Rekenkamerrapport Schoon genoeg - Procesanalyse Huishoudelijke Ondersteuning

NB: voor de (detail)toelichting op alle bovengenoemde punten verwijzen we vanwege de omvang naar het brondocument. 8. 2017-10-03 Raadsvragen door OAE gesteld N.a.v. Raadsinformatiebrief d.d. 2017-09-21 (zie document 5, p.49) Voor vragen en beantwoording zie document 11, p.54. 9. 2017-10-06 Technische vragen door CDA gesteld N.a.v. Raadsinformatiebrief d.d. 2017-09-21 (zie document 5, p.49) Voor vragen en beantwoording zie document 11, p.54. 10. 2017-10-24 Raadsinformatiebrief (bij raad op 27-10-2017) (B&W Wijzigingen Wmo huishoudelijke ondersteuning en hulpmiddelen beslisdatum) Doel: de raad informeren over de genomen B&W besluiten. De gemeente Eindhoven biedt sinds 2007 ondersteuning in het kader van de Wmo. Dat doen wij in de vorm van verschillende maatwerkvoorzieningen. Vanuit de visie ‘Eindhoven de Sociaalste’ hebben wij in de afgelopen jaren een ruimhartig beleid gevoerd en zijn wij langdurige overeenkomsten met onze partners aangegaan. Tot op heden zit in onze contracten met aanbieders een omzetprikkel; ‘hoe meer er wordt geleverd, hoe meer er wordt betaald’. Daarnaast ligt de beoordeling van het ‘soort ondersteuning’ op dit moment bij de generalist. Het bepalen van een geschikt hulpmiddel of een aantal uren ondersteuning is specialistisch en past niet in een generalistische werkwijze. De huidige contracten en de werkwijze passen niet meer bij de Visie WIJeindhoven.

Wij zetten de kracht van de generalist onvoldoende in en benutten de specialistische kennis van onze partners in de keten slechts beperkt. Wij

52

Nr. Datum

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

zijn van mening dat het anders kan, maar gezien onze huidige financiële situatie ook anders moet. Het bovengenoemde inzicht vraagt om een nieuwe manier van samenwerken met WIJeindhoven en (diverse) aanbieders, nieuwe manieren van uitvoeren (lean proces) en een nieuwe manier van aanbesteden om de kosten te beheersen en om deskundigheid beter te benutten. Wat gaan we doen? We stappen over op een budgetfinanciering, waarmee we aan een aanbieder/ leverancier opdracht en vertrouwen geven een bepaald resultaat te bereiken en waarbinnen de inwoner zelf meer te zeggen heeft over de invulling van het resultaat. We monitoren de behaalde resultaten en klanttevredenheid. Wat betekent dit voor onze inwoners? We verkorten en versnellen het proces. De regie wordt niet overgenomen door een generalist, maar de inwoner staat zelf aan de lat om met de aanbieder te zoeken naar passende ondersteuning. De generalist heeft, indien nodig een ondersteunende en faciliterende rol. De inwoner krijgt de ondersteuning die nodig is. Dat is niet altijd een standaard oplossing zoals we die van oudsher kennen, maar wel passend bij de individuele situatie. Op 24 oktober 2017 is het besluit tot herijking van het beleid voor Huishoudelijke Ondersteuning genomen. Op 11 juli 2017 besloten wij tot het wijzigen van de financieringsvorm en het proces voor de Wmo-hulpmiddelen.

Op basis hiervan is de aanbesteding Wmo-hulpmiddelen gestart. Inmiddels is aan twee leveranciers een voorlopige gunning gedaan (één voor noord en één voor zuid). Vanwege de overeenkomsten in deze 2 dossiers informeren wij u door middel van 1 raadsinformatiebrief over de inhoudelijke wijzigingen. Besluit van college van burgemeester en wethouders 1. In te stemmen met de aanpassing van het uitvoeringsbeleid Huishoudelijke Ondersteuning vanaf 1 januari 2018 conform bijlage 1 2. In te stemmen met het inhoudelijk wijzigen van de overeenkomsten, waardoor het opnieuw aanbesteden niet noodzakelijk is 3. In te stemmen met het in fases herindiceren van alle geldende indicaties in het jaar 2018 4. Met een separaat collegedossier het voorstel voor de Pilot Thuisondersteuning (PTO) in het eerste kwartaal 2018 te regelen en hiervoor de reeds gereserveerde middelen te gebruiken Argumenten 1.1. Door de aanbieder/ leverancier in een vroeg stadium in te zetten ontlasten we de generalist en leggen we specialisme op de juiste plek 1.2 Door met budgetfinanciering te werken stimuleren we ondernemerschap en beheersen we het budget 2.1. Door een inhoudelijke wijziging van het lopende contract kunnen wij rust en stabiliteit bewaren.

3.1 Door lopende indicaties te herindiceren geldt voor iedereen het nieuwe beleid Kanttekeningen 1.1 Een kritische toegang, heldere Kritieke Prestatie Indicatoren (KPI), kwaliteitscontrole en monitoring van de resultaten zijn van essentieel belang om budgetfinanciering te laten slagen 1.2 Het inrichten en organiseren van een volledig nieuwe werkwijze kost tijd en capaciteit 3.1 Het herindiceren van alle inwoners kan voor onrust in de stad zorgen Bijlagen bij deze RIB (ter inzage gelegd): • Bijlage 1: Uitwerking Huishoudelijke Ondersteuning, met daarin: o Een beschrijving van de producten (Huishoudelijke Ondersteuning (HO) en Huishoudelijke Ondersteuning Extra (HOX)) waaruit een maatwerkvoorziening kan bestaan bij het bieden van ondersteuning bij het voeren van een gestructureerd huishouden, waarbij een

53

Nr. Datum

11. 2017-10-31

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

aantal resultaten kunnen worden behaald: 1. Schoon huis, 2. Schone kleding, 3. Maaltijden, 4. Regie). o Een toelichting op de resultaten o Een beschrijving van het proces dat doorlopen wordt om te komen tot de keuze van HO of HOX (o.a. rol gemeente en zorgaanbieder) o Als bijlage: ‘Kader normering HO’. • Bijlage 2: KPMG rapportage HO Eindhoven d.d. 2017-02-15 (zie documentnr. 3, p.46) • Bijlage 3: Advies CRSD d.d. 2017-09-30 (zie documentnr. 6, p.50) Beantwoording technische vragen OAE (d.d. 2017-10-03) en CDA (d.d. 2017-10-06) Raadsvragen OAE 1. Hoe groot is het juiste aantal zorgbehoevenden die door deze maatregel zullen worden getroffen? De dienstverlening HHT bestaat uit extra uren huishoudelijke hulp. Dit gaat dus niet om HbH waar mensen die daartoe geïndiceerd zijn, gebruik van maken. De term “zorgbehoevend’ is dus met betrekking tot HHT niet op z’n plaats. In juli 2017 maakten 672 inwoners gebruik van de dienstverlening HHT (variant 1). 2. Heeft u met deze mensen persoonlijk contact opgenomen? Er is geen sprake van een relatie tussen de gemeente en de klanten HHT. Deze inwoners zijn klanten van de zorgaanbieders HHT. De inwoners hebben destijds rechtstreeks contact opgenomen met één van de 13 zorgaanbieders. Zij hebben zelf het initiatief genomen en een contract afgesloten met een zorgaanbieder.

De gemeente heeft de zorgaanbieders gevraagd om zelf hun klanten schriftelijk te informeren. De gemeente heeft de zorgaanbieders een folder aangeboden om hun klanten te informeren over het genomen besluit van het college en om te wijzen op alternatieve opties. 3. Is het u bekend of er door de door u genomen maatregelen mensen in problemen zullen komen? Zo ja, om hoeveel mensen gaat het dan per 1 januari 2018? Is het juist dat uw brief aan de mensen, die gebruik maken van de HHTregeling, een beschikking is waartegen bezwaar en beroep mogelijk is? Dit is ons niet bekend. Het gaat hier om extra uurtjes huishoudelijke hulp. De gebruikers zijn te verdelen in drie groepen: ouderen 60+ (95%), mantelzorgers en alleenstaande ouders (iets minder dan 5%). Ongeveer 40% heeft een HbH indicatie en 60% niet. Met het stopzetten van de huidige dienstverlening op 1 januari 2018 kunnen de zorgaanbieders niet meer met ‘korting’ extra hulp in het huishouden aanbieden. De inwoner moet dan op zoek naar andere mogelijkheden, zoals: - gebruik maken van opties in de markt, bijvoorbeeld ikzoekeenwittewerkster.nl, schoonmaakbedrijf Gascogne of schoonmaakstudent.nl tegen een tarief van € 12,50 tot € 13,50 per uur. - huishoudelijke hulp inkopen via de zorgaanbieder tegen een particulier tarief; of - een oplossing vinden in het eigen netwerk.

De zorgaanbieders zijn gevraagd om hun klantenbestand in beeld te brengen. Inwoners die niet zelf voor een oplossing kunnen zorgen en mogelijk in aanmerking komen voor een indicatie HbH kunnen, na toestemming, worden overgedragen aan de stichting WIJeindhoven. De stichting WIJeindhoven gaat deze inwoners actief benaderen. Er is verder geen sprake van een brief of een beschikking van de gemeente waartegen waartegen bezwaar en beroep mogelijk is. De gemeente heeft geen rechtstreekse relatie met de gebruikers HHT. Het zijn klanten van de zorgaanbieders. 4. Heeft u deze bezwaar- en beroepsmogelijkheid tegen deze beschikking kenbaar gemaakt in uw brief aan de mensen die het betrof? Zo nee, waarom niet? Dit is niet van toepassing. Zie het antwoord op vraag 3. 5. Vindt uw college het niet van minachting van de raad getuigen dat een nog niet genomen besluit wel al aan burgers, die gebruik maken van de HHTregeling, wordt medegedeeld? De burgers zijn gelijktijdig met de raad geïnformeerd. Dat was na het collegebesluit van 18 juli 2017. Het voornemen was om raad, zorgaanbieders en

54

Nr. Datum

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

burgers gelijktijdig te informeren. Het college vond het echter niet wenselijk om dit in de zomerperiode te doen. Wel zijn de zorgaanbieders HHT met een brief van 29 juli 2017 toch alvast schriftelijk geïnformeerd over het collegebesluit, vanwege hun dienstverlening en hun verantwoordelijkheid als werkgever. 6. Is het juist dat een groot gedeelte van deze HHT-gelden via de “Gascogneregeling” zullen worden ingezet? Het college heeft in april 2016 besloten om een gedeelte van de HHT gelden in te zetten in het werkgelegenheidsproject Gascogne Thuis. Met het besluit van 18 juli is besloten om HHT middelen te reserveren voor de jaren 2018 en 2019 om het Gascogne Thuis project voort te zetten. Andere aanbieders met een vergelijkbaar aanbod hebben nog steeds de mogelijkheid om een aanbod te doen. Verder zijn er ook HHT middelen gereserveerd voor een pilot voor licht dementerenden. Dit is een voorstel van vier zorginstellingen. 7. Voldoet deze “Gascogne-regeling” aan de voorwaarden, zoals genoemd in de brief van Staatssecretaris van Rijn aan de wethouders WMO van alle gemeenten? Ja. Zie de beantwoording van de raadsvragen van het OAE van 17 mei 2016: ‘Het rijk heeft met de decembercirculaire gemeentefonds 2015 de inzet van de middelen Huishoudelijke Hulp Toelage (HHT) verruimd.

Het HHT budget is nu beschikbaar voor reguliere werkgelegenheid, fatsoenlijke arbeidsvoorwaarden en de kwaliteit vd ondersteuning. De voorwaarden in de Informatiekaart HHT, o.a. over de doelgroep, zijn losgelaten. Het college heeft hiermee de ruimte gekregen om de beschikbare middelen voor het jaar 2016 (€ 2.625.000,-) breder in te zetten, zowel voor fatsoenlijke arbeidsvoorwaarden, kwaliteit van dienstverlening én werkgelegenheid. In dit kader heeft de gemeente een overeenkomst gesloten met Gascogne en Vebego.’ 8. Kunt u aangeven welke bedragen tot nu toe aan Gascogne zijn betaald? Het Gascogne Thuis project is feitelijk gestart op 23 mei 2016. Tot nu toe zijn de volgende bedragen betaald: In het jaar 2016 hebben we afgerond € 90.000,betaald. We hebben tot en met september 2017 afgerond € 250.000,- betaald. 9. Kunt u ons mededelen of Gascogne over de lopende contractperiode voldaan heeft om het in het contract bepaalde aantal mensen aan werk te helpen? Indien niet, kunt u dan aangeven in hoeverre de behaalde resultaten afwijken van de contractbepalingen? Met Gascogne zijn in april 2016 de volgende afspraken gemaakt: Per kalenderjaar hebben 100 inwoners met een bijstandsuitkering, een arbeidsovereenkomst van gemiddeld 12 – 16 uur per week voor de duur van 9 maanden.

Deze arbeidsovereenkomst kan eenmalig met 9 maanden verlengd worden, waarna afhankelijk van functioneren en marktvraag dit omgezet wordt in een vaste arbeidsovereenkomst. Gezien de ingangsdatum van deze overeenkomst geldt voor 2016 een evenredig deel van het beoogde aantal, namelijk 60 inwoners. Gascogne heeft in 2016 het afgesproken resultaat behaald: 68 personen hebben een arbeidsovereenkomst gekregen. Eind 2016 waren er nog 45 medewerkers in dienst. Het uitvalcijfer is hoog. De oorzaken van uitval zijn: medische/psychische redenen, niet functioneren binnen het profiel, het werk niet leuk vinden en/of onbereikbaar. De toeleiding van kandidaten en het risico op uitval zijn belangrijke aandachtspunten in het maatregelenpakket van het Sociaal Domein. Op dit moment (peildatum 8 oktober 2017) zijn er 143 werknemers in dienst bij de werkgever Gascogne. 10. Kunt u meedelen of er mensen zijn die bij Gascogne voor een tweede periode van 9 maanden in dienst zijn gekomen? Zo ja, zijn deze mensen dan een keer geteld, of twee keer? Bijstandsgerechtigden krijgen een tijdelijk regulier dienstverband als schoonmaker in de particuliere sector. Na een periode van 2x9 maanden wordt afhankelijk van het functioneren en de vraag van de markt, het tijdelijk dienstverband omgezet in een vast dienstverband.

Van de personen die vanaf de startdatum in dienst zijn gekomen hebben 27 medewerkers een verlenging

55

Nr. Datum

12. 2017-11-07

13. 2017-11-xx

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

gekregen van 9 maanden. Inmiddels hebben twee werknemers een vast contract. (peildatum 8 oktober 2017) 11. Kunt u in bedragen aangeven welke invloed dit heeft gehad op de uitkeringsgelden via de dienst WZI? Op basis van de genoemde cijfers bij vraag 9 levert de inzet van het aantal medewerkers een bespaarde uitkeringslast op van € 300.000,- (tot 8 oktober 2017). De uitstroom van 21 medewerkers naar een reguliere werkgever levert een gemiddelde besparing op van € 132.000 per jaar. De bedragen zijn berekend op basis van de gehanteerde uitgangspunten bij het opstellen van de business case, met aannames. De overige besparingen (zorgkosten) zijn niet meegenomen.

Technische vragen CDA 1. Klopt de vooronderstelling dat de 25fte die mogelijk werkloos worden ten laste komen van de WW en dus niet van de gemeente? Hoeveel werknemers feitelijk per 1 januari 2018 hun baan verliezen, is niet bekend. Het aantal van 25 is gebaseerd op een inschatting van de zorgaanbieders. Afhankelijk van de persoonlijke situatie en opgebouwde WWrechten komen deze werknemers in aanmerking voor de WW of de bijstand. Veel werknemers hebben een tijdelijk contract (flexibele schil). De gemeente heeft aangeboden om de werknemers samen met het UWV te faciliteren via 04Werkt. 2. Klopt de vooronderstelling dat er nauwelijks of geen 65-plussers met een kleine beurs klant zijn of kunnen worden van Gascogne? Alle inwoners – ook 65plussers – kunnen gebruikmaken van de aangeboden dienstverlening binnen Gascogne Thuis. De 65-plussers maken op dit moment voornamelijk gebruik van het aanbod van de 13 zorginstellingen. Maar 65plussers kunnen dus ook gebruikmaken van een lager tarief via Gascogne. Dit staat ook in de folder die de gemeente aan de zorgaanbieders heeft gegeven om mee te sturen met hun brief aan de HHT-klanten. Raadsvoorstel (3de) Technische wijziging Verordening Sociaal Domein Doel: de hoogte van de bijdrage in de kosten voor de algemene voorziening HHT, vastleggen in de Verordening Sociaal Domein.

Argumenten 1.1 Bijstelling van de gemeentelijke toelage is ingegeven vanuit de noodzakelijke bezuinigingen binnen het Sociaal Domein In Eindhoven kennen wij, naast de maatwerkvoorziening Hulp bij het Huishouden (HbH), een algemene voorziening HHT. Inwoners kunnen met de HHT op een laagdrempelige manier extra uurtjes huishoudelijke hulp krijgen. De gemeente draagt € 12,50 bij aan het uurtarief van de aanbieder. Het resterende bedrag betaalt de inwoner (eigen bijdrage). Gezien de bezuinigingen is met de huidige aanbieder – de Gascogne Groep -afgesproken dat per 1 januari 2018 de gemeentelijk toelage HHT naar beneden wordt bijgesteld naar een bedrag van € 11,- per uur, onder voorbehoud dat de gemeenteraad akkoord gaat. Andere aanbieders met een vergelijkbaar aanbod hebben ook de mogelijkheid om een aanbod te doen en gebruik te maken van de toelage HHT. Kanttekeningen 1.1 De eigen bijdrage voor inwoners wordt hoger voor de extra uren huishoudelijke hulp De gemeente toelage HHT naar beneden bijstellen betekent dat de eigen bijdrage voor inwoners die gebruik maken van de extra uren huishoudelijke hulp hoger wordt. De inwoner betaalt bij de huidige aanbieder per 1 januari € 13,50 in plaats van € 12,50. Agenderingsverzoek PvdA N.a.v. RIB Wmo HO en hulpmiddelen d.d.

24-10-2017 (zie document 10, p.52) Reden: - Veranderend WMO beleid Huishoudelijke ondersteuning veroorzaakt onrust onder inwoners die gebruik maken van HHO en belangenorganisaties en roept veel vragen op. - Meer duidelijkheid over wat de invoering oplevert t.a.v. de kwaliteit en betaalbaarheid van de wijziging.

56

Nr. Datum 14. 2017-12-04

15. 2017-12-12

16. 2017-12-17

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

- Helderheid scheppen voor wie herindicatie wel en niet geldt. Informerende / beeldvormende avond gemeenteraad N.a.v. agenderingsverzoek PvdA Technische toelichting met gelegenheid tot stellen van technische vragen RIB wijzigingen WMO huishoudelijke ondersteuning (HHO) en hulpmiddelen. Voorafgaand aan de politieke bespreking volgende week zijn technische vragen over de RIB beantwoord. De meeste vragen concentreren zich op de huishoudelijke ondersteuning en dan met name over het verschil met de huidige situatie. Hoe wordt de doelstelling over het terugbrengen van HHO gerealiseerd? Ook is gevraagd naar de procedures van klachtenafhandeling en cliëntondersteuning. Er wordt nog een schematisch weergave van het proces HHO aangeleverd. Meningsvormende vergadering gemeenteraad Volgend op Informerende / beeldvormende avond gemeenteraad d.d. 2017-12-04 Toezegging om cijfers te sturen over de daling van het aantal cliënten huishoudelijke ondersteuning over meerdere jaren. Brief en folder over nieuwe beleid en herindicaties opgesteld door gemeente Brief en folder aan alle inwoners die een beschikking hadden met een langere looptijd dan 31-12-2018, verzonden in drie tranches: 1ste tranche (50% van het totaal) in december 2017. 2de tranche (25% van het totaal) in de laatste week van het 1ste kwartaal 2020. 3de tranche (25% van het totaal) in de laatste week van het 2de kwartaal ‘20.

NB: geen brieven verzonden aan mensen met een beschikking die afliep ín 2018, omdat die mensen bij afloop van hun beschikking sowieso een nieuwe aanvraag moesten doen. Voor hen was er geen sprake van een herindicatie maar wel van een nieuwe aanvraag. Brief en folder zijn ook aan de aanbieders gegeven, zodat de hulpen deze (nogmaals) bij mensen konden achterlaten. Brief en folder ook digitaal aan de generalisten van WIJeindhoven, zodat zij deze bij keukentafelgesprekken met mensen konden bespreken. De folder heeft ook op de website van de gemeente Eindhoven gestaan. Tekst brief: Betreft: Huishoudelijke ondersteuning Geachte, U maakt gebruik van huishoudelijke ondersteuning vanuit de Wmo. We informeren u met deze brief over de zaken die we hierin veranderen en wat dit voor u betekent. Inwoners die het nodig hebben krijgen zorg op maat. Dat staat voorop. Er gaat echter veel geld om in de zorg en we moeten er samen voor zorgen dat de mensen die het nodig hebben, nu en in de toekomst de ondersteuning kunnen krijgen die voor hen nodig is. Dit betekent dat we kritisch moeten zijn op de manier waarop het geld wordt uitgegeven. Daarom hebben we een paar dingen veranderd. Nieuwe gang van zaken 1. De generalist van stichting WIJeindhoven stelt na een gesprek alleen vast óf u in aanmerking komt voor huishoudelijke ondersteuning. 2.

Wanneer u huishoudelijke ondersteuning nodig heeft, bepaalt u voortaan samen met de thuishulpaanbieder wat er voor u nodig is om uw huis schoon te houden. Dus wat en hoe vaak een taak gedaan moeten worden. U weet het beste wat u belangrijk vindt en de thuishulpaanbieder weet hoe de huishoudelijke ondersteuning zo goed en slim mogelijk kan worden geregeld. 3. Huishoudelijke ondersteuning is beperkt tot schoonmaken en -als het nodig is- het helpen bij de was. De taken die maar af en toe moeten gebeuren, worden niet meer door de gemeente vergoed. Wat betekent dit voor u?

57

Nr. Datum

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

Uw indicatie voor huishoudelijke ondersteuning loopt ná 1 januari 2019 af. Maar omdat het beleid is veranderd, is een nieuw besluit van de gemeente nodig. We gaan opnieuw met u in gesprek over de ondersteuning die u nodig heeft op basis van onze nieuwe regels. Een medewerker (generalist) van stichting WIJeindhoven neemt contact met u op, uiterlijk 1 april 2018. Als uit dat gesprek blijkt dat u nog huishoudelijke ondersteuning nodig heeft, dan verwijst de generalist u naar uw eigen thuishulpaanbieder. Deze heeft met u een gesprek over de taken die voor u belangrijk zijn. De aanbieder maakt samen met u een plan over welke taken gedaan moeten worden en hoe vaak dit nodig is. Hetgesprek gaat over het resultaat dat bereikt moet worden en niet meer over hoeveel uur hulp u krijgt. Schoon huis Het uitgangspunt is dat de aanbieder zorgt voor een schoon huis. Dat betekent dat huishoudelijke ondersteuning er alleen is voor de meest voorkomende schoonmaaktaken in kamers waarvan u regelmatig gebruik maakt. Voor werkzaamheden die af en toe moeten gebeuren, zoekt u een andere oplossing. Denk bijvoorbeeld aan klussen als het wassen van de gordijnen, stoffen op hoge kasten, poetsen van de hobbykamer e.d. Misschien wil een familielid u een keer helpen om deze taken uit te voeren of kan uw eigen thuishulpaanbieder dit tegen een particulier tarief voor u doen.

U kunt natuurlijk ook een schoonmaakbedrijf inschakelen voor een paar grote klussen. Heeft u behoefte aan andere hulp of wilt u vaker mensen ontmoeten voor een praatje, bespreek dan de mogelijkheden met de generalist van stichting WIJeindhoven. Het is goed om iemand te vragen om bij het gesprek aanwezig te zijn. Iemand die u vertrouwt en uw situatie goed kent. U kunt ook kosteloos gebruik maken van een onafhankelijke cliëntenondersteuner. Kijk op www.eindhoven.nl/clientenondersteuning voor meer informatie. Heeft u vragen? Op www.eindhoven.nl/ondersteuninghuishouden) staan antwoorden op een aantal vragen. Daar vindt u ook een overzicht van de aanbieders die u kunt inschakelen voor de huishoudelijke ondersteuning.

17. 2017-12-xx

18. 2017-12-19 19. 2018-01-16

Heeft u een andere vraag, neem dan contact op met WIJeindhoven, telefoon: (040)238 8998 of mail naar info@wijeindhoven.nl. Training door gemeente aan medewerkers zorgaanbieders De medewerkers van de aanbieders, degene die de gesprekken hebben gevoerd met de inwoners, hebben in december 2019 een training gehad over de wijzigingen in het beleid, de manier waarop het gesprek met de cliënt moest worden gevoerd en hoe het Huishoudelijke Ondersteuningsplan moest worden ingevuld. Raadsvergadering met 2 moties inz. HO Inz. proces rondom herindicaties Fokusbewoners Brief college aan raadsleden Huishoudelijke ondersteuning, n.a.v. 2017-12-12 en 2017-12-19 1. Cijfers aantal cliënten HO Realisatie 2016: 5.500 Begroting 2017: 7.383 (o.b.v. lopende indicaties) Begroting 2018: 4.961 (o.b.v. actieve indicaties: ca 4.750 + instroom HHT-regeling) Begroting 2019: 4.941 (o.b.v. actieve indicaties: ook jaren hierna) Begroting 2020: 4.893 (NB: mogelijk nog aanzuigende werking door wijziging eigenbijdragebeleid Rijk) Begroting 2021: 4.893 2. Proces herindiceren Fokusbewoners 3. Communicatie

58

Nr. Datum

20. 2018-01-17

21. 2018-05-24

22. 2018-07-19

23. 2018-07-18

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

Communicatietraject met communicatieplan afgesproken met zorgaanbieders. Echter, afwijkend communicatietraject van 1 van de zorgaanbieders (onderaannemer, met ca. 60 cliënten). Aangesproken op omissies: hersteld. Brief van OvO aan College van B&W en Raadsfracties Huishoudelijke Ondersteuning Doel: verzoekt om het beleid (herindicaties in 2018) te herzien. Indicaties die zijn afgegeven tot na 2019 kunnen worden opengebroken; Dit veroorzaakt veel verwarring en onrust onder ouderen; Herindiceren knaagt aan gevoel van zekerheid over afgegeven indicaties; Onbegrip over afnemende ondersteuning, terwijl juist meer zorg beschikbaar zou moeten zijn naarmate men ouder wordt; Herindiceren zal in veel gevallen negatieve invloed hebben op kwaliteit van leven: hoe verhoudt zich dit tot het zo lang mogelijk thuis blijven wonen van ouderen. Begrip voor de ongunstige financiële positie van de gemeente op het sociaal domein, maar de problematiek van ouderen zou leidend moeten zijn, met belang van maatwerk. Door budgetten naar zorgverleners te verschuiven wordt wel op kosten bespaard, maar worden ouderen gesprekspartner van zorgverleners en afhankelijk van de (mogelijkheden van de) zorgaanbieder. Eindhovens Dagblad: Mag ‘Eindhoven sociale stad’ misschien wat kosten’? Ingezonden artikel door KBO-voorzitter Artikel waarin kritiek wordt geuit op: 1.

de wettelijke overdracht van zorg- en welzijnstaken van het Rijk naar gemeenten die enerzijds plaatsvindt onder begeleiding van een kwalitatieve visie, maar anderzijds een radicale bezuinigingsmaatregel is en 2. de wijziging bij de huishoudelijke ondersteuning in Eindhoven van ‘op uren beschikken’ naar ‘resultaatgericht beschikken’ en de focus van het college daarbij op een bezuiniging op de financiële uitgaven. Met een pleidooi voor de betekenis van de huishoudelijke ondersteuning voor de inwoners. Brief van B&W aan OvO (reactie op brief van OvO d.d. 2018-05-24) Reactie Eigen bijdrage Huishoudelijke Ondersteuning Uitleg over nieuw beleid naar inwoners Inwoners die worden geherindiceerd hebben een brief ontvangen met gewijzigde werkwijze en te doorlopen stappen, met daarbij een folder met informatie over wat de wijzigingen inhouden en verwijzing naar beschikbaarheid van onafhankelijke cliëntondersteuner. De folder is op 2012-2017 aan OvO toegestuurd. De generalist licht de (nieuwe) werkwijze en gevolgen daarnaast mondeling toe. De zorgaanbieder heeft de folder vaak nog bij zich. Uitgebreide informatie op websites van gemeente Eindhoven en WIJeindhoven. Gemeente heeft signalen ontvangen over behoefte aan meer communicatie, betreurt dit en heeft de informatie nog verder uitgewerkt.

Verhoogde kosten eigen bijdrage (en wegvallen nuance persoonlijke omstandigheden) In de (nieuwe) werkwijze wordt maatwerk geboden dat leidt tot het kunnen beschikken over een schoon huis. Het CAK berekent de eigen bijdrage die inkomensafhankelijk is en maximaal € 188,48 bedraagt). Via de rekenhulp van het CAK is deze voor inwoners van tevoren in te zien. Op deze manier is het streven naar een zo eerlijk én betaalbaar mogelijk systeem voor alle Eindhovenaren. Aanvullend gesprek Vanwege de gewenste expertise is het voorstel om met betreffende ambtenaren (en niet het college) te spreken. Eerste contact heeft plaatsgevonden. Brief van KBO aan portefeuillehouder

59

Nr. Datum

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

Aandachtspunten over het nieuwe beleid en de uitvoering ervan; ervaringen van KBO met het nieuwe beleid, t.b.v. een te voeren overleg De volgende aandachtspunten worden genoemd: Betrokkenheid 1. KBO Eindhoven en andere belangenorganisaties zijn niet bij de beleidsvoorbereiding betrokken geweest. Zorg-inhoudelijke inbreng wordt ook gemist. Gekozen insteek is vooral een financiële. Inhoudelijk 2. Cliënten pgb-houders en zorg in natura worden verschillend behandeld nu de normering uit het KPMG onderzoek wel wordt gebruikt voor pgb-houders, maar voor zorg in natura het ondersteuningsplan als basis dient. 3. 1,5 tot 2 uur per week, waar in veel gevallen door de zorgaanbieder mee wordt volstaan, is te weinig voor zorgverleensters om het ondersteuningsplan uit te kunnen voeren. Er is geen onderzoek waaruit blijkt dat met dergelijke inzet de in een ondersteuningsplan opgenomen taken ook kunnen worden uitgevoerd. 4. Het ondersteuningsplan is voor zorgaanbieders geen hard gegeven, maar een indicatie. Registratie van wekelijks verrichte taken ontbreekt, zodat niet aannemelijk kan worden gemaakt dat het ondersteuningsplan wordt uitgevoerd. Gemeente verschuift – in strijd met de wettelijke opdracht – de verantwoordelijkheid hiervoor naar de zorgaanbieder, die financieel belang heeft bij een zo beperkt mogelijke inzet. Er is ook geen inhoudelijke controle op hun werkzaamheden. 5.

De tijd die staat voor de verzorging van was – indien geïndiceerd – is te kort om twee of drie volledige wascycli uit te voeren (blijkt uit onderzoek uit Twente). 6. Strijken van bepaalde delen van bovenkleding is in Eindhoven categorisch uitgezonderd, maar huishoudelijke ondersteuning volgens de Wmo2015 omvat volgens de CRvB ook het kunnen beschikken over shcone en draagbare kleding en schoon beddengoed. 7. Idem voor opruimen van leefvertrekken en afval, indien noodzakelijk voorafgaand aan het schoonmaken. 8. Er wordt geen indicatie meer afgegeven voor indicentele activiteiten (met uitzondering van wassen van ramen aan binnenkant). Er is geen onderbouwing voor het achterwege kunnen blijven van incidentele activiteiten en/of het categorisch verwijzen naar het sociaal netwerk hiervoor; maatwerk moet worden geleverd, incl. onderzoek of het sociale netwerk hiertoe in staat en bereid is. 9. Uit studies blijkt het belang van tijd voor sociaal contact o.a. voor signalering. Dit is ook opgenomen in het KPMG-onderzoek. Onderbouwing om dit onderdeel niet meer te benoemen ontbreekt. 10. Uit het KPMG-onderzoek blijkt dat er meer tijd nodig is voor het schoonhouden van een woning die door twee personen wordt gebruikt, maar hieraan wordt in de praktijk geen uitwerking gegeven door zorgaanbieder. Procedureel 11.

De Wmo2015 verplicht het bestuursorgaan om de cliënt voorafgaand aan het onderzoek te wijzen op het moment voor gratis cliëntondersteuning, maar in de praktijk worden cliënten hier niet schriftelijk en voorafgaand aan de herindicatie op gewezen. 12. Er wordt niet voldaan aan de bepaling in de Wmo2015 dat “het college de cliënt of zijn vertegenwoordiger een schriftelijke weergave verstrekt van de uitkomsten van het onderzoek en dat de cliënt/vertegenwoordiger hieraan opmerkingen/aanvullingen aan kan toevoegen voordat hij tekent voor gezien.“ 13. De voorbereiding van besluiten gebeurt door een generalist van WIJeindhoven, waarbij: 1. Geen onderzoek/keukentafelgesprek plaatsvindt (zoals bedoeld in de Wmo2015), 2. Er niet door het college wordt beoordeeld of het door WIJeindhoven uitgebrachte advies kon worden overgenomen (vergewisplicht) en 3. De gemeente zich bij (her)indicatie geen oordeel vormt over de beperkingen van cliënten en de wijze waarop deze kunnen worden verminderd.

60

Nr. Datum

24. 2018-08-23

25. 2018-08-30

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

14. Er is geen rechtsgrond om indicaties te herzien bij lopende indicaties, indien de oorzaak daarvan niet bij de cliënt ligt. Rechtszekerheid vereist in ieder geval een overgangsperiode. 15. Indiceren op resultaat in plaats van in uren is door de CRvB in 2016 en 2017 als strijdig et de rechtszekerheid beoordeeld. 16. Het opstellen van het cruciale ondersteuningsplan wordt aan de zorgaanbieder overgelaten, zonder expliciete goedkeuring van de gemeente. Echter, in de Wmo, nog de Verordening Sociaal Domein Eindhoven is een verplichting opgenomen voor cliënt om een overeenkomst/ondersteuningsplan met een zorgaanbieder te sluiten/af te spreken. 17. Cliënten werden in besluiten van vóór juni 2018 onvoldoende geïnformeerd over de te betalen eigen bijdrage. Daarnaast past de verevening die de gemeente toepast door voor alle cliënten dezelfde kostprijs te hanteren niet in het stelsel van de Wmo2015. Uitvoering door zorgaanbieders 18. In Eindhoven is niet geconcretiseerd wat moet worden verstaan onder een schoon en leefbaar huis, zodat het niet mogelijk is om hierop redelijkerwijs te controleren. Ook is niet voorzien in steekproefsgewijze controles door een extern bureau of in controles bij klachten. 19.

Klagen over gebrekkige ondersteuning bij de zorgaanbieder levert vrijwel nooit iets op als de klacht betrekking heeft op het feit dat de hulp in de haar toegekende tijd geen uitvoering kan geven aan het ondersteuningsplan. 20. Door gebrek aan medewerkers in de thuiszorg staat de continuïteit van de zorgverlening onder druk en wordt er in vakantieperiodes of bij ziekte som geen of minder hulp verleend, zonder dat dit contractueel is vastgelegd. Ook wordt de eigenbijdrage niet verminderd of stopgezet in deze gevallen. 21. Kent de gemeente de praktijk dat er situaties zijn waarbij de zorgverleenster zelf moet zorgen dat er hulp is bij haar afwezigheid? Bezwaarprocedure 22. De second opinion die bij een toekenning op een bezwaar door de gemeente wordt gevraagd aan Radar, echter, deze kan niet in vrijheid oordelen vanwege de ontoereikende beleidsregels van de gemeente. 23. De uitvoering van de bezwaarprocedure verloopt stroperig (beslistermijnen worden standaard verlengd met 6 weken, hoorzittingen zijn nog niet belegd, aanvullingen van dossiers lopen achter). Objectivering van het (nu nog ambtelijk) horen is wenselijk, bijv. door een onafhankelijke bezwarencommissie en/of voorleggen van geschil aan de rechtbank.

Het vrezen is voor vele tientallen bezwaren voor de rechtbank Oost-Brabant in 2019, waarbij bij gegrond verklaring, de zorg in natura niet met terugwerkende kracht kan worden toegekend. Gesprek tussen KBO (voorzitter en juridisch adviseur) en portefeuillehouder Onderwerp: de zorgen over het nieuwe beleid en de uitvoering ervan, over ervaringen die KBO Eindhoven in het eerste halfjaar van 2018 met het nieuwe beleid heeft opgedaan. Naar aanleiding van de op 18-07-2018 verzonden brief van KBO Eindhoven (zie document 23, p.59). Brief van KBO en FNV aan gemeente Vervolg op gesprek van 23 augustus 2018, met voorstel over de verdere aanpak van de bezwaarschriften en verzoek om overleg hierover In de brief wordt voorgesteld om een pilot op te zetten om te bezien welke knelpunten de uitvoering van het in 2018 ingezette beleid opleveren en op welke onderdelen het beleid en de uitvoering verbeterd kunnen worden. Naast een inhoudelijke uitwerking op hoofdlijnen van de pilot op een aantal aspecten, worden de volgende punten genoemd: 1. Een pilot veronderstelt de bereidheid bij de gemeente om los te komen van de vastgestelde beleidsregels. Verder dient de bereidheid te bestaan om de hoeveelheid huishoudelijke ondersteuning (en daarmee de vergoeding aan de zorgaanbieders) in de pilot te verruimen.

61

Nr. Datum

26. 2018-08-31

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern 2.

Een bestand van ca. 200 cliënten (4% van het totaal) is o.i. toereikend om te betrekken bij de pilot. Voor en na de pilot dienen de klanttevredenheid en die van de zorgverleenster gemeten te worden. Ook dient een aantal malen door een extern bureau (met behulp van een deugdelijk meetsysteem) beoordeeld te worden of het huis schoon en leefbaar is. Daarnaast dienen deze factoren gemeten te worden bij een vergelijkingsgroep van eenzelfde omvang, waarbij de huishoudelijke ondersteuning wordt voortgezet conform het beleid 2018. De duur van de pilot dient tenminste een half jaar te bedragen gelet op het feit dat over de kwaliteit van de uitvoering van de incidentele taken pas kan worden geoordeeld nadat ook de incidentele taken met een zeer lage frequentie zijn uitgevoerd. Brief van gemeente aan KBO Terugkoppeling van gesprek over ervaringen met huishoudelijke ondersteuning op 23 augustus Uw brief van 18 juli 2018 hebben wij in goede orde ontvangen. U heeft voorgesteld om de aandachtspunten die u in de bijlage hebt opgenomen te bespreken tijdens het de bijeenkomst van 23 augustus 2018. Op hoofdlijnen hebben wij dit gedaan. Tevens hebben wij aan KBO de toezegging gedaan schriftelijk te reageren. Hieronder ziet u de inhoudelijke reactie op uw notitie. Deze delen wij ook met uw collega de voorzitter van de KBO.

Antwoord op uw aandachtspunten Het uitgangspunt van ons beleid is dat wij meer maatwerk kunnen bieden door de aanbieder de ruimte te geven het beschikbare budget per individuele situatie dusdanig in te zetten waarbij rekening wordt gehouden met de persoonlijke kenmerken van de inwoner. Hoewel er lichte besparing wordt verwacht, is het uitgangspunt zeker niet slechts financieel ingegeven. Uit de cijfers van het CAK (2016 en 2017) is gebleken dat de gemiddelde daadwerkelijke tijdsinvestering ongeveer gelijk is aan het huidige beleid. Uw opmerking dat de KBO niet betrokken was in de ontwikkeling trekken wij ons natuurlijk aan. Wij hebben in dit traject echter op verschillende momenten overleg gevoerd met de Cliëntenraad Sociaal Domein van de gemeente Eindhoven. Zij hebben destijds positief geadviseerd op het voorstel tot beleidswijziging en de daarbij horende werkwijze. Antwoord op uw inhoudelijke opmerkingen Gemeente Eindhoven doet alles wat mogelijk is om zoveel mogelijk maatwerk aan inwoners te bieden. Per individuele situatie wordt gekeken wat nodig is om een schoon huis te krijgen. Hoewel deze beoordeling altijd individueel is, is er ook altijd enige mate van standaardisering. Middels het onafhankelijke onderzoek dat is uitgevoerd door KPMG is aangegeven welke taken uitgevoerd moeten worden en hoe vaak, om het resultaat van een schoon huis te bereiken.

Dit onderzoek hanteren wij als uitgangspunt in situaties waar geen bijzondere omstandigheden zijn waardoor extra of beter schoongemaakt moet worden. Indien er bijzondere omstandigheden zijn, dan geldt dat ook binnen onze richtlijnen het mogelijk is extra taken uit te voeren. Wij maken voor de mensen waarvoor dit van toepassing is, een individuele afweging. Het periodebudget dat wordt toegekend aan onze aanbieders én aan onze PGBhouders is gebaseerd op deze bovengenoemde punten. Daarom zou het budget dat wij toekennen in de gemiddelde situatie toereikend moeten zijn. Wij hebben daarnaast in ons beleid rekening gehouden met de uitzonderingen. Wanneer blijkt dat een inwoner meer ondersteuning nodig heeft dan gemiddeld, dan kan hiervoor een extra budget worden toegekend. We geven daarmee de aanbieder alle ruimte om deze extra taken uit te voeren. Voorop staat (ongeacht de hoogte van het budget) dat de aanbieder doet wat nodig is in de persoonlijke situatie van de inwoner en rekening houdt met de persoonlijke omstandigheden en kenmerken. Uw opmerking dat een aanbieder het werk met de Franse slag uitvoert vinden wij een zorgelijk signaal en wij zullen dit aandachtspunt zeker met onze aanbieders bespreken.

62

Nr. Datum

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

Daarnaast nemen wij de aanbeveling om een controlelijst te gaan hanteren over en zullen zo spoedig mogelijk met een voorstel richting de aanbieders komen. Voor wat betreft het verzorgen van de was en de strijk geeft u een aantal zaken aan. Vooropgesteld en zoals eerder ook al genoemd, gaan wij ervan uit dat een aanbieder doet wat nodig is. Als blijkt dat de was gedaan moet worden voor een inwoner, dan moet dit gebeuren. De aanbieder is niet aan tijd gebonden, dus wanneer de was gedaan moet worden dan blijft de aanbieder zo lang als nodig is. Voor wat betreft het strijken hebben wij aangegeven dat dit tijdelijk mogelijk is ter overbrugging van een periode. Er is in de meeste gevallen geen noodzaak tot strijken van kleding, maar wij beseffen ons dat er uitzonderingen zijn en daarmee kan dan ook altijd rekening worden gehouden, want dat is maatwerk. Hetzelfde geldt, zoals u terecht aangeeft, voor het opruimen van leefvertrekken en het uitvoeren van incidentele taken. Tot slot geeft u aan dat er ruimte moet zijn voor persoonlijk contact. Dat onderschrijven wij en om die reden hebben wij onze aanbieders gevraagd de stichting WIJeindhoven te informeren als er signalen zijn waarbij de aandacht van WIJeindhoven gewenst is. Daarmee trachten wij de onderliggende behoefte beter in beeld te krijgen en op te lossen.

Antwoord op uw procedurele aanbevelingen U geeft aan dat de inwoner onvoldoende geïnformeerd is over de mogelijkheid voor gratis cliëntondersteuning. Op de website van de gemeente Eindhoven en in de folder die de inwoner in geval van herindicatie heeft ontvangen wordt melding gemaakt van deze mogelijkheid. Wij hebben, op basis van uw aanbeveling, Stichting WIJeindhoven verzocht nog explicieter te vermelden dat deze mogelijkheid bestaat. Voorts geeft u een aantal zaken aan in het kader van de informatieverstrekking aan inwoners en de vergewisplicht. Om aan de vergewisplicht te voldoen wordt onder regie van gemeente Eindhoven per 01-01-2019 een servicebureau ingericht. Hier worden de indicaties getoetst en afgegeven, en wordt het besluit genomen conform de uitspraak van de CRvB. Tot die tijd doen wij er alles aan om zo goed mogelijk aan onze vergewisplicht te voldoen en de risico’s tot een minimum te beperken. Zo is de expertiseschil onder gemeentelijke regie uitgebreid en wordt door deze experts het 4-ogen principe toegepast bij de beoordeling van een groot deel van ondersteuningsvragen op het gebied van jeugdzorg en maatschappelijke ondersteuning. Zo nodig wordt, alvorens een beschikking wordt afgegeven, een andere expert (bijvoorbeeld een medisch adviseur of een ergotherapeut) om advies gevraagd en/of een second opinion bij een onafhankelijk expert aangevraagd.

Daarnaast hebben wij afspraken gemaakt met de Stichting WIJeindhoven dat een advies om al dan niet een voorziening te verstrekken zorgvuldig tot stand moet komen en goed onderbouwd moet zijn. Op basis van het onderzoek dat door de generalist wordt uitgevoerd, wordt vervolgens door de aanbieder van HO samen met de inwoner bekeken welke taken nodig zijn om de noodzakelijke resultaten te bereiken. De inwoner heeft tijdens dat gesprek de ruimte om eventuele bijzonderheden kenbaar te maken. Wanneer dat onderzoek is afgerond, wordt door de gemeente bekeken of het ondersteuningsplan op de juiste wijze tot stand is gekomen en of de uit te voeren taken, en de frequentie van uitvoering van deze taken ,conform beleid zijn. De inwoner ontvangt een besluit met daarop de informatie over de kostprijs van de voorziening en de maximale eigen bijdrage. Het besluit wordt genomen en we beëindigen de oude indicatie, waarna volgens het nieuwe ondersteuningsplan gewerkt wordt. Reactie op uw opmerkingen over de uitvoering door de zorgaanbieders Zoals eerder aangegeven gaan wij uit van een schoon huis. De taken en de frequentie van die taken zijn opgenomen in ons beleid. De aanbieder en inwoner maken afspraken over welke taken uitgevoerd moeten worden en hoe vaak. Vervanging tijdens de vakantie is niet altijd nodig. Een woning vervuilt niet in een

63

Nr. Datum

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

korte periode waarin geen ondersteuning wordt geboden, maar in specifieke situaties waarin het wel nodig is om de dienst te blijven leveren mag daar geen discussie over zijn. U noemt dat hulpen onvoldoende tijd hebben om taken uit te voeren en om die reden niet voldoen aan de afspraken. Onze contractmanagers zijn continu in gesprek met onze aanbieders over de naleving van de overeenkomst. Als u voorbeelden heeft waar het plan niet volgens afspraak wordt uitgevoerd, de afgesproken resultaten niet worden behaald, of hulpen verantwoordelijk worden gemaakt voor hun eigen vervanging, dan horen wij dat graag met concrete voorbeelden, zodat wij daarop passende acties kunnen uitzetten. Tot slot geeft u aan dat de bezwaarprocedures niet goed verlopen en dat onze inwoners daar de dupe van zijn. In geval van een second opinion door Radar wordt een onderzoek uitgevoerd waarin objectief wordt vastgesteld welke beperkingen en belemmeringen een inwoner heeft. Vervolgens wordt ook gekeken welke taken uitgevoerd moeten worden om een schoon huis te krijgen. De individuele kenmerken worden daarin meegenomen. Het advies van Radar personeelsdiensten is bindend, ook als dit afwijkt van het gestelde beleid. Zoals tijdens het overleg op 23 augustus 2018 is aangegeven staan wij open om te komen tot een oplossing voor de inwoners die op dit moment wachten op de afhandeling van het bezwaar.

Wij stellen dan ook voor om bij de inwoners die een bezwaar hebben ingediend een gesprek aan te keukentafel te voeren en te onderzoeken welke taken met welke frequentie overgenomen moeten worden en daarbij flexibiliteit te tonen bij de toepassing van ons beleid.

27. 2018-09-04

Wij gaan er vanuit met bovenstaande beantwoording en ons aanbod in de bezwaarprocedures u op dit moment voldoende te hebben geïnformeerd. Mochten er nog openstaande vragen zijn, dan horen wij dit uiteraard graag. Brief van B&W aan raad Stand van zaken met betrekking tot huishoudelijke ondersteuning Doel: Informeren over de stand van zaken implementatie beleid HO en de binnengekomen bezwaren en afhandeling ervan. Implementatie beleid HO Begin 2018 gestart met cliëntenbestand van ca. 5.000 indicaties. Uitgegaan van een actief cliëntenbestand van ca. 4.750 (niet alle indicaties worden verzilverd). Inwoners met aflopende indicatie ná 2018 zijn in 3 tranches aangeschreven. WIJeindhoven heeft sinds begin 2018 ca. 4.500 gesprekken gevoerd (herindicaties en nieuwe aanvragen HO). 2.750 beschikkingen zijn afgegeven. Overige 1.750 herindicaties en aanvragen zijn nog in onderzoek. Inwoners ontvangen hulp die hij/zij had, totdat de nieuwe beschikking wordt afgegeven. Nog ca. 500 herindicaties moeten plaatsvinden in 2018. Het proces rondom herindicaties wordt geschetst, incl. PGB-houders. Bezwaren en afhandeling ervan Sinds begin 2018 zijn 200 bezwaren ontvangen en in behandeling genomen. Doordat bemiddelende gesprekken met inwoners zijn gevoerd heeft behandeling van bezwaren langere tijd in beslag genomen.

Conclusie: de onderbouwing van de besluiten is onvoldoende, het primaire onderzoek moet opnieuw worden gedaan. Geen bezwaren ontvangen van inwoners met een nieuwe aanvraag HO; alleen bezwaren van inwoners met een herindicatie (die HO hebben gehad vanuit het oude beleid). Daarnaast wordt een weergave van de inhoud van de bezwaren gegeven (1. Minder uren hulp dan voorheen, 2. Hogere eigen bijdrage die ook

64

Nr. Datum

28. 2018-09-11

29. 2018-09-19

30. 2018-10-02

31. 2018-10-02

32. 2018-10-08 33. 2018-11-06

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

doorloopt zonder dat er vakantievervanging is, 3. Taken uit ondersteuningsplan worden niet uitgevoerd) en de maatregelen die worden genomen (1. Onderzoek of het resultaat wordt bereikt, 2. Beoordeling of eigen bijdrage juist is doorgegeven en geïnd, 3. Klachtenprocedure, onderzoek en indien nodig actie door contractmanagement richting zorgaanbieder en verbeterd afsprakenformulier cliënt-aanbieder). Bijeenkomst voor raadsleden, georganiseerd door FNV en KBO Tijdens de bijeenkomst wordt inzicht gegeven in de uitvoering van het beleid rond de huishoudelijke hulp middels het delen van ervaringen van cliënten en zorgmedewerkers. Na afloop van de bijeenkomst is door raadsleden gevraagd of de 23 aandachtspunten die op 18-07-2018 door de KBO Eindhoven met de gemeente zijn gedeeld aan de raadsleden kunnen worden toegestuurd (zie document 23, p.59). Hieraan wordt op 15-10-2018 gevolg gegeven. Overleg FNV en KBO/gemachtigde met gemeente (ambtelijke organisatie) Onderwerp: afhandeling van bezwaarschriften, n.a.v. brief van KBO en FNV (zie document 25, p.61) In dit overleg is gesproken over de afhandeling van bezwaarschriften.

In de weken na het overleg blijkt dat er een ‘verschil van inzicht’ is tussen FNV en KBO/gemachtigde enerzijds en de gemeente anderzijds, over wat er tijdens het gesprek is besproken / afgesproken en al dan niet is toegezegd met betrekking tot de afhandeling van de bezwaren (zowel procedureel als beleidsinhoudelijk). Er worden wel gespreksnotities en reacties daarop wederzijds uitgewisseld, maar een wederzijds geaccordeerd verslag blijft achterwege. (derhalve kan de inhoud van het gesprek ook niet in deze tijdlijn worden weergegeven) Actuele motie (AcM3): PvdA, CU, OAE, D66 Herindicatie inwoners met een langdurige zorgvraag Roept het college op: 1. De groep met een levenslange zorgafhankelijkheid te definiëren en te ontzien als het gaat om herindicatie. 2. Uitvoering te geven aan de eerder genoemde aangenomen moties d.d. 14 september 2014 en 21 juni 2016. 3. De raad voor het einde van dit jaar te informeren over de definitie. Ingetrokken. Toezegging wethouder Richters: Het proces van herindicatie zo strak mogelijk te organiseren, zodat het zo min mogelijk belastend is voor personen met een langdurige zorgvraag. Ook de cliëntenraad zal hier nogmaals bij worden betrokken. Ook zal een extra check op de tevredenheid van mensen worden gedaan.

Actuele Motie (AcM8): SP, D66, OAE, DENK Vasthouden aan oude indicatie tot bezwaar is afgehandeld Met het verzoek aan het college van B&W om: Voor mensen die een bezwaar hebben ingediend de oude indicatie te herstellen totdat een nieuwe, goede indicatie is gesteld. (44 leden aanwezig: 13 voor, 31 tegen => verworpen) Uitspraak CRvB inzake resultaatgericht beschikken door de gemeente Steenbergen (zie document 33, p.65 voor samenvatting (duiding landsadvocaat). Eerste reactie van VNG op de uitspraak van de CRvB op 08-10-2018 Duiding landsadvocaat uitspraak 08-10-2018, samengevat Resultaatgericht beschikken is nog steeds mogelijk, maar het resultaat moet gekoppeld worden aan een concreet aantal uren. Het onderscheid tussen beschikken in uren en in resultaten wordt daardoor kleiner. De flexibiliteit voor gemeenten om in te vullen hoe het resultaat moet worden bereikt verdwijnt door deze uitspraak. De uren die de gemeente in de beschikking c.q. het leveringsplan opneemt, moeten gebaseerd zijn op deugdelijk onderzoek.

65

Nr. Datum

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern -

De uitspraak van de CRvB ziet alleen op het beschikken in een schoon en leefbaar huis. De verwachting van de landsadvocaat is dat deze uitspraak mogelijk ook consequenties zal hebben voor andere vormen van dienstverlening zoals begeleiding en dagbesteding. Advies van VNG aan gemeenten: om het bestaande beleid voorlopig te handhaven en zorg te dragen voor de continuïteit van ondersteuning. VNG organiseert met het Rijk een vervolgproces. 34. 2018-11-xx Adviesvraag van B&W aan AKD-advocaten Adviesvraag: Hoe het best om te gaan met bezwaren over hulp bij het huishouden? Adviesvraag eind november 2018 gedaan. Advies in januari 2019 ontvangen. 35. 2018-12-04 Brief van college aan gemeenteraad (B&W Stand van zaken met betrekking tot huishoudelijke ondersteuning beslisdatum) Doel: het op de hoogte stellen van de gemeenteraad over de huidige stand van zaken rondom de implementatie van het nieuwe beleid, rondom de binnengekomen bezwaren en de afhandeling daarvan en de nieuwe kostprijs. Implementatie nieuwe beleid Uitgangspunt begin 2018 was ca. 5.000 indicaties, actief cliëntenbestand van ca. 4.750 inwoners. Momenteel is dit ca. 4.450 inwoners. Oorzaken voor daling n.a.w.: kritische toegang, veranderde eigen bijdrage en inwoners die vaker voor eigen oplossingen kiezen. Herindicaties: sinds begin 2018 ca.

5.000 gesprekken gevoerd door WIJeindhoven (herindicaties en nieuwe aanvragen) en ca. 4.000 beschikkingen afgegeven. Nog ca. 700 dossiers in onderzoek of aflopend in 2018, met nog ca. 150 herindicaties die in 2018 moeten plaatsvinden. Binnengekomen bezwaren en afhandeling ervan Sinds begin 2018 tot heden ca. 280 bezwaren ontvangen en in behandeling genomen: 162 afspraken zijn ingepland, 62 nog in te plannen, 8 gesprekken kunnen door omstandigheden (inwoner) niet worden ingepland, 40 inwoners hebben nog niet gereageerd en worden opnieuw aangeschreven. Planning bezwaarafhandeling: uitgangspunt is voor eind 2018 alle cliënten opnieuw te hebben gezien. Meestal is onafhankelijk cliëntondersteuner bij het gesprek. Gezien de druk op de agenda’s van cliëntondersteuners en belang van hun aanwezigheid is besloten om de tijd te nemen voor zorgvuldig handelen. Er wordt – met betrokkenheid van belangenpartijen en CRSD – een partij geselecteerd t.b.v. kwalitatieve, objectieve controle op de geleverde huishoudelijke ondersteuning. Inwoners met een langdurige zorgbehoefte zijn grotendeels geherindiceerd volgens eerder toegelichte procedure. Enkele PGB-houders moeten nog worden geherindiceerd. Nieuwe kostprijs Onderbouwing op grond van AMVB en enkele wijzigingen n.a.v. wijzigingen cao-VVT; uurtarieven zijn verhoogd en nabetaling met terugwerkende kracht vanaf 01-01-2018.

Stand van zaken na uitspraak van de CRvB over resultaatgericht indiceren N.a.v. uitspraak CRvB d.d. 08-10-2018 hebben VWS en VNG geadviseerd vooralsnog niets te doen en door te gaan met de ingeslagen weg. Op 10-122018 wordt een nieuwe uitspraak verwacht. Daarna komen VWS en VNG met richtinggevend advies. De lijn is dat dat door gemeente Eindhoven wordt gevolgd. 36. 2018-12-10 Uitspraken (4) van de CRvB inzake nieuwe normtijden voor de huishoudelijke hulp van de gemeenten Nijkerk en Bodegraven-Reeuwijk. Samengevat: Gemeenten kunnen hun normtijden alleen met het KPMG-rapport onderbouwen als de belangrijkste uitgangspunten uit dat rapport ook worden overgenomen. Zo moet bijvoorbeeld worden uitgegaan van

66

Nr. Datum

37. 2018-12-18

38. 2018-12-21

39. 2018-12-24

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

dezelfde schoonmaakactiviteiten en moet rekening worden gehouden met de indirecte tijd. Ook als gemeenten het KPMG-rapport aan hun beleid ten grondslag leggen, ontslaat dat hen niet van de plicht om in het individuele geval maatwerk te leveren. In het individuele geval moet worden getoetst of de ‘standaard’normtijden voor de desbetreffende cliënt inderdaad voldoende passend zijn. Als dit niet zo is, moeten de standaard-normtijden worden aangepast. Raadsvergadering Vragenhalfuur met diverse vragen en toezeggingen Vragen SP over afhandeling bezwaren 1. Waarom heeft de wethouder de raad niet actief geïnformeerd dat zij haar belofte niet kon nakomen? Zie collegebrief d.d. 12-12-2018 (zie documentnr. 35, p.66) 2. Waarom is het niet gelukt alle bezwaren voor 31-12 te behandelen? Zie collegebrief d.d. 12-12-2018 (zie documentnr. 35, p.66). Ook: soms betreffen bezwaren eigenlijk klachten over de kwaliteit van de uitvoering. Het onderzoek daarnaar, voorafgaand aan de beslissing op het bezwaar, neemt tijd in beslag. 3. Wat gaat het college nu anders doen zodat alle bezwaren uiterlijk 28 februari zijn afgehandeld? Inmiddels ruim 200 gesprekken gevoerd met bezwaarmakers. Vanaf begin januari ondersteuning van een deskundig advocatenkantoor voor advies over snelle en zorgvuldige afhandeling.

Gegeven de analyse van VWS en VNG en landsadvocaat op (een deel van) de uitspraken van CRvB is niet met zekerheid toe te zeggen dat 28-02-2019 alle bezwaarschriften zijn afgehandeld. 4. Op welke wijze hebt u de nieuwe vertraging gecommuniceerd met de bezwaarmakers? Inwoners zijn d.m.v. een brief en gesprek aan de keukentafel meegenomen. Toezeggingen wethouder Oosterveer: Vragen worden ook schriftelijk beantwoord. Meer informatie volgt eind Q1 / begin Q2, dan wordt de raad meegenomen in de stand van zaken m.b.t. beroep en bezwaar. Vragen D66 over Cliëntenraad Sociaal Domein (CRSD) Toezegging wethouder Richter: vragen worden schriftelijk beantwoord (zie documentnr. 40, p.68) VNG-reactie op de uitspraken (4) van de CRvB van 10 december 2018 Kernpunten: Het lijkt VNG niet wenselijk als iedere individuele gemeente een dergelijk uitvoerig onderzoek (zoals KPMG Plexus voor gemeente Utrecht) moet laten doen om het eigen beleid te onderbouwen. VNG wil daarom met het Rijk verkennen welke stappen moeten worden genomen om in het licht van deze uitspraken te blijven werken aan de doelstellingen van de Wmo2015. Advies van VNG aan gemeenten: om het bestaande beleid voorlopig te handhaven en zorg te dragen voor de continuïteit van ondersteuning. VNG organiseert met het Rijk een vervolgproces.

Brief van KBO Eindhoven en FNV aan B&W (kopie aan raad/raadsleden en pers) Problemen met de huishoudelijke ondersteuning Doel: B&W vragen te erkennen dat het beleid niet in overeenstemming met de wetgeving was en z.s.m. te herstellen wat in 2018 is fout gegaan. (meer geld naar HO is daarvan een gevolg) Ondervonden problemen: Zonder dat de zelfredzaamheid is verbeterd is er minder tijd beschikbaar dan voorheen. Klagen bij zorgaanbieder lost niets op. Huizen vervuilen langzaam; incidentele taken worden niet meer gedaan. Bezwaarmakers wachten al veel te lang:

67

Nr. Datum

40. 2019-01-09

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern -

Meer dan 300 inwoners hebben bezwaar gemaakt. Sommigen al begin 2018. De behandeling verloopt stroperig. Eind september pas, werden alsnog keukentafelgesprekken gevoerd door de gemeente. Beleid is niet rechtmatig: Nieuwe beleid is ingevoerd zonder deugdelijke onderbouwing en analyse. Het KPMG-rapport (2017) voor Eindhoven over de tijdnormeringen is slechts enkele maande gebruikt en de waarschuwing dat resultaatgericht indiceren in de rechtspraktijk nog niet was aanvaard is genegeerd. Uitspraken van de CRvB maken duidelijk dat de werkwijze van gemeente Eindhoven moet worden bijgesteld. Recente uitspraken van de rechtbank Oost-Brabant (voorlopige voorzieningen) oordelen dat het indicatieproces in 2018 is verlopen zonder een behoorlijk onderzoek (keukentafelgesprek) en dat ook de inhoud van de besluiten onrechtmatig is. Resultaatgericht indiceren zonder ook een toekenning in uren is in strijd met de rechtszekerheid (oordeel CRvB 2016 en 2017). Wat moet er gebeuren? Binnen enkele maanden besluiten op bezwaar nemen (gegrond verklaren) en Wmo-cliënten z.s.m. meer uren hulp toekennen. Bezwaren ongegrond verklaren betekent dat cliënten naar de rechter moeten stappen, wel hun gelijk krijgen, maar niet met terugwerkende kracht hun uren huishoudelijke hulp kunnen krijgen vanwege zorg in natura.

Ook de overige ontvangers van huishoudelijke ondersteuning die geen bezwaar hebben gemaakt, opnieuw indiceren en meer uren te geven dan voorheen. Brief aan de gemeenteraad Beantwoording vragen D66 d.d. 18-12-2018 over CRSD (zie nr. 37, p.67) Algemene introductie over de vorming en (moeizame) opstart van de CRSD: eind 2016 besluit door gemeenteraad tot instellen van een nieuwe CRSD, op 01-03-2017 installatie van nieuwe CRSD door college, in juni 2017 neerleggen van haar taak door voorzitter CRSD, eind oktober 2017 stoppen van tijdelijk voorzitter, 01-12-2017 besluit college tot tijdelijk stilleggen activiteiten CRSD, met diverse maatregelen daarna – mede op advies van de raadsleden die de oorspronkelijke sollicitatieprocedure hebben gedaan en in overleg met leden van CRSD – teneinde het CRSD goed te laten functioneren, met verslag door coach aan voorzitter van CRSD op 01-10-2018, op basis waarvan voorzitter CRSD advies heef geformuleerd t.a.v. het wel of niet aanblijven van individuele leden. Beantwoording vragen: 1. Hoe is de huidige voorzitter geworven en wie zaten er in de sollicitatiecommissie? Ik ben met name geïnteresseerd in de functie. In maart 2018 vacature geplaatst voor functie van onafhankelijk technisch voorzitter. Gesprekken met de sollicitatiecommissie, bestaande uit 2 programmeur-ontwikkelaars en 1 inhoudsdeskundige.

Voordracht van sollicitatiecommissie aan de cliëntenraad. 2. In RIB 18bst01310 van 10 oktober 2018 staat dat het college actief nazorg aanbiedt aan de ontslagen leden van de cliëntenraad. Waar bestaat die nazorg uit en weten de betreffende ontslagen leden ook dat die nazorg indien gewenst verleend wordt? Zie RIB 18bst01310: een gesprek met de onafhankelijk voorzitter, de coach die door de gemeente is ingehuurd en/of de ambtelijk secretaris. Hiervan is geen gebruik gemaakt. 3. Hoe worden de nieuwe leden voor de cliëntenraad geselecteerd? Wie zitten er in de selectiecommissie? Ook hierbij ben ik met name geïnteresseerd in hun functie. Advertentie in Groot Eindhoven, begin december 2018. Selectiecommissie conform het vigerende huishoudelijk reglement van de cliëntenraad: een lid van de cliëntenraad aangewezen door de cliëntenraad, de

68

Nr. Datum

41. 2019-01-17

Document/gebeurtenis/bijeenkomst + onderwerp + samenvatting/kern

onafhankelijk voorzitter en de ambtelijk secretaris, waarbij de ambtelijk secretaris de communicatie verzorgt tussen alle partijen. Voordracht van nieuwe leden voor benoeming aan het college van B&W geschied enkel door de huidige leden van de cliëntenraad (geen inhoudelijke rol voor de onafhankelijk voorzitter en ambtelijk secretaris). 4. Heeft de voorzitter van de cliëntenraad een (bestuurlijke) opdracht meegekregen van het college? En zo ja, wat was de opdracht? Nee, de directeur Sociaal Domein heeft aan de onafhankelijk voorzitter gevraagd conform de bevindingen van de coach een advies te geven over een werkbare samenstelling van de cliëntenraad. 5. Klopt het dat er nooit een triagecommissie is ingesteld en dat de agenda van de cliëntenraad en de beslissing welke stukken worden doorgestuurd door de voorzitter en ambtelijk secretaris worden bepaald? Destijds is door de leden van de cliëntenraad besloten dat de triagecommissie voorlopig nog niet in werking wordt gesteld. In het nieuwe huishoudelijk reglement heeft de cliëntenraad er inmiddels voor gekozen om geen triagecommissie meer in te stellen. Het wel of niet doorsturen van stukken gebeurt altijd in overleg en met instemming van de cliëntraad. b. N.a.v.