Bijlage 1D - Ontwerpboek Voorkeursalternatief MMK
Tekst van het document
• Voor de interwijkverbindingen Vestdijktunnel en Boschdijktunnel is een herindeling van de tunnelbuizen nodig om de bussen in het ondergrondse busstation te krijgen en tegelijkertijd voldoende ruimte aan de fietsers en voetgangers te geven. De indeling van beide interwijkverbindingen in het voorkeursalternatief biedt onvoldoende ruimte voor fietsers en voetgangers. • Hellingbaan Fellenoord-oost begint halverwege de kruising met de J.F. Kennedylaan.
Functionele indeling niveau begane grond
5. Fietsenstalling • Fietsenstalling op -1 en begane grond met totaal ca. 7.904 stuks (6944 regulier en 960 buitenmodel), ontsloten vanaf Vestdijktunnel en direct bereikbaar vanuit stationshal. • Buitenmodelstalling voor 160 XL modellen en scooters op de begane grond, naast de fietsenstalling, met eigen entree vanaf de Vestdijktunnel.
N
Functionele indeling niveau -1
3. SAMENVATTING
24
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
25
VOORKEURSALTERNATIEF
•
•
•
In totaal zijn is er in de MMK plek voor 8.064 stuks fietsen, inclusief deelfietsen, buitenmodelfietsen en (deel)scooters. Dit betreft 724 stuks meer dan in het FPVE is geëist. De exacte indeling van de fietsenstalling is te vinden op pagina 88 & 89. Rooilijn bij entree fietsenstalling iets terugliggend t.o.v. Vestdijktunnel. Dit is ten behoeve van opstelruimte fietsverkeer en ter voorkoming van kruisende verkeersstromen. Boven op deze fietsenstalling is er een extra laag mogelijk voor een fietsenstalling t.b.v. het vastgoedprogramma niet zijnde MMK, maximaal is er ruimte voor ca. 1.450 fietsen.
6. Logistiek • Logistieke bevoorrading station ondergronds via oostzijde busstation. • Zoekgebied vuilophaal station bovengronds aan de oostzijde achter het KPN gebouw. Nader uit te werken in vervolg. • Parkeerplekken voor service en onderhoud bevinden zich op maaiveld achter het KBC. • De logistieke straat tussen KBC en het spoor is alleen toegankelijk voor bestemmingsverkeer (t.b.v logistiek en (in- en) uitgang parkeergarage). 7. Kiss&Ride, MiVa en taxi • Conform FPvE zijn plekken ingepast voor Kiss&Ride, MiVa en taxi op het oostelijke stationsplein tussen de bushal en KBC, zodat het oostelijke plein geactiveerd is en een functie heeft. Taxibufferplaatsen zijn niet ingetekend en dienen in het vervolg in samenhang met het ruimtelijk raamwerk te worden uitgewerkt. 8. Treinvervangend vervoer en Internationale bussen • Treinvervangend vervoer en Internationale bussen op de overgang van Fellenoord naar Dorgelolaan. Exacte positionering nader uit te werken in vervolg.
• • •
beperkingen ook financiële gevolgen. Dit moet nader worden onderzocht. Fietsparkeren van ca. 2.000 m2 op +1 boven op de fietsenstaling MMK (ca. 1.450 fietsen). In totaal ca. 42.000 m2 vastgoedprogramma (inclusief fietsparkeren). Rooilijn vastgoed inclusief fietsenstalling MMK en fietsenstalling cluster 6 terugliggend van de Vestdijktunnel, ten behoeve van opstelruimte fietsverkeer en ruimte voor loopstromen.
11. Stationsplein • VCP-filter in Fellenoord is toegepast, waardoor het stationsplein ten westen van de stationshal bus autovrij is. Op de Vestdijktunnel bevindt zich een route voor logistiek/bestemmingsverkeer t.b.v. vastgoed. • Stationsplein op maaiveld groen in te richten met evt. een vijver, oppervlakte plein ca. 10.000 m2 • Het stationsplein is (licht) hellend. Er is van zuidoost naar noordwest een hoogteverschil van ca. 1,80 m te overbruggen. • Mogelijkheid voor diversiteit in groen door voldoende gronddekking en afmeting stationsplein. Grofweg de helft van het plein heeft meer dan 1 m gronddekking, waar er minder dan 1 m gronddekking is is er mogelijkheid voor een ondiepe vijver en groen in groenbakken. • Goede verbinding met omliggende clusters door oriëntatie stationsplein. • Directe verbinding met cluster 5 en diagonaal. • Verbinding met highline mogelijk via dak fietsenstalling. • Toegankelijk dak(park) op fietsenstalling t.b.v. vastgoed.
Stedenbouwkundige opzet stationsomgeving
Plankaart inpassing in gebiedsontwikkeling
Typering openbare ruimte
Axonometrie inpassing in gebiedsontwikkeling
Programma op maaiveld
Gronddekkingsmogelijkheden
9. Pompkelder • Pompkelder in de oksel aan de oostzijde van het busstation en de hellingbaan naar de busbuffer. 10. Vastgoedmogelijkheden • Kernen voor het bovenliggende vastgoed in de fietsenstalling en de stationshal, integrale ontwikkeling. • Vastgoed bestaande uit een woontoren van 150 m met ca. 35.000 m2 programma en een kantoorvolume (voor NS) van 3 a 4 lagen (ca. 18 m hoog) en ca. 5.000 m2 programma. Dit heeft naast programmatische
3. INTEGRAAL ONTWERP
VOORKEURSALTERNATIEF
Axonometrie vanuit het noordoosten
26
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
27
3. INTEGRAAL ONTWERP
VOORKEURSALTERNATIEF
Axonometrie zoom-out inpassing voorkeursalternatief in situatie gebiedsontwikkeling Fellenoord
28
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
29
3. INTEGRAAL ONTWERP
VOORKEURSALTERNATIEF
Legenda bouwstenen
Busstation + bustunnels en toeritten, busbuffer Fietsenstalling Stationshal trein & bus: ontvangstdomein Stationshal trein & bus: commercie Stationshal bus: informatiepunt Ruimte voor logistiek K&R, taxi en MiVa Trein vervangend vervoer Internationale bus
Axonometrie inpassing voorkeursalternatief in situatie gebiedsontwikkeling Fellenoord
30
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
31
3. INTEGRAAL ONTWERP
VOORKEURSALTERNATIEF
Axonometrie inpassing voorkeursalternatief in situatie gebiedsontwikkeling Fellenoord
32
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
33
3. INTEGRAAL ONTWERP
34
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
35
VOORKEURSALTERNATIEF
Plankaart inpassing voorkeursalternatief in situatie gebiedsontwikkeling Fellenoord
schaal 1:250 op A0
3. INTEGRAAL ONTWERP
36
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
37
VOORKEURSALTERNATIEF
Legenda bouwstenen
Busstation + bustunnels en toeritten, busbuffer Fietsenstalling Stationshal trein & bus: ontvangstdomein Stationshal trein & bus: commercie Stationshal bus: informatiepunt Ruimte voor logistiek K&R, taxi en deelvervoer Trein vervangend vervoer Internationale bus
Plankaart inpassing voorkeursalternatief niveau -1
schaal 1:250 op A0
3. INTEGRAAL ONTWERP
38
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
39
VOORKEURSALTERNATIEF
Legenda bouwstenen Busstation + bustunnels en toeritten, busbuffer Fietsenstalling Stationshal: transferruimte / ontvangstdomein
Plankaart situatie zoom-in
schaal 1:500 op A0
3. INTEGRAAL ONTWERP
40
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
41
VOORKEURSALTERNATIEF
Legenda bouwstenen Legenda bouwstenen Busstation + bustunnels en toeritten, busbuffer
Legenda bouwstenen
Busstation + bustunnels en toeritten, busbuffer Fietsenstalling
Busstation + bustunnels en toeritten, busbuffer
Fietsenstalling Stationshal: transferruimte / ontvangstdomein
Fietsenstalling
Stationshal: transferruimte / ontvangstdomein
Stationshal trein & bus: ontvangstdomein Stationshal trein & bus: commercie Stationshal bus: informatiepunt Ruimte voor logistiek K&R, taxi en deelvervoer Trein vervangend vervoer Internationale bus
Plankaart begane grond
schaal 1:500 op A0
3. INTEGRAAL ONTWERP
42
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
43
TYPERING OPENBARE RUIMTE
Typering openbare ruimte
schaal 1:500 op A0
3. INTEGRAAL ONTWERP
44
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
MOBILITEIT
Routing voetganger
Routing fiets
Routing bussen (stippellijn is ondergronds)
Routing k&r, taxi, tvv, ib, parkeren auto
Movares + KCAP + Team V
45
3. INTEGRAAL ONTWERP
DOORSNEDE OOST-WEST
Doorsnede oost-west ter hoogte van Neckerspoel
46
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
47
3. INTEGRAAL ONTWERP
DOORSNEDE NOORD-ZUID
Doorsnede noord-zuid ter hoogte van Neckerspoel
48
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
49
3. INTEGRAAL ONTWERP
VOGELVLUCHTIMPRESSIE
Vogelvlucht overzicht vanuit het noorden
50
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
51
3. INTEGRAAL ONTWERP
VOGELVLUCHTIMPRESSIE
Vogelvlucht overzicht vanuit het westen
52
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
53
3. INTEGRAAL ONTWERP
IMPRESSIE STATIONSPLEIN
Zicht vanuit de Fellenoord op de stationshal trein (links) en de stationshal bus (rechts)
54
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
55
3. INTEGRAAL ONTWERP
IMPRESSIE STATIONSPLEIN
Zicht op de stationshal bus (links) en stationshal trein (rechts) vanuit stationsplein gezien
56
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
57
3. INTEGRAAL ONTWERP
IMPRESSIE STATIONSPLEIN
Zicht vanuit de Fellenoord op de stationshal bus (links) en rechts het stationsplein
58
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
59
3. INTEGRAAL ONTWERP
IMPRESSIE STATIONSPLEIN
Zicht vanuit het stationsplein op de stationshal bus (links) en in het midden de stationshal trein
60
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
61
3. INTEGRAAL ONTWERP
IMPRESSIE STATIONSHAL TREIN
Zicht in de stationshal trein vanuit het oosten
62
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
63
3. INTEGRAAL ONTWERP
IMPRESSIE STATIONSHAL TREIN
Zicht in de stationshal trein vanuit het westen
64
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
65
3. INTEGRAAL ONTWERP
IMPRESSIE STATIONSHAL BUS
Zicht in de stationshal bus
66
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
67
3. INTEGRAAL ONTWERP
IMPRESSIE BUSSTATION
Zicht op het reizigersplatform in het busstation, met op de achtergrond de nevenontsluiting in de vide
68
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
69
3. INTEGRAAL ONTWERP
IMPRESSIE BUSSTATION
Zicht op het reizigersplatform in het busstation vanuit de vide
70
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
71
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
72
73
4. DEELASPECTEN
4. DEELASPECTEN
74
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
75
WIJZIGINGEN T.O.V. ALTERNATIEF B
De keuze voor alternatief B als basis voor het voorkeursalternatief staat beschreven in de Notitie Voorkeursalternatief v8.0 (d.d. 14-11-2025). In totaal zijn er op 7 onderwerpen ten opzichte van alternatief B grote wijzigingen gedaan om tot het voorkeursalternatief te komen. Deze onderwerpen zijn als volgt: 1. 2. 3.
4. 5. 6. 7.
Benodigde optimalisaties busstation t.b.v. functioneren bussysteem Verlenging van (dichte) stationshal t/m hoofdtoegangen naar busstation Versmallen verlengde stationshal busstation i.v.m. aanpassing stijgpunten (lift en (rol)trappen naast elkaar) (n.a.v. integraal ontwerp Stationsomgeving) Busbuffer bovengronds op J.F. Kennedylaan, inclusief inkorten bustunnel oostzijde Optimaliseren tunnels (combineren vlucht- en installatietunnel) Inpassing kortere westtunnel Inpassing gebiedsontwikkeling conform model ‘de groene stad’ (n.a.v. integraal ontwerp Stationsomgeving) incl. teruglegging rooilijn aan Vestdijktunnel
1.
Benodigde optimalisaties busstation t.b.v. functioneren bussysteem
Extra voorsorteervakken en rijstroken Uit de verkeerssimulatie is gebleken dat er extra voorsorteervakken en rijstroken nodig zijn om tot een (goed) werkend systeem te komen. De volgende (extra) voorsorteervakken en rijstroken zijn opgenomen in het ontwerp. 1. Montgomerylaan, linksaf richting busstation 2. Fellenoord, rechtsaf richting busstation 3. Busstation, rechtdoor richting buffer Daarnaast is een extra rijstrook aan de oostzijde van het busstation gewenst om meer circulatie-mogelijkheden te bieden. Het toevoegen heeft geleid tot een extra ruimtebeslag. De impact van de bouwkuip wordt hierdoor groter, doordat het busstation uitbreidt als gevolg van de optimalisatie. Met de ondergrondse optimalisaties voor het bussysteem komen de tunnels en busstation dichter tegen cluster 2 en 11 te liggen. Als gevolg van de optimalisaties komt de bouwkuip op de hoek met cluster 2 tot op ca. 6 m van het cluster, dit is ca 7m dichterbij dan in alternatief B. Voor de overige randen van de bouwkuip wordt overal binnen de constraints gebleven.
Impressie van het ondergronds busstation met extra rijstroken op de noordoosthoek
Stop- en oprijzicht Vanuit stop- en oprijzicht is de conclusie getrokken dat de initiële ontwerpen van de alternatieven (Integraal ontwerpboek v4.0 d.d. 6-6-2025) te krap getekend waren. Hierdoor was de (verkeers)veiligheid onvoldoende gewaarborgd en gaat de gemiddelde snelheid en afwikkelcapaciteit van de kruising in de tunnel omlaag. Beide zijn ongewenst. Daarom zijn in het ontwerpen alle kruisingen verruimd. Als gevolg hiervan zou de overspanningen te groot worden in het grootste kruispunt van het busstation (noordwesthoek met Montgomerylaan). Hierom zijn kolommen toegevoegd in de grootste kruising, waardoor de kruising nog wat ruimer werd, wat ten goede komt aan het stop- en oprijzicht. Zie memo Verkeerstechnische uitgangspunten MMK Eindhoven VKA v3.0 (d.d. 14-11-2025) voor meer achtergrond m.b.t. stop en oprijzicht. Rijcurvecheck Bij het ontwerpen heeft een rijcurvetoets op de belangrijkste en kritieke punten plaatsgevonden voor de voorkeursvariant. De belangrijkste conclusie is dat het ontwerp ook met verbeteringen uit ontwerpfase 2 zeer krap blijft. Er zijn nadere optimalisaties gewenst. Deze zijn beschreven in de memo Verkeerstechnische uitgangspunten.
N
Functionele indeling niveau -1
4. DEELASPECTEN
76
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
77
WIJZIGINGEN T.O.V. ALTERNATIEF B
2. Verlenging van (dichte) stationshal t/m toegangen naar busstation De wens om overdekt en los van weersinvloeden te kunnen overstappen tussen modaliteiten heeft in het voorkeursalternatief geresulteerd in een dichte stationshal bus, die nog wel los is van de stationshal trein, maar door overlappende daken een droogloop biedt voor de reiziger. Voordelen: • Het voordeel van twee losse hallen is dat er aparte nachtafsluitingen mogelijk zijn van beide domeinen. Waarbij de openbare doorsteek tussen de twee hallen van het stationsplein/cluster 5 naar de diagonaal TU/e te allen tijde openbaar toegankelijk blijft. • Een ander voordeel is dat de bushal met een gevel prominenter in beeld staat en daarmee ook beeldbepalender wordt op het stationsplein. Hier liggen kansen voor architectonische allure. Een indicatieve invulling hiervoor is gedaan in de uitwerking van het voorkeursalternatief, maar dit kan op vele manieren. • Door de gevel onder de busluifel en “droge” verbinding met stationshal verbetert het comfort voor de gebruiker (langer vrij van weersinvloeden en wachten in verlengde bushal). De gesloten bushal biedt naast ruimte voor commercie en een infopunt ook aantrekkelijke wachtruimte op de begane grond, die in alternatief B meer open was als onderdeel van het stationsplein.
In het vervolg kan nader onderzocht worden hoe binnen met buiten kan worden verweven in de bushal om ook met gesloten hal een zo open en doorwaadbaar mogelijk effect te creëren. Nadelen: • Door positionering op een afstand i.p.v. tegen KBC ontstaat 1,5 plein met bushal in het midden. De inpassing van een grote lengte van gevels in de bushal maakt het gebied minder doorwaadbaar en werkt kostenverhogend. • Verbinding blijft goed voor voetgangers, maar is minder natuurlijk dan zonder gevel onder de busluifel, zoals in alternatief B, omdat er nu meer een bajonet beweging ontstaat vanwege de gesloten gevels en gedwongen momenten van naar binnen treden van het andere domein. Dit zou kunnen worden opgelost door de bushal meer in het verlengde van de stationshal te
•
•
•
leggen, dus oostelijker en tegen het KBC aan. De onderdoorgang tussen bus- en treinhal (t.b.v. de diagonaal richting TU/e) is ’s nachts een aandachtspunt t.a.v. sociale veiligheid. Omdat er door de bushal, meer dan voorheen, twee pleinen ontstaan is het oostelijke plein in het voorkeursalternatief ingericht als Kiss&Ride zone, zodat hier gedurende de dag activiteit plaatsvindt en waarbij de reiziger hiervoor kan wachten in de gesloten bushal. Hier zitten ook negatieve aspecten aan omdat er toch auto’s het stationsplein oprijden en het voetgangersgebied wordt verkleind. Een alternatieve oplossing is om dit gedeelte van het plein groen in te richten en de Kiss&Ride te positioneren ten noorden van het KBC. Deze locatie staat echter al onder druk van een grote hoeveelheid infrastructuur (o.a. de inpassing van de oostelijke hellingbaan en kruising J.F. Kennedylaan met busbuffer), waardoor vergroening op deze locatie meer gewenst lijkt. Beide opties zijn echter goed in te passen. Door het toepassen van zowel de veilige zones in het ondergrondse busstation, als de gesloten stationshal bovengronds ontstaat er een overmaat aan transferruimte t.b.v. busreizigers. Dit behoeft aandacht i.r.t. inrichting en functionaliteit van deze ruimten.
Functionele indeling niveau 0
3. Versmallen verlengde stationshal busstation i.v.m. aanpassing stijgpunten (lift en (rol)trappen naast elkaar) (n.a.v. Integraal ontwerp stationsomgeving) Door de liften en roltrappen naast elkaar te positioneren is er op maaiveld minder ruimte in de breedte nodig voor een dichte bushal. Omdat de eis van het dichtzetten van de bushal kostenverhogend werkt, levert deze maatregel een reductie op de kostenverhoging. De breedte van de bushal wordt hiermee maximaal circa 22 m, waarbij de minimale doorloopbreedte 12m is tussen de bovenkant trappen en de gevel aan de oostzijde. De overige 10m is bestemd voor wachten, oriënteren, stijgpunten, commercie en infopunt.
N
Plankaart dakaanzicht
4. DEELASPECTEN
78
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
79
WIJZIGINGEN T.O.V. ALTERNATIEF B
4. Busbuffer bovengronds op J.F. Kennedylaan, inclusief inkorten bustunnel oostzijde De grootste aanpassing in het voorkeursalternatief t.o.v. alternatief B is het bovengronds brengen van de busbuffer. Deze heeft op maaiveld een oppervlakte van circa 4.000 m2 en biedt ook ruimte aan een chauffeursverblijf, met een gebouwd volume naast de buffer aan het begin van de JF Kennedylaan (dit i.v.m. de maximale loopafstand van dit verblijf tot de bussen). De busbuffer komt hiermee op de J.F. Kennedylaan te liggen, verder noordoostelijk, op de plek waar ook het tijdelijk busstation is beoogd. Hier zit een mogelijke efficiëntie in de transformatie van tijdelijk busstation naar een buffer. De buffer is via een hellingbaan verbonden met het busstation, deze ingekorte tunnel-oost is hiermee ca 180 m korter dan voorheen en krijgt een hellingbaan met een stijgingspercentage van 9%. Voordelen: • Grote winst op kosten en milieu-impact door busbuffer op maaiveld en kortere tunnel-oost, ondanks dat het busstation in het VKA ondergronds meer ruimte vraagt dan alternatief B • Meer netwerkmogelijkheden om buslijnen vanuit de J.F. Kennedylaan op het busstation aan te sluiten. • Transformatie van tijdelijk busstation naar buffer biedt mogelijke efficiënte in materiaalgebruik omdat het asfalt er deels al ligt.
• Uitgeplaatste busbuffer zorgt voor minder raakvlak met KBC, wat de technische maakbaarheid vereenvoudigt. • Er is in de fasering een complexiteit minder, want er is onder andere geen tijdelijke voetgangersbrug nodig ter hoogte van de J.F. Kennedylaan.
Nadelen: • De belevingswaarde op de J.F. Kennedylaan wordt negatief beïnvloed doordat de busbuffer op maaiveld ligt (verhard oppervlak in Dommeldal, bussen in zicht en verslechtering hoofdentree van het gebied vanuit de J.F. Kennedylaan en de entree naar/vanuit TU/e). • Complex, druk en groot multimodaal verkeerskruispunt Fellenoord, J.F. Kennedylaan, Dorgelolaan, busbuffer. Oversteekbaarheid J.F. Kennedylaan/Dorgelolaan wordt minder goed, met een groter risico op ongelukken. • Exploitatiekosten busvervoer worden hoger door verder weg gelegen buffer. • Nadelige effecten op ruimte voor verblijf en beweging, hittestress, regenwaterinfiltratie en potentie voor groen en ecologie. Veel groen is beter voor weersextremen. • De hellingbaan moet steiler worden uitgevoerd dan gewenst (9% i.p.v. voorheen 7%) en is daarmee minder comfortabel is voor de reiziger. De overzichtelijkheid bovenaan op de hellingbaan op de kruising is een aandachtspunt. • De hellingbaan blokkeert bovendien visueel en fysiek gedeeltelijk het einde van de J.F. Kennedylaan. Daardoor vormt deze hellingbaan een barrière voor één van de belangrijkste entrees van Eindhoven naar Fellenoord/KnoopXL en de groene verbinding die beoogd is tussen Limbeek en Dommeldal. Daarnaast is er door deze inpassing minder groen mogelijk op dit gedeelte van Fellenoord.
• Door het inkorten van de tunnel oostzijde moeten de overige modaliteiten op het maaiveld anders ontsloten worden (grotere afstand tot station). Een fietspad aan de westzijde van de J.F. Kennedylaan, langs de busbuffer en hellingbaan is slecht inpasbaar.
Impressie van inpassing buffer op de J.F. Kennedylaan
N
Plankaart t.h.v. kruising Fellenoord en J.F. Kennedylaan
2,5
2,5
4. DEELASPECTEN
Movares + KCAP + Team V
81
1
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
1
80
2,43
5
7,2
1 0,2
1 0,2
2,43
5
7,2
WIJZIGINGEN T.O.V. ALTERNATIEF B 0,8 0,6 0,5
3,25
0,3
3,25
0,5 0,6 0,5
2
0,5
2
0,8
15,6
5,5 1 0,2
2,93
7,7
1
0,3
3,25
0,5 0,6 0,5
0,5
2
0,8
Tunnelbouwsteen ontwerpfase 1 Tunnel met tweerijrichtingen en enkele aanvullende
0,5 0,6 0,5
2
0,8
Voordelen: • Het voordeel van deze maatregel is naast een grote kostenbesparing dat de buslijnen vanuit de Boschdijk directer met het busstation zijn verbonden. • De dienstuitvoering bij werkzaamheden en evenementen (Stadion) is gunstig vanwege meer ontsluitingsmogelijkheden aan westzijde (Boschdijk bereikbaar).
•
•
• •
2,5
buis met vluchtgang en installatiegang gecombineerd
Nadelen: • Ook deze hellingbaan is alleen in te passen met een steiler hellingspercentage (9%) en is daardoor minder comfortabel voor de reiziger en minder overzichtelijk voor busvervoer.
2,43
•
De tunnelmond wordt in het centrale deel van de gebiedsontwikkeling gepositioneerd in doorbreekt hiermee het profiel van Fellenoord. Werpt hiermee een barrière op tussen noord- en zuidzijde van Fellenoord. Toename van asfalt op maaiveld, geluidsoverlast en minder groenmogelijkheden zorgen voor minder ruimtelijke kwaliteit; er is o.a. geen ruimte meer voor een wadizone in dit gedeelte van Fellenoord. Er is geen gronddekking mogelijk op de kruising met de Boschdijktunnel, zie hiervoor de doorsneden die bij deze tunnels zijn getekend. Maakt herstellen historische verbinding tussen Boschdijk en Boschdijktunnel complexer. De oversteekbaarheid voor voetgangers en fietsers op de kruising Boschijk-Fellenoord wordt minder goed. Meer busritten op maaiveld zorgen voor een toename van conflictpunten tussen busverkeer en fietsers/ voetgangers. Robuuste dienstuitvoering dagelijks is minder goed doordat er meer kruisingen met het overige verkeer ontstaan door inpassing kortere tunnels.
1 0,2
2,43
7,2
1
2,5
3,25
0,8 0,6 0,5
3,25
0,3
3,25
0,5 0,6 0,5
2
0,8
13,1
Tunnelbouwsteen ontwerpfase 2
2,5
1 0,2
2
15,6
1 5
7,2
Ontwerpfase 2 (voorkeursalternatief september 2025)
5
Tunnel met tweerijrichtingen en dubbele aanvullende met vluchtgang en installatiegang Een kleiner profielbuizen is mogelijk, zie hiervoor afbeelding en tekst van het voorkeursalternatief van ontwerpfase 2 op de volgende pagina. Afhankelijk van het toe te passen ventilatieprincipe zijn een aantal opties mogelijk. 1. Zou het kanaal voor de dwarsventilatie kunnen vervallen, dan blijft er één buis met 2 etages. Bovenste etage voor de techniek, de onderste etage als vluchtgang; 2. Zou het bovenste kanaal gebruikt moet worden voor dwarsventilatie dan kan het onderste kanaal gebruikt kunnen worden als gecombineerde vlucht-/ techniekgang. Het principe van gecombineerde 0,8 0,6 0,5 3,25 0,3 3,25 0,5 0,6 0,5 2 0,5 2 0,8 vlucht-/techniekgang is vaker toegepast. Gezien de 15,6 beperkte lengte van de vlucht-/techniekgang en de breedte van 2 meter behoort deze optie tot de mogelijkheden.
Noorden
3,25
0,3
6. Inpassing kortere tunnel west Zie voor technische achtergronden bij dit onderwerp de Memo Verkeerstechnische uitgangspunten MMK Eindhoven VKA v3.0 (d.d. 14-11-2025). Tunnel west wordt met ca. 180 m ingekort en begint met een hellingbaan met een stijgingspercentage van 9% vanaf de Boschdijk en komt onder de grond uit onder de kruising met de Boschdijktunnel.
Bustunnel Fellenoord 0,8 0,6 0,5
3,25
13,1
2,5
5. Optimaliseren tunnels (combineren vlucht- en installatietunnel) Zie voor technische achtergronden bij dit onderwerp de Memo Optimalisaties busstation Tunnelveiligheid v1.0 (d.d. 9-10-2025). In ontwerpfase 1 zijn de bouwstenen van Arcadis gebruikt uit de voorverkenning (2022). In elke toerit/tunnelbuis zijn Noorden 18,5 Noorden naast de verkeersbuis ook twee buizen aanwezig voor vluchtweg, dwarsventilatie en techniek. Eén buis bestaat uit twee verdiepingen, de bovenste voor dwarsventilatie en Ontwerpfase 1 de onderste als vluchtweg. Zie hiervoor de afbeelding van het voorkeursalternatief van ontwerpfase 1 op de volgende pagina.
0,8 0,6 0,5
2,93
5,5 1 0,2
7,7
1
De tunnelbouwsteen ontwerpfase 2 (voorkeursalternatief) bestaat uit de volgende afmetingen: • Bustunnel: 5m vrije hoogte. Voor busvervoer volstaat in principe 4,50 m, maar de extra 0,5 m biedt ruimte voor installaties in de tunnels, zoals bijvoorbeeld een sprinklerinstallatie. • Incidenteel verhoging van de bustunnel mogelijk voor inpassing ventilatie indien dwarsventilatie niet van 2 0,8 0,8 0,6 0,5 3,25 0,3 3,25 0,5 0,6 0,5 2 0,5 toepassing is. 15,6 • Vluchttunnel: 5 meter hoogte, 1x2meter breed aan gang (met 0,5m constructie). Hoogte in twee lagen verdeeld: bovenste laag is voor kabels en leidingen of dwarsventilatie, onderste laag voor vluchten. • Als de bovenste koker voor dwarsventilatie gebruikt zou worden dan moeten de kabels in de tunnel of (boven in) de buis van de vluchtweg komen. Kabels en installatie moeten met functiebehoud worden uitgevoerd.
N
Plankaart t.h.v. kruising Fellenoord en Boschdijk
4. DEELASPECTEN
82
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
83
WIJZIGINGEN T.O.V. ALTERNATIEF B
13m vlak
einde buffer
Fellenoord t.h.v. KBC
Kennedylaan / Dorgelolaan
9% helling
1,23
13
18.5 NAP
17.5 NAP
16.5 NAP 5
8.70 NAP
8.70 NAP
13 vanaf hier open tunnelmond
16.5 NAP
r=185
9% helling
r=135
Fellenoord-oost 101
Boschdijk Fellenoord-west
cluster 1
9% helling
cluster 2
81 18.5 NAP
18.5 NAP
12.5 NAP
Fellenoord-west
3,8
18.5 NAP 9% helling
5
Het VKA zit hiermee aan de ondergrens van wat mogelijk én wenselijk is. Het wordt sterk aanbevolen om in de nadere uitwerking te zoeken naar inpassing die voldoet aan de gestelde uitgangspunten (zie paragraaf 1.4 van Memo Verkeerskundige uitgangspunten) zodat reizigers comfortabel gebruik kunnen maken van het toekomstig busstation. Voorgaande ontwerpkeuzes resulteren in een snelheidsbeperking van 30 km/u t.b.v. zicht, overeenkomstig met het uitgangspunt van de ontwerpsnelheid (zie paragraaf 1.2 Memo Verkeerskundige uitgangspunten).
13m vlak voor het busstation
2,8
Maten en hellingen busstation, rijbanen en tunnels In het voorkeursalternatief zijn de in onderstaande tabel getoonde topbogen, dalbogen en hellingspercentages aanwezig per tunnelingang (zie tabel). Het VKA heeft door omgevingsfactoren beperkte beschikbare ruimte om te voldoen aan de gestelde uitgangspunten (zie Memo Verkeerstechnische uitgangspunten MMK Eindhoven VKA v3.0 (d.d. 14-11-2025). Hierdoor is gekozen om het VKA te laten voldoen aan een technisch uitvoerbaar ontwerp vanuit de inpasbaarheid. Het VKA voorziet in verticale rechtstand van 13 m na bochten. Deze verticale rechtstand is nodig door de beperkingen van knikhoek/draaitafel in gelede bussen. Een helling in een bocht zorgt voor onacceptabele torsie in de draaitafel van een gelede bus met ernstige slijtage van materieel tot gevolg.
4% helling
8.70 NAP
kruising met Boschdijktunnel plaatselijk geen gronddekking
De hellingbaan in de Vestdijktunnel begint onder het viaduct (derde doorsnede rechts). Aandachtspunt is het garanderen van de stabiliteit van het bestaande viaduct (fundering op staal). 18.5 NAP Toegepaste topboog
Toegepast dalboog
Toegepaste helling
Ingang Kennedylaan – Dorgelolaan (FellenoordKennedylaan – oost) Dorgelolaan (FellenoordFellenoord-West oost) Fellenoord-West Montgomerylaan
Toegepaste topboog R=185m
Toegepast R=135m dalboog
Toegepaste helling 9%
R=185m
R=135m
9%
R=185m
R=135m
9%
R=185m
R=135m
9% 7%
Montgomerylaan Boschdijktunnel
R=185m
R=135m
7%
Boschdijktunnel Vestdijktunnel
R=185m
R=135m
7% 9%
Vestdijktunnel
R=185m
R=135m
9%
Kader
Uitgangspunt
VKA
Toelichting afwijking
Kader Maximale helling doorgaande weg Maximale helling doorgaande weg in bocht Maximale helling
Uitgangspunt 5%-7%
VKA 9%
5%-7%
9%
3,5%
n.v.t.
Maximale dalboog helling in bocht Minimale
3,5% R=500m
n.v.t. R=135m
Minimale dalboog
R=500m
R=135m
Toelichting Omwille van afwijking de inpassing van het VKA in de beschikbare ruimte is gekozen om een helling van 9% toe te passen. Omwille van deafgeweken inpassing van in de beschikbare Hiermee wordt vanhet eis VKA MMK-278. ruimte is toepassing gekozen omineen helling vantechnische 9% toe te passen. Niet van ontwerp door Hiermee afgeweken van eis MMK-278. beperkingwordt materieel. Niet van toepassing in ontwerp door technische Toegepaste straal conform Handboek Wegontwerp beperking materieel. kom, tabel 13.27 waarbij enkel in buiten de bebouwde Toegepaste straal conform Handboek Wegontwerp kan grondige afweging (voor MMK is dit inpasbaarheid) buiten bebouwdevan kom, tabel 13.27 waarbij enkel in wordende afgeweken R=185m naar R=135m. Hiervan grondige is gebruikafweging gemaakt.(voor MMK is dit inpasbaarheid) kan worden R=185m naar R=135m. Hiervan Conformafgeweken Handboekvan Wegontwerp buiten de bebouwde is gebruik kom, tabelgemaakt. 13.27. Deze straal voorziet in een beperkt Conform Handboek Wegontwerp buiten de bebouwde gebruik van het wegprofiel door vrachtauto’s en bussen. kom, tabel 13.27. Deze straal voorziet in een beperkt gebruik van het wegprofiel door vrachtauto’s en bussen.
7% helling
topboog 185
busstation
8.70 NAP
5
Ingang
voetboog 135
voetboog 135
9% helling
topboog 185
157,31
13
13m vlak
Montgomerylaan - Vestdijktunnel
122,92
13
top constructieve laag Vestdijktunnel kunstwerk
Vestdijktunnel hellingbaan begint in viaduct aandachtspunt is constructieve laag in het kunstwerk op +12 NAP
Montgomerylaan 71,2
13m vlak
Toegepaste top- en dalbogen en hellingspercentages per tunnelingang
Minimale topboog
R=250m
R=185m
Minimale topboog
R=250m
R=185m
Afwijkingen hellingbanen VKA t.o.v. uitgangspunten
Boschdijktunnel 7% helling
18.5 NAP
verbinding cluster 4/5
maaiveld verloop 17.0 NAP
12.5 NAP
16.0 NAP
Boschdijktunnel topboog 185
15.0 NAP
topboog 185 voetboog 250
80
Boschdijktunnel
N
Toegepaste hellingen in de tunnels van het VKA
4. DEELASPECTEN
84
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
85
WIJZIGINGEN T.O.V. ALTERNATIEF B
zeer wenselijk om voldoende opstelruimte te creëren voor 5000 mm
10000 mm
7650 mm
7650 mm
5000 mm
23500 mm 23500 mm
5000 mm
Toren tot 150 meter Kern 4 liften - alle randvoorwaarden
Toren tot 100 meter Kern 3 liften - alle randvoorwaarden
Toren tot 70 meter Kern 2 liften - alle randvoorwaarden
Toren tot 150 meter
Toren tot 100 meter Kern 3 liften - alle randvoorwaarden
Toren tot 70 meter Kern 2 liften - alle randvoorwaarden
Kern 4afmetingen liften - alle randvoorwaarden Mogelijke van kernen bij hoogbouw
woontoren Vestdijktunnel laadvermogen 34.560 m2 footprint 720 m2 hoogte max. 150m positie op fietsenstalling woningen 585 stuks groenopgave 4.680 m2 fietsparkeren 1.340 plekken/ ca. 2.000 m2 kantoorvolume stationhal laadvermogen 5.000 m2 footprint 1.250 m2 hoogte max. 20m positie op fietsenstalling en stationshal fietsparkeren 110 plekken/ ca. 160 m2 Indicatief laadvermogen
kantoorvolume tot 20m
Paviljoen op stationsplein
39.560 m2
5000 mm
7650 mm
19000 mm 19000 mm
8740 mm 8740 mm
5000 mm
8740 mm 8740 mm
10000 mm
5000 mm
7650 mm
14000 mm 14000 mm
KERNEN VASTGOED Het terugleggen van de rooilijn aan de Vestdijktunnel is KERNEN
fietsers en logistiek t.b.v. vastgoed en het conflict met loopstromen vanaf het station richting de Vestdijktunnel te beperken. Daarnaast is in het ontwerp de benodigde hoeveelheid fietsen ingepast binnen de beperktere footprint door te optimaliseren in de beschikbare ruimte. Dit wordt zichtbaar gemaakt in de indelingstekeningen van de fietsenstalling. Er wordt daarnaast door de gemeente onderzocht (o.a. i.r.t. het VCP) op welke positie en hoe de fietsroute in de Vestdijktunnel kan worden ingericht om een zo direct mogelijke aansluiting met de fietsenstalling MMK te realiseren. Dit dient in de vervolgfase nader te worden onderzocht. In het voorkeursalternatief is een variant voor de fietsrouting uitgetekend, maar er zijn andere opties mogelijk die in de vervolgfase kunnen worden ingepast.
8740 mm 8740 mm
7. Inpassing gebiedsontwikkeling conform model ‘de groene stad’ (n.a.v. integraal ontwerp Stationsomgeving) incl. teruglegging rooilijn aan Vestdijktunnel De inpassing gebiedsontwikkeling conform ‘de groene stad’ levert circa 16.000 m2 minder kantoor en wonen dan in model B (was ca. 55.000 m2 en wordt ca. 39.000 m2). Het vastgoed (publiek en privaat) is onafhankelijk van het busstation te ontwikkelen. Er is een woonvolume boven op de fietsenstalling voorzien en een kantoorvolume boven op de stationshal met entree in de stationshal (t.b.v. kantoren NS). Het vastgoed moet integraal worden VASTGOED ontwikkeld met de fietsenstalling en stationshal.
woontoren Vestdijk tot 150m
Extra parkeerbehoefte fiets kan voor beide volumes worden toegevoegd door een extra laag (+1) toe te voegen aan de huidige fietsenstalling
Indicatief laadvermogen vastgoed cluster 6
110m 14m
45m N
Mogelijkheden vastgoedkernen in kelder
Positie vastgoed aan Stationsplein en Vestdijktunnel
4. DEELASPECTEN
86
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
87
BESCHRIJVING PER DEELASPECT
Beschrijving van het model per deelaspect
In deze paragraaf worden per deelaspect de gemaakte keuzes en onderdelen beschreven.
• •
1 Busvervoersysteem 1.1 Busstation Het busstation ligt evenwijdig aan de sporen, met de fietsenstalling ertussen. De busplatforms hebben twee toegangen vanaf het stationsplein, met een hoofdtoegang aan de oostzijde van de platforms, recht voor de stationshal, en een nevenentree aan de Vestdijkzijde, bedoeld om reizigers goed te spreiden in de knoop. Er is voor deze configuratie gekozen omdat de alternatieve / \-configuratie een grotere bajonet oplevert op de route tussen busstation en treinstation, wat de natural wayfinding en kans op congestie verslechtert, en omdat een centrale passage dan midden op het plein komt te liggen. Hiermee wordt het grote plein in tweeën gesplitst en de functionaliteit en kwaliteit ervan drastisch beperkt. Bovendien wordt de zichtbaarheid van het treinstation vanuit de west en noordwestzijde slechter door een centrale luifelpositie. Bij de reizigers- en transferaantallen waar het station nu op wordt gedimensioneerd is naast bundeling van één hoofdstroom tussen bus- en treinstation ook spreiding van reizigers wenselijk om drukte beter te verdelen.
•
• • •
•
• • • • •
Dit voorkomt opstoppingen bij stijgpunten en transfers tijdens de spits. Nevenentrees helpen hierbij en verbeteren tegelijkertijd de sociale- en brandveiligheid. De optie met een decentrale stijgpuntenontsluiting met aan weerzijden toegangen naar het busstation is hier nader uitgewerkt.
•
De wachtzone voor busreizigers bevindt zich voor de meeste reizigers vooral op de perrons, maar er is in dit voorkeursalternatief ook voldoende transferruimte op de begane grond in de stationshal, grenzend aan het stationsplein.
•
Onderdelen busstation: • totaal haltes ondergronds busstation: 4x uitstaphalte, 14 vertrekhaltes 13m bussen, 14 vertrekhaltes 18,75 m bussen, 2 vertrekhaltes 25,25 m bussen • 4 uitstaphaltes bevinden zich op het noordelijke platform van het busstation, positionering bepaald a.d.h.v. optimale rijbewegingen
• •
•
3 busperrons, waarvan 1 met 14 haltes (waarvan 4 uitstap), 2 met 10 haltes de indeling van de busperrons is statisch: Lijnen halteren aan een vaste halte Afgesloten wachtruimte op de perrons omsloten d.m.v. glazen scheidingswanden t.b.v. veiligheid en comfort van de reizigers vluchten vanuit het busstation voorzien via deze veilige zone op de busperrons decentrale stijgpuntconfiguratie oostelijke opgangen voorzien van een vaste trap, 2 roltrappen en een lift, allen uitkomend in de stationshal bus. westelijke opgangen voorzien van een vaste trap voor de ‘gewoontereiziger’. Ingepast in het groene stationsplein d.m.v. een open vide die daglicht en groen brengt in het ondergrondse busstation hekwerk tussen de rijbanen/perrons om overstekende reizigers te voorkomen maximale overspanning noord/zuid (dwars over perrons) ca. 26 meter maximale overspanning oost/west (langsrichting perrons) ca 12 meter vrije hoogte van min. 4500 mm t.p.v. rijbanen ter plaatse van de rijbanen 1100 mm onder constructie vrijgehouden t.b.v. installaties 300 m2 t.b.v bus kantoor is voorzien in reservering kantoorvolume (cluster 6) boven op de fietsenstalling/stationshal transferdomein bus van ca 1450 m2 in afsluitbare stationshal op maaiveld Stationshal bus is apart van stationshal trein af te sluiten Informatiepunt van ca.
100 m2 toegankelijk vanuit transfergebied bus Commercieel paviljoen toegankelijk vanuit stationshal
1.2 Busbuffer De busbuffer bevindt zich als gevolg van de besparingskeuzes op maaiveld op de J.F. Kennedylaan • 4000 m2 verhard oppervlak op maaiveld • Busbuffer omzoomd met bomen om deze in te passen in de (groene) openbare ruimte • Busbuffer toegankelijke vanaf busstation via een hellingbaan (9%) in de Fellenoord • 20 bufferplekken waarvan 4 voor 13m bus en 16 voor 18,75m bus. Binnen deze 20 plekken is ruimte voor 25,25m bus om diagonaal (over meerdere haltes) te halteren • chauffeursruimte 150 m2 voorzien op maaiveld, inclusief 3 dienstparkeerplaatsen • Busbuffer omzoomd met bomen om deze in te passen in de (groene) openbare ruimte 1.3 •
•
• •
Aandachtspunten • wachtkwaliteit busplatforms (materialisering, akoestiek, licht, daglicht, wind, zitelementen, bewegwijzering) reiziger nader te onderzoeken in planuitwerking • inpassing westelijke stijgpunten (oriëntatie, wayfinding en sociale veiligheid)
Bustunnels Rijbaan in twee richtingen met hellingbanen van max 7% en voetbogen r135 en topbogen r185 in tunnelmonden van Boschdijktunnel, Montgomerylaan De toegangen Vestdijktunnel, Fellenoord-west en Fellenoord-oost hebben een hellingspercentage van 9% (steiler dan maximaal 7% uit het FPVE) en voetbogen r135 en topbogen r185 om de juiste diepte te bereiken vanuit het kunstwerk naar het busstation. Nader te onderzoeken of dit wenselijk is. Uiterste grens is 9% volgens CROW-richtlijnen. Het gaat met name om comfort. Indien 7% blijft staan dan zijn er opties om het busstation minder diep te leggen en/of schuin te leggen, onder andere d.m.v. constructieve optimalisatie. Het blijft echter een uitdaging om de 7% te behalen vanwege de ingekorte tunnels. De hellingbaan van de Vestdijktunnel begint al onder het kunstwerk, is civieltechnische uitdaging. Vluchten vanuit de busttunnel voorzien via een enkele vluchttunnel met nooduitgangen t.p.v. de tunnelmonden.
1.4 Stationshal Noord (trein en bus) De stationshal is in het voorkeursalternatief bedoeld voor de treinreiziger en biedt direct toegang tot de fietsenstalling aan de westzijde. Met een omvang van 2425 m2 transferruimte biedt deze voldoende ruimte aan de reiziger en voldoet daarmee aan de eis. Dit is alleen
haalbaar door gedeeltelijk over de parkeergarage van het KBC te bouwen, en daarmee is dit een stevig raakvlak. Het voordeel is dat de toegang vanuit de ondergrondse parkeergarage direct uitkomt in de stationshal. Met ca 1250 m2 stationscommercie biedt dit alternatief niet de gevraagde omvang van 1600 m2. • •
• • • •
transferdomein in afsluitbare stationshal met circa 2425 m2 transferruimte commerciele ruimtes ca 1250m2 gepositioneerd aan zuidzijde van het transfergebied met belendend een logistieke gang ontsloten via lift aan de west- en oostzijde van het busstation Ruimte t.b.v. reizigerstoiletten van ca. 100 m2 voorzien aan de oostzijde van de stationshal (voetgangers)entree naar fietsenstalling vanuit de stationshal Entree naar lobby vastgoed (kantoorvolume) cluster 6 (voetgangers)entree naar ondergrondse parkeergarage KBC
Aandachtspunten • stationshal deels over KBC-parkeergarage heen gebouwd. Ontsluiting garage moet worden ingepast in stationshal. 2 •
3 •
Internationale bussysteem haltes 7x internationale bussen bevinden zich aan weerszijden van de overgang tussen Fellenoord en Dorgelolaan, voor de brug over de Dommel. Trein vervangend vervoersysteem haltes 6x instap en 4x uitstap treinvervangende bussen bevinden zich aan weerszijden van de overgang tussen Fellenoord en Dorgelolaan, voor de brug over de Dommel.
4 Fietsvervoersysteem MMK 4.1 Fietsenstalling MMK In dit alternatief wordt de fietsenstalling tussen het busstation en de sporen gepositioneerd. De indeling van de fietsenstalling is verder geoptimaliseerd. De rooilijn aan de Vestdijk is ten opzichte van alternatief B teruggelegd ten behoeve van opstelruimte voor de entree van de fietsenstalling, en het beperken van kruisende verkeersen loopstromen. De fietsenstalling is direct verbonden met
4. DEELASPECTEN
88
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
89
BESCHRIJVING PER DEELASPECT
Beschrijving van het model per deelaspect
de stationshal aan de oostzijde ervan en heeft een sterk raakvlak met de vastgoedontwikkeling die indicatief boven op de fietsenstalling is weergegeven (zie onderdeel 10). Er wordt daarnaast door de gemeente onderzocht (i.r.t. het VCP) op welke positie, en hoe de fietsroute in de Vestdijktunnel kan worden ingericht om een zo direct mogelijke aansluiting met de fietsenstalling MMK te realiseren. Dit dient in de vervolgfase nader te worden onderzocht. In het voorkeursalternatief is een variant voor de fietsrouting uitgetekend, maar er zijn andere opties mogelijk die in de vervolgfase kunnen worden ingepast. • 2-laagse fietsenstalling naast het busstation, tegen het spoor • Ontsloten via een ‘shared space’ zone aan de Vestdijk, op maaiveld • Afgesloten gedeelte op maaiveld met aparte toegang voor scooters en buitenmodel XL fietsen. • constructiehoogte van 3300 mm • 300 mm ruimtereservering t.b.v. installaties • Vrije hoogte van 3000mm t.b.v. de inpassing van dubbellaagse etagerekken • constructiestramien van 5900 x 7200 mm • Hoofdpaden hebben een breedte van 3000mm, subpaden een breedte van 2500mm • Hoofdroute door de fietsenstalling waaraan ook de stijgpunten gelegen zijn heeft een breedte van 3600mm • Ruimtereservering validatiesysteem van 12 (b) x 15 (l) meter t.b.v. inpassing bikelanes • Ruimte t.b.v. beheer/exploitatie van ca.
110 m2 • Daglicht in fietsenstalling mogelijk met vides/ lichtstraten • Fietstrap van begane grond naar kelder vanuit entreegebied, breedte ca. 3600 mm • Twee voetgangerstrappen vanuit kelder naar begane grond. Een centraal gelegen in de stalling en een aan de oostzijde die direct uitkomt in het ontvangstgebied van de stationshal (nabij OVCP poorten) Aantallen Totaal stalling MMK: Oppervlakte: ca 8310 m2 Reguliere fietsparkeerplekken (h.o.h. 400mm): 6944 pp
Buitenmodel fietsenparkeerplekken (h.o.h. 550mm): 960 pp Totaal fietsparkeerplekken 7904 pp (excl BMF XL+ scooters)
•
5.2 •
Begane grond Oppervlakte: 1980 m2 Reguliere fietsparkeerplekken (h.o.h. 400mm): 1184 pp Buitenmodel stalling begane grond: BMF XL + scooters (vakken 750 x 1000mm): 160 stuks Kelder (hoofdfietsenstalling): Oppervlakte: 6330 m2 Reguliere fietsparkeerplekken (h.o.h. 400mm): 5760 pp Buitenmodel fietsparkeerplekken (h.o.h. 550mm): 960 pp 4.2 Toeleidende fietspaden Aandachtspunten • Gemeente onderzoekt exacte positie fietspad Vestdijktunnel, dit kan gevolgen hebben voor de MMK. Mogelijk oplossing is het inpassing van bussen in de oostelijke tunnelbuis, zodat fietsen een eigen tunnelbuis aan de westzijde krijgen (voorkeur gemeente). Dit wordt onderzocht in een parallel traject voor de gemeente. Aandachtspunten hieruit dienen te worden meegenomen in het vervolg van de MIRT-verkenning. • Inpassing fietspad naar de toegang van de fietsenstalling i.r.t. VCP, kruisende voetgangersstromen en max. hellingspercentage 3% (is overal haalbaar) 4.3 • •
Toeleidende voetgangerspaden uitgang voor voetgangers vanuit fietsenstalling naar reizigersdomein bevindt zich aan oostzijde uitgang fietsenstalling naar interwijkverbinding Vestdijktunnel bevindt zich aan westzijde
5 Voetgangerssysteem 5.1 Interwijkverbinding Vestdijktunnel • verbinding met interwijk Vestdijktunnel is mogelijk, er is nu meer ruimte dan in alternatief B door teruglegging rooilijn vastgoed en fietsenstalling
5.3 •
5.4 •
5.5 •
6 6.1 • • • • •
•
nadere uitwerking inrichting interwijktunnel in planuitwerkingsfase, eea hangt samen met inpassing VCP (zie 6.5) Diagonaal Kennedyplein Verbinding tussen plein en diagonaal Kennedyplein is open en doorwaadbaar doordat er twee apart afsluitbare stationshallen voor trein en bus worden gerealiseerd die zijn verbonden d.m.v. een overlap van de daken. Cluster 5 Vanuit de diagonaal en de spoortunnel is er via het stationsplein een open verbinding. Fellenoord Verbinding met Fellenoord vanuit de spoortunnel is direct dmv een stationsplein. Dakpark/Highline Verbinding met Highline ingepast via een trap vanaf de zuidzijde van het stationsplein naar het dakniveau van de fietsenstalling. Autosysteem Logistiek Toevoer van logistiek (bevoorrading station) via het ondergrondse busstation Twee laad- en los plekken aan de oostzijde van het busstation Logistieke gang langs oostzijde busstation via lift ontsloten naar niveau stationshal op maaiveld Magazijn bevindt zich op -1 niveau Ophaal van afval gebeurt op maaiveld achter het KBC aan de oostzijde van het station, zoeklocatie achter het KPN gebouw (Microstad) als verzamelhub. Koppelkans met SKE nader uit te zoeken (gebruik van evt geautomatiseerd systeem onder het zijperron) Parkeerplekken voor service en onderhoud bevinden op maaiveld achter het KBC.
Aandachtpunten • vluchtwegen/trappen vanuit logistieke gangen • logistiek van KBC moet nader worden bekeken in vervolgfase.
6.2 •
6.3 •
Kiss&Ride 10 Kiss&Ride plekken bevinden zich aan de oostzijde van de stationshal bus, recht voor de stationshal trein, ten westen van het KBC. Taxivervoersysteem 6 taxiplekken bevinden zich aan de oostzijde van de stationshal bus, recht voor de stationshal trein, ten westen van het KBC. 14 bufferplekken dienen elders te worden gesitueerd (mogelijkheid Vincent van den Heuvellaan).
6.4 MiVa • 4 mindervalideplekken bevinden zich aan de oostzijde van de stationshal bus, recht voor de stationshal trein, ten westen van het KBC 6.5 Verkeerscirculatieplan • Er is rekening gehouden met het vastgestelde Verkeerscirculatieplan (VCP, 2025). • In het voorkeursalternatief is al een bestemmingsverkeerroute voor de auto geïntroduceerd in de Vestdijktunnel en de Fellenoord ter hoogte van Neckerspoel (het stationsplein) is autovrij ingericht. Omdat ergens op de Fellenoord een filter zal worden gerealiseerd, wordt in dit ontwerp een advies gegeven om het filter in te passen ter hoogte van Neckerspoel. 7 Treinvervoerssysteem 7.1 Stationshal Noord Trein Zie onderdeel 1.4 Stationshal Noord 8 Stationsplein Het voorstel betreft de aanleg van een groot stationsplein op maaiveldniveau aan de Vestdijk en Fellenoord. Daarbij is er een open verbinding mogelijk met cluster 5, zowel via de stationshal trein als via het plein en stationshal bus Tevens biedt het grote stationsplein en architectuur van de stationshal(len) kansen voor internationale allure. Inrichting van het stationsplein is indicatief weergegeven. Onderdeel hiervan is een grote mate van vergroening en mogelijke inpassing van een vijver. De vijver kan in de vervolgfase nader worden uitgewerkt met eventueel een glazen vloer (referentie Paleis het Loo) waardoor er extra daglichttoetreding in het busstation mogelijk is.
4. DEELASPECTEN
90
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
BESCHRIJVING PER DEELASPECT
Beschrijving van het model per deelaspect
• • • •
•
500-1500 mm leeflaag bovenop constructie busstation Plaatselijk extra hoogte mogelijk t.b.v. inpassing groen/bomen indicatief 3630 m2 voorplein groen (binnen cluster 6 grens) indicatief 8180 m2 voorplein verhard (binnen cluster 6 grens), inclusief gedeelte onder luifel (exclusief ca 4900 m2) totaal stationsplein binnen cluster 6 grens ca 8.500 m2.
Aandachtspunten • Voor waterberging is de dikte van de leeflaag van belang en daarnaast moet moet de mogelijkheid voor bergingssystemen nader worden onderzocht 9 • • •
10 •
•
•
• •
•
Klimaat / drainage Ruimte voor drainage langs het spoor dmv strook van 7m breed, 820m2 totaal Ruimte voor drainage langs het KBC dmv strook van 5m afstand tot gebouw/parkeergarage KBC Inpassing pompkelder aan de oostzijde buffer thv kruising Kennedylaan/Dorgelolaan Vastgoedmogelijkheden Vastgoed in het voorkeursalternatief bevindt zich op de fietsenstalling en is dus onafhankelijk van het busstation te realiseren Het staat wel relatief dicht op het spoor en is daardoor geluidsbelast en er is een aandachtspunt m.b.t. externe veiligheid. Hierdoor zijn de opbrengsten mogelijk lager vanwege grotere investeringen. Het ontwerp houdt rekening met vastgoed in een hoge toren (ca. 150m) aan de Vestdijk (wonen en publiek) en een kantoorvolume (ca. 20m) op de stationshal. Dit biedt een indicatief laadvermogen van ongeveer 40.000 m2 (excl. MMK programma) Er moet nader worden onderzocht of dit laadvermogen realistisch is op deze geluidsbelaste en windgevoelige locatie. Bovendien is hoog bouwen op deze locatie voor bezonning op het stationsplein zeer nadelig. Parkeerbehoefte fiets kan voor beide volumes worden toegevoegd door een extra laag (+1) toe te
•
•
voegen aan de MMK fietsenstalling. Parkeerplekken t.b.v. auto zijn niet voorzien op het kavel maar dienen wel te worden opgenomen in de parkeerbalans van de gebiedsontwikkeling. Een (duurzame) parkeeroplossing dient in de vervolgfase nader te worden uitgewerkt. Bij de groenopgave is uitgegaan van 8 m2 per woning. De invulling hiervan dient in de vervolgfase in een groenplan te worden uitgewerkt.
Programma cluster 6 Woontoren Vestdijk: • laadvermogen 34.560 m2 • footprint 720 m2 • hoogte 150 m (48 lagen) • aantal woningen: 585 woningen • groenopgave 4680 m2 • fietsparkeren 1340 plekken / ca. 2000 m2 • autoparkeren 118 parkeerplaatsen • entree op hoek Vestdijk/Stationsplein
Vogelvlucht vanuit het westen met (indicatieve) inrichting van het stationsplein
Kantoorvolume stationsplein: • laadvermogen 4950 m2 BVO • footprint 1650 m2 • hoogte 18 m (3 lagen) • fietsparkeren 110 plekken / ca. 160 m2 • autoparkeren 15 parkeerplaatsen • entree in stationshal • functie t.b.v. kantoren NS
Vogelvlucht vanuit het noorden met (indicatieve) inrichting van het stationsplein
91
4. DEELASPECTEN
92
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
93
ONDERGRONDS NIVEAU
Plankaart niveau -1
schaal 1:1750 op A3
4. DEELASPECTEN
94
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
95
FIETSENSTALLING FPVE eisen:
64900 9930
27578
14172
opp.
ca. 8310 m2
ruimtereservering validatiesysteem
53966
7904 pp 160 pp
18001
Totaal stalling reguliere plekken BMF XL/scooter
10000
9400
13219
uitgang fietsenstalling
beheerdersruimte/ fietswinkel 110 m²
toegang fietsenstalling
voetgangers trap naar -1
fietstrap naar -1
BMF/scooter h.o.h. 400 mm
160 pp 1184 pp
opp.
ca. 1980 m2
16883
Begane grond BMF XL, scooters en deelmobiliteit
toegang scooters/bakfietsen
Begane grond fietsenstalling BG deelmobiliteit ca. 1600 m2 960 h.o.h. 400 pp (30x32) 224 h.o.h. 400 pp (14x16) 3519 5900
5900
Totaal: 1184 pp
5900
5900
145351 5900
5900
5900
5900
5900
5900
5900
5900
5900
5900
5900
5900
5900
5900
5900
5900
5900
5900
5900 4532
Totaal stalling 7904 reguliere fietsparkeerplekken 160 BMF XL/scooter plekken
7200 7200 7200
ca. 6330 m2
53966
opp.
7200
5760 pp 960 pp
voetgangers trap naar BG
voetgangers trap naar BG
fietstrap naar BG
4818
7200
7200
h.o.h. 400 mm h.o.h. 550 mm
4200
Kelder reguliere en brede fietsparkeerplekken
Kelder fietsenstalling kelder (-1) reguliere fietsparkeerplekken ca. 6000 m2 5760 h.o.h. 400 pp (180x32) 960 h.o.h. 550 pp (80x12) Totaal: 6720 pp Totaal stalling 7904 reguliere fietsparkeerplekken 160 BMF XL/scooter plekken
Indeling fietsenstalling
BEHEERDERSRUIMTE RUIMTERESERVERING VALIDATIESYSTEEM HOH 400 MM DUBBELLAAGS ETAGEREK HOH 550 MM DUBBELLAAGS ETAGEREK (DEEL) BAKFIETSEN EN SCOOTERS
4. DEELASPECTEN
96
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
97
CONSTRUCTIE BUSSTATION 8000
1200 180
4320
10900
250 1000 850 1400
2250
2450
2450
3000
3000
25900
2450
2450
2250
8000
500
10900
8000
2250
2450
2450
3000
2450
2450
2250
1600 2600 1600
opstelplek bus
wachtruimte/stigjpunten
glazen (brandwerende) wanden
min. doorloopbreedte
max. doorloopbreedte
hekwerk incl. schrikstrook
rijbaan
opstelplek bus
wachtruimte/stigjpunten
glazen (brandwerende) wanden
min. doorloopbreedte
max. doorloopbreedte
stationsplein
deklvoer/zand/bestrating
kokerliggers 1,5 x 1,4m HKP 1400mm
ruimte tbv installaties
busperron
vloerconstructie
verzwaarde/verdikte strook of poer t.b.v. fundering
Portaal t.b.v. dwarsstabiliteit
Portaal t.b.v. dwarsstabiliteit
12000
19365
24000
kokers per 2 gekoppeld Plaatselijk groep weglaten t.b.v. ruimte voor bomen en/of K&L
12000
3000
5800
10000
1200
500
3200 4800
4800 1100 1000 1400
8000
4500
HKP 1400mm
kolommen 0,8 x 0,8m
1200
1200
busperron vloerconstructie
verzwaarde/verdikte strook of poer tbv fundering
Principe doorsnede busstation ter hoogte van luifel
MODEL B Principedoorsnede busstation/stationshal Max. overspanning: 26 meter Plafondhoogte 4500-7000 mm
opstelplek bus
rijbaan
hekwerk incl. schrikstrook
3370
t ch
ruimte tbv installaties
kli
kokerprofielen
da
t ch
dekvloer/zand/bestrating
t ch
kli
t ch
stationsplein
kli
da
kli
CAFÉ
da
da
1200 1500
2100
12000
HKP 1400mm
HKP 1400mm
INFO
4. DEELASPECTEN
98
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
99
CONSTRUCTIE BUSSTATION 1200
8000
1200 180
250 1000 850 1400
2250
2450
10900
25900
2450
2250
8000
500
10900
8000
2250
2450
10900
hekwerk incl. schrikstrook
rijbaan
opstelplek bus
min. doorloopbreedte
max. doorloopbreedte
stationsplein
deklvoer/zand/bestrating
kokerliggers 1,5 x 1,4m HKP 1400mm
ruimte tbv installaties
busperron
ruimte tbv groen
ruimte t.b.v. groen
ruimte t.b.v. groen
12000
24000
vloerconstructie
verzwaarde/verdikte strook of poer t.b.v. fundering
12000
4320
10900
HKP 1400mm
HKP 1400mm
1100 1000 1400
dekvloer/zand/bestrating kokerprofielen
ruimte tbv installaties HKP 1400mm
4500
8000
glazen (brandwerende) wanden
glazen (brandwerende) wanden
stationsplein
ruimte tbv groen
1200
1200
busperron vloerconstructie
verzwaarde/verdikte strook of poer tbv fundering
Principe doorsnede busstation ter hoogte van uitgangen Vestdijktunnelzijde
MODEL B Principedoorsnede busstation/stationsplein Max. overspanning: 26 meter Plafondhoogte 4500-7000 mm
kolommen 0,8 x 0,8m
opstelplek bus
rijbaan
hekwerk incl. schrikstrook
ruimte tbv groen
2450
2250
4. DEELASPECTEN
BRANDVEILIGHEID
Brandveiligheid en compartimentering
Zie Memo 20251009 MMK Brandveiligheid en compartimentering VKA v1.0 voor een nadere toelichting op dit aspect. Ontwerpoplossing (principetekening) • Het busstation wordt beschouwd als een gebouw en beslaat circa 21.000 m² en zal waarschijnlijk in drie hoofdcompartimenten worden verdeeld, naast de drie veilig zones (vissenkommen). In het vervolg moet de exacte compartimentering nader onderzocht worden. • Zuidzijde busstation is een aandachtspunt. Enerzijds is het logisch het principe van de compartimentering door te zetten en de bussen daarin opnemen. Anderzijds moet er aan de oostzijde van het busstation geen doodlopend punt ontstaan. Dit moet opgelost worden in de vervolgfase. Oplossingsrichting kan liggen in branddeuren en aansturing daarin. • Voor alle vluchtwegen geldt een maximale loopafstand is 30m, dit levert een gecorrigeerde loopafstand van 20 meter op, zie diagram voor een indicatie van de afstanden tot vluchtdeuren. • De bustunnel wordt met vluchttunnel toegepast. In de tunnel moet er elke ca. 40 meter een vluchtdeur zijn, dit is gebaseerd op de gecorrigeerde loopafstand. • Vluchttunnels komen uit bij de tunnelmonden, deze zijn voorzien van een vluchttrappenhuis naar maaiveld.
Principetekening brandveiligheid & compartimentering
100
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
101
4. DEELASPECTEN
102
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
103
BODEM, WATER EN GROEN
Pompkelder Drainagestrook Persleiding Maaiveldhoogtes
Schema drainageprincipe
2936 m2 groen 7322 m2 verhard 833m2 groene drainagezone 2583 m2 dak stationshal bus (waarvan 625 m2 buiten cluster 6) 5577 m2 dak stationshal trein
gronddekking +2m mogelijk gronddekking tussen 1 en 2m gronddekking minder dan 1m
Mogelijke gronddekking boven op bouwstenen MMK
Oppverlakten maaiveld en daken binnen de cluster 6 grens
4. DEELASPECTEN
104
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
OPPERVLAKTEN BOUWSTENEN
Oppervlakten grote bouwstenen op niveau 0 Stationshal bus Transferruimte 1.450 m2 Dakoppervlak 3000 m2 Retail & info 260 m2 Stationshal trein Transferruimte 2.425 m2 Dak stationshal 4.830 m2 Retail, toiletten, lobby NS 1.520 m2 Logistiek 175 m2 Transferruimte binnen poorten 455 m2 Fietsenstalling begane grond Vides bus op stationsplein
1980 m2 780 m2
Oppervlakten grote bouwstenen op niveau 0
Oppervlakten grote bouwstenen op niveau -1 Toeritten open (tunnelmonden) 4.000 m2 Busstation 30+4 21.220 m2 Toerit gesloten (tunnel) 6.190 m2 Fietsenstalling -1 6.330 m2 Logistiek niveau busstation 620 m2 + niveau fietsenstalling 850 m2 Techniek 250 m2 Pompkelder 750 m2 Oppervlakten grote bouwstenen op niveau -1
105
4. DEELASPECTEN
HOOFDLOOPSTROMEN
Looproutes tussen modaliteiten
106
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
107
4. DEELASPECTEN
108
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
IMPRESSIES VOGELVLUCHT
Hoek Fellenoord en KBC
Zicht vanaf hoek Vestdijktunnel / highline
Hoek Fellenoord en Vestdijktunnel
Zicht vanaf bestaande stationskap naar stationshal
109
4. DEELASPECTEN
110
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
IMPRESSIES VOGELVLUCHT
IMPRESSIES TUNNELMONDEN
Zicht op busbuffer ter hoogte van KBC
Zicht op Vestdijktunnel
Zicht op busbuffer ter hoogte van JF Kennedylaan
Zicht op entree naar ondergronds busstation vanuit Vestdijktunnel
111
4. DEELASPECTEN
112
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
IMPRESSIES TUNNELMONDEN
Zicht op Montgomerylaan (bustunnel noord)
Zicht op kruising Boschdijk/Fellenoord (bustunnel west)
Zicht op Montgomerylaan (bustunnel noord)
Zicht op Boschdijktunnel (bustunnel zuid)
113
4. DEELASPECTEN
114
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
IMPRESSIES TOELEIDENDE ROUTES
Zicht op de stationshal bus (rechts) en de stationshal trein (achtergrond) vanuit Fellenoord-oost
Stedenbouwkundige opzet met toeleidende routes voor de voetganger
Zicht op de stationshal bus en trein (achtergrond) vanuit de Fellenoord en de Rabobank
Zicht op de stationshal bus (rechts) en de stationshal trein (achtergrond) vanuit de Fellenoord
115
4. DEELASPECTEN
116
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
IMPRESSIES TOELEIDENDE ROUTES
Zicht op de stationshal bus vanuit de Fellenoord ten noorden van KBC
Zicht op de stationshal trein (links) en stationshal bus (rechts) vanuit de Kiss&Ride
Zicht op bushal en stationshal trein vanaf Kiss&Ride naast het KBC
Zicht op stationshal trein (achtergrond) en stationshal bus (rechts) vanaf Kiss&Ride
117
4. DEELASPECTEN
118
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
IMPRESSIES TOELEIDENDE ROUTES
Hoek Fellenoord en Vestdijk
Zicht op het stationsplein en stationshal vanaf de Vestdijktunnel / route uit cluster 5
Zicht vanaf route cluster 5
Zicht op stationshal trein en bushal vanaf paviljoen, met de vijver op het plein
119
4. DEELASPECTEN
120
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
IMPRESSIES TOELEIDENDE ROUTES
Zicht op fietsenstalling langs de tunnelmond in de Vestdijktunnel
Zicht op de stationshal vanuit stationsplein / Vestdijktunnel
Zicht op fietsenstalling naast Vestdijktunnel
Zicht vanuit stationshal vanaf diagonaal Kennedyplein
121
4. DEELASPECTEN
122
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
IMPRESSIES STATIONSHAL TREIN
Zicht vanaf spoortunnel / OVCP naar de stationshal trein
Zicht in stationshal trein vanuit fietsenstalling
Zicht vanuit de stationshal richting de bestaande stationstunnel
Zicht in fietsenstalling komend vanuit stationshal trein
123
4. DEELASPECTEN
124
MIRT-verkenning MMK, Eindhoven
Movares + KCAP + Team V
IMPRESSIES BUSSTATION
Zicht in stationshal bus richting trappen naar busplatforms
Zicht vanuit de vide op de veilige zone van het busplatform
Hoofdontsluiting vanaf de veilige zone op het busplatform naar de stationshal bus
Zicht op vide vanuit de veilige zone op het busplatform