Jaarstukken 2023 e240026976

Prestaties

Geleverde prestaties 2023 Actualisatie exploitatieopzetten actieve grondpolitiek Minimaal jaarlijks worden de exploitatieopzetten van de in uitvoering genomen complexen geactualiseerd. Mede door het aangescherpte toezicht door de accountant bij de controle van de jaarstukken en de provincie zal de actualisatie zoveel mogelijk aansluiten op het opstellingstraject van de jaarstukken.​ De exploitatieopzetten voor alle lopende complexen zijn op grond hiervan vastgesteld door de raad op 27 maart 2024. De eerstvolgende actualisatie van de exploitatieopzetten voor de complexen Het Trefpunt en Veldzicht Noord 4e fase staat gepland voor het najaar van 2024.

Wat heeft het gekost

De activiteiten binnen de grondexploitatie hebben een bedrijfsmatig karakter. De grondexploitatie dient daarom over het geheel genomen tenminste kostendekkend te zijn. Uitgangspunt is dat complexen minimaal budgettair neutraal zijn. Indien dit niet mogelijk is, wordt een verliesgevend complex gedekt door (een) winstgevend(e) complex(en). Hiervoor wordt

60

gebruik gemaakt van de reserve Grondexploitatie. Onderstaand worden enkele belangrijke financiële aspecten aangaande grondexploitatie aangegeven. Actieve grondpolitiek Kosten en opbrengsten worden middels exploitatieopzetten per complex in beeld gebracht. Voor de toe te rekenen kosten wordt op basis van de in 2019 door de Commissie BBV uitgebrachte Notitie Grondexploitatie aangesloten op de kostensoortenlijst zoals opgenomen in artikel 6.2.4 van het Besluit ruimtelijke ordening. Naast kosten derden zijn met de betreffende projecten ook personele en financieringskosten gemoeid. De personele lasten worden op basis van de gerealiseerde urenbestedingen * afdelingstarief toegerekend aan de betreffende complexen. Op begrotingsbasis bedroeg dit 0,89 vaste formatieplaatsen, de werkelijk toegerekende vaste formatie in 2023 betreft eveneens 0,89 fte. Reserve Grondexploitatie De reserve Grondexploitatie bepaalt in belangrijke mate het directe weerstandsvermogen van de grondexploitatie. De reserve Grondexploitatie dient voornamelijk als werkkapitaal voor strategische en anticiperende grondverwerving. Tevens zijn er in de Nota Grondbeleid regels vastgesteld voor de bestemmingsreserve. Voor de reserve Grondexploitatie geldt (met ingang van boekjaar 2019) een plafond van ongeveer € 2 miljoen.

Wordt dat bedrag bij de jaarstukken overschreden, dan wordt het meerdere in het kader van het afromen van reserves en voorzieningen bij de jaarstukken ten gunste gebracht van de Algemene reserve (vrij besteedbaar). Parameters gemeentelijke grondexploitaties: Jaarlijks worden bij de kadernota de parameters vastgesteld waarmee in de exploitatieopzetten wordt gerekend. In de Kadernota 2023 zijn de volgende parameters vastgesteld die - tenzij nader onderbouwd en aangegeven - zijn toegepast bij de eind 2023 geactualiseerde exploitatieopzetten: Rente: 0,59% Disconteringsvoet: 2,0% Kostenstijging: 3,5% Opbrengstenstijging woningbouw: 3,5% Opbrengstenstijging bedrijfsterrein: 3,5%. Exploitatiesaldo gemeentelijke grondexploitaties Complex

Laatst vastgestelde exploitatieopzet

Het Trefpunt Veldzicht Noord 4e fase

27 maart 2024 27 maart 2024

Verwacht exploitatiesaldo (op eindwaarde per 1-1-2024) €14.375.000 € 341.000

Bijstelling Getroffen exploitatieopzet voorziening verwacht n.v.t. n.v.t.

eind 2024 eind 2024

Winstnemingen Voor de complexen "Het Trefpunt" en "Veldzicht Noord 4e fase" is in de exploitatieopzetten een winstneming geraamd. Complex Het Trefpunt Veldzicht Noord 4e fase Totaal

Gerealiseerde winst t/m 2024 € 14.225.000 € 144.000 € 14.369.000

Nog te realiseren winst € 150.000 € 197.000 € 347.000

Totaal € 14.375.000 € 341.000 € 14.716.000

In het jaar 2023 is voor Het Trefpunt een winstneming ad € 1.983.000,00 genomen en voor Veldzicht Noord 4e fase een winstneming ad € 11​3.000,00. De nog te realiseren winstnemingen staan gepland voor de periode van 2024. Bij het opstellen van de jaarstukken wordt jaarlijks de winstneming bepaald. De winstnemingen worden toegevoegd aan de bestemmingsreserve Grondexploitatie. Vennootschapsbelasting De aangiften Vpb tot en met 2021 zijn ingediend waarbij deze zijn opgesteld conform de uitgangspunten van de vaststellingsovereenkomst die de gemeente heeft afgesloten met de Belastingdienst. De aangiften tot en met 2021 zijn conform de ingediende aangiften vastgesteld. De hoogte van de fiscale winst en de verschuldigde belasting, over 2022 en 2023, wordt in 2024 door de externe belastingadviseur berekend. Doordat de opbrengsten en uitgaven binnen de grondexploitatie niet altijd volgens prognose verlopen kan het fiscale resultaat jaarlijks sterk wisselen. De winst over de reclame-inkomsten is in de aangifte begrepen. Tegen dit onderdeel is bezwaarschrift bij de Belastingdienst ingediend omdat in het land beroepsprocedures worden gevoerd. De bezwaarschriften worden door de Belastingdienst aangehouden zolang nog geen definitief oordeel is gegeven is gegeven in de procedures.

Risicomanagement Bij risico's moet gedacht worden aan risico's van algemene aard en specifieke projectgebonden risico's. De kwantificering van de risico’s vindt ten minste één maal per jaar plaats (bij de jaarstukken) of zo nodig tussentijds (bij de bestuursrapportages).

Risico's van algemene aard

61

De categorie van algemene aard laat zich vertalen in economische risico's zoals de marktsituatie voor woningbouw en bedrijventerreinen en renteontwikkelingen. Vooral complexen met een lange looptijd kunnen deze risico's in zich hebben. Hoewel de geopolitieke ontwikkelingen een grote mate van onzekerheid met zich meebrengen, zijn de economische vooruitzichten goed te noemen en is er een grote behoefte aan woningbouw. Gezien de marktontwikkelingen is het wel denkbaar dat de percentages voor opbrengsten- en kostenstijging m.i.v. begrotingsjaar 2024 behoedzamer moeten worden ingezet, hetgeen kan leiden tot daling van de verwachte exploitatieresultaten. Bij de Kadernota 2025 volgt op basis van de actuele verwachtingen een advies welke percentages kunnen worden gehanteerd.

Specifieke projectgebonden risico's Bij specifieke projectgebonden risico's gaat het om bodemsaneringen (bijvoorbeeld asbest), (bestemmingsplan) procedures en dergelijke, maar ook om risico's verbonden aan inhoudelijke posities die belanghebbenden bij een project innemen. Deze risico's worden bij de opstelling/herziening van de exploitatieopzetten per project zo goed mogelijk ingeschat en financieel vertaald. Dit neemt niet weg dat altijd een bepaald risico blijft bestaan. De eventueel aan de orde zijnde risico's zijn in de notitie bijstelling grondexploitaties 2024 per project kwalitatief beschreven. Weerstandsvermogen grondexploitatie De beschikbare weerstandscapaciteit grondexploitatie bestaat uit de reserves Grondexploitatie en de nog te realiseren winstnemingen van de complexen Het Trefpunt en Veldzicht Noord 4e fase. Onderverdeling weerstandscapaciteit Weerstandscapaciteit Geraamde winstnemingen Het trefpunt en Veldzicht Noord 4e fase € 347.000 Reserves Grondexploitatie (bestemmingsreserve Grondexploitatie) € 4.099.275 Totale weerstandscapaciteit naar peil ultimo 2023 (eindcapaciteit) € 4.446.275 Het beschikbare weerstandsvermogen mag worden beoordeeld als "uitstekend" ten opzichte van de in de projecten waarneembare risico's. Actualiteit exploitatieopzetten Als onderdeel van het beheersbaar houden van risico's worden de exploitatieopzetten jaarlijks herzien.

Bij deze actualisatie wordt zo veel mogelijk aangesloten op het opstellingstraject van de jaarstukken. Als er aanleiding voor is, vindt daarnaast tussentijdse herziening van de exploitatieopzetten plaats. Per 1 januari 2023 zijn de complexen Het Trefpunt en Veldzicht Noord 4e fase in exploitatie.

Paragraaf Opvang ontheemden Oekraïne Inleiding

Begin 2022 werd de wereld opgeschrikt door de inval van Rusland in Oekraïne met miljoenen ontheemden als gevolg. Ook in Nederland werd voor ontheemden een veilige plek gezocht en gevonden. Samen met de maatschappelijk partners (Diaconaal Platform en Welzijn Ermelo) heeft Ermelo laten zien dat ook binnen Ermelo ontheemden welkom zijn. Vanuit het Diaconaal Platform waren vrijwilligers actief in het begeleiden en wegwijs worden van de Oekraïners in Ermelo en door Welzijn Ermelo werd door twee casemanagers alle zorgvragen in beeld gebracht en waar mogelijk doorgeleid naar adequate zorg. Al met al waren er eind 2023 een totaal van 167 gemeentelijke opvangplekken (GOO) gerealiseerd en door particuliere initiatieven in totaal 29 opvangplekken (POO). Per saldo heeft Ermelo in 2023 aan minimaal 180 Oekraïense ontheemden onderdak kunnen bieden.

Overzicht financiële effecten opvang ontheemden Oekraïne

De gemeente Ermelo heeft een aantal opvangplekken verzorgd voor ontheemde Oekraïners. De vergoeding vanuit het Rijk is gebaseerd op normbedragen op basis van het aantal gerealiseerde opvangplekken/bedden. De bijdrage van het Rijk voor de opvang ontheemde Oekraïners kwam, op basis van een vergoeding per bed van € 83,33, neer op een totaal van € 3.938.350,00. De werkelijke gemaakte kosten zijn geschat op een bedrag van € 1.938.350,00 bestaande uit de kosten voor huur van de opvanglocaties, leefgelden, inzet ambtelijke personele ondersteuning en uitvoeringskosten binnen Meerinzicht. De regeling bevat geen terugbetaalverplichting richting het Rijk waarmee de gelden ten gunste komen van het jaarrekeningresultaat. Vanwege de onzekerheid over de uitwerking van de regeling in 2024 wordt voorgesteld de resterende gelden beschikbaar te houden voor dit onderwerp, door middel van een storting in de specifieke bestemmingsreserve opvang ontheemde Oekraïners.

Paragraaf Wet Open Overheid Algemene informatie

De Woo (Wet open overheid) is op 1 mei 2022 in werking getreden. Deze wet is de opvolger van de Wob (Wet openbaarheid van bestuur). Deze wet regelt de passieve en actieve openbaarmaking. Op grond van deze wet worden overheidsorganisaties verplicht om documenten actief (uit eigen beweging en niet alleen op verzoek) openbaar te maken. Deze verplichting wordt gefaseerd ingevoerd voor verschillende categorieën van documenten. Het overkoepelende thema bij deze wet is het bewustzijn van de openbaarheid en publicatie van informatie en de verbetering van opslag en ontsluiting van informatie. Meerinzicht heeft hierin

62

een belangrijke ondersteunende rol. Openbaarheid van overheidsinformatie en een goede informatiehuishouding is in het algemeen belang voor de democratische samenleving. De Woo brengt een aantal verplichtingen met zich om deze openbaarheid en de informatiehuishouding te verbeteren. Passieve openbaarmaking Ten eerste biedt de Woo de mogelijkheid voor eenieder om bestuursorganen te verzoeken om publieke informatie voor eenieder openbaar te maken. Deze mogelijkheid bestond ook onder de Wet openbaarheid van bestuur. Hoewel het aantal verzoeken om openbaarmaking van documenten in 2023 niet significant is toegenomen, is er een toename in complexiteit en omvang van de verzoeken op te merken. Om het proces van openbaarmaking op verzoek te verbeteren en te versnellen is door Meerinzicht in 2022 software aangeschaft om documenten te anonimiseren. Anonimiseren en redigeren van documenten is een noodzakelijke stap in het proces van passieve openbaarmaking. Het proces van redigeren en anonimiseren, met behulp van de ondersteunende software, is in 2023 geanalyseerd. Onder andere nieuwe ontwikkelingen in de software maken verbeteringen van het proces mogelijk. Daarnaast kunnen verbeteringen in coördinatie en ondersteuning bijdragen aan een meer zorgvuldig en efficiënter openbaarmakingsproces. In 2023 is daarom de functie van een Woo-coördinator gecreëerd.

Voor deze functie is een geschikte kandidaat geworven die in 2024 aan de slag gaat. De functionaris is ondergebracht bij Meerinzicht zodat de vier organisaties eenduidig ondersteund kunnen worden. In 2024 zullen verdere verbeteringen aan het passieve openbaarmakingsproces worden aangebracht, waarbij de Woo-coördinator een belangrijke rol zal vervullen. Tot slot zijn in 2023 nieuwe en geharmoniseerde sjablonen ontwikkeld en geïmplementeerd voor de vier organisaties ter bevordering van een snelle en zorgvuldige besluitvorming. Actieve openbaarmaking Ten tweede verplicht de Woo bestuursorganen om bij de uitvoering van hun taken informatie uit eigen beweging openbaar te maken. Deze verplichting wordt nader gespecificeerd voor 11 categorieën overheidsinformatie. Deze verplichting is nog niet in werking getreden. Inwerkingtreding volgt door een nog te nemen koninklijk besluit en zal gefaseerd plaatsvinden. Voor deze gefaseerde inwerkingtreding is gekozen omdat de centrale infrastructuur nog ontwikkeld moest worden en om overheden tijd te geven om de actieve openbaarmaking van de verschillende informatiecategorieën stapsgewijs voor te bereiden en te realiseren.

Met betrekking tot deze voorbereiding hebben de drie gemeenten en ook Meerinzicht zich gepositioneerd als ‘slimme volger’ wat voor de implementatie van de actieve openbaarmakingsplicht betekent dat de gemeente ervoor zorgt dat de 11 categorieën gepubliceerd kunnen worden, maar dat bovenop de rijksbijdrage geen extra investeringen worden gedaan om op de verplichtingen vooruit te lopen. Nadat de aanvankelijke centrale infrastructuur (Platform Open Overheidsinformatie, oftewel PLOOI) in 2022 is stopgezet, is in 2023 een verwijsindex (Woo-index) gelanceerd. Deze index betreft een vervanger van PLOOI, waarbij informatie niet centraal ontsloten worden, maar wel centraal doorzoekbaar is. De gemeente is inmiddels aangesloten op de Woo-index en zal de index gefaseerd vullen met verwijzingen naar informatie. In 2023 zijn mogelijkheden voor decentrale opslag (bij de gemeente zelf) onderzocht. Doordat alle overheidsorganisaties in Nederland met dit vraagstuk te maken hebben, is een snelle ontwikkeling in technische mogelijkheden bij verschillende aanbieders te zien. Deze mogelijkheden worden in 2024 verder onderzocht en uitgewerkt. Voor nadere gefaseerde inwerkingtreding van de actieve openbaarmaking is nog geen concreet tijdspad bekend. In 2024 zal verder worden voorbereid op openbaarmaking met inachtneming van de verschillende fases, die op hoofdlijnen al wel bekend zijn.

Vooruit lopend op de gefaseerde inwerkingtreding voldoet de gemeente reeds grotendeels aan fase 1. Informatiehuishouding Ten derde verplicht de Woo bestuursorganen om maatregelen te treffen ten behoeve van het duurzaam toegankelijk maken van de digitale documenten, oftewel het verbeteren van de informatiehuishouding. In 2022 is vanuit Meerinzicht gestart met het in kaart brengen van knelen verbeterpunten in de informatiehuishouding. Dit is in 2023 doorgezet om te komen tot een handelingsperspectief voor zowel de korte als de lange termijn. Een verbetering van de informatiehuishouding betreft een meerjarenproject. De VNG heeft een meerjarenplan opgesteld voor de periode 2022 tot en met 2027 dat gevolgd kan worden. Dit meerjarenplan wordt als uitgangspunt gehanteerd. In 2023 zijn voor de korte termijn concrete acties uitgezet ter verbetering van de informatiehuishouding. Voor de langere termijn wordt in 2024 vanuit Meerinzicht gewerkt aan een informatievisie en een daarop volgend uitvoeringsplan.

Jaarrekening 2023 Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening en de toelichting

Overzicht van baten en lasten

Bedragen (x 1.000,00) - = nadeel Programma's

Meerjaren Begrotings begroting wijzigingen 2023 2023

Begroting Jaarrekening Saldo 2023 2023 Jaarrekening (na t.o.v. wijziging) Begroting

Programma Samen Werken voor Ermelo lasten

6.610

717

7.327

7.561

234

baten

-645

-35

-680

-841

-161

63

Programma Samen Leven in Ermelo

Programma Samen Wonen in Ermelo

Programma Samen Ondernemen in Ermelo

Subtotaal programma´s

saldo

5.965

682

6.647

6.720

73

lasten

43.556

7.181

baten

-7.159

-7.319

50.737

48.324

-2.413

-14.478

-14.803

saldo

36.397

-138

36.259

-325

33.521

-2.738

lasten

18.759

1.488

20.247

19.943

-304

baten

-9.344

-2.383

-11.727

-13.711

-1.984

saldo

9.415

-895

8.520

6.232

-2.288

lasten

1.227

521

1.748

1.401

-347

baten

-144

-145

-289

-266

23

saldo

1.083

376

1.459

1.135

-324

lasten

70.152

9.907

80.059

77.229

-2.830

baten

-17.292

-9.882

-27.174

-29.621

-2.447

saldo

52.860

25

52.885

47.608

-5.277

Algemene Dekkingsmiddelen: - Lokale heffingen, waarvan

lasten

367

0

367

371

4

de besteding niet gebonden is

baten

-12.393

-496

-12.889

-12.811

78

saldo

-12.026

-496

-12.522

-12.440

82

lasten

0

0

0

0

0

baten

-53.443

-2.954

-56.397

-58.303

-1.906

saldo

-53.443

-2.954

-56.397

-58.303

-1.906

lasten

1

0

1

0

-1

baten

-490

0

-490

-359

131

saldo

-489

0

-489

-359

130

lasten

1.176

0

1.176

1.094

-82

baten

-703

238

-465

-1.114

-649

- Algemene uitkering

- Dividend

- Saldo van de financieringsfunctie

- Overige algemene dekkingsmiddelen

- Overhead

- Vennootschapsbelasting

- Onvoorzien

saldo

473

238

711

-20

-731

lasten

2.001

2.850

4.851

6

-4.845

baten

-1.019

0

-1.019

-970

49

saldo

982

2.850

3.832

-964

-4.796

lasten

13.610

1.316

14.926

13.841

-1.085

baten

-227

-45

-272

-363

-91

saldo

13.383

1.271

14.654

13.478

-1.176

lasten

0

0

0

59

59

baten

0

0

0

0

0

saldo

0

0

0

59

59

lasten

27

-27

0

0

0

baten

0

0

0

0

0

saldo

27

-27

0

0

0

Subtotaal Algemene Dekkingsmiddelasten

17.182

4.139

21.321

15.371

-5.950

baten

-68.275

-3.257

-71.532

-73.920

-2.388

saldo

-51.093

882

-50.211

-58.549

-8.338 -8.780

(Gerealiseerde) totaal saldo van

lasten

87.334

14.046

101.380

92.600

baten en lasten

baten

-85.567

-13.139

-98.706

-103.541

-4.835

saldo

1.767

907

2.674

-10.941

-13.615

Toevoeging/onttrekking aan reserves: Programma Samen Werken voor Ermelo lasten

731

10.921

11.652

11.663

11

baten

-1.411

-15.215

-16.626

-16.199

428

saldo

-680

-4.294

-4.974

-4.536

439

lasten

0

2.000

2.000

2.000

0

baten

-7

-25

-32

-25

7

saldo

-7

1.975

1.968

1.975

7

lasten

158

1.679

1.837

3.104

1.267

baten

-1.238

-267

-1.505

-734

771

saldo

-1.080

1.412

332

2.370

2.038

lasten

0

0

0

0

0

baten

0

0

0

0

0

saldo

0

0

0

0

0

Programma Samen Leven in Ermelo

Programma Samen Wonen in Ermelo

Programma Samen Ondernemen in Ermelo

64

Subtotaal mutaties

lasten

889

14.600

15.489

16.767

1.278

reserves

baten

-2.656

-15.507

-18.163

-16.958

1.205

saldo

-1.767

-907

-2.674

-191

2.483

0

0

0

-11.132

-11.132

V

V

Jaarstukken 2023

Saldo Jaarstukken t.o.v. Begroting

Het geraamde versus gerealiseerde resultaat

Meerjaren Begrotings begroting wijzigingen 2023 2023

Incidentele lasten en baten

Incidentele lasten en baten

Begroting 2023 (na wijziging)

lasten

293

3.654

3.947

3.432

-515

baten

0

-5.364

-5.364

-10.677

-5.313

saldo

293

-1.710

-1.417

-7.245

-5.828

lasten

27

-27

0

0

0

baten

0

0

0

0

0

saldo

27

-27

0

0

0

Totaal Incidentele lasten en baten

saldo

320

-1.737

-1.417

-7.245

-5.828

Structurele lasten en baten

lasten

87.903

25.019

112.922

105.935

-6.987

baten

-88.223

-23.282

-111.505

-109.822

1.683

Totaal Structurele lasten en baten

saldo

-320

1.737

1.417

-3.887

-5.304

Jaarstukken 2023 totaal

lasten

88.223

28.646

116.869

109.367

-7.502

baten

-88.223

-28.646

-116.869

-120.499

-3.630

Het geraamde versus gerealiseerde saldo resultaat

0

0

0

-11.132

-11.132

Stelpost Incidenteel onvoorzien

De incidentele lasten en baten zijn opgenomen als totalen, voor gedetailleerde informatie zijn onderstaande overzichten beschikbaar:

Detailoverzicht incidentele lasten en baten

Financieel kengetal: Structurele exploitatieruimte

Dit kengetal is van belang om te kunnen beoordelen welke structurele ruimte een gemeente of provincie heeft om de eigen lasten te dragen, of welke structurele stijging van de baten of structurele daling van de lasten daarvoor nodig is. Voor de beoordeling van het structurele en reëel evenwicht van de begroting wordt thans al onderscheid gemaakt tussen structurele en incidentele lasten. De structurele exploitatieruimte wordt bepaald door het saldo van de structurele baten en lasten en het saldo van de structurele onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves te delen door de totale baten en uit te drukken in een percentage. Hoe positiever (hoger) het percentage, hoe groter de structurele exploitatieruimte is. ​Jaarstukken Kengetal​ Jaarstukken 2022 Begroting 2023 Jaarstukken 2023 2021 ​Structurele exploitatieruimte 3,6% A 5,06% A 2,4% A 2,77% A Rechtmatigheidsverantwoording college van burgemeester en wethouders De baten en lasten alsmede de balansmutaties moeten getrouw in de jaarrekening worden opgenomen. Uit het getrouw opnemen van de baten en lasten alsmede de balansmutaties, blijken een drietal rechtmatigheidscriteria niet expliciet. Dit betreffen het begrotings-, voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium.

In deze rechtmatigheidsverantwoording licht het college van burgemeester en wethouders toe in hoeverre bij de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties, het begrotings-, voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium zijn nageleefd. Dit houdt in dat de verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties, in overeenstemming zijn met door de raad vastgestelde kaders zoals de begroting en gemeentelijke verordeningen en met bepalingen in de relevante wet- en regelgeving. Bij de waarderingsgrondslagen in de jaarrekening is het door de raad op vastgestelde normenkader van de relevante wet- en regelgeving verder toegelicht. Deze verantwoording hanteert een grensbedrag omdat alleen de van belang zijnde aspecten in de verantwoording hoeven te worden betrokken. Deze grens is door de raad bepaald en bedraagt 3,0% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan de reserves en is daarmee vastgesteld op € 3,3 miljoen. Bevinding Het college van burgemeester en wethouders is van mening dat de in deze jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties rechtmatig tot stand zijn gekomen binnen het bovengenoemde grensbedrag. In de paragraaf bedrijfsvoering is op basis van de Kadernota Rechtmatigheid van de commissie BBV (en op basis van de afspraken met de raad) aanvullende informatie opgenomen over de financiële rechtmatigheid.

In deze paragraaf heeft het college ook beschreven welke actie hij onderneemt om vermelde afwijkingen in de toekomst te voorkomen.

65

Toelichting op het overzicht van baten en lasten

Hieronder is een tabel opgenomen met budgetoverhevelingen per programma. In de toelichtingen per programma is een nadere uitsplitsing te vinden. Programma (bedragen x € 1.000,00) Samen Werken voor Ermelo Samen Leven in Ermelo Samen Wonen in Ermelo Samen Ondernemen in Ermelo Dekking uit reserves Dekking uit voorzieningen Totaal budgetoverhevelingen

Bedrag -114.000 V -745.000 V -577.000 V -214.000 V 178.000 N 143.000 N -1.329.000 V

Programma Samen Werken voor Ermelo Budgettaire uitkomst exploitatie (bedragen x € 1.000,00) Primitieve begroting Begrotingswijzigingen Begroting na wijziging Jaarstukken Saldo jaarstukken en begroting

saldo 2022

lasten 2023

baten 2023

saldo 2023

-48.297 -4.116 -52.413 -57.820 -5.407

24.681 19.456 44.137 39.699 -4.438

-71.576 -18.799 -90.375 -91.719 -1.344

-46.895 657 -46.238 -52.020 -5.782

Onderwerp Budgetoverhevelingen (voorheen Rekening Saldo Bestemmende Posten) Budgetoverheveling 2023 - Advisering Financiën: In het Hybride akkoord 2023-2026 is € 75.000,00 beschikbaar gesteld in 2024 voor de advisering van het team financiën. Dit budget is bij de 1e bestuursrapportage van 2023 overgeheveld van 2024 naar 2023. Het werkbudget is in 2023 niet uitgenut en wordt overgeheveld naar 2024 om het werkbudget in te zetten voor de verdere optimalisatie van de P&C-cyclus en bestuurlijke informatievoorziening binnen de gemeente. Budgetoverheveling 2023 - BCM Fase 2 - MIZ: Het management van Ermelo, Harderwijk, Zeewolde en Meerinzicht (Netwerkdirectie EHZM) heeft besloten in te stemmen met het advies om in 2023 te starten met bedrijfscontinuïteitsmanagement (BCM) binnen EHZM conform het uit de uitwerkingsrichting voortkomend actieplan voor 2023.

Bedrag

Het plan wordt gefaseerd uitgevoerd. Bij de 4e Bestuursrapportage 2023 zijn middelen beschikbaar gesteld voor het uitvoeren van fase 1 – Cybercalamiteiten. In fase 2 worden de scenario’s ‘Uitval ICT/datacommunicatie’ en ‘Uitval door Stroomstoring’ geïmplementeerd. Hiervoor is een incidenteel budget benodigd in 2024 van € 45.000,00. Rekening houdend met de verdeelsleutel bedragen de kosten voor Ermelo € 16.000,00. Budgetoverheveling 2023 - Beste Organisatie Idee 2023 MIZ: De verkiezing voor 'het beste organisatie idee' heeft plaatsgevonden. Op woensdag 29 augustus presenteerden meerdere enthousiaste collega's hun 'beste idee' aan de Netwerkdirectie. Voor het beste idee heeft de Netwerkdirectie EHZM besloten in te stemmen met het verder uitwerken van het beste idee. Hiervoor is in EHZM verband een gezamenlijk budget beschikbaar gesteld van € 10.000,00. De bijdrage per gemeente is € 2.500,00. De bijdrage voor het beste organisatie idee wordt verstrekt in 2024. Budgetoverheveling 2023: De eenmalige investeringsuitgaven voor het oplossen van de RI&E knelpunten in de brandweerkazernes worden doorgeschoven naar 2024.

-75 V

-16 V

-3 V

-20 V

Saldo budgetoverhevelingen

-114 V

Doorbelastingen o.a. salaris kosten en inhuur (voorheen aandeel kostenplaatsen) Kapitaallast (afschrijving + rente) Overige kleine verschillen per saldo Saldo doorbelastingen

695 N -1 V 74 N 768 N

Stelposten Te verwachten resultaat primitieve begroting 2023 Resultaat op basis van de wijzigingen op de begroting bij de tussentijdse rapportages

-1.730 V -3.091 V

Saldo stelposten

-4.821 V

Bestuur & Organisatie College b&w en raad Er is een voordelig resultaat behaald op de vergoedingen aan de raad. De verklaring voor het voordeel op de verstrekte vergoedingen aan de raad is tweeledig. 1: De begrote vergoeding voor fractievertegenwoordigers is gebaseerd 21 fractievertegenwoordigers (3 per fractie). Het aantal actieve fractievertegenwoordigers en daarmee ook de vergoedingen lag in werkelijkheid een stuk lager (circa € 18.000,00). 2: Er zijn op jaar basis minder vergoedingen verstrekt, dan op voorhand is begroot (circa € 16.000,00).

66

-34 V

De afwijking op de baten en lasten tussen begroting en realisatie worden onderling met elkaar verrekend wat leidt tot een positief resultaat van € 76.000,00 op taakveldniveau. Nadelen: De begrote pensioenuitkeringen en wachtgelden aan (oud) bestuursleden zijn in 2023 met € 267.000,00 overgeschreden. Dit komt omdat alleen de pensioenuitkeringen aan bestuursleden en nabestaanden voor de wetswijziging worden opgenomen in de meerjarenbegroting. De pensioenuitkeringen (na wetswijziging) en wachtgelden verlopen budgettair neutraal via de personeelsvoorzieningen. Verder worden de personeelsbudgetten van het college b&w met circa € 50.000,00 overschreden. Dit heeft te maken met verouderde budgetten. Voordelen: Er is € 152.000,00 aan de voorziening onttrokken voor uitgekeerde wachtgelden. Aanvullend valt er € 17.000,00 vrij na actualisatie van de voorziening voormalig personeel. Tot slot valt er € 235.000,00 uit de pensioenvoorziening wethouders vrij naar aanleiding van de actuariële berekeningen zoals is aangeleverd door VISMA per einde boekjaar. Per saldo leidt dit alles tot een positief resultaat van € 87.000,00. Griffie Voordelig resultaat van € 30.000,00 in verband met onvolledige uitnutting van de werkbudgetten raad en ondersteuning van de raad.

Ondernemingsraad en representatie bestuur Overschrijding representatiekosten bestuur in verband met verouderde budgetten en een toename in de gemaakte kosten voor deelname aan plaatselijke en regionale activiteiten en zakelijke aangelegenheden. Vrijval oude stelpost circulaires Burgerzaken en verkiezingen De legesopbrengsten burgerlijke stand worden verrekend met de loonkosten en onkostenvergoeding voor inzet van buitengewoon ambtenaren van de burgelijke stand. Het gerealiseerde resultaat ligt € 20.000,00 lager dan het gebudgetteerde resultaat omdat de budgetten voor de loonkosten zijn verouderd en te laag begroot. De opbrengsten uit leges burgerzaken zijn lager dan begroot, omdat de budgetten zijn verouderd. De budgetten zijn gebaseerd op de legesverordening uit 2016. In het kader van reëel begroten worden de budgetten bij de eerste bestuursrapportage van 2024 bijgesteld. Het budget dat gemeente Ermelo kwijt is voor het organiseren van verkiezingen en referenda is met € 75.000,00 overschreden. Het budget is in overleg met de coördinator bij de 4e Bestuursrapportage 2023 met € 43.000,00 bijgeraamd in verband met de vervroegde Tweede kamerverkiezing op 22 november 2023.

Dit bedrag bleek achteraf te laag te zijn, omdat er niet genoeg is rekening gehouden met de totale te verwachten omvang van de materiaalkosten (€ 30.000,00) en kosten voortkomend uit inzet van inhuurkrachten (€ 40.000,00). Communicatie en Juridische zaken Het budget met betrekking tot de integrale samenwerking is verouderd en wordt al langere tijd niet volledig benut. Dit levert per saldo een voordelig resultaat op van € 16.000,00. In het kader van reëel begroten wordt het budget voor boekjaar 2024 en verder bijgesteld en afgeraamd. Nutsbedrijven De gebudgetteerde dividenduitkeringen van Alliander aan gemeente Ermelo zijn verouderd. Dit leidt tot een nadelig budgettair effect van € 32.000,00. Tot slot zijn de ontvangen renteopbrengsten in 2023 uit de obligatielening aan Vitens op de verkeerde economische categorie begroot. In verband met de rentetoerekening zijn de renteopbrengsten overgeboekt naar het taakveld treasury. Dit leidt tot een budgettair nadeel van € 30.000,00. Tezamen € 62.000,00 nadelig. Bedrijfsvoering + FGI Bij de 3e Bestuursrapportage 2023 is er € 100.000,00 bijgeraamd in de begroting voor het dekken van de aanslagen opgelegd door belastingdienst bij de BTW-controle voor de jaren 2017 t/m 2021. Gemeente Ermelo heeft bezwaar gemaakt tegen deze aanslagen, maar uit voorzichtigheidsprincipe wel de lasten alvast geraamd in de exploitatie.

Eind 2023 werd bekend dat de bezwaren zouden worden toegekend. De toegekende bezwaren zijn bij de Jaarrekening 2023 verrekend met de betaalde boetes. In 2023 heeft gemeente Ermelo over de naheffingsaanslagen 2018 t/m 2021 € 85.000,00 aan boetes (incl. rente) betaald. De toegekende bezwaren komen uit op een teruggave van € 85.000,00. Dit is per saldo nul. Aangezien er € 100.000,00 aan lasten zijn begroot in de exploitatie betekent dit een positief begrotingsverschil van € 100.000,00. De naheffingsaanslagen BTW over 2018 t/m 2021 worden in 2023 onderling verrekend met de binnengekomen beschikkingen BCF. De naheffingsaanslag btw over 2017 is daarentegen betaald en geboekt in 2022. Aangezien de beschikking BCF 2017 wel in 2023 is geboekt, geeft dit een vertekend beeld van het resultaat. Het budget ICT-dienstverlening voorziet in de bijdrage aan Harderwijk voor het bekostigen van de personele inzet in het kader van het programma dienstverlening en bijkomende investeringen in de aanschaf van applicaties en daaruit voorvloeiende licentiekosten. Het budget is gecentraliseerd binnen Harderwijk. In 2023 is alleen de structurele bijdrage in rekening gebracht. Dit betreft € 20.000,- voor Ermelo. De overige gerealiseerde uitgaven (na verrekening met de structurele bijdrage) zijn gedekt uit de vooruitbetaalde bedragen aan Harderwijk in eerdere jaren.

Per saldo leidt dit tot een positief begrotingsverschil per einde boekjaar. Een deel van de huuropbrengsten van Stiching Welzijn Ermelo, Interactie en de Dialoog zijn binnen de begroting verkeerd geboekt. Dit leidt binnen het taakveld tot een voordelig resultaat van € 48.000,00.

67

-87 V

-30 V

37 N -160 V

20 N

84 N

76 N

-16 V

62 N

-100 V

-84 V

-117 V

-48 V

Bij de 4e Bestuursrapportage 2023 zijn de budgetten voor de energiekosten van de gemeentelijke gebouwen in 2023 bijgeraamd. In werkelijkheid vielen de energiekosten lager uit dan geprognosticeerd. Uniforme dienstverlening Meerinzicht: Een klein deel van de BTW op de geleverde dienstverlening van Meerinzicht wordt kostprijsverhogend geboekt. Specifieke dienstverlening Meerinzicht: De specifieke bijdrage voor de personele kosten van een medewerker zijn komen te vervallen, dit leidt per saldo tot een voordeel van € 11.000,00. De teruggave van Meerinzicht aan Ermelo met betrekking tot het traineeprogramma 2022 is geboekt in 2023. Het gaat om een teruggave van € 13.750,00. Een deel van de BTW dat betaald wordt over de specifieke dienstverlening aan Meerinzicht is kostprijsverhogend. Het gaat om een bedrag van € 2.000,00. Het overige voordeel komt voort uit een afrondingsverschil van € 1.000,00. Afrekening 2023 Meerinzicht domein Bedrijfsvoering Bij het opstellen van de 1e Bestuursrapportage 2023 Meerinzicht is inzichtelijk gemaakt wat de verwachte renteopbrengsten zijn op basis van de werkelijke rente en worden deze opbrengsten verwerkt in een verlaagde bijdrage van de gemeenten. Voor 2023 is besloten dat het verschil tussen de verwachte- en werkelijke renteopbrengsten voor vaststelling van het resultaat worden terugegeven aan de gemeenten.

Dit leidt tot een teruggave van € 116.000,00 aan gemeente Ermelo over 2023. Een deel van de budgetten in 2023 zijn verouderd en zijn/worden bijgesteld in 2024. Centrale personeelsbudgetten Met het vervallen van de corona maatregelen (medio 2022) vinden er weer structureel meer opleidingsactiviteiten plaats. Dit valt te herleiden uit een stijging in de opleidingsuitgaven en een lichte overschrijding van het opleidingsbudget. De budgetten voor de verzekeringskosten personeel zijn niet langer actueel en worden bijgesteld in de begroting 2024 en verder. De kosten voor adviezen en onderzoek zijn in werkelijkheid lager dan geprognosticeerd (€ 17.000,00) en er wordt onterecht een voordeel behaald van € 32.000,00 doordat het budget onbedoeld is bijgeraamd. Bij de eerste bestuursrapportage had € 32.000,00 van het budget adviezen en onderzoek afgeraamd moeten worden voor de inhuur van een projectmanager, maar het budget is daarentegen bijgeraamd. Het nadeel op de representatiekosten van de bestuursdienst Ermelo valt als volgt te verklaren. De raming van het budget is verouderd en wordt bijgesteld in 2024. Verder wordt er ook een stijging gesignaleerd in de uitgaven voor afscheid & ziekte van medewerkers en zakelijke aangelegenheden (werklunches en diners). Het nadelig begrotingsverschil op de overige personeelskosten - voormalig personeel wordt veroorzaakt door de WW en WGA uitkeringen.

Deze uitkeringen zijn in 2023 niet tussentijds geraamd. De uitkeringen verlopen resultaat neutraal en worden verrekend met de onttrekkingen aan de voorzieningen in 2023. Actualisatie - Voormalig personeel Bij de Jaarrekening 2023 is € 40.000,00 gestort aan de personeelsvoorziening voormalig personeel voor het uitbetalen van een transitievergoeding in 2024. Deze storting is niet voorzien binnen de begroting 2023 en levert een nadelig begrotingsverschil op van € 40.000,00. Actualisatie VRZ - WW De voorziening is bij de Jaarrekening 2023 geactualiseerd. Voor de WW-uitkeringen die zijn uitbetaald is € 16.000,00 onttrokken. Aanvullend is € 34.000,00 gestort voor het dekken van de WW-verplichtingen voortkomend uit de WW-uitkeringen die doorlopen in 2024. Actualisatie VRZ - WGA De voorziening is bij de Jaarrekening 2023 geactualiseerd. Voor de WGA-uitkeringen die zijn uitbetaald in 2023 is € 13.000,00 onttrokken. Aanvullend is € 433.000,00 gestort voor het dekken van de lopende en toegekende WGA-verplichtingen. Per saldo € 420.000,00. Echter omdat er structureel € 34.000,00 aan toevoeging aan de voorziening staat begroot, is het begrotingsverschil € 386.000,00 nadelig. Doorbelasting overhead Voordeel doorbelasting overhead

-11 V

17 N

-24 V

-5 V

-116 V

-86 V

17 N 18 N

-49 V

16 N

30 N

40 N

18 N

386 N

-1.295 V

Financiën Belastingen Het nadelig verschil voor de OZB-gebruik niet-woning heeft met name te maken met het object van 's Heeren Loo, dit is een verzorgingstehuis en wordt aangeslagen als niet-woning. Een tussentijdse wijziging in de objectafbakening heeft geleid tot een hogere woondelenvrijstelling dan begroot en daarmee een lagere opbrengst voor het gebruikersdeel van de OZB niet-woningen. De inkomsten uit OZB-niet woningen (eigenaarsdeel) zijn hoger dan begroot omdat het aantal objecten waarover OZB betaald wordt zijn toegenomen in 2023. De forensenbelasting is afgenomen omdat enkele woningen en vakantieparken zijn overgegaan in permanente bewoning en hierop de forensenbelasting niet meer van toepassing is. Algemene dekkingsmiddelen Netto / budgettair effect naar aanleiding van de Decembercirculaire 2023

152 N

-291 V 182 N

-1.944 V

68

Het nadelig resultaat van € 69.000,00 heeft betrekking op het subtaakveld beleggingen en geldleningen. Bij de Jaarrekening 2022 is er een 'nog te ontvangen factuur' opgenomen voor de te verwachten teruggave op de dividendbelasting 2022. In werkelijkheid had er geen 'nog te ontvangen factuur' opgenomen mogen worden. De BNG bank heeft namelijk geen dividendbelasting ingehouden over het uitbetaalde dividend over 2022. De 'nog te ontvangen' factuur in 2022 wordt tegengeboekt in 2023. De factuur drukt daarmee op de dividendopbrengsten 2022 die geboekt zijn in 2023. Dit leidt tot een nadelig begrotingsverschil van € 43.000,00. Het overige nadelig begrotingsverschil van € 26.000,00 kan verklaard worden uit een lagere dividenduitkering over 2022, dan in de begroting is geprognosticeerd. Ter informatie: In de toekomst gaat dit veranderen. Zo heeft de BNG bank eind november 2023 aangegeven dat vanaf 2024 dividendbelasting ingehouden gaat worden op dividenduitkeringen. Het nadelig begrotingsverschil valt te verklaren door een verrekening m.b.t. 2022. Gemeente Ermelo heeft in 2022 één termijn te veel in rekening gebracht voor de verhuur van een gedeelte van de Ermelosche Heide als Militair oefenterrein. Dit is in 2023 gecorrigeerd en ten laste gebracht van de huuropbrengsten in 2023. Rente De rente inkomsten uit schatkistbankieren zijn niet tussentijds begroot in 2023.

Als gevolg van een negatieve renteomslag wordt er geen rente toegerekend aan de activa. Aangezien de toerekening aan de activa wel is begroot leidt dit tot een nadelig begrotingsverschil per einde boekjaar. Er wordt een voordelig resultaat behaald op de betaalde rente in 2023 over langlopende leningen omdat de betaalde rente lager was dan geprognosticeerd. Vennootschapsbelasting

18 N

-894 V 222 N -50 V 59 N

Reserves en Voorzieningen In 2023 is er minder gestort dan begroot in de bestemmingsreserve Overig verkeer en vervoer. Dit leidt tot een voordelig begrotingsverschil binnen de exploitatie. Reden hiervoor is dat de begrootte storting voor de investeringen in de bovenwijkse voorzieningen recreatie cluster Horst is overgeheveld naar volgend jaar (2024). Er is minder onttrokken aan de algemene reserve, dan begroot. Dit leidt tot een negatief begrotingsverschil binnen de exploitatie. De verklaring hiervoor is als volgt: 1. In 2023 worden er verschillende budgetoverhevelingen gedaan die ook de onttrekkingen aan de Algemene reserve beïnvloeden. Nadelig begrotingsverschil € 335.000,00. 2. De begrootte onttrekking voor de sloop van de Sterrenschool in 2023 is niet gerealiseerd. De Sterrenschool is momenteel dependance voor de Klokbeker en wordt voorlopig niet gesloopt. Nadelig begrotingsverschil is € 51.000,00. 3. De daadwerkelijke te onttrekken kosten zijn lager dan begroot, nadelig begrotingsverschil € 58.000,00. De onttrokken kapitaallasten aan de bestemmingsreserve Centrumontwikkeling zijn lager dan begroot, omdat (toekomstige) investeringen tussentijds zijn doorgeschoven of nog niet afgerond. Bij de 4e Bestuursrapportage 2023 is € 150.000,00 overgeheveld vanuit de reserve.

Op basis van het beschikbare bedrag in de reserve had er in werkelijkheid € 66.000,00 overgeheveld mogen worden. Middels een negatieve budgetoverheveling wordt het teveel overgehevelde bedrag van € 84.000,00 gecorrigeerd in 2024. De gebudgetteerde onttrekking aan de bestemmingsreserve duurzaamheid voor de subsidieklimaatadaptie wordt gedeeltelijk overgeheveld naar 2024. De stortingen in de bestemmingsreserve Grondexploitaties naar aanleiding van de winstnemingen op de GREX-complexen, worden niet geraamd. De geraamde onttrekkingen aan de bestemmingsreserve Grondexploitaties met betrekking tot de Boskamer, zijn doorgeschoven naar 2024. Openbare Orde en Veiligheid Integrale veiligheid Vrijval oude stelpost circulaires Bij de 4e Bestuursrapportage 2022 en bij de primitieve begroting 2023 zijn er salariskosten bijgeraamd voor de uitbreiding van de formatie vergunningverlening APV/bijzondere wetten. Deze kosten worden gedekt uit de te verwachten toename aan opbrengsten uit de verstrekte algemene vergunningen in 2023. Bij de Jaarrekening 2023 is gebleken dat de legesopbrengsten onvoldoende zijn gestegen voor het dekken van deze formatieuitbreiding en is er sprake van een nadeel van € 46.000,00 per einde boekjaar 2023.

Subtotaal Totaal saldo Programma Samen Werken voor Ermelo

Programma Samen Leven in Ermelo Budgettaire uitkomst exploitatie (bedragen x € 1.000,00) Primitieve begroting Begrotingswijzigingen Begroting na wijziging Jaarstukken Saldo jaarstukken en begroting

69 N

-120 V

444 N

65 N

-84 V

19 N 1.546 N 594 N

-207 V

46 N

-1.615 V -5.782 V

saldo 2022

lasten 2023

baten 2023

saldo 2023

38.888 2.308 41.196 33.823 -7.373

43.556 7.181 50.737 48.324 -2.413

-7.159 -7.319 -14.478 -14.803 -325

36.397 -138 36.259 33.521 -2.738

Onderwerp Budgetoverhevelingen (voorheen Rekening Saldo Bestemmende Posten)

Bedrag

69

Budgetoverheveling 2023: Pilot zorg in onderwijstijd - Er ligt een voorstel van het Rietschanscollege voor co-financiering van een pilot Zorg in Onderwijstijd. Deze pilot kan bekostigd worden uit stelpost die in 2023 middels een collegevoorstel is geland op de begroting preventief jeugdbeleid. Echter is het niet gelukt om dit voorstel in 2023 om te zetten in een besluit, waardoor de kosten hiervan in 2024 zullen plaatsvinden. Budgetoverheveling 2023: JGZ maatwerk ziekteverzuim jongeren - In aanvulling op het basispakket JGZ bij de GGD is een offerte ingediend voor aanvullend maatwerk JGZ ziekteverzuim omdat het ziekteverzuim in het VO fors opgelopen is. De jeugdarts kan hierin nu niet voorzien omdat het aantal ziekteverzuim uren uit het basispakket te beperkt is. Deze tendens is zichtbaar over de gehele regio Noord Veluwe. Budgetoverheveling 2023: Spot-on Ermelo - om invulling te geven aan de organisatie in 2024. Budgetoverheveling 2023: Cultuur subsidieregeling - voor de verhoging van het subsidieplafond subsidieregeling cultuur in boekjaar 2024. Budgetoverheveling 2023: POK Middelen - Vanuit het Rijk zijn middels specifieke taakmutaties gelden beschikbaar gesteld voor de versterking dienstverlening wijkteams en impuls integraal werken voor een periode tot en met 2026.

Voorgesteld wordt om de gelden vanuit 2023 over te hevelen naar boekjaar 2024 voor de versterking van de implementatie brede toegang en de versterking van de sociale basis. Budgetoverheveling 2023: Grondverkoop - Op het onderdeel buitensport wordt grondverkoop geraamd, deze vindt echter pas plaats in 2024. Budgetoverheveling 2023: MJOP Private accomodaties - MJOP Private accommodatie ligt in routing ter vaststelling. Er komt een nieuw MJOP dat in samenwerking met de (sport)verenigingen tot stand is gekomen. We stellen voor de onderhoudsgelden mee te nemen naar de daarop volgende jaren, zodat we gericht keuzes kunnen maken of onderhoud noodzakelijk is of niet. Vanuit deze budgetoverheveling wordt het ‘basisbedrag’ in de nieuw te vormen reserve ‘Groot onderhoud private accommodaties’ gevuld. Budgetoverheveling 2023: Zwembaden (afwikkeling Calluna onderdeel SPUK gelden) In de afwikkeling Calluna kan de gemeente opteren voor een BTW terugvordering in 2024. Budgetoverheveling 2023: Eenmalige Energietoeslag - Middels de motie energietoeslag 120-130% is voor de regeling 2022 + 2023 een bedrag van € 305.000,00 beschikbaar gesteld. Middels deze budgetoverheveling wordt gevraagd het 'restant' bedrag mee te nemen naar boekjaar 2024 om invulling te geven aan de motie 120-130% voor de regeling 2023 welke een aanvraagmogelijkheid kent tot de zomer 2024.

Budgetoverheveling 2023: Bestaanszekerheid en schuldhulpverlening - Voorgesteld wordt om de gelden vanuit de Meicirculaire 2023 over te hevelen naar boekjaar 2024 en te bestemmen voor de aanpak vroegsignalering en armoedebestrijding. Budgetoverheveling 2023: SiSa SPUK Integraal Zorg Akkoord (IZA) - Budget komt middels deze budgetoverheveling beschikbaar in 2024 in lijn met bedoeling IZA-GALA: beweging naar de voorkant Sociaal Domein. Via integrale afstemming sociaal somein wordt inzet van dit budget geprioriteerd om invulling te geven aan de Uitvoeringsagenda Sociaal Domein in boekjaar 2024. Saldo budgetoverhevelingen

-60 V

-19 V

-18 V -10 V

-294 V

118 N

-82 V

16 N

-161 V

-93 V

-142 V

-745 V

Doorbelastingen o.a. salaris kosten en inhuur (voorheen aandeel kostenplaatsen) Kapitaallast (afschrijving + rente)

119 N -1 V

Saldo doorbelastingen

118 N

Onderwijs Voortgezet (speciaal) onderwijs: Binnen onderwijs zien wij een voordeel vanuit onderwijsvisie 2023. Gemeensch. Lasten/baten onderwijs: Op het onderdeel leerlingenvervoer is er een overschrijding als gevolg van NEA indexering 13,7%, groei vervoer 2%, tariefstijging na aanbesteding 7%, groei op aantal locaties waarop wordt gereden. Cultuur Op het onderdeel huurcompensatie zien wij een voordeel van € 17.000,00 omdat er in beginsel veel onduidelijkheid was omtrent de regeling. Inmiddels zijn partijen op de hoogte en maken zichtbaar meer gebruik van de regeling. Daarnaast een voordeel vanuit een specifieke uitkering van het Rijk ten grote van € 38.000,00. Minder subsidie verleend op Sociaal cultureel werk onderdeel culturele activiteiten € 55.000,00 daarnaast € 12.000,00 hogere huurontvangst en een vrijval stelpost circulaires ter hoogte van € 12.000,00. Voor de uitgave van de POK-middelen is een collegevoorstel geschreven (plan) waarin wordt gevraagd een gedeelte van het saldo over te hevelen naar boekjaar 2024 om hier invulling aan te geven. Het restant van € 21.000,00 valt vrij ten gunste van het jaarrekeningresultaat. Sport Vanuit het Rijk ontvangen gemeenten specifieke uitkeringen. We kenden een voordeel op het onderdeel Meerkosten Energie Openbare Zwembaden.

Jeugdwet Jeugdbeleid: Voor het onderdeel Kinderopvang toezicht kwaliteit zijn in boekjaar 2023 minder inspecties uitgevoerd dan begroot. Vrijval stelpost oude circulaires. Deze middelen worden niet meer ingezet. Jeugdwet: De zorgkosten jeugd zijn € 235.000,00 hoger uitgevallen ten opzichte van laatste begroting. Dit wordt veelal veroorzaakt doordat zorgaanbieders met terugwerkende kracht zorgkosten kunnen declareren over het gehele boekjaar.

70

-35 V

59 N

-55 V

-100 V

-118 V

-46 V -318 V

235 N

Diverse mutaties onderdeel jeugdwet: PGB - gelden jeugd € 51.000,00 Minder subsidie verleend op lokale jeugdhulp € 50.000,00 en overig jeugd € 19.000,00 De overige voordelen op jeugd: oa minder afname eigen kracht centrale, minder inzet maatwerk GGD evenals minder inzet op plustaken SJNV/CJG. GR MIZ domein sociaal uniforme dienstverlening (bedrijfsvoeringskosten). Participatiewet Bestaanszekerheid Voor de regeling eenmalige energietoeslag 2022 heeft de gemeente Ermelo vanuit het Rijk geld gekregen om huishoudens met een laag inkomen te compenseren voor de gestegen energiekosten. De regeling 2022 is afgewikkeld en heeft per saldo geresulteerd in een voordeel van € 126.000,00. Voor het onderdeel schuldhulpverlening blijft er per saldo een bedrag over van € 41.000,00, dit is het gevolg van het niet volledig uitnutten van de budgetoverheveling 2022 evanals het reguliere budget. Vreemdelingen Opvang ontheemden. De gemeente Ermelo heeft een aantal opvangplekken verzorgd voor ontheemde Oekraïners. De vergoeding vanuit het Rijk is gebaseerd op normbedragen op basis van het aantal gerealiseerde bedden (€ 3.938.000,00). De werkelijke gemaakte kosten bedroegen € 1.322.000,00 bestaande uit opvanglocatie, leefgelden, inzet ambtelijke personele ondersteuning en uitvoeringskosten binnen Meerinzicht.

De regeling bevat geen terugbetaalverplichting richting het Rijk waarmee de gelden ten gunste komen van het jaarrekeningresultaat. Vanwege de onzekerheid over de uitwerking van de regeling is bij het opmaken van de 4e Bestuursrapportage in 2023 een bedrag van € 2.000.000,00 toegevoegd aan de specifieke bestemmingsreserve Opvang Ontheemde Oekraïners. Voor het overige deel van € 616.000,00 wordt voorgesteld om deze eveneens aan de bestemmingsreserve toe te voegen. Vanuit het Rijk ontvangt de gemeente naast de normbedragen nog extra gelden voor de ondersteuning van Oekraïners. COA: locatieonderzoek voor de huisvesting van asielzoekers. Overig onderdeel inburgering GR MIZ domein sociaal uniforme dienstverlening (bedrijfsvoeringskosten). Inkomensondersteuning: BUIG - In 2023 zijn er in totaliteit minder uitkeringen verstrekt dan geraamd. Dit betekent een voordeel. Doordat er echter minder uitkeringen verstrekt zijn, ontvangen we vanuit het rijk ook minder inkomsten. Per saldo resteert een voordeel van € 126.000,00. De voorziening oninbaar was tot 2023 gebaseerd op (on)inbaarheidspercentages die nog bij de Sociale Dienst Veluwerand (SDV) gehanteerd werden. In 2023 is de werkwijze en daarmee de percentages voor de inbaarheid van oude vorderingen geactualiseerd door Meerinzicht Sociaal Domein (m.b.v. een extern bureau).

Dit betekende wel een extra afboeking van oudere vorderingen van € 92.000,00. Overige kleine verschillen per saldo Wet Maatschappelijke Ondersteuning Zorgkosten WMO Een voordeel op de Persoons Gebonden Budgetten WMO. Voor de eigen bijdrage voor huishoudelijke hulp was in 2023 een hogere inkomst begroot. De realisatie blijkt lager. Diverse voordelen: Toegankelijkheid voorzieningen, mantelzorgwerkprogramma, clientondersteuning en vrijval WMO participatie zorg. Gezondheidsbeleid De werkelijk gemaakte kosten zijn incidenteel voor 2023 declarabel bij Mandaatgemeente Elburg inzake Intergraal Zorg Akkoord en worden als incidentele versnelling in lijn met GALA ingezet binnen de uitvoeringsagenda SD 2024. WMO vervoer Op het onderdeel vervoersvoersvoorziening zien wij een incidenteel voordeel van € 137.000,00 door een lager tarief in verband met een gunstigere aanbesteding -20%, daarnaast is er vanuit het beheersbureau gestuurd op oneigenlijk gebruik. Deze reizigers maken inmiddels geen gebruik meer van WMO-vervoer. Beschermd wonen In 2023 zijn vanuit centrumgemeenten restant overschotten voor Beschermd Wonen/Maatschappelijke Opvang teruggevloeid naar de gemeente Ermelo. Voorgesteld wordt om dit 'restant' saldo ten hoogte van € 390.000,00 toe te voegen aan de Reserve Transitie Sociaal Domein om de beweging binnen het Sociaal Domein te effectueren.

Gemeenschappelijke geneeskundige dienst Structureel vindt afstemming plaats over de begrotingscyclus van de GGDNOG en de hieruit voortvloeiende verplichtingen tbv de gemeentebegroting. Vanuitgegaan wordt dat de laatste input verwerkt is in de begroting. Overige kleine verschillen per saldo Subtotaal Totaal saldo Programma Samen Leven in Ermelo

Programma Samen Wonen in Ermelo Budgettaire uitkomst exploitatie (bedragen x € 1.000,00) Primitieve begroting Begrotingswijzigingen Begroting na wijziging Jaarstukken Saldo jaarstukken en begroting

-120 V -165 V 88 N

-168 V

-616 V

-73 V -16 V -16 V 19 N

-34 V

53 N

-61 V -62 V 13 N -77 V

142 N

-137 V

-390 V

-39 V -74 V -2.111 V -2.738 V

saldo 2022

lasten 2023

baten 2023

saldo 2023

8.769 1.580 10.349 9.853 -496

18.759 1.488 20.247 19.943 -304

-9.344 -2.383 -11.727 -13.711 -1.984

9.415 -895 8.520 6.232 -2.288

71

Onderwerp

Bedrag

Budgetoverhevelingen (voorheen Rekening Saldo Bestemmende Posten) Budgetoverheveling 2023: Onderzoeken Spoorwegovergangen Budgetoverheveling 2023: Opstellen Wegenbeheerplan Budgetoverheveling 2023: Sanering en onderzoeken De Boskamer Budgetoverheveling 2023: Onderzoeken Beleidsplan Bewust Verlichten Budgetoverheveling 2023: onderhoud riolering Budgetoverheveling 2023: Uitbreiding capaciteit begraafplaats Budgetoverheveling 2023: Vervanging speeltoestellen Budgetoverheveling 2023: Speelruimteplan Budgetoverheveling 2023: Tonselse Veld Budgetoverheveling 2023: Implementatie Omgevingswet Budgetoverheveling 2023: Omgevingsvergunningen Budgetoverheveling 2023: Raamovereenkomst Stedenbouw en Stikstof Budgetoverheveling 2023: Uitv.progr. Duurzaamheid Budgetoverheveling 2023: Vervanging dak Hertenkamp Budgetoverheveling 2023: Klimaatadaptatie Budgetoverheveling 2023: Strategisch Beleidskader Saldo budgetoverhevelingen

-37 V -19 V -44 V -61 V -50 V -75 V -10 V -7 V -27 V -16 V -29 V -15 V -112 V -18 V -19 V -38 V -577 V

Doorbelastingen o.a. salaris kosten en inhuur (voorheen aandeel kostenplaatsen) Kapitaallast (afschrijving + rente)

973 N -154 V

Saldo doorbelastingen

819 N

Verkeer en Vervoer Hogere opbrengst leges kabels en leidingen: Door een toename van het gebruik van het elektriciteitsnet en het internet is er een stijging van het aantal meldingen en vergunningen. Dit levert meer inkomsten op. Regulier en Incidenteel onderhoud: Er wordt dagelijks onderhoud gedaan door Swarco, maar deze kosten worden steeds minder, a.g.v. het ophangen van LED-armaturen die pas na 5 jaar een keer worden schoongemaakt. De theoretische 2% uitval van armaturen van het ariaal is in 2023 € 15.000,00 voor het er af/op hangen en heeft zich dit jaar niet voorgedaan. De af en toe werkzaamheden die worden uitgevoerd aan masten, die extra onderhoud nodig hebben, zoals inspectie stabilisatie metingen hebben in het jaar 2023 ook niet plaatsgevonden. Hier moet voor de toekomst wel rekening mee gehouden worden. Energiekosten Openbare Verlichting: De energiekosten per kilowatt zijn 6x omhoog gegaan per 2023, er is gerekend met het verbruik van 2022, maar het energieverbruik is in 2023 naar beneden gegaan, vanwege het feit dat een groot gedeelte van de oude verlichting in 2023 is vervangen voor LED-verlichting. Overige kleine verschillen per saldo Riolering & Waterzuivering Mutatie egalisatievoorziening riolering Kosten riolering: Kosten lager vanwege capaciteitsproblemen bij zowel de gemeente Ermelo alsmede de bureau's en uitvoerders.

Werkzaamheden zijn hierdoor uitgesteld of doorgeschoven. Meer opbrengsten op niet woningen dan geraamd Overige kleine verschillen per saldo Begraafplaats Leges instandhouding graven: Afgelopen jaren zijn er meer graven verleend dan geraamd, hierdoor meer opbrengsten. Leges lijkbezorging: Meer begrafenissen plaatsgevonden als vooraf geraamd. Leges reiniging graven: Het voordeel wordt veroorzaakt, doordat er meer aanvragen zijn geweest in 2022. Hierdoor zijn meer opbrengsten gerealiseerd dan geraamd. Voorziening graven Overige kleine verschillen per saldo Openbaar Groen Nazorg Projecten: Het gaat hier om de (nazorg)kosten van projecten die zijn afgesloten maar waar nog wel noodzakelijke werkzaamheden uitgevoerd dienen te worden. De nazorg van projecten varieert per jaar. Het betreft projecten waarbij het beheer wordt overgedragen, de nazorg die nodig is om beplanting aan te laten slaan, wordt geboekt op deze post. Bomen dagelijks groot onderhoud: We signaleren al langere tijd een tekort op het boomonderhoud. Hierbij gaat het over het onderhoud waarbij we onze zorgplicht invullen. In 2023 moesten enkele zaken zoals snoei dood hout naar voren getrokken woren (in Amerikaanse Eiken). Bomen vervanging: In samenhang is naar het totaal en overschrijdingen gekeken. Waardoor minder op deze post is geboekt.

Overige kleine verschillen per saldo Speelvoorzieningen Overige kleine verschillen per saldo

-25 V

-40 V

-32 V

-17 V

580 N -125 V -55 V -34 V

-143 V -92 V -70 V 97 N 20 N

35 N

20 N

-49 V 20 N

-8 V

Bossen heide en natuurterreinen

72

Lagere opbrengst houtverkoop: De tegenvallende opbrengst uit houtverkoop is vooral te verklaren door het feit dat de koper in 2023 geen capaciteit had om het hout te oogsten. Gemeente Ermelo verkoopt het hout 'op stam', dus de koper is ook degene die het hout oogst. In dit geval was de koper een relatief kleine partij, die meer opkocht dan hij tijdig kon oogsten. De oogst is nu (Q1 2024) volop bezig. Abonnementen en contributies: Deze overschrijding wordt vooral veroorzaakt door een factuur van de Bosgroep (SNL aanvraag 2023). Dit betreft incidentele kosten. Eén keer in de 6 jaar worden deze kosten voor de aanvraag van de SNL subsidie gemaakt. Overige kleine verschillen per saldo:

18 N 2 N

Ruimtelijke Ordening Projectplan Oranjepark: In 2023 heeft de financiële afwikkeling betreft Oranjepark plaatsgevonden. Hierbij bleek dat in het verleden de dekking van de "Buurtkamer" jaarlijks in termijnen onterecht in het resultaat is vrijgevallen. Nu de afwikkeling plaats vindt komt dit nu in zijn geheel ten laste van het resultaat. Opbrengsten anterieure bijdragen bestemmingsplannen: Deel van de opbrengsten die in 2023 zijn ontvangen waren niet begroot. Overige kleine verschillen per saldo Bouwen Mutatie voorziening Dubieuze debiteuren Omgevingsvergunningen: Het aantal vergunningsaanvragen is ook dit jaar nog hoger dan begroot. Burgers zijn meer gaan verbouwen aan het huis. Dit leidt tot stijgende opbrengsten. Overige kleine verschillen per saldo Wonen Startersleningen: Dit betreft ontvangen rente hierover wat niet geraamd was. Overige kleine verschillen per saldo

175 N

-221 V 1 N

-65 V -323 V 21 N

-64 V -30 V

Milieu Dekking Wijk v/d Toekomst proceskosten uit reserve Duurzaamheid conform besluitvorming Omgevingsdienst Noord-Veluwe: Betreft jaarrekeningresultaat 2023 van € 135.932,00 minus extra diensten vanuit de ODNV voor de gemeente ermelo per saldo van € 23.958,00. Overige kleine verschillen per saldo

29 N -111 V 4 N

Huishoudelijke afvalstoffen Mutatie voorziening Kosten inzamelen afval: De hoeveelheid te verwerken afval was in voorgaand jaar lager dan geraamd, met name ten aanzien van grof tuinafval. Opbrengsten inzamelen afval: Als gevolg van de lagere hoeveelheid te verwerken afval zijn ook de opbrengsten lager. Opbrengsten Afvalstoffenheffing en Diftar wijken licht af van de begrote bedragen. Ontvangen dividenduitkering Overige kleine verschillen per saldo Grondzaken Verkoop grond: Voordeel betreft allemaal kleinere grondverkopen Overige kleine verschillen per saldo

41 N 16 N

-69 V 20 N -22 V 9 N

-27 V -4 V

Grondexploitatie Complex Het Trefpunt: Winstneming: Dit betreft de verplichte winstneming op grond van de gerealiseerde resultaten tot en met 2023. Dit voordeel is gestort in de reserve Grondexploitatie. Complex Veldzicht Noord 4e Fase: Winstneming: Dit betreft de verplichte winstneming op grond van de gerealiseerde resultaten tot en met 2023. Dit voordeel is gestort in de reserve Grondexploitatie. Algemene kosten grondexploitatie

Subtotaal Totaal saldo Programma Samen Wonen in Ermelo Programma Samen Ondernemen in Ermelo Budgettaire uitkomst exploitatie saldo 2022 (bedragen x € 1.000,00) Primitieve begroting 640 Begrotingswijzigingen 228 Begroting na wijziging 868 Jaarstukken 603 Saldo jaarstukken en begroting -265

55 N

-1.951 V

-113 V 9 N

-2.518 V -2.276 V

lasten 2023

baten 2023

saldo 2023

1.227 521 1.748 1.401 -347

-144 -145 -289 -266 23

1.083 376 1.459 1.135 -324

Onderwerp Budgetoverhevelingen (voorheen Rekening Saldo Bestemmende Posten) Budgetoverheveling 2023: Verbetering van Puien en Gevels Budgetoverheveling 2023: Kerkdennen Budgetoverheveling 2023: 't Weitje als evenemententerrein Budgetoverheveling 2023: Aanjagen verblijfsrecreatie

Bedrag -50 V -89 V -25 V -15 V

73

Budgetoverheveling 2023: Promotie toerisme Saldo budgetoverhevelingen

-35 V -214 V

Doorbelastingen o.a. salaris kosten en inhuur (voorheen aandeel kostenplaatsen) Kapitaallast (afschrijving + rente)

55 N -71 V

Saldo doorbelastingen

-16 V

Economische zaken Weekmarkt: Het voordeel in 2023 wordt veroorzaakt door 1x minder onderhoud aan een markt-/OV kast in plaats van de 2x die geraamd is. Economische ontwikkeling: Kosten voor algemeen bedrijfscontacten met de Provincie zijn lager uitgevallen dan geraamd. Dit betreft alleen eenmalige en algemene kosten. Overige kleine verschillen per saldo

-12 V

-23 V -12 V

Toerisme & recreatie Promotie en marketing Ermelo: hier is € 50.000,00 voordeel omdat bij de 4e Bestuursrapportage 2023 dit bedrag per abuis te hoog meegenomen is in de nog te verwachte kosten 2023. Dit komt doordat de inkomsten niet bij de berekening meegenomen zijn. Overige kleine verschillen per saldo

-50 V

Subtotaal Totaal saldo Programma Samen Ondernemen in Ermelo

-94 V -324 V

3 N

Wet normering topinkomens

Middels deze publicatie in het kader van de WNT draagt de gemeente Ermelo haar maatschappelijke verantwoordelijkheid. Per 1 januari 2013 is de WNT ingegaan. Deze verantwoording is opgesteld op basis van de volgende op de gemeente Ermelo van toepassing zijnde regelgeving: Het algemene WNT-maximum. Het bezoldigingsmaximum in 2023 voor Ermelo is € 223.000,00. Het weergegeven individuele WNT-maximum is berekend naar rato van de omvang (en voor topfunctionarissen tevens de duur) van het dienstverband, waarbij voor de berekening de omvang van het dienstverband nooit groter kan zijn dan 1,0 fte. Bezoldiging leidinggevende topfunctionarissen Bedragen x € 1,00 A.M. Weststrate