Voortgangsrapportage Openbaar
Tekst van het document
A Inclusief Enschede 1 Elke inwoner heeft de mogelijkheid tot financiële zekerheid en stabiliteit (in levensonderhoud kunnen voorzien en een dak boven het hoofd) 1. Huisvesting bijzondere doelgroepen 2. Aandeel sociale woningbouw 3. Aandeel betaalbare woningen Niet van toepassing. Er zal geen sprake zijn van woningbouw en het creëren van banen.
4. Soort banen in gebiedsontwikkeling (voor welke doelgroep) 2 Elke inwoner heeft de mogelijkheid om keuzes te maken die gezond leven makkelijker maken. (stimulerende leefomgeving en mensen zien naar elkaar om) 1. Draagt het project bij aan meer beweging, aan groenere leefomgeving/schone lucht? 2. Draagt het project bij aan het stimuleren van ontmoetingen? 3. Fietsen en wandelen bevorderen boven autogebruik De ontmoetingsplek en de buitenruimte nodigen uit om te bewegen en buiten te zijn. De ontmoetingsplek is zichtbaar en toegankelijk voor de dorpsbewoners en biedt de mogelijkheid voor laagdrempelige ontmoeting en lichte ondersteuning. De huidige dorpskamer wordt de kern van de nieuwe ontmoetingsplek. Hier worden diverse activiteiten voor en door inwoners van Glanerbrug georganiseerd. Door de extra ruimte ontstaan er nieuwe mogelijkheden, waardoor een bredere doelgroep aangesproken kan worden. Van 0 – 100 jaar, iedereen is hier welkom en er is voor iedereen iets te doen. 3 Elke inwoner heeft de kans zich optimaal te ontwikkelen (jeugdige groeit veilig en stabiel op, inwoners nemen deel aan de samenleving en iedere inwoner ontwikkelt talenten) 1. Goede spreiding scholen en sociale voorzieningen 2.
wijkvoorzieningen Er wordt ruimte geboden aan medewerkers van de gemeente en maatschappelijke partners, zodat zij de mogelijkheid hebben hun werk dicht bij de inwoners en met elkaar te doen. Hiermee dragen we ook bij aan de uitgangspunten van het gebiedsgericht werken. De ontmoetingsplek wordt het hart van het dorp. Veel voorzieningen, organisaties en activiteiten komen hier samen. Dit zorgt ervoor dat inwoners actief deelnemen aan de samenleving. B Groen en duurzaam Enschede 1 Enschede is klimaatneutraal 1. Verbetering van klimaatlabel van woningen (bestaande woningen of nieuwbouw) 2. Wijze van verwarmen in nieuw gebied 3. Aantal woningen met klimaatlabel A 4. Aantal woningen van het gas af Niet van toepassing. Het gaat om bouw in de openbare ruimte in dit project, niet om woningbouw. 5. Omvang opwek hernieuwbare energie 6. Maatregelen voor hernieuwbare energie (batterij, trafo, voorkomen netcongestie etc.) 7. Aandacht voor reductie CO2 bij realisatie project (energiegebruik, transport, materialen) 2 Enschede is klimaatbestendig en waterrobuust ingericht 1. Stijging klimaatlabel openbare ruimte 2. Maatregelen voor vasthouden water 3. Maatregelen voor drinkwater/waterkwaliteit De bouw van de nieuwe ontmoetingsplek zal energieneutraal en toekomstbestendig zijn. 3 Enschede is groen en biodivers 1. Toevoeging aantal bomen 2. Toevoeging m2 groen (buurtgroen, stedelijk groen) 3.
Versterken biodiversiteit 4. Daling hittestress Bij de ontwikkeling van de nieuwe ontmoetingsplek wordt de buitenruimte meegenomen. Deze zal aansluiten bij de visie op een groen en duurzaam Enschede. De buitenruimte zal in samenwerking met de inwoners en Dorpsraad tot stand komen. 4 Enschede is circulair 1. Is de grondstoffeninzet van dit project circulair? 2. Is inkoop circulair? 3. Welke eisen stellen we aan ontwikkelaar o.g.v. circulariteit? Bij de opbouw van de nieuwe ontmoetingsplek zal het circulair werken randvoorwaardelijk zijn en is het de bedoeling om zoveel mogelijk aan recycling van bestaande materialen te doen. C Aantrekkelijk Enschede 1 Enschede heeft veel baankansen 1. Banengroei, aantal 2. Banengroei toplocaties, aantal 3. Bvo werkfuncties 4. Ruimte voor starters/broedplaatsen 5. Vermindering reistijd naar aanliggende economische centra Niet van toepassing 2 Talent wordt aangetrokken, vastgehouden en ontwikkeld 1. Bijdrage aan bruisende stad (stedelijke voorzieningen, binnenstad, cultuur) 2. Welke doelgroepen worden bediend In de nieuwe ontmoetingsplek is iedereen welkom. We richten ons samen met de welzijnspartners op alle doelgroepen, van jong tot oud. Voor alle doelgroepen zijn activiteiten en voorzieningen beschikbaar. Denk hierbij aan creatieve werkgroepen, 3. Bijdrage aan cultureel middenveld 4. Aantal toegevoegde woningen 5. Aantal woningen huur/koop 6.
Aantal woningen onder NHG/boven NHG kookworkshops met jong en oud, sportlessen, etc. 3 In Enschede kun je prettig en gezond wonen en leven 1. Verbetering interne bereikbaarheid 2. Omvang herstructurering bestaande wijken/buurten: aantal woningen, groenere leefomgeving, schone lucht, minder geluidsoverlast, gezonde bodem. Het is wetenschappelijk bewezen dat een groene leefomgeving bijdraagt aan het welzijn van mensen. We streven er dan ook naar om de buitenruimte van de ontmoetingsplek groen en aantrekkelijk te maken. Door ruimte te bieden aan verschillende (maatschappelijke) partijen die werkzaam zijn in het gebied, willen we de bereikbaarheid en verbinding verbeteren in het belang van de inwoners. D Open Enschede 1 Enschede is een op de inwoner gerichte gemeente waarbij de menselijke maat uitgangspunt is voor ons handelen 1. Wijze van communiceren 2. Vertaling van menselijke maat in regelgeving We nemen de wensen van de inwoners mee in alle afwegingen die gemaakt moeten worden. Hiermee willen we de wensen zo goed mogelijk vertalen naar de uiteindelijke ontwikkeling van de ontmoetingsplek. 2 Enschede is een netwerkende en responsieve gemeente 1. Samenwerking met andere partners 2. Faciliteren initiatieven vanuit de samenleving De ontmoetingsplek wordt ontwikkeld in samenspraak met de inwoners van Glanerbrug en de Dorpsraad.
Ook maatschappelijke partners hebben een stem hierin, zodat we een plek ontwikkelen voor en door inwoners. We streven ernaar om de drempel zo laag mogelijk te maken en houden. Het is een plek waar initiatieven van inwoners worden gestimuleerd en werkelijkheid kunnen worden. De plek biedt ruimte aan (maatschappelijke) partners. Denk hierbij aan politie, jongerenwerkers, buurtwerkers, woningcorporaties, sportverenigingen, scholen en de Dorpsraad Glanerbrug. 3 Enschede is in toenemende mate een digitale gemeente Niet van toepassing 5. Welke besluiten zijn er eerder al door de raad genomen? De raad heeft eerder (2017) besloten het zwembad te sluiten. De raad heeft twee moties aangenomen (2023) om een ontmoetingsplek en MFSA te realiseren. Wens van de wethouder is om de 2,2 miljoen in te kunnen zetten voor Glanerbrug, welke eerder was aangewend voor de renovatie van het zwembad De Brug. Het is inmiddels bekend dat de plannen voor de MFSA niet haalbaar. De plannen voor de ontmoetingsplek moeten nog worden doorberekend en het is nog onbekend welke tekorten erop zitten. Na de uitkomsten van het haalbaarheidsonderzoek en bij kredietaanvraag (indien voor actualisatie 2025) of actualisatie 2025 besluiten of 2,2 miljoen aangewend kan worden voor het gebied. Bij de motie MFSA staat expliciet vermeld dat de 2,2 miljoen uit de Investeringsagenda hierbij betrokken moet worden.
Nu bekend is dat dit project niet uitgevoerd zal worden, willen we de 2,2 miljoen aanwenden voor de ontmoetingsplek. Wethouder Van den Berg en de Stadsdeelcommissie Oost zijn hierover ingelicht en hebben positief gereageerd. In december 2025 heeft de Raad ingestemd met de realisatie van de ontmoetingsplek, opdracht gegeven voor de definitieve programmatische invulling en het dekkingsvoorstel. Het dekkingsvoorstel ziet er als volgt uit Het nu voorziene jaarlijkse exploitatietekort van in totaal 143.000 euro vanaf 2027 als volgt te dekken: 73.000 euro structureel vanuit de Stedelijke Investeringsagenda (vanuit de oorspronkelijke incidentele bijdrage van 2,2 miljoen euro), aangevuld tot 81.667 per jaar; 70.000 euro structureel vanuit het product sport en gezondheid. Ook nemen we de sloop van de jongerenplek “De Hut” mee in het definitieve kredietvoorstel. In plaats van “De Hut” te behouden en in te passen in het nieuwe ontwerp, is het de wens van het college om het gebouw te slopen en volledig te integreren in de nieuwe Ontmoetingsplek. De huidige staat van “De Hut”, onder andere het gevolg van vandalisme en tijdelijke sluiting in verband met sloop zwembad geven hier aanleiding toe. Dit is de kans om het in één keer goed te doen en te voorkomen dat we drie verschillende bouwstijlen krijgen op de locatie.
De financiële gevolgen van inpassing van “De Hut” worden meegenomen in de financiële uitwerking en het dekkingsvraagstuk en daarmee het definitieve kredietvoorstel. Deze kosten worden geschat op € 250.000,- (sloop en afboeken). 6. Schrijf in hoofdlijn de planning uit (graag in 3 periodes: tussen nu en 2027, 2027 – 2030, 2030-2035), wanneer is welk Tussen nu en 2027 Uitwerken van de definitieve programmatische invulling tot een volwaardig PvE en komen op basis daarvan tot een definitief ontwerp met een volledig en complete onderdeel/afwegingsinformatie gereed (woningen, voorzieningen, water, groen, etc.) kostenraming (medio 2026). Direct daarna volgt een definitief kredietvoorstel. Na akkoord van de raad kan de Ontmoetingsplek worden aanbesteed. 2027 – 2030 Realisatie en ingebruikname. Horstmanpark 1. Geef een beknopte samenvatting van het project. Horstmanpark ligt op een unieke plek aan de noordrand van Enschede en vormt een geleidelijke overgang tussen stad en landschap. Hier komen het stedelijke leven en het Twentse groen samen: aan de ene kant de wijk Bolhaar en de nabijheid van de Universiteit Twente, aan de andere kant Hof Espelo, de groene scheg en het open landschap. Dankzij de ligging nabij de Vitens-terreinen en de ontsluiting via de N737 is Horstmanpark goed bereikbaar, terwijl rust, ruimte en natuur altijd dichtbij zijn.
De wijk gaat een divers palet aan woonvormen voor verschillende levensfasen en leefstijlen: van compacte appartementen voor starters en young professionals tot gezinswoningen, collectieve woonvormen en levensloopbestendige woningen voor ouderen. Deze woningen zijn bewust ontworpen in samenhang met de openbare ruimte, waarin ontmoeten, bewegen en verblijven centraal staan.
Het groen vormt het dragende raamwerk van Horstmanpark. Parkachtige ruimtes, groene straten en collectieve binnentuinen zorgen voor verkoeling, biodiversiteit en plekken waar bewoners elkaar vanzelfsprekend tegenkomen. De inrichting van de openbare ruimte stimuleert informele ontmoetingen, gedeeld gebruik en gemeenschapsvorming, waardoor sociale cohesie niet alleen een ambitie is, maar een dagelijkse praktijk. Door vanaf het begin te investeren in gemeenschapsvorming, gedeelde voorzieningen en een sterke identiteit is in Horstmanpark een rijk sociaal kapitaal ontstaan. De wijk trekt talent aan, bindt bewoners aan de stad en fungeert als inspiratie voor nieuwe woongebieden in Nederland. Horstmanpark laat zien hoe Enschede in 2050 niet alleen is gegroeid in omvang, maar vooral in kwaliteit van leven. 2. Is het project een fase binnen een grotere gebiedsontwikkeling? Zo ja; schets kort de grote gebiedsontwikkeling en de samenhang tussen eerdere fasen en de fase van dit project. Nee. 3. Waar ligt het (stadsdeel + kaartje) 4. Wat is de bijdrage aan de opgaven van de stad? Het project Horstmanpark is één van de projecten van de Strategische Investeringsagenda. A Inclusief Enschede 1 Elke inwoner heeft de mogelijkheid tot financiële zekerheid en stabiliteit (in levensonderhoud kunnen voorzien en een dak boven het hoofd) 1. Huisvesting bijzondere doelgroepen 2.
Aandeel sociale woningbouw 3. Aandeel betaalbare woningen 4. Soort banen in gebiedsontwikkeling (voor welke doelgroep) Horstmanpark wordt een gemixte wijk geschikt (bereikbaar) voor een brede doelgroep van toekomstige bewoners. Het programma wordt het komende jaar verder uitgewerkt.
2 Elke inwoner heeft de mogelijkheid om keuzes te maken die gezond leven makkelijker maken. (stimulerende leefomgeving en mensen zien naar elkaar om) 1. Draagt het project bij aan meer beweging, aan groenere leefomgeving/schone lucht? 2. Draagt het project bij aan het stimuleren van ontmoetingen? 3. Fietsen en wandelen bevorderen boven autogebruik Door het wonen in een groene setting worden toekomstige bewoners uitgenodigd om naar buiten te gaan. In de wijk zullen routes voor fietsers en wandelaars worden aangelegd. Enerzijds richting de stad, maar ook zeker richting het buitengebied (recreatief uitloopgebied nabij en om de Vitens bekkens). Daarbij heeft het leven in een groene omgeving direct effect op de gezondheid van de bewoners, het verbetert de concentratie, zorgt voor sneller herstel bij ziekte en creëert rust. 3 Elke inwoner heeft de kans zich optimaal te ontwikkelen (jeugdige groeit veilig en stabiel op, inwoners nemen deel aan de samenleving en iedere inwoner ontwikkelt talenten) 1. Goede spreiding scholen en sociale voorzieningen 2. Wijkvoorzieningen Scholen en voorzieningen zijn in de nabije omgeving aanwezig. B Groen en duurzaam Enschede 1 Enschede is klimaatneutraal 1. Verbetering van klimaatlabel van woningen (bestaande woningen of nieuwbouw) 2. Wijze van verwarmen in nieuw gebied 3. Aantal woningen met klimaatlabel A 4. Aantal woningen van het gas af 5.
Omvang opwek hernieuwbare energie 6. Maatregelen voor hernieuwbare energie (batterij, trafo, voorkomen netcongestie, etc.) 7. Aandacht voor reductie CO2 bij realisatie project (energiegebruik, transport, materialen) Uitgangspunt is het ontwikkelen van een zo duurzaam mogelijke wijk welke voldoet aan de meest actuele eisen. Daarnaast wordt onderzoek gedaan naar een duurzaam en toekomstgericht systeem om energie voor de wijk op te wekken en misschien breder (maar niet experimenteel). 2 Enschede is klimaatbestendig en waterrobuust ingericht 1. Stijging klimaatlabel openbare ruimte 2. Maatregelen voor vasthouden water 3. Maatregelen voor drinkwater/waterkwaliteit Bij de planvorming is water en bodem sturend. Door gebruik te maken van het bestaande landschappelijke casco wordt het een klimaatbestendige wijk en is er voldoende ruimte om ook water vast te houden in het gebied, waarbij grote aandacht is voor een fijne, leefbare en groene omgeving van de wijk. Door het aanwezige groen kan water langer vastgehouden worden en zal hittestress tegengegaan worden 3 Enschede is groen en biodivers 1. Toevoeging aantal bomen 2. Toevoeging m2 groen (buurtgroen, stedelijk groen) 3. Versterken biodiversiteit 4. Daling hittestress De wijk wordt ontwikkeld binnen het bestaande landschappelijke casco waarbij er ruimte is voor het robuuster maken van verbindende groenstructuren (houtwallen).
Door het behouden van de belangrijke aangrenzende groene wiggen (of waar mogelijk versterken) zal dit groen nog verder de stad ingetrokken worden en verbonden worden met andere groengebieden, wat weer van belang is voor de biodiversiteit op stedelijk niveau. Naast dat dit de biodiversiteit ten goede komt, helpt dit ook om hittestress tegen te gaan (en water vast te houden in het gebied). 4 Enschede is circulair 1. Is de grondstoffeninzet van dit project circulair? 2. Is inkoop circulair? 3. Welke eisen stellen we aan ontwikkelaar o.g.v. circulariteit? Dit zal t.z.t. nader uitgewerkt worden, waarbij hergebruik van materialen en grondstoffen uitgangspunt is. Ook aan ontwikkelaars en bouwers wordt dit uitgangspunt meegegeven/opgelegd. C Aantrekkelijk Enschede 1 Enschede heeft veel baankansen 1. Banengroei, aantal 2. Banengroei toplocaties, aantal 3. Bvo werkfuncties 4. Ruimte voor starters/broedplaatsen 5. Vermindering reistijd naar aanliggende economische centra De bijdrage is indirect. Het gebied wordt een woonwijk. Voorzieningen (retail e.d.) zijn er al in de buurt. Deze worden, doordat er 1.000 tot 1.300 woningen en daarmee meer bewoners in de buurt bijkomen, versterkt (meer klanten). 2 Talent wordt aangetrokken, vastgehouden en ontwikkeld 1. Bijdrage aan bruisende stad (stedelijke voorzieningen, binnenstad, cultuur) 2. Welke doelgroepen worden bediend 3.
Bijdrage aan cultureel middenveld 4. Aantal toegevoegde woningen De wijk gaat een aantrekkelijke woonomgeving bieden voor een brede doelgroep: jong en oud, alleenstaand, of gezinnen, die graag in meer groenstedelijke omgeving willen wonen. 5. Aantal woningen huur/koop 6. Aantal woningen onder NHG/boven NHG Door de ligging wordt ook gekeken naar huisvesting van expats gelieerd aan de UT en afgestudeerden. Door hen te bevragen naar hun woningwensen willen we deze groep faciliteren. Daarnaast kan deze ontwikkeling in de toekomst doorstroom zijn voor talent vanuit een hoogstedelijke woonomgeving naar een meer rustiger woonklimaat, passend bij een volgende levensfase. 3 In Enschede kun je prettig en gezond wonen en leven 1. Verbetering interne bereikbaarheid 2. Omvang herstructurering bestaande wijken/buurten: aantal woningen, groenere leefomgeving, schone lucht, minder geluidsoverlast, gezonde bodem. De aanleg van een ontsluitingsweg zal ook een bovenwijkse functie hebben. De verkeersdruk op de omliggende wijken en de Horstlindelaan zal hierdoor verminderen. Het project heeft goede kansen om het buitengebied en het recreatief uitloopgebied rondom de Vitens waterbekkens niet alleen toegankelijk te maken voor de wijk, maar ook met de stad te verbinden. D Open Enschede 1 Enschede is een op de inwoner gerichte gemeente waarbij de menselijke maat uitgangspunt is voor ons handelen 1.
Wijze van communiceren 2. Vertaling van menselijke maat in regelgeving Door participatie willen we diverse doelgroepen benaderen om hun woonwensen te achterhalen. 2 Enschede is een netwerkende en responsieve gemeente 1. Samenwerking met andere partners 2. Faciliteren initiatieven vanuit de samenleving n.v.t. 3 Enschede is in toenemende mate een digitale gemeente n.v.t. 5. Welke besluiten zijn er eerder al door de raad genomen? Besluit opheffen sportparken, Besluit vestigen WvG, Besluit beschikbaar stellen strategisch verwervingskrediet 6. Schrijf in hoofdlijn de planning uit (graag in 3 periodes: tussen nu en 2027, 2027 – 2030, 2030-2035), wanneer is welk onderdeel/afwegingsinformatie gereed (woningen, voorzieningen, water, groen, etc.) Nu – 2027: planvorming, (ruimtelijke) procedures, en grondverwerving 2027- 2030: bestemmingsplanprocedure, grondverwerving en start bouw 2030-2035: bouw woningen etc. en aanleg water en groen Kennispark 1. Geef een beknopte samenvatting van het project. Kennispark bestaat uit drie deelgebieden: de campus van de Universiteit Twente, het Business & Science Park en Twente Village (stadion t/m ijsbaan). Kennispark Twente is de economische motor voor Twente en Enschede.
Vanuit een triple helix samenwerking wordt ingezet op het versterken van het internationaal profiel van het gebied en het transformeren van het gebied naar een dynamische omgeving waar bedrijven en talent zich graag vestigen. Het project ligt centraal in de gebiedsontwikkeling Spoorzone Hengelo-Enschede. Kennispark is vooral een locatie voor opleiden, onderzoeken, innoveren en ondernemen, maar kan met specifieke woonmilieus een waardevolle aanvulling zijn op de woonmilieus in de binnensteden van Enschede en Hengelo. 2. Is het project een fase binnen een grotere gebiedsontwikkeling? Zo ja; schets kort de grote gebiedsontwikkeling en de samenhang tussen eerdere fasen en de fase van dit project Kennispark ligt centraal in de SHE.
3. Waar ligt het (stadsdeel + kaartje) Stadsdeel Noord 4. Wat is de bijdrage aan de opgaven van de stad? Beschrijf zo concreet mogelijk of, en zo ja hoe het project bijdraagt aan het doel. Neem daarin indien mogelijk in ieder geval de onderstaande afwegingsinformatie op. A Inclusief Enschede 1 Elke inwoner heeft de mogelijkheid tot financiële zekerheid en stabiliteit (in levensonderhoud kunnen voorzien en een dak boven het hoofd) 1. Huisvesting bijzondere doelgroepen 2. Aandeel sociale woningbouw 3. Aandeel betaalbare woningen 4. Soort banen in gebiedsontwikkeling (voor welke doelgroep) De huisvesting op Kennispark is volledig gericht op de doelgroepen die een directe relatie hebben met Kennispark. Op de UT- campus betreft het huisvesting van studenten en medewerkers. De nog toe te voegen huisvesting op het B&S-park richt zich op young professionals en expats. Alle woningen zijn sociale huurwoningen en vallen daardoor in de betaalbare categorie. Kennispark genereert direct en indirect werkgelegenheid voor alle opleidingsniveaus.
2 Elke inwoner heeft de mogelijkheid om keuzes te maken die gezond leven makkelijker maken. (stimulerende leefomgeving en mensen zien naar elkaar om) 1. Draagt het project bij aan meer beweging, aan groenere leefomgeving/schone lucht? 2. Draagt het project bij aan het stimuleren van ontmoetingen? 3. Fietsen en wandelen bevorderen boven autogebruik Centraal uitgangspunt in de ontwikkeling van Kennispark is Ontmoeten en Verbinden. Dit uit zich in de (her)inrichting van de buitenruimte (publiek en privaat) en het ontwerp van nieuwe en te renoveren gebouwen. De vergroende buitenruimte met nieuwe wandelroutes stimuleert het bewegen en biedt een veel groenere omgeving dan de huidige inrichting als bedrijventerrein. Samen met de werkgevers wordt ingezet op actief mobiliteitsbeleid en parkeren op afstand bij de Grolsch Veste. Dit stimuleert het fietsen en wandelen. 3 Elke inwoner heeft de kans zich optimaal te ontwikkelen (jeugdige groeit veilig en stabiel op, inwoners nemen deel aan de samenleving en iedere inwoner ontwikkelt talenten) 1. Goede spreiding scholen en sociale voorzieningen 2. Wijkvoorzieningen Kennispark is vooral een werk- en opleidingsgebied en speelt zo een grote rol in de ontwikkeling van inwoners van Enschede in de deelname aan de samenleving en het ontwikkelen van talenten. B Groen en duurzaam Enschede 1 Enschede is klimaatneutraal 1.
Verbetering van klimaatlabel van woningen (bestaande woningen of nieuwbouw) 2. Wijze van verwarmen in nieuw gebied 3. Aantal woningen met klimaatlabel A 4. Aantal woningen van het gas af 5. Omvang opwek hernieuwbare energie 6. Maatregelen voor hernieuwbare energie (batterij, trafo, voorkomen netcongestie, etc.) 7. Aandacht voor reductie CO2 bij realisatie project (energiegebruik, transport, materialen) De verouderde woningvoorraad op de campus wordt in de periode 2024-2028 verduurzaamd. De meeste woningen op de campus worden al collectief verwarmd of via een aansluiting op het warmtenet. Nieuwbouw wordt natuurlijk gasloos gerealiseerd. In 2025 heeft het B&S-park als een van de eerste gebieden in Nederland een Breeam certificering behaald op het niveau 2 sterren. Om in aanmerking te komen voor deze certificering wordt stevig ingezet op het tegengaan van wateroverlast, droogte en hittestress. Op Twente Village zal de grootste installatie van zonnepanelen boven parkeerplaatsen worden gerealiseerd i.c.m. een Smart Energy Hub om o.a. netcongestie tegen te gaan. Duurzaamheid is voor een sciencepark een vereiste en dat uit zich in bovengemiddelde aandacht in ontwerp, realisatie en beheer/gebruik. Nieuwbouw wordt op eigen initiatief zonder uitzondering duurzamer gerealiseerd dan volgens wet- en regelgeving vereist is. 2 Enschede is klimaatbestendig en waterrobuust ingericht 1.
Stijging klimaatlabel openbare ruimte 2. Maatregelen voor vasthouden water 3. Maatregelen voor drinkwater/waterkwaliteit Zie onder B1. 3 Enschede is groen en biodivers 1. Toevoeging aantal bomen 2. Toevoeging m2 groen (buurtgroen, stedelijk groen) 3. Versterken biodiversiteit 4. Daling hittestress Geen exacte aantallen beschikbaar. Op Kennispark wordt actief ingezet op het vergroenen van publieke en private buitenruimte door het parkeren in parkeergebouwen en/of op afstand bij de Grolsch Veste te realiseren. Er is een stijlboek voor de openbare ruimte opgesteld waarin biodiversiteit een belangrijk uitgangspunt is. 4 Enschede is circulair 1. Is de grondstoffeninzet van dit project circulair? 2. Is inkoop circulair? 3. Welke eisen stellen we aan ontwikkelaar o.g.v. circulariteit? Vanuit de Breeam certificering voor het gebied besteedt de gemeente extra aandacht aan de circulariteit van materialen die in de openbare ruimte worden toegepast. Aan ontwikkelaars worden geen specifieke eisen gesteld, zij kiezen veelal zelf reeds voor hogere duurzaamheidsambities dan wettelijk voorgeschreven. C Aantrekkelijk Enschede 1 Enschede heeft veel baankansen 1. Banengroei, aantal 2. Banengroei toplocaties, aantal 3. Bvo werkfuncties 4. Ruimte voor starters/broedplaatsen 5.
Vermindering reistijd naar aanliggende economische centra Kennispark is als topwerklocatie naast de binnenstad de belangrijkste banenmotor in Enschede. Zowel in directe als in indirecte banengroei. Een banenmotor die ook in crisisperiodes gewoon doordraait. Doordat op Kennispark innovaties tot stand komen genereert Kennispark ook veel indirecte werkgelegenheid bij toeleveranciers en productiebedrijven die profiteren van die innovaties. De laatste jaren (2017-2024) groeit het aantal banen op Kennispark met ruim 300 per jaar (totaal 12.730 banen in 2024). Dit is het netto resultaat van een nog grotere groei bij de technologiebedrijven en universiteit en een krimp bij de algemenere bedrijven op Kennispark. Kennispark genereert werk voor alle opleidingsniveaus van WO tot MBO. MBO-banen zien we gedeeltelijk terug op Kennispark in laboratoria en kleinschalige productiefaciliteiten, maar vooral in de indirecte werkgelegenheid die ontstaat bij toeleveranciers en productiebedrijven. 2 Talent wordt aangetrokken, vastgehouden en ontwikkeld 1. Bijdrage aan bruisende stad (stedelijke voorzieningen, binnenstad, cultuur) 2. Welke doelgroepen worden bediend 3. Bijdrage aan cultureel middenveld 4. Aantal toegevoegde woningen 5. Aantal woningen huur/koop 6. Aantal woningen onder NHG/boven NHG Kennispark is een belangrijke plek om talent te boeien en te binden.
Het talent is er in grote getale aanwezig. Door ontmoeting en verbinding centraal te stellen, stimuleren we contact tussen talent en de bedrijven, waardoor talenten (net afgestudeerd, maar ook met meer ervaring) een veel beter beeld krijgen van de interessante bedrijven en banen die Enschede en Twente te bieden hebben. Op Kennispark creëren we woonmilieus die aanvullend zijn ten opzichte van de meer stedelijke woonmilieus die elders in Enschede worden gerealiseerd. Zo dragen we bij aan een divers aanbod van woonmilieus om talent te boeien en te binden. De bouw van Bundle@Kennispark is in 2025 gestart. 3 In Enschede kun je prettig en gezond wonen en leven 1. Verbetering interne bereikbaarheid 2. Omvang herstructurering bestaande wijken/buurten: aantal woningen, groenere Op Kennispark wordt samen met alle partners ingezet op actief mobiliteitsbeleid gericht op het stimuleren van OV en fiets. Hierdoor blijft een groeiend Kennispark ook in de toekomst goed bereikbaar. Door leefomgeving, schone lucht, | wonen en andere functies toe te voegen minder geluidsoverlast, gezonde | ontstaat een gemengd milieu dat bodem. | verplaatsingen over grotere afstanden minder vaak noodzakelijk maakt. Door het concentreren van het autoparkeren in gebouwen of bij de Grolsch Veste ontstaat ruimte om meer bebouwing samen te laten gaan met meer groen.
D | Open Enschede 1 | Enschede is een op de inwoner gerichte | 1. | Wijze van communiceren | Niet van toepassing gemeente waarbij de menselijke maat | 2. | Vertaling van menselijke maat in uitgangspunt is voor ons handelen | regelgeving 2 | Enschede is een netwerkende en responsieve | 1. | Samenwerking met andere | Kennispark kan alleen succesvol zijn en gemeente | partners | blijven als de triple helix samenwerking 2. | Faciliteren initiatieven vanuit de | tussen overheid, onderwijs en ondernemers samenleving | goed werkt. De universiteit, gemeente, ondernemers en vastgoedeigenaren participeren gezamenlijk in de gebiedsorganisatie (inhoudelijk en financieel). Deze organisatie voert voor de founders de regie op uitvoering van de gebiedsstrategie en pakt taken op die de founders zelf minder goed kunnen oppakken. In de samenwerkingsovereenkomst tussen de partijen zijn duidelijke afspraken vastgelegd. Daarnaast is voor Kennispark ook de regionale samenwerking via de Twenteboard (development) en tussen de topwerklocaties erg belangrijk. 3 | Enschede is in toenemende mate een digitale | Niet van toepassing gemeente 5.
| Welke besluiten zijn er eerder al door de raad | Gebiedsstrategie (2018), Structuurvisie (2019), Beeldkwaliteitskader (2019), genomen? | Stedenbouwkundig en mobiliteitsplan (2021), Investeringsplan en grondexploitatie (2022), (aangepast) krediet parkeergebouw Kennispark (2025) 6. | Schrijf in hoofdlijn de planning uit (graag in 3 | Tot 2027: periodes: tussen nu en 2027, 2027 – 2030, | | Bouw woongebouw Bundle@Kennispark en gemeentelijk parkeergebouw 2030-2035), wanneer is welk | | Bouw Tech Area fase 1 door HMO. onderdeel/afwegingsinformatie gereed (woningen, voorzieningen, water, groen, etc.) Duidelijkheid over Ontwikkeling New Origin Chip Foundry eventueel i.c.m. huisvesting andere faciliteiten en ondernemingen. Bouw nieuwbouw Demcon Palatijn 2027-2030: Raadsvoorstel en uitvoering 2e fase investeringsplan Kennispark: kwaliteitsimpuls wegen/openbare ruimte aansluitend aan fase 1, tweede hoofdverbinding over Hengelosestraat, verbeteren langzaam verkeerroutes. Oplevering woongebouw Bundle@Kennispark, gemeentelijk parkeergebouw en omliggende openbare ruimte. Kaveluitgifte en ontwikkeling high tech bedrijfsverzamelgebouw in ontwikkelgebied Hengelosestraat Vertaling ambities SHE naar Kennispark.
Oplevering fase 1 Tech Area door HMO Planvorming en start bouw fase 2 Tech Area door HMO Oplevering MedTech Factory Realisatie New Origin en Chip Tech Center Twente 2030-2035: Raadsvoorstel en uitvoering 3e fase investeringsplan Kennispark: kwaliteitsimpuls wegen/openbare ruimte resterende delen gebied. Sportclustering Zuid, Schreurserve en Glanerbrug Zuid Schreurserve Glanerbrug 1. Geef een beknopte samenvatting van het project. De sportterreinen Zuid (Wesselerbrink Zuid), Schreurserve en Glanerbrug zijn op 3 april 2023 aangewezen als een clusteringslocaties. Zuid Op Zuid zitten op dit moment 3 voetbalverenigingen namelijk Victoria ’28, Aramea en SVV. CVV Achilles dat een eigen terrein aan de Horstlindelaan heeft moet aan dit cluster worden toegevoegd. Daarmee worden in totaal 2 terreinen vrijgespeeld (SVV/Achilles) en wordt door de realisatie van een MFSA een toekomstbestendig sportpark in Zuid gerealiseerd. Schreurserve Op Schreurserve spelen momenteel 3 verenigingen CVV Sparta, SV Vosta en T.V.V. EVV Phenix zal in de zomer van 2026 verhuizen naar sportpark Schreurserve en tijdelijk de huisvesting delen met SV Vosta. In april 2023 en juni 2023 is de clusterlocatie Schreurserve door de raad bekrachtigd.
Beide locaties hebben veel overeenkomsten. Het aantal leden van de verenigingen samen komt ongeveer overeen. Ook hebben de verenigingen op beide locaties aangegeven samen te willen gaan werken in één gezamenlijk gebouw. Voor beide locaties is een haalbaarheidsonderzoek uitgevoerd naar de realisatie van een MFSA. Daarnaast wordt gekeken naar de inpasbaarheid van alle voorzieningen op het terrein maar ook naar de aansluiting op de omgeving. Glanerbrug Sportlust Glanerbrug en Eilermark zijn gefuseerd, nieuwe naam ESC. We leveren een bijdrage aan ESC zodat ze een nieuwe accommodatie kunnen realiseren. Dat betekent dat er geen MFSA wordt gerealiseerd. 2. Is het project een fase binnen een grotere gebiedsontwikkeling? Zo ja; schets kort de grote gebiedsontwikkeling en de samenhang tussen eerdere fasen en de fase van dit project Het is onderdeel van de grotere clusteringsopgave voor sportterreinen. 3. Waar ligt het (stadsdeel + kaartje) Zuid ligt in de Wesselerbrink in stadsdeel Zuid. Schreurserve ligt in de wijk Stokhorst in stadsdeel Oost.
Schreurserve ligt in stadsdeel Oost in de wijk Ribbelt - Stokhorst Cluster Glanerbrug ligt in Enschede Oost, in Glanerbrug tussen de Gronausestraat en de Ekersdijk
4. Wat is de bijdrage aan de opgaven van de stad? A Inclusief Enschede 1 Elke inwoner heeft de mogelijkheid tot financiële zekerheid en stabiliteit (in levensonderhoud kunnen voorzien en een dak boven het hoofd) 1. Huisvesting bijzondere doelgroepen 2. Aandeel sociale woningbouw 3. Aandeel betaalbare woningen 4. Soort banen in gebiedsontwikkeling (voor welke doelgroep) 2 Elke inwoner heeft de mogelijkheid om keuzes te maken die gezond leven makkelijker maken. (stimulerende leefomgeving en mensen zien naar elkaar om) 1. Draagt het project bij aan meer beweging, aan groenere leefomgeving/schone lucht? 2. Draagt het project bij aan het stimuleren van ontmoetingen? 3. Fietsen en wandelen bevorderen boven autogebruik Clustering van sportparken draagt bij aan het stimuleren van sport en bewegen en ontmoeten. Door toekomstbestendige en duurzame sportparken te ontwikkelen krijgt het sportpark een fraaie uitstraling wat helpt bij het aantrekken van leden. Om te zorgen dat kinderen en volwassenen laagdrempelig kunnen blijven sporten zijn aantrekkelijke en moderne accommodaties nodig waar een gevarieerd aanbod aanwezig is. Ook draagt het bij aan het binden van sporttalent. 3 Elke inwoner heeft de kans zich optimaal te ontwikkelen (jeugdige groeit veilig en stabiel op, inwoners nemen deel aan de samenleving en iedere inwoner ontwikkelt talenten) 1.
Goede spreiding scholen en sociale voorzieningen 2. wijkvoorzieningen Clustering van sportparken draagt bij aan het stimuleren van sport, bewegen en ontmoeten. Toekomstbestendige en duurzame sportparken krijgen een fraaie uitstraling wat meerwaarde heeft voor de wijk. Het levert een bijdrage aan goede voorzieningen in de wijk B Groen en duurzaam Enschede 1 Enschede is klimaatneutraal 1. Verbetering van klimaatlabel van woningen (bestaande woningen of nieuwbouw) 2. Wijze van verwarmen in nieuw gebied 3. Aantal woningen met klimaatlabel A 4. Aantal woningen van het gas af Bij nieuwbouw van accommodaties wordt duurzaam en klimaatneutraal gebouwd. Zonnepanelen, groene daken, ledverlichting rond velden worden zoveel mogelijk toegepast. We streven ernaar energieneutraal te bouwen. Bij de aanbesteding wordt daarop gestuurd. 5. Omvang opwek hernieuwbare energie 6. Maatregelen voor hernieuwbare energie (batterij, trafo, voorkomen netcongestie, etc.) Aandacht voor reductie CO2 bij realisatie project (energiegebruik, transport, materialen) 2 Enschede is klimaatbestendig en waterrobuust ingericht 1. Stijging klimaatlabel openbare ruimte 2. Maatregelen voor vasthouden water 3. Maatregelen voor drinkwater/waterkwaliteit We nemen in de clusteringsopgave ook de opgave voor water en groen mee en proberen deze te combineren. 3 Enschede is groen en biodivers 1. Toevoeging aantal bomen 2.
Toevoeging m2 groen (buurtgroen, stedelijk groen) 3. Versterken biodiversiteit 4. Daling hittestress Op het totale terrein wordt gekeken naar het toevoegen of in stand houden van groenstructuren. Door het gebied loopt een ecozone. Die wordt gehandhaafd. 4 Enschede is circulair 1. Is de grondstoffeninzet van dit project circulair? 2. Is inkoop circulair? 3. Welke eisen stellen we aan ontwikkelaar o.g.v. circulariteit? n.v.t. C Aantrekkelijk Enschede 1 Enschede heeft veel baankansen 1. Banengroei, aantal 2. Banengroei toplocaties, aantal 3. Bvo werkfuncties 4. Ruimte voor starters/broedplaatsen 5. Vermindering reistijd naar aanliggende economische centra De sportverenigingen organiseren veel sociaal maatschappelijke initiatieven die indirect bijdragen aan het verbeteren van baankansen. Ook het beheer van de sportterreinen levert banen op. 2 Talent wordt aangetrokken, vastgehouden en ontwikkeld 1. Bijdrage aan bruisende stad (stedelijke voorzieningen, binnenstad, cultuur) 2. Welke doelgroepen worden bediend 3. Bijdrage aan cultureel middenveld 4. Aantal toegevoegde woningen 5. Aantal woningen huur/koop 6. Aantal woningen onder NHG/boven NHG 3 In Enschede kun je prettig en gezond wonen en leven 1. Verbetering interne bereikbaarheid 2. Omvang herstructurering bestaande wijken/buurten: aantal woningen, groenere leefomgeving, schone lucht, minder geluidsoverlast, gezonde bodem.
Door sportclustering proberen we het sporten aantrekkelijk te houden. Dat draagt bij aan de gezondheid van de bewoners. Door te zorgen voor toekomstbestendige multifunctionele sportaccommodaties bieden we voorzieningen op een breed maatschappelijk terrein. De MFSA’s worden breder in gezet dan alleen sporten en bewegen. Ook andere sociale activiteiten gaan plaatsvinden in de MFSA’s. Hierdoor kan de hele wijk profiteren van deze voorziening. Moderne accommodaties hebben een aanzuigende werking voor nieuwe leden. Daarnaast worden de sportparken steeds meer ingezet voor water, klimaat en biodiversiteit. Zowel Schreurserve, Zuid als Glanerbrug is gelegen langs of aan Groen- blauw structureren waardoor er diverse koppelkansen zijn. D Open Enschede 1 Enschede is een op de inwoner gerichte gemeente waarbij de menselijke maat uitgangspunt is voor ons handelen 1. Wijze van communiceren 2. Vertaling van menselijke maat in regelgeving De sportverenigingen zijn vanaf het begin betrokken bij de clusteringsopgave en kunnen hun eigen inbreng geven. 2 Enschede is een netwerkende en responsieve gemeente 1. Samenwerking met andere partners 2. Faciliteren initiatieven vanuit de samenleving In de clusteringsopgave wordt samengewerkt met Sportaal, FEV en afzonderlijke sportverenigingen om samen tot het beste resultaat te komen. 3 Enschede is in toenemende mate een digitale gemeente n.v.t. 5.
Welke besluiten zijn er eerder al door de raad genomen? 4 april 2023 en 26 juni 2023 besluit tot clustering en herindeling. April 2025 voorbereidingskrediet MFSA’s Zuid en Schreurserve 6. Schrijf in hoofdlijn de planning uit (graag in 3 periodes: tussen nu en 2027, 2027 – 2030, 2030-2035), wanneer is welk onderdeel/afwegingsinformatie gereed (woningen, voorzieningen, water, groen, etc.) In 2026 worden de ontwerpen voor de verschillende clusterlocaties verder uitgewerkt In 2026 worden de aanbestedingen opgestart t.b.v. de realisatie van de MFSA’s Zuid en Scheurserve In 2026 wordt een krediet aangevraagd voor de clusterlocatie in Glanerbrug De subsidie aan ESC voor de investeringen in de accommodatie wordt in 2026 verleend Realisatie zal in 2027 - 2028 plaatsvinden Integrale gebiedsaanpak Twekkelerveld (voorheen: DIA Twekkelerveld)
1. Geef een beknopte samenvatting van het project. De integrale gebiedsaanpak voor Twekkelerveld is een langjarige aanpak waarbij projecten en maatregelen op het gebied van wonen, energie & klimaat, economie, mobiliteit en sociale opgaven integraal in de wijk worden opgepakt. Het primaire doel is om de leefbaarheid en veiligheid in de wijk te verbeteren. Het is een samenwerking tussen de gemeente en belangrijke partners zoals de woningbouwcorporaties Domijn, De Woonplaats en Ons Huis. Meer informatie over de gebiedsaanpak is ook terug te lezen op Home - Twekkelerveld - Jij Maakt Enschede 2. Is het project een fase binnen een grotere gebiedsontwikkeling? Zo ja; schets kort de grote gebiedsontwikkeling en de samenhang tussen eerdere fasen en de fase van dit project Er is sprake van een breed gebiedsprogramma met verschillende projecten in verschillende fasen.
De belangrijkste projecten die in een voorbereidingsfase zijn: Warmtenet Twekkelerveld (haalbaarheidsonderzoek business case); Ruimtelijk handelingskader Sahara /West Twekkelerveld, inclusief een tracékeuze voor toekomstige verbinding (corridor) Twekkelerveld – UT; Onderhoud en nieuw wegprofiel Jupiterstraat; Nieuwbouw IKC (Huis van de Wijk); Sterrenpark; Herontwikkeling Paulusschool (oude schoollocatie Zevensterstraat); Vergroenen Orionplantsoen; Subsidie Volkshuisvestingfonds – verduurzaming van circa 300 particuliere woningen in Twekkelerveld; Ondergronds brengen hoogspanningskabels Tennet; Daarnaast zijn er een aantal lopende projecten in een uitvoeringsfase: Groenblauwstructuurplan Twekkelerveld; Wijkverkeersplan Twekkelerveld; Vergroenen openbare ruimte winkelcentrum Twekkelerveld Integrale aanpak afvalproblematiek; Diverse sloop-nieuwbouw, renovatie en verduurzamingsprojecten van de woningbouwcorporaties; Nieuwbouw Assinkhof; Aanpak energiearmoede (diverse kleinere ondersteunende maatregelen op het gebied van besparen en isoleren voor bewoners van Twekkelerveld met extra inzet van een energieambassadeur van Incluzio); De integrale gebiedsaanpak Twekkelerveld heeft samenhang met de gebiedsprogramma’s Kennispark en Spoorzone Hengelo-Enschede (SHE). 3.
Waar ligt het (stadsdeel + kaartje) De wijk Twekkelerveld waarvoor de integrale gebiedsaanpak wordt uitgevoerd, ligt in ons stadsdeel Noord. Het bestaat uit twee buurten: 1. Twekkelerveld 2. Tubantia – Toekomst. 1) Twekkelerveld 2) Tubantia-Toekomst 4. Wat is de bijdrage aan de opgaven van de stad? Beschrijf zo concreet mogelijk of, en zo ja hoe het project bijdraagt aan het doel. Neem daarin indien mogelijk in ieder geval de onderstaande afwegingsinformatie op. De integrale gebiedsaanpak is ontstaan vanuit inzichten die de strategische investeringsafweging (SIA) ons hebben gegeven over kwetsbare wijken in Enschede. Twekkelerveld is nog steeds één van de kwetsbare wijken waarin de leefbaarheid en veiligheid moet worden verbeterd om geen achterstand te krijgen
op andere wijken in de stad. Ook in de Omgevingsvisie is de gebiedsaanpak Twekkelerveld benoemd als één van de sleutelprojecten waar we sociale en ruimtelijke verbeteringen willen realiseren. Onder andere door woonplekken toe te voegen en de groene spoorcorridor te ontwikkelen. De nieuwbouw en herontwikkeling vanuit woningcorporaties creëert kansen om talent in de stad te houden en dichterbij het aangrenzende kennispark te brengen. Daarmee wordt het prettig(er) wonen en leven in de wijk. Aanpassingen in de openbare ruimte dragen bij aan klimaatbestendigheid en moet hittestress en wateroverlast tegengaan in deze wijk. De integrale gebiedsaanpak stelt de gemeente in staat om zowel intern als met partners (Incluzio, woningbouwcorporaties, e.d.) onderwerpen integraal te bespreken en op te lossen. Hierbij kan gedacht worden aan koppelkansen voor uitvoeringsprojecten, het aanjagen van bewonersinitatieven en het aanpakken van afvalproblematiek. Deze aanpak leidt tot breed gedragen en duurzame oplossingen die lang haar vruchten afwerpen. A Inclusief Enschede 1 Elke inwoner heeft de mogelijkheid tot financiële zekerheid en stabiliteit (in levensonderhoud kunnen voorzien en een dak boven het hoofd) 1. Huisvesting bijzondere doelgroepen 2. Aandeel sociale woningbouw 3. Aandeel betaalbare woningen 4.
Soort banen in gebiedsontwikkeling (voor welke doelgroep) De wijk kent een brede spreiding in woningtypen, inkomensniveaus en gemiddelde leeftijd. Het totaal aan woningen is 4693. Het aantal woningen (sociale woningbouw) in het bezit van de corporaties is in de gehele wijk 46%. Specifiek in de buurt Twekkelerveld is dit percentage 76%. Daarnaast is er in de wijk relatief een hoog percentage kamergewijze verhuur. Dit levert soms woonoverlast op. Het gemiddelde inkomen in de wijk bedraagt € 25.400,- wat aanzienlijk lager is dan het stedelijk gemiddelde van Enschede (€27.900). Daarnaast kampt de wijk met diverse sociale uitdagingen. Dit geldt in het bijzonder voor de buurt Twekkelerveld, waar het aandeel inwoners met een bijstandsuitkering twee keer zo hoog is als het gemiddelde in Enschede. Vormen van een gebiedsgerichte sociale agenda Op basis van een gebiedsanalyse, aanvullende data en gesprekken met bewoners formuleren we acties voor de korte termijn. Deze richten zich onder andere op bestaanszekerheid en taalvaardigheid. Denk aan informatieavonden over (financiële) regelingen, taalondersteuning en themabijeenkomsten die het netwerk in de wijk versterken en het gesprek over knelpunten en kansen stimuleren. In Twekkelerveld wordt daarnaast gewerkt aan de opzet van een jongere hub en een huiskamer voor ouders, in samenwerking met Zonnewijzer+.
Ook wordt de inzet op het Proathuus geïntensiveerd, zodat de buurtwerker zich meer kan richten op verdiepend contact met bewoners. Parallel aan de uitvoering van de korte termijn acties ontwikkelen we samen met de organisatie, partners en inwoners een lange termijn aanpak. Daarbij staat het principe centraal dat ongelijk investeren in ongelijke situaties nodig is om meer impact te realiseren. Om de gebiedsaanpak te versterken brengen we per thema de huidige inzet vanuit het stedelijk beleid in kaart, zoals Rondkomen met je Inkomen, Onze Jeugd, Onze Zorg, Gezond Enschede, Samen Leven, Samen Zorgen en het Integraal Veiligheidsplan. We verkennen hoe deze inzet in Twekkelerveld kan worden vergroot. Zo behouden we de verbinding met het stedelijk beleid en kunnen we maatwerk bieden op gebiedsniveau. Concrete (fysieke) projecten Naast de gebiedsgerichte sociale agenda dragen ook verschillende fysieke projecten bij aan financiële zekerheid en stabiliteit in Twekkelerveld: SPUK-subsidies van het Rijk, zoals het Volkshuisvestingsfonds en de Stedelijke Isolatiebon, waarmee woningen energiezuiniger en toekomstbestendiger worden gemaakt. Nieuwbouw, onder andere voor ouderen uit de wijk, om doorstroming op de woningmarkt te bevorderen, aangevuld met woningen in andere segmenten. Transitievisie warmte: Twekkelerveld is aangewezen voor een haalbaarheidsonderzoek naar aardgasvrij wonen.
Dit onderzoek is afgerond. In 2025 starten we samen met woningcorporaties het besluitvormingsproces, met als doel een betaalbaar en betrouwbaar warmtenet dat bijdraagt aan financiële zekerheid voor bewoners. 2 Elke inwoner heeft de mogelijkheid om keuzes te maken die gezond leven makkelijker maken 1. Draagt het project bij aan meer beweging, aan groenere leefomgeving/schone lucht? Er wordt binnen de gebiedsaanpak ingezet op het verbeteren van de fysieke leefomgeving. Met middelen uit het (stimulerende leefomgeving en mensen zien naar elkaar om) 2. Draagt het project bij aan het stimuleren van ontmoetingen? 3. Fietsen en wandelen bevorderen boven autogebruik Volkshuisvestingsfonds wordt geïnvesteerd in een nieuw park rond de sloop- en nieuwbouw in het Sterrenpark. Met het Groen-Blauw Structuurplan Twekkelerveld en de vergroening van het winkelcentrum bereiden we maatregelen voor tegen hittestress en wateroverlast. Tegelijkertijd ontstaat een aantrekkelijke openbare ruimte die uitnodigt tot verblijf en ontmoeting. De komst van een integraal kindcentrum (Huis van de Wijk) is gericht op het creëren van een centraal ontmoetingspunt voor bewoners en (sociale) partners. Hier worden twee basisscholen samengevoegd en gecombineerd met andere maatschappelijke functies. Ook de omliggende openbare ruimte krijgt een kwaliteitsimpuls.
Deze ontwikkeling is een belangrijke pijler binnen de integrale gebiedsaanpak. Met het wijkverkeersplan onderzoeken we hoe veilig fietsen en wandelen verder kan worden gestimuleerd. De tracékeuze voor de corridor Twekkelerveld–Universiteit Twente draagt daarnaast bij aan betere en veiligere fiets- en wandelverbindingen richting de campus. 3 Elke inwoner heeft de kans zich optimaal te ontwikkelen (jeugdige groeit veilig en stabiel op, inwoners nemen deel aan de samenleving en iedere inwoner ontwikkelt talenten) 1. Goede spreiding scholen en sociale voorzieningen 2. wijkvoorzieningen Met de realisatie van een nieuw integraal kindcentrum (Huis van de Wijk) worden tweebasisscholen samengevoegd. We combineren dat met andere maatschappelijke ontmoetingsfuncties voor de wijk én geven de omliggende openbare ruimte een impuls. Deze toekomstige ontmoetingsplek voor de wijk zien we als een belangrijke ontwikkeling binnen de integrale gebiedsaanpak. B Groen en duurzaam Enschede 1 Enschede is klimaatneutraal 1. Verbetering van klimaatlabel van woningen (bestaande woningen of nieuwbouw) 2. Wijze van verwarmen in nieuw gebied 3. Aantal woningen met klimaatlabel A 4. Aantal woningen van het gas af 5. Omvang opwek hernieuwbare energie 6. Maatregelen voor hernieuwbare energie (batterij, trafo, voorkomen netcongestie, etc.) 7.
Aandacht voor reductie CO2 bij realisatie project (energiegebruik, transport, materialen) Twekkelerveld kent volgens de beschikbare data een gemiddeld laag energielabel; veel woningen hebben nog label D of lager. Dit is aanleiding om extra in te zetten op het isoleren van bestaande woningen. Daarnaast onderzoeken we samen met woningcorporaties de haalbaarheid van een gefaseerde aanleg van een warmtenet. Voor een rendabel warmtenet is aansluiting van minimaal 70% van de woningen noodzakelijk. In de wijk vinden of komen diverse (her)ontwikkelingen plaats, zoals Newtonpark, Assinkhof en Sterrenpark, en op langere termijn de herontwikkeling van de Paulusschool, een deel van de Sahara en het gebied Rigtersbleek. Ook voeren woningcorporaties meerdere renovatie- en sloop/nieuwbouwprojecten uit. Deze ontwikkelingen vergroten het aandeel klimaat neutrale en aardgasvrije woningen in Twekkelerveld. Voor de gehele wijk stimuleren, ondersteunen en faciliteren we daarnaast duurzaamheidsinitiatieven van particuliere woningeigenaren. Dit doen we met ondersteuning van het Energieloket Enschede en de extra inzet van een energieambassadeur van Incluzio. 2 Enschede is klimaatbestendig en waterrobuust ingericht 1. Stijging klimaatlabel openbare ruimte 2. Maatregelen voor vasthouden water 3.
Maatregelen voor drinkwater/waterkwaliteit Op het gebied van hittestress en wateroverlast ligt er ook een opgave in Twekkelerveld, vooral voor hittestress. Binnen de integrale gebiedsaanpak benutten we daarom actief koppelkansen om de wijk klimaatbestendiger te maken. Bij regulier onderhoud en vervanging van riolering en wegen ontstaan mogelijkheden om extra te investeren in groene en blauwe elementen in de openbare ruimte. Deze werkzaamheden stemmen we waar mogelijk beter op elkaar af. Daarnaast werken we aan een groen- blauwstructuurplan. De uitkomsten hiervan vormen de leidraad voor de uitvoering en prioritering van klimaatbestendige maatregelen in de wijk. 3 Enschede is groen en biodivers 1. Toevoeging aantal bomen 2. Toevoeging m2 groen (buurtgroen, stedelijk groen) 3. Versterken biodiversiteit 4. Daling hittestress Met bestaande en toekomstige vergroeningsprojecten, voortkomend uit het groen-blauwstructuurplan, wordt Twekkelerveld steeds groener en neemt de biodiversiteit toe. We investeren in nieuwe en vergroende openbare ruimte bij het winkelcentrum Twekkelerveld en het Sterrenpark, waarmee hittestress wordt verminderd. Daarnaast worden thema’s als wateroverlast en hittestress structureel meegenomen in gesprekken met woningcorporaties over gebiedsontwikkeling in de wijk. 4 Enschede is circulair 1. Is de grondstoffeninzet van dit project circulair? 2.
Is inkoop circulair? 3. Welke eisen stellen we aan ontwikkelaar o.g.v. circulariteit? Binnen de integrale gebiedsaanpak sluiten we aan bij de ambitie van de gemeente Enschede om in 2050 volledig circulair te zijn. Daarbij volgen we het koersdocument Circulaire Economie en de Grondstoffenvisie Gemeente Enschede 2030–2050. De inzet van grondstoffen, inkoop en eisen aan ontwikkelaars zijn belegd bij projectmanagers van individuele projecten. Wanneer vanuit de gebiedsaanpak wordt ingekocht, gebeurt dit in afstemming met de afdeling Inkoop en volgens de geldende voorwaarden. Een concreet voorbeeld is de aanbesteding binnen het Volkshuisvestingsfonds, waarin extra aandacht is voor biobased isoleren. C Aantrekkelijk Enschede 1 Enschede heeft veel baankansen 1. Banengroei, aantal 2. Banengroei toplocaties, aantal 3. Bvo werkfuncties 4. Ruimte voor starters/broedplaatsen 5. Vermindering reistijd naar aanliggende economische centra De gebiedsaanpak Twekkelerveld richt zich primair op het vergroten van veiligheid en leefbaarheid en het realiseren van ruimtelijke en sociale verbeteringen. Verbeteringen aan woningen, openbare ruimte en de sociale structuur dragen in algemene zin ook bij aan een aantrekkelijker vestigingsklimaat voor ondernemers.
Hoewel de gebiedsaanpak niet primair is gericht op economische ontwikkeling of banengroei, kent de wijk een opvallend groot aantal ondernemers: ruim 800 geregistreerde bedrijven. Daarnaast ligt Twekkelerveld strategisch tussen het Kennispark en bedrijventerrein Rigtersbleek, waar onder andere de Spinnerij als start-up community is gevestigd. Het versterken van de fysieke verbindingen biedt hier kansen. In 2024 heeft de raad de gebiedsvisie voor bedrijventerrein Rigtersbleek vastgesteld. Deze visie zet in op een gedeeltelijke transformatie naar wonen en een kwalitatieve impuls voor nieuwe bedrijvigheid. 2 Talent wordt aangetrokken, vastgehouden en ontwikkeld 1. Bijdrage aan bruisende stad (stedelijke voorzieningen, binnenstad, cultuur) 2. Welke doelgroepen worden bediend 3. Bijdrage aan cultureel middenveld 4. Aantal toegevoegde woningen 5. Aantal woningen huur/koop Twekkelerveld ligt dicht bij het centrum en heeft aantrekkingskracht op een jongere doelgroep. De nabijheid van de binnenstad en de Universiteit Twente, gecombineerd met de relatieve betaalbaarheid van woningen, maakt de wijk aantrekkelijk voor talent en draagt bij aan talentbehoud. Woningverbetering en verduurzaming versterken de wijk als toekomstbestendige en aantrekkelijke woonmilieu. 6.
Aantal woningen onder NHG/boven NHG Door bij nieuwbouw naast goedkope en betaalbare woningen ook middeldure en dure woningen toe te voegen, vergroten we de aantrekkelijkheid van Twekkelerveld en verbreden we het aanbod voor verschillende doelgroepen. In de investeringsagenda zijn momenteel 38 woningen opgenomen met een grondexploitatie met financieel tekort: 18 koopwoningen aan de Zevensterstraat en 30 sociale huurwoningen binnen de corridorlocatie. In de komende jaren worden circa 200 woningen toegevoegd, exclusief de verkenning van inbreidingsmogelijkheden vanuit de SHE en de Omgevingsvisie. Komend jaar verkennen we samen met Domijn de ruimtelijke kansen, opgaven en verdichtingsmogelijkheden in West- Twekkelerveld, waaronder de Sahara. 3 In Enschede kun je prettig en gezond wonen en leven 1. Verbetering interne bereikbaarheid 2. Omvang herstructurering bestaande wijken/buurten: aantal woningen, groenere leefomgeving, schone lucht, minder geluidsoverlast, gezonde bodem. Door maatregelen tegen hittestress, vergroening van de openbare ruimte en verduurzaming van woningen dragen we bij aan een gezond en prettig leefklimaat in Twekkelerveld. Woningcorporaties werken aan het verbeteren en verduurzamen van hun vastgoed, waarbij wij actief koppelkansen zoeken tussen woningverbetering, herinrichting van de openbare ruimte en sociale opgaven.
Prettig wonen gaat hand in hand met veilig en comfortabel van en naar je woning komen. In 2026 wordt een wijkverkeersplan opgesteld, voor én door de wijk, waarin oplossingen voor de meest urgente verkeersproblemen worden uitgewerkt. Hierbij zoeken we proactief naar koppelkansen met toekomstige uitvoeringsprojecten, zodat wonen in Twekkelerveld nog aangenamer wordt. D Open Enschede 1 Enschede is een op de inwoner gerichte gemeente waarbij de menselijke maat uitgangspunt is voor ons handelen 1. Wijze van communiceren 2. Vertaling van menselijke maat in regelgeving Samen met partners en bewoners is een ambitiedocument voor Twekkelerveld opgesteld, inclusief kernwaarden. Eén van de kernwaarden luidt: “Twekkelerveld ontwikkelen we samen”. De gemeente voert de gebiedsaanpak niet alleen uit, maar doet dit nadrukkelijk samen met bewoners en ondernemers, die het beste weten wat er in de wijk speelt. Zo krijgt iedereen de kans om plannen te verbeteren en ondersteunen we spontane initiatieven. Binnen projecten stimuleren we participatie via bewonersbijeenkomsten, peilingen en communicatiekanalen zoals de wijkkrant Twekkelerveld en Jij Maakt Enschede.
Recente voorbeelden zijn: Het afvalfestival, georganiseerd samen met stakeholders en de wijk Een klankbordgroep van bewoners die meedenkt over de subsidieregeling VHF Een enquête onder bewoners over de vergroeningsplannen bij het winkelcentrum 2 Enschede is een netwerkende en responsieve gemeente 1. Samenwerking met andere partners 2. Faciliteren initiatieven vanuit de samenleving De gebiedsaanpak Twekkelerveld is een samenwerking tussen de corporaties Domijn, De Woonplaats, Ons Huis en de gemeente Enschede. Daarnaast werken wij ook samen met welzijnsorganisaties, bewoners en andere stakeholders. Ten aanzien van de energietransitie staan wij in contact met Twence, Ennatuurlijk en Enexis. 3 Enschede is in toenemende mate een digitale gemeente Voor onze projectcommunicatie maken we gebruik van digitale middelen, waaronder Social media, Jij maakt Enschede, digitale nieuwsbrieven via de wijkkrant Twekkelerveld. 5. | Welke besluiten zijn er eerder al door de raad | - | In 2020 is de wijkaanpak Twekkelerveld (visiedocument) door het college genomen? | vastgesteld en is de raad geïnformeerd. De stadsdeelcommissie Noord is vervolgens regelmatig over de voortgang van de gebiedsaanpak geïnformeerd. De laatste keer gebeurde dat in april 2024; - | In de door de raad vastgestelde Transitie visie Warmte is Twekkelerveld aangewezen als pilot, om de wijk aardgasvrij maken.
- | De gebiedsvisie Rigtersbleek is op 13 mei 2024 vastgesteld door de raad. - | De raad is in september 2024 schriftelijk geïnformeerd over de aanvraag volkshuisvestingsfonds - | De raad heeft in juni 2025 besloten krediet te vertrekken voor het verbeteren van de openbare ruimte bij het winkelcentrum Twekkelerveld en (een deel van) de vereiste cofinanciering op de subsidie vanuit het Volkshuisvestingsfonds. - | Voor verschillende projecten binnen het programma, waaronder de bouw van het Newtonpark, zijn door de raad ruimtelijke en financiële kaderstellende besluiten genomen. 6. | Schrijf in hoofdlijn de planning uit (graag in 3 | 2026 periodes: tussen nu en 2026, 2026 – 2030, | - | Warmtenet Twekkelerveld 2030-2035), wanneer is welk | In 2026 wordt duidelijk of de betrokken partijen hun handtekening willen zetten onderdeel/afwegingsinformatie gereed | onder een samenwerkingsovereenkomst voor het warmtenet. (woningen, voorzieningen, water, groen, etc.) | - | Vergroenen winkelcentrum Twekkelerveld Begin 2026 wordt de vergroening van het winkelcentrum uitgevoerd. - | Nieuwbouw IKC (Huis van de Wijk) In 2026 wordt de locatie definitief aangekocht en wordt er gewerkt aan een financieel haalbaar ontwerp. Gestart wordt met de planologische procedure en wordt een investeringsvoorstel aan de raad voorgelegd.
- | Sterrenpark Het Sterrenpark bestaat uit de sloop van 150 en nieuwbouw van 250 woningen door De Woonplaats, Het huis van de wijk, de nieuwe inrichting van de openbare ruimte en de realisatie van een aantal koopappartementen. In 2026 wordt het stedenbouwkundige handelingskader definitief gemaakt en wordt gestart met de planologische procedure. - | Wijkverkeersplan Twekkelerveld In 2026 wordt het wijkverkeersplan Twekkelerveld opgeleverd en gepresenteerd aan de raad. - | Groenblauw Twekkelerveld; In 2026 wordt het groenblauw structuurplan opgeleverd. - Volkshuisvestingsfonds Twekkelerveld. In Q2 2026 komen we met een voorstel om de subsidieverordening vast te stellen voor de middelen die we vanuit de rijksoverheid hebben gekregen om 300 particuliere woningen te verbeteren. - Ondergrond brengen hoogspanningskabels Tennet In Q1 2026 komen we met een kredietvoorstel i.v.m. een offerte van Tennet om een basisontwerp uit te werken voor het ondergronds brengen van hoogspanningskabels Tennet - Ruimtelijk handelingskader West Twekkelerveld Toekomstplannen voor Sahara Noord, Zuid en omliggend gebied met woningen van Domijn op grond van de gemeente.
2026 – 2030 - Warmtenet Twekkelerveld (haalbaarheidsonderzoek business case); In de periode 2026-2030 vindt voorbereiding en start van de uitvoeringsfase plaats indien de samenwerkingsovereenkomst tot stand is gekomen en er sprake is van een investeringsbeslissing door de raad. - Nieuwbouw IKC (Huis van de Wijk); In 2026 start de ontwerp en voorbereidingsfase voor het IKC en realisatie vindt naar verwachting tussen 2027 en 2028 plaats. - Sterrenpark In 2027 start de sloop en het bouwrijp maken van het terrein. Dat gebeurt gefaseerd. Realisatie van de woningen, het huis van de wijk en de aanleg van de het park zullen een periode tot 2031 in beslag nemen. - Herontwikkeling Paulusschool; Er wordt eerst gewerkt aan een ontwikkelovereenkomst en dan start de verdere planvorming en planologische procedure. De realisatiefase kan pas op z’n vroegst in 2030 plaatsvinden nadat het Huis van de Wijk is opgeleverd en de school kan verhuizen. - Herontwikkeling locatie Zevensterschool Deze locatie komt ook beschikbaar na oplevering van het huis van de wijk. In 2027 -2028 kan een plan worden gemaakt voor de herontwikkeling van deze locatie. Die vervolgens via een tender op de markt gezet kan worden. Realisatie zal op z’n vroegst in 2030 beginnen.