Bijlage - 1 Programmabegroting 2026.pdf
Tekst van het document
Programmabegroting 2026
24
We zien een noodzaak om in de komende jaren binnen de ambtelijke organisatie in toenemende mate zelf mensen op te leiden, op mbo- en hbo-niveau. Daarnaast verwachten we een toename in het aantal in te zetten teamtrajecten. Logisch samenwerken aan opgaven vraagt verbinding met meerdere (tijdelijke) teams en focus op de samenwerking binnen die teams. In 2026 moet vanuit het Strategisch Leer- & Ontwikkelplan helder worden wat de ontwikkelingen vragen in inzet en budget. Duurzame inzetbaarheid, en daarmee aandacht voor Veiligheid, Gezondheid & Welzijn (VGW) van medewerkers, is essentieel voor het behouden van mensen. Voor 2026 en daaropvolgende jaren wordt beleid ontwikkeld op het brede spectrum van veiligheid, gezondheid & welzijn, waaronder verzuim & preventie, arbobeleid en de realisatie van gezondheidsbevorderende maatregelen. Het Arbobudget vraagt voor 2026 vooralsnog geen actualisatie. Aanvullend budget is mogelijk nodig, afhankelijk van beleidskeuzes die gemaakt worden over gezondheidsbevorderende maatregelen. Financiële gevolgen van het nog uit te werken beleid worden waar nodig meegenomen in de Perspectiefnota 2027. Met betrekking tot de inzet van externen zien we dat de gemeente Dronten rond de 1820% externe inhuur heeft. Dit percentage ligt onder het gemiddelde van de regio Zwolle en de provincie Flevoland.
Tegelijkertijd zien we bij grotere gemeenten dat de flexibele schil licht stijgt, ook bij gemeenten met een groter aantal inwoners. Dit vraagt om een bewuste afweging over de juiste balans tussen vaste en externe medewerkers binnen onze groeiende gemeente. Externe inhuur wordt zorgvuldig beoordeeld met als doel om een strategische en weloverwogen inzet van externe inhuur te waarborgen. We hebben daarbij geen doelpercentage gesteld, maar blijven wel monitoren op het percentage inhuur afgezet tegen de regionale ontwikkeling, zodat we in lijn met of onder de regionale trend blijven. Communicatie met onze inwoners We communiceren in begrijpelijke taal met onze inwoners: 3) In 2026 is meer dan 60% van de bezoekers van onze website positief gestemd over de toegankelijkheid van onze teksten. Toelichting De gemeente communiceert vaak en veel met inwoners. Om met iedereen duidelijk te communiceren is het nodig om begrijpelijk en op B1-niveau te schrijven en te spreken. Wanneer de inwoners ons beter begrijpen, kunnen zij meer regie voeren over hun persoonlijke lopende zaken met de gemeente. Via onze website zal aan de bezoekers daarvan gevraagd worden om feedback te geven over de toegankelijkheid van onze website. Waar leggen we de focus op in 2026? In 2026 voeren we een doelgroepenanalyse uit om gericht te communiceren met onze inwoners.
Hierover maken we duidelijke afspraken, wat wordt verwerkt in ons huisstijlhandboek, zodat iedereen binnen de gemeente op eenduidige wijze communiceert in woord, beeld en geschrift. Daarnaast gaan we het onlineteam verder professionaliseren in samenwerking met het KCC om het sentiment beter te duiden. Daarbij wordt rekening gehouden met de prioriteiten van ons bestuur en organisatie. In 2025 is hier een start mee gemaakt en daar gaan we in 2026 mee verder. Effectieve interne communicatie is nodig voor samenwerking, betrokkenheid en het gezamenlijk realiseren van strategische (organisatie)doelen. Door te investeren in communicatiekanalen, zoals narrowcasting en ons intranet DoK, verbeteren we ook de informatievoorziening binnen de organisatie.
Programmabegroting 2026
25
Dit komt ten goede aan de samenwerking tussen afdelingen en zorgt ervoor dat medewerkers beter en sneller geïnformeerd en gemotiveerd zijn, wat uiteindelijk de dienstverlening aan inwoners versterkt. Gemeente Dronten en Stichting Dronten Marketing (SDM) hebben een afspraak om de naamsbekendheid en aantrekkelijkheid van Dronten als woon-, werk- en recreatiegemeente te versterken. Via evenementen, campagnes en samenwerking met lokale partners draagt de stichting bij aan een positief imago van Dronten, wat onder andere economische en sociale meerwaarde oplevert. Participatie Goed ingebedde, toegankelijke en effectieve participatie waarin iedereen – zowel de samenleving als de interne organisatie – op passende wijze en op het juiste moment kan meedenken, meedoen en meebeslissen: 4) In 2026 wordt de participatieverordening (en uitdaagrecht) door de raad vastgesteld. Toelichting De participatieverordening heeft betrekking op het participatiebeleid en de -strategie. Het opleveren van deze verordening levert een belangrijke bijdrage aan het verder professionaliseren van participatie binnen de gemeente Dronten. Waar ligt de focus op? Om het vertrouwen in de overheid te versterken wordt er open en helder gecommuniceerd over het participatieproces, maar ook over wat een ieder kan en mag verwachten.
We focussen ons erop dat het aantrekkelijker wordt om deel te nemen aan participatietrajecten, bijvoorbeeld door middel van een beloningssysteem. Het college vindt het belangrijk dat iedereen die de moeite wil nemen om mee te doen en zijn/haar kennis en kunde te delen om hiermee de producten/projecten nog beter en mooier te maken, zich welkom voelt en op een toegankelijke manier input kan leveren. In 2026 zal de participatieverordening (en uitdaagrecht) worden opgesteld. Deze verordening heeft betrekking op het participatiebeleid en de strategie. Het schrijven van een verordening is voornamelijk een juridische procedure. Hiervoor is expertise nodig en daarbij wordt ook het huidige beleid onder de loep genomen worden. Daarnaast is het belangrijk dat intern goed samen wordt gewerkt, waardoor een gedeeld begrip van doelen, rollen en verwachtingen ontstaat. Dit zorgt voor eenheid in communicatie naar buiten, betere afstemming tussen afdelingen en meer draagvlak voor de uitkomsten van participatie. Als de interne organisatie niet goed is aangesloten, kan dat leiden tot vertraging, onduidelijkheid of zelfs wantrouwen bij inwoners. Daarom is het belangrijk om ook intern tijdig te informeren, betrekken en af te stemmen – zodat participatie echt van binnen én van buiten gedragen wordt.
Excellente dienstverlening Inwoners kunnen meer regie voeren over hun contact met de gemeente: 5) In 2026 zijn er minimaal 350 gebruikers van MijnDronten.nl. Onze digitale processen zijn begrijpelijk en toegankelijk voor onze inwoners: 6) In 2026 is minimaal 86% van onze gebruikers tevreden over onze website.
Programmabegroting 2026
26
Hoe meten we dit? Digitale communicatie
2025
2026
2027
Gebruikers MijnDronten.nl (aantal gezinnen)
290
350
420
2028 450
Tevreden reacties Klant in Focus Webformulieren (%)
85%
86%
87%
87%
Toelichting De gemeente heeft de ambitie om eenduidig met de inwoners te communiceren via een centraal portaal, zodat zij meer regie kunnen voeren over hun persoonlijk lopende zaken met de gemeente. Dat gebeurt via MijnDronten.nl, waarbij we ons inspannen voor een groei van het aantal gebruikers. Het is belangrijk dat de gemeente voelt en weet wat onze inwoners ervaren wanneer zij in contact komen met de gemeente. Dat willen we inzichtelijk maken door gebruik te maken van dienstverleningsreizen waarbij we continu kritisch kijken naar de toegevoegde waarde van onze huidige digitale systemen. Waar leggen we de focus op? In 2026 onderzoeken we of onze huidige Mijndronten.nl genoeg mogelijkheden biedt om onze inwoners inzicht te geven in alle persoonlijk lopende zaken. Ons doel is om een persoonlijke internetpagina (PIP) te realiseren dat past bij de behoefte en wensen van onze inwoners. We gaan ons daarnaast inzetten op interne en externe dienstverleningsreizen. We luisteren naar onze inwoners door middel van de feedback mogelijkheden op onze website, enquêtemogelijkheden en overige feedback input. Dit gebruiken we om onze digitale processen, waar mogelijk, te verbeteren. BI, Data en AI We willen effect gericht werken door middel van data en analyse: 7) In 2026 is het Datalab Dronten gerealiseerd.
Toelichting Het Datalab Dronten kenmerkt de Drontense ambitie om datagedreven te gaan werken. Met de realisatie van het Datalab Dronten investeren we gericht en gedoseerd in kennis, vaardigheden en voorzieningen voor GEO, Data en BI. Dit kenmerkt de Drontense ambitie om het effectgericht werken en sturen meer op data en analyses te baseren. Het Datalab draagt bij aan deze ontwikkeling van datagedreven werken. Waar leggen we de focus op? We blijven gericht en gedoseerd investeren in kennis, vaardigheden en voorzieningen voor GEO, Data en BI. Dit is gericht op het vergroten en verbreden van lopende inspanningen door deze op te schalen. Daarvoor wordt tevens een Datalab Dronten gerealiseerd, wat onder meer zal bijdragen aan het benutten en inzetten van de Drontense Digital Twin ten behoeve van beleidsontwikkelingen. In samenwerking met de vak afdelingen worden analyses, dashboards en dergelijke op maat en naar behoefte gemaakt, in een tempo dat aansluit op ons vermogen om meer data gedreven te kunnen werken. Zelf dataproducten en -diensten maken en onderhouden betekent bovendien minder meerkosten. Vak afdelingen hoeven deze niet tegen veel hogere kosten af te nemen bij marktpartijen en we vermijden bovendien dat we daaraan vastzitten (vendor lock-in).
De keuze voor zelf doen betekent dat we blijvend moeten investeren in gereedschap en datavoorzieningen (gecentraliseerde opslag en data verrijking). We denken in 2026 de investeringen in BI, en de keuze om dit in huis te ontwikkelen, beter te kunnen onderbouwen met opbrengsten (onderbouwing smart doelstellingen, gebruiksscenario’s, bijdrage aan beleid).
Programmabegroting 2026
27
Zie de Paragraaf informatisering voor de toelichting op de richtinggevende doelen en beleidsuitgangspunten ten aanzien van het informatiemanagement en op de begroting voor 2026. Digitale werkruimte We willen de informatiehuishouding verbeteren: 8) In 2026 wordt een nieuwe digitale werkruimte opgeleverd. Toelichting Het verbeteren van de digitale werkruimte moet de digitale platformen en ICT-omgeving harmoniseren, waardoor deze op uniforme wijze te beheren zijn. Hierdoor zijn we beter in staat om aan te sluiten op de landelijke samenwerking ‘common ground’. Waar leggen we de focus op? Informatiemanagement is gericht op een adequate inzet en onderhoud van de informatiehuishouding. We volgen daarvoor bestendig de i-leidraad en het IMontwikkelplan, die duidelijk maken hoe belangrijk onze informatiehuishouding is en hoe dit bijdraagt aan onze betrouwbaarheid en dienstvaardigheid naar inwoners. De technologische ontwikkelingen op het gebied van de informatiehuishouding en de toenemende afhankelijkheid van digitale processen hebben namelijk een grote impact op hoe wij onze diensten verlenen en onze interne processen organiseren. We focussen ons in 2026 op een digitale strategie die gericht is op: 1. Data gedreven werken 2. Briljante inwonerservaring 3. Wendbare organisatie 4. Nieuwe digitale businessmodellen 5.
Slimme, digitale processen Door daarbij te werken aan de renovatie, vervanging en optimalisatie van onze informatiehuishouding en het opleveren van een nieuwe digitale werkruimte, kan een belangrijke bijdrage geleverd worden aan onze betrouwbaarheid en dienstvaardigheid naar inwoners. Digitale werkruimte (2) We willen de informatiehuishouding verbeteren: 9) In 2026 wordt de digitalisering van processen verder verbeterd met passende proces ondersteunende applicaties (zaaksysteem vervanging). Toelichting Een aandachtspunt dat meer gaat kosten betreft het archief- en informatiebeheer. Bij een goede informatiehuishouding hoort een digitaal archief- en informatiebeheer. Door de groei van onze organisatie, toenemende complexiteit in wetgeving en digitalisering in de maatschappij, veranderen de eisen voor archief- en informatiebeheer. Ons doel is om een transitie naar digitaal beheer te realiseren en de kwaliteit van het archief- en informatiebeheer te waarborgen en daarmee te voldoen aan de wettelijke vereisten. De nieuwe Archiefwet – die op 20 februari 2025 is aangenomen door de Tweede Kamer en waarschijnlijk medio 2026 in werking treedt – bevat echter een kortere overbrengingstermijn, meer bepalingen rond openbaarheid en verruiming van inzageopties.
Dit resulteert in structureel meer inspanningen op het gebied van archiefen informatiebeheer om de transitie naar digitaal beheer te realiseren en de kwaliteit van archief- en informatiebeheer te waarborgen.
Programmabegroting 2026
28
Waar leggen we de focus op? Om het bovenstaande zo efficiënt mogelijk te bereiken, werken we samen in de regio met Het Flevolands Archief (HFA). De bijdrage voor deze Gemeenschappelijke Regeling (GR) is bijgesteld, zodat HFA hier ook richting de toekomst een passende uitvoering aan kan blijven geven. Rechtmatigheid Wij willen gemeenschapsgelden op controleerbare en verantwoorde wijze besteden: 10) Minimaal 95% van alle opdrachten worden in 2026 conform de regels van het inkoopbeleid verstrekt. 11) In 2026 zijn maximaal 7 dossiers onrechtmatig bevonden. Hoe meten we dit? Opdrachten conform inkoopbeleid
2022
2023
2024
2025
2026
2027
Rechtmatigheidsscore (% dossiers rechtmatig)
96,6%
95,5%
90,7%
>95%
>95%
>95% >95% >95%
7
12
13
<8
<8
Onrechtmatigheid (aantal onrechtmatige dossiers)
<8
2028 2029 <8
<8
Toelichting Het aantal aanbestedingen (dossiers) is de afgelopen jaren fors toegenomen. Conform het inkoopbeleid werken we conform het gecoördineerd inkoopmodel. Vanuit de interne controle worden jaarlijks minimaal 300 dossiers getoetst op rechtmatigheid. Een hoge rechtmatigheidsscore geeft een goede indicatie dat gemeenschapsgelden op een gecontroleerde en verantwoorde wijze zijn besteed. Waar leggen we de focus op? De huidige rechtmatigheidsscore ligt niet op het gewenste niveau (resp. 90,7% in 2024). Het verbeteren van de rechtmatigheidsscore heeft daarom volop de aandacht. Om vooraf goed zicht te hebben op de verschillende aanbestedingen, wordt er jaarlijks gewerkt met een aanbestedingskalender. Om de onrechtmatigheden verder terug te dringen, blijven we de huidige werkwijze qua uitvoering van rechtmatigheidsanalyses (vier keer per jaar) handhaven. Uitkomsten vanuit de rechtmatigheidsanalyses worden besproken binnen het management, waarbij mitigerende maatregelen zullen worden genomen om de rechtmatigheid verder te verbeteren. Daarnaast zal in 2026 het inkoopbeleid van de gemeente Dronten vernieuwd worden. Het huidige inkoopbeleid loopt eind 2025 af.
Pakket 0D Gemeentelijke belastingen Inhoud Naast de Algemene Uitkering vanuit de Rijksoverheid zijn de belastinginkomsten de grootste inkomstenbron van elke gemeente. Het gaat in dit pakket om de vrij te besteden belastingen. De meest bekende soort belasting die door de gemeente wordt opgelegd is de Onroerend Zaakbelasting (OZB). Daarnaast kennen we (water)toeristenen forensenbelasting. Toeristenbelasting wordt betaald als iemand verblijft in een gemeente waar diegene niet staat ingeschreven. Bijvoorbeeld bij verblijf in een hotel, pension, caravan of bungalow. Een voorbeeld is ook dagverblijf op het water binnen de gemeente of op het grondgebied van de gemeente. De hoogte van de toeristenbelasting verschilt per gemeente. Gemeenten mogen zelf bepalen of zij toeristenbelasting heffen en hoe zij het tarief berekenen. Bijvoorbeeld een vast bedrag per verblijf of een percentage per overnachtingsprijs. Elke gemeente regelt de hoogte hiervan in een eigen verordening.
Programmabegroting 2026
29
Pakket 0D draagt bij aan het maatschappelijke effect: Inwoners ervaren een betrouwbare en dienstbare lokale overheid. Op basis van de huidige programmastructuur zijn de gemeentelijke belastingen onderdeel van de lokale heffingen. Inhoudelijk verwijzen wij u graag door naar de Paragraaf lokale heffingen.
Pakket 0H Economische ontwikkeling Inhoud Op basis van de huidige programmastructuur zijn de verspreide percelen van pakket H onderdeel van programma 0. De overige taken uit pakket H staan in programma 3. Inhoudelijk verwijzen wij u daarom graag door naar programma 3.
Pakket 0T Wonen en bouwen Inhoud Op basis van de huidige programmastructuur is het beheer van strategische gronden van pakket T onderdeel van programma 0. De overige taken uit pakket T staan in programma 8. Inhoudelijk verwijzen wij u daarom graag door naar programma 8.
Pakket 0Z Algemene uitkering, treasury en overige baten en lasten
Programmabegroting 2026
30
Inhoud De budgetten die inhoudelijk niet gekoppeld zijn aan een gemeentelijk takenpakket staan gebundeld in dit pakket. Het gaat hier voornamelijk om inkomsten, waaronder de algemene uitkering en integratie- en decentralisatie uitkeringen, maar ook bestemmingsreserves en rentes. Deze inkomsten maken het mogelijk om onze taken en verantwoordelijkheden, die elders in begroting worden toegelicht, uit te voeren. Inzicht in en beheersing van de gemeentelijke inkomsten draagt bij aan het zijn van een betrouwbare en dienstbare overheid. Beleidsuitgangspunten Gemeente Dronten handelt zelfstandig binnen de kaders van wet- en regelgeving, waarbij beslissingen op het juiste niveau worden genomen en bijdragen aan het behouden van de bestuurlijke autonomie. Daarbij worden financiële risico’s tijdig gesignaleerd en adequaat beheerst, zodat de gemeente ook in de toekomst financieel gezond blijft. Sinds 2017 heeft Dronten een convenant Horizontaal Toezicht (HT) met de Belastingdienst. Dit convenant is gebaseerd op transparantie en wederzijds vertrouwen. Het maakt het mogelijk om vooraf afspraken te maken over werkprocessen en fiscale vraagstukken, waardoor deze zo efficiënt en actueel mogelijk worden afgehandeld. Het convenant wordt telkens voor een periode van drie jaar afgesloten. Het huidige convenant loopt tot en met 31 december 2025.
De intentie is om dit voort te zetten voor de periode 2026–2028. Wat willen we bereiken? De gemeente Dronten heeft een gezonde financiële positie en uitgangspunt 1) In het begrotingsjaar 2026 zijn geraamde structurele lasten en baten structureel en reëel in evenwicht. 2) In 2026 is de solvabiliteit groter dan 30%. 3) In 2026 is de netto schuldquote kleiner dan 130%. 4) In 2026 is de structurele exploitatieruimte positief. 5) In 2026 is de algemene reserve groter dan 10% van het begrotingssaldo op basis van de Programmabegroting. Hoe meten we dit? We meten op basis van kengetallen of de gemeente een gezonde financiële positie dan wel uitgangspunt heeft. De hierboven genoemde uitgangspunten laten gezamenlijk zien of sprake is van een financieel gezonde positie en uitgangspunt. De kengetallen zijn te vinden in de Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. Toelichting Gemeente Dronten is net als andere lokale overheden autonoom binnen de vastgestelde kaders door de Rijksoverheid. Om de autonomie te waarborgen, moet gemeente Dronten nu en in de toekomst voldoen aan de minimale gestelde eisen. Provincie Flevoland is toezichthouder op de gemeente en controleert of aan de eisen wordt voldaan. Dit doel draagt bij aan het behouden van autonomie van de gemeente.
Om de autonomie van de gemeente niet uit handen te moeten geven aan Gedeputeerde Staten (GS) van provincie Flevoland, zijn onze gemeentelijke financiële normen ruim gesteld. Dit geeft voldoende ruimte voor bijsturing, mocht de positie zich tijdelijk onder deze norm bevinden. Daarnaast is het van belang dat we als gemeente kunnen investeren om te kunnen groeien, maar ook zodat het voorzieningenniveau in stand gehouden kan worden. Het zijn veelal investeringsopgaven met een grote waarde. Te denken valt nu aan onder andere schoolgebouwen, sportvoorzieningen en de groei van gemeente Dronten, waaronder de opgave Dronten 2050.
Programmabegroting 2026
31
Om te kunnen investeren, is het van belang dat goed met de middelen om wordt gegaan, waarbij we ons moeten beschermen tegen ongewenste financiële risico’s, zoals renterisico’s, kredietrisico’s en liquiditeitsrisico’s. Ook is het noodzakelijk om extern vermogen aan te trekken, waarbij we als gemeente duurzame toegang tot de financiële markten moeten hebben, zodat tegen de meest gunstige voorwaarden en condities kan worden geleend. Als voorwaarde is het van belang dat gemeente Dronten een financieel gezonde gemeente is en blijft. Waar leggen we de focus op in 2026? We leggen de focus op een nog realistischere uitvoerbaarheid van de begroting. Het opstellen en inschatten van realistische ramingen op het gebied van zowel lasten als baten is een continu proces. Onderdeel hiervan zijn de risico’s die hierbij lopen die nog niet concreet genoeg zijn om een voorziening voor te vormen of de lasten voor te begroten. Deze risico’s worden opgenomen in de Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. In 2026 zal externe financiering aangetrokken moeten worden om aan de gestelde doelen ten aanzien van de investeringsopgaven te kunnen werken. We werken aan de benodigde uitgangspunten om een financiering tegen de meest gunstige condities en voorwaarden af te sluiten.
Hierbij wordt niet alleen naar de huisbankier gekeken, maar ook naar diverse andere marktpartijen waar we als gemeente een financieringscontract mogen afsluiten.
Verbonden partijen programma 0 Verbonden partij
Type
Alliander N.V.
Vennootschappen/Coöperaties
Gemeenschappelijk Belastingkantoor Lococensus Tricijn (GBLT)
Gemeenschappelijke regelingen
Het Flevolands Archief (HFA)
Gemeenschappelijke regelingen
Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG)
Verenigingen
Vitens N.V.
Vennootschappen/Coöperaties
Programmabegroting 2026
32
Wat gaat programma 0 kosten? Bedragen x €1.000 Lasten en Baten
Realisatie 2024
Begroting na wijziging 2025
Primaire begroting 2026
Primaire begroting 2027
Primaire begroting 2028
Primaire begroting 2029
0A Bestuur
-3.213
-2.829
-2.957
-2.857
-2.917
-2.857
0B Burgerzaken
-3.052
-3.458
-3.360
-3.261
-3.003
-3.003
0C Overhead
Lasten
-21.787
-22.601
-23.135
-21.548
-21.599
-21.313
0D Gemeentelijke belastingen
-686
-690
-581
-600
-620
-641
0H Economische ontwikkeling
-69
-30
-22
-22
-22
-22
-3.061
-727
-754
-821
-938
-1.035
0
0
0
0
0
0
-2.920
-1.814
-2.198
-3.108
-2.449
-1.887
-34.788
-32.149
-33.007
-32.217
-31.548
-30.758
0T Wonen en bouwen 0X Historische functionele indeling 0Z Algemene uitkering, treasury en overige baten en lasten Totaal Lasten Baten 0A Bestuur
187
0
0
0
0
0
0B Burgerzaken
947
1.019
1.064
1.109
828
828
0C Overhead
570
154
113
113
113
113
0D Gemeentelijke belastingen
15.143
16.896
17.803
17.803
17.803
17.803
0H Economische ontwikkeling
449
161
191
191
191
191
0T Wonen en bouwen
145
137
159
159
207
212
99.330
99.442
101.924
101.500
99.768
101.197
116.771
117.810
121.254
120.875
118.909
120.344
81.983
85.661
88.257
88.668
87.371
89.596
1.236
1.310
0
0
0
0
9.114
2.596
1.132
1.132
1.132
1.132
0Z Algemene uitkering, treasury en overige baten en lasten Totaal Baten Saldo Lasten en Baten programma 0 Stortingen 0Z Algemene uitkering, treasury en overige baten en lasten Onttrekkingen 0Z Algemene uitkering, treasury en overige baten en lasten Saldo Reserves programma 0 Resultaat programma 0
Programmabegroting 2026
7.878
1.286
1.132
1.132
1.132
1.132
89.861
86.947
89.379
89.790
88.493
90.718
33
Overhead Tot dit taakveld behoren de kosten van overhead, dat wil zeggen alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van medewerkers in het primaire proces. Om de raad op eenvoudige wijze meer inzicht te geven in de totale kosten van de overhead voor de gehele organisatie en ook meer zeggenschap over die kosten te geven, wordt in het BBV voorgeschreven dat vanaf het programmaplan 2017 een apart overzicht moet worden opgenomen van de kosten van de overhead. In de programma’s worden de kosten opgenomen die betrekking hebben op het primaire proces. Om vast te stellen welke kosten verband houden met de sturing en ondersteuning van het primaire proces en zodoende gerekend kunnen worden tot de overhead, wordt een definitie van de overhead geïntroduceerd. De definitie voor overhead luidt: alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. In totaal bedraagt deze toerekening van overhead € 23,6 miljoen, waarvan € 13,1 miljoen bestaat uit de salariskosten van medewerkers binnen ondersteunende teams en € 10,5 miljoen uit materiële overhead. In de tabel hierna is een uitsplitsing weergegeven naar de verschillende overhead onderdelen (salariskosten): Overhead
2024*
2025**
2026
Salariskosten van medewerkers ondersteunende teams
10.400
13.000
13.100
Materiële overhead
11.400
9.000
10.500 (1)
Totale overhead
21.800
22.000
23.600
Begrotingssaldo
164.493
156.301
171.700
13%
14%
14%
Overheadpercentage *Betreft realisatie **Betreft begroting na wijziging (1) na toe te rekenen activa aan taakvelden
Overheadpercentage De kosten van overhead kunnen worden uitgedrukt in een percentage. Het BBV schrijft voor dat hiervoor een indicator moet worden opgenomen in de begroting. Deze indicator (zie ook onderdeel BBV-indicatoren) zet de totale overheadkosten af tegen het totaal van de lasten exclusief toevoegingen aan reserves (begrotingssaldo). Dit levert een percentage op van 14% voor 2026. In de BBV-definitie wordt elke leidinggevende voor 100% toegerekend aan de overhead. Het overheadpercentage voor de kostendekkendheid van de tarieven van de bestemmingsheffingen en de doorbelasting naar de grondexploitaties is 69%. Voor de berekening van dit percentage worden de totale overheadkosten gerelateerd aan de totale salarislasten, exclusief de salarislasten van medewerkers binnen de ondersteunende teams.
Programmabegroting 2026
34
Specificatie overhead
2026
Leidinggevenden en managementondersteuning primair proces (hiërarchisch)
3.341
P&O/HRM
1.718
Facilitaire zaken en Huisvesting (incl. beveiliging)
844
Informatievoorziening en automatisering (ICT)
1.959
Financiën, Toezicht en Controle gericht op de eigen organisatie
1.911
Juridische zaken
855
Bestuurszaken en bestuursondersteuning
1.015
Interne en externe communicatie m.u.v. klantcommunicatie
866
Informatiebeheer (DIV)
533
Inkoop (incl. aanbesteding en contractmanagement)
411
Overig (o.a. detacheringen, bovenformatief, programma Dienstverlening, Wet banenafspraak)
227
Totaal salariskosten van ondersteunende medewerkers
13.679
Toerekening salariskosten overhead aan grondexploitaties
-618
Totaal salariskosten van ondersteunende medewerkers, na toerekening grondexploitaties
13.061
Overzicht mutaties reserves Op dit taakveld worden alle toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves geboekt die verband houden met taakvelden (met uitzondering van taakveld 0.11) in de programma's 0 tot en met 8. In de onderstaande tabel worden de mutaties reserves (taakveld 0.10) inzichtelijk gemaakt: Bedragen x €1.000 Lasten en baten (x € 1.000)
Realisatie 2024
Primaire begroting 2025
Primaire begroting 2026
Primaire begroting 2027
Primaire begroting 2028
Primaire begroting 2029
Stortingen Mutaties reserves programma 0
1.236
0
0
0
0
0
Mutaties reserves programma 2
143
0
0
0
0
0
Mutaties reserves programma 3
2.003
0
30
95
75
83
Mutaties reserves programma 4
654
579
0
0
0
0
Mutaties reserves programma 5
4.235
10
10
10
10
10
Mutaties reserves programma 6
1.164
0
0
0
0
0
Mutaties reserves programma 8
2.332
15
905
1.428
816
258
11.767
603
945
1.533
901
351
Mutaties reserves programma 0
9.114
1.297
1.132
1.132
1.132
1.132
Mutaties reserves programma 1
256
41
41
41
41
41
Mutaties reserves programma 2
57
49
49
49
49
49
Mutaties reserves programma 3
0
0
30
95
75
83
Mutaties reserves programma 4
55
6
6
6
6
6
Mutaties reserves programma 5
1.859
574
463
463
463
463
Mutaties reserves programma 6
2.202
0
155
110
110
110
Mutaties reserves programma 7
305
0
0
0
0
0
Mutaties reserves programma 8
7.666
0
915
1.413
801
243
21.514
1.967
2.790
3.308
2.676
2.126
9.747
1.364
1.845
1.775
1.775
1.775
Totaal stortingen Onttrekkingen
Totaal onttrekkingen Saldo mutaties reserves
Programmabegroting 2026
35
Overzicht Algemene Dekkingsmiddelen Overeenkomstig artikel 8 lid 5 BBV bevat het overzicht algemene dekkingsmiddelen de volgende componenten: 1. Lokale heffingen, besteding niet gebonden 2. Algemene uitkering 3. Dividend 4. Saldo financieringsfunctie (rente) 5. Overige algemene dekkingsmiddelen Voor wat de gemeentelijke heffingen betreft, dit zijn met name de onroerende zaakbelastingen, toeristenbelasting en forensenbelasting. Deze heffingen kennen, in tegenstelling tot heffingen als het rioolrecht en de afvalstoffenheffing, geen vooraf bepaald bestedingsdoel. De niet vrij aanwendbare heffingen worden, evenals de ontvangsten van de specifieke uitkeringen in de programma’s, waar ze voor een deel de kosten dekken, onder de baten verantwoord. In de volgende tabel staan de middelen die vrij besteedbaar zijn. Overzicht algemene dekkingsmiddelen (x € 1.000)
Realisatie 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
Begroting 2029
Lasten Algemene dekkingsmiddelen Lokale heffingen waarvan de besteding niet gebonden is
-15
0
-546
-564
-582
-602
Saldo van financieringsfunctie
-3.634
-732
-1.202
-2.096
-1.617
-1.055
-239
-272
-280
-280
-280
-280
-3.888
-1.004
-2.028
-2.940
-2.480
-1.937
Algemene uitkeringen
89.280
88.889
95.193
94.963
93.211
94.797
Lokale heffingen waarvan de besteding niet gebonden is
17.713
17.354
20.496
20.496
20.496
20.496 250
Overige algemene dekkingsmiddelen Subtotaal Algemene dekkingsmiddelen Lasten Baten Algemene dekkingsmiddelen
Dividend
619
250
250
250
250
Saldo van financieringsfunctie
3.632
1.113
1.085
892
861
705
Overige algemene middelen
5.797
5.303
5.395
5.395
5.445
5.445
Subtotaal Algemene dekkingsmiddelen Baten
117.041
112.908
122.420
121.996
120.263
121.693
Saldo baten en lasten Algemene dekkingsmiddelen
113.153
111.904
120.392
119.056
117.783
119.756
Programmabegroting 2026
36
Programma 1 Veiligheid
Programma inleiding Het maatschappelijk effect wat we nastreven is dat onze inwoners wonen in een toegankelijke en veilige leefomgeving en een betrouwbare, dienstbare lokale overheid ervaren. Sociale cohesie speelt hierin een sleutelrol, omdat het wederzijds begrip, veiligheid en welzijn versterkt. Door proactief maatschappelijke ontwikkelingen te signaleren en hierop bij te sturen, bouwen we aan een toekomstbestendige gemeenschap.
Programmabegroting 2026
37
Samenwerking met partners, zoals de Veiligheidsregio Flevoland (VRF), is daarbij essentieel om effectief en daadkrachtig te handelen. Dit programma richt zich op het versterken van een gemeentelijke organisatie die snel en daadkrachtig inspeelt op veiligheidsuitdagingen en maatschappelijke veranderingen. Door aandacht te hebben voor het behoud van veiligheid, ruimtelijke samenhang en leefbaarheid, wordt een gemeenschap gecreëerd waar inwoners zich thuis voelen.
Pakket 1E Rampenbestrijding en crisisorganisatie Inhoud Om inwoners in een veilige leefomgeving te laten leven, is het belangrijk om goed voorbereid te zijn op eventuele rampen of crises. Crisisbeheersing is het geheel van maatregelen en voorzieningen, met inbegrip van de voorbereiding daarop, dat het gemeentebestuur of het bestuur van een Veiligheidsregio in een crisis ter handhaving van de openbare orde neemt. Het programma omvat alle activiteiten die hierop gericht zijn. De goede samenwerking met de Veiligheidsregio Flevoland en andere (veiligheids)partners vormt hierbij een belangrijk onderdeel. Beleidsuitgangspunten Het beleidsplan 2025-2028 van de Veiligheidsregio Flevoland (VRF) vormt een belangrijke kapstok voor ons lokale gemeentelijke beleid. Speerpunten in dit beleidsplan zijn een veilige leefomgeving, toekomstbestendige crisisbeheersing, toekomstbestendige brandweerzorg en een wendbare organisatie. Hierbij wordt ook een beroep gedaan op het veiligheidsbewustzijn en zelfredzaamheid van de inwoner. Wat willen we bereiken? We zijn voorbereid op rampen en crises 1) In 2026 zijn alle crisisoefeningen geëvalueerd en zijn alle leerpunten doorgevoerd naar de praktijk of onderdeel van een verbeterplan. Hoe meten we dit? Dit wordt gemeten aan de hand van de kwalitatieve evaluaties na de verschillende crisisoefeningen. Toelichting Een crisis of ramp gebeurt vaak onverwachts.
Daarom is het belangrijk om regelmatig te oefenen en te trainen, om zo voorbereid te zijn op verschillende scenario’s. Dit gebeurt zowel per taakorganisatie als gemeentebreed. Na elke oefening volgt een evaluatie, zodat de ‘lessons learned’ meegenomen kunnen worden in planvorming, checklisten en processen. Waar leggen we de focus op? Door de toenemende complexiteit van mogelijke crises wordt het steeds duidelijker dat crisismanagement een brede maatschappelijke verantwoordelijkheid is en niet alleen berust bij een gemeente of veiligheidsregio. Dit vraagt ook van onszelf om de focus te verbreden van binnen naar buiten. Landelijk en regionaal zijn er al verschillende projecten opgestart rondom maatschappelijke weerbaarheid, die de komende jaren ook lokaal zullen moeten landen. Daarbij wordt de nieuwe opzet van de crisisorganisatie verder geïmplementeerd. Tot slot zal ook volgend jaar de toekomstbestendige brandweerzorg vanuit de veiligheidsregio een belangrijk vraagstuk blijven. Het uitblijven van besluitvorming over Rijksfinanciering voor het Verplichtend Karakter legt mogelijk weer negatieve druk op gemeentelijke financiële bijdrage.
Programmabegroting 2026
38
Pakket 1F Integraal veiligheidsbeleid en openbare orde Inhoud In dit pakket staat een veilige leefomgeving voor mens en dier centraal, waarbij wordt ingezet op preventie en handhaving van de openbare orde en veiligheid en dierenwelzijn. Daarbij is ook een betrouwbare en dienstbare lokale overheid van belang. Belangrijke thema’s daarbij zijn digitale veiligheid, ondermijning, maatschappelijke onrust, zorg & veiligheid en evenementen. Beleidsuitgangspunten Het Integraal Veiligheidsbeleid 2024-2027 (IVB) vormt de beleidsmatige kapstok voor dit programma, waarin ook de samenwerking met de gemeenten Urk en Noordoostpolder, het Openbaar Ministerie, de politie en diverse andere veiligheidspartners centraal staat. Voor toezicht en handhaving wordt uitvoering gegeven aan het uitvoeringsprogramma VTH 2025. Wat willen we bereiken? Leefbaarheid in de gemeente 1) Onze inwoners beoordelen de leefbaarheid in onze gemeente gemiddeld met een 7,5. Hoe meten we dit? Gemiddeld rapportcijfer Landelijke Veiligheidsmonitor Dronten District Flevoland
2014
2019
2023
2026
7,5
7,6
7,8
≥7,5
x
7,5
7,5
≥7,5
De gemeente Dronten neemt elke vier jaar deel aan de Landelijke Veiligheidsmonitor. De veiligheidsmonitor is een bevolkingsonderzoek naar veiligheid, leefbaarheid en slachtofferschap van veelvoorkomende criminaliteit. Toelichting De kern van dit programma is het waarborgen van een veilige woon- en leefomgeving voor onze inwoners. Het gemiddelde rapportcijfers over de leefbaarheid geeft een beeld van het gevoel van veiligheid in onze gemeente. Het gemiddelde rapportcijfer in District Flevoland ligt al een aantal jaar rond de 7,5. Voor Dronten wordt gestreefd naar een handhaving van dit niveau van het veiligheidsgevoel en in 2027 zullen we weer deelnemen aan de Landelijke Veiligheidsmonitor. Daarbij plaatst het college wel één kanttekening: het veiligheidsgevoel gaat over de subjectieve veiligheid en is daardoor lastig te sturen. Een incident of ingrijpende gebeurtenis kan van grote invloed zijn op het gevoel van veiligheid. De objectieve en subjectieve veiligheid kunnen daardoor uiteenlopen. Waar leggen we de focus op? Vanuit de verschillende thema’s van het IVB wordt gewerkt aan een veilige woon- en leefomgeving in Dronten. Daarbij is het belangrijk om de buitenwereld naar binnen te halen, door sámen met inwoners en ondernemers de leefbaarheid in onze gemeente te versterken.
Ook in 2026 blijft het college hier op inzetten, bijvoorbeeld door het uitrollen van nieuwe Keurmerk Veilig Ondernemen trajecten (KVO’s) en Bondgenoten projecten.
Programmabegroting 2026
39
Criminaliteit 2) We verminderen de voedingsbodem en gelegenheidsstructuren voor ondermijnende criminaliteit. Hoe meten we dit? 2023
2024
Aantal ontvangen meldingen 1
10
23
Aantal opgelegde bestuursrechtelijke maatregelen
3
2
1: Het aantal meldingen/signalen ontvangen via Meld Misdaad Anoniem en Fixi
Toelichting Ondermijning verstoort de sociale cohesie, ondermijnt het vertrouwen in de rechtstaat en brengt de veiligheid van inwoners in gevaar. Criminelen maken misbruik van (legale) bedrijven, diensten of locaties bij het uitvoeren van criminele activiteiten of het witwassen van geld, waardoor ondernemers grote economische schade kunnen oplopen. Ondermijnende criminaliteit is een ingewikkeld vraagstuk en constant in ontwikkeling doordat zich nieuwe vormen voordoen, zoals de toenemende verwevenheid met digitale criminaliteit. De vermenging van de onder- en bovenwereld maakt het ingewikkeld om grip te krijgen op de omvang van ondermijning in onze gemeente, je kunt immers niet meten wat niet zichtbaar is. Desondanks willen we beter inzicht in het effect van de aanpak van georganiseerde criminaliteit. Met het volgen van de ontwikkelingen van het aantal ontvangen meldingen en aantal opgelegde bestuursrechtelijke maatregelen, zetten we daarin een volgende stap. De cijfers kunnen twee kanten op worden uitgelegd. Meer ontvangen meldingen zou een indicatie van een toename van ondermijnende criminaliteit kunnen betekenen, maar het kan ook betekenen dat de meldingsbereidheid van onze inwoners en ondernemers is verbeterd. Aanvullend zal daarom altijd een nadere toelichting volgen op deze indicatoren.
De gemeente heeft niet alleen een belangrijke rol in het bestrijden van ondermijnende criminaliteit, maar ook bij het versterken van de weerbaarheid van zowel onze inwoners en ondernemers als onze eigen organisatie. Dit gebeurt samen met een breed netwerk van (veiligheids)partners, waarbij de Flevolandse Norm 2.0 de basis vormt voor onze integrale aanpak om de voedingsbodem en gelegenheidsstructuren voor ondermijnende criminaliteit in Dronten te verminderen. Waar leggen we de focus op? In 2026 worden de mogelijkheden om meer informatiegestuurd te werken onderzocht, waardoor de integrale controles, bestuurlijk instrumentarium en andere maatregelen effectiever en efficiënter ingezet kunnen worden. Hiermee wordt ook het zicht op ondermijnende praktijken in onze gemeente vergroot, bijvoorbeeld in kwetsbare gebieden als het buitengebied en bedrijventerreinen. Daarnaast wordt ingezet op het versterken van de weerbaarheid van onze inwoners en ondernemers en de eigen organisatie door middel van trainingen en interventies, zoals de Week van het Buitengebied. Ook wordt het Bibob-beleid geactualiseerd.
Programmabegroting 2026
40
Weerbaarheid 3) We versterken de weerbaarheid van onze inwoners tegen digitale criminaliteit. Hoe meten we dit? Meldingen digitale criminaliteit2
2023
2024
189
210
2: De politie registreert cijfers over digitale criminaliteit pas sinds 2023 als aparte categorie.
Toelichting De onlinewereld is in alle opzichten verweven met de fysieke wereld en de digitale afhankelijkheden maken ons kwetsbaar voor cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit. Deze vormen van criminaliteit raken steeds meer mensen en inmiddels worden er net zoveel mensen slachtoffer van digitale criminaliteit als van traditionele misdrijven, waarbij de impact van onlinecriminaliteit op slachtoffers vaak wordt onderschat. Omdat veel mensen uit schaamte of onwetendheid geen aangifte doen, geven de huidige cijfers over digitale criminaliteit tegelijkertijd slechts beperkt inzicht in de werkelijke omvang van de problematiek. Dit maakt het des te urgenter om als gemeente in te zetten op het weerbaar maken van zowel inwoners en bedrijven, als de eigen gemeenteorganisatie tegen (de gevolgen van) cybercriminaliteit en mogelijke daaruit voortkomende maatschappelijke ontwrichting. Waar leggen we de focus op? Ook in 2026 ligt de focus op het versterken van de weerbaarheid van onze inwoners tegen cybercriminelen, met extra oog voor kwetsbare doelgroepen als jongeren, ouderen en ondernemers. We zien namelijk dat deze doelgroepen vaak slachtoffer worden van cybercriminelen. In 2026 wordt minimaal één interventie per doelgroep ingezet. Daarnaast wordt geïnvesteerd in de digitale weerbaarheid van de gemeentelijke organisatie, in nauwe samenwerking met de afdeling IM.
Veilige samenleving 4) We bevorderen een veilige samenleving waarin inwoners de juiste zorg en ondersteuning krijgen. Hoe meten we dit? 2021
2022
2023
2024
Aantal meldingen jongerenoverlast
323
355
279
370
Aantal meldingen overlast door personen met onbegrepen gedrag
159
216
462
406
Toelichting De samenleving polariseert, migratie en armoede nemen toe waar anderzijds de capaciteit bij zorgpartners verminderd. Hierdoor neemt het aantal inwoners met multicomplexe problematiek op het snijvlak van zorg en veiligheid toe. Het college wil voorkomen dat deze mensen tussen wal en schip vallen en daardoor zorgen voor overlast in de wijk. Dit vraagt niet alleen om vroegtijdig signaleren en gerichte (preventieve) interventies, maar ook intensieve samenwerking met onze zorg- en veiligheidspartners. Hiermee wordt beoogd om het aantal overlastmeldingen te verminderen. Echter is deze aanpak geen quick-fix en kunnen effecten pas na een langere periode zichtbaar worden. Waar leggen we de focus op? Het blijkt dat een klein deel van de jongeren in onze gemeente zorgt voor serieuze overlast en dat de traditionele aanpak weinig effect heeft op deze zogeheten groep ‘2% jeugd’. In 2026 ligt de focus op het in kaart brengen van de 2% jeugd en het inzetten van passende interventies voor deze doelgroep.
Programmabegroting 2026
41
De inzet van interventiespecialisten wordt gecontinueerd en er wordt gekeken naar de borging van deze werkwijze en expertise op langere termijn. Door middel van onder andere de persoonsgerichte aanpak (PGA) wordt ingezet op het versterken van de sociale cohesie en leefbaarheid in wijken door gerichte ondersteuning en individuele maatwerkoplossingen voor inwoners met multi-problematiek. Ook zullen de aanbevelingen vanuit de Fenomeenanalyse radicalisme en extremisme Flevoland verder worden opgepakt. Grote en kleine evenementen verlopen veilig 5) In 2026 hebben er geen grote of kleine evenementen plaatsgevonden die niet als goed of veilig zijn beoordeeld. Hoe meten we dit? Dit meten we aan de hand van de kwalitatieve evaluaties die na alle vergunningsplichtige evenementen plaatvinden. Toelichting Naast de internationaal bekende evenementen als de Pinksterconferentie, Defqon.1 en Lowlands, worden in de drie dorpen elk jaar gezellige grote en kleine evenementen georganiseerd. Een goed en veilig verloop van deze evenementen is daarbij onze eerste prioriteit. Met grote evenementen met tienduizenden bezoekers is het geheel uitbannen van incidenten niet realistisch. Samen met de hulpdiensten en evenementenorganisatoren wordt gestreefd naar het zo veel mogelijk minimaliseren van de risico’s. Na elk vergunningsplichtig evenement vindt daarom tevens een kwalitatieve evaluatie plaats.
Waar leggen we de focus op? Het is van belang om ook in de toekomst snel en flexibel in te kunnen spelen op de ontwikkelingen binnen het dynamische speelveld van de evenementensector. Eind 2025 wordt de herijking van de gemeentelijke beleidsregels afgerond en in de loop van 2026 zullen de aanpassingen (waar nodig) landen in het vergunningentraject. Daarbij wordt aandacht besteed aan het verbeteren van dit traject door een aantal stappen te digitaliseren, om zo de regeldruk voor organisatoren te verminderen. Daarnaast is er aandacht voor betere monitoring van geluidsniveaus tijdens grote Cevenementen, om zo effectiever te kunnen handhaven. Beleidsuitgangspunten dierenwelzijn De uitgangspunten van dierenwelzijn zijn gebaseerd op een beleidsontwikkeling waarin de minimale invulling van de gemeentelijke zorgplicht ten aanzien van dierenwelzijn omgezet wordt in een proactieve focus op 6 hoofdthema's:
Zorgplicht en opvang van dieren; Omgevingsbeleid en openbare ruimte (hittestress, hondenuitlaat paden, voorzieningen voor bevers etc.); Beleid voor zwerfdieren en exoten (preventie van dierenleed); Handhaving en meldstructuur; Educatie en bewustwording (voorlichting over dieren, verantwoord huisdierenbezit); Strategisch beleid (integrale afstemming door opstellen van gemeentelijke dierenwelzijnsnota). Deze hoofdthema’s worden concreet uitgewerkt in een Uitvoeringsprogramma Dierenwelzijn.
Programmabegroting 2026
42
Wat willen we bereiken? Dierenwelzijn 6) In 2026 wordt het Uitvoeringsprogramma dierenwelzijn opgeleverd. Toelichting Dierenwelzijn is belangrijk voor het welzijn van mens en dier en voor de leefbaarheid en veiligheid in de gemeente. Bovendien biedt het kansen voor de sociale cohesie en het gemeenschapsgevoel. De gemeente Dronten zet in op een samenleving waarin mens en natuur op een duurzame en respectvolle wijze samenleven, zowel in dorpskernen als in het buitengebied. Het vraagt om een integrale benadering waarbij bewustwording, samenwerking en een diervriendelijk ingerichte omgeving centraal staan. Het genoemde Uitvoeringsprogramma wordt een document waarin concreet beschreven gaat worden hoe vanuit de hoofdthema's, abstracte visies en ambities in relatie tot de wetgeving beleidsdoelen gerealiseerd kunnen/gaan worden met een transparante houding naar de inwoners en stakeholders. Waar leggen we de focus op? In samenwerking met Aeres Hogeschool zal op basis van een keuzescenario vanuit het visiedocument Samenleven met dieren - Bouwstenen voor gemeenschappelijk dierenwelzijnsbeleid een Uitvoeringsprogramma dierenwelzijn voor 2026 worden opgesteld. In dit Uitvoeringsprogramma zal, naast de huidige beleidsmatige elementen (de wettelijke taken), het accent komen te liggen op een meer wetenschappelijke benadering inzake dierenwelzijn op basis van het Vijf Domeinen Model.
Daarnaast is er momenteel een haalbaarheidsstudietraject om als gemeente compensatie te geven op medische kosten voor huisdieren (voornamelijk honden en katten) voor inwoners met een laag inkomen (bijstandsniveau). De verwachting is dat komend najaar meer duidelijkheid ontstaat of en op welke wijze deze compensatie is te formaliseren in het uitvoeringsbeleid Armoedebestrijding gerelateerd aan dierenwelzijn.
Programmabegroting 2026
43
Verbonden partijen programma 1 Verbonden partij
Type
Veiligheidsregio Flevoland (VRF)
Gemeenschappelijke regelingen
Wat gaat programma 1 kosten? Bedragen x €1.000 Lasten en Baten
Realisatie 2024
Begroting na wijziging 2025
Primaire begroting 2026
Primaire begroting 2027
Primaire begroting 2028
Primaire begroting 2029
1E Rampenbestrijding en crisisorganisatie
-3.665
-4.390
-4.245
-3.935
-3.933
-3.930
1F Integraal veiligheidsbeleid en openbare orde
-3.027
-3.409
-3.327
-3.155
-3.040
-3.040
Totaal Lasten
-6.692
-7.798
-7.573
-7.090
-6.973
-6.970
1E Rampenbestrijding en crisisorganisatie
130
126
126
126
126
126
1F Integraal veiligheidsbeleid en openbare orde
803
192
70
70
70
70
Lasten
Baten
Totaal Baten Saldo Lasten en Baten programma 1
933
318
196
196
196
196
-5.759
-7.480
-7.376
-6.894
-6.776
-6.774
Onttrekkingen 1Z Niet in pakketjes opgenomen Resultaat programma 1
Programmabegroting 2026
256
41
41
41
41
41
-5.503
-7.439
-7.335
-6.852
-6.735
-6.733
44
Programma 2 Verkeer, vervoer en waterstaat
Programma inleiding Het maatschappelijke effect wat we nastreven is dat onze inwoners leven in een toegankelijke en veilige leefomgeving. Een goede infrastructuur is hiervoor cruciaal, vooral in het licht van de groei van Dronten. Dit betekent dat wordt ingezet op het waarborgen van een omgeving waarin inwoners zich vrij kunnen bewegen in een openbare ruimte die gezondheid en sociale cohesie bevordert. Dit programma richt zich op het ontwikkelen van een toekomstbestendige mobiliteit die aansluit bij de groeiende behoeften van inwoners en bedrijven. Naarmate Dronten groeit, zal de druk op de bestaande infrastructuur toenemen. Een goed functionerende en duurzame infrastructuur is nodig om de mobiliteit, bereikbaarheid en verkeersveiligheid te waarborgen. Door te bouwen aan een veilige, toegankelijke en milieuvriendelijke infrastructuur, draagt dit programma bij aan de gezonde leefomgeving voor mens, plant en dier én draagt deze bij aan een goed vestigingsklimaat.
Programmabegroting 2026
45
Pakket 2G Verkeer en vervoer Inhoud Het maatschappelijke effect wat we nastreven is dat onze inwoners leven in een toegankelijke en veilige leefomgeving. Een goede infrastructuur is hiervoor cruciaal, vooral in het licht van de groei van Dronten. Dit betekent dat wordt ingezet op het waarborgen van een omgeving waarin inwoners zich vrij kunnen bewegen in een openbare ruimte die gezondheid en sociale cohesie bevordert. Dit programma richt zich op het ontwikkelen van een toekomstbestendige mobiliteit die aansluit bij de groeiende behoeften van inwoners en bedrijven. Naarmate Dronten groeit, zal de druk op de bestaande infrastructuur toenemen. Een goed functionerende en duurzame infrastructuur is nodig om de mobiliteit, bereikbaarheid en verkeersveiligheid te waarborgen. Door te bouwen aan een veilige, toegankelijke en milieuvriendelijke infrastructuur, draagt dit programma bij aan de gezonde leefomgeving voor mens, plant en dier én draagt deze bij aan een goed vestigingsklimaat. Beleidsuitgangspunten De beleidsuitgangspunten zijn vastgelegd in het vigerende Gemeentelijk Verkeer en Vervoerplan 2017-2027 (GVVP). Verkeersbeleid is nadrukkelijk geen doel op zich maar ondersteunend aan het bereiken van doelen op sociaal, economisch en ruimtelijk beleid. Het bevorderen van duurzame mobiliteit is een speerpunt.
De gemeente wil vooral dat er meer gebruik wordt gemaakt van de fiets, elektrische auto en het Openbaar Vervoer (OV). Verder wordt er invulling gegeven aan een visie op mobiliteit in het kader van Dronten 2050. Dit zal door middel van een verkenning worden opgezet en medio 2026 worden uitgevoerd. De uitkomsten zullen daarbij ook worden meegenomen in het proces van de Omgevingsvisie. Wat willen we bereiken? De verkeersveiligheid in Dronten is op orde 1) In 2026 zijn er geen ernstige verkeersslachtoffers door toedoen van de gemeentelijke infrastructuur. Hoe meten we dit? 2021
2022
2023
2024
2025
2026
Ongevallen met letsel
13
11
10
14
<14
<14
Aantal gewonden
14
13
12
14
<14
<14
Toelichting De gemeente evalueert jaarlijks de ernstige ongevallen binnen de gemeente grenzen. Daar waar er sprake zou kunnen zijn van slachtoffers door toedoen van de gemeentelijke infrastructuur worden beheersmaatregelen getroffen, bijvoorbeeld door het verlagen van snelheid op buitenwegen en de aanleg van snelheidsremmende maatregelen op drukke kruispunten. Het omlaag brengen van ongevallen hebben wij als gemeente niet altijd controle op. Vaak treden ongevallen op door menselijk falen (bijvoorbeeld hardrijden, alcohol, afleiding door telefoongebruik et cetera). Daar waar we invloed kunnen hebben, passen we dit aan. Door ernstige ongevallen te evalueren, krijgen we inzicht in de toedracht en kunnen we bijsturen waar nodig. In bovenstaande tabel is het letselongevallen beeld te zien van de afgelopen jaren (2019 – 2024). Landelijk is er een licht stijgende trendlijn waarneembaar. Onze trendlijn is vanaf 2019 dalend en vanaf 2020 blijft het redelijk stabiel. Elk letselongeval is er één te veel. Daarom streven we naar een verdere daling van het aantal letselongevallen/ gewonden.
Programmabegroting 2026
46
Waar leggen we de focus op? Real Time Traffic Information (RTTI) De gemeente heeft de verantwoordelijkheid om te voldoen aan de Europese wetgeving voor Real Time Traffic Information (RTTI) en een veilige en duurzame leefomgeving te waarborgen. Deze wetgeving vereist dat actuele en betrouwbare verkeersgegevens beschikbaar worden gesteld. Dit is belangrijk voor verkeersveiligheid, doorstroming en milieubelasting. Het niet naleven van deze verplichtingen kan leiden tot juridische en financiële risico's en verminderde verkeersveiligheid. De wetgeving is aangescherpt en vereist nu strengere eisen aan verkeersdata. Dit betekent dat de gemeente haar systemen moet upgraden om aan de wetgeving te voldoen. Dit sluit aan bij het gemeentelijk beleid op het gebied van mobiliteit, duurzaamheid en veiligheid. Investeren in real-time data biedt kansen voor innovatie en verbetert de samenwerking met verkeerscentrales. Door nu hierop in te zetten, wordt voldaan aan wetgeving, kan de verkeersveiligheid worden verbeterd en de duurzaamheidsdoelstellingen van de gemeente worden ondersteund. Tevens sluit dit aan bij de plannen met betrekking tot informatiseren en digitalisering en het datagedreven werken zoals eerder vermeld onder pakket 0C en het gestelde onder Paragraaf informatisering.
Wegenonderhoud De Boeg met fietsstroken en snelheidsremmende maatregelen In 2026 vindt er wegenonderhoud plaats aan De Boeg. Om de fietser een duidelijke positie te geven op de rijbaan worden er fietsstroken aangebracht. Daarnaast wordt het wegprofiel versmald en komen er snelheidsremmende maatregelen om de toegestane snelheid van 30 km/u meer af te dwingen. Het aanbrengen van de fietsstroken is op De Boeg ook benoemd als opgave in uitvoeringsprogramma van het Gemeentelijk Verkeeren Vervoersplan (GVVP). Er is een passend fietsnetwerk 2) In 2026 wordt Dronten als fietsgemeente beoordeeld met minimaal een 7,4. Hoe meten we dit? De Fietsersbond voert om de twee jaar een onderzoek uit naar de beste fietsgemeente van Nederland. De beoordeling betreft een gemiddelde van verschillende thema’s.
Dronten
2022
2024
2026
7,1
7,2
7,4
Toelichting In 2022 scoorden we nog een 7,1. De fietsers in Dronten geven in 2024 een 7+ als cijfer. Deze score is goed voor een gedeelde tweede plaats binnen Flevoland. We scoren vooral goed op het gebied van veiligheid, fietsbeleving en infrastructuur. Een veilige fietsomgeving voor alle fietsers, inclusief scootmobielen en kinderen en voor recreatief fietsen. Naast de hieronder genoemde focuspunten zetten we als gemeente ook structureel in op verkeerseducatie voor jong en oud (praktisch verkeersexamen, verkeersquiz, e-bike cursus senioren et cetera).
Programmabegroting 2026
47
Waar leggen we de focus op? Uitbreiding fietsenstalplaatsen station Er is al jaren een tekort aan fietsenstalplaatsen bij het station. Vanwege dit tekort is de uitbreiding noodzakelijk. Een adequate stalling draagt hieraan bij. Uit onderzoek is gebleken dat de bestaande 3 fietsparkeerlocaties kunnen worden uitgebreid met 228 fietsparkeerplaatsen (van 1.168 naar 1.396) en het aantal fietskluizen met 40 stuks (van 64 naar 104). Behalve de uitbreiding van fietsenstalplaatsen bij het station wordt het OV-fiets aanbod uitgebreid van 8 naar 16 OV-fietsen in samenwerking met NS. Hoogwaardige fietsroute Lelystad – Dronten - Kampen In 2025 is er gestart met een provinciale verkenning van een hoogwaardige fietsroute tussen Lelystad – Dronten – Kampen. De verkenning moet leiden tot een (technisch) haalbaar tracé met een schetsontwerp en kostenraming. Er is duurzame mobiliteit met ruimte voor elektrisch vervoer 3) In 2026 zijn er minimaal 7 publieke laadpalen per 1000 inwoners. Hoe meten we dit? Aantal (semi)publieke laadpalen per 1.000 inwoners
2023
2024
2025
2026
5,3
6,2
5,9
7
Toelichting Het aantal inwoners dat een elektrische auto heeft, neemt toe in de gemeente. Ter vergelijking: in 2019 reden er 3 elektrische auto’s per 1.000 inwoners rond. In 2024 is dit gestegen naar 25 elektrische auto’s per 1.000 inwoners. Dit blijkt ook uit de stijgende lijn in plaatsing van openbare laadpalen. In 2019 was dit aantal nog 1,8 laadpalen per 1.000 inwoners. In 2024 ligt dit op 6,2 laadpalen per 1.000 inwoners. Waar leggen we de focus op? Uitbreiding van het aantal openbare laadpalen Dit is vraagafhankelijk, op verzoek van een bewoner die geen mogelijkheid heeft om op eigen terrein te kunnen laden. Gezien de stijgende lijn die de afgelopen jaren is geweest, verwachten we dat deze groei zal doorzetten. Er zijn goede OV-verbindingen 4) In 2026 is minimaal 55% van de inwoners tevreden met de kwaliteit van het OV. 5) In 2026 is minimaal 60% van de inwoners tevreden met de afstand tot het OV. Hoe meten we dit? Dit meten we met behulp van een enquête. In 2024 is de eerste inwonerspeiling ‘ervaren brede welvaart Flevoland’ gehouden onder inwoners van de provincie. Volgens deze peiling is ruim 53% van de inwoners tevreden of heel tevreden over de afstand tot het OV en ruim 57% tevreden of heel tevreden met de kwaliteit van het OV.
Toelichting Monitoring openbaar vervoer Door de groei van Dronten, wensen vanuit de samenleving, busvervoerder EBS of provincie Flevoland (concessiehouder), kan het wenselijk zijn om situaties uit te breiden of haltes te verplaatsen. Dit vraagt in bepaalde situaties tot aanpassingen in de openbare ruimte, waarbij resultaatgericht kan worden gehandeld als de situatie daarom vraagt.
Programmabegroting 2026
48
Waar leggen we de focus op? Buurtbus Dronten – Elburg/ ‘t Harde In 2025 vindt er een verkenning plaats naar een nieuwe buurtbusverbinding tussen Dronten – Elburg/’t Harde. Afhankelijk van de uitkomst kan er een uitrol ontstaan in 2026 om deze verbinding te gaan realiseren samen met de gemeente Elburg.
Wat gaat programma 2 kosten? Bedragen x €1.000 Lasten en Baten
Realisatie 2024
Begroting na wijziging 2025
Primaire begroting 2026
Primaire begroting 2027
Primaire begroting 2028
Primaire begroting 2029
-8.026
-8.878
-9.327
-8.782
-8.841
-8.884
445
454
588
318
318
318
-7.581
-8.424
-8.739
-8.464
-8.523
-8.566
143
0
0
0
0
0
2Z Niet in pakketjes opgenomen
57
192
49
49
49
49
Saldo Reserves programma 2
-86
192
49
49
49
49
-7.667
-8.232
-8.690
-8.416
-8.475
-8.517
Lasten 2G Verkeer en vervoer Baten 2G Verkeer en vervoer Saldo Lasten en Baten programma 2 Stortingen 2Z Niet in pakketjes opgenomen Onttrekkingen
Resultaat programma 2
Programmabegroting 2026
49
Programma 3 Economie
Programma inleiding Het maatschappelijke effect wat we nastreven is dat onze inwoners profiteren van een duurzame lokale economie. De gemeente Dronten positioneert zich daarin als een aantrekkelijke plek om te wonen, werken en recreëren met een herkenbaar en sterk imago. Samenwerking met ondernemers, onderwijs, kennisinstellingen en regionale partners staat hierbij voor de gemeente centraal. Dit programma richt zich op het waarborgen van een duurzame, innoverende en concurrerende economie door het vestigingsklimaat voor (lokale) ondernemers en het imago van de gemeente te versterken. Naarmate Dronten groeit, veranderen de economische behoeften en uitdagingen. Daarbij draait het om het behouden van de balans in die groei zodat Dronten een aantrekkelijke plek blijft om te wonen, werken en bezoeken.
Programmabegroting 2026
50
Pakket 3H Economische ontwikkelingen Inhoud We streven er vanuit dit pakket naar dat onze inwoners profiteren van een duurzame lokale economie. Gemeente Dronten heeft de ambitie om te groeien naar 60.000 inwoners in 2050. Een duurzame, innoverende en concurrerende economie is essentieel voor deze groei en draagt direct bij aan de brede welvaart van onze inwoners. We positioneren Dronten als een dynamische en innovatieve economische gemeente, een aantrekkelijke plek om te wonen, werken en recreëren, met een herkenbaar en sterk imago. Samenwerking met ondernemers, onderwijs, kennisinstellingen en regionale partners staat daarbij centraal. Beleidsuitgangspunten De basis van ons economisch beleid is het Strategisch Beleidskader Economie 20252035, dat zich richt op drie pijlers. Eind 2025 is dit kader uitgewerkt in bijbehorende uitvoeringsprogramma’s. In 2026 wordt uitvoering gegeven aan de programma’s door gericht in te zetten op een aantal prioriteiten. De voortgang en de maatschappelijke effecten van ons beleid zullen we actief monitoren aan de hand van diverse sociaaleconomische indicatoren, zoals de ontwikkeling van werkgelegenheid, het aantal bedrijfsvestigingen en de vitaliteit van onze centra.
Deze gerichte aanpak is noodzakelijk om tijdig in te spelen op de veranderende economische behoeften en uitdagingen die gepaard gaan met de groei van Dronten, en om een robuuste en toekomstbestendige economie te realiseren die de welvaart en het welzijn van de inwoners vergroot. Wat willen we bereiken? Een sterk vestigingsklimaat 1) In 2026 neemt het aantal bedrijfsvestigingen in de gemeente Dronten met minimaal 2% toe t.o.v. 2025. 2) In 2026 neemt het aantal banen in de gemeente Dronten met minimaal 2% toe t.o.v. 2025. 3) In 2026 is het banen-inwonersratio minimaal 0,43. 4) De winkelleegstand neemt in 2026 af t.o.v. 2024. 5) In 2026 is er een profiel per bedrijventerrein opgesteld en is gestart met de uitvoering van de acties voortkomend uit de Strategie Werklocaties. Hoe meten we dit? 2020
2021
2022
2023
2024
2025
2026
1. Aantal bedrijfsvestigingen
4.135
4.535
4.840
5.150
5.420
5.528
5.782
1. Groei/krimp aantal bedrijfsvestigingen in %
+4,6%
+5,1%
+6,7%
+6,4%
+5,2%
+2%
+4,6%
2. Aantal banen
17.280
17.505
17.775
18.450
18.710
19.084