Document · PDF

[24.22447] Bijlage 1 Totaaldocument begroting 2025-2028 - aangepaste versie

Raadsvergadering 7 november 2024, gemeente EerselBij agendapunt: Begroting 2025-202843.705 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 5

Rekening

Begroting

Begroting 2025 - 2028

(bedragen in €)

2023

2024

2025

2026

2027

2028

LASTEN Sport en recreatie

3.232.210

909.426

903.230

905.829

903.230

905.829

Kunst en cultuur

821.106

924.301

804.753

788.753

4.053.315

1.833.727

1.707.983

1.694.582

1.691.983

1.694.582

BATEN Sport en recreatie

2.705.805

224.517

205.125

199.293

106.203

Kunst en cultuur

156.942

160.291

47.650

32.650

Totaal baten (excl. beschikking reserve i.v.m . kapitaallasten)

2.862.747

384.808

252.775

231.943

138.853

Saldo (baten – lasten)

-1.190.568

-1.448.919

-1.455.208

-1.462.639

-1.553.130

-1.555.729

OVERIGE LASTEN Apparaatskosten

270.786

283.700

289.943

Kapitaallasten

263.616

504.302

508.413

Totaal overige lasten

534.402

788.002

798.356

48.645

Totaal lasten (excl. kapitaallasten & apparaatskosten)

OVERIGE BATEN Beschikking reserve i.v.m. kapitaallasten Totaal overige baten Saldo program m a (baten – lasten)

48.645

-1.676.325

-2.236.921

-2.253.564

-2.260.995

-2.351.486

-2.354.085

Beleidsdocumenten -

Accommodatiebeleid gemeente Eersel, 2024; Welzijnsplan gemeente Eersel 2023 – 2026.

8. Economische structuur Door het uitvoeren van de activiteiten in dit programma willen we het volgende maatschappelijke effect realiseren: “Economische ontwikkeling gericht op een zo groot mogelijke welvaart”. *Werkgelegenheid komt ook terug in programma 0 ‘Sociale voorzieningen’.

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? BEHOUD VAN WERKGELEGENHEID Indicator 38. Banen (verplicht) Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd 15 – 64 jaar

Realisatie 2023 Eersel: 684,3 (waarstaatjegemeente) Gemeenten < 25.000 inwoners: 587,4

Norm Norm: > het gemiddelde van gemeenten tot 25.000 inwoners

2022 Eersel: 679.9 (waarstaatjegemeente) Gemeenten < 25.000 inwoners: 576,7 (Op waarstaatjegemeente.nl is alleen het aantal banen beschikbaar per 1.000 inwoners tussen 15 – 74 jaar) Wat gaan we daarvoor doen? - Uitvoering Slimme maakregio; - Scholingsprogramma’s De Kempen; - Informatievoorziening aan ZZP’ers. Indicator 39. Functiemengingsindex (Verhouding tussen banen en woningen, 0 = alleen wonen en 100 = alleen werken) (verplicht) In %

Realisatie 2023 Eersel: 54,0 (waarstaatjegemeente)

Norm Norm: > het gemiddelde van gemeenten tot 25.000 inwoners

2022 Eersel: 53,6% (waarstaatjegemeente) Gemeenten < 25.000 inwoners: 49,3%

Wat gaan we daarvoor doen? - Accountmanager bedrijven in dienst voor een goede relatie met het bedrijfsleven en de behoeftes van de ondernemers weet.

GOED VESTIGINGSKLIMAAT Indicator 40. Vestigingen (van bedrijven) (verplicht) Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar

Realisatie 2023 Eersel: 217,8 (waarstaatjegemeente) Nederland: 202,7 2023 Eersel: 204,8 63

Norm Norm: > het gemiddelde van gemeenten tot 25.000 inwoners

Gemeenten < 25.000 inwoners: 172,0 Wat gaan we daarvoor doen? - Uitvoering Kempische en Eerselse Detailhandels-visie; - Zorg voor voldoende bedrijfsgrond; - Betrokkenheid bij RPW programma van de MRE - Uitvoering Kempenvisie Bedrijventerreinen.

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Indicator 41. Waardering vestigingsklimaat gemeente (eigen indicator) Rapportcijfers n.a.v. ondernemerspeiling

Realisatie 2023 Peiling van deze indicator is per 1 juli jongstleden gestopt bij waarstaatjegemeente. Eigen peiling houden is arbeid- en kostenintensief en de uitkomst kun je niet meer benchmarken. Daarom vervalt deze indicator.

Norm Norm: > het gemiddelde van gemeenten tot 25.000 inwoners

2022 Eersel: 6,26 (ondernemerspeiling waarstaatjegemeente) Nederland: 6,30 Wat gaan we daarvoor doen? - Afleggen bedrijfsbezoeken; - Periodieke overleggen met georganiseerd bedrijfsleven; - Ondernemers meer betrekken bij beleidsvorming.

Toelichtingen op ontwikkelingen/speerpunten 2025 Behoud van werkgelegenheid Scholingsprogramma’s De Kempen Het Kempisch Ondernemersplatform heeft drie scholingsprogramma’s: Ondernemend Onderwijs de Kempen (OOK), Kies Kempische Bedrijven en het Leerportaal. Deze programma’s zullen ook in 2025 financieel ondersteund worden. Voornoemde programma’s worden sinds vijftien jaar vanuit het KOP ingezet op het verbinden van het onderwijs aan het bedrijfsleven. Daarbij lag de focus met name op de maakindustrie. Sinds 2023 is besloten dit te verbreden naar ook andere sectoren. Daarvoor is het project VakRoute de Kempen opgezet. Uitvoering Kempische en Eerselse Detailhandelsvisie Zowel lokaal, in Kempenverband als in regionaal verband zijn detailhandelsvisies opgesteld. De Eerselse Detailhandelsvisie is voornamelijk de bestuurlijke leidraad voor nieuwe detailhandelsontwikkelingen. De Kempische Detailhandelsvisie is in 2020 geëvalueerd. De conclusie is dat deze visie geen aanpassing behoeft, maar dat nadrukkelijk aandacht moet worden besteed aan de uitvoering daarvan. Samenwerking met de andere Kempengemeenten is daarbij noodzakelijk. Als eerste van de aanbevelingen is de monitoring van (leegstaande) winkelpanden in 2021 uitgevoerd. In Eersel is nog steeds (2024) nagenoeg geen winkel-leegstand. Jaarlijks wordt de winkelleegstand gemonitord.

De Kempische Detailhandelsvisie wordt periodiek besproken binnen het Kempisch Retail Board, waarin ook de gemeente Eersel zitting heeft. In dit Kempisch Retailboard worden ook de acties voor 2025 besproken en afgestemd. Informatievoorziening aan zelfstandigen zonder personeel (ZZP’ers) Een groot deel van de Eerselse ondernemers bestaat uit ZZP’ers. Daarom besteden we aan deze groep aandacht op het gebied van voorlichting. In 2025 wordt er, wederom een voorlichtingsbijeenkomst gehouden.

Kempische Bedrijventerreinenvisie De belangstelling voor bedrijfsgrond, zowel voor grote als kleine kavels, is onverminderd groot. De laatste bedrijfsgrond op Meerheide III, 2e fase, is inmiddels geheel uitgegeven. Op dit moment zijn geen uitgeefbare bedrijfsgronden meer voorhanden. Ook de gronden op het KBP zijn inmiddels verkocht of in optie gegeven. In 2022 is gestart met een Kempisch onderzoek naar grote (> 5.000 m2) en kleine bedrijfskavels lokaal (MKB-kavels). De regio Zuidoost Brabant staat voor een ongekende economische groei in haar geschiedenis. We staan aan de vooravond van een grote schaalsprong. Gezien de snelheid waarmee de groei in de regio gaat plaatsvinden, moet een versnelling georganiseerd worden in de publieke ruimte (onder andere woningbouw, nieuwe bedrijventerreinen en ontwikkeling van het mobiliteitssysteem) en op de ontwikkeling van talent. De versnellingsopgave waar wij als regio voor staan vraagt om grote gezamenlijke investeringen en daarover willen we (de regio) afspraken maken met het Rijk. De zorg voor voldoende bedrijventerreinen is een belangrijk onderdeel van de Brainport Nationale Actieagenda (BNA). In 2023 hebben de subregio’s in Zuidoost-Brabant, waaronder De Kempen, proces- en programmeringsafspraken opgesteld in een zogenaamd Position Paper.

Binnen de Kempen is afgesproken om ten aanzien van de locatiekeuze voor een grootschalig bedrijventerrein te wachten op de Kempische Ontwikkelvisie, waarin een integrale afweging tussen bedrijventerreinen, woningbouw en infrastructuur plaats vindt. Besluitvorming omtrent deze ontwikkelvisie is voorzien 2de helft van 2024. De Position Papers zijn behandeld op de Omgevingsdag op 13 juli 2023. Zo is daar ook de regionale Visie werklocaties MRE behandeld. Gezien alle ontwikkelingen die in het kader van de schaalsprong op ons afkomen, heeft Eersel besloten om vooralsnog pas op de plaats te maken. Goed vestigingsklimaat Uitgifte Meerheide III Alle gronden op Meerheide zijn inmiddels uitgegeven. Er zijn geen uitgeefbare gronden meer voorhanden. Ongeregistreerd grondgebruik De gemeente bezit veel gronden die versnipperd door de gehele gemeente liggen. Hierdoor ontbreekt een volledig inzicht op het aantal locaties/gevallen van ongeregistreerd grondgebruik. Het doel is om dit goed in beeld te gaan krijgen en beleid te formuleren hoe hier mee om te gaan. In 2023 is gestart met de inventarisatie van gronden die in gebruik zijn genomen door inwoners. Hiervoor wordt momenteel een analyse worden gemaakt voor welke gronden reeds een overeenkomst is afgesloten en er dus geen sprake is van ongeregistreerd grondgebruik.

Als dit in beeld is, kan er vanaf 2025 beleid worden geformuleerd en kan nadien op basis daarvan het project verder uitgevoerd worden. Bevorderen Vrijetijdseconomie Samen met Visit Eersel blijven we werken aan het kwalitatief door-ontwikkelen van onze gemeente om deze aantrekkelijk en leefbaar te houden voor bewoners, bezoekers en bedrijven. De maatschappelijke meerwaarde hiervan is belangrijk: het draagt namelijk bij aan ons kwaliteit van leven, de sociale cohesie, de publieke voorzieningen, de aantrekkelijke inrichting van de openbare ruimten, het kunnen ontmoeten, het aangenaam besteden van vrije tijd en gevoel van ‘trots’. Zeker ook gezien de (gunstige) positie ten opzichte van, relatie met en ontwikkelingen in de Brainportregio. Dit doen we door: Sub-regionaal Samen met de Kempengemeenten Bladel, Bergeijk en Reusel-De Mierden werkt Eersel, samen met de lokale Visit organisaties, aan de in 2016 vastgestelde doelen uit de Gezamenlijke Visie Vrijetijdseconomie. Om te komen tot de vastgestelde doelen uit de visie gaan we in 2025 verder aan de slag met het nog lopende uitvoeringsprogramma 2022 – 2026. Concreet gaan we komend jaar door met de verdere uitwerking van “Visit de Kempen” en bijbehorende projecten. Ook nemen we de huidige visie met bijbehorend uitvoeringsprogramma onder de loep aangezien beide documenten tot 2026 lopen en een vervolg nodig hebben.

Lokaal Lokaal ligt de focus op de activiteiten van Visit Eersel en de lopende projecten. Voor 2025 is de intentie om een meerjarige dienstverleningsovereenkomst (en meerjarenbegroting) af te sluiten tussen de gemeente Eersel en Visit Eersel waarin doelstellingen (pijlers) en verwachte resultaten SMART geformuleerd zijn. Daarnaast wordt verder invulling gegeven aan de lopende lokale projecten: uitbreiding en aanpassing van het wandelknooppuntennetwerk, uitkijktoren Cartierheide, een (toegankelijk) ommetje per kern, het realiseren van een extra mountainbike lus in Vessem, een fietskronkel en belevingsroute “Het Boerenleven”.

Toelichting op investeringen 2025 Innovatie Innovatie is één van de speerpunten van de gemeente Eersel. We willen voorop lopen bij de ontwikkeling van nieuwe oplossingen voor (maatschappelijke) problemen en digitalisering van de samenleving en organisatie. De aanpak is gericht op eigen innovatieprojecten (zoals datagedreven werken en het Meetnet luchtkwaliteit & geluid), het stimuleren van innovatie in projectteams bij het opstellen van beleid en bij de uitvoering (nieuwe werkwijze, ontwikkelingen) en als proeftuin samen met inwoners en bedrijfsleven zoeken naar innovatieve oplossingen voor maatschappelijke opgaven.

Toelichting op exploitatieposten 2025 Besteding toeristenbelasting Bij de behandeling van de tweede bestuursrapportage 2022 is een motie aangenomen over de besteding van de toeristenbelasting. Deze motie roept het college op om met een voorstel naar de raad te komen om een deel van de opbrengst toeristenbelasting in te zetten voor een extra impuls binnen de recreatieve sector. Voorgesteld wordt om vanaf 2025 € 100.000,- van de opbrengst toeristenbelasting van de gemeente Eersel te alloceren voor Visit Eersel. Dit ten behoeve van de Visit Eersel manager en om ervoor te zorgen dat Visit Eersel ook meer zichtbaar is in andere kernen en niet alleen in de kern Eersel. Door structureel budget vrij te maken is de bestaanszekerheid van Visit Eersel geborgd. Visit Eersel versterkt de vrijetijdseconomie van de gemeente Eersel waardoor deze sector een sterke pijler onder het economisch beleid blijft en waardoor de gemeente, met al haar kerkdorpen en als onderdeel van de Brabantse Kempen, tot een aantrekkelijke gemeente kan worden vergroot om te wonen, te verblijven en te bezoeken. Op dit moment wordt uit het exploitatiebudget vrijetijdseconomie € 20.000,- ingezet ter dekking voor de Visit Eersel manager.

Wat mag het kosten? Het programma bestaat uit de volgende productgroepen: 1. Bevorderen economische bedrijvigheid; 2. Privaatrechtelijke eigendommen 3. Toerisme en recreatie Investeringen (bedragen in €)

Investeringsprogramma uitvoeringsjaar 2025

Dekking uit reserves, voorzieningen en/of overige

Dekking kapitaallasten uit exploitatie

Innovatie

50.000

Totaal investeringen

50.000

Exploitatie (bedragen in €)

Exploitatie 2025

Besteding toeristenbelasting Totaal exploitatie

80.000 80.000

Dekking uit reserves, voorzieningen en/of overige

Dekking uit exploitatie

0 0

80.000 80.000

Exploitatie Programma: Economische structuur Productgroep (bedragen in €)

Rekening 2023

Begroting

Begroting 2025 - 2028

2024

2025

2026

2027

2028

LASTEN Bevord. econ. bedrijvigheid

113.807

99.950

85.792

Privaatrecht. eigendommen

659.895

273.321

197.715

264.717

199.630

291.835

1.038.420

572.901

575.342

Toerisme en recreatie Totaal lasten (excl. kapitaallasten & apparaatskosten) BATEN Bevord. econ. bedrijvigheid

7.543

Privaatrecht. eigendommen

1.091.094

596.041

562.914

78.249

1.176.887

596.041

562.914

Saldo (baten – lasten)

138.467

23.140

-12.428

OVERIGE LASTEN Kapitaallasten

343.416

180.223

140.829

50.000

Apparaatskosten

292.223

368.394

299.004

Totaal overige lasten

635.639

598.617

439.833

OVERIGE BATEN Beschikking res ivm kaplst

246.134

110.000

Totaal overige baten

246.134

110.000

Saldo program m a (baten – lasten)

-251.039

-465.477

-452.261

Toerisme en recreatie Totaal baten (excl. beschikking reserve i.v.m . kapitaallasten)

Kapitaallasten

De onderstaande analyse van de belangrijkste financiële afwijkingen 2025 ten opzichte van 2024 gaat over de kosten exclusief apparaatskosten, kapitaallasten en onttrekkingen aan de reserves (voor zover deze een directe relatie hebben met de kapitaallasten/afschrijvingen). Bevorderen economische bedrijvigheid Binnen deze productgroep zijn geen significante afwijkingen. Privaatrechtelijke eigendommen Deze productgroep laat een positieve afwijking van € 42.000,-, zien ten opzichte van de begroting 2024. Dit wordt veroorzaakt door hogere verhuur- en pachtopbrengsten van gemeentelijk grond. Toerisme en recreatie Deze productgroep laat een negatieve afwijking van € 92.000,-, zien ten opzichte van de begroting 2024. Dit wordt veroorzaakt door het structureel opnemen van personeelskosten voor Visit Eersel vanaf 2025, zie toelichting op exploitatiekosten in dit programma.

Beleidsdocumenten -

Gezamenlijke Visie Vrijetijdseconomie Brabantse Kempen Uitvoeringsprogramma Vrijetijdseconomie Brabantse Kempen 2022-2026 Masterplan Vrijetijdseconomie 2014-2030 Toetsingskader dag- en verblijfsrecreatie De Kempen 2021 Kempische Detailhandelsvisie Regionale Detailhandelsvisie MRE Eerselse Detailhandelsvisie Kempenvisie Bedrijventerreinen Uitvoeringsprogramma Kempenvisie Bedrijventerreinen Kempische Industrie Agenda Nota grondbeleid 67

9. Bestuur en organisatie Door het uitvoeren van de activiteiten in dit programma willen we het volgende maatschappelijke effect realiseren: “Invulling geven aan een 21e-eeuwse cultuur waarin we als gemeente ruimte geven aan de netwerksamenleving. Samen met partners stimuleert gemeente Eersel een duurzame, dynamische en innovatieve cultuur waarin initiatieven uit de kernen en uit de regio leidend zijn, met als doel betere dienstverlening”.

Toelichtingen op ontwikkelingen/speerpunten 2025 Dienstverlening De primaire taak van gemeenten is dienstverlening. Ontwikkelingen zoals de participatiesamenleving, digitalisering, netwerksamenleving en datagedreven werken zijn van invloed op onze dienstverlening. De gemeente wil ruimhartig ruimte geven aan initiatieven en kansen van inwoners. Laagdrempelig en servicegericht. Bij onze visie op dienstverlening “De mens centraal” horen 3 belangrijke uitgangspunten en resultaten: 1. We verplaatsen ons in de belevingswereld van onze inwoners; 2. We communiceren duidelijk en eenvoudig; 3. We werken intern en extern samen in het belang van onze inwoners. Samen met inwoners werken we aan de ontwikkeling van de gemeente als een aantrekkelijke en veilige woongemeente. Inwoners leveren waardevolle input over de leefbaarheid en openbare ruimte op het gebied van afval, verkeer en veiligheid in de vorm van meldingen openbare ruimte. Los van het individueel verzamelen van feedback over de verschillende diensten die we leveren, verzamelen we één keer per twee jaar gestructureerd integrale feedback op onze dienstverlening via de inwonerspeiling. In 2025 wordt onze visie op dienstverlening herzien, aangezien de looptijd van deze visie eindigt.

Bestuursopdracht vervolg ontwikkelstrategie de Kempen De uitvoering van de Bestuursopdracht vervolg Ontwikkelstrategie de Kempen heeft in 2024 een vervolg gekregen en is afgerond. In 2025 wordt het voorkeursscenario, dat in december 2024 wordt vastgesteld, verder uitgewerkt naar specifieke plannen. Ook wordt het voorkeursscenario meegenomen in de ontwikkeling van de Omgevingsvisie 3.0.

Wat mag het kosten? Exploitatie Programma: Bestuur en organisatie Productgroep

Rekening

Begroting

Begroting 2025 - 2028

(bedragen in €)

2023

2024

2025

2026

2027

2028

LASTEN Bestuursorganen

1.190.555

1.345.456

1.334.678

1.421.678

1.386.778

1.390.778

101.496

116.506

172.573

190.409

207.069

181.863

1.292.051

1.461.962

1.507.251

1.612.087

1.593.847

1.572.641

Maatschappelijke registratie Totaal lasten (excl. kapitaallasten & apparaatskosten) BATEN Bestuursorganen

360.437

Maatschappelijke registratie

238.560

251.000

362.861

399.885

434.467

382.145

Totaal baten (excl. beschikking reserve i.v.m . kapitaallasten)

598.997

251.000

362.861

399.885

434.467

382.145

Saldo (baten – lasten)

-693.054

-1.210.962

-1.144.390

-1.212.202

-1.159.380

-1.190.496

OVERIGE LASTEN Kapitaallasten

47.732

Apparaatskosten

572.732

551.322

522.817

Totaal overige lasten

620.464

551.322

522.817

Beschikking reserve i.v.m. kapitaallasten

47.732

Totaal overige baten

47.732

-1.265.786

-1.762.284

-1.667.207

-1.735.019

-1.682.197

-1.713.313

OVERIGE BATEN

Saldo program m a (baten – lasten)

Beleidsdocumenten -

Dienstverleningsvisie “De mens centraal” Toekomstvisie 2030

10.

Algemene baten en lasten

Het programma algemene baten en lasten is een specifiek programma dat geen maatschappelijk effect beoogt, maar de algemene dekkingsmiddelen en de stelposten. De algemene dekkingsmiddelen zijn met name de algemene uitkering uit het Gemeentefonds, de gemeentelijke belastingen en de deelnemingen. Daarnaast zijn de stelposten voor onvoorziene uitgaven en lasten van het investeringsprogramma 20252028 opgenomen.

Wat mag het kosten? Het programma bestaat uit de volgende productgroep: 1. Algemene dekkingsmiddelen. Exploitatie Programma: Algemene baten en lasten Productgroep (bedragen in €) LASTEN Algemene dekkingsmiddelen Totaal lasten (excl. kapitaallasten & apparaatskosten) BATEN Algemene dekkingsmiddelen

Rekening

Begroting

Begroting 2025 - 2028

2023

2024

2025

2026

2027

2028

8.737.323

3.044.457

1.287.605

-1.781.704

-2.406.558

-2.303.597

8.737.323

3.044.457

1.287.605

-1.781.704

-2.406.558

-2.303.597

41.937.746

43.691.880

43.851.225

41.393.329

41.495.129

41.617.771

Totaal baten (excl. beschikking reserve i.v.m . kapitaallasten)

41.937.746

43.691.880

43.851.225

41.393.329

41.495.129

41.617.771

Saldo (baten – lasten)

33.200.422

40.647.423

42.563.620

43.175.033

43.901.687

43.921.368

OVERIGE LASTEN Apparaatskosten

232.432

296.385

291.390

Totaal overige lasten

232.432

296.385

291.390

OVERIGE BATEN Beschikking res ivm kaplst

512.397

1.426.867

1.601.394

Totaal overige baten

512.397

1.426.867

1.601.394

33.480.387

41.777.905

43.873.624

44.485.037

45.211.691

45.231.372

Saldo program m a (baten – lasten)

Hogere opbrengst onroerendzaakbelasting 2025 (€ 489.000,-) in verband met indexering van 14,5%. Hogere opbrengst toeristenbelasting en forensenbelasting 2025 (€ 17.000,-). Er is een hogere algemene uitkering gemeente fonds geraamd (€ 1.393.000,-). Indien rekening wordt gehouden met de extra rijksmiddelen uit de meicirculaire 2024 voor het jaar 2024, welke in de 2e bestuurlijke rapportage nog moeten worden meegenomen, dan is de hogere uitkering € 248.000,-. Geraamde dividenduitkering BNG is voor 2025 € 39.000,- lager geraamd dan in 2024. Het geraamde resultaat voor de bouwgrondexploitatie is € 1.060.000,- lager dan in de begroting 2024 is verwerkt. Voor een actuele vergelijk zie paragraaf 7 grondbeleid. Het geraamde begrotingssaldo over 2024 inclusief bijstellingen tot en met juli 2024 bedraagt positief € 292.539,-. Het positief geraamde begrotingssaldo over 2025 bedraagt € 254.713,-. Het verschil bedraagt € 37.826,-. Dus in 2025 is de storing in de algemene reserve lager dan in 2024. Hogere lasten vennootschapsbelasting € 26.000,-.

Op de totale stelposten (inclusief “onvoorzien) is per saldo sprake van een nadelige afwijking van afgerond € 487.272,- ten opzichte van de begroting 2024 (zie ook het onderdeel stelposten bij het hoofdstuk “Algemene dekkingsmiddelen en stelposten”). Dit bedrag is als volgt opgebouwd:        

Stelpost investeringen Stelpost wet open overheid Stelpost dienstverlening gemeente aanpak armoede en schulden Stelpost loon- en prijsbijstelling jeugdzorg Werkdrukverlaging jeugdbescherming Stelpost afschrijvingstermijn 1e jaar 50% Stelpost integraal zorgakkoord Stelpost Pensioenpremie

€ €

220.409,12.000,-

€ € € € € € €

18.000,-32.271,22.000,39.486,87.648,120.000,487.272,-

Overzicht algemene dekkingsmiddelen

De volgende tabel biedt een overzicht van de algemene dekkingsmiddelen. Algemene dekkingsmiddelen Rekening 2023 Lokale heffingen: - onroerende zaakbelastingen - toeristenbelasting - forensenbelasting - precariobelasting - reclamebelasting - doorbelasting vervolgingskosten Algemene uitkering gemeentefonds *1

Begroting 2024

Begroting 2025

4.099.000 450.000 35.000 26.000 48.000 39.000

4.196.000 710.000 50.000 28.000 50.000 12.000

4.752.000 726.000 51.000 31.000 51.000 35.000

35.596.000

36.551.000

37.944.000

303.000

300.000

261.000

40.596.000

41.897.000

43.851.000

Dividend BNG Totaal algemene dekkingsmiddelen *2

*1 In begrotingscijfer 2024 is de hoger uitkering ad € 1.166.000 uit de meicirculaire 2024 nog niet verwerk *2 Excl. incidentele dekkingsmiddelen: zoals saldi bouwgrondexploitaties, vrijval voorzieningen en mutaties betreffende reserves.

Lokale heffingen Op deze plaats wordt voor bovenstaande belastingen verwezen naar de paragraaf “Lokale heffingen”. Algemene uitkering gemeentefonds De raming van de algemene uitkering 2025 is gebaseerd op de meicirculaire 2024. Op grond van de meicirculaire 2024 wordt de algemene uitkering voor de meerjarenbegroting 2025-2028 geraamd op (bedragen x € 1.000): (bedragen x € 1.000) Algemene uitkering

2025 37.944

2026 35.601

2027 35.751

2028 35.847

In de meicirculaire 2024 heeft het rijk aangegeven dat zij de nieuwe financieringsmethodiek al vanaf 2024 in plaats van 2027 gaat invoeren. Dit houdt in dat de groei van de algemene uitkering wordt berekend op basis van het Bruto Binnenlands Product (BBP) in plaats van “trap op trap af”. Voor gemeente geeft dit een nadelig effect welke voor alle jaren wordt gecompenseerd behoudens voor het jaar 2025. Eenmalige incidentele inzet algemene reserve De provincie heeft in een aanvulling op de begrotingscirculaire (d.d. 25-6-2024) aangegeven dat het nadeel in 2025 als incidenteel kan worden aangemerkt. Dit betekent dat deze incidentele korting op de algemene uitkering gecompenseerd mag worden door een eenmalige beschikking over de algemene reserve. Voor gemeente Eersel betekent dit dat hierboven staande uitkering over 2025 ad € 37.944.000,- waarin de 71

korting is verwerkt mag worden verhoogd met € 607.000,-. Dit bedrag kan onttrokken worden uit de algemene reserve. Deze mogelijkheid om de eenmalig de structurele inkomst te verhogen in 2025 wordt niet ingezet omdat de begroting in 2025 een positief saldo heeft van € 254.713,-. De algemene reserve wordt daarom niet extra belast, waardoor het meer financiële ruimte is voor de toekomst. Vanaf 2026 vindt er een korting plaats van de algemene uitkering. Deze is opgebouwd uit de volgende elementen: - Herijking gemeentefonds - Korting jeugd 2.

Stelposten

In de begroting 2025 is naast de stelposten voor onvoorziene uitgaven en lasten van het meerjarig investeringsprogramma, tevens een aantal overige stelposten opgenomen. De in de begroting 2025-2028 opgenomen stelposten zijn in het volgend overzicht opgenomen. Stelposten (bedragen in €) Onvoorzien Stelpost lasten 2025-2028 Subtotaal

investeringsprogramma

Overige stelposten: Werkdrukverlaging jeugdbescherming Dienstverlening gemeenten aanpak armoede en schulden Stelpost robuust rechtsbeschermingssysteem Stelpost Wet Open Overheid Taakstellende bezuiniging Jeugd, hervormingsagenda Integraal zorgakkoord Stelpost uitkomst onderzoek jeugdzorg Stelpost Herijking gemeentefonds Totaal overige stelposten Totaal stelposten

2025

2026

2027

2028

10.000 384.119

10.000 237.677

10.000 330.817

10.000 343.483

394.119

247.677

340.817

353.483

22.000 18.000

22.000

38.800

38.800 -300.000

87.648 0 0 188.448 582.567

82.473 -185.000 300.000 -1.727 245.950

79.400 -137.000 300.000 43.200 384.017

79.400 -163.000 300.000 17.800 370.683

Toelichting op de overige stelposten: Werkdrukverlaging jeugdbescherming In de afgelopen jaren heeft de jeugdbescherming en jeugdreclassering (JBJR) in Nederland onder grote druk gestaan. Landelijk gezien was het voor Gecertificeerde Instellingen (GI’s) erg moeilijk om tegen de vastgestelde tarieven aan alle taken te voldoen, waarbij het ook moeilijk bleek om personeel te werven en te behouden. Om dit te kenteren zijn de tarieven jeugdbescherming en jeugdreclassering voor gemeenten verhoogd en komen de uitgaven vanaf 2024 gemiddeld 20% hoger uit ten opzichte van 2023. Wij stellen voor om de extra rijksmiddelen (€ 22.000,-) als stelpost aan te houden. In de 1e bestuursrapportage 2025 komen we hierop terug. Dienstverlening gemeenten aanpak armoede en schulden Deze extra structurele rijksmiddelen vanaf 2024 ad € 18.000,- per jaar zijn bedoeld voor betere dienstverlening op het gebied voor armoede en schulden. We onderzoeken op dit moment waar en welke verbetering gewenst/noodzakelijk is en hoe daar het beste invulling aan kan worden gegeven. De keuze van inzet nemen we op in de kadernota Geldzorgen 2025-2028. Stelpost robuust rechtsbeschermingssysteem De Toeslagenaffaire laat zien dat rechtvaardige dienstverlening en goede rechtsbescherming geen vanzelfsprekendheden zijn.

Alle overheidsdiensten, zeker ook de gemeenten, voelen de urgentie om de dienstverlening aan mensen in kwetsbare posities te verbeteren en het geschade vertrouwen in de overheid te herstellen. Om hieraan binnen de gemeente Eersel nog meer aandacht te besteden wordt gewerkt aan 72

een programma voor het efficiënt inzetten van de ontvangen rijksmiddelen. Derhalve wordt voorgesteld de ontvangen rijksmiddelen (€ 22.000,-) vooralsnog te reserveren. Stelpost Wet Open Overheid Op 1 mei 2022 is de Wet open overheid (Woo) in werking getreden, met uitzondering van een deel van de bepalingen over actieve openbaarmaking (artikel 3.3 Woo). De Woo heeft als doel een meer transparante en actief openbaar makende overheid. De Woo kent daarom de verplichting om vanaf 2024 informatie uit zeventien categorieën gefaseerd openbaar te maken op een eigen platform en te ontsluiten via de landelijke Woo-index. Daarnaast bevat de Woo de verplichting voor bestuursorganen om maatregelen te treffen ten behoeve van het duurzaam toegankelijk maken van de digitale documenten die onder onze gemeente berusten (artikel 6.1 Woo). Het op orde brengen en houden van de informatiehuishouding van de gemeente is een belangrijke voorwaarde voor het actief openbaar maken van de zeventien informatiecategorieën. Gemeente Eersel ontvangt voor de uitvoering van deze wet vanaf 2025 € 38.800 per jaar. In 2024 wordt duidelijk op welk tempo gemeenten informatie actief openbaar moeten maken en welke informatie precies onder de zeventien informatiecategorieën valt. Dan wordt duidelijk welke werkzaamheden de gemeente Eersel moet ondernemen om deze informatie openbaar te maken.

Derhalve wordt voorgesteld de ontvangen rijksmiddelen te reserveren. Taakstellende bezuiniging Jeugd, hervormingsagenda In de meicirculaire 2023 heeft het rijk aangegeven dat gemeenten vanaf 2025 een besparing van € 500 miljoen kunnen verwerken. Deze wordt dan ook niet meer uitgekeerd. Voor gemeente Eersel betekent dit een bedrag van € 300.000,-. Inmiddels heeft het rijk besloten de besparing pas vanaf 2026 te laten ingaan. We gaan ervan uit, dat deze door het rijk aangegeven besparing gerealiseerd kan worden, waardoor deze korting budgettair neutraal verloopt. Integraal zorgakkoord Het kabinet stelt structureel extra middelen beschikbaar ter compensatie van de gestegen kosten als gevolg van het abonnementstarief. De financiële effecten, waaronder prijsstijgingen, zijn op dit moment nog onvoldoende duidelijk. Er is landelijk nog geen definitieve besluitvorming over het aanpassen van de eigen bijdrage. Voorgesteld wordt om tot die tijd deze rijksmiddelen in een stelpost te handhaven. Stelpost uitkomst onderzoek jeugdzorg De extra jeugdzorggelden zijn toegekend tot en met 2025. Het is toegestaan (toestemming van onze provinciaal toezichthouder) om in de begroting vanaf 2026 rekening houden met de extra jeugdzorggelden. De geraamde bedragen vanaf 2026 zijn in overeenstemming met de in de meicirculaire 2024 genoemde bedragen.

Stelpost herijking gemeentefonds Voor 2026 is het nadeel van de herijking vooralsnog bevroren op hetzelfde bedrag als 2025. Dit bedrag kan nog wijzigen. Immers op basis van het nadeel van € 63,- per inwoner, wordt er vooralsnog een aanvullende suppletie uitkering verstrekt (€ 506.000,-) voor de hogere lasten dan € 37.50 per inwoner. Voor 2026 is het echter nog de vraag het rijk tot het maximale nadeel van € 37,50 blijft herverdelen. Om die reden is er vanaf 2026 een stelpost van € 300.000,- opgenomen (circa € 15,- per inwoner) voor dat jaar op te kunnen vangen.

11.

Overhead

Om de raad meer inzicht te geven in de totale kosten van de overhead voor de gehele organisatie, schrijft het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) voorschriften voor, dat in de begroting een apart overzicht moet worden opgenomen van de kosten van de overhead. Dit overzicht presenteren we in dit programma. In de programma’s 0 tot en met 10 staan alleen de kosten van de medewerkers van een bepaalde afdeling die direct verband houden met het betreffende taakveld (en daarom ook niet centraal moeten worden begroot). Deze kosten verdelen we op basis van productieve uren en rekenen we vervolgens toe aan de programma’s/taakvelden. Om te kunnen vaststellen welke kosten verband houden met de sturing en ondersteuning van het primaire proces, en zodoende gerekend kunnen worden tot de overhead, hanteert het BBV een definitie van de overhead2. Door deze definitie te gebruiken kan een eenduidig inzicht worden gegeven in de kosten die direct zijn toe te rekenen aan bepaalde taakvelden en welke kosten geen betrekking hebben op het primaire proces. Deze laatste kosten worden niet in de programma’s 0 tot en met 10 geraamd, maar komen centraal als overheadkosten in programma 11. Te denken valt hierbij bijvoorbeeld aan management (-ondersteuning), financiën, huisvesting, juridische zaken, documentaire informatievoorziening en communicatie.

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? ORGANISATIE Indicator 42. Formatie (verplicht)

Realisatie 2023: 6,0 2022: 4,5

Norm Norm: ≤ 7,3

Begrote bezetting in fte per 1.000 inwoners 43. Bezetting (verplicht)

2023: 5,0 2022: 4,5

Norm: ≤ 7,3

Werkelijke bezetting in fte per 1.000 inwoners 44. Apparaatskosten (verplicht)

2023: € 746 2022: € 623

Norm: ≤ € 623

Kosten per inwoner (apparaatskosten zijn de noodzakelijke middelen die nodig zijn voor het inzetten van personeel, huisvestings-, materieel- en automatiseringskosten.) 45. Externe inhuur (verplicht)

2023: 26,0% 2022: 26,3%

Norm: ≤ 18,8%

Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen 46. Overhead (verplicht)

2023: 6,0% 2022: 7,2%

Norm: ≤ 15%

% van totale lasten Wat gaan we daarvoor doen? - Het continueren van het uitvoeren van de Organisatievisie; - Het invullen van vacante posities met (nieuwe) medewerkers in dienst van de gemeente; - Monitoren van bovenstaande indicatoren aan de hand van gegevens die beschikbaar komen vanuit het A&O-fonds.

2 Zie: Notitie overhead, commissie BBV juli 2016

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? COMMUNICATIE Indicator 47. Waardering inwoners communicatie en voorlichting (eigen indicator) Uitgedrukt in rapportcijfer

Realisatie 2024 Gegevens (nog) niet beschikbaar

Norm Norm: ≥ 6.9

2022 Eersel: 6,7 Nederland: 6,3

Wat gaan we daarvoor doen? - Door focus op communicatie aan te brengen, inwoners voornamelijk meenemen in onderwerpen die ‘buiten’ leven; - Inwoners tijdig betrekken door participatietrajecten te doorlopen in minimaal vijf projecten; - Inzet van een breed aanbod aan (toegankelijke) communicatiemiddelen om elke doelgroep te voorzien van de benodigde informatie.

Toelichtingen op ontwikkelingen/speerpunten 2025 Personeel & Organisatie Een zelfstandige gemeente vraagt om een sterke eigen organisatie om alle wensen van onze inwoners en de dienstverlening waar te maken. Er moet een evenwicht zijn in de ambities, (externe) ontwikkelingen en de daarbij horende capaciteit. Gemeente Eersel bereikt bovenstaande door de organisatievisie te integreren in het dagelijks werk van alle medewerkers. Gemeenten krijgen steeds meer taken toebedeeld vanuit het Rijk. In tijden van groei in werkzaamheden is onze organisatievisie van groot belang. De organisatievisie biedt een duidelijke focus, is een bindmiddel en geeft houvast in tijden van (snelle) veranderingen. Iedereen kan zich hierdoor verbinden aan vernieuwing, aan een set van waarden en een bijdrage leveren aan resultaten. In het door ontwikkelen van mens en organisatie, is ervoor gekozen de cultuurwaarden ‘open en respectvol’ en de speerpunten ‘duurzaamheid en innovatie’ de komende jaren leidend te maken. Samen dragen ze bij aan de identiteit van onze organisatie. Een identiteit waaraan iedereen zich kan verbinden. Door de bekende arbeidskrapte probeert gemeente Eersel de medewerkers te binden aan de organisatie. Gemeente Eersel is een inclusieve en betrokken werkgever, die de ontwikkeling van medewerkers centraal heeft staan.

De eventuele vacatures die desondanks toch uitgezet worden, worden steeds vaker bezocht. Het aandachtspunt blijft wel dat de inwerktijd van nieuwe medewerkers voor langere doorlooptijd zorgt in projecten. Ook ziet gemeente Eersel een trend dat steeds jonge(re) kandidaten zich melden op de vacatures. Gemeente Eersel geeft deze kandidaten graag een kans. Dit zorgt ervoor dat gemeente Eersel het opleidingsbudget volledig benut om (junior) medewerkers op te leiden. Daar tegenover staat ook dat senior medewerkers vaak meer tijd kwijt zijn met het inwerken van de nieuwe medewerkers. Dit zorgt er dan ook voor dat gemeente Eersel extern personeel inhuurt om de eerste periode van een nieuwe medewerker te overbruggen. Wijziging normen organisatie In 2022 is gemeente Eersel de 20.000 inwoners gepasseerd. Conform het A&O fonds, valt gemeente Eersel nu in de categorie 20.000 tot 50.000 inwoners. Hierdoor veranderen de normen. Daarnaast veranderen de normen jaarlijks door nieuwe input van de Nederlandse gemeenten. Gemeente Eersel stuurt op vaste bezetting, wat ook in lijn is met de cao. Gemeente Eersel wil evenredig groeien met de inwonersaantallen. Hierdoor zal gemeente Eersel vanaf heden het maximale van de normen gebruiken als jaarlijks wordt vrijgegeven door het A&O fonds. Communicatie Een gemeente werkt aan heel veel projecten.

Hoe communiceren we dit nou naar inwoners, zonder ze te overstelpen met informatie, waar ze soms ook helemaal niet op zitten te wachten? We werken in Eersel 75

met de methode ‘Focus op communicatie'. Een methodiek die we nu drie jaar inzetten. We kiezen onderwerpen die leven in onze samenleving, die concreet worden voor onze inwoners en die politieke prioriteit hebben. Door keuzes te durven maken kunnen we communicatie beter inzetten voor het maatschappelijke belang. Voordeel is dat we onze inwoners en de gemeente dichter bij elkaar kunnen brengen, omdat we werken met maatschappelijke relevante thema’s. Dit draagt bij aan het vertrouwen in de overheid. Op de volgende thema's ligt nu de focus van communicatie:  Hoe blijven we als dorp leefbaar in een omgeving die groeit;  Energietransitie/ klimaat;  Asielmigratie/ opvang vluchtelingen en huisvesting statushouders/urgent woningzoekenden;  Interne organisatie. We vinden de dienstverlening naar onze inwoners heel belangrijk. Daarom blijven we investeren in een communicatievaardig ‘gemeentehuis’. Denk aan trainingen als Conflictvaardigheden, Helder schrijven en Helder adviseren. Voor mensen met een (functie)beperking moet communicatie ook toegankelijk zijn. Wij leggen in de toegankelijkheidsverklaring op de website verantwoording af over waar we staan en welke stappen we ondernemen. We blijven continue monitoren op onze toegankelijkheid. In 2025 laten we de website weer toetsen, zodat we weten waar we dan staan.

Zo kunnen we een plan van aanpak maken over hoe we hier nog verder in kunnen groeien. Eind 2025/ begin 2025 staat een nieuwe inwonerspeiling op het programma. Deze voeren we één keer per twee jaar uit. De peiling krijgt een andere vorm. Het doel van de vernieuwing is een minder “grote en onaantrekkelijke” peiling uit te voeren om de respons te vergroten. Door de enquête op te delen, wordt de hoeveelheid vragen behapbaar. Participatie Participatie is (bijna) niet meer weg te denken uit onze samenleving. De manier waarop we inwoners, ondernemers en instellingen betrekken is ontzettend belangrijk. Hoe creëren we een zo groot mogelijk draagvlak voor onze plannen? Op welk moment betrekken we onze belanghebbenden? En wat is dan onze vraag? Soms kun je alleen informeren, om in een volgende fase het project/ plan echt samen vorm te geven. Als organisatie willen we onze projecten/ plannen zoveel als mogelijk laten aansluiten bij de behoefte van de omgeving. Waarbij we vooraf helder zijn over de wettelijke of ruimtelijke kaders waarin participatie mogelijk is. De methode die we hiervoor gebruiken is van Relevant Gesprek® (dit is een methode om participatiegesprekken te voeren): een simpele en gestructureerde werkwijze om te bepalen hoe je de omgeving betrekt bij jouw vraagstuk. Belangrijk: het gaat hierbij om participatie op gemeentelijke initiatieven.

We hebben in 2024 hiermee een start gemaakt en in 2025 wordt deze methode verder geïntegreerd. Informatiebeheer De dienstverlening en bedrijfsvoering van de gemeente verloopt steeds meer digitaal. Hoewel inwoners nog zelf kunnen kiezen hoe ze informatie op- of aanvragen bij de gemeente, moet de gemeente haar processen digitaal inrichten voor de inwoners die graag digitaal communiceren met de gemeente. De gemeente moet er daarom voor zorgen dat werkprocessen digitaal doorlopen kunnen worden en dat de informatie ook goed digitaal wordt opgeslagen en beheerd, zodat deze later gemakkelijk weer terug te vinden is. Hiervoor moet de gemeente bijvoorbeeld zorgen dat documenten ook digitaal ondertekend kunnen worden. Digitale bewaarstrategie Net als voor het beheer van papieren informatie, moet de gemeente maatregelen treffen om de digitale informatie goed te bewaren. Dit brengt uitdagingen met zich mee, omdat de digitale ontwikkelingen zich snel opvolgen en de systemen en apparaten waarop digitale informatie wordt opgeslagen, soms na een paar jaar alweer worden vervangen door andere systemen of apparatuur. Om te voorkomen dat digitale informatie verloren gaat, denken we na over de manier waarop we onze digitale informatie opslaan. Dit wordt vastgelegd in een bewaarstrategie.

Informatiebeheerplan Om vervolgens de digitale informatie te bewaren zoals vastgelegd in de bewaarstrategie, moeten we inzicht hebben waar we onze informatie opslaan en beheren. Ook is het belangrijk dat we weten waar we onze informatie digitaal hebben opgeslagen, om bijvoorbeeld informatie openbaar te kunnen maken volgens de 76

vereisten uit de Wet open overheid (Woo). Dat inzicht is dus erg belangrijk. Vervolgens nemen we maatregelen om binnen de systemen waarin we de informatie opslaan, de informatie volgens de eisen van weten regelgeving te bewaren én vernietigen. Deze eisen komen bijvoorbeeld voort uit de Archiefwet of de AVG. Daarnaast zullen we ook nieuwe systemen moeten aanschaffen en inrichten, bijvoorbeeld om informatie actief openbaar te maken volgens de Woo. Digitaal samenwerken Onze organisatie heeft ook behoefte aan tools om efficiënt digitaal samen te werken. Daarvoor maken we al gebruik van de vergadermogelijkheden van Microsoft 365. Samen met ons SSC de Kempen gaan we aan de slag om de mogelijkheden van Microsoft 365 verder in te richten zodat medewerkers gemakkelijk digitaal kunnen vergaderen en informatie kunnen uitwisselen. Dit bevordert efficiënt en prettig werken binnen de organisatie. Renovatie gemeentehuis In september 2023 is gestart met het in kaart te brengen van wat er nodig is om het gemeentehuis ook in de toekomst een omgeving te laten zijn waar het fijn werken is én een werkomgeving die voldoet aan de laatste eisen op het gebied van arbo en (informatie)veiligheid.

Dat wat is opgenomen voor renovatie in 2023 of 2024 in het Meerjarig Onderhoudsplan voor het gemeentehuis is de basis van de renovatie: schilderwerk, stoffering en arbo-verantwoord inrichten van de werkplekken bij de gemeentebalie. Duurzaamheid en hergebruik zijn belangrijke uitgangspunten in de renovatie. De werkzaamheden ten behoeve van de renovatie van het gemeentehuis worden in 2025 afgerond.

Toelichtingen op investeringen 2025 Vervanging materieel buitendienst In 2025 zijn drie bestelwagens en vier bedrijfsauto’s aan vervanging toe. De huidige bestelwagens worden vervangen door elektrisch aangedreven wagens. Hiervoor dienen ook laadpalen geïnstalleerd te worden. De vier elektrische bedrijfsauto’s worden weer vervangen door elektrische auto’s. Onderzoek naar verplaatsingen gemeentehuis, Muzenval en Jam inclusief herbestemming bestaande locaties. Gelet op het aangenomen amendement in juli 2024 dient voor de uitvoering van dit amendement onderzocht te worden hoe en op welke wijze uitvoer kan worden gegeven aan dit amendement. Dit zal in een raadsvoorstel aan uw raad worden aangeboden waarbij tevens de financiële middelen worden genoemd die uw raad beschikbaar dient te stellen. Voor dit raadsvoorstel zullen de nodige onderzoeken moeten plaatsvinden. Hiervoor wordt aan uw raad een krediet gevraagd van € 300.000,-. Dit bedrag zal gelet op het immateriële karakter direct worden afgeschreven. Dit bedrag wordt in 2025 ten laste van de exploitatie gebracht.

Wat mag het kosten? Investeringen (bedragen in €)

Investeringsprogramma uitvoeringsjaar 2025

Dekking uit reserves, voorzieningen en/of overige

Dekking kapitaallasten uit exploitatie

264.000

300.000

564.000

Vervanging materieel buitendienst (overig) Onderzoek gemeentehuis, Muzenval en Jam inclusief herbestemming bestaande locaties Totaal investeringen

Exploitatie Programma: Overhead Productgroep

Rekening

Begroting

Begroting 2025 - 2028

(bedragen in €)

2023

2024

2025

2026

2027

2028

LASTEN Overheadkosten

25.300.765

23.765.328

24.294.932

23.856.353

23.774.584

23.755.401

25.300.765

23.765.328

24.294.932

23.856.353

23.774.584

23.755.401

1.755.612

1.097.275

1.041.743

611.024

557.901

599.538

1.755.612

1.097.275

1.041.743

611.024

557.901

599.538

Saldo (baten – lasten)

-23.545.153

-22.668.053

-23.253.189

-23.245.329

-23.216.683

-23.155.863

OVERIGE LASTEN Kapitaallasten

-3.105.246

160.507

-5.944

707.274

1.345.505

1.727.747

Apparaatskosten

-14.925.740

-16.098.849

-16.277.974

-16.300.974

-16.303.974

-16.295.974

Totaal overige lasten

-18.030.986

-15.938.342

-16.283.918

-15.593.700

-14.958.469

-14.568.227

11.329

0 0

Totaal lasten (excl. kapitaallasten & apparaatskosten) BATEN Overheadkosten Totaal baten (excl. beschikking reserve i.v.m . kapitaallasten)

OVERIGE BATEN Kapitaallasten Beschikking reserve i.v.m. kapitaallasten

94.554

Totaal overige baten

94.554

11.329

-5.419.614

-6.741.040

-6.969.271

-7.651.629

-8.258.214

-8.587.636

Saldo program m a (baten – lasten)

In de tabel op de volgende pagina zijn de totale (netto-)overheadkosten nader gespecificeerd en geven we aan welke overhead we toerekenen aan de programma’s.

Overheadkosten (bedragen in €) Lonen en salarissen incl. overige personeelskosten Bijdragen (SK: MO/VTH én KempenPlus) A. Totaal overhead personeel Overhead organisatiekosten Indirecte personeelskosten incl. P&O ICT (incl. SSC en excl. kapitaallasten) Huisvestingkosten (excl. kapitaallasten) Facilitaire zaken/inkoop/administratie/ verzekeringen Materieel/werf buitendienst (excl. kapitaallasten) Algemene kosten Toerekening overhead aan bouwgrondexploitatie (programma 3 verrekencategorie 7.5) B. Totaal overhead organisatie Overheadkosten (A+B) Kapitaallasten Beschikking reserves tbv kapitaallasten Renteresultaat Rentelasten mbt bouwgrondexploitatie Sub-totaal kapitaallasten Doorbelasting apparaatskosten aan projecten C. Totaal kapitaallasten en doorbelasting aan projecten Totaal overheadkosten, kapitaallasten en doorbelast. aan proj. (A+B+C) Totaal saldi programma 0-10 excl. kapitaallasten en apparaatskosten Begrotingssaldo

Totaal

Toerekening aan programma’s

Resteert ten laste van programma “ Overhead”

10.789.308

7.697.006

3.092.302

8.244.855

19.034.163

15.941.861

3.092.302

531.988 2.417.495 303.383

0 0 0

531.988 2.417.495 303.383

572.023

192.565

186.428

6.137

201.572

55.709

-55.709

4.219.026 23.253.189

242.137 16.183.998

3.976.889 7.069.191

3.976.828 -2.193.023 -256.002 -18.954 1.508.849

3.820.746

156.082 -256.002

-272.335 1.236.514 24.489.703

20.004.744

6.969.271

-24.489.703 0

Uit bovenstaand overzicht blijkt dat de overheadkosten totaal € 23.253.189,- bedragen. In de programma’s 0-10 zijn de kapitaallasten en apparaatskosten niet toegelicht aangezien deze in dit programma worden toegelicht. Naast de overheadkosten worden de kapitaallasten en de apparaatskosten welke worden doorbelast aan projecten hier in dit programma toegelicht. Totaal bedragen deze kosten € 24.489.703,-, waarvan € 6.969.271 per saldo op programma overhead drukt. De saldi van de programma’s 0 tot en met 10 exclusief kapitaallasten en doorberekende apparaatskosten bedragen negatief € 24.489.703,-. Het begrotingssaldo (uitgaven minus inkomsten) over 2025 is tezamen met het saldo in dit programma in evenwicht. Hierbij de kanttekening dat het begrotingssaldo 2025 van positief € 254.713,- in programma 10 is gestort in de resultaatreserve. Toelichting begroting 2025 ten opzichte van 2024 A. Overheadkosten: Ten opzichte van de begroting 2024 zijn de overheadkosten € 585.136,- hoger. Lonen en salarissen Dit betreffen de loonkosten inclusief overige personeelskosten (voornamelijk reis- en verblijfskosten) van alle medewerkers die in dienst zijn van de gemeente Eersel. Deze kosten stijgen jaarlijks mede als gevolg van cao-ontwikkelingen. De omvang van de personeelslasten stijgen in 2025 met € 86.000,- ten opzichte van de begroting 2024. 79

Eerder was bij de voorjaarsnota nog uitgegaan van een stijging van € 635.000,-. De stijging van € 86.000,ten opzichte van 2024 heeft een oorsprong in autonome ontwikkelingen, zoals (een voorschot op) een nieuwe CAO per april 2025 en de jaarlijkse periodieke verhogingen van salarissen. Naar aanleiding van een overschot op de personeelslasten in 2023 is onderzoek gedaan naar de oorsprong van dit overschot. Op basis daarvan zijn de personeelslasten in de begroting voor 2025 ten opzichte van de voorjaarsnota naar beneden bijgesteld met € 549.000,-. Dit bedrag komt voort uit een afwijking van gemiddeld zo’n 3% op de sociale lasten, die kon worden doorgerekend over de totale personeelslasten. Daarnaast worden de kosten van vacante functies op de maximale periodiek van de functieschaal begroot. Veel vorig jaar vacante functies zijn inmiddels ingevuld, waardoor ze op de werkelijke inschaling kunnen worden begroot. Over het algemeen is deze werkelijke inschaling lager dan de hoogste periodiek in de schaal, of bij verloop lager dan de inschaling van de vertrokken medewerker. GRSK en Kempenplus De structurele lasten van de bijdrage aan de GRSK voor de afdeling Maatschappelijke Dienstverlening, Vergunningverlening en Handhaving, ICT en de bijdrage aan Kempenplus worden hier geraamd. Het betreft hier de uitvoeringskosten van deze gemeenschappelijke regeling.

Per saldo zijn deze € 465.000,hoger ten opzichte van de begroting 2024. Deze lasten waren grotendeels al meegenomen het geactualiseerd saldo bij de voorjaarsnota 2025-2028. Indirecte personeelskosten Onder de indirecte personeelskosten worden de kosten van salarisadministratie, opleidingen, Arbo, ondernemingsraad en bedrijfshulpverlening verantwoord. Deze kosten zijn ten opzichte van de begroting 2024 gedaald met € 72.000,-. Dit komt met name door een verlaging van het budget voor vervanging ziek tijdens ziekte welke reeds in de begroting 2024 vanaf je jaarschijf 2025 was verwerkt. ICT Deze raming betreft de ICT-lasten exclusief de bijdrage aan het SSC en heeft betrekking op de kosten voor bijvoorbeeld software, welke niet zijn opgenomen in de begroting van het SSC. Deze lasten zijn € 40.000,- lager dan geraamd in 2024. De verlaging is te verklaren doordat het SSC de vervanging van de mobile thin clients heeft overgenomen en de gemeente een softwarecontract heeft beëindigd. Huisvestingskosten Deze uitgaven hebben betrekking op het beheer en onderhoud van het gemeentehuis, zoals energiekosten, schoonmaak, storting onderhoudsvoorziening en inventaris. Deze lasten zijn met € 77.000,- gestegen ten opzichte van de begroting 2024. Dit komt met name door de gestegen energielasten en de storting in de onderhoudsvoorziening van het gebouw.

Facilitaire zaken/inkoop/administratie/verzekering Het betreft hier de kosten van papier- en drukwerk, portokosten, catering, vakinformatie, inkoopbureau, accountantskosten en verzekeringen. Deze geraamde kosten zijn € 51.000,- hoger dan geraamd in de begroting 2024. Dit betreft voornamelijk de hogere bijdrage aan de VNG en Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering. Ook hoge accountantskosten en inkoopkosten. Materieel werf buitendienst De directe exploitatielasten van de gemeentewerf en het materieel van de buitendienst inclusief het beheer en onderhoud van de personenauto’s. Deze lasten wijken niet significant af van ten opzichte van de begroting 2024 Algemene kosten Onder algemene kosten worden de uitgaven geraamd voor communicatie, representatiekosten, landelijke ombudsman en planning & control). Deze lasten wijken niet significant af van ten opzichte van de begroting 2024 B. Kapitaallasten De bruto kapitaallasten worden deels gedekt middels beschikking over de reserves, waarna de netto kapitaallasten resteren. De netto kapitaallasten (rente en afschrijving), welke worden toegerekend aan de exploitatie, worden voor 2025 geraamd op afgerond € 1.509.000,-. Deze kapitaallasten zijn in eerste instantie als last geraamd in het programma “Overhead” en worden vervolgens grotendeels doorbelast aan de programma’s.

Ten opzichte van de begroting 2024 (inclusief begrotingswijzigingen tot en met juli 2023) is sprake van een daling van de netto kapitaallasten met afgerond € 306.000,- (bruto € 3.145.613,-) bedragen. Dit voordeel ontstaat o.a. door vrijvallende kapitaallasten, lagere rentelasten op geldleningen en hogere baten op schatkistbankieren. 80

C. Doorbelasting apparaatskosten aan projecten In programma 11 worden de totale overheadkosten verantwoord welke vervolgens grotendeels worden doorbelast naar de programma’s. Deze doorbelasting is budgettair neutraal behoudens de doorbelasting aan de kredieten. In 2025 wordt € 272.335,- (4.340 uren) doorbelast aan kredieten. Dit nagenoeg gelijk aan de doorbelasting in 2024.

Beleidsdocumenten -

Organisatievisie gemeente Eersel

PARAGRAFEN

1. Lokale heffingen Wat zijn lokale heffingen? Lokale heffingen zijn inkomsten die de gemeente ontvangt op grond van publiekrechtelijke regels. In de meeste gevallen zijn dit belastingen, heffingen en retributies die de overheid heft op grond van wettelijke bepalingen. Bij de lokale lasten maken we een onderscheid tussen zuivere belastingen, heffingen en retributies: 1. Zuivere belastingen zijn algemene dekkingsmiddelen. Ze dienen ter uitvoering van: - Collectieve vormen van dienstverlening zoals plantsoenen, verlichting en wegen; - Individuele vormen van dienstverlening zonder duidelijke relatie tussen dienstverlening en belasting. Denk hierbij aan onroerendezaakbelasting (OZB), toeristenbelasting, forensenbelasting en precariobelasting. 2. Heffingen dekken de kosten die gemaakt worden voor de uitvoering van publiekrechtelijke dienstverlening. Inwoners betalen dit ook als hij/zij de dienst niet wenst. Denk hierbij aan afvalstoffenheffing en rioolheffing. 3. Retributies zijn vergoedingen voor individuele dienstverlening van typische overheidsdiensten van publiekrechtelijke aard. Voorbeelden hiervan zijn de leges voor paspoort en rijbewijs. Beleid Voor de hoogte van de lokale lasten gelden de volgende uitgangspunten: 1. Voor de overige heffingen en retributies streven we ernaar een tarief vast te stellen dat de kosten zo veel mogelijk dekt. 2.

De legestarieven stijgen met een inflatiecorrectie voor de uitgaven. Op basis van de voorjaarsnota 2025-2028 wordt uitgegaan van een inflatie van 2,2%. Financieel overzicht In onderstaand overzicht staan de geraamde inkomsten (afgerond) van de lokale heffingen voor 2024 en 2025. Ook de gerealiseerde opbrengsten uit 2023 staan in het overzicht. ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN Werkelijk Begroting Begroting 2023 2024 2025 (bedragen in €) Onroerende zaakbelasting 4.080.880 4.196.485 4.751.790 Toeristenbelasting 666.000 710.200 725.824 Forensenbelasting 47.591 50.000 51.100 Precariobelasting 30.515 27.560 31.185 Reclamebelasting * 47.370 50.350 51.457 Totaal algemene dekkingsmiddelen 4.872.356 5.034.595 5.611.356 Niet algemene dekkingsmiddelen Afvalstoffenheffing 1.232.650 1.326.124 1.577.400 Rioolheffing 2.265.352 2.383.967 2.436.414 Leges 914.027 1.032.244 902.342 Vermakelijkhedenretributie 87.980 100.000 102.200 Totaal niet algemene dekkingsmiddelen 4.500.009 4.842.335 3.440.956 *Zoals uit de toelichting blijkt, wordt deze opbrengst volledig uitgekeerd aan het SPE zodat deze belasting in feite geen algemeen dekkingsmiddel is. Onroerende zaakbelasting OZB De totale geraamde OZB-opbrengst 2025 is ten opzichte van 2024 met 14,5% gestegen.

Dit is begrotingstechnisch een voordeel van 13% ten opzichte van de begroting 2024 (jaarschijf 2025) aangezien in deze begroting voor de jaren 2024 en 2025 een verhoging is geraamd van structureel 1,5% per jaar. Voor de jaren vanaf 2026 is de structurele tariefsverhoging van 1,5% niet meer meerjarig geraamd. De tariefsverhoging van de OZB wordt voor woningeigenaren met 10% verhoogd, de tarieven voor de niet woningen en gebruikersgedeelte stijgen met 22,7%. Toeristenbelasting De geraamde opbrengst voor 2025 bedraagt € 725.824,- (raming 2024: € 710.200,-). Deze stijging is gebaseerd op 2,2% inflatiecorrectie. Het gaat daarbij om een verhoging van de geraamde extra inkomsten, er is geen sprake van een verhoging van het tarief. Forensenbelasting De geraamde opbrengst voor 2025 bedraagt € 51.100,- (raming 2024: € 50.000,-). 83

Precariobelasting De geraamde opbrengst voor 2025 bedraagt € 31.185,- (raming 2024: € 27.560,-). Reclamebelasting De geraamde opbrengst voor 2025 bedraagt € 51.457,- (raming 2024: € 50.350,-). Jaarlijks wordt hiervan een bijdrage aan de SPE (Stichting Promotie Eersel) uitgekeerd. Afvalstoffenheffing Het tarief van de afvalstoffenheffing 2025 dient nog te worden vastgesteld. Bij het afzonderlijk raadsvoorstel behorende bij de vaststelling van de tarieven 2025 worden de begrotingscijfers afvalverwijdering 2025, indien nodig, geactualiseerd. Overzicht verdeling kosten afval Onderstaande tabel is een uiteenzetting van de tarieven die worden gehanteerd voor de afvalstoffenheffing en de keuzes die daarbij worden gemaakt. Daarbij zijn de gegevens verzameld in overeenstemming met het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). Het inzamelen en verwerken van huishoudelijk afval zijn de grootste kostenposten. Voor het taakveld overhead wordt € 71.000,- begroot. Deze kosten worden gemaakt door de sturing en ondersteuning. De kosten worden gebaseerd op de totale niet doorbelaste overheadskosten, gedeeld door de totale productieve uren. Deze kosten mogen, evenals de btwcomponent, (extra-comptabel) worden meegenomen in de berekening van de kostendekkende afvalstoffenheffing. De compensabele btw en de niet-doorbelaste overhead worden verwerkt in de tarieven.

Op grond van artikel 15.33 van de Wet milieubeheer voor de inzameling van het afval van huishoudens mag een gemeente een afvalstoffenheffing invoeren. Deze mag maximaal kostendekkend zijn en daar is binnen onze gemeente ook sprake van. Dit komt mede doordat we poorttarieven van de Milieustraat en vergoedingen voor Plastic, Metaal en Drinkkartons ontvangen. De totale inkomsten hiervan zijn € 451.000,-. De compensabele btw en de niet-doorbelaste overhead verdisconteren we in de tarieven. Kostendekkendheid van de afvalstoffenheffing (bedragen in €) Kosten taakveld afval Inkomsten taakveld afval (exclusief heffingen) Netto kosten taakveld

Begroot 2025 -1.651.000 451.000 -1.200.000

Toe te rekenen kosten Overhead Compensabele btw Totale kosten taakveld afval

- 71.000 -306.000 -1.577.000

Opbrengst heffingen Dekkingspercentage

1.577.000 100%

Rioolheffing Het tarief van de rioolheffing 2025 dient nog te worden vastgesteld. Het tarief van de rioolheffing 2025 wordt geraamd op € 2.436.414,-. Daarbij is rekening gehouden met 2,2% inflatiecorrectie. Overzicht verdeling kosten riolering Onderstaande tabel geeft een uiteenzetting over de kosten van de riolering (in overeenstemming met het BBV). De kosten zijn geraamd op basis van het Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan, vastgesteld op 1 november 2022 (vGRP 2023-2027). Daarnaast is € 280.195,- begroot voor het taakveld overhead. Deze kosten worden gemaakt door de sturing en ondersteuning. Deze zijn geraamd op het verplichte hoofdstuk ‘Overhead’. Daarbij zijn de kosten gebaseerd op de totale niet doorbelaste overheadskosten gedeeld door de totale productieve uren. Deze kosten mogen, evenals de btw-component, (extra-comptabel) meegenomen worden in de berekening van de kostendekkende rioolheffing.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Eersel&id=08a52e68-789f-48d7-a7dc-12c6402c5a62