Agendabundel
Tekst van het document
Pagina 60
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
Voor garanties geldleningen zijn de volgende risicoprofielen bepaald: o 1. Eigen woningen particulieren 5,0% o 2. WEW - Nationale Hypotheek Garantie 2,5% o 3. WSW – woningcorporaties 0,0% o 4. Overige stichtingen en bedrijven 5,0% Omdat de vier categorieën garantstellingen verschillen qua (financieel) risico is het verantwoord om ook het risicoprofiel per categorie te bepalen. Voor de garantstellingen waarbij de gemeente alleen garant staat wordt het huidige profiel van 5% gehanteerd. De zekerheidsstructuur van het WEW verlaagt het risico nadrukkelijk en is slechts zeer gering. Toch wordt bij NHG voorgesteld voorzichtigheidshalve te kiezen voor een risicoprofiel van 2,5%. Tenslotte is de zekerheidsstructuur van het WSW dusdanig goed vormgegeven dat hiervoor het risicoprofiel op nihil gezet kan worden. Voor verstrekte geldleningen met een publiek belang (o.a. sportaccommodaties, dorps- en gemeenschapshuizen) geldt een risicoprofiel van 5,0%. Voor de grondcomplexen in exploitatie wordt jaarlijks een risicoanalyse gemaakt. Het totale berekende risico wordt als vast gegeven meegenomen. Voor nog niet in exploitatie genomen complexen bouwgrondexploitatie werd doorgaans een risicoprofiel gehanteerd van 10%. Door gewijzigde regelgeving worden niet in exploitatie genomen gronden omgezet naar strategische gronden.
De strategische gronden worden gewaardeerd op basis van verkrijgingsprijs of de lagere marktwaarde. De stelselwijziging zorgt ervoor dat afwaarderingen en verliesvoorzieningen voor deze gronden niet langer als risicopost wordt opgenomen.
Gemeente Elburg:
Pagina 61
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
Risicokwalificatie en -kwantificatie Omschrijving
Grondslag risico
Risico profiel
Benodigde capaciteit
Eventuele opmerkingen
Garantie geldleningen woningen particulieren
846.000
5%
42.300
Garanties WEW (Waarborgfonds Eigen Woningen)
164.500.000
2,5%
4.112.500
Garanties WSW (Waarborgfonds Sociale Woningbouw)
27.470.000
0%
0
Garantie geldleningen met publiek belang
663.000
5%
33.150
Verstrekte geldleningen met publiek belang
1.360.000
5%
68.000
Bodemverontreinigingen
Onbekend
Algemene risico’s Totaal incidenteel algemene dienst
62.857.000
0 5%
257.696.000
3.142.850
Er komen geen nieuwe garanties bij zodat het risico jaarlijks afneemt. Het risicoprofiel van de WEW is voorzichtigheidshalve ingeschat op 2,5%. Het risicoprofiel van de WSW is ingeschat op nihil, omdat bij ingebrekestelling leningen worden gevraagd. Dit betreft garanties aan overige stichtingen/ bedrijven. Aan verenigingen en stichtingen zijn geldleningen verstrekt voor het realiseren van nieuw- en verbouw van (sport-) accommodaties. Er is een redelijk beeld van de (potentieel) verontreinigde locaties in de gemeente. Financiële risico’s zijn niet te kwantificeren. 5% van de ‘omzet’ op begrotingsbasis
7.398.800
Grondexploitatie complexen
6.363.000
div.
2.230.000
Dit is het risicobedrag o.b.v. risicokaarten per complex en de mogelijke gevolgen van de marktwaardetoets.
Vennootschapsbelasting
2.230.000
20-25%
446.000
O.b.v. winstverwachting in de toekomst
Totaal incidenteel bouwgrond
8.593.000
Omschrijving
Grondslag risico
Gevolgen inflatie/energieprijzen
Onbekend
Gemeentefonds: Compensatie tekorten jeugdhulp/nieuw financieringsstelsel/nadere onderzoeken herijking
Onbekend
Uitvoering Jeugdwet
875.000
Uitvoering Participatiewet
Onbekend
Invoering Omgevingswet
Onbekend
Totaal structureel algemene dienst
875.000
2.676.000
Risico profiel
50%
Benodigde capaciteit
437.500
Eventuele opmerkingen Het is onduidelijk of de hoge inflatie en de energieprijzen gevolgen voor 2023 en verder structurele financiële gevolgen zal hebben. Deels wordt het gecompenseerd door het accres in het gemeentefonds. In de begroting is naast de de reguliere inflatie een structurele stelpost van € 400.00 opgenomen. Voor de stijging van de energielasten is in 2023 & 2024 een stelpost geraamd van € 500.000. Na 2026 staat de hoogte van het gemeentefonds allerminst vast. Er spelen 3 dossiers: er komt een vervolg op de herijking en er is nog geen duidelijkheid over de structurele compensatie tekorten jeugdhulp. Daarnaast onderzoekt het rijk een nieuw financieringsstelsel voor de algemene uitkering ingaande 2026. Het beroep op Wmo begeleiding neemt door verschillende oorzaken toe. In 2022/2023 wordt rekening gehouden met een extra uitname uit de reserve sociaal domein van ruim € 500.000. Maatregelen om het structurele tekort te dringen zijn nog niet gelukt. De reserve sociaal domein kan voor deze begrotingsperiode ter dekking worden ingezet. De inkomsten voor de werkvoorziening nemen jaarlijks af. Hierdoor zullen er in de toekomst tekorten ontstaan. Met de reserve sociaal domein op de achterhand zullen op termijn naar verwachting extra structurele middelen beschikbaar gesteld moeten worden.
Het is onduidelijk in welke mate voor deze taak in de toekomst structurele middelen beschikbaar gesteld moeten worden.
437.500
Algemene dienst De grondslag voor de berekening van de totaal gekwantificeerde incidentele risico’s vormt een bedrag van € 258 miljoen. De gekwantificeerde risico’s zijn gebaseerd op het maximum te betalen bedrag. Het risicoprofiel geeft aan in welke mate het risico wordt meegenomen voor de berekening van de benodigde weerstandscapaciteit. Het totale kwantificeerbare risico bedraagt € 7.398.800 (incidenteel).
Gemeente Elburg:
Pagina 62
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
Bouwgrondexploitatie De grondslag voor de berekening van het totaal aan gekwantificeerde risico’s voor de bouwgrondexploitatie bedraagt € 8,6 miljoen. Ten aanzien van het risico van de gronden is het risicoprofiel divers. Totaal komt het risico op € 2.676.000. Structurele weerstandscapaciteit In de tabel zijn de structurele risico’s beperkt gekwantificeerd vanwege de langere termijn van het mogelijk optreden van het risico. De grondslag voor de berekening van de totaal gekwantificeerde structurele risico’s vormt een bedrag van € 875.000. Het risicoprofiel geeft aan in welke mate het risico wordt meegenomen voor de berekening van de benodigde weerstandscapaciteit. Het totale kwantificeerbare risico bedraagt € 437.500 (structureel).
Weerstandscapaciteit De omvang van de weerstandscapaciteit is van belang voor de beoordeling van de financiële positie van de gemeente. De weerstandscapaciteit omvat de mogelijkheden voor een gemeente om financiële tegenvallers (risico’s) op te kunnen vangen. Beschikbare weerstandscapaciteit Wat niet wordt meegenomen zijn de stille reserves en de bestemmingsreserves. Stille reserves worden gevormd door bezittingen die wel aanwezig zijn maar waarvan de waarde niet uit de balans blijkt. Een algemeen kenmerk is dat men er niet direct over kan beschikken. Om deze reden worden de stille reserves niet tot de beschikbare weerstandscapaciteit gerekend. Theoretisch is het mogelijk om bestemmingsreserves in te zetten voor berekening van de benodigde weerstandscapaciteit. In de vastgestelde nota reserves en voorzieningen 2019 zijn de bestemmingsreserves (op bestaansrecht) doorgelicht. Vandaar dat deze categorie niet meegenomen wordt ter bepaling van de beschikbare weerstandscapaciteit. Inventarisatie De weerstandscapaciteit bestaat uit drie onderdelen. Algemene (weerstands-) reserves Ruimte in de begroting Onbenutte belastingcapaciteit Algemene (weerstands-)reserves Voor de bepaling van de weerstandscapaciteit is de hoogte van het vrije deel van de volgende reserves van belang. Omschrijving Algemene reserve Algemene reserve bouwgrondexploitatie
Vrij besteedbaar saldo 12.809.000 3.794.000
Zoals aangegeven hebben beide reserves ter dekking van de risico’s een minimumsaldo van respectievelijk € 7,5 miljoen en € 2,5 miljoen. Ruimte in de begroting Bij de bepaling van de ruimte in de begroting wordt uitgegaan van de opgestelde MPB 2023-2026 . Op een viertal onderdelen in deze MPB kan de eventuele incidentele en structurele financiële ruimte worden gevonden. Incidenteel: Omschrijving Onvoorzien: Primitief begroting 2023 Saldo stelpost Begrotingsoverschot: Primitief begroting 2023 Totaal incidentele ruimte in de begroting
Raming 50.000 50.000 162.000 212.000
Structureel: Omschrijving Onvoorzien: Primitief begroting 2023 Structureel onvoorzien 2023-2025 Saldo MPB 2022-2025 Totaal structurele ruimte
Raming 20.000 60.000 1.000 81.000
De onbenutte belastingcapaciteit Onze gemeente kan extra middelen genereren door belastingen te verhogen en heffingen meer kostendekkend te maken (in zoverre daarvoor nog mogelijkheden bestaan). 1.] Belastingen verhogen:
Gemeente Elburg:
Pagina 63
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
De onbenutte belastingcapaciteit OZB wordt berekend door de gemeentelijke tarieven te vergelijken met de inkomstenmaatstaf OZB zoals deze geldt voor de berekening van de algemene uitkering. De OZB-tarieven van de gemeente Elburg voor zowel gebruiker en eigenaar niet-woningen als eigenaar woningen bevinden zich boven de inkomstenmaatstaf OZB zodat geen sprake is van onbenutte belastingcapaciteit. Bedragen
WOZ-waarde
Heffingsmaatstaf Elburg
Inkomstenmaatstaf OZB
Onbenutte belastingcapaciteit
Eigenaar woningen Eigenaar niet-woningen
€ 3.215.891 € 899.000
0,094% 0,1900%
0,0939% 0,1576%
0 0
Gebruiker niet-woningen Onbenutte capaciteit
€ 629.000
0,1520%
0,1270%
0
2.] Heffingen meer kostendekkend maken: In de gemeente Elburg geldt het beleid dat in principe de kosten van dienstverlening voor 100% verhaald worden op de aanvrager. Alleen ten aanzien van de begraafrechten worden de kosten voor 85% in rekening gebracht. Hier is theoretisch dus sprake van een structurele onbenutte ruimte in de begroting. Bedragen Kosten begraven
Raming 877.000
Opbrengsten begraafrechten Onbenutte capaciteit (15%)
-553.000 324.000
Totale capaciteit Bij bepaling van de weerstandscapaciteit wordt onderscheid gemaakt tussen de “algemene dienst” en de bouwgrondexploitatie. Daarbij zij niet gezegd dat tegenvallers onderling niet gecompenseerd zouden kunnen worden. Formeel is er immers sprake van één gemeente. Weerstandscapaciteit algemene dienst: Algemene reserve
Bedrag 12.809.000
Incidentele ruimte in de begroting
162.000 12.971.000
Structurele ruimte in de begroting Onbenutte belastingcapaciteit (OZB) Onbenutte belastingcapaciteit (begraafrechten)
Incidenteel
1.000 0 324.000 325.000
Structureel
Het bedrag ad € 13 miljoen geeft dus het vermogen van de gemeente weer om binnen de “algemene dienst” maatregelen te treffen om incidentele financiële tegenvallers binnen de begroting op te kunnen vangen. Weerstandscapaciteit bouwgrondexploitatie: Algemene reserve bouwgrondexploitatie
Bedrag 3.794.000 3.794.000
Incidenteel
Dit bedrag geeft het vermogen van de gemeente weer om de tegenvallers van bouwgrondexploitaties op te kunnen vangen.
Gemeente Elburg:
Pagina 64
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
Financiële kengetallen Signaleringsoverzicht De onderstaande 11 kengetallen worden in één overzicht gepresenteerd. Bij de presentatie is eveneens de normering per categorie weergegeven (conform provinciale toezichthouder). Op basis van de signaleringswaarden van de provincie en eigen signaleringswaarden kunnen de kengetallen van de gemeente Elburg op drie na allemaal ingeschaald worden in categorie A. Over het algemeen kan worden gesteld, dat de categorie A het minst risicovol is en categorie C het meest. Kengetal
W 2021
B 2022
MJB 2023
MJB 2024
MJB 2025
MJB 2026
risico A
risico B
risico C
Netto schuldquote
20%
38%
39%
30%
25%
52%
<90%
90-130%
>130%
Netto schuldquote gecorrigeerd
13%
32%
35%
24%
20%
48%
<90%
90-130%
>130%
Solvabiliteitsratio
59%
56%
53%
59%
60%
52%
>50%
20-50%
<20%
Grondexploitatie
6%
4,4%
10%
3,5%
3,4%
3,4%
<20%
20-35%
>35%
Structurele exploitatieruimte
2,2%
1,6%
4%
0,9%
0,9%
0,9%
> 0%
0%
< 0%
Belastingcapaciteit
92%
95%
94%
94%
94%
94%
<95%
95-105%
>105%
Woonlasten, Coelo rangnummer
13
74
77
77
77
77
<100
100-300
>300
Weerstandsratio - incidenteel
1,37
1,58
1,59
1,77
1,76
1,76
> 1,5
1,0-1,5
< 1,0
Weerstandsratio - structureel
0,62
0,37
0,47
0,40
0,40
0,40
> 1,5
1,0-1,5
< 1,0
Liquiditeit
1,31
1,03
1,05
1,05
1,05
1,05
> 1,5
1,0-1,5
< 1,0
< €1.500
€1.500€2.500
> €2.000
Netto schuld per inwoner
537
1.068
1.189
1026
1005
914
Toelichting kengetallen: Kengetallen
Omschrijving
Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd
De totale schulden afgezet tegen de totale baten De totale schulden exclusief doorgeleende gelden afgezet tegen de totale baten
Solvabiliteitsratio Grondexploitatie
Het eigen vermogen (reserves) afgezet tegen het totale vermogen De waarde van de grond ten opzichte van de totale baten
Structurele exploitatieruimte Belastingcapaciteit
Het structurele exploitatiesaldo vergeleken met de totale baten De hoogte van de belastingopbrengst ten opzichte van het landelijke gemiddelde
Woonlasten, Coelo rangnummer Weerstandsratio - incidenteel
Rangnummer woonlasten voor huishoudens (OZB, riool, afval) Het vermogen om incidentele financiële tegenvallers op te kunnen vangen
Weerstandsratio - structureel Liquiditeit
Het vermogen om structurele financiële tegenvallers op te kunnen vangen Verhouding korte schulden ten opzichte van de aanwezige liquide middelen
Netto schuld per inwoner
De totale netto schuld gedeeld door het aantal inwoners
Gemeente Elburg:
Pagina 65
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
Paragraaf 2
Onderhoud kapitaalgoederen Inleiding De paragraaf onderhoud kapitaalgoederen geeft een dwarsdoorsnede van de begroting. Uitgaven voor onderhoud kunnen op diverse programma’s voorkomen. Voor onderhoud van kapitaalgoederen gaat een substantieel deel van de middelen van de begroting om. In deze paragraaf wordt het beleidskader omtrent het onderhoud van de kapitaalgoederen weergegeven. Het gewenste onderhoudsniveau komt hierin tot uitdrukking. Het beleid van de gemeente Elburg voor het onderhoud van kapitaalgoederen is vastgelegd in de volgende nota’s en verordeningen: Beheerplan
Geldend voor de periode van
Vastgesteld op:
Beleidsplan Openbare Ruimte
2020-2024
Planning: 2022
Beleidsplan Riolering en Water
2021-2030
27-9-2021
Bermbeheerplan
April 2004 – onbepaalde tijd
13-4-2004
Planning: 2022 actualiseren Beheerplan onderhoud gebouwen
2022-2031
Geactualiseerd: 2021
Beheerplan Haven (2021 vrijgevallen)
Planning: 2023
Wegen Algemeen Regulier onderhoud en reconstructies van wegen worden nu geraamd in de exploitatie en verevend met de bestemmingsreserve openbare ruimte. Hierdoor is de dekking van het toekomstig wegenonderhoud zeker gesteld. De uitvoering zal plaatsvinden aan de hand van de jaarlijkse inspectie op basis van de in het beheerplan Openbare Ruimte opgenomen uitgangspunten. Er is sprake van verschillende categorieën wegen die ieder een eigen normering qua kwaliteitsniveau kennen. De investeringskredieten voor wegen verlopen via het MIP. Werkzaamheden Naast het reguliere jaarlijks terugkerend klein onderhoud aan wegen, bermen en wegmeubilair zijn de werkzaamheden in het kader van groot onderhoud bepaald en uitgevoerd aan de hand van de visuele inspecties. Omschrijving Gemeentepersoneel
Begroot 2023 1.001.449
Begroot 2024 1.032.707
Begroot 2025 1.064.887
Begroot 2026 1.098.018
Goederen en diensten
1.020.124
1.084.059
1.099.721
1.115.618
Rente en afschrijving
394.385
394.385
397.436
397.436
Reserves
20.417
20.417
17.366
0
2.415.958 1.234.837
2.511.151 0
2.562.044 146.648
2.611.072 581.569
0
146.648
581.569
Exploitatie Vervanging wegen Winkelcentrum ’t Harde
800.000
Havendijkje
200.000
Investeringen
2.234.837
Openbare verlichting Algemeen Openbare verlichting dient het veiligheidsaspect op zowel verkeerstechnisch terrein als op het terrein van de sociale veiligheid. Gewerkt wordt met een voortschrijdend beheerplan openbare verlichting. Gebaseerd op het beheerplan vindt jaarlijks ten laste van de exploitatie een storting in de reserve openbare verlichting plaats. De geplande vervangingsinvesteringen in armaturen en lichtmasten worden uit de bestemmingsreserve openbare verlichting gedekt. Deze investeringen verlopen via de meerjarige investeringsplanning (MIP). Voor elektra, regulier onderhoud en reparaties worden jaarlijks budgetten in de begroting opgenomen. Voor het verkeerstechnisch veiligheidsaspect wordt met name het kwaliteitsniveau zoals bepaald door de landelijke normen van het NSVV (Nederlandse Stichting Voor Verlichtingskunde) aangehouden. Deze normen zijn verschillend per categorie weg, gebied en functie. Inzake het aspect sociale veiligheid geldt lokaal beleid. Bij nieuw- en herinrichtingswerken worden armaturen voorzien van LED verlichting. Vanaf 2023 is het de bedoeling om “oude” armaturen versneld te vervangen door LED. Gemeente Elburg:
Pagina 66
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
Werkzaamheden Hoewel planmatig wordt gewerkt, vindt als toetsing vooraf visuele inspectie plaats. Indien mogelijk worden investeringen uitgesteld. In het kader van het beheerplan openbare ruimte is een plan van aanpak opgesteld hoe het binnen het huidige budget mogelijk is versneld energiezuinige verlichting aan te brengen. Dit plan wordt eind 2022 vastgesteld Omschrijving
Begroot 2023
Begroot 2024
Begroot 2025
Begroot 2026
Goederen en diensten
21.867
22.195
22.528
22.866
Rente en afschrijving
73.079
88.832
104.929
104.929
Reserves
-13.174
-28.927
-45.024
0
Exploitatie
107.203
108.687
110.318
111.843 1.388.696
Exploitatie
1.388.486
1.388.555
1.388.625
Vervanging armaturen
351.213
402342
397.500
0
Vervanging lichtmasten
75.914
84.601
96.195
80.228
427.127
486.943
493.695
80.228
Investeringen
Riolering Algemeen Voor verwijdering van afvalwater uit de woonomgeving is riolering een onmisbare voorziening. Riolering beschermt de volksgezondheid en het milieu. De inzameling en transport van afvalwater is een wettelijke gemeente taak. Onderhoud en vervanging van bestaande riolering en aanleg van nieuwe riolering is gebaseerd op het beleidsplan riolering en water welke in samenwerking met de gemeente Nunspeet, Oldebroek, Hattem en het waterschap is opgesteld. De nadruk komt steeds meer te liggen op het veranderde klimaat. De winters worden natter en regenbuien in de zomer intenser. Om hier mee om te gaan koppelt de gemeente zowel in bestaande- als in nieuwe situaties het regenwater af. Hierbij wordt de voorkeursvolgorde gehanteerd van vasthouden, bergen en afvoeren. Onderhoudswerken zijn gebaseerd op periodieke inspecties van de riolering. De gemeente werkt planmatig. De investeringskredieten voor vervanging en aanleg verlopen via het MIP. Werkzaamheden Op basis van het beleidsplan riolering en water in relatie tot overige geplande werken vindt onderhoud en vervanging plaats. Naast regulier onderhoud zijn in het plan bedragen opgenomen voor vervangingsinvesteringen (op basis van inspecties). Daarnaast zijn in de MIP een aantal kredieten opgenomen voor reconstructie en ombouw van rioolstelsels. Omschrijving
Begroot 2023
Begroot 2024
Begroot 2025
Begroot 2026
Gemeentepersoneel
324.537
334.273
344.301
354.630
Goederen en diensten
474.531
458.081
441.631
441.631
Rente en afschrijving
623.978
640.428
656.878
656.878
Reserves
11.500
11.500
11.500
11.500
Exploitatie
1.434.546
1.444.282
1.454.310
1.464.639
Vrijvervalriolen
2.287.060
512.500
512.500
350.000
Mechanische gemalen
157.000
30.000
30.000
30.000
Mechanische drukriolering/persleiding
133.000
15.000
15.000
15.000
2.577.060
557.500
557.500
395.000
Investeringen
Water Algemeen Het gaat hierbij om zowel de kwaliteit als kwantiteit van het oppervlaktewater. Ten aanzien van de kwaliteit is de wijze waarop de gemeente omgaat met duurzaam waterbeheer vastgelegd in deze nota stedelijk waterbeheer. Samen met het waterschap is het Waterkwaliteitsspoor (gericht op oppervlaktewater in relatie met riolering) gevolgd. De voorgestelde maatregelen leiden tot een beter en aantrekkelijker oppervlaktewater. Deze maatregelen zijn opgenomen in het beleidsplan riolering en water.
Haven Algemeen De gemeente is eigenaar van de haven. De gemeente is verantwoordelijk voor de kades en beschoeiingen en andere voorzieningen. Het reguliere onderhoud wordt uitgevoerd op basis van visuele inspecties. Door het vrijvallen van de voorziening van de haven en het ontbreken van het meerjarig onderhoudsplan vallen de kosten volledig ten laste van de exploitatie.
Gemeente Elburg:
Pagina 67
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026 Omschrijving Gemeentepersoneel
Begroot
Begroot
Begroot
2023
2024
2025
Begroot 2026
119.313
122.892
126.579
130.377 88.934
Goederen en diensten
86.798
87.499
88.22
Rente en afschrijving
82.022
82.022
82.022
82.022
288.133
292.413
208.601
301.333
Exploitatie
Groen Algemeen In het beleidsplan Openbare Ruimte is de gewenste beeldkwaliteit voor het groen vastgelegd. Op basis van dit kwaliteitsniveau worden de onderhoudsmaatregelen uitgevoerd. Voor het reguliere onderhoud staan jaarlijks budgetten in de begroting. Grotere investeringen verlopen via het MIP. De kosten daarvan worden gedekt uit de bestemmingsreserve openbare ruimte. Het meer grootschalig en structureel “massawerk” is uitbesteed. Kleinschalig, relatief arbeidsintensiever werk wordt meestal via de eigen dienst uitgevoerd. Werkzaamheden Naast het reguliere onderhoud vindt ook (beperkt) omvorming en renovatie van groenvakken plaats. Waar mogelijk wordt vervanging meegenomen met andere (herinrichting)projecten. De reserve openbare ruimte wordt waar mogelijk mede ingezet om reconstructies en achterstanden op groen te bekostigen. Omschrijving
Begroot 2023
Begroot 2024
Gemeentepersoneel
633.137
Goederen en diensten
848.003
Rente en afschrijving Reserves Exploitatie
Begroot 2025
Begroot 2026
651.948
671.320
691.270
860.722
873.630
866.735
45.038
49.255
49.255
49.255
-21.813
-21.813
-21.813
-21.813
1.504.365
1.540.122
1.572.392
1.585.447
Inrichting openbare ruimte Kopse Waard
341.000
Vervanging tractor
90.000
Vervanging kleine tractor Investeringen
55.000 486.000
Speelvoorzieningen Algemeen De gemeente Elburg heeft een speelruimteplan waarin opgenomen de noodzakelijke vervangingen in verband met ouderdom en veiligheidseisen. De bedoeling is dat het speelruimteplan onderdeel gaat uitmaken van het beheerplan openbare ruimte. Voor zowel vervangingen als regulier onderhoud staan jaarlijks budgetten in de begroting. Werkzaamheden Naast het regulier onderhoud aan speelvoorzieningen wordt op basis van het beheerplan en de periodieke visuele inspecties speelplekken gerenoveerd dan wel speelwerktuigen vervangen. Bij de uit te voeren werkzaamheden wordt voldaan aan de eisen die gesteld worden in het kader van veiligheid. Omschrijving Gemeentepersoneel
Begroot 2023 0
Begroot 2024 0
Begroot 2025 0
Begroot 2026 0
Goederen en diensten
151.784
154.059
156.370
158.713
Rente en afschrijving
0
0
0
0
Reserves
0
0
0
0
151.784
154.059
156.370
158.713
Exploitatie
Begraafplaatsen Algemeen Onderhoud aan de begraafplaatsen vindt plaats op sobere, doch nette en respectvolle wijze. Kwaliteitsniveau is vastgelegd in bestekken. Het beheer vindt deels plaats door de eigen dienst en deels door derden. Het onderhoud vindt met name plaats op basis van visuele inspectie. De jaarlijkse budgetten voor onderhoud zijn vooralsnog voldoende om een adequaat onderhoudsniveau te handhaven. Werkzaamheden Naast de werkzaamheden in verband met begraven vindt vooral regulier onderhoud plaats aan de voorzieningen op de begraafplaats overeenkomstig het hiervoor vastgestelde niveau. Gemeente Elburg:
Pagina 68
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
De bestemmingsreserve begraafrechten wordt ingezet ter egalisering van de tarieven voor begraafrechten. Hierbij wordt rekening gehouden met een kostendekkingspercentage van 80%. De afgelopen jaren bleef de stijging van de tarieven voor begraafrechten daardoor beperkt tot de inflatiecorrectie. Omschrijving
Begroot 2023
Begroot 2024
Begroot 2025
Begroot 2026
Gemeentepersoneel
385.016
396.566
408.466
420.717
Goederen en diensten
114.369
116.084
117.825
119.591
Rente en afschrijving
84.597
128.164
128.164
128.164
Reserves
-66.710
-104.979
-104.979
-104.979
Exploitatie
517.272
535.835
549.476
563.493
0
0
Vervanging Graflift 3 stuks
15.000
Vervanging hydraulische kraan (+toebehoren) Uitbreiding parkeerplaats begraafplaats Bovenweg
75.000 50.000
Uitbreiding begraafplaats Oostelijke Rondweg Investeringen
815.000 65.000
890.000
Gemeentelijke gebouwen (onderhoud) Algemeen In het beheerplan onderhoud gemeentelijke gebouwen (2022 –2031) wordt de noodzaak van een beheerplan benoemd, welke soorten onderhoud te onderscheiden zijn, welke gebouwen onderhouden worden en welk onderhoud de komende periode verwacht wordt en wat de geraamde kosten hiervan zijn. In dit beheerplan is een raming gemaakt wat de kosten voor het onderhoud voor de periode 2022 tot en met 2031. Elke vier jaar wordt het plan geactualiseerd. De onderhoudsplanningen zijn opgesteld voor vier categorieën gebouwen: 1. Gemeentelijke gebouwen 2. Gemeentelijke monumenten 3. Dorps- en gemeenschapshuizen 4. Zwembad De Hokseberg
Werkzaamheden Op basis van de financiële verslaggevingsregels worden bij onderhoud drie categorieën onderscheiden en uitgevoerd: 1. Preventief onderhoud: Al het onderhoud dat gedurende het lopende jaar uitgevoerd moet worden om een gebouw in stand te houden en te laten functioneren op een bepaald kwaliteitsniveau (functioneel en representatief). Denk hierbij bijvoorbeeld aan het schilderwerk, het onderhoud van de installaties, klachtenonderhoud, e.d. Daarnaast worden ook kleine investeringen en kleine wensen bij het preventieve onderhoud meegenomen. 2. Technisch en groot onderhoud: Dit soort onderhoud is meestal ingrijpend van aard, wordt op een groot deel van het gebouw uitgevoerd, na een langere gebruiksperiode. Het is gericht op het behouden van een technisch goede en veilige staat van het gebouw. Het betreft bijvoorbeeld het vernieuwen van installaties zoals CV-ketels of het vervangen van de dakbedekking. Technisch/groot onderhoud wordt ook wel investeringsonderhoud genoemd. 3. Investeringen: Investeringen zijn weer onder te verdelen in 3 typen: a. Levensduur verlengend onderhoud: dit zijn onderhoudsinvesteringen die worden gedaan ten behoeve van een bestaand gebouw die expliciet leiden tot een substantiële levensduurverlenging. b.
Nieuwe of uitbreidingsinvesteringen: dit zijn investeringen ten behoeve van de ontwikkeling van nieuwe of uitbreiding van het huidige aantal gebouwen. c. Vervangingsinvesteringen: dit zijn investeringen ten behoeve van de vervanging van (een deel van) een gebouw als gevolg van economische veroudering. Omschrijving
Begroot 2023
Begroot 2024
Begroot 2025
Begroot 2026
Goederen en diensten
260.491
263.621
266.798
270.021
Exploitatie
260.491
263.621
266.798
270.021
0
0
0
Herstel klokkenstoel en uitbreiding carillon
320.000
Fondsenwerving
-160.000
Investeringen
160.000
Gemeente Elburg:
Pagina 69
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
Renovatie gemeentehuis Algemeen De huisvesting en inrichting van de gemeentelijke organisatie moet vernieuwd worden omdat: 1. Deze op verschillende vlakken niet duurzaam is: Hoog energieverbruik Slechte bezettings- en benuttingsgraad van ruimten 2. De werkomgeving op diverse punten ongezond en niet meer van deze tijd is: Slecht binnenklimaat (door slecht werkende installaties, bouwfysische gebreken) Verouderde materialen (vervuild en esthetisch ouderwets e.d.) Stressgevoelig (slecht geconcentreerd kunnen werken) 3. De inrichting niet past bij de beoogde nieuwe manier van werken (functionaliteit van de inrichting): Tijd en plaats onafhankelijk werken Projectmatig werken en samenwerken Digitalisering Werkzaamheden Bestuurlijke besluitvorming over het beschikbaar stellen van voorbereidingskrediet voor de nadere uitwerking van de vervolgfase in het proces voor huisvesting van de gemeentelijke organisatie: de definitiefase.
Definitiefase: o Bepalen projectorganisatie o Manier van werken uitwerken en vastleggen in een Programma van Eisen (met Schetsontwerp als mogelijkheid); o Overall planning o Budget (op basis van Programma van Eisen en Schetsontwerp): stichtingskosten bepalen door bouwkostendeskundige en uitwerking exploitatiekosten
(Verplaatsing) gemeentewerf Algemeen De gemeentewerf moet gerenoveerd worden omdat deze niet meer voldoet aan de hedendaagse functionele eisen. Veel opstallen zijn verouderd, vertonen gebreken en zijn te klein. De huidige milieustraat op de gemeentewerf voldoet niet aan de huidige maatstaven. Benodigde uitbreiding op de locatie is niet mogelijk omdat deze (te) weinig ruimte biedt en bewoners zullen gaan klagen door toenemende verkeersbewegingen en daarmee gepaard gaande overlast. Er vinden nu voorbereidingen plaats voor het realiseren van een grondstoffenstation op Broeklanden 2. Door bezwaarprocedures bij de vergunningverlening vindt hier nu vertraging plaats. Daarnaast worden nu de voorbereidingen getroffen om de nieuwe gemeentewerf te realiseren naast het grondstoffenstation. Deze combinatie zal zowel op functioneel als organisatorisch vlak voordelen bieden. Werkzaamheden Aanleggen grondstoffenstation Voorbereidend onderzoek nieuwe gemeentewerf: o Opstellen van een programma van eisen (functioneel, technisch etc.) o Globale investeringsraming
Gemeentelijke gebouwen en klimaatneutrale organisatie Algemeen We werken aan het realiseren van een klimaatneutrale bedrijfsvoering. Een klimaatneutrale bedrijfsvoering is een bedrijfsvoering waarbij zo duurzaam mogelijk wordt geopereerd en die de uiteindelijk nog benodigde energie duurzaam en, waar mogelijk, lokaal opwekt. Het in 2017 door bureau DWA uitgevoerde onderzoek heeft de mogelijkheden voor realisatie van een klimaatneutrale bedrijfsvoering in kaart gebracht. Voor een klimaatneutrale bedrijfsvoering gaat het om de onderdelen gebouwen, wagenpark, dienstreizen, openbare verlichting en overige installaties. Als vervolg op het eerste onderzoek is eind 2019 gestart met het opstellen van implementatieplannen voor die verschillende onderdelen, waarbij is gelet op technische, organisatorische en financiële haalbaarheid. Omdat voor de bedrijfsvoering altijd energie nodig blijft, is ook een onderzoek gedaan naar de mogelijkheden om deze energie zelf en lokaal duurzaam op te wekken.
Gemeente Elburg:
Pagina 70
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
Werkzaamheden De benodigde werkzaamheden en maatregelen zullen, gezien de beschikbare financiële middelen, capaciteit en de stand van de technieken, gefaseerd worden uitgevoerd.
Onderwijsgebouwen Algemeen Vanaf 1 januari 2015 zijn de schoolbesturen van PO, SO en VO verantwoordelijk voor al het onderhoud, zowel buiten als binnen onderhoud. De schoolbesturen ontvangen van het rijk hiervoor een lumpsumbekostiging. De gemeente heeft de volgende verantwoordelijkheden op het gebied van onderwijshuisvesting en ontvangt hiervoor een rijksvergoeding uit het gemeentefonds: Nieuwbouw, vervangende nieuwbouw en uitbreiding Medegebruik/verhuur (schoolbestuur moet hiervoor toestemming vragen) Constructiefouten (bijvoorbeeld bij een asbestbesmetting) Herstel in geval van bijzondere omstandigheden (schade als gevolg van bijvoorbeeld brand, diefstal, storm) Bekostiging van en buitenonderhoud aan gymnastiek voorzieningen Verzekeringen en OZB. Werkzaamheden De formele gang van zaken is dat schoolbesturen door middel van het indienen van een ‘aanvraag bekostiging van een voorziening onderwijshuisvesting’ (eenmalig per jaar, voor 1 februari) in aanmerking kunnen komen voor een onderwijsvoorziening waar de gemeente de zorgplicht voor heeft. De aanvragen worden door de gemeente getoetst op ontvankelijkheid en daarna op het ‘Programma’ (toekenning) of op het ‘Overzicht’ (afwijzing) gezet. Projecten op het ‘Programma’ worden daarna in overleg met het schoolbestuur in uitvoering genomen.
In juli 2021 is het integraal huisvestingsplan onderwijshuisvesting 2021-2041 vastgesteld. Het IHP heeft een formele status als beleidsdocument. Met het IHP wordt onderwijsbeleid voor de komende jaren beschreven en gepland met de daarbij behorende reservering van financiële ruimte in de gemeentelijke meerjarenbegroting. Jaarlijks dient het college het huisvestingsprogramma (op basis van de verordening VHO) voor het daaropvolgende jaar vast te stellen waarbij, op basis van een businesscase op het geplande moment, financiële middelen beschikbaar worden gesteld waar al in de meerjarenbegroting rekening mee is gehouden. De verordening Voorziening onderwijshuisvesting dient als een juridisch vangnet voor situaties waarin het IHP niet voorziet.
Omschrijving
Begroot
Begroot
Begroot
Begroot
2023
2024
2025
2026
Gemeentepersoneel
33.837
34.853
35.898
36.975
Goederen en diensten
8.929
9.058
9.188
9.321
Rente en afschrijving
1.372.604
1.372.604
1.372.604
1.372.604
Reserves
-437.723
-437.723
-437.723
-437.723
Exploitatie
977.647
978.792
979.967
981.177
Renovatie Nuborgh LF
8.245.000
0
0
0
Investeringen
8.245.000
0
0
0
Gemeente Elburg:
Pagina 71
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
Paragraaf 3
Financiering Deze paragraaf bevat de beleidsvoornemens ten aanzien van de financieringsportefeuille. Tevens wordt de financieringsfunctie transparant gemaakt ten behoeve van het sturen, beheersen en controleren ervan. Afhankelijk van het gewicht van en de ontwikkelingen in de financieringsfunctie kunnen in deze paragraaf ook andere onderdelen aan de orde komen die invloed hebben op de financieringsfunctie, zoals beleidsvoornemens ten aanzien van schatkistbankieren, financiering, de financieringspositie, de leningenportefeuille, kasbeheer, etc. Inleiding Op grond van artikel 12, lid 4, van de Financiële verordening stelt het college de regels vast omtrent de financieringsfunctie in een treasurystatuut. De raad geeft de kaders aan waarbinnen het college de financieringsfunctie uitoefent. De Wet financiering decentrale overheden (Wet Fido) definieert de financieringsfunctie als volgt: “Het sturen en beheersen van, het verantwoorden over en het overzicht houden op: de financiële vermogenswaarden, de financiële geldstromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico’s. De Wet Fido geeft aan dat de gemeente de financieringsfunctie dient uit te oefenen gebaseerd op de publieke taak. De Wet HOF geeft de gemeente regels voor het bewaken van houdbare overheidsfinanciën.
In deze paragraaf worden op basis van de meest recente financiële marktgegevens en gemeentegegevens het financieringsbeleid geformuleerd voor het komende jaar. In de jaarrekening wordt gerapporteerd over de uitvoering. Ook kan bij de voorjaars- of slotrapportage eventuele bijstelling plaatsvinden van de voornemens in de financieringsparagraaf. Schatkistbankieren Per 15 december 2013 is schatkistbankieren ingevoerd. Bij schatkistbankieren wordt de gemeente verplicht om overtollige middelen bij het rijk uit te zetten. Een leenfaciliteit is niet aan de orde. Wel kunnen overtollige middelen, in de vorm van leningen, uitgezet worden bij andere openbare lichamen, behalve aan openbare lichamen waarbij de gemeente belast is met het financiële toezicht. Met deze maatregel beoogt het rijk om het EMU-tekort terug te dringen (het betreft een administratieve aangelegenheid die voor de berekening van het tekort voordelig is). Er is een doelmatigheidsdrempel afgesproken waarbij 2 % van het begrotingstotaal als ondergrens telt. Voor 2023 is het begrotingstotaal 65 miljoen wat een ondergrens betekent van 1,3 miljoen. Bij een banksaldo beneden deze drempel hoeven geen overtollige middelen overgeheveld worden. Deze ondergrens wordt over het gemiddelde van de banksaldi over een periode van een kwartaal berekend. Toevallige fluctuaties van omvang in banksaldi worden daarmee uitgemiddeld.
Risicobeheer Het risicobeheer wordt onderscheiden in renterisicobeheer, kredietrisicobeheer, intern liquiditeitsbeheer en valutarisicobeheer. Renterisicobeheer Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet kan voor het jaar 2023 worden bepaald op afgerond € 5.625.000 (8,5% van het begrotingstotaal). De kredietlimiet bij de huisbankier zal hiermee in overeenstemming worden gebracht. Renterisiconorm Sinds 2009 wordt een renterisiconorm gehanteerd waarbij een bedrag mag worden afgelost welke maximaal 20% van het begrotingstotaal bedraagt. Onder begrotingstotaal wordt verstaan het totaal van de lasten op de begroting. Dit geldt ook voor gemeenten met een vaste schuld lager dan het begrotingstotaal (€ 66.0000). Voor de gemeente Elburg is dit van toepassing. De schuldpositie aan het begin van 2023 bedraagt € 11.300.000. Voor 2023 bedraagt het begrotingstotaal € 66.000.000 en de norm € 13.200.000 (20%). De te betalen aflossingen in 2023 bedragen € 1.048.000. De norm wordt daardoor niet overschreden. Vervroegde aflossing Er zijn geen leningen waarvoor vervroegde aflossing mogelijk is. Kredietrisicobeheer Het kredietrisicobeheer ziet toe op risicomijdend uitzetten van overtollige middelen. De gemeente bezit over het algemeen geen overtollige middelen op korte dan wel op lange termijn.
Mocht zich in de loop van het jaar toch een tijdelijk overschot voordoen dan zal dit bij het rijk worden uitgezet (conform de verplichting van schatkistbankieren). Gemeente Elburg:
Pagina 72
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
Intern liquiditeitsbeheer In Elburg wordt dagelijks inzicht verkregen in de liquiditeiten door een liquiditeitsprognose bij te houden. Hierbij wordt onder andere gebruik gemaakt van de faciliteiten van de Bank Nederlandse Gemeenten. Valutarisicobeheer Valutarisico’s worden in de gemeente uitgesloten door uitsluitend leningen te verstrekken, aan te gaan of te garanderen in de Nederlandse geldeenheid (euro). Treasury Financieringsbehoefte De financieringsbehoefte voor 2023 bedraagt € 5,5 miljoen. De totaal benodigde financieringsmiddelen worden berekend met behulp van de stand van investeringen per 1 januari 2023. Na aftrek van de aanwezige vaste financieringsmiddelen (vaste geldleningen en reserves en voorzieningen) per 1 januari 2023 wordt de behoefte bepaald. Rekening houdend met de financieringsbehoefte wordt onderstaand de totale rentekosten voor 2023 berekend om middels toerekening van die rentekosten aan de verschillende taakvelden een renteresultaat te kunnen berekenen.
Externe rentelasten over korte en lange financiering: Rente langlopende geldleningen, rijksvoorschotten en waarborgsommen
510.000
3,6%
Aan overige rentekosten te berekenen: * Rente financieringstekort tot rekening-courantlimiet à 0% * Rente restant financieringstekort à 1% Totale rentekosten Externe rentebaten Totaal door te rekenen externe rente
1,00% 2,51%
43.305 559.955
Rente grondexploitatie
24.474
Rente projectfinanciering taakveld
43.305
2,60%
Saldo door te rekenen externe rente
492.176
1,00%
Rente over eigen vermogen
0
Rente over voorzieningen (gewaardeerd op contante waarde)
0
De aan taakvelden toe te rekenen rente
6.650 516.650
1,00%
492.176
De werkelijk aan taakvelden toegerekende rente
721.020
Renteresultaat op het taakveld treasury
-228.844
De rente over langlopende geldleningen bedraagt gemiddeld 3,6%. Tot de rekening-courantlimiet van € 4,96 miljoen (2023) wordt voor het financieringstekort het rentepercentage voor kort geld van 0% gehanteerd. Voor het hogere financieringstekort wordt een rente kort geld gerekend van 1%. Het gewogen gemiddelde rentepercentage komt hierdoor op 2,51%.
De totale rentekosten bedragen € 560.000. Vanaf 2020 wordt er geen rente meer toegerekend aan voorzieningen. Omdat afgerond € 24.500 (1,00%) wordt toegerekend aan grondexploitatiecomplexen, € 43.300 (2,60%) aan uitgezette leningen en € 658.400 (1,00%) direct aan taakvelden toegerekend wordt ontstaat een totaal renteresultaat van € 228.800 voordelig.
De gemeente maakt hoofdzakelijk gebruik van langlopende geldleningen. De geldleningen hebben een vast rentepercentage waardoor het renterisico zeer laag is. Het totaal aan opgenomen vaste geldleningen bedraagt per 1 januari 2023 afgerond € 11,3 miljoen. Hiervan wordt in 2023 € 1,35 miljoen afgelost. Op basis van het huidige aflossingsschema loopt de leningenportefeuille de komende planperiode af naar € 5,9 miljoen. Uiteraard kunnen er lopende het jaar 2023 vanwege consolidatie opnieuw vaste geldleningen worden afgesloten.
Het gemiddelde rentepercentage van de langlopende geldleningen bedraagt 3,6%.
Gemeente Elburg:
Pagina 73
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
Langlopende uitzettingen In 2023 worden geen uitzettingen uit hoofde van de financieringsfunctie verwacht. Langlopende uitzettingen zijn alleen nog mogelijk aan openbare lichamen waarmee geen toezicht relatie aanwezig is. Langlopende leningen u/g Voor de uitvoering van de publieke taak zijn de volgende langlopende geldleningen verstrekt. Het gemiddelde rentepercentage van deze leningen is 3,18%. O m s c hrijv ing B e dra g x € 1.0 0 0 SVN: Stimuleringsfo nds Vo lkshuisvesting Duurzaamheidsleningen Duurzaamheidslen. M aatsch. Vastgo ed B lijversleningen Spo rtverenigingen: vv Elburger Spo rtclub sv 't Harde vv DSV '61 Tennisclub Elburg Tennisclub 't Harde SSS Gymnastiekvereniging KVE Elburg A cco mmo daties: t Huiken Escape Elburg M FC A perlo o Overig: P erso neel M useum Sjo el O v e rige la nglo pe nde le ninge n
3 1- 12 - 2 0 2 2
A f lo s s ing
3 1- 12 - 2 0 2 2
3 1- 12 - 2 0 2 3
3 1- 12 - 2 0 2 4
3 1- 12 - 2 0 2 5
1.079.565 1.241.000 500.000 50.000
0 0 0 0
1.079.565 1.241.000 500.000 50.000
1.079.565 1.241.000 500.000 50.000
1.079.565 1.241.000 500.000 50.000
1.079.565 1.241.000 500.000 50.000
132.933 253.120 0 45.000 8.000 16.000 6.000
27.267 12.960 0 2.500 2.000 4.000 500
105.666 240.160 0 42.500 6.000 12.000 5.500
78.399 227.200 0 40.000 4.000 8.000 5.000
51.132 214.240 0 37.500 2.000 4.000 4.500
72.800 201.280 0 35.000 0 0 4.000
495.000 23.500 108.334
27.500 5.875 8.333
467.500 17.625 100.001
440.000 11.750 91.668
412.500 5.875 83.335
385.000 0 75.002
321.046 27.000 4 .3 0 6 .4 9 8
48.000 3.000 14 1.9 3 5
321.046 24.000 4 .2 12 .5 6 3
273.046 21.000 4 .0 7 0 .6 2 8
223.046 18.000 3 .9 2 6 .6 9 3
171.046 15.000 3 .8 2 9 .6 9 3
Relatiebeheer Op grond van het treasurystatuut worden de bankrelaties met hun bancaire condities eens in de 5 jaar onderzocht. De bestaande bankrelaties zijn de NV Bank Nederlandse Gemeenten en de Rabobank Noordwest Veluwe. Bij het aantrekken van vaste schuld zullen de aanbiedende financiële instellingen worden beoordeeld op de gestelde voorwaarden in het treasurystatuut. Kasbeheer Geldstromenbeheer Doel is de kosten zoveel mogelijk te beperken. Door het hanteren van een liquiditeitsprognose kunnen de betalingen beter afgestemd worden op de te verwachten ontvangsten. Hierdoor kunnen rentekosten worden bespaard. Bij het optimaliseren van het renteresultaat worden voor het aantrekken van benodigde vaste geldleningen meerdere marktpartijen benaderd voor offertes. Het betalingsverkeer vindt elektronisch plaats, waardoor de kosten tot een minimum worden beperkt. Saldo- en liquiditeitenbeheer Het saldo van de Rabobank wordt regelmatig overgeboekt naar de rekening van de huisbankier (NV Bank Nederlandse Gemeenten). De saldi van hoofd- en nevenrekening bij dezelfde bank zijn opgenomen in een zogenaamd rentecompensatiecircuit. Dit betekent dat debet- en creditsaldi van alle rekeningen worden samengevoegd tot één gecombineerd saldo, waarover de rente wordt berekend. Administratieve organisatie In het treasurystatuut zijn de uitgangspunten van de administratieve organisatie vastgelegd.
Er is rekening gehouden met de functiescheiding tussen beleid, beheren en uitvoeren. Ook delegatie en mandaat zijn expliciet vastgelegd. Het treasurystatuut sluit aan bij de bepalingen zoals opgenomen in de Financiële verordening gemeente Elburg (artikel 12).
Gemeente Elburg:
Pagina 74
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
Paragraaf 4 Bedrijfsvoering Bedrijfsvoering is het organiseren, besturen, uitvoeren en beheersen van alle primaire, sturende en ondersteunende processen binnen de gemeente Elburg, met als doel om zoveel mogelijk waarde toe te voegen. Kortom, het gaat om alle bedrijfsprocessen waarmee de gemeente haar beleidsdoelstellingen wil realiseren inclusief de sturing op en beheersing van die processen. Onze bedrijfsvoering is gericht op de dienstverlening die nodig is voor de uitvoering van de programma’s en het daarbinnen realiseren van onze maatschappelijke doelstellingen. We streven naar een optimaal mogelijke dienstverlening aan onze inwoners en ondernemers en een zo efficiënt mogelijke ondersteuning van het bestuur en de gemeentelijke organisatie. De focus hierbij ligt op de (middel)lange termijn. In deze paragraaf informeren wij u over de onderwerpen, die zullen bijdragen aan de kwaliteit van de bedrijfsvoering of die speciale aandacht moeten krijgen. We willen een zo efficiënt en effectief mogelijke bedrijfsvoering, die past bij tegenwoordige ontwikkelingen. Voor een adequate bedrijfsvoering moet de organisatie beschikken over een, op de gemeentelijke taken afgestemde formatie, voldoende en gekwalificeerd personeel, eigentijdse faciliteiten, toereikende budgetten en een goede en veilige digitale ondersteuning met behulp van hard- en software en beheersinstrumenten.
Bestuur en organisatie We willen aan de slag in en met Elburg. Ons doel is inspelen op de nieuwe rol van de overheid binnen de participatiesamenleving. We zetten in op een organisatie die de kracht in de samenleving organiseert. Die een verbindende rol heeft in de gemeenschap. En die kwalitatief goede diensten verleent met aandacht voor maatwerk. Dit alles vraagt veel van onze medewerkers. Elburg is een kleine gemeente. We zien dat het steeds moeilijker is om medewerkers te vinden en te behouden. De huidige arbeidsmarkt versterkt dit probleem. Elburg is daardoor kwetsbaar. We zien ook dat intergemeentelijke samenwerking niet altijd het juiste antwoord is. We willen daarom met een open mind onderzoeken wat voor soort organisatie het beste past bij de opgaven waar we de komende jaren voor staan. Een van de opties is een kleine, slagvaardige gemeente die de regie voert op de maatschappelijke opgaven. Organisatieontwikkeling We geven een vervolg aan het door het ontwikkelteam uitgebrachte advies in het kader van de organisatieontwikkeling. We richten ons hierbij in eerste instantie op het bestuurlijk-ambtelijk samenspel en vervolgens op de visie op de gemeente (welke gemeente willen we (in de toekomst) zijn?) en de visie op de (interne) organisatie. De uitkomsten zullen bepalend zijn voor de (door)ontwikkeling van de organisatie en onze medewerkers.
Personeel en organisatie We waarderen de professionaliteit van onze medewerkers en blijven daarom in hen investeren. Zowel in (vak)kennis, vaardigheden als persoonlijke ontwikkeling. Samen bouwen we verder aan een wendbare en toekomstbestendige organisatie. Voor het realiseren van onze (maatschappelijke) doelstellingen en een goed werkklimaat is adequate en eigentijdse huisvesting essentieel. Het huidige gemeentehuis komt niet tegemoet aan de nieuwe manier van werken. Het gebouw voldoet niet meer aan de eisen van duurzaamheid en energieverbruik. We willen in deze nieuwe bestuursperiode een eigentijds, functioneel en duurzaam gemeentekantoor realiseren. Intergemeentelijke samenwerking bedrijfsvoering In ons bestuursakkoord 2022-2026 staat dat Elburg een zelfstandige gemeente wil blijven. Als kleine gemeente kunnen we dat niet alleen. Samenwerking in de regio is nodig. De samenwerking in Regio Zwolle en in de Kop van de Veluwe heeft voor ons een duidelijke meerwaarde. Daarom willen we de bestaande samenwerking op de Kop van de Veluwe intensiveren op het gebied van de bedrijfsvoering. Op drie thema’s vindt hiertoe een verkenning plaats en zal in 2023 een vervolg en nadere uitwerking krijgen. Het gaat hierbij om een samenwerking met de H2O-gemeenten op het gebied van belastingen en inkoop.
Daarnaast loopt een onderzoek naar ICT-samenwerking met de H2O-gemeenten en gemeente Nunspeet. Verbeterplan Bedrijfsvoering/Financiën In Control / basis op orde. Het controleproces van onze jaarrekening 2021 was een moeizaam traject en heeft veel tijd in beslag genomen. Dit traject heeft ons geleerd dat onze financiële administratie niet efficiënt en effectief is ingericht, te veel is gesteund op sleutelfunctionarissen en financiële procesbeschrijvingen ontbreken. Kortom, we hebben de (administratieve) basis niet op orde en zijn niet “in control”. Duidelijk is dat we onze interne beheersingsmaatregelen moeten verbeteren en
Gemeente Elburg:
Pagina 75
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
structureel meer aandacht moeten geven aan een procesgerichte sturing. Hiertoe is een verbeterplan op hoofdlijnen opgesteld en uitgewerkt in een actieplan. De uit te voeren acties zullen in ieder geval bestaan uit het opstellen van procesbeschrijvingen en werkinstructies en het opstellen en uitvoeren van een intern controleplan. Rechtmatigheidsverantwoording. Het college zal over boekjaar 2023 voor het eerst zelfstandig een oordeel over de rechtmatigheid moeten afgeven. Dit oordeel over de rechtmatigheid van de baten, lasten en balansmutaties (financiële rechtmatigheid) wordt nu nog door de accountant gegeven. Om ons college in staat te stellen deze rechtmatigheidsverklaring af te kunnen geven, zal gestuurd worden op het verbeteren van de kwaliteit en de interne beheersing van de processen en op het periodiek uitvoeren van interne controles. Procesmanagement. We streven naar efficiëntere en effectievere processen, betere kwaliteit van dienstverlening en adequate service voor onze inwoners en ondernemers. Hoewel we in het kader van het verbeterplan aan de slag gaan met procesbeschrijvingen, willen we dit organisatiebreed borgen door middel van procesmanagement: van identificeren, inrichten, ontwerpen van processen tot en met het uitvoeren, beheren, analyseren en verbeteren van processen.
Hier is in de afgelopen jaren al een voorzichtig begin mee gemaakt, maar we willen dit de komende jaren een stevige impuls geven en uiteindelijk structureel inbedden in onze organisatie. Informatievoorziening Wij zijn een betrouwbare gemeente die zorgvuldig met informatie omgaat. We streven er de komende jaren naar om informatie op ieder moment en elke locatie eenvoudig beschikbaar te krijgen. Dit betekent dat we in 2023 verder gaan met de digitalisering van onze dienstverlening en de doorontwikkeling van ons informatiebeheer. Ook willen we plannen uitwerken hoe we meer datagestuurd kunnen gaan werken. Daarnaast gaan we o.a. door met het implementeren van de volgende fasen van de Wet Open Overheid (WOO) en voeren we (technische) aanpassingen door i.v.m. wijzigingen in wet- en regelgeving. Tot slot willen wij onze digitale weerbaarheid verhogen en ons ICT-netwerk veiliger maken. We hebben hierbij continu aandacht voor privacy, gegevensbescherming en informatiebeveiliging, onder andere door het bewustzijn op dit terrein onder medewerkers te verhogen.
Gemeente Elburg:
Pagina 76
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
Paragraaf 5
Verbonden partijen Inleiding Medeoverheden brengen in toenemende mate taken onder bij samenwerkingsverbanden en verbonden partijen, bijvoorbeeld door deelname in gemeenschappelijke regelingen. Daarmee zijn verbonden partijen en samenwerkingsverbanden in toenemende mate van belang voor het realiseren van de doelstellingen van onze gemeente. In deze paragraaf wordt ingegaan op de visie van de gemeente Elburg op samenwerkingsverbanden. Tevens wordt specifiek ingegaan op verbonden partijen. Omdat met verbonden partijen bestuurlijke en financiële banden worden onderhouden wordt per verbonden partij inzicht gegeven, in het belang dat de gemeente in elk van deze verbonden partijen heeft.
I. Visie Uitgangspunten en doelen van samenwerking De schaalgrootte van de gemeente is vooralsnog voldoende om taken zelfstandig uit te kunnen voeren. De gemeente Elburg beschouwt samenwerken als een middel om betere resultaten voor de burgers te bereiken. De eigen identiteit van de Elburgse samenleving wordt zoveel mogelijk behouden. Elburg wil zoveel en zo lang mogelijk zijn bestuurlijke autonomie handhaven. Bij samenwerking spelen de volgende afwegingen: o Kostenbeheersing / kostenreductie; o Kwetsbaarheidsvermindering; o Kwaliteitsverbetering van de dienstverlening. Elburg participeert in uiteenlopende bestuurlijke en operationele samenwerkingen. Bij ieder voornemen tot samenwerking of uitbesteding dient de gemeente zich af te vragen of dit past binnen de gewenste regionale samenhang en bestaande samenwerkingsverbanden. We hechten sterk aan het waarborgen van de eisen van democratische legitimatie, democratische sturing en controle. Samenwerken met wie en wanneer “De keuze voor samenwerkingspartners wordt niet alleen bepaald door de geografische nabijheid en de gezamenlijke schaalgrootte, maar ook en vooral door gedeelde belangen bij de samenwerking en onderling vertrouwen. Zoals gezegd is het behoud van de eigen identiteit voor Elburg een belangrijk uitgangspunt in de keuze voor samenwerkingspartners.
We kiezen daarom bij voorkeur voor samenwerkingspartners waarmee Elburg raakvlakken heeft in karakter, cultuur en belangen en waarbij sprake is wederzijdse (h)erkenning en natuurlijke chemie. Als het gaat om samenwerking, voelt Elburg zich verwant met de gemeenten op de Noord West Veluwe. Elburg hecht aan betrouwbaar partnerschap, hetgeen inhoudt dat samenwerken voor ons niet vrijblijvend of gemakkelijk opzegbaar is. We kiezen ervoor geen korte termijn voordelen na te jagen, maar kiezen voor stabiele relaties met anderen en stabiele verhoudingen in de regio omdat wij ervan overtuigd zijn dat daarmee op de lange termijn de beste en meest efficiënte resultaten worden bereikt. We zoeken zoveel mogelijk samenwerking met partners met wie op samenhangende (beleids)terreinen al wordt samengewerkt. We geven er de voorkeur aan om voor wat betreft (de versterking van) samenwerking ‘natuurlijke momenten’ te benutten”.
II. Verbonden partijen De gemeente Elburg voert taken uit via verbonden partijen. Dit zijn verbonden partijen die gemeentelijke taken in opdracht van één of meerdere overheden uitvoeren. Een verbonden partij is een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie, waarin de gemeente een financieel én een bestuurlijk belang heeft. Dit belang wordt als volgt gedefinieerd: Financieel belang
Een financieel belang is een aan de verbonden partij ter beschikking gesteld bedrag dat niet verhaalbaar is indien de verbonden partij failliet gaat dan wel het bedrag waarvoor aansprakelijkheid bestaat indien de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt. Bestuurlijk belang Bestuurlijk belang is zeggenschap, hetzij uit hoofde van vertegenwoordiging in het bestuur, hetzij uit hoofde van stemrecht. Het kan gaan om tijdelijke of langdurige samenwerkingsverbanden. Een dergelijke samenwerking kan worden aangegaan met andere gemeenten, overheden, non-profitorganisaties of private partijen. Hier onder vallen: gemeenschappelijke regelingen, NV’s en BV’s, stichtingen en verenigingen. De verschillende soorten verbonden partijen brengen ieder hun eigen bestuurlijke en financiële risico’s met zich mee en hebben verschillende voor- en nadelen. In de onderstaande tabellen zijn de kenmerken per soort weergegeven.
Gemeente Elburg:
Pagina 77
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
1. Kenmerken stichting en vereniging Bestuurlijke Betrokkenheid
Financiële relatie
Voordelen
Nadelen
Risicoprofiel
Eventueel zitting in het bestuur van de stichting.
Subsidierelaties tussen gemeente en stichting of vereniging met mogelijk aanvullende afspraken met betrekking tot: Het dekken van onvoorziene exploitatietekorten; Incidentele uitgaven als gevolg van reorganisaties; Garantstellingen
De financiële consequenties zijn nihil. Alleen financiële aansprakelijkheid voor verstrekte middelen. De stichting is formeel verantwoordelijk voor exploitatierisico’s. In de praktijk blijkt dat gemeenten een deel van dat risico informeel of via aanvullende afspraken dragen. Eenvoudig en goedkoop op te richten.
Een stichting of vereniging heeft zelden een buffer om exploitatietekorten of onvoorziene uitgaven op te vangen. Per definitie kloppen zij dan bij gemeenten aan.
Financieel Laag/ gemiddeld Vanwege beperkte financiële risico’s Bestuurlijk Laag / gemiddeld Bestuurders zijn aansprakelijk als er sprake is van wanbeleid.
2. Kenmerken Vennootschap (N.V. en B.V.) Bestuurlijke Betrokkenheid
Financiële relatie
Voordelen
Nadelen
Risicoprofiel
Aandeelhouder
Aandelen
De taak wordt meer op afstand geplaatst.
De vaak beperkte beïnvloedingsmogelijkheid.
Financieel Gemiddeld
Financiële voordelen door winstdeling en dividend.
De Raad van Bestuur heeft wettelijk veel bevoegdheden en moet primair handelen vanuit het private belang van de onderneming.
Vanwege het feit dat de gemeente alleen risico loopt over het ingebrachte geld.
Commissariaten
Meer vanuit de rol als toezichthouder betrokken bij de vennootschap.
Bestuurlijk Gemiddeld/ hoog Gezien de grote afstand tussen gemeente en vennootschap is het moeilijker publieke doelstellingen in het oog te houden.
3. Kenmerk Gemeenschappelijke regeling Bestuurlijke Betrokkenheid Algemeen bestuur Dagelijks bestuur
Financiële relatie
Voordelen
Nadelen
Risicoprofiel
Jaarlijkse bijdrage bekostiging exploitatie.
Veel bestuurlijk/ beleidsmatige invloed.
Bijdrage is een verplichte uitgave.
Financieel Hoog
Uitgelezen vorm om op voet van evenredigheid en gelijkwaardigheid samen te werken met publieke partijen voor een publiek belang.
Qua besluitvorming lange procedures en verplichte verantwoordingslijnen.
De participerende gemeenten zijn financieel aansprakelijk.
Als afzonderlijke deelnemer vaak beperkte zeggenschap.
Schaalvoordelen: inkoop, expertise en formatie.
Bestuurlijk Hoog Afhankelijk van de gekozen GR bestaat er een regeling voor terugroeping van leden van het AB of DB.
Samenvattend overzicht Verbonden partij
Rechtsvorm
1. Stichtingen en verenigingen 2. Vennootschap (BV, NV)
Privaatrechtelijke Privaatrechtelijke
3. Gemeenschappelijke Regeling
Publiekrechtelijk
Gemeente Elburg:
Belang Publiek
Privaat X X
X
Risico Financieel
Bestuurlijk
Laag/ Gemiddeld Gemiddeld
Laag/ Gemiddeld Gemiddeld/ Hoog
Hoog
Hoog
Pagina 78
MeerjarenProgrammaBegroting 2023 - 2026
III. De lijst met verbonden partijen Voor een goed inzicht in de financiële positie van de verbonden partijen wordt op de volgende pagina’s per partij ingegaan op een aantal specifieke onderdelen. De mate van detaillering van de informatie is afhankelijk van het risicoprofiel. Hoe hoger het financiële en bestuurlijke risico, hoe meer informatie. Op basis van bovenstaande risicoprofiel wordt de informatie voor de gemeenschappelijke regeling het meest uitvoerig beschreven. Voor de overige verbonden partijen geldt dat de informatie beperkter wordt weergeven. Gemeenschappelijke regelingen
Naam
Veiligheidsregio Noord- en Oost Gelderland
Vestigingsplaats
Apeldoorn
Deelnemende partijen
Aalten, Apeldoorn, Berkelland, Bronckhorst, Brummen, Doetinchem, Elburg, Epe, Ermelo, Harderwijk, Hattem, Heerde, Lochem, Montferland, Nunspeet, Oldebroek, Oost Gelre, Oude IJsselstreek, Putten, Voorst, Winterswijk, Zutphen De veiligheidsregio behartigt de belangen van de gemeenten op het terrein van de brandweerzorg, rampenbestrijding, crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening met behoud van de lokale verankering, zoals neergelegd in de Wet veiligheidsregio’s. De burgemeester is lid van het Algemeen bestuur en van het dagelijks bestuur.
Doel
Bestuurlijk belang Gemeente Elburg Financieel belang Gemeente Elburg Resultaat GR
Eigen vermogen GR Vreemd vermogen GR Opmerkingen bij de cijfers: Ontwikkelingen Beleidsvoornemens
Risico’s
2019
2020
2021
2022
1.056.000 1.174.116
1.217.000 1.217.000
1.239.000 1.124.910
1.255.000 -
Rekening 2019
Rekening 2020
Rekening 2021
Begroting 2022
-2.855.000 4.203.000 4.929.380 Per 01-01-2019 Per 01-01-2020
5.255.817 Per 01-01-2021
Per 01-01-2022
Begroting Rekening Rekening 2018
1.919.000
3.641.000
14.545.854
15.524.488
Per 01-01-2019
Per 01-01-2020
Per 01-01-2021
Per 01-01-2022
51.146.000 37.969.230 33.028.378 Definitieve cijfers jaarrekening 2021: Het voordelig saldo bedraagt € 5.255.817 positief. De solvabiliteit van de VNOG bedraagt 29%. De definitieve jaarstukken zijn behandeld in het algemeen bestuur van 23 juni 2022.
28.066.542
De Toekomstvisie is in uitvoering, waarbij stapsgewijs tot aan 2026 de plannen worden gerealiseerd. Op de Toekomstvisie is vooruitgang geboekt, maar er zijn vanwege corona ook vertragingen ontstaan, die naar verwachting nog wel vóór de einddatum van 2026 kunnen worden ingelopen. Kenmerkend voor het risicoprofiel van de VNOG is dat deze organisatie voor het uitvoeren van haar taken voor het grootste deel afhankelijk is van de bijdragen van de deelnemende gemeenten. Daarmee zijn de gemeenten ook aan te spreken op eventuele tekorten in de exploitatie. Dit laatste is vastgelegd in de “gemeenschappelijke regeling”.
Naam
Streekarchivariaat Noord-West Veluwe
Vestigingsplaats Deelnemende partijen