CConstaterende datEersel
Koppel je AI →
Document · PDF

[22.18301] - begr2023 Totaaldocument begroting 2023-2026 (gewijzigd conform aanvullend raadsvoorstel)

Raadsvergadering 1 november 2022, gemeente EerselBij agendapunt: Begroting 2023-202639.306 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 5

5.313.350

495.765

883.409

499.374

492.985

492.985

492.985

903.806

853.969

902.705

867.705

867.705

867.705

9.519.664

9.809.883

9.286.185

9.244.796

9.244.796

9.244.796

37.000

0

0

0

0

187.452

173.000

141.000

141.000

213.000

213.000

145.308

95.179

93.585

93.585

93.585

93.585

46.827

35.000

35.000

0

0

0

Totaal baten (excl. besch.res. i.v.m. kap.lst)

379.587

340.179

269.585

234.585

306.585

306.585

Lasten minus baten

9.140.077

9.469.704

9.016.600

9.010.211

8.938.211

8.938.211

Voorzien. jeugd en jongeren Oud., chron.zieken en gehand. Sociaal cultureel werk Volksgezondheid

Totaal lasten (excl. kap.lst. & app.kst.) BATEN Voorzien. jeugd en jongeren Oud., chron.zieken en gehand. Sociaal cultureel werk Volksgezondheid

Overige lasten Kapitaallasten

557.209

595.834

334.670

334.670

334.670

334.670

Apparaatskosten

2.124.398

2.717.561

2.753.953

2.753.953

2.753.953

2.753.953

2.681.607

3.313.395

3.088.623

3.088.623

3.088.623

3.088.623

0

0

0

0

Overige baten Beschikking res ivm kaplst

Saldo programma

163.866

260.000

163.866

260.000

11.657.818 12.523.099 12.105.223 12.098.834 12.026.834 12.026.834

De onderstaande analyse van de belangrijkste financiële afwijkingen 2023 ten opzichte van 2022 gaat alleen over de externe kosten, dus zonder apparaatskosten, kapitaallasten en onttrekkingen aan de reserves (voor zover deze directe relatie hebben met kapitaallasten/afschrijvingen).

Vrijwilligers Binnen deze productgroep zijn geen significante afwijkingen. Voorzieningen jeugd en jongeren Binnen deze productgroep is sprake van een positieve afwijking van € 110.499,-- ten opzichte van de begroting 2022. Dit wordt nagenoeg geheel veroorzaakt door meerdere mutaties in de budgetten voor jeugdhulp (Zorg aan jeugd zonder verblijf (€ 100.000,-- positief), zorg aan jeugd met verblijf (€ 50.000,-- positief), PGB Zorg jeugd (€ 40.000,-- negatief), Veiligheid en reclassering en overige jeugdzorg (€ 46.200,-- positief) en landelijke zorg jeugdhulp (€ 35.000,-- negatief) zoals in de eerste bestuursrapportage 2022 aan uw raad is gerapporteerd.

24

Ouderen, chronisch zieken en gehandicapten Binnen deze productgroep is sprake van een positieve afwijking van € 9.130,-- ten opzichte van de begroting 2022. Dit wordt veroorzaakt een budgetoverheveling decentrale uitkering vrouwenopvang vanuit de jaarrekening 2021 naar de begroting 2022 (€ 47.918,--) en extra opgenomen budget in de begroting 2023 voor een dorpsondersteuner Steensel (€ 26.500,--). Sociaal cultureel werk Binnen deze productgroep is sprake van een positieve afwijking van € 382.441,-- ten opzichte van de begroting 2022. Dit wordt veroorzaakt een budgetoverheveling coronamiddelen vanuit de jaarrekening 2021 naar de begroting 2022 (€ 441.500,--) en een verhoging van de storting in de voorziening onderhoud gebouwen voor de gemeenschapshuizen van ca. € 50.000,-- in 2023. Volksgezondheid Binnen deze productgroep is sprake van een negatieve afwijking van € 48.736,-- ten opzichte van de begroting 2022. Dit wordt nagenoeg geheel veroorzaakt door een verhoging van de bijdrage aan de GGD van € 51.541,-- zoals in de voorjaarsnota 2023-2026 beschreven.

Beleidsdocumenten • • • • • •

Toekomstbestendig accommodatiebeleid 2017-2020, ‘Het belang van contact’ Meerjaren Beleidskader Jeugdhulp de Kempen 2020 - 2023 Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Eersel 2019 Beleidsregels maatschappelijke ondersteuning gemeente Eersel 2022 Regiovisie Doordecentralisatie Beschermd Wonen 2022-2026 Participatieprogramma ‘Dorpen maken het verschil 2019-2022’

25

2. Onderwijs Door het uitvoeren van de activiteiten in dit programma willen we het volgende maatschappelijke effect realiseren: “Als gemeente de mogelijkheid scheppen om onderwijs te volgen in goede gebouwen en in nabijheid van de woonomgeving.”

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Beleidsterrein/ subdoel Onderwijs/ Leerplicht

Indicator / Norm Absoluut verzuim (bij absoluut verzuim is een leerling niet ingeschreven op school) (verplicht) Norm: < het gemiddelde van gemeenten < 25.000 inwoners Relatief verzuim (bij relatief verzuim is een leerling ongeoorloofd afwezig) (verplicht) Norm: < het gemiddelde van gemeenten < 25.000 inwoners

Voortijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv-ers) (verplicht) Norm: < het gemiddelde van gemeenten < 25.000 inwoners

Realisatie Absoluut verzuim per 1.000 leerlingen 2020: Eersel: 0 Gemeenten <25.000 inwoners: 2,5

Relatief verzuim per 1.000 leerlingen 2021: Eersel: 2 Gemeenten <25.000 inwoners: 13 2019: Eersel: 3 Gemeenten <25.000 inwoners: 19 vsv-ers per 1.000 leerlingen 2021: Eersel: 1,1 % Gemeenten <25.000 inwoners: 1,4 %

2020: Eersel: 1,1% Gemeenten <25.000 inwoners: 1,3% Toelichtingen op ontwikkelingen/speerpunten 2023

Wat gaan we daarvoor doen? De leerplichtambtenaar controleert intensief of leerplichtigen ingeschreven staan op een school. Daarnaast zet de leerplichtambtenaar samen met het Regionale Meld en Coördinatie punt (RMC) voor voortijdig schoolverlaters (vsv-ers) in op afspraken tussen het voortgezet onderwijs (VO) en MBO ter voorkoming van absoluut verzuim. De leerplichtambtenaar beperkt verzuim zoveel mogelijk door: *een goede leerplichtadministratie; *intensieve contacten met scholen, leerlingen/ouders, (keten)partners; *regionale samenwerking.

De leerplichtambtenaar en het RMC voeren wettelijke taken uit om de voortijdig schoolverlaters in kaart te brengen, te volgen en te begeleiden naar school, werk, een combinatie van beiden of hulpverlening. Het RMC werkt daarvoor samen met 21 gemeenten in de regio.

Onderwijshuisvesting (nieuwbouw, uitbreiding) van primair, voortgezet en speciaal onderwijs De gemeente heeft zorgplicht voor nieuwbouw en uitbreiding van onderwijshuisvesting voor het primair, voortgezet en speciaal onderwijs. Daaronder vallen ook constructiefouten en herstel in 26

geval van bijzondere omstandigheden. Uitvoering vindt plaats zoals beschreven in het Integraal Huisvestingsplan (IHP) Onderwijs gemeente Eersel, welke eind 2022/begin 2023 werd vastgesteld. Kleinere en grotere huisvestingsvraagstukken uit dit IHP worden vanaf dit jaar opgepakt conform de daarin opgenomen planning c.q. prioritering. Toezicht en handhaving leerplicht De 21 gemeenten in de regio Zuidoost-Brabant werken samen om invulling te geven aan de leerplichtwet en het Regionale Meld en Coördinatie punt (RMC). De gemeente Eindhoven voert als contactgemeente de regiefunctie uit voor de RMC-regio. Het RMC beleidskader 2021-2024 is per 1 april 2021 vastgesteld door de bestuurscommissie. Met de wettelijke RMC-taak: − dringt Zuidoost-Brabant het percentage voortijdig schoolverlaters (vsv-ers) terug, n.l. over 20232024 regionaal max. 1,6% nieuwe vsv-ers; − zorgt Zuidoost-Brabant dat van iedere jaarlijkse ‘lichting’ voortijdig schoolverlaters een jaar later 26% een opleiding volgt en 44% aan het werk is; − stabiliseren/verhogen we het percentage jongeren van 22 jaar met een startkwalificatie; − hebben we alle jongeren in beeld. Voor- en vroegschoolse educatie (vve) De kinderopvangaanbieders die gesubsidieerde plaatsen in het peuterprogramma aanbieden aan peuters met een indicatie (de doelgroepkinderen) moeten wettelijk een aanbod kunnen doen van 16 uur per week.

Ook aan ‘niet-doelgroepkinderen’ worden meer uren aangeboden, 8 uur in plaats van 5,5 uur. Volwasseneneducatie De contactgemeenten ontvangen via de Wet educatie en beroepsonderwijs (WEB) budget voor de (regionale) aanpak van volwasseneneducatie en laaggeletterdheid. De gemeente Eindhoven is de contactgemeente voor onze regio en vervult een centrale rol als regisseur. Eind 2019 is hiervoor een WEB-overeenkomst met het Summa College getekend. Deze overeenkomst beschrijft hoe we de komende jaren uitvoering geven aan de wettelijke verplichting om de aanpak van laaggeletterdheid (arbeidsmarkt) regiobreed vorm te geven. Richtinggevend zijn de bestuurlijke afspraken die het Rijk en de VNG hierover maakten (‘Samen aan de Slag voor een Vaardig Nederland, 2020 -2024’). DigiTaalhuis De gemeente Eersel heeft het convenant ‘versterking basisvaardigheden Kempengemeenten’ ondertekend. Met dit convenant wordt beoogd dat laaggeletterde inwoners hun basisvaardigheden versterken en daarmee hun maatschappelijke participatie vergroten. De beoogde uitwerking van het convenant is de oprichting van een DigiTaalhuis in iedere betrokken gemeente. Het DigiTaalhuis is een laagdrempelige, herkenbare, openbare plek, toegankelijk voor iedereen die met taal, rekenen en digivaardigheden aan de slag wil. In de andere Kempengemeenten zijn al DigiTaalhuizen opgericht.

In onze gemeente heeft de afgelopen 3 jaar (2021, 2022 en aansluitend verlengd tot 2023) het DigiTaalhuis als pilot gedraaid. Afhankelijk van de evaluatie wordt het DigiTaalhuis al dan niet structureel gecontinueerd.

Wat mag het kosten? Het programma bestaat uit de volgende productgroepen: 1. Wettelijke onderwijstaken; 2. Lokaal onderwijs; 3. Volwasseneneducatie.

Investeringen

Investeringsprogramma uitvoeringsjaar 2023

Dekking uit reserves, voorzieningen en/of overige

0

0

Totaal investeringen 27

Dekking kapitaallasten uit exploitatie

Exploitatie Programma: Onderwijs en educatie Productgroep

Rekening

Begroting

Begroting 2023 - 2026

2021

2022

2023

2024

2025

2026

Wettelijke onderwijstaken

547.637

642.020

747.707

772.707

797.707

822.707

Lokaal onderwijs

78.460

408.993

88.000

88.000

88.000

88.000

Volwasseneneducatie

6.006

11.097

6.188

6.188

6.188

6.188

632.103

1.062.110

841.895

866.895

891.895

916.895

Wettelijke onderwijstaken

128.137

176.367

125.631

127.526

129.469

131.460

Lokaal onderwijs

68.860

384.993

64.000

64.000

64.000

64.000

Totaal baten (excl. besch.res. i.v.m. kap.lst)

196.997

561.360

189.631

191.526

193.469

195.460

Lasten minus baten

435.106

500.750

652.264

675.369

698.426

721.435

Kapitaallasten

810.089

581.883

534313

534313

534313

534313

Apparaatskosten

137.938

162.738

179.963

179.963

179.963

179.963

948.027

744.621

714.276

714.276

714.276

714.276

LASTEN

Totaal lasten (excl. kap.lst. & app.kst.) BATEN

Overige lasten

Overige baten Beschikking res ivm kaplst

Saldo programma

18.000

18.000

18.000

18.000

1.365.133

1.227.371 1.366.540

1.389.645 1.412.702 1.435.711

De onderstaande analyse van de belangrijkste financiële afwijkingen 2023 ten opzichte van 2022 gaat alleen over de externe kosten, dus zonder apparaatskosten, kapitaallasten en onttrekkingen aan de reserves (voor zover deze directe relatie hebben met kapitaallasten/afschrijvingen).

Wettelijke onderwijstaken Binnen deze productgroep is sprake van een negatieve afwijking van € 156.423,-- ten opzichte van de begroting 2022. Dit wordt veroorzaakt doordat de kosten voor leerlingenvervoer zijn toegenomen. Op basis van de nieuwe aanbesteding verwachten we een toename van de kosten van € 89.000,-- door zowel stijgende prijzen als stijgende aantallen leerlingen. Ook is de storting in de bestemmingsreserve onderwijshuisvesting gestegen met € 52.611,--. Dit wordt deels verklaard doordat het onderwijsbudget conform voorjaarsnota 2023-2026 in 2023 met € 25.000,-- is verhoogd en deels doordat er kapitaallasten uit oude jaren zijn vrijgevallen. Lokaal onderwijs Binnen deze productgroep zijn geen significante afwijkingen. Volwasseneneducatie Binnen deze productgroep zijn geen significante afwijkingen.

Beleidsdocumenten • • • • •

Integraal Huisvestingsplan (IHP) Onderwijs gemeente Eersel 2018­2032 Verordening Voorzieningen Huisvesting Onderwijs gemeente Eersel 2015 Regionale ambtsinstructie leerplicht/RMC gemeente Eersel 2019 Verordening Leerlingenvervoer gemeente Eersel 2021 Beleidsregels leerlingenvervoer 2022

28

3. Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting Door het uitvoeren van de activiteiten in dit programma willen we het volgende maatschappelijke effect realiseren: “Een aantrekkelijk woon- en leefklimaat voor huidige en toekomstige bewoners.”

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Beleidsterrein / subdoel Een gedifferentieer d woningaanbod voor verschillende doelgroepen

Indicator / Norm

Realisatie

Wat gaan we daarvoor doen?

Demografische druk (de som van het aantal personen van 0-20 jaar en ≥ 65 jaar in vergelijking tot de personen van 20 tot 65 jaar, uitgedrukt in percentage)

2021 Eersel: 75,9% Gemeenten <25.000 inwoners: 79,6%

Zoveel mogelijk diverse woningtypen aanbieden.

(verplicht) Norm: < het gemiddelde van gemeenten < 25.000 inwoners

Aantal nieuw gebouwde woningen per 1.000 woningen (verplicht) Norm: > het gemiddelde van gemeenten < 25.000 inwoners

2020 Eersel: 75,6% Gemeenten <25.000 inwoners: 79,4% (bron: waarstaatjegemeente )

2021 Eersel: 11,9 Gemeenten <25.000 inwoners: 8,8 2020 Eersel: 13,2 Gemeenten <25.000 inwoners: 9,7 (bron: waarstaatjegemeente )

Gemiddelde WOZ waarde (x 1.000) (verplicht) Norm: n.v.t.

2021 Eersel: € 348** Gemeenten <25.000 inwoners: € 314 2020 Eersel: €327 Gemeenten <25.000 inwoners € 296

1

Om de garanderen dat er voldoende betaalbare woningen worden gebouwd, moet elk plan in principe minimaal 43% sociaal (huur- en koop te bevatten)1

Raadsbesluit 21 december 2021 over het woningbouwprogramma.

29

Over de komende 10 jaar is het gemiddeld aantal woningen per jaar dat opgeleverd wordt 120. Dat is ongeveer 13,4 per 1.000 woningen.

Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden

2021 Eersel: € 626 Nederland: € 733

(verplicht)

Gemeenten <25.000 inwoners: Niet bekend

Norm: < het gemiddelde van gemeenten < 25.000 inwoners

Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishoude n (verplicht)

Norm: < het gemiddelde van gemeenten < 25.000 inwoners Aantal te realiseren woningen en in aanbouw te nemen woningen (eigen indicator) Norm: Te bouwen tussen 2022-2032 1.210 woningen.* (geschatte 120 woningen per jaar) Een hoogwaardig woon- en verblijfsklimaat in een aantrekkelijke groene gemeente

2020: Eersel: €600 Gemeenten <25.000 inwoners: € 749 2021 Eersel: € 769 Nederland: € 810 Gemeenten <25.000 inwoners: Niet bekend 2020: Eersel: € 737 Gemeenten <25.000 inwoners: € 827 2021: Eersel: 113 nieuwbouw woningen 2020: Eersel: 115 nieuwbouw woningen

Percentage inwoners dat vindt dat perken, plantsoenen en parken goed zijn onderhouden (burgerpeiling waarstaatjegemeente

2020: Eersel: 61%

Norm: > het gemiddelde van gemeenten < 25.000 inwoners

2018: Eersel: 51%

Gemeenten < 25.000 inwoners: 59%.

Gemeenten < 25.000 inwoners: 60%

Voor een specificering van het aantal woonbouwprojecten, zie de Toelichtingen op ontwikkelingen/speerpunte n 2023

Conform bestek en werkomschrijvingen het onderhoud uitvoeren; In 2023 voeren we het integraal beleidsplan landschap, natuur en groen Groen Loont! verder uit. In 2021 is het Plan Bos & Boom gestart. In 2023 gaan we hiermee verder. Dit leidt tot een verdere vergroening van onze gemeente.

* De provinciale prognose geeft aan dat er de komende 10 jaar een kleine 500 woningen gebouwd mogen worden . De politiek heeft een hogere ambitie uitgesproken en dat vertaalt zich in een geschatte 120 woningen per jaar. ** Voor de volledigheid wordt hierbij vermeld dat de WOZ-waarde in Eersel weliswaar boven het landelijk gemiddelde van gemeenten < 25.000 inwoners ligt maar de OZB opbrengst van de gemeente Eersel onder het landelijk gemiddelde ligt. De OZB opbrengst is een vermenigvuldiging van WOZ-waarde maal OZB tarief.

30

Toelichtingen op ontwikkelingen/speerpunten 2023 Een gedifferentieerd woningaanbod voor verschillende doelgroepen Aantal te realiseren woningen De enorme druk op de woningmarkt loopt steeds verder op. Er is vooral behoefte aan betaalbare (sociale) woningen zowel onder starters als onder senioren. In de koopsector betekent dit woningen onder de 210.000 euro. Ook in de middeldure koop (tot een bedrag van 360.000,-- euro) is er een tekort aan woningen. Op dit moment denken we dat in de komende 5 jaar gemiddeld 110 woningen per jaar op gaan leveren. Dit aantal is gebaseerd op de plannen die nu op dit moment lopen. Met de uitwerking van de woningbouwopgave kan dit echter hoger komen te liggen. We proberen in woningbouwplannen zoveel mogelijk diverse woningtypen aan te bieden. Uitwerking woningbouwopgave De gemeente Eersel wil invulling geven aan de woningbouwopgave voor haar kernen door voldoende divers woningaanbod te realiseren in een frequent afzettempo. Hierbij rekening houden met de demografische druk in de gemeente. In de nota grondbeleid is aangegeven dat de gemeente Eersel bij locatieontwikkeling altijd een regierol voert. Op die manier willen we voldoende sturing en grip houden op wat er binnen de gemeentegrenzen wordt gebouwd. We willen het reeds ingezette proces van cyclisch bouwen de komende jaar voortzetten.

Uiteindelijk streven we naar een agenda waarmee we de komende 10 jaar cyclisch kunnen bouwen en waarbij plannen in een logische volgorde in de tijd worden gezet met oog voor kwaliteit en kwantiteit. Afwegingskader om woningbouwlocaties te prioriteren Het accent van woningbouw is verschoven van nieuwbouw naar ‘vernieuwbouw’. Dit is een van de richtinggevende principes uit de Brabantse Agenda Wonen waarbij het accent ligt op duurzame verstedelijking. Het betekent ook dat we het woningbouwprogramma optimaal inzetten op (toekomstige) binnenstedelijke locaties – inbreiden, herstructureren en transformeren. En we zetten in op het herbestemmen van leegstaand en leegkomend kantoor-, winkel- en ander vastgoed. Dit beide met als uitgangspunt dat zorgvuldig ruimtegebruik voor zuinig ruimtegebruik gaat. In 2019 zijn we gestart met het traject cyclisch bouwen. Er zijn ruim 50 locaties in beeld gebracht binnen al onze kernen. Daarmee is inzichtelijk waar alle potentiële ontwikkellocaties zich bevinden. Op basis van een multicriteria-analyse is een afwegingskader opgesteld voor de prioritering van de mogelijke ontwikkelingen. Vervolgens hebben we voor de top 25 locaties een vervolgonderzoek uitgevoerd waarbij we de stedenbouwkundige mogelijkheden van de locaties hebben verkend en waarbij we gekeken hebben naar de milieubelemmeringen en de financiële haalbaarheid.

Op basis daarvan zijn er gesprekken gevoerd met grondeigenaren en Woningstichting de Zaligheden om de verdere planvorming en realisatie van nieuwe initiatieven te bespreken. In aanvulling hierop zijn nu ook de dorpsranden onderzocht en ontwikkelen we meerdere woningbouwlocaties aan de randen. We zien dat het traject cyclisch bouwen geen statisch maar een dynamisch traject is. Er vallen locaties af bijvoorbeeld omdat een grondeigenaar geen interesse heeft in een transformatie van zijn locatie of omdat bijvoorbeeld vanuit een kwalitatieve benadering transformatie van een locatie naar woningbouw onvoldoende opbrengsten genereert waardoor de ontwikkeling van een locatie niet rendabel is. Er komen ook locaties bij omdat grondeigenaren of andere initiatiefnemers zich melden bij de gemeente omdat ze in aanmerking willen komen voor transformatie van hun locatie naar woningbouw. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de locatie van Scandinavian Tobacco Group. Op basis van dit hele proces is inmiddels ook duidelijk dat er binnen de kernen niet altijd voldoende woningbouwmogelijkheden zijn. Daarom wordt er ook gekeken naar logische en aanvaardbare locaties voor uitbreiding. Hierbij kijken we breder dan alleen de zoekgebieden voor stedelijke ontwikkeling omdat deze niet altijd even logisch zijn om te ontwikkelen.

Duizel-Noord Aan de noordzijde van Duizel hebben we een uitbreidingsplan ontwikkeld voor de bouw van circa 70 woningen in de eerste fase. Op enkele vrije sector kavels na zijn alle woningen in aanbouw of opgeleverd. Voor de 2e fase is het bestemmingsplan inmiddels vastgesteld. Dit bestemmingsplan 31

maakt de bouw van 70 woningen mogelijk waarvan de grond voor de bouw van 8 woningen in bezit is van een marktpartij. De gemeentelijke gronden zijn uitgegeven via marktselectie en particulier opdrachtgeverschap. De verkoop van de woningen en de start bouwrijp maken vindt in 2022 plaats, de bouwwerkzaamheden starten begin 2023 en nemen circa 1 jaar in beslag. Aansluitend kan het terrein woonrijp gemaakt. Postels Huufke Het bestemmingsplan is vastgesteld in november 2020. In 2023 wordt verder gewerkt aan de uitvoering van het plan. Koemeersdijk Het plan Koemeersdijk 1e fase is gelegen ten noorden van de Slikdijk en voorziet in een divers woningbouwaanbod. Het plan is nagenoeg klaar, dit behoudens twee woningen op zelfbouwkavels die naar verwachting in 2022 opgeleverd gaan worden. De 2e fase van het plan biedt ruimte voor de bouw van maximaal 39 woningen met een gedifferentieerd programma waaronder 40% sociale koop en of huurwoningen. Naar verwachting zal de verkoop van de gronden en de bouw van de woningen in 2022 starten. Rosheuvel, locatie Verstappen, Eersel Voor deze locatie is een gecoördineerde procedure doorlopen voor het bestemmingsplan en omgevingsvergunning voor de bouw van 28 woningen. Er worden 11 sociale woningen, 9 tussen/hoekwoningen, 6 tweekappers en 2 vrijstaande woningen worden. In 2022 is het bestemmingsplan vastgesteld en de vergunning verleend.

Voor de gronden is een saneringsplan opgesteld in verband met een bodemverontreiniging. De omgevingsvergunning treedt pas in werking nadat de sanering is afgerond. In 2023 wordt verder gewerkt aan de uitvoering van het plan. Nieuwstraat 100, Eersel Realisatie van een kleinschalig wooncluster van een twintigtal zelfstandige appartementen, 1 appartement voor inwonend verzorgingsechtpaar en gemeenschappelijke ruimten voor activiteiten. De doelgroep voor de zorgappartementen bestaat uit senioren aan wie zorg verleend wordt vanuit de Wet Langdurige Zorg (WLZ). De anterieure overeenkomst met ontwikkelaar wordt opgesteld en daarna kan het plan in procedure. De procedure is in 2022 afgerond. In 2023 wordt gestart met de bouw. Huisvesting statushouders De taakstelling voor 2022 was hoog (26 statushouders). Vanwege de landelijke druk in de opvang van asielzoekers, verwachten we voor 2023 ook een hoge taakstelling. We trekken intensief op met Woningstichting De Zaligheden (WSZ). Hiervoor zijn met WSZ prestatieafspraken gemaakt. We zijn grotendeels afhankelijk van de beschikbaarheid van huurwoningen van WSZ en het eigen vastgoed. Er zijn weinig mutaties en er worden in onze gemeente nog onvoldoende huurwoningen gebouwd. Ondertussen is een overbruggingslocatie bij de Buitenjan in Veldhoven gerealiseerd.

Dit is een Regionale Tussenvoorziening, wat een vorm is van tijdelijke opvang in samenwerking met meerdere gemeenten waarbij statushouders opgevangen worden totdat reguliere huisvesting beschikbaar is. Door de druk op de totale woningmarkt en de behoefte aan sociale huurwoningen, blijft het de komende periode een uitdaging om te blijven voorzien in de huisvestingsbehoefte. Op dit moment hebben we geen eigen gemeentelijke ontwikkelingen in voorbereiding om zelf te voorzien in de huisvesting van statushouders. Mocht de taakstelling vaker niet via WSZ of via ons bestaande vastgoed worden gerealiseerd, moet de gemeente waarschijnlijk zelf nieuwe woonruimte realiseren of op zoek naar andere vormen van huisvesting. Het aanbod van Woningstichting de Zaligheden is beperkt omdat er vrijwel geen opzeggingen zijn, waardoor er weinig mutaties zijn. Dat maakt het behalen van de taakstelling uitermate lastig. De druk op de sociale huurwoningen is al extreem hoog door onder andere uitstroom GGZ. Deze druk blijft ook in de nabije toekomst. Voor de volledigheid een overzicht van onze taakstelling in de afgelopen jaren: 2016: 4, 2017: 26, 2018: 26, 2019: 14, 2020: 13 en 2021: 30. Opvang vluchtelingen uit Oekraïne De gemeente is begin 2022 geconfronteerd met een vluchtelingenstroom uit Oekraïne. De gemeente heeft ca. 80 plaatsen voor vluchtelingen in gemeentelijke opvanglocaties.

Daarnaast zijn ca. 50 personen opgevangen bij particulieren. Er moet rekening mee worden gehouden dat de opvang nog langere tijd nodig zal zijn. Voor hoelang is niet concreet aan te geven, omdat dit samenhangt met de veiligheidssituatie in Oekraïne en de mogelijkheid tot terugkeer. Voor Eersel 32

ontstaat in 2023 een probleem als de overeenkomsten voor het gebruik van enkele panden aflopen. In 2023 moet worden gezorgd voor locaties waarin deze aantallen gehuisvest kunnen worden. De kosten voor aankoop/huur en het geschikt maken van locaties en de kosten voor ondersteuning, in de breedste zin van het woord, zullen fors zijn. Vanuit het Rijk is de toezegging gedaan dat gemeenten redelijkerwijs gecompenseerd zullen. Dit is inclusief de personele capaciteit die hiervoor gedaan wordt. Een hoogwaardig woon- en verblijfsklimaat in een aantrekkelijke groene gemeente Brabantse Agenda Wonen De provincie verlangt dat wij, samen met de Kempengemeenten, een regionaal perspectief opstellen. Leidend hiervoor zijn de actielijnen en richtinggevende principes in de Brabantse Agenda Wonen: • Accent op duurzame verstedelijking • Meer nadruk op bestaande woningvoorraad • Inzetten op een vraaggericht, flexibel planaanbod met ruimte voor nieuwe woonvormen • Versterken van de regionale samenwerking en vernieuwen van regionale woningbouwafspraken Regionale woonvisie en vertaling naar lokaal uitvoeringsprogramma Op 12 maart 2019 is de Kempische visie op Wonen 2019-2023 vastgesteld.

De komende jaren staan in het teken van het uitwerken van de speerpunten: 1) Versnellen van de bouwproductie op een zorgvuldige manier 2) Behoud van betaalbaar wonen 3) Zorg voor elkaar faciliteren 4) Klaar voor de toekomst 5) Wonen én werken Omgevingswet De Omgevingswet treedt in werking op 1 januari 2023. In 2023 zijn we gereed om te werken met Omgevingswet. Met ervaringen die we op doen passen we als het nodig is processen aan. Adviescommissie Omgevingskwaliteit Per 1 januari 2023 wordt de gemeentelijke adviescommissie omgevingskwaliteit ingesteld. De commissie heeft tot taak de raad en burgemeester en wethouders te adviseren bij de uitoefening van hun taken en bevoegdheden met het oog op het bereiken en in stand houden van een goede omgevingskwaliteit. Denk hierbij aan de huidige commissie voor de advisering over welstand en monumentenzorg. Voor instelling van de adviescommissie wordt voor 1 januari 2023 de Verordening gemeentelijke adviescommissie omgevingskwaliteit vastgesteld. Omgevingsvisie 3.0 In 2022 is in het kader van het werken met de Omgevingswet gestart met de Omgevingsvisie 3.0 hierbij komen thema’s aan bod, die nog niet in de Omgevingsvisie 2.0 opgenomen waren en wordt een participatietraject opgestart. In 2023 wordt verder gewerkt aan de Omgevingsvisie 3.0.

Groen Doorlopende projecten groen in 2023 FCL 90311402 90311402 90322900 90322902 90322903 90322905 90322906 90322907 90400000

Omschrijving Beleidsplan Groen Loont Vogelakkers Aanvulling uitvoering integraal beleidsplan Groen Loont EVZ Rouwven-Oostelbeersedijk Incidentele maatregelen recreatie Herstelmaatr.landschapselementen Plan Bos en Boom 1e fase excl grond Plan Bos en Boom 1e fase (grond) Opstellen bomenbeleids-/-beheerplan Actieplan Eikenprocessierups (EPR)

Begr. 2020 2020 2018 2021 2021 2021 2022 2022 2020

Voltooid 2023

Toelichting Definitief inrichten => naar exploitatie

2027

6 jaar herstelbeheer

2023

Algemeen: Het merendeel van projecten hebben een doorlooptijd van twee tot drie jaar. Daarom splitsen we projecten sinds de begroting 2022 in voorbereiding en uitvoering. Zo leggen we minder beslag op de financiële middelen voorkomen we te grote onderuitputting van de begroting en kunnen we de uitvoeringsbudgetten beter ramen.

33

Onderhoud groen binnen de kom Het onderhoud van het groen binnen de kom van Eersel wordt gedaan door KempenPlus. In grote lijnen wordt dit werk goed uitgevoerd, maar de laatste paar jaar was het lastig het onderhoud op niveau te blijven uitvoeren. Dit komt doordat KempenPlus als gevolg van de participatiewet steeds minder personeel ter beschikking heeft. Om deze reden hebben we het werkaanbod voor KempenPlus aangepast. Het maaien van gazons en het groenonderhoud van Vessem en Wintelre wordt nu per 1 januari 2022 uitgevoerd door een marktpartij. Vervanging groen Jaarlijks worden een aantal groenvervangingsprojecten opgestart, zo ook in 2023. Het gaat hierbij om openbaar groen waarvan de onderhoudskosten te hoog zijn, dat niet meer aantrekkelijk is en wat overlast veroorzaakt door bijvoorbeeld boomwortels. Bij het bepalen van de nieuwe inrichting kijken we naar praktische toepasbaarheid, aanleg- en onderhoudskosten, waarde voor beleving, natuur en biodiversiteit, en wensen van bewoners. Ook houden we rekening met een veranderend klimaat. Boombeleid In 2022 hebben we een nieuw bomenbeleidsplan laten opstellen. Deze wordt binnenkort ter vaststelling aangeboden aan de gemeenteraad. Daarna schrijven we een nieuw bomenbeheerplan. De oude plannen stammen uit 2013 en sluiten niet meer aan op de huidige wensen en werkwijzen.

Met deze nieuwe plannen kunnen we de bestaande bomen in de gemeente goed behouden en beheren Behoud en versterking natuur, landschap en biodiversiteit Landschap De gemeente beheert zelf bijna 50 hectare aan landschapselementen. In 2021 zijn we gestart met een herstelplan voor deze elementen, en deze lijn zetten we in 2023 voort. Daarnaast nemen we deel aan de Stimuleringsregeling Landschap. Met deze regeling worden grondeigenaren gestimuleerd om wandelpaden aan te leggen, op hun percelen maatregelen te treffen voor natuuren landschapsbehoud en om maatregelen te treffen voor klimaatadaptatie. Jaarlijks investeert de gemeente € 25.000,- in deze regeling, en dit bedrag wordt door de provincie verdubbeld. Uitvoering van deze regeling gaat via het provinciale subsidieloket. Ecologische verbinding Rouwven-Oostelbeersedijk Het landschap rondom Wintelre bestaat uit allerlei restanten van struweelhagen en houtsingels. Dit landschap is niet alleen aantrekkelijk en biedt niet alleen een blik op de boerengeschiedenis van onze streken. Het vormt ook de basis voor een ecologische verbinding tussen de bos- en natuurgebieden tussen Wintelre en Vessem, de Oirschotse Heide en het groen rond het vliegveld. Door het oude Kampenlandschap hier te herstellen slaan we dus drie vliegen in één klap. Bos- en natuurgebieden Onze gemeente bestaat voor ongeveer 25% uit bos- en natuurgebieden.

Een groot deel daarvan beheren we zelf. Deze gebieden bieden rust en ruimte om te fietsen en te wandelen. Ook bieden deze gebieden een huis aan vele verschillende dier- en plantensoorten. Tegelijkertijd zijn onze bossen een groeiplaats voor meeste duurzame bouwmateriaal: hout. Zo combineren we een mooie leefomgeving met een duurzame toekomst. Deze gebieden beheren we kostenneutraal. Nieuwe groenprojecten in 2023 Vogelakkers In 2017 is gestart met het project Vogelakkers. Vijf hectare landbouwgrond van de gemeente wordt ieder jaar ingezaaid met een mengsel van diverse bloeiende en zaadvormende planten. Dit doen we samen met de enthousiaste vrijwilligers van Vogelwerkgroep De Kempen. Deze vogelakkers zien er niet alleen erg mooi uit, maar zijn ook erg belangrijk voor allerlei soorten boerenlandvogels. In de winter vinden grote groepen vogels hier voedsel. 2022 vormt het laatste jaar van een driejarig vervolgproject (2020-2022). Het plan past goed in de duurzaamheids- en biodiversiteitsambities van de gemeenteraad. Wij stellen dan ook voor om deze vijf hectare vogelakkers permanent te maken. De afwaardering van deze landbouwgronden en de jaarlijkse werkzaamheden kosten € 11.000,-structureel en incidenteel € 375.000,--. Dit hebben wij verwerkt in de exploitatiebegroting. 34

Plan Bos & Boom In 2021 heeft de gemeenteraad het Plan Bos & Boom vastgesteld. In 2030 willen we 400.000 extra bomen in de gemeente hebben. Dat doen we door nieuw bos en ecologische verbindingszones aan te leggen, houtsingels te planten en lanen en parken aan te vullen met bomen, maar ook door particuliere grondeigenaren te stimuleren om meer bomen te planten. Dit versterkt het groene karakter van onze gemeente, zorgt voor meer kansen voor natuur en helpt ons om CO 2 vast te leggen. Verhogen onderhoudsniveau bosplantsoenen in kern Eersel. Hier is geen sprake van een (MIP) project, maar van een structurele verhoging van het onderhoudsbudget met € 40.000 in de exploitatie begroting. Anders dan in de overige kernen van de gemeente, liggen de bosplantsoenen binnen de bebouwde kom van Eersel ingeklemd tussen bebouwing. Tot nu toe onderhouden wij deze op C-niveau. De omwonenden ervaren hiervan last door dood hout, boskruiden en exoten welke de aanliggende tuinen binnendringen. Door de ca 7,5 ha bosplantsoen op onderhoudsniveau A te gaan onderhouden, verminderen we de ervaren (over)last. Afvalbakken en elektrische auto voor honden uitlaatroutes Momenteel staan er ± 170 prullenbakken in de gemeente Eersel, welke ook worden gebruikt om plastic zakjes met hondenpoep in te deponeren.

De jaarlijkse kosten voor instandhouding, 2 tot 3 maal per week ledigen en stortkosten bedragen ± € 500,-- per afvalbak; totaal € 85.000 structurele kosten. Vanuit bewoners krijgen wij met regelmaat de vraag om extra prullenbakken te plaatsen. Met name vanuit Eersel, waar er relatief minder staan. Zonder extra ledigingscapaciteit kunnen wij niet aan deze verzoeken voldoen. Binnen onze budgetten voor garantiebanen hebben wij middelen beschikbaar voor een extra medewerker. Voor het aanschaffen en plaatsen van 150 extra prullenbakken rekenen we op een bedrag van € 80.000,--. Voor de aanschaf van een 2e elektrisch voertuig hebben we € 35.000,-- nodig. Zodra we een geschikte medewerker kunnen aannemen zullen we deze materialen bestellen en de prullenbakken plaatsen. Procedures ruimtelijke plannen In 2022 zijn meerdere particuliere ontwikkelingen geïnitieerd en herstructureringslocaties onderzocht. In hoeverre dit in 2023 leidt tot ruimtelijke procedures, is op dit moment nog niet bekend. Eersel-West De raad heeft in april 2021 ingestemd met het stedenbouwkundig plan Eersel West. Vervolgens is een start gemaakt met het voorbereiden van de planologische procedure, welke naar verwachting in 2023 wordt afgerond. In het plangebied komen maatschappelijke en dienstverlenende functies.

Transitie landelijk gebied, gebiedsontwikkeling Levende Beerze en Levende Run Sinds 2010 zijn de gemeenten Eersel en Oirschot samen bezig met de gebiedsontwikkeling van de Levende Beerze. Samen met Provincie Noord Brabant, Waterschap de Dommel, Brabants Landschap, ZLTO, bewoners van het gebied en diverse beheerorganisaties veranderen we het gebied en proberen het beheer en instandhouding te verankeren in de samenleving. Dit project/proces geldt provinciaal inmiddels als voorbeeldproject. Daaropvolgend zijn nieuwe (deel)projecten en nieuwe gebiedsprocessen ontstaan. In 2020 is in navolging van de Levende Beerze een Interbestuurlijk Programma (IBP) gestart om in het stroomgebied van de Run een vergelijkbaar gebiedsproces te starten: de Levende Run. Doorlopende transitieprojecten in 2023 FCL 90320400 90320401 90321900 90322904

Omschrijving Ecologische verbindingszone Run Gebiedsontwikkeling Levende Run Gebiedsontwikkeling Kleine Beerze IBP proeftuinen in de Kempen

Begr. 2016 2021 2010/14 2021

Voltooid 2025 2031 2023 2025

Toelichting Projectleiding WS Dommel Medio 2023 nieuw project IBP en GGA Eersel penvoerder 14 deelprojecten

Algemeen: Het merendeel van projecten hebben een doorlooptijd van twee tot drie jaar. Daarom splitsen we projecten sinds de begroting 2022 in voorbereiding en uitvoering. Zo leggen we minder beslag op de financiële middelen voorkomen we te grote onderuitputting van de begroting en kunnen we de uitvoeringsbudgetten beter ramen.

35

Gebiedsontwikkeling Levende Beerze Hierin staan de volgende drie gebiedsurgenties centraal: 1. Realiseren van een meer natuurlijke beek vol stroming en een groter leefgebied voor vissen; 2. Versterken leefbaarheid van het buitengebied; 3. Versterken van de ruimtelijke kwaliteit van de Kempen als onderdeel van de Brainportregio. Naast de drie gebiedsurgenties hebben zich de laatste jaren nieuwe urgenties aangediend, zoals klimaatadaptatie (verdroging), energietransitie, transitie landbouw en stikstofdepositie. Binnen de gebiedsontwikkeling Levende Beerze lopen de volgende projecten: • Natuurontwikkeling (248 ha) Voor het herstellen van een robuust beekdal van de Kleine Beerze is in januari 2019 samen met de partners bij de provincie Noord-Brabant een NNB-aanvraag ingediend voor het toevoegen van 248 hectare nieuwe natuur (waarvan 110 ha Ondernemende Natuur Netwerk Brabant). Deze NNB-aanvraag behelst een waarde van ca €10.000.000,-. Gedeputeerde Staten van de Provincie Noord-Brabant heeft inmiddels ingestemd met de aanvraag. Hierdoor is de gemeente Eersel manifestpartner geworden en kan begonnen worden met de inrichting die voor 2027 gereed moet zijn (Provinciale verplichting). Voor de uitvoering van de doelen krijgt de gemeente Eersel als manifestpartner extra personele ondersteuning welke op dit moment ontbreekt.

De grondverwerving voor de toekomstige NNB-gronden is inmiddels in volle gang. • Dorp aan de Beek In 2021-2022 zal het beekherstel en de inrichting van het projectgebied Dorp aan de Beek plaatsvinden. Als gevolg van het raadsbesluit moet voor de realisatie van het tweede deel van het voedselbos extra grond worden aangekocht. Dit geeft extra kosten, welke we inzichtelijk zullen maken bij de b-rap. Met Stichting Dorp aan de Beek worden samen met de partners binnen de gebiedsontwikkeling in 2022 afspraken gemaakt over het beheer van het gebied. • Gebiedsontwikkeling Donk Via een participatief gebiedsproces (uitnodigingsplanologie) zijn binnen de gebiedsontwikkeling Donk bij de bewoners ideeën opgehaald die passen binnen de doelen van de gebiedsontwikkeling Levende Beerze. Deze ideeën, die maatschappelijke meerwaarde genereren, zijn inmiddels voorgelegd aan de Provincie Noord-Brabant en voorzien van een ambtelijk advies. Al in 2021 is gestart met gesprekken met de initiatiefnemers om de ideeën vast te leggen in anterieure overeenkomsten. Deze anterieure overeenkomsten vormen de basis voor een ruimtelijke procedure die nodig is om de ontwikkelingen tot uitvoering te brengen. Zo zal de komende jaren verder uitwerking worden gegeven aan de gebiedsontwikkeling Donk.

Gebiedsontwikkeling Levende Run In navolging van de gebiedsontwikkeling Levende Beerze is in 2021 gestart met een vergelijkbaar gebieds-proces rondom de Run, de Levende Run. Deze is nu in fase van gesprekken met diverse instanties en het streven is om in 2022 met alle gebiedspartners een intentieovereenkomst af te sluiten. In het gebied van de Levende Run is het waterschap bezig met natuurontwikkeling en waterberging rondom de Run in het traject N397-Veldhoven. De financiering van het werk aan de beekloop komt grotendeels uit de gebiedsontwikkeling N69 en vanuit van het waterschap. De gemeente Eersel levert ook bescheiden financiële bijdragen voor een fietspad, wandelbruggetjes, bewegwijzering en uitzichtpunt. Hiervoor hebben wij cofinancieringsverklaringen afgegeven bij Provincie Noord Brabant. Interbestuurlijk Programma Vitaal Platteland (IBP-VP) Om het gebiedsgericht werken binnen de gebiedsontwikkeling Levende Beerze nog beter mogelijk te maken is er door de gemeente Oirschot en Eersel een IBPVP-aanvraag ingediend. Het IBPVP is een Interbestuurlijk Programma Vitaal Platteland wat door het Rijk is uitgezet om de problemen (o.a. Landbouw en Klimaatadaptatie) op de Zuidoostelijke zandgronden te kunnen aanpakken.

Gebiedsgerichte aanpak (GGA; provinciaal project) Om de kwaliteit van Natura2000-gebieden te verbeteren, is de provincie in 2021 gestart met verkenningen voor een Gebiedsgerichte Aanpak rondom deze gebieden. De noodzaak voor de GGA zit o.a. in de reductie van de stikstof depositie op de Natura 2000-gebieden. In onze gemeente gaat 36

het om de gebieden Kleine Beerze, Landschotse Heide, Groot- en Kleinmeer en de Run. Deze verkenningen worden uitgevoerd samenwerkende gemeenten in Kempenland West. De Provincie coordineert deze opgave(n). We sturen erop om deze GGA's zoveel mogelijk te laten samenvallen met de lopende gebiedsprocessen Levende Beerze en Levende Run. Dit om zoveel mogelijk meerwaarde te genereren. Gebiedsontwikkeling Levende Run In navolging van de gebiedsontwikkeling Levende Beerze is in 2021 gestart met een vergelijkbaar gebieds-proces rondom de Run, de Levende Run. Deze is nu in fase van gesprekken met diverse instanties en het streven is om in 2022 met alle gebiedspartners een intentieovereenkomst af te sluiten. In het gebied van de Levende Run is het waterschap bezig met natuurontwikkeling en waterberging rondom de Run in het traject N397-Veldhoven. De financiering van het werk aan de beekloop komt grotendeels uit de gebiedsontwikkeling N69 en vanuit van het waterschap. De gemeente Eersel levert ook bescheiden financiële bijdragen voor een fietspad, wandelbruggetjes, bewegwijzering en uitzichtpunt. Hiervoor hebben wij cofinancieringsverklaringen afgegeven bij Provincie Noord Brabant. IBP Proeftuinen in de Kempen In 2021 heeft de provincie Noord-Brabant, in de eerste tranche, ca.

1,8 miljoen euro beschikbaar gesteld voor de ‘Proeftuin gebiedsontwikkeling Levende Run en de nieuwe ‘Proeftuin Slimme Landschappen in de Kempen’. Beide proeftuinen omvatten 14 projecten/processen die de komende vijf jaar worden gerealiseerd. De colleges van de gemeente Eersel en de gemeente Bergeijk hebben besloten om tot een gebiedsontwikkeling rondom de Run te komen. In 2022 willen we een intentieovereenkomst sluiten met de gebiedspartners om deze gebiedsontwikkeling (Levende Run) mogelijk te maken. In 2023 willen we met het gebied een toekomstperspectief (panorama) opstellen die vertaald wordt in een uitvoeringsprogramma. Dit uitvoeringsprogramma zal aan de gemeenteraad worden voorgelegd. De looptijd van het uitvoeringsprogramma is ca 10 jaar. De gemeente Eersel is penvoerder voor deze proeftuin. Handhaving Op basis van de prioriteiten uit het Uitvoeringsbeleid Kwaliteit Vergunningen Toezicht en Handhaving (herziening 2022) wordt ook voor 2023 een uitvoeringsprogramma vastgesteld. Dit beleid heeft betrekking op de programma’s 3, 4, 5 en 6 (ruimtelijke ordening, milieu, veiligheid en verkeer). Inwoners en bedrijven ervaren overlast door uiteenlopende zaken. Voorbeelden zijn afval in de openbare ruimte, overlast van dieren (loslopende honden en hondenpoep), langdurig of fout parkeren van voertuigen, vernielingen en foutief plaatsen van reclameborden.

De BOA’s worden ingezet voor handhaving van de hiervoor gemelde klachten en meldingen, ook in de avonduren en de weekenden. Daarnaast worden door of namens de gemeente controles uitgevoerd en wordt toezicht gehouden bij bedrijven en in uitvoering zijnde (bouw)projecten. In 2023 wordt deelgenomen aan regionale projecten, zoals ‘Samen sterk in Brabant’ en het Kempisch Interventie Team (KIT). In deze projecten worden gebied overschrijdende zaken aangepakt, in samenwerking met andere instanties, zoals wildcrossen en dumpingen van drugsafval, huisvesting van arbeidsmigranten, en dergelijke. Jaarlijks rapporteert het college aan de raad over de realisatie van de VTH-taken. Anticiperende grondaankopen In hoofdstuk 5 van de nota grondbeleid is aangegeven dat ons college anticiperende verwervingen moet kunnen doen als daartoe vanuit ruimtelijke perspectief aanleiding voor is. Daarom wordt in het kader van de rechtmatigheid, voorgesteld om hiervoor een krediet beschikbaar te stellen van € 2.000.000,--. Deze verwervingen worden op de balans geactiveerd op het moment dat de grond in exploitatie genomen wordt. Er is zodoende geen afzonderlijke dekking nodig. Het (restant)krediet zal bij de jaarrekening niet worden overgeboekt. Voorbereidingskrediet nieuwe grondexploitaties In de nota grondbeleid kiest de gemeente Eersel voor een proactieve regierol bij locatieontwikkeling.

Ten behoeve van voorbereiding, denk hierbij aan onderzoekskosten, advieskosten en ambtelijke inzet, is vooruitlopend op vaststelling van een bestemmingsplan en grondexploitatie een voorbereidingskrediet beschikbaar gesteld van € 50.000,--. Deze kosten geactiveerd worden op de balans totdat er een exploitatiebegroting geopend wordt. Deze kosten kunnen dan ingebracht worden in de betreffende grondexploitatie en zullen in beginsel gedekt worden door toekomstige opbrengsten. 37

Visie akkers van Eersel Om de visie daadwerkelijk tot uitvoer te krijgen is een projectleider nodig. De projectleider moet de gesprekken met de grondeigenaren gaan voeren om te zorgen dat mensen mee willen doen om het gebied tot een betere kwaliteit te komen. Ook moet de projectleider mogelijk partners bij elkaar brengen. Het doel is om de visie Akkers van Eersel die in 2021 is vastgesteld te realiseren.

Wat mag het kosten? Het programma bestaat uit de volgende productgroepen: 1. Bouwen en wonen; 2. Woonomgeving en leefmilieu; 3. Planologie en stedenbouw.

Investeringen

Investeringsprogramma uitvoeringsjaar 2023

Dekking uit reserves, voorzieningen en/of overige

120.000 232.000 946.000

120.000 232.000 828.778

2.000.000

2.000.000

50.000

50.000

50.000

50.000

0

115.000

0

115.000

3.513.000

3.280.778

232.222

Omgevingsvisie 3.0 Plan Bos & Boom - excl. grond Plan Bos & Boom - grond Anticiperende verwervingen (conform nota grondbeleid) Voorbereidingskosten nieuwe grondexploitaties Visie Akkers van Eersel Afvalbakken en elektrische auto voor honden uitlaatroutes Totaal investeringen

Dekking kapitaallasten uit exploitatie

0 0 117.222

Exploitatie Programma: Ruimt. ordening en volkshuisvesting Productgroep

Rekening

Begroting

2021

2022

Begroting 2023 - 2026 2023

2024

2025

2026

LASTEN Bouwen en wonen

169.289

784.787

187.238

137.238

87.238

87.238

Woonomgeving en leefmilieu

1.063.601

1.037.974

1.480.124

1.085.124

1.085.124

1.085.124

Planologie

8.050.254

7.878.367

3.792.368

3.792.368

5.247.193

3.772.368

Totaal lasten (excl. kap.lst. & app.kst.)

9.283.144

9.701.128

5.459.730

5.014.730

6.419.555

4.944.730

Bouwen en wonen

694.479

1.427.979

751.121

751.121

751.121

751.121

Woonomgeving en leefmilieu

232.135

156.423

484.263

109.263

109.263

109.263

Planologie

8.285.344

8.008.185

3.895.367

3.895.367

5.350.192

3.895.367

Totaal baten (excl. besch.res. i.v.m. kap.lst)

9.211.958

9.592.587

5.130.751

4.755.751

6.210.576

4.755.751

Lasten minus baten

71.186

108.541

328.979

258.979

208.979

188.979

BATEN

Overige lasten Kapitaallasten

681.275

728.261

146.414

146.414

146.414

146.414

Apparaatskosten

1.852.459

2.217.307

2.061.377

2.061.377

2.061.377

2.061.377

2.533.734

2.945.568

2.207.791

2.207.791

2.207.791

2.207.791

554.102

443.667

Overige baten Beschikking res ivm kaplst

38

Saldo programma

554.102

443.667

2.050.818

2.610.442

2.536.770

2.466.770

2.416.770

2.396.770

De onderstaande analyse van de belangrijkste financiële afwijkingen 2023 ten opzichte van 2022 gaat alleen over de externe kosten, dus zonder apparaatskosten, kapitaallasten en onttrekkingen aan de reserves (voor zover deze directe relatie hebben met kapitaallasten/afschrijvingen).

Bouwen en wonen Binnen deze productgroep is een negatieve afwijking van € 79.309,-- ten opzichte van de begroting 2022. Dit verschil wordt grotendeels veroorzaakt door een hogere rijksbijdrage inzake opvang Oekraïne in 2022, waarvan de hiermee verband houdende hogere personeelskosten in programma 11 zijn verantwoord. Woonomgeving en leefmilieu Binnen deze productgroep is een negatieve afwijking van € 104.310,-- ten opzichte van de begroting 2022. Dit verschil wordt deels veroorzaakt door de verhoging (€ 40.000,--) van het kwaliteitsniveau bosplantsoen naar niveau A zoals voorgesteld wordt conform voorjaarsnota 20232026. Ook wordt in 2023 een incidenteel budget van € 20.000,-- beschikbaar gesteld voor het opstellen van een nieuw speelplan en is het beheer van EVZ’s vanaf 2023 structureel opgenomen in de begroting (€ 16.000,--). Het restant groot € 28.310,-- betreft grotendeels indexering van budgetten. Planologie Binnen deze productgroep is een negatieve afwijking van € 26.819,-- ten opzichte van de begroting 2022. Het budget bestemmingsplannen algemeen in 2023 opgehoogd met € 20.000,-- in verband met kleinere aanpassingen/updates van het tijdelijk Omgevingsplan

Beleidsdocumenten • • • • • • • • • • • • • •

Verordening Kwaliteit Vergunningen Toezicht en Handhaving Omgevingsrecht Uitvoeringsbeleid Kwaliteit Vergunningen Toezicht en Handhaving, 1 e herziening Beleidsregel afwijkingen bestemmingsplan 2021 Omgevingsvisie 2.0 Visie Buitengebied 2.0 Kempische visie op wonen 2019-2023 Beleidsregel tiny-houses Nota Impuls Sociale Woningbouw Beleidsplan gemeentelijke bos- en natuurterreinen 2021-2030 Kwaliteitsplan groen 2012 Bomenbeleidsplan Gemeente Eersel 2013 Bomenbeheerplan Gemeente Eersel 2013 - 2023 Beleidsplan Groen Loont! 2017 Nota grondbeleid

39

4. Milieu Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Door het uitvoeren van de activiteiten die vallen onder dit programma willen we het volgende maatschappelijke effect realiseren: “Inwoners van de gemeente Eersel wonen in een schone, gezonde en duurzame leefomgeving.” Beleidsterrein/ subdoel

Indicator / Norm

Realisatie

Wat gaan we daarvoor doen?

Afval-/ Grondstoffen

Aantal kg huishoudelijk restafval per inwoner per jaar

Restafval per inwoner inclusief milieustraat: 2021: 58 kg 2020: 71 kg 2019: 62 kg 2018: 59 kg 2017: 69 kg

Om de kaders uit te werken worden de volgende projecten uitgevoerd: 1. Een grondstoffencentrum realiseren 2. Inzet mobielscheidingsstation 3. Optimalisatie bestaande inzamelstructuren oud papier, glas, textiel 4. Analyse Inzamelstructuur restafval 5. Onderzoek kringloop en hergebruikcentra bouwmaterialen 6. Communicatie

IJkpunt 1990: 1990: 103.550

Het uitvoeren van acties op vijf subthema’s: 1. Gemeentelijk vastgoed 2. Gebouwde omgeving 3. Mobiliteit 4. Grootschalige opwekking 5. Landbouw

(verplicht)

Norm: 2022: 50 kg* (inclusief milieustraat, meetbaar in 2022) Landelijke VANGdoelstelling: 100 kg per inwoner

Energie

CO2-reductie ten opzichte van 1990

Norm: 49% CO2reductie in 2030 en 95% reductie in 2050 (gemeentelijk beleid in lijn met het klimaatakkoord)

Gemeentelijk vastgoed

2020: 85.800 (excl. CO2uitstoot auto(snel)wegen = 17,1% reductie)

In ton kg CO2: 2030: 52.810 (51%) 2050: 5.117 (5%)

2019: 96.800 (excl. CO2uitstoot auto(snel)wegen = 6,5% reductie)

CO2-reductie ten opzichte van 2012

Cumulatief resultaat:

Norm 2025: 39% CO2-reductie t.o.v. 2012 In ton kg CO2: 2012: 1.303 2025: 795 (61%)

2020: -17,26% (1.078 ton kg CO2) 2019: -13,61% (1.126 ton kg CO2) 40

Acties die zijn uitgewerkt in het Uitvoeringsprogramma duurzaamheid 2021-2025. Onderdeel hiervan is ook de voortgang te meten m.b.v. de duurzaamheidsbarometer.

Verdere uitvoering geven aan het realiseren van 164 duurzaamheidsmaatregelen om de 39% reductie te realiseren in 2025. Acties staan uitgewerkt in het Uitvoeringsprogramma duurzaamheid 2021-2025.

Energiereductie en zon-op-dak

Energiebesparing t.o.v. 2007 en duurzame energieopwekking in TJ Norm: 2030: 15% energiebesparing t.o.v. 2007 2030: 200 TJ duurzame energieopwekking

2020: 62 TJ duurzaam opgewekte zonnestroom/ 17,4% energiebesparing t.o.v. 2007 2019: 41 TJ duurzaam opgewekte zonnestroom/ 8,5% energiebesparing t.o.v. 2007

Uitvoering geven aan het plan van aanpak energiereductie en zon-op-dak Hierin zitten acties die betrekking hebben op het maximaliseren van de energiereductie bij woningen en bedrijfspanden. We focussen ons in 2023 voornamelijk op bedrijfspanden.

2018: 7% energiebesparing t.o.v. 2007 Grootschalige opwekking

Duurzame energie

Norm: 0,055 TWh grootschalige opwekking in 2030

Percentage elektriciteit opgewekt uit wind, waterkracht, zon of biomassa (verplicht)

2021: 0 TWh

2020: 18,6%/ 21 terajoule extra t.o.v. 2019

In 2023 zal onder andere het vergunnen van het/ de zonnepark(en) nabij Wintelre verder vorm krijgen. * Eigen ingekochte stroom is groen door aankopen Garanties van Oorsprong;

2019: 12,5%/ 14 terajoule extra t.o.v. 2018

*Uitvoering geven aan het plan van aanpak energiereductie en zon-op-dak *Uitvoering geven aan het beleid grootschalige zonneenergie gemeente Eersel 20202030

Norm: 15,9 terajoule extra per jaar

Energiegebruik woningen

Percentage woningen met geregistreerd energielabel A (eigen indicator) Norm: > het gemiddelde van gemeenten < 25.000 inwoners

Uitvoering geven aan het beleid grootschalige zonne-energie gemeente Eersel 2020-2030

*Uitvoering geven aan de acties opgenomen in het Uitvoeringsprogramma duurzaamheid 2021-2025 Eersel: Percentage van alle woningen met energielabel dat energielabel A heeft: 2021: 34,1% 2020: 34,7% Percentage van alle woningen voorzien van geldig energielabel: 41

Uitvoering geven aan het plan van aanpak energiereductie en zon-op-dak In 2023 gaan we onder andere aan de slag met het vergroten van het aantal woningen in Eersel met een vastgesteld energielabel. Het verminderen energiegebruik doen we in algemene zin met onder andere

2019: 31,5%

het uitvoeren van de Transitievisie Warmte.

Gemeenten <25.000 inwoners: 2021: 30,2% 2020: 28,9%

Toelichtingen op ontwikkelingen/speerpunten 2023 Afval-/Grondstoffen Ontwikkelingen De Kempengemeenten richten hun grondstoffenbeleid op de transitie naar een Circulaire Kempengemeenschap. Het lineaire economiemodel waarin waardevolle grondstoffen worden uitgeput heeft geen toekomst. We werken als Kempengemeenten naar een circulaire economie waarin we producten en grondstoffen zo lang mogelijk in de keten houden, op een duurzame manier materiaalketens sluiten en waarde creëren uit afvalstromen. De circulaire economie is geen doel op zich. Het is onderdeel van een duurzame samenleving die gericht is op het verminderen van de milieudruk. Een duurzame samenleving voorkomt afval, streeft naar optimaal hergebruik van producten en grondstoffen, wordt gevoed door duurzame energie, draagt bij aan klimaatbescherming en heeft oog voor people, planet en profit. Het streven is om zo veel mogelijk grondstoffen met een zo hoog mogelijke kwaliteit in de (lokale) kringloop te behouden. Dit resulteert er automatisch in dat we zo min mogelijk restafval overhouden dat verbrand moet worden. We wensen een circulaire samenleving waarin het sluiten van kringlopen de normaalste zaak van de wereld is en af zijn van de wegwerpeconomie.

De speerpunten voor 2023 zijn: • Het uitwerken van het Mobiel scheidingstation tot een voorstel voor een structurele variant • Uitwerking Grondstoffencentrum • Communicatie • Aanbesteding textiel • Aanbesteding diftarsysteem • Aanbesteding Zwerfafval Duurzaamheid Energie De gemeente heeft de wettelijke taak om een daling van de CO2-uitstoot van 49% in 2030 en 95% in 2050 te realiseren t.o.v. 1990. Dit betrachten we te behalen door onder meer zelf het goede voorbeeld te geven (gemeentelijk vastgoed), inwoners en bedrijven te stimuleren minder en duurzamere energie te gebruiken (energiereductie en zon op dak) en door grootschalige duurzame energieopwekking in te zetten. Daarnaast zijn er diverse andere acties die worden gedaan en die zijn samengevat in het Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid 2021-2025. Transitievisie Warmte De Transitievisie Warmte is in december 2021 vastgesteld. In 2022 zijn de eerste plannen verder uitgewerkt. In 2023 vindt een verdere uitwerking van de plannen plaats en zullen de eerste plannen uitgevoerd gaan worden, zoals de uitrol van het besparingsprogramma. Energiereductie & zon-op-dak Op 20 april 2021 heeft de gemeenteraad van Eersel ingestemd met het ‘Plan van aanpak energiereductie en zon-op-dak’, als onderdeel van het ‘Uitvoeringsprogramma duurzaamheidsbeleid 2021-2025’.

Dit plan van aanpak beschrijft hoe in samenwerking met lokale partijen uitvoering kan worden gegeven aan de op 25 augustus 2020 aangenomen motie 2 en de wens tot versneld resultaat op het gebied energiereductie en zon-op-dak, die is opgenomen in deze motie. Per 1 juli 2021 is de adviseur energiereductie en zon-op-dak gestart met zijn werkzaamheden.

42

Met de financiële middelen worden de projecten uit het ‘Plan van aanpak energiereductie & zon-opdak’ gefinancierd en de salariskosten van de Adviseur energiereductie & zon-op-dak gedekt. In overleg met onder andere Kempenenergie worden de beoogde werkzaamheden voor het plan uitgezet. Hierbij wordt ook met name eerst gekeken, conform motie van de raad bij de begrotingsbehandeling 2022-2025, naar de bedrijven. Energiereductie bestaande gemeentelijke gebouwen De gemeente Eersel heeft in 2015 haar 38 gebouwen in kaart gebracht middels een zogenaamde Energie-prestatie Advies voor Utiliteitgebouwen Maatwerkadvies (EPA-U Maatwerkadvies) waarbij, per gebouw, inzichtelijk is gemaakt welke duurzaamheidsmaatregelen (en bijbehorende investeringen) mogelijk zijn om aan de ambities van het Klimaatbeleid te voldoen. Die duurzaamheidsmaatregelen bestaan uit beperking de van de energievraag, gebruik van duurzame energie en het efficiënt gebruik van fossiele brandstoffen. Enkele voorbeelden zijn: Na isoleren van daken, muren en/of vloeren, LED verlichting, zonneboilers, zonnepanelen, HR++ beglazing, etc. De kapitaallasten van deze maatregelen worden in rekening gebracht bij de huurders van onze accommodaties gelet op de energiebesparingen die hieraan gekoppeld zijn. Realisatie van maatregelen is dus mede afhankelijk van medewerking van betreffende huurders.

Met de beschikbare financiële middelen kunnen tot 2025 de geadviseerde duurzaamheidsmaatregelen worden gerealiseerd. In 2023 staan o.a. de volgende duurzaamheidsmaatregelen in de planning: • Zonnepanelen op gymzaal Duizel en Steensel; • HR++ beglazingen in SCC de Muzenval; • Renovatie tennisaccommodatie Vessem (na isoleren dak, en muren, Led verlichting, zonnepanelen) Uitvoeringsprogramma duurzaamheid De gemeente Eersel heeft de opgave op het gebied van duurzaamheid verdeeld over de vijf thema’s. Deze opgave is vertaald naar een uitvoeringsprogramma duurzaamheid 2021-2025, waarin per thema de ambities, doestellingen en acties zijn samengevat. Op een aantal (deel)onderwerpen zijn losse kredieten ter beschikking gesteld, zoals het bestemmingsreserve duurzaamheidsfonds voor energiereductie & zon-op-dak. Voor een aantal doelstellingen en acties geldt dit niet en daarvoor worden de financiële middelen aangewend. Ontwikkelingen Luchthaven Eindhoven In het rapport Opnieuw Verbonden van Pieter van Geel, deed de verkenner in 2019 een advies over de ontwikkeling van Eindhoven Airport in de periode 2020-2030. De uitvoering van het rapport is gestart met het opzetten van de door hem geadviseerde Permanente Overleg Structuur. In 2020 werd met het rapport van de kwartiermakers de basis gelegd voor het Luchthaven Eindhoven Overleg (LEO).

Binnen het LEO zijn voor de aanbevelingen uit het rapport Opnieuw Verbonden werkgroepen opgericht waarin alle betrokken actoren in overleg gaan. De gemeente Eersel vertegenwoordigt in een aantal van deze werkgroepen de randgemeenten. De voorzitter van LEO is de directe adviseur over ontwikkelingen rond de Luchthaven Eindhoven voor de minister van I&W en de staatssecretaris van Defensie. Ook de taken van het wettelijke COVM hebben een plek gevonden binnen LEO. Gezien de bijzondere positie van de gemeente Eersel, vanwege haar geografische ligging onder de aanvliegroute, is het van belang om naast het regionale overleg ook lokaal te inventariseren welke zaken er in de gemeente spelen. Dat zorgt ervoor dat de gemeente een ondersteunende rol kan spelen richting de organisaties die de overlast voor onze inwoners kunnen verkleinen. Hiervoor is een klankbordgroep opgericht met inwoners uit de verschillende dorpen van de gemeente. Deze klankbordgroep wordt ondersteund vanuit de gemeente Eersel. Riolering Het huidige vGRP 2016-2021 verliep dit jaar. Omdat het nieuwe vGRP 2022-2027 nog niet klaar was hebben wij het oude vGRP 2016-2021 met één jaar verlengd t/m 2022. Het nieuwe vGRP 2023-2027 is/wordt vastgesteld in najaar 2022. 43

In het vGRP 2023-2027 worden ook de grote rioleringsprojecten over die periode omschreven. Deze worden straks opgenomen in het MIP 2023-2027. Deze werkzaamheden aan de riolering worden gedekt door de rioolheffing. In het verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) is vastgelegd hoe we de rioolheffing inzetten. Zie ook de paragraaf ‘Lokale heffingen’ van deze begroting. Doorlopende projecten riolering in 2023 FCL 90413100

90416300 90417112

Omschrijving Maatr. Kaderrichtlijn Water (KRW)

KRW Gender en RWZI Eindhoven Vervangen electro-mech deel gemalen

Begr. 2010

2017 2021

Voltooid 2019 -

Toelichting Projectleiding/penvoerder is WSD 1e tranche voltooid 2e tranche in uitvoering 3e tranche in voorbereiding

2023

Renovatie drukriool 1e fase

Algemeen: Het merendeel van projecten hebben een doorlooptijd van twee tot drie jaar. Daarom splitsen we projecten sinds de begroting 2022 in voorbereiding en uitvoering. Zo leggen we minder beslag op de financiële middelen voorkomen we te grote onderuitputting van de begroting en kunnen we de uitvoeringsbudgetten beter ramen.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Eersel&id=3b922cb9-4815-47a5-93e3-cc5e3b7f21a2