonen in plaats van centrumgemeenten. De gemeenten Altena, Breda, Drimmelen, Etten-Leur, Geertruidenberg, Moerdijk, Oosterhout en Zundert hebben hiertoe een gemeenschappelijke regeling getroffen waarbij Breda als centrumgemeente zal fungeren. De raden van de deelnemende gemeenten stellen de regeling in het najaar van 2021 vast, zodat de regeling vanaf 1 januari 2022 in werking zal treden en onder de strekking van de regionale nota verbonden partijen zal vallen. Zo zal Breda als centrumgemeente het initiatief gaan nemen voor het opstellen van een begroting 2022, in de vorm die past bij het lichte karakter dat de regeling heeft.
De gemeente Geertruidenberg neemt deel aan de volgende gemeenschappelijke regelingen: 1. Regio West-Brabant, gevestigd te Etten-Leur (RWB). 2. Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant, gevestigd te Tilburg (VRMWB). 3. Regionale Ambulancevoorziening Brabant MiddenWest-Noord, gevestigd te Den Bosch (RAV). 4. Openbare Gezondheidszorg West-Brabant, gevestigd te Breda (GGD). 5. Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant, gevestigd te Tilburg (OMWB). 6. Nazorg gesloten stortplaatsen Bavel-Dorst en Zevenbergen, gevestigd te Breda (Nazorg). 7. Sociale Werkvoorziening MidZuid WAVA/GO!, gevestigd te Oosterhout (MidZuid). 8. Uitvoering van de administratieve en inhoudelijke taken betreffende het voorkomen van schoolverzuim en voortijdig schoolverlaten, gevestigd te Breda (Leerplicht). RWB
Veiligheids-
RAV
In deze paragraaf zijn verder de volgende deelnemingen verwerkt: • Deelneming in N.V. Brabant Water, gevestigd te Den Bosch. • Deelneming kapitaal B.N.G., gevestigd te Den Haag. • Inkoopbureau West-Brabant, gevestigd te Etten-Leur.
Gemeenschappelijke regelingen In een afzonderlijk voorstel geven wij u een overzicht van de financiële en beleidsmatige uitgangspunten voor de begroting 2023 van deze partijen. In het kader van het Besluit Begroting en verantwoording (BBV) volstaan wij in deze paragraaf met het weergeven van een financieel overzicht.
GGD
OMWB
regio
nazorg
MidZuid
Regionaal BVO
gesloten
bureau
Centrum
stort-
Leerplicht Jeugd en
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
plaatsen Begroting 2021
634.520
1.316.095
Gezin
0
795.976
442.064
30.965
304.658
79.651
930.397
Begroting 2022
672.624
1.328.204
0
797.586
414.162
30.965
254.472
85.338
983.750
Saldo
38.104
12.109
0
1.610
-27.902
0
-50.186
5.687
53.353
Eigen vermogen
650.000
14.392.000 13.664.000
5.410.000 1.536.000
1.047.371 2.642.000
0
0
609.000
14.098.000 13.406.000
5.317.000 1.546.000
1.015.309 1.495.000
0
0
51.040.000 26.076.000 10.500.000 4.242.000
26.200.744 7.539.000
450.000
0
52.871.000 24.176.000 10.500.000 4.336.000
26.302.156 7.370.000
450.000
0
01-01-2022 Eigen vermogen 31-12-2022 Vreemd vermogen 7.669.000 01-01-2022 Vreemd vermogen 7.669.000 31-12-2022
29
Paragraaf F - Verbonden Partijen Brabant Water N.V.
(drink)watervoorziening voor de inwoners en het bedrijfsleven in onze provincie. Voor de huidige én toekomstige generaties. Deze doelstelling is op zich weer op tal van manieren te bereiken. Brabant Water kiest hierbij voor een maatschappelijke positionering, waarbij naast de ‘P’ van Profit ook voldoende aandacht is voor de overige twee ‘P’s’ van de Telos-driehoek: Planet en People. Zij ziet hierbij de stakeholders in (met name) Noord-Brabant in toenemende mate als strategische partners om haar (en hun) doelstellingen te realiseren. Zodat het borgen van een optimale waterlevering gepaard kan gaan met maatschappelijke waardetoevoeging en publiek vertrouwen.
Doel
Deelname in het aandelenkapitaal ter bewerkstelling van een zo hoog mogelijk voorzieningenniveau voor de individuele gebruiker.
Ontwikkelingen 2022 Brabant Water NV is enerzijds een bedrijf zoals alle andere, waarbij efficiëntie, effectiviteit, klantgerichtheid en innovatie belangrijke pijlers zijn onder de bedrijfsvoering. Anderzijds onderscheidt het bedrijf zich doordat deze bedrijfsvoering niet gericht is op winst(maximalisatie), maar op de borging van de kwaliteit en continuïteit van de
Financieel belang Programma
Begroting 2021
Begroting 2022
Verschil
93.000
93.000
0
0
0
0
Brabant Water N.V. Waarde deelneming (balans) Dividend (exploitatie)
Het aandelenkapitaal van de gemeente Geertruidenberg bedraagt 30.182 aandelen (totaal aantal aandelen 2.779.595).
BNG Bank Doel
Ontwikkelingen 2022
De BNG Bank, onze huisbankier, is de bank van en voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. De BNG Bank is een betrouwbare en eigentijdse bank en expert in het financieren van publieke voorzieningen. Met gespecialiseerde financiële dienstverlening draagt de BNG Bank bij aan zo laag mogelijke kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. Daarmee is de bank belangrijk voor de publieke taak.
De dividenduitkering van de BNG Bank in het boekjaar 2021 betreft de winstuitkering over 2020 die in 2021 is verantwoord. De uitbetaling is € 242.000. Op basis van de economische ontwikkelingen en verwachtingen heeft de BNG Bank aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders voorgesteld het dividend te bepalen op 50% van de nettowinst (was 25%; raming € 250.000). Het renteresultaat en het resultaat financiële transacties zullen in de nabije toekomst gevoelig blijven voor de politieke, economische en monetaire ontwikkelingen. De BNG probeert voor 2022 ondanks deze aanhoudende onzekerheden het reguliere dividend uit te betalen. Voor 2022 en verder is daarom € 300.000 opgenomen.
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
Het eigenaarschap van gemeenten, provincies en de Staat, alsmede het beperkte werkterrein van de bank, bieden financiers het vertrouwen dat het risico van kredietverlening zeer beperkt is. De bank heeft daarmee een uitstekende toegang tot financieringsmiddelen tegen zeer scherpe prijzen. Dit leidt uiteindelijk tot lagere kosten voor de burger voor tal van voorzieningen.
Financieel belang Programma
Begroting 2021
Begroting 2022
Verschil
Waarde deelneming (balans)
303.000
303.000
0
Dividend (exploitatie)
242.000
300.000
58.000
BNG Bank
Het aandelenkapitaal van onze gemeente bedraagt 133.653 aandelen (totaal aantal aandelen 55.690.720).
30
Paragraaf F - Verbonden Partijen Deelname in Inkoopbureau West-Brabant (SIW)
• het begeleiden en uitvoeren van zowel individuele als gezamenlijke inkoop- en aanbestedingstrajecten; • het opstellen van inkoopplannen; • het uitvoeren van inkoopscans en -evaluaties; • het mede helpen opstellen van het inkoop- en aanbestedingsbeleid; • het fungeren als vraagbaak/helpdesk op het gebied van inkoop en aanbesteding binnen een gemeente.
Doel
Het Inkoopbureau West-Brabant heeft als doel het bieden (tegen lage kosten) van de beste toegevoegde waarde in inkoopoplossingen voor deelnemende gemeenten, door het ontwikkelen en implementeren van ‘Best in Class’ inkoopbeleid, processen, methodieken, systemen en training. De SIW draagt bij aan een continue verbetering van het inkoop- en aanbestedingsbeleid, van de implementatie van dit beleid in de praktijk binnen de aan de SIW deelnemende gemeenten en aan borging van inkoop binnen het werkproces. De dienstverlening vanuit de Stichting Inkoopbureau West-Brabant is gericht op de professionalisering van het inkoop en aanbestedingsbeleid van elke deelnemende gemeente. De kernactiviteiten zijn:
Ontwikkelingen 2022 De gemeente Geertruidenberg neemt jaarlijks 176 dagdelen ondersteuning af van het Inkoopbureau. Deze ondersteuning wordt in 2022 ingezet voor aanbestedingstrajecten. Het betreft hier tevens een aantal regionaal opgezette aanbestedingstrajecten. Zoveel mogelijk wordt getracht lokale aanbieders te betrekken bij deze aanbestedingstrajecten. De inhuur van het Inkoopbureau bij grotere projecten wordt gedekt uit de middelen die voor deze projecten beschikbaar zijn.
Financieel belang Programma Inkoopbureau West Brabant - Waarde deelneming (balans)
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
- Kosten (exploitatie)
31
Begroting 2021
Begroting 2022
Verschil
62.000
63.240
1.240
nvt
nvt
nvt
Paragraaf G - Grondbeleid de omgevingsvergunning (bouwvergunning). Een andere wijziging zie op het faciliteren van de uitnodigingsplanologie en het bieden van meer flexibiliteit. In tegenstelling tot de grondexploitatiewet wordt het onder de Omgevingswet mogelijk de verplichting tot het vaststellen van exploitatieregels door te schuiven tot het vaststellen van het (deel) omgevingsplan of het moment van aanvraag van een omgevingsvergunning.
In deze paragraaf lichten wij het grondbeleid van de Gemeente Geertruidenberg toe. We belichten in elk geval de volgende punten: • Onze visie op het grondbeleid in relatie tot de realisatie van de doelstellingen van de programma’s die zijn opgenomen in de begroting; • Een aanduiding van de wijze waarop de gemeente het grondbeleid uitvoert; • Een actuele prognose van de te verwachten resultaten van de totale grondexploitatie; • De beleidsuitgangspunten over de reserves voor grondzaken in relatie tot de risico’s van de grondzaken.
Uitgangspunten Meerdere gemeentelijke woningbouwlocaties binnen de gemeentelijke grenzen (Wim Boonsstraat, Peuzelaar) in 2022 afgerond en de plannen voor de Oude Haven, Rivierkade en Achter de Hoeven staan voor de komende jaren (2021-2028) gepland.
Algemeen In de Nota grondbeleid omschrijven we doelstellingen en wijze waarop we deze doelstellingen realiseren. Onder grondbeleid verstaan we de ruimtelijke visie en de hieruit voortvloeiende positie die de gemeente in wil nemen (actief, passief) voor de realisatie van de plannen voor woningbouw, bedrijventerreinen en overige doeleinden.
Bij het ontwikkelen van locaties hanteren wij de volgende uitgangspunten: • De gemeente beperkt haar risico’s zoveel mogelijk. • In geval van passief grondbeleid is de gemeente bepalend op de volgende punten: • toetsing aan de door gemeente vastgestelde woonvisie; • aantal uit te geven bouwkavels; • stedenbouwkundige randvoorwaarden en beeldkwaliteit; • infrastructuur; • prijspeil; • bovenwijkse voorzieningen; • duurzaam bouwen, waarbij de nadruk op energieneutraal ligt.
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
Wet Ruimtelijke Ordening (WRO)/ Grondexploitatiewet De gemeente is bij ruimtelijke besluiten, die voorzien in nieuwbouw of belangrijke en omvangrijke verbouwplannen met functiewijziging, verplicht om over te gaan tot kostenverhaal. Dit is vastgelegd in artikel 6.2.1 van het Besluit ruimtelijke ordening. Als de kosten niet op een andere wijze verzekerd zijn (kostenverhaal via overeenkomst of doorberekening in de gronduitgifte) heeft dit tot gevolg dat de gemeente verplicht is een exploitatieplan op te stellen. Dit exploitatieplan biedt de grondslag voor publiekelijk kostenverhaal en moet gelijktijdig met het bestemmingsplan worden vastgesteld. Er zijn echter een aantal wettelijke uitzonderingen op de verplichting tot het opstellen van een exploitatieplan, zoals het totaal te verhalen bedrag minder dan € 10.000 bedraagt, of er geen verhaalbare kosten zijn, zoals bedoeld in artikel 6.2.4 onderdelen b tot en met f van het Bro. De verhaalbare kosten, bedoeld in 6.2.4 onderdelen b tot en met f, uitsluitend de aansluiting van een bouwperceel op de openbare ruimte of de aansluiting op nutsvoorzieningen betreffen. De invoering van de Omgevingswet op 1 juli 2022 zal ingrijpende gevolgen hebben voor de grondexploitatiewet. De opgenomen verplichting voor het opstellen van een exploitatieplan vervalt dan. Hiervoor komt in de plaats komen exploitatieregels en exploitatievoorschriften.
Die kunnen worden ingezet ter verzekering van het kostenverhaal in verband met de grondexploitatie in daartoe aangewezen gebieden, maar ook voor toerekening van kosten voor bovenwijkse voorzieningen. De exploitatieregels worden geïntegreerd in het omgevingsplan (bestemmingsplan) en de exploitatievoorschriften in
Wij zijn voor de uitvoering van de gemeentelijke plannen voorstander van actief grondbeleid. Aan de ene kant kan de gemeente hiermee optimaal haar doelstellingen bereiken, zonder gehinderd te worden door belangen van derden. Aan de andere kant kunnen we de doorrekening van het kostenverhaal in de grondexploitatie volledig benutten. De insteek voor een actief grondbeleid blijft ook voor de komende jaren van toepassing. Recente voorbeelden hiervan zijn de planontwikkeling aan de W. Boonsstraat in Raamsdonk de Brahmsstraat te Raamsdonksveer en de Cpo ontwikkeling aan de Peuzelaar te Geertruidenberg.
Overige ontwikkelingen Een nieuwe gemeentelijke grondexploitatie waar vanaf 2020 aan gewerkt wordt betreft het project Donge-oevers dat uit een drietal deelgebieden bestaat, te weten Oude Haven (Jeroen Bosch/Pieter Breughel/Haven), Rivierkade (voormalige Ashland Südchemie terrein, de watersportverenigingen en gemeentewerf) en Achter de Hoeve. In 2022 wordt tevens voorzien in de bouw van een nieuwe sporthal in combinatie met de ontwikkeling van nieuwbouw voor een basisschool op de vrij gekomen locatie van de oude sporthal Parkzicht.
32
Paragraaf G - Grondbeleid Stand van zaken Woningbouw
Jaarlijks beoordelen wij bouwlocaties op verwachtingswaarde en haalbaarheid. In 2022 zijn onderstaande woningbouwplannen in uitvoering of uitgevoerd: In het overzicht staat binnen welke termijn dat de plannen uitgevoerd worden. Kern
Project
Aantal woningen
looptijd tot en met
Geertruidenberg
Peuzelaer
17
2022
Raamsdonksveer
Brahmsstraat
6
2021
Oude haven
onbekend
2022
Theresiastraat (Prisma)
onbekend
2024
Beethovenlaan
9
2022
Omschoorweg (Tiny houses)
20
2021
Grote Kerkstraat
11
2022
Dok 12
50
2023
onbekend
2026
Burgmeester Moonshof
3
2022
Wim Boonsstraat
9
2021
Raadshuisstraat
2
2022
Achter de Hoeven
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
Raamsdonk
Bedrijventerreinen
Prioriteiten 2022
De voorhanden zijnde locatie aan de Rivierkade maakt onderdeel uit van het plangebied Donge-oevers en zal ontwikkelt worden overeenkomstig de hiervoor opgestelde uitgangspunten waarbij met ruimte wordt geboden voor de ontwikkeling van watergebonden bedrijven.
In 2022 hebben de volgende zaken de aandacht: Het woonrijp maken van het plangebied Peuzelaer. Naar verwachting zal de woningbouw in het plan Peuzelaer in de tweede helft van 2022 voltooid zijn, waarna het plan voor het resterende gedeelte woonrijp gemaakt wordt.
Gezien de voorgenomen invulling van de aan Rivierkade gelegen industriegronden blijft de gemeente, passend binnen een regionaal afsprakenkader, op zoek naar nieuwe uitbreidingsmogelijkheden van bestaande locaties om voldoende vestigingsmogelijkheden voor de toekomst te creëren voor het bedrijfsleven. Met name op het industrieterrein Dombosch dient door herschikking van eigendommen ruimte voor het vestigen van nieuwe bedrijven gecreëerd worden. Daar de gronden niet in eigendom zijn bij de gemeente zal dit in samenwerking en overleg met de op het industrieterrein aanwezige bedrijven plaatsvinden.
De verdere ontwikkeling van het programma Dongeoevers, dat oorspronkelijk uit zeven deelgebieden bestond, waarvan nog een drietal ontwikkelingen op de planning staan te weten: deelgebied de Oude Haven waar een combinatie van wonen en invulling van openbare ruimte de aandacht heeft. Aanbesteding van de aanpassing van de openbare ruimte heeft in 2021 plaatsgevonden en zal in 2022 worden uitgevoerd. Deelgebied Rivierkade waar een meer bedrijfsmatige invulling (water gerelateerd) wordt gegeven zal naar verwachting ook in 2022 zijn beslag krijgen. Achter de Hoeve waar een woningbouw ontwikkeling is gepland staat voor 2024 op de planning. Bij de ontwikkeling van deze locatie wordt een combinatie van groen en wonen voorgestaan. Voor het plangebied aan de Omschoorweg wordt in overleg met Thuisvester een plan uitgewerkt voor de realisatie van een 20 of meer Tiny Houses ten behoeve van onder meer de doelgroep ‘spoedzoekers’.
Ook de eventuele aanleg van een nieuw bedrijventerrein dient in nauwe samenwerking met de provincie en het Regionaal Ruimtelijke Overleg (RRO) plaats te vinden. Het beoogde ruimtebeslag dient zich te verhouden tot de gemaakte afspraken in het RRO en tot de beschikbare harde plancapaciteit voor bedrijventerreinen. In dit kader is het goed te weten dat het terrein aan de Heulweg door de provincie is aangemerkt als bestaand stedelijk gebied en een plancapaciteit heeft van 5 hectare.
Aan de Beethovenlaan vindt een particulier initiatief plaats voor de ontwikkeling van een negental woningen. Oplevering wordt in 2022 verwacht. Andere particulieren initiatie-
33
Paragraaf G - Grondbeleid een voorziening getroffen. In principe wordt de gehele winst van een grondexploitatie genomen bij afsluiting van de grondexploitatie, tenzij het mogelijk is om op verantwoorde wijze al vooruitlopend op de afsluiting een deel van de winst te nemen. Er moet dan wel sprake zijn van gerealiseerde winsten in de grondexploitatie én dat die uit oogpunt van verantwoorde bedrijfsvoering (rekening houdend met nog te realiseren kosten en opbrengsten) ook kunnen worden genomen. Er dient sprake te zijn van feitelijk gerealiseerde winst, zonder dat toekomstige ontwikkelingen (voor zover in te schatten) deze winst nog teniet kunnen doen. Dit om te voorkomen dat de gemeente middelen besteedt, die achteraf niet besteed hadden kunnen worden, waardoor in de toekomst financiële problemen kunnen ontstaan. Ook hier gaat het feitelijk om risicobeheersing.
ven die lopende zijn betreffen de ontwikkeling van Dok 12, waarbij de bestaande jachthaven her ontwikkelt wordt en ruimte zal bieden voor een vijftig tal woningen in combinatie watersport. Voorts vinden gesprekken plaats voor de ontwikkeling van een hotelfunctie (150 bedden) nabij de watertoren. Tot slot zijn er nog plannen te verwachten voor de ontwikkeling van de huidige locatie van het Hoge Veer en de prisma locatie aan de Theresiastraat.
Financiële positie en verwachte resultaten Voor het opvangen van eventuele tegenvallers binnen de grondexploitatie hebben we de algemene reserve grondexploitatie beschikbaar. In de paragraaf weerstandsvermogen zoomen we in op de mogelijke risico’s van bij de grondexploitaties betrokken woningbouwprojecten.
Algemene reserve grondexploitatie
Met ingang van 2016 is de gemeente verplicht aangifte te doen voor de vennootschapsbelasting voor die werkzaamheden waarvan gesteld kan worden dat ze als ondernemer worden uitgevoerd. De per 1 januari 2016 nog niet in exploitatie genomen grondexploitaties zijn destijds overgeheveld naar de balanspost strategische voorraad. Pas op het moment dat deze gronden daadwerkelijk in exploitatie worden genomen (door de raad vastgestelde planontwikkeling), worden zij weer in de grondexploitatie betrokken. Zoals bij de actualisatie van de grondexploitaties gemeld, hebben wij geopteerd voor de Vpb plicht omdat de eerste jaren 2106/2018 nog verliezen werden verwacht (Donge Burgh en Wim Boonsstraat) die verrekend mogen worden met toekomstige winsten (Brahmsstraat en Wim Boonsstraat jaren 2019 t/m 2021).
Ons uitgangspunt is winst nemen volgens de percentage of completion methode. Voor zover gronden zijn verkocht en opbrengsten zijn gerealiseerd kan tussentijds, naar rato van de voortgang van de grondexploitatie, winst worden genomen. Hiervoor moet het resultaat op de grondexploitatie wel op betrouwbare wijze kunnen worden ingeschat. Dit is mogelijk wanneer het waarschijnlijk is dat de economische voordelen, die aan het project zijn verbonden, naar de gemeente zullen toevloeien. Als aan de volgende voorwaarden is voldaan, bestaat er voldoende zekerheid om winst te kunnen nemen: • Het resultaat op de grondexploitatie kan betrouwbaar worden ingeschat. • De grond (of een deel van de percelen) moet zijn verkocht. • De kosten zijn gerealiseerd (winst wordt naar rato van de realisatie gerealiseerd). • Volgens het realisatiebeginsel dient in die gevallen (cf. BBV) de winst ook te worden genomen. Als de gerealiseerde opbrengsten de gerealiseerde en geraamde kosten overtreffen kan er tussentijds winst genomen worden. De tussentijdse winst is het verschil tussen de gerealiseerde opbrengsten en de gerealiseerde en geraamde kosten. Deze situatie kan zich voordoen bij locaties met een relatief grote winstgevendheid. In 2019 hebben wij tussentijds winst genomen in de grondexploitaties Brahmsstraat en Wim Boonsstraat.
Winstneming in de Brahmsstraat vindt plaats omdat alle percelen binnen het plangebied zijn verkocht en het grootste gedeelte van de uitgaven hebben plaatsgevonden. De winstneming in de Wim Boonsstraat is gebaseerd op het aantal verkochte percelen in relatie tot de nog te verwachten kosten.
Winst- en verliesneming
Peuzelaer
Een eventueel batig saldo van de grondexploitatie voegen wij bij afsluiting aan algemene reserve toe. Bij voorzienbare tekorten wordt ten laste van de reserve grondexploitatie
Aan het Schuttersveld in Geertruidenberg ligt het terrein van de voormalige basisschool de Peuzelaer. In mei 2017 heeft de gemeenteraad de startnotitie voor de herontwik-
De algemene reserve grondexploitatie is bestemd om risico’s binnen de grondexploitatie op te vangen. Het vastgestelde weerstandsvermogen dat in deze reserve aanwezig dient te zijn bedraagt € 500.000. Resultaten van de (toekomstig af te sluiten) grondexploitaties voegen we toe of onttrekken wij aan de algemene reserve.
Grondexploitaties Projecten
In 2022 wordt de grondexploitatie voor de Peuzelaer afgerond. In 2020 is gestart met het bouwrijp maken. In 2021 zijn de bouwkavels aan de Cpo geleverd en in de tweede helft van 2022 wordt het plan verder woonrijp gemaakt en opgeleverd. De planontwikkeling van het programma Dongeoevers, die uit vier deelgebieden bestaat wordt eind 2020 gestart en zal de komende jaren de aandacht vragen.
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
Vennootschapsbelasting-strategische voorraden
34
Paragraaf G - Grondbeleid gebieden heeft de gemeenteraad besloten dat er een extra locatie wordt toegevoegd aan het programma met als doel nieuwe natuur te ontwikkelen.
keling van deze locatie vastgesteld. De beoogde ontwikkeling bestaat uit 12 tot 24 woningen. Om woningbouw op deze locatie mogelijk te maken was een herziening van het bestemmingsplan noodzakelijk. Het bestemmingsplan is in 2020 vastgesteld en onherroepelijk geworden, waarna met de bouwrijpmaak werkzaamheden (sloop van de voormalige basisschool) is begonnen. Middels een Rib hebben wij de gemeenteraad reeds op de hoogte gesteld dat met name extra kosten worden gemaakt met betrekking tot de asbestsanering, welke in eerste instantie berekend was op een bedrag van € 5.000. Nader onderzoek bracht aan het licht dat de gebuikte kit bij de bouw van de school ook asbesthoudende deeltje bevatte. Gevolg hiervan is dat deze kit in contaiment moet worden verwijderd. Hiermee was een bedrag van € 50.000 gemoeid. Voorts bleek de ondergrond voor het aanleggen van het riool niet over voldoende draagkracht te beschikken, waardoor het tracé voorzien moest worden van een nieuw zandbed en de uitkomende grond moet worden afgevoerd. Wij verwachten dat als gevolg van deze tegenvallers het in eerste instantie berekende positieve resultaat niet behaald zal worden en mogelijk een voorziening moet worden getroffen.
Bij het negatieve resultaat moet een nuance worden aangebracht omdat dit negatieve resultaat mede beïnvloed wordt door de inbrengwaarde (economische waarde in het verkeer) van de grond in het plangebied. Met de invoering van de Vbp wordt namelijk aan de in te brengen gronden een economische waarde toegekend, waar voorheen de boekwaarde leidend was. De inbrengwaarde komt onder aftrek van de boekwaarde als grondopbrengst ten gunste van de algemene dienst (lopende begroting).
In zijn algemeenheid kan nog worden opgemerkt dat bij de nieuw op te stellen grondexploitaties de inbrengwaarde van (eigen) grond een andere rol gaat spelen. Daar voorheen de boekwaarde van de grond als inbrengwaarde werd opgenomen, wordt bij de nieuw vast te stellen grondexploitaties een economische waarde aan de grond toegekend, die als inbrengwaarde wordt opgenomen. Deze inbrengwaarde komt onder aftrek van de boekwaarde van eventueel aanwezige boekwaarde als incidentele baat ten gunste van de lopende begroting (jaar van inbreng in de grondexploitatie). Beschikbare instrumenten om eventuele tegenvallers in de ontwikkeling op te vangen zijn; • Het optimaliseren van het ruimtegebruik. Bij het opstellen van de exploitatieopzet gaan we uit van een klein uitgeef baar gebied, waarbij in vergelijkbare situaties 60% de standaard is. Uitbreiding van het uitgeef baar gebied leidt tot lagere kosten en hogere opbrengsten. • Aanpassing van het bouwprogramma. Voor het opstellen van de exploitatieopzet zijn we uit gegaan van het opgestelde bouw- en woonrijp bestek. Op basis hiervan berekenden wij de oppervlakten van de voorgestane invulling (groen, water, wegen etc.). Deze oppervlaktes koppelen we aan kengetallen voor de ontwikkeling van de voorgestane functies. De kengetallen bevatten een redelijke marge ten opzichte van de verwachte kosten.
De opgenomen kengetallen worden jaarlijks bij de actualisatie aangepast op basis van de plaatsgevonden aanbestedingen of nieuwe inzichten.
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
Dongeoevers In april 2020 heeft de gemeenteraad ingestemd met de herziene uitgangspunten voor de herontwikkeling van de volgende locaties: Oude, Haven, Timmersteekade, Rivierkade en Achter de Hoeven. Met de ontwikkeling van deze deelgebieden wordt beoogd invulling te geven aan zowel het toeristisch-recreatieve verblijfsklimaat als de realisatie van een aantrekkelijk leef- en werkklimaat in de gemeente Geertruidenberg.
Grondexploitaties niet in exploitatie Het volgende complex nemen we nog niet in exploitatie (nog geen planontwikkeling voor vastgesteld). Dit complex overgeheveld naar de balanspost strategische grondvoorraad en is een direct uitvloeisel van de aanpassingen in het BBV naar aanleiding van de invoering van de vennootschapsbelastingplicht.
De locatie rivierkade wordt met name benut voor watergebonden (bedrijfsmatige) activiteiten en om bedrijven de mogelijkheid te bieden de door hen gewenste uitbreiding vorm te geven. De locatie Achter de Hoeven wordt ingezet voor woningbouw doeleinden, waarbij rekening gehouden wordt met aanwezige natuur en biodiversiteit. De locatie Oude Haven wordt ook ingezet voor woningbouw al wordt hier de relatie met de voormalige haven op speelse wijze in het plangebied verwerkt. Voor de ontwikkeling is een exploitatieopzet gemaakt welke uit drie deelexploitaties bestaat. Gestart wordt met De Oude Haven en het project wordt afgesloten met de ontwikkeling van Achter de Hoeven. Naast deze deel-
Heulweg De gronden aan de Heulweg kocht de gemeente uit strategische overwegingen aan. De provincie Noord-Brabant merkte de gronden aan de Heulweg aan als bestaand stedelijk gebied, waardoor transformatie van het gebied onder voorwaarde naar industriële doeleinden tot de mogelijkheden behoort. Ook de inzet voor de realisatie van zogenaamde zonnevelden behoort tot de mogelijkheden;
35
Paragraaf H - Duurzaamheid Duurzaamheid 2022
individuele opwek; we organiseren in het eerste kwartaal van 2022 weer een collectieve inkoop zonnepanelen, delen cadeaubonnen uit voor kleine energiebesparende maatregelen, houden buurtacties energiezuinig wonen, leiden energiecoaches op en houden een collectieve inkoopactie voor hybride warmtepompen. Hiermee kunnen inwoners als tussenstap naar aardgasvrij, direct tot wel 70% van hun aardgasgebruik terugdringen. Het merendeel van deze acties betalen we uit de nieuw verkregen RREW-subsidie die we hebben aangevraagd en gekregen van het Rijk. Deze kosten zijn dus voor aankomend jaar gedekt. De RREW subsidie is dit keer ook beschikbaar voor huurders en voor minima, naast alleen voor huizenbezitters. In dat kader gaan we daarom aan de slag met het opleiden van energiecoaches die inwoners kunnen helpen met energiebesparingsadvies aan huis, houden we webinars met energiebesparingstips en worden de cadeaubonnen à 60 euro per stuk ook speciaal voor huurders beschikbaar. Voor het bereiken van minima zoeken we de samenwerking op met de voedselbank. Samen met hen delen we 100 cadeaubonnen uit. Deze bonnen kunnen worden ingezet voor o.a. de aanschaf van energiebesparende lampen. Dat bespaart per jaar toch al snel tientallen euro’s, een mooie meevaller én goed voor het klimaat.
Het jaar 2022 staat in het teken van uitvoering. De Regionale Energiestrategie, de Transitievisie Warmte en het Duurzaamheidsprogramma zijn alle drie vastgesteld en moeten de komende jaren worden uitgevoerd. Het Duurzaamheidsprogramma loopt tot en met 2022, dat zal dan ook moeten worden geactualiseerd.
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
De focus van de uitvoering van de Regionale Energiestrategie zal de komende jaren vooral liggen op het besparen van energie en het verduurzamen van het Amerwarmtenet. Voor de grootschalige energieopwekking starten we met de voorbereidingen. Vanwege de schaarste op het elektriciteitsnet kunnen we deze op dit moment nog niet direct aansluiten. De RES loopt echter tot en met 2030, we verwachten dat ruim voor die tijd het elektriciteitsnet is verzwaard. Eén van die voorbereidingen zal zitten in het opzetten van een regionaal energiefonds. Via dit fonds worden energieprojecten vanuit de samenleving (financieel) ondersteund. De hoogte van de inleg in dit fonds is afhankelijk van hoeveel projecten er per gemeente meedoen. We stelden in de kadernota voor om dit te betalen uit de beschikbare duurzaamheidsmiddelen en een eventueel restant van duurzaamheidsmiddelen uit 2021 over te hevelen naar 2022.
Het duurzaamheidsprogramma heeft in 2021 een boost gekregen. Zo hebben we de doelstellingen voor de aantallen zonnepanelen op daken allemaal gehaald, is het budget voor duurzaamheidsleningen verdubbeld vanwege het grote succes hiervan, zijn de transitievisie warmte en de regionale energiestrategie opgesteld en hebben we een subsidie voor groene daken en regenwaterafkoppeling opgezet. Daarnaast hebben we nog tal van andere, kleinere projecten en activiteiten gehouden om de bewustwording onder inwoners te vergroten en hen te stimuleren. Denk daarbij bijvoorbeeld aan collectieve inkoopacties voor zonnepanelen en informatiesessies rondom de warmtetransitie. Het huidige duurzaamheidsprogramma heeft een doorlooptijd tot en met 2022. Deze zal tegen het einde van 2022 moeten worden geactualiseerd. Hieronder laten we door middel van een aantal indicatoren zien hoe we er op dit moment voorstaan.
Binnen de warmtetransitie gaan we in 2022 aan de slag met verdiepende onderzoeken. In de Transitievisie Warmte zijn hiervoor de eerste verkenwijken aangewezen. We onderzoeken de financiële en technische haalbaarheid van de warmteplannen voor deze buurten, evenals het draagvlak. De uitkomsten van deze verdiepende onderzoeken gaan de basis vormen voor de latere Wijk Uitvoeringsplannen (WUPs). In zo’n WUP gaan we bijvoorbeeld concreet voor een buurt of wijk in op hoe we van het aardgas afgaan en in welk tempo. De planning is dat we de eerste WUP in 2023 aanbieden aan de raad. Participatie en communicatie staan hierbij hoog in het vaandel, evenals een betaalbare en haalbare visie. Dit zal mede afhankelijk zijn van de bijdrage vanuit het rijk. Vervolgens blijven we in het kader van het duurzaamheidsprogramma volop aan de slag met energiebesparing en Indicator
Doelstelling
Cijfers vorige meting
Cijfers huidige meting
Zonne-energie op woningen *1
11.000 panelen in 2022
6.613 panelen (2018)
14.175 panelen (2020)
Zonne-energie op bedrijven *1
9.000 panelen in 2022
4.283 panelen (2018)
31.086 panelen (2020)
CO2 besparing per jaar –
CO2-neutraal in 2050
156.000 kg/jaar (2018)
408.000 kg/jaar (2021)
Percentage hernieuwbare energie *3
21% in 2022*
3,7%* (2018)
4,3%* (2019)
Energiebesparing gebouwde omgeving *3
5% in 2022
0% (2018)
7,9% (2019)
Aantal (semi)publieke oplaadpunten
Dekkende oplaadinfrastructuur in 2050
55 (juli 2019)
109 (juli 2021)
Percentage elektrische auto’s *5
Volledig duurzame mobiliteit in 2050
1,1% (2018)
1,9% (2020)
1 Bron: Zonnepanelenmonitor Urgis (2020) 2 Bron: Dashboard Regionaal Energieloket (2021)
3 Bron: Klimaatmonitor Rijkswaterstaat (2019) 4 Bron: Ecomovement RVO/RDW (2021)
gebouwde omgeving *2
voertuigen *4
36
5 Bron: CBS Statline (2020)
Overzicht Programma, taakvelden, meerjarig Bedragen in € afgerond in 1.000
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
Pr.
Taakveld
Taakveld omschrijving
Geraamde lasten
Lasten Begroting. na wijzig. 2021
Begroting 2022
Meerjaren
Baten
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting. na wijzig. 2021
Geraamde baten
Meerjaren
Begroting 2022
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
P1
0.10
Mutaties reserves
9
-52
-50
-30
-30
715
166
93
93
93
P1
0.3
Beheer overige gebouwen en gronden
746
152
102
102
102
1.315
353
253
253
253
P1
1.1
Crisisbeheersing en brandweer
1.897
1.603
1.603
1.602
1.600
18
18
18
18
18
P1
1.2
Openbare orde en veiligheid
694
520
520
520
517
60
19
19
19
19 1.765
P1
2.1
Verkeer en vervoer
3.039
3.164
4.346
4.376
4.426
439
317
1.762
1.765
P1
2.2
Parkeren
10
10
10
10
10
9
9
9
9
9
P1
2.4
Economische havens en waterwegen
224
292
352
351
351
39
49
49
49
49
P1
5.5
Cultureel erfgoed
26
20
20
20
20
0
0
0
0
0
P1
5.7
Openbaar groen en (openlucht) recreatie
1.576
1.684
1.672
1.672
1.672
14
14
14
14
14
P1
7.2
Riolering
1.836
1.789
1.823
1.855
1.885
2.387
2.332
2.351
2.398
2.434
P1
7.3
Afval
2.606
2.378
2.382
2.371
2.535
3.168
2.895
2.910
2.897
3.060
1.371
974
972
952
917
171
5
5
5
5
768
586
536
536
536
80
1
1
1
1
P1
7.4
Milieubeheer
P1
8.1
Ruimtelijke ordening
P1
8.2
Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)
5.008
2.810
989
813
823
5.171
2.782
949
759
759
P1
8.3
Wonen en bouwen
871
771
691
691
706
411
475
475
475
475
Programma 1 Leefbaarheid, Wonen en Duurzaamheid
8.954
20.681
16.701
15.968
15.841
16.070
13.997
9.435
8.908
8.755
P2
0.5
Treasury
1
1
1
1
1
0
0
0
0
0
P2
2.3
Recreatieve havens
8
8
8
8
8
17
17
17
17
17
P2
3.1
Economische ontwikkeling
225
192
197
192
197
3
3
3
3
3
P2
3.3
Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
23
37
37
37
37
12
12
12
12
12
P2
3.4
Economische promotie
179
185
185
185
185
0
0
0
0
0
P2
5.3
Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
206
165
165
165
165
48
0
0
0
0
P2
5.6
Media
13
13
13
13
13
0
0
0
0
0
P2
5.7
Openbaar groen en (openlucht) recreatie
123
83
83
83
83
14
0
0
0
0
P2
6.1
Samenkracht en burgerparticipatie
12
12
12
12
12
0
0
0
0
0
Programma 2 Economie, Recreatie en Toerisme
790
696
701
696
701
94
32
32
32
32
P3
0.10
Mutaties reserves
35
35
35
35
35
56
0
0
0
0
P3
5.1
Sportbeleid en activering
522
385
378
371
371
100
60
60
60
60
P3
5.2
Sportaccommodaties
1.169
1.362
1.358
1.445
1.426
134
131
131
131
131
Programma 3 Sportvoorzieningen
1.726
1.782
1.771
1.851
1.832
290
191
191
191
191
37
Overzicht Programma, taakvelden, meerjarig
Bedragen in € afgerond in 1.000 Pr.
Taakveld
Taakveld omschrijving
Meerjaren
Baten
Begroting. na wijzig. 2021
Begroting 2022
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting. na wijzig. 2021
Geraamde baten
Meerjaren
Begroting 2022
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
P4
0.10
Mutaties reserves
120
180
240
300
360
0
0
134
229
343
P4
4.1
Openbaar basisonderwijs
66
36
36
36
36
0
0
0
0
0
P4
4.2
Onderwijshuisvesting
1.084
1.055
1.162
1.230
1.346
51
60
60
60
60
P4
4.3
Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
934
1.229
1.229
1.229
1.229
421
482
482
482
482 885
Programma 4 Onderwijs
Gemeente Geertruidenberg Begroting 2022 deel 2
Geraamde lasten
Lasten
2.204
2.500
2.667