Jaarstukken 2023 Drechterland - Definitieve versie - gewaarmerkt

Onderstaand overzicht geeft de ontwikkeling aan van langlopende uitgezette leningen. 2023 Stand uitgezette leningen per 1 januari Nieuwe leningen Reguliere aflossingen Extra of vervroegde aflossingen Stand totaal per 31 december

6.055 139 -9 5.925

Indicatoren Om de financieringsrisico’s (renterisico’s) te beperken, staan in de Wet Fido twee instrumenten: renterisiconorm en kasgeldlimiet. Daarnaast is met het schatkistbankieren een drempelbedrag bepaald. De provincie toetst of de gemeente aan deze normen voldoet. Middels het schema onder Rentetoerekening wordt inzicht gegeven in de rentelasten, het renteresultaat en de wijze waarop rente wordt toegerekend aan investeringen, grondexploitaties en projecten. Renterisiconorm De norm voor het renterisico stelt een grens aan financiering op lange termijn. Het doel is om overmatige renterisico’s op de vaste schuld (met een looptijd gelijk of langer dan 1 jaar) te vermijden. Het renterisico wordt verkleind door aflossingen in de tijd te spreiden. De norm wordt berekend door het begrotingstotaal te vermenigvuldigen met een door het Rijk vastgesteld percentage (20%). Het totaal van renteaanpassingen en de herfinanciering van de aflossingen in een begrotingsjaar mag deze norm niet overschrijden. In cijfers betekent dit het volgende:

1. 2. 3.

Omschrijving Renterisico Renteherzieningen Te betalen aflossingen renterisico (1+2)

2023

2024

2025

2026

891 891

5.425 800 6.225

800 800

800 800

4a. 4b. 4.

Renterisiconorm Omvang begroting 1 januari Vastgesteld percentage Renterisiconorm (4a x 4b)

49.163 20% 9.833

52.868 20% 10.574

53.688 20% 10.738

55.246 20% 11.049

Toets renterisiconorm Renterisico op vaste schuld (3) Renterisiconorm (4) Ruimte (3-4)

891 9.833 -8.942

6.225 10.574 -4.349

800 10.738 -9.938

800 11.049 -10.249

(4 > 3) Ruimte onder renterisiconorm (3 > 4) Overschrijding renterisiconorm

De tabel laat zien dat binnen de norm wordt gebleven. Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet geeft voor de gemeente de maximale toegestane omvang van de kortlopende schuld (met een looptijd korter dan 1 jaar) aan. Wettelijk moet worden overgegaan tot omzetting naar langlopende schulden zodra de limiet meer dan twee achtereenvolgende kwartalen wordt overschreden. Het doel van deze limiet is het renterisico op korte financiering 61 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

te beperken. Fluctuaties in korte rente kunnen namelijk een relatief grote invloed hebben op de rentelasten. De kasgeldlimiet wordt uitgedrukt in een percentage van het begrotingstotaal (8,5%) en bedraagt voor de gemeente Drechterland voor 2023 € 4.506.000. Bij het financieringsbeleid in 2023 is rekening gehouden met deze limiet.

1.

2.

3.

4.

5.

Omschrijving Toegestane kasgeldlimiet Omvang begroting (lasten) Percentage kasgeldlimiet Omvang kasgeldlimiet Omvang vlottende schuld (gemiddeld dienstjaar) Opgenomen gelden < 1 jaar Schuld in rekening courant Gestorte gelden door derden < 1 jaar Overige geldleningen (geen vaste schuld) Vlottende middelen (gemiddeld dienstjaar) Contante gelden in kas Tegoeden in rekening courant Overige uitstaande gelden < 1 jaar

2023 49.163 8,50% 4.179

327 327

Toets kasgeldlimiet Toegestane kasgeldlimiet

4.179

Totaal netto vlottende schuld (2-3)

-327

Ruimte (4-5)

4.506

62 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Rentetoerekening De paragraaf financiering moet inzicht geven in: - De rentelasten; - Het renteresultaat; - De wijze waarop rente wordt toegerekend aan investeringen, grondexploitaties en projecten. Onderstaand schema geeft hier invulling aan:

De externe rentelasten over de korte en lange financiering De externe rentebaten (idem) Totaal door te rekenen externe rente

108 477 -/-

De rente die aan de grondexploitatie moet worden toegerekend De rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend De rentebaat van doorverstrekte leningen indien daar een specifieke lening voor is aangetrokken, die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend Aan taakvelden toe te rekenen externe rente

10 -/-

Rente over eigen vermogen Rente over voorzieningen

-369

1 -/10 +/+ -1 0 +/+ 0 +/+

Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente De aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag) Renteresultaat op het taakveld Treasury

-370 0 -/-370

Omdat er meer rente is ontvangen dan betaald, mag dit niet worden omgeslagen, maar wordt het renteresultaat verantwoordt in programma 1 op het taakveld treasury.

Schatkistbankieren Met ingang van 31 december 2013 worden tijdelijk overtollige middelen verplicht ondergebracht bij het ministerie van Financiën. Het doel van de deelname van de decentrale overheden aan schatkistbankieren is om de Europese Monetaire Unie schuld van de collectieve sector te verlagen.

63 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Berekening benutting drempelbedrag schatkistbankieren (1)

Drempelbedrag

(2)

Kwartaalcijfer op dagbasis buiten 's Rijks schatkist aangehouden middelen

(3a) = (1) > (2) (3b) = (2) > (1)

Ruimte onder het drempelbedrag Overschrijding van het drempelbedrag

Verslagjaar 1.000 1.000 1.000 1.000 Kwartaal 1 Kwartaal 2 Kwartaal 3 Kwartaal 4

313

319

354

321

687

681

646

679

-

-

-

-

(1) Berekening drempelbedrag (4a) (4b)

(4c)

Begrotingstotaal verslagjaar Het deel van het begrotingstotaal dat kleiner of gelijk is aan € 500 miljoen Het deel van het begrotingstotaal dat de € 500 miljoen te boven gaat

Verslagjaar 49.162 49.162

-

(1) = (4b)*0,02 + (4c)*0,002 met een minimum van €1.000.000 als het begrotingstotaal kleiner of gelijk is aan 500 mln. En als begrotingstotaal groter dan € 500 Drempelbedrag 1.000 1.000 1.000 1.000 miljoen is is het drempelbedrag gelijk aan € 10 miljoen, vermeerderd met 0,2% van het deel van het begrotingstotaal dat de € 500 miljoen te boven gaat. (2) Berekening kwartaalcijfer op dagbasis buiten 's Rijks schatkist aangehouden middelen Kwartaal 1 Kwartaal 2 Kwartaal 3 Kwartaal 4 Som van de per dag buiten 's Rijks schatkist aangehouden (5a) 28.153 29.026 32.604 29.501 middelen (negatieve bedragen tellen als nihil) (5b) Dagen in het kwartaal 90 91 92 92 (2) - (5a) / (5b)

Kwartaalcijfer op dagbasis buiten 's Rijks schatkist aangehouden middelen

313

319

354

321

64 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Bedrijfsvoering Personeel en organisatie Het functiehuis van de SED organisatie was aan onderhoud toe. Er zijn nieuwe functies beschreven en vastgesteld. Ook zijn functies geherwaardeerd. De onderhoudsronde is in 2023 afgerond. In het vernieuwde functiehuis staan nu weer logische loopbaanpaden. Dit is bevorderlijk voor de interne mobiliteit van medewerkers. Het digitaliseren van processen is in 2023 doorgegaan. De meeste aanvragen, zoals ouderschapsverlof, zijn nu digitaal. Landelijk is er nog steeds flinke krapte op de arbeidsmarkt. Er is daarom ingezet op het breder en beter voor het voetlicht brengen van onze bekendheid en aantrekkelijkheid als werkgever in de regio. We hebben de samenwerking met de West-Friesland academie en Werken in Noord-Holland-Noord voortgezet. Ook is ingezet op andere vacature teksten en aantrekkelijke vormgeving op social media. In 2023 is de nieuwe recruiter gestart. Zij zal zich onder meer richten op een betere arbeidsmarktcommunicatie. De Westfriese gemeenten hebben gezamenlijk de externe inhuur aanbesteed. De procedure is dit jaar afgerond.

Juridische Zaken Bezwaarschriften In 2023 is het aantal ingediende bezwaarschriften ten opzichte van 2022 gedaald van 70 in 2022 naar 62 in 2023. Er zijn in 2023 in totaal 81 bezwaarzaken behandeld. Hiervan is een deel reeds in 2022 binnengekomen en in 2023 afgehandeld. Het aantal nieuwe bezwaarschriften voor het domein Samenleving is ten opzichte van 2022 met bijna 25% gedaald. Het domein heeft in 2023 vaker ambtshalve bijzondere bijstand voor energietoeslag verleend. In 2023 zijn er daardoor 76,7% minder aanvragen om bijzondere bijstand voor energietoeslag ontvangen. Dat heeft eveneens geleid tot een daling van het aantal bezwaren over energietoeslag. Dat aantal is met meer dan 85% afgenomen. Het aantal nieuwe bezwaarzaken voor het domein Ruimte is eveneens gedaald. Met name het aantal bezwaren over omgevingsvergunningen is fors minder geworden. Dat is met bijna 60% gedaald. Bij het domein Ruimte is het aantal aanvragen om een omgevingsvergunning met 22,9% afgenomen. Het aantal verleende vergunningen is ten opzichte van 2022 met 42,6% gedaald. Het aantal verzoeken op grond van de Wet open overheid (Woo) voor de gemeente Drechterland is ten opzichte van 2022 meer dan vervijfvoudigd. Dit heeft eveneens geleid tot een forse stijging van het aantal bezwaarschriften over Woo-verzoeken. Beroepszaken Het aantal afgehandelde beroepszaken is gestegen van 23 in 2022 naar 25 in 2023.

In 2021 waren dat er 13 en in 2020 22. Net als voorgaande jaren ziet het overgrote deel van de beroepszaken op het domein Ruimte. Klachten In 2023 is het aantal klachten gestegen van 11 in 2022 naar 23 in 2023. Het aantal klachten voor het domein Ruimte is fors toegenomen doordat er meerdere klachten door dezelfde klagers zijn ingediend. Er zijn 4 klachten formeel afgehandeld. Van de 4 klachten zijn er 3 ongegrond verklaard en 1 deels gegrond. In het algemeen zien we de tendens dat informeel geen oplossing kan worden gevonden of dat klagers geen genoegen nemen met een informele afhandeling. Bij de Nationale Ombudsman zijn er 8 klachten behandeld. In 2022 waren dat er 6, in 2021 13 en in 2020 9. Alle 8 klachten zijn afgedaan met een doorverwijzing of het geven van meer informatie. Ingebrekestellingen Het aantal ingebrekestellingen is gestegen van 13 in 2022 naar 16 in 2023. Bij 5 van de 16 ingediende ingebrekestellingen was een dwangsom verschuldigd. Het domein Samenleving 65 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

heeft in 2023 meer dan 30% minder aanvragen om bijzondere bijstand ontvangen en vaker ambtshalve bijzondere bijstand voor energietoeslag verleend. Dit heeft geleid tot een daling van het aantal ingebrekestellingen voor dat domein.

66 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Informatie Het nieuwe Digitaal Stelsel Omgevingswet is per 1 januari 2024 live gegaan met een nieuwe applicatie ten behoeve van Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving. In oktober 2022 is de applicatie in productie genomen en in 2023 verder geïmplementeerd. Samenwerken met de regio staat in deze oplossing centraal. Eind 2022 is het nieuwe zaaksysteem Djuma succesvol geïmplementeerd. Het zaaksysteem is een belangrijke spin in het web in het digitaal afhandelen van de werkprocessen. Mede door de keuze voor dit systeem is een belangrijke stap in de implementatie van informatie-gestuurd werken gezet en zetten we Djuma verder in ten gunste van automatisering. Voor een efficiënte bedrijfsvoering en daarmee de digitale transformatie passen we, waar het kan, robotisering toe. Dit heeft als doel om handmatige, repeterende handelingen te automatiseren. In 2023 hebben we diverse succesvolle projecten gedraaid en is in 2023 een roadmap RPA (Robotic Process Automation) gemaakt waarbij we robotisering structureel inzetten bij het efficiënter en minder kwetsbaar maken van processen. In 2023 is ook een aantal medewerkers opgeleid tot RPA Developer. Na afronding van deze opleiding in 2024 zijn deze medewerkers in staat om zelf robots te ontwikkelen.

Er zijn robots ingezet bij: • Factureren voor de begraafplaats-administratie • Verwerken aanvragen/intrekken/wijzigingen automatische incasso heffingen • Aanvragen energietoeslag 2023, aangepast naar nieuwe zaaksysteem Daarnaast zijn we gestart met het ontwikkelen van een robot voor ondersteuning bij WOZbezwaren die begin 2024 in productie wordt genomen. De robots hebben in 2023 ruim 100 manuren werk “overgenomen”, waarvan 60 uur bij belastingen en circa 40 uur bij de administratie van samenleving. Dit breiden we de komende jaren uit. Deze uren benutten we voor kwaliteitsverbetering. In 2023 is meer grip en structuur aangebracht op de informatiehuishouding en het applicatielandschap van de SED inclusief de bijbehorende budgetten. In Q4 2023 zijn we gestart met het ontwikkelen van Informatiebeleid dat in 2024 na vaststelling een vervolg krijgt. Voor de implementatie van dit beleid hebben we een ICT kalender (roadmap) opgesteld tot 2030. Daarnaast is een visie ontwikkeld hoe SED om kan gaan met data en deze te gebruiken in verantwoording en sturing. Na vaststelling wordt deze ook verder geïmplementeerd in 2024.

Communicatie We zetten diverse communicatiemiddelen in om inwoners en ondernemers te bereiken. Een aantal communicatiemiddelen hebben we verder ontwikkeld. Zo plaatsen we sinds eind 2023 wekelijks het gemeentenieuws, in een nieuwe vormgeving, in het Nieuwsblad voor Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland. Ook hebben we een gewijzigde opzet en vormgeving van de gemeentegids gerealiseerd. Op het gebied van de digitale communicatiemiddelen hebben we de digitale toegankelijkheid van de website verder verbeterd zodat deze nu ook voldoet aan de eisen van de Europese Unie. Tot slot zijn we gestart met het ontwikkelen van een contentstrategie met als doel om de inzet van onze communicatiemiddelen aan te scherpen. De webcare activiteiten zijn door onvoldoende capaciteit niet tot ontwikkeling gekomen. Inwoners betrekken Communicatie levert een bijdrage aan de realisatie van projecten en beleid van andere afdelingen. Bij grote en/of gevoelige projecten is een omgevingsanalyse gemaakt, waarmee meer inzicht in de omgeving werd verkregen. Bij diverse projecten hebben we inwoners de gelegenheid gegeven om mee te denken via fysieke bewonersbijeenkomsten en/of via het 67 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

online platform samen.drechterland.nl. Denk hierbij aan het verbeteren van de verkeersveiligheid op de Nieuweweg, het afsluiten van het parkeerterrein bij het voetbalveld in Schellinkhout of de Omgevingsvisie. Crisiscommunicatie Crisiscommunicatie is een blijvend onderdeel van het werkveld. De communicatieadviseurs nemen deel aan de pool crisiscommunicatie van het Expertteam Bevolkingszorg van Veiligheidsregio Noord-Holland Noord. Daarnaast worden de communicatieadviseurs via een beschikbaarheidspool ingezet voor lokale incidenten. In 2023 hebben de communicatieadviseurs geadviseerd bij diverse lokale en regionale crises en incidenten, zoals de brand in Schellinkhout.

Facilitaire zaken Het team facilitair heeft in 2023 voor het Hybride Werken een organisatievisie opgesteld. Alle werkplekken en ruimtes zijn gereed gemaakt voor het hybride werken. Daarbij is ook een start gemaakt met de verbetering van de beveiliging, zowel bij de gemeentehuizen als bij de overige locaties. Het jaar 2023 stond vooral in het teken van dienstverlening waarbij dit tot uiting kwam in de diverse aanbestedingen waarbij ook duurzaamheid een belangrijk aspect was. Zo zijn er elektrische fietsen aangeschaft, wegwerpbekers vervangen voor porselein en een aanbesteding afval afgerond. De taken en verantwoordelijkheden van zowel leveranciers als uitvoerende collega’s zijn meer afgebakend waardoor werkprocessen meer vanuit regie zijn ingevuld. Dit wordt in 2024 verder uitgewerkt. De servicedesk heeft als centraal facilitair meldpunt vele meldingen en vragen kunnen afhandelen, naast de nodige organisatie bij diverse evenementen zoals bijvoorbeeld de verkiezingen en Meester in je werkdag. Als centrale spil een voorbeeld als het gaat om dienstverlening en inspelen op de vraag van de klant.

Planning en Control In 2021 is op verzoek van de 3 raden gestart met het verbeteren en leesbaarder maken van de begroting. In de jaarstukken 2023 zijn de eerste verbeteringen te zien. De meest in het oog springende vernieuwing is het aantal programma’s in de jaarstukken, Deze zijn teruggebracht naar drie programma's die een afspiegeling laat zien op welk wijze de aansturing van de SED organisatie plaatsvindt. Daarmee wordt de toegankelijkheid van de jaarstukken verbeterd en de aansturing van de te realiseren (bestuurlijke) doelen vergroot. Deze wijziging valt samen met de nieuwe collegeperiode. De afdeling Financiën heeft de regie op de Planning en Controlcyclus verder versterkt. Binnen de formatie is ruimte vrijgespeeld om een coördinator P&C aan te stellen, waardoor er meer regie gevoerd wordt op het tot stand brengen van de P&C producten.

Inkoop In 2023 hebben we meerdere Europese aanbestedingen gerealiseerd waaronder de aanbesteding voor de integrale opdracht voor accountantsdiensten voor de SED organisatie, de drie gemeenten, het Recreatieschap Westfriesland en het Afvalbeheer Westfriesland, de aanbesteding voor een aansprakelijkheidsverzekering voor de drie gemeenten, een goed werkgeverschapsverzekering voor de SED organisatie, de aanbesteding voor de opdracht tot uitvoering van een omgevingsvisie en gemeente brede omgevingsplannen. 68 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Daarnaast zijn er ook diverse meervoudig onderhandse aanbestedingen gestart en afgerond. Onder andere een aanbesteding voor het contracteren van externe deskundigheid op het gebied van bedrijfsgeneeskunde, een aanbesteding om op een efficiënte en effectieve wijze te kunnen voldoen aan de verplichting inzake de uitvoering van de jaarlijkse herwaardering van de woningen en niet-woningen en de uitvoering van processen in het kader van de Wet waardering onroerende zaken. Inkoop voert elk kwartaal een spend-analyse uit die de Europese Drempel overschrijden. Dit met als doel om vanuit inzicht budgethouders te helpen de rechtmatigheid te vergroten.

AO/IB In 2023 wordt de rechtmatigheidsverantwoording voor het eerst door het college afgegeven. Deze rechtmatigheidsverantwoording is in samenwerking met de accountant tot stand gekomen. In 2023 zijn er opnieuw stappen gemaakt met betrekking op de interne beheersing. Door Verbijzonderde Interne Controle (VIC) wordt er getoetst op de getrouwheid van de informatieverstrekking en de rechtmatigheid van de (financiële) beheershandelingen. De diverse processen in het sociaal domein (subsidieverstrekking, leerlingenvervoer en schuldhulpverlening) zijn nieuwe VIC’s opgesteld en uitgevoerd. De interne beheersing voor de onderdelen vastgoed en havendienst hebben in 2023 veel aandacht gehad waardoor het proces door middel van VIC zijn getoetst.

Rechtmatigheid Inleiding In deze paragraaf bedrijfsvoering geeft het college vanaf het verslagjaar 2023 een toelichting ten aanzien van onderwerpen die de rechtmatigheid raken. Er wordt aangegeven hoe de beheersing is vormgegeven en er is een nadere toelichting op alle afwijkingen die in de rechtmatigheidsverantwoording zijn opgenomen voor zover deze de rapportagegrens overschrijden. Ook wordt aangegeven welke maatregelen zijn of worden genomen om verbeteringen aan te brengen om het rechtmatig handelen in de toekomst afdoende in processen te waarborgen. Verantwoordingsgrens en rapportagegrens In de financiële verordening 2023 heeft de raad de verantwoordingsgrens vastgesteld op 3% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan reserves. In de rechtmatigheidsverantwoording rapporteert het college hierover. Voor 2023 is deze grens € 1.641.000. De rapportagegrens is vastgesteld op € 100.000. Dat wil zeggen dat in de paragraaf bedrijfsvoering de geconstateerde afwijkingen (fouten of onduidelijkheden) groter dan € 100.000 nader worden toegelicht. Organisatie Om tot een rechtmatigheidsverantwoording te komen onderzoekt het college onder meer de opzet, bestaan en werking van de processen. De manier waarop dit onderzoek wordt uitgevoerd wordt jaarlijks beschreven in het IC-VIC-plan (waarbij IC staat voor Interne Controle en VIC voor Verbijzonderde Interne Controle).

De beheersing van de bedrijfsvoering is ingericht langs het model van de ‘three lines of defence’:

69 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

1. Interne controlemaatregelen worden belegd in de lijnorganisatie. Dit zijn interne beheers/controlemaatregelen die zijn ingericht in processen; 2. Interne controlefuncties/functionarissen die het lijnmanagement ondersteunen; 3. Verbijzonderde interne controle die de werking van de eerste en tweede lijn controleert (team concern control). In 2023 werken de processen nog niet optimaal volgens het model van de ‘three lines of defence’, hierdoor zijn er meer gegevens gerichte werkzaamheden nodig. De verbijzonderde interne controle (3e verdedigingslinie) is een aanvulling op de reguliere interne controle (2e verdedigingslinie), in die zin dat een objectief oordeel gegeven wordt over de opzet, het bestaan en de werking van de interne controles en beheersingsmaatregelen (1e verdedigingslinie). De focus ligt hierbij op de processen met de grootste (financiële en maatschappelijke) risico’s, zoals opgenomen in het IC-VIC plan. Het IC-VIC plan is in 2023 uitgevoerd en de resultaten van de werkzaamheden zijn aangeboden voor het controledossier van de accountant. Uitkomsten van het onderzoek Begrotingscriterium Bij de toetsing op het begrotingscriterium wordt vastgesteld of alle begrotingsafwijkingen passen binnen het kader van de door de Raad vastgestelde begroting.

Er is sprake van begrotingsonrechtmatigheden wanneer: • de door de Raad vastgestelde budgetten voor wat betreft de lasten zijn overschreden, • de door de Raad vastgestelde budgetten voor wat betreft de investeringsbudgetten zijn overschreden, • toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves niet door de Raad zijn vastgesteld, • bij onderschrijdingen van lasten of investeringsbudgetten de onderschrijdingen niet tijdig zijn gemeld aan de Raad, • bij lagere of hogere baten dan begroot deze mutaties niet tijdig zijn gemeld aan de Raad. In de, op 26 februari 2024, vastgestelde financiële verordening is vastgelegd dat onderschrijding en overschrijding van de baten alsmede onderschrijding van de lasten en investeringsbudgetten die zich voordoen na de laatste bestuursrapportage nader worden toegelicht in de verschillenverklaring van de jaarrekening. Daarmee wordt de Raad bij de jaarrekening tijdig geïnformeerd over deze afwijkingen.

Bevindingen De volgende afwijkingen groter dan de rapportagegrens zijn geconstateerd: Omschrijving

Bedrag 1.000

* Conform afspraak beschouwd als acceptabel Ja/Nee

70 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

1a Overschrijding lasten programma Een onderbouwing van de overschrijding zijn terug te vinden in de programma verantwoording.

€0

1b Overschrijding investeringsbudgetten

€0

2

Ongeautoriseerde reservemutaties

3

Overschrijding van baten en/of onderschrijding van lasten en baten die niet tijdig tot een begrotingswijziging hebben geleid of te laat zijn gemeld.

4

5

€ 342 €0

Totaal begrotingsonrechtmatigheden

€ 342

Totaal van de begrotingsonrechtmatigheden (van onderdeel 1 en 2) dat past binnen het vooraf door de raad vastgestelde beleid en daarmee vooraf als acceptabel is geduid.

€ 342

Resterend saldo aan begrotingsonrechtmatigheden.

ja

€0

Voorwaardencriterium Bij het voorwaardencriterium wordt onderzocht of de wijze van besteding en inning van gelden voldoet aan de financiële regels zoals opgenomen in de regelgeving die is opgenomen in het normenkader. In 2023 zijn voor de gemeente Drechterland de volgende processen onderdeel geweest van de verbijzonderde interne controle: Burgerzaken, Factuur controle, Inkoop en EU Aanbesteding, Belastingen en heffingen, Opbrengsten vastgoed, Personeelskosten, Omgevingsvergunningen, Jeugdhulp, WMO, Participatie en inkomens ondersteuning, Subsidie verstrekkingen en Subsidie inkomsten Bevindingen Hieronder is een overzicht opgenomen van de geconstateerde afwijkingen per proces en de maatregelen die genomen worden om dergelijke onrechtmatigheden in de toekomst te voorkomen. Proces onderwerp

c.q.

Omschrijving onrechtmatigheid

Omdat vanaf 1 mei Inkoop en EU 2023 geen overaanbestedingen bruggingsraamcontract (Spendanalyse) is afgesproken Totaal bedrag onrechtmatigheden

Bedrag

Toelichting en Maatregelen om onrechtmatigheden in de toekomst te voorkomen

€ 170

Vanaf 1 februari is er een nieuw raamcontract

€ 170 Het totaal bedrag van de onrechtmatigheden inzake het voorwaarden criterium is lager dan de verantwoordingsgrens van 3% en wordt daarom niet opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording.

71 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Overige onderwerpen in het kader van het voorwaardencriterium Wet Fido De kadernota rechtmatigheid geeft een stellige uitspraak dat niet-financiële onrechtmatigheden in verband met het niet naleven van bepalingen in de wet Fido en bijbehorende Regelingen moeten worden opgenomen en toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering. Er zijn bij de gemeente Drechterland in 2023 geen niet-financiële onrechtmatigheden in het kader van de wet FIDO geconstateerd. Onroerende zaak transacties en staatssteun De gemeente heeft geen onroerende zaak transacties Wet normering Topinkomens De wet WNT is gevolgd en nadere toelichting vindt u in de jaarrekening Bevindingen Er zijn met betrekking tot deze onderwerpen geen onrechtmatigheden geconstateerd.

M&O criterium In de notitie Beleid Misbruik & Oneigenlijk gebruik van 1 augustus 2023 staan de uitgangspunten om het risico op misbruik en oneigenlijk gebruik zo laag mogelijk te hebben, te voorkomen te bestrijden of te detecteren. De notitie beschrijft de waarborgen ter voorkoming of vermindering van het risico op misbruik en oneigenlijk gebruik, de uitgangspunten voor het M&O beleid en de verantwoordelijkheden binnen de organisatie. Vervolgens gaat de notitie in op de risicogebieden in de verschillende domeinen. Deze risico’s worden door middel van een periodieke inventarisatie geactualiseerd en er wordt geïnventariseerd of een risico zich heeft voorgedaan. De notitie gaat verder in op de maatregelen die genomen zijn in het kader van de Algemene verordening Gegevensbescherming, de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO), ondermijning en de Wet Bevordering IntegriteitsBeoordelingen door het Openbaar Bestuur (BIBOB). Bevindingen Tijdens het uitvoeren van de interne controles en verbijzonderde interne controles over 2023 zijn de betrokken processen getoetst. Deze toetsing heeft niet geleid tot feitelijke constateringen wat betreft misbruik, oneigenlijk gebruik of fraude met betrekking tot de inzet en aanwending van gemeentelijke middelen. Frauderisico Er zijn geen concrete aanwijzingen of vermoedens dat zich fraudes hebben voorgedaan in het afgelopen boekjaar.

72 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Monitor rechtmatigheidsverantwoording: A Resterend Saldo begrotingsonrechtmatigheden B Saldo onrechtmatigheden voorwaarden criterium C Saldo onrechtmatigheden Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium Totaal rechtmatigheidsfouten (A+B+C) Verantwoordingsgrens: 3% van € 54,7 miljoen

Bedrag € 342 € 170 €0 € 512 € 1.641

Zoals uit bovenstaand tabel gelezen kan worden kan geconcludeerd worden dat er een goedkeurende rechtmatigheidsverantwoording afgegeven kan worden.

73 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Verbonden partijen De gemeente brengt een deel van haar taken onder bij verbonden partijen. Verbonden partijen stellen beleid op en/of voeren beleid uit dat de gemeente in principe ook in eigen beheer kan doen. De gemeente mandateert als het ware de verbonden partijen, maar houdt wel de eindverantwoordelijkheid voor het realiseren van de beoogde doelstellingen van de programma’s. Van belang is dat de doelstellingen van de verbonden partijen corresponderen met die van de gemeente en dat de doelstellingen van de gemeente via de verbonden partijen worden gerealiseerd. Ook van belang is inzicht in de financiële risico’s die de gemeente met verbonden partijen kan lopen en de daaruit voortvloeiende budgettaire gevolgen. Voor het adequaat invullen van de toezichthoudende rol door de gemeenteraad moeten de begroting en de jaarrekening inzicht geven in de verbonden partijen waarin de gemeente deelneemt, het belang dat de gemeente hierin heeft en de financiële positie van de verbonden partijen. In deze paragraaf wordt enkel gerapporteerd over de partijen waarin de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft. Gekozen is voor de indeling: gemeenschappelijke regelingen en deelnemingen. De beleidsinformatie van de verbonden partijen is conform de BBV opgenomen in het desbetreffende programma onder het kopje 'Met wie werken wij samen?'.

De paragraaf Verbonden partijen beperkt zich tot het geven van een totaalbeeld van de participaties in de verbonden partijen. Vervolgens wordt per verbonden partij enige specifieke informatie gegeven.

Ontwikkelingen Ten opzichte van 2022 hebben er zich geen belangrijke ontwikkelingen voorgedaan. Er zijn geen verbonden partijen opgeheven en er zijn geen nieuwe verbonden partijen bijgekomen.

rekening 2022 begroting 2023 Gemeenschappelijke regelingen: SED organisatie SSC DeSom (ICT) Westfries Archief Ondersteuning Bestuurlijke Samenwerking West-Friesland Veiligheidsregio Noord-Holland Noord Recreatieschap Westfriesland Gemeenschappelijke gezondheidsdienst Hollands Noorden WerkSaam Westfriesland Afvalbeheer Westfriesland Omgevingsdienst Noord-Holland Noord Archeologie Westfriese gemeenten Deelnemingen: Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord BNG Bank Alliander NV HVC Groep

rekening 2023

11.313 945 174 18 1.180 115 798 634 5 455 19

12.331 930 181 58 1.253 125 1.013 659 6 517 30

12.501 1.019 181 69 1.254 125 932 653 6 506 32

n.v.t. n.v.t. n.v.t.

40 n.v.t. n.v.t. n.v.t.

46 n.v.t. n.v.t. n.v.t.

15.656

17.548

16.877

74 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Gemeenschappelijke regelingen SED organisatie Gerelateerd aan programma('s)

Bestuur en dienstverlening.

Vertegenwoordiging

Lid van het dagelijks bestuur en het algemeen bestuur.

Doel / openbaar belang

De SED organisatie werkt aan een prettige woon- werk- en leefomgeving. Zij staat voor goede dienstverlening aan inwoners en ondernemers, en krachtige en deskundige ondersteuning aan de besturen van de gemeenten Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland.

Activiteiten en ontwikkelingen

De organisatie is in ontwikkeling. Afgelopen jaar heeft de focus op dienstverlening gelegen en is er, onder andere, gewerkt aan het verbeteren van de P&C cyclus, het afronden van de HR 21 onderhoudsronde, arbeidsmarktcommunicatie en mobiliteitsbeleid. Daarnaast blijven er nieuwe grote vraagstukken op onze gemeenten afkomen, zoals duurzaamheid, energietransitie, de woningopgave, de spreidingswet en de blijvende druk op het sociale domein. Dat in combinatie met de krapte op de arbeidsmarkt, die maakt dat de invulling van vacatures en het vinden van specialistische inhuurkrachten lastig is, maakt dat er meer werk ligt dan er formatie beschikbaar is en dat de werkdruk onverminderd hoog wordt ervaren. Daardoor geeft de krapte op de arbeidsmarkt een opwaartse financiële druk op de kosten van personeel en dus op de begroting van de SED.

Risico's

Datalek, cybercrime en uitval ICT systemen.

EV per 1-1 €0

VV per 1-1 € 13.219.000

EV per 31-12 €0

VV per 31-12 € 17.966.000

Resultaat €0

75 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

SSC DeSom (ICT) Gerelateerd aan programma('s)

Bestuur en dienstverlening.

Vertegenwoordiging

Lid van het algemeen bestuur.

Doel / openbaar belang

De deelnemers en WerkSaam ondersteunen met ICTvoorzieningen en deze voorzieningen steeds beter afstemmen op de behoefte van deze tijd en de nieuwe ontwikkelingen.

Activiteiten en ontwikkelingen

In 2023 zijn de bevindingen van het project Stip op de horizon opgeleverd. Deelnemers hebben aangegeven dat de DeSomgemeenten wel degelijk een gezamenlijk stip op de horizon hebben als het gaat om de samenwerking op ICT maar dat deze samenwerking een wezenlijk andere invulling zal moeten krijgen dan de huidige. Om hier invulling aan te geven is een vervolgopdracht vastgesteld waarin de hoofden bedrijfsvoering samen met WerkSaam en DeSom invulling hebben geven aan een nieuwe koers. Deze nieuwe koers ‘DeSom 2.0’ is vertaald in flexibel dienstverleningsconcept en business plan waarbij de deelnemers een keuze kunnen maken uit een of meerdere diensten. Hiermee is een nieuw perspectief geschetst voor de samenwerking die nu verder uitgewerkt kan worden.

Risico's

-

Cyberaanvallen en/of cybercriminaliteit, geen goede centrale regie en beveiliging op SAAS oplossingen, incompliancy door gewijzigde voorwaarden softwareleveranciers, ontvlechting van WerkSaam WF, beëindigen van contracten met onze leveranciers en tijdige invulling van vacatures en werving geschikt personeel.

EV per 1-1

VV per 1-1

EV per 31-12

VV per 31-12

Resultaat

€ 235.000

€ 4.538.000

€ 111.000

€ 4.429.000

-€ 50.000

76 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Westfries Archief Gerelateerd aan programma('s)

Bestuur en dienstverlening.

Vertegenwoordiging

Lid van het algemeen bestuur.

Doel / openbaar belang

Goed informatiebeheer maakt het handelen van de gemeente transparant en dient zo de democratie. Archiefinstellingen hebben de opdracht om (overheids-)informatie te bewaren, te beheren en beschikbaar te stellen. Informatie van nu is ook na vele jaren nog waardevol. Als historische bronnen maken ze deel uit van het cultureel erfgoed van ons land. Het Westfries Archief heeft daartoe drie kerntaken die volgen uit de Archiefwet en de Gemeenschappelijke Regeling: - Het ondersteunen van en diensten verlenen aan aangesloten overheden; - Informeren, enthousiasmeren en helpen van het publiek om archieven optimaal te gebruiken en de geschiedenis van de regio te leren kennen; - Beheren, toegankelijk maken en uitbreiden van de collectie Het huidige beleidsplan loopt in 2023 af en veel van de gestelde doelen zijn behaald. Enkele, zoals het grootschalige project van de digitalisering van de bouwvergunningen en de verbouwing van het Depot op de begane grond zullen nog doorlopen in 2024/5. Eind 2023 zal een nieuw beleidsplan voor de komende jaren worden aangeboden aan het algemeen bestuur. De doelstellingen daarvan zijn nog niet allemaal bekend maar het ligt voor de hand dat een doorontwikkeling van het eDepot en verdere digitalisering van de collectie daar een onderdeel van zullen uitmaken.

Evenals het succesvolle educatieve programma en de samenwerking met de musea, bibliotheken, historische verenigingen en archeologie.

Activiteiten en ontwikkelingen

1. De archiefwet zal naar verwachting worden gewijzigd waardoor archieven van overheden na 10 jaar openbaar worden (is nu 20 jaar) en in beheer overgedragen aan het Westfries Archief. Dit zal een inhaalslag en grote toename in opslag en beheer met zich meebrengen, waarbij het Westfries Archief ook meer betrokken zal zijn bij advisering van gemeenten en deelnemende GR’en; 2. De depots van het Westfries Archief beginnen vol te raken. Aan de hand van nieuwe berekeningen is een inschatting gemaakt van de aanwas in de komende jaren. Uit deze berekeningen blijkt dat maatregelen noodzakelijk zijn. Om de capaciteit van de depots te vergroten zonder significante wijzigingen aan het gebouw aan te brengen zal het depot op de begane grond in 2024 voorzien worden van verrijdbare stellingen; 3. In de regio Westfriesland bevindt zich ruim 660 meter bouwvergunningen die zich in de depots bij het Westfries Archief bevinden of daar binnenkort naar worden overgebracht. In 2021 heeft het Westfries Archief een aanbesteding doorlopen waarbij alle bouwdossiers uit de periode 1902 tot 2010 met een totaal van 660 meter zal digitaliseren. Het Westfries Archief coördineert en

77 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

regisseert dit 4 jaar durende project. Financiering van dit project gebeurt, conform het besluit van het AB, met inzet van de bestemmingsreserve aangevuld met een deel van het reguliere budget. De bouwdossiers die nog niet in aanmerking komen voor overbrengen ten tijde van de start van het project belasten we door aan de gemeenten. Risico's

-

Taakuitvoering bij langdurige uitval personeel, Diefstal of verlies van cultureel erfgoed wegens calamiteit, Storingen in de klimaatbeheersingsinstallatie van de fysieke depots, Leveranciersrisico digitalisering en restauraties, Sterke verhoging van energiekosten, Vertrek van huurders depotruimte, Vertrek van medewerkers met specialistische kennis en Storingen van het digitale archiveringssysteem.

EV per 1-1

VV per 1-1

EV per 31-12

VV per 31-12

Resultaat

€ 327.000

€ 382.000

€ 300.000

€ 398.000

€ 73.000

Ondersteuning bestuurlijke samenwerking West-Friesland (OBS) Gerelateerd aan programma('s) Bestuur en dienstverlening. Vertegenwoordiging

Lid van het algemeen bestuur.

Doel / openbaar belang

Ondersteuning samenwerking op het gebied van bestuurlijk overleg in de regio Westfriesland. Periodiek worden er bestuurlijke overleggen georganiseerd, gefaciliteerd en gecoördineerd op een aantal werkterreinen in de vormen van portefeuillehoudersoverleggen. De OBS kent de volgende portefeuillehoudersoverleggen: Madivosa (Maatschappelijke Dienstverlening, Volksgezondheid en Sociale aangelegenheden), VVRE (verkeer en vervoer, Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening, Economie) en ABZ (Algemeen Bestuurlijke Zaken).

Activiteiten en ontwikkelingen

In 2023 is verder invulling gegeven aan de uitwerking van de drie focuspunten van het Pact van Westfriesland; versnellen woningbouw, innovatie in de zorg en nieuwe energie. Om een goede verbinding met de maatschappelijk partners tot stand te brengen en te houden is gewerkt met een netwerkregisseur. Verder is in 2023 voor het eerst een regio dag georganiseerd. Alle colleges B&W van de 7 gemeenten van Regio Westfriesland kwamen op deze dag naar het gemeentehuis van Opmeer voor hun reguliere overleggen (VVRE, Madivosa en ABZ) en een gezamenlijk lunchprogramma. Deze werkwijze is goed bevallen en draagt bij aan het versterken van de Westfriese samenwerking. Ook in 2024 worden een aantal regiodagen georganiseerd.

Risico's

Er zijn voor 2023 geen risico’s bekend.

EV per 1-1

VV per 1-1

EV per 31-12

VV per 31-12

Resultaat

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

n.v.t.

78 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Veiligheidsregio Noord-Holland Noord Gerelateerd aan programma('s) Ruimte. Vertegenwoordiging

Lid van het algemeen bestuur.

Doel / openbaar belang

Veiligheidsregio Noord-Holland Noord richt zich op het verkleinen van risico’s en het beperken van leed en schade bij incidenten en realiseert dit door het bieden van adequate hulp en het samenwerken met alle bij de veiligheid en hulpverlening betrokken partijen. Daarbij worden burgers en bedrijven gestimuleerd tot het nemen van eigen verantwoordelijkheid en worden zij actief betrokken bij de hulpverlening.

Activiteiten en ontwikkelingen

In 2023 werkte de Veiligheidsregio Noord-Holland Noord, naast de reguliere taken op het gebied van crisis- en risicobeheersing, aan zeven organisatie-brede trajecten die gericht zijn op het versterken en toekomstbestendig maken van de organisatie. - Coronavirus en taakstelling - Nieuwe crisistypen - Opvang ontheemden - Veranderopgave brandweer (gereed: wordt begin 2024 vastgesteld) - Omgevingswet - Veilig leven - Zorg en Veiligheid - Ambulancezorg.

Risico's

-

-

Brandweervrijwilligers van rechtswege overgaan in een arbeidsovereenkomst, langdurige uitval, IT dreigingen (bijv. virus, cyberaanval enz.), tekort ambulanceverpleegkundigen, materiële en personele schade bij omvangrijke incidenten en aanbestedingsclaim.

EV per 1-1

VV per 1-1

EV per 31-12

VV per 31-12

Resultaat

€ 6.756.000

€ 41.948.000

€ 5.333.000

€ 42.613.000

-€ 850.000

79 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Afvalbeheer Westfriesland (ABWF) Gerelateerd aan programma('s) Ruimte. Vertegenwoordiging

Lid van het algemeen bestuur.

Doel / openbaar belang

Het ABWF is een gemeenschappelijke regeling waarin de zeven Westfriese zaken afstemming op het gebied van de afvalinzameling, het contractmanagement HVC en aandeelhouderszaken. Eveneens is het ABWF de eigenaar van en verantwoordelijk voor de voormalige stortplaats te Westwoud.

Activiteiten en ontwikkelingen

In opdracht van het ABWF heeft Buiten OrganisatieAdvies de evaluatie van de dienstverleningsovereenkomst met HVC uitgevoerd. In 2023 zou besluitvorming plaatsvinden omtrent de voormalige vuilstort. Om dit proces zorgvuldig vorm te geven is besluitvorming opgeschoven naar 2024 en de expertise van een extern bureau ingeroepen om een nieuw nazorgplan op te stellen en een herberekening uit te voeren op de bestaande voorziening.

Risico's

-

Ondersteuning (geen eigen huisvesting en personeel) Stortplaats Westwoud

EV per 1-1

VV per 1-1

EV per 31-12

VV per 31-12

Resultaat

€ 39.000

€ 1.592.000

€ 46.000

€ 1.592.000

€ 7.000

80 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Omgevingsdienst Noord-Holland Noord Gerelateerd aan programma('s) Ruimte. Vertegenwoordiging

Lid van het algemeen bestuur.

Doel / openbaar belang

De OD NHN is een professionele opdrachtnemer die op een efficiënte manier en volgens geldende kwaliteitsstandaarden uitvoering geeft aan de opgedragen milieutaken op het gebied van de fysieke leefomgeving in Noord-Holland Noord.

Activiteiten en ontwikkelingen

In 2023 werkte de Omgevingsdienst NHN, naast de reguliere milieutaken, aan een vijftal organisatie-brede trajecten die gericht zijn op het versterken en toekomstbestendig maken van de organisatie. -

-

Uitvoerings- en handhavingsstrategie 2024-2027 (gereed: wordt begin 2024 vastgesteld) Nieuw zaaksysteem Omgevingswet Interbestuurlijk Programma Versterking VTH-stelsel (het verbeterplan om te gaan voldoen aan de robuustheidscriteria per 2026 moet voor 1 april 2024 gereed zijn) Versteviging bedrijfsvoering.

-

Claims, datalek van geregistreerde gegevens, aanbestedingsrisico's en projecten ten laste van het rekeningresultaat.

-

Risico's

EV per 1-1

VV per 1-1

EV per 31-12

VV per 31-12

Resultaat

€ 4.841.000

€ 5.494.000

€ 4.188.000

€ 5.837.000

€ 1.742.000

81 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Recreatieschap Westfriesland Gerelateerd aan programma('s)

Samenleving.

Vertegenwoordiging

Lid van het dagelijks bestuur en het algemeen bestuur.

Doel / openbaar belang

Behartigt voor de Westfriese gemeenten de belangen van de openluchtrecreatie en het landschap in het samenwerkingsgebied. Inzet voor een rijkere, gevarieerdere natuur met meer recreatiemogelijkheden, beheer en onderhoud van terreinen.

Activiteiten en ontwikkelingen

In 2023 bestond het Recreatieschap Westfriesland 50 jaar, dit is gevierd met een feest. Verder zijn er regionaal verschillende projecten uit het uitvoeringsprogramma horende bij het Natuur- en Recreatieplan uitgevoerd. Zo was in 2023 de afronding van het project Kwaliteitsimpuls van het recreatieterrein De Hulk nabij Hoorn. Ook noemenswaardig zijn kleinere projecten als een biodiversiteitsproject in het Egboetswater, een nieuwe wandelverbinding bij het voedselbos in het Streekbos en de ‘beleeflaag’ op het Streekpad over de Westfriese Omringdijk. In 2023 zijn de bestaande terreinen die het schap beheert goed bezocht. Het schap merkt dat het toenemende gebruik ook een keerzijde heeft. Er kan een punt komen dat de gebieden de druk niet meer aankunnen. Dat kan leiden tot negatieve gevolgen voor de beleving en kwaliteit voor de recreanten maar ook voor de natuurwaarden in de gebieden. Om dat voor te zijn is er in 2023 is gestart met de voorbereidingen voor een nieuwe recreatievisie.

Risico's

-

Langdurige afwezigheid van een werknemer door ziekte, beëindigen overeenkomst door verhuurders en/of verpachters, het uittreden van één van de gemeenten uit gemeenschappelijke regeling, imagoschade gevolgen van klimaatverandering en aansprakelijkheid openbare buitenruimte door incidenten.

EV per 1-1

VV per 1-1

EV per 31-12

VV per 31-12

Resultaat

€ 1.765.000

€ 1.238.000

€ 1.675.000

€ 302.000

€ 29.000

82 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Gemeentelijke Gezondheidsdienst Hollands Noorden (GGD) Gerelateerd aan programma('s) Samenleving. Vertegenwoordiging

Lid van het algemeen bestuur.

Doel / openbaar belang

De basistaken (uniformdeel) van GGD Hollands Noorden zijn: Kennis hebben van en informatie geven over de gezondheid van de inwoners, het organiseren van collectieve preventie (preventie gericht op alle inwoners), uitvoering van infectieziektebestrijding en uitvoering van de taken op het terrein van jeugdgezondheid. Een belangrijk deel van de taken van de GGD concentreert zich in het ‘voorveld’ (preventie, signaleren, monitoren), maar de GGD voert ook vangnettaken voor de gemeente uit. Naast de basistaken voert de GGD levert de GGD ook aanvullende producten (maatwerkdeel). Deze aanvullende producten vallen niet onder de Gemeenschappelijke regeling. Vanuit het maatwerkdeel wordt ingezet op activiteiten die aanvullend zijn op de werkzaamheden vanuit de GR GGD. Dit zijn onder andere de extra begeleiding contacten en opvoedspreekuren. Indien nodig kan er worden opgeschaald naar Video Home Training, Stevig Ouderschap en VoorZorg.

Activiteiten en ontwikkelingen

Vanuit Gezond Opgroeien heeft de GGD in 2023 diverse activiteiten verricht op het verkleinen van gezondheidsachterstanden. Zorg op maat, opereren in netwerkverbanden en sterkere positionering als adviespartner. Daarnaast is er aandacht voor oudere en ouder wordende inwoners. Hiervoor heeft de GGD ondersteuning geboden aan gemeenten bij toekomstbestendig maken van ouderenbeleid. Een gezonde leefomgeving nodigt uit tot gezond gedrag en kent zo min mogelijk risico’s voor de gezondheid. De leefomgeving hangt samen met nieuwe uitdagingen en kansen voor de toekomst, zoals: klimaatverandering, vergrijzing, individualisering, slimme technologie en nieuwe vormen van mobiliteit. Hierbij is ook aandacht voor de preventie en bestrijding van infectieziekten.

Risico's

-

EV per 1-1 € -1.954.000

VV per 1-1 € 25.057.000

Verbetering basispakket JGZ, ziekteverzuim JGZ, hogere instroom Veilig Thuis, informatiebeveiliging en privacybescherming, compensatie cao-gebonden loonstijgingen en kostenstijgingen.

EV per 31-12 € 2.110.000

VV per 31-12 € 23.835.000

Resultaat € 761.000

83 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Archeologie Westfriese Gemeenten Gerelateerd aan programma('s) Samenleving. Vertegenwoordiging

Lid van het algemeen bestuur.

Doel / openbaar belang

Archeologie West-Friesland (AWF) is onze gecertificeerde instelling die verantwoordelijk is voor het (laten) doen van archeologische opgravingen op het land en in het water zoals dit is vastgelegd in de Omgevingswet.

Activiteiten en ontwikkelingen

Archeologie West-Friesland geeft als certificaathouder advies. Door middel van een quickscan beoordelen zij of en zo ja, in welke mate archeologisch onderzoek nodig is. Vervolgens voeren zij dit onderzoek uit of voeren zij de monitoring op het onderzoek uit. Zo wordt ervoor gezorgd dat bij een opgraving de verrichte handelingen en aangetroffen archeologische vondsten worden gedocumenteerd, de vondsten worden geconserveerd en een rapport wordt opgesteld waarin de resultaten van de handelingen zijn beschreven. Naast advisering en uitvoering draagt Archeologie West-Friesland bij aan gemeentelijke beleidsontwikkeling en verzorgt zij publieksactiviteiten en pr.

Risico's

Er zijn voor 2023 geen risico’s bekend.

EV per 1-1

VV per 1-1

EV per 31-12

VV per 31-12

Resultaat

-

-

-

-

-

84 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

WerkSaam Westfriesland Gerelateerd aan programma('s)

Samenleving.

Vertegenwoordiging

Lid van het algemeen bestuur.

Doel / openbaar belang

WerkSaam Westfriesland voert de Participatiewet en de Wet Sociale Werkvoorzieningen (WSW) uit voor de Westfriese gemeenten. Een klein onderdeel van de Participatiewet, de bijzondere bijstand, is bij de afzonderlijke gemeenten gebleven. Het doel van de Participatiewet is dat iedereen die gedeeltelijk of volledig kan werken begeleid wordt naar werk, het liefst bij een gewone werkgever. Hierbij kan WerkSaam Westfriesland verschillende instrumenten inzetten, zoals job-coaching of loonkostensubsidie. Ook biedt WerkSaam beschutte werkplekken voor mensen die kunnen werken, maar veel begeleiding daarbij nodig hebben. Lukt het (nog) niet om te werken dan zorgt WerkSaam Westfriesland voor een uitkering als dat nodig is.

Activiteiten en ontwikkelingen

WerkSaam heeft verder gewerkt aan het beleidsplan 20222025. Verder speelt WerkSaam in op actuele politieke ontwikkelingen en is gestart met het project WerkSaam 2028.

Risico's

-

EV per 1-1 € 9.386.000

VV per 1-1 € 15.738.000

Ontwikkeling toegevoegde waarde, bijdrage GR sluit niet aan op de ontwikkeling van het gemeentefonds, uitvoeringstaken Wet Inburgering en externe factoren zoals cyberaanvallen.

EV per 31-12 € 10.045.000

VV per 31-12 € 11.448.000

Resultaat € 1.696.000

85 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Deelnemingen BNG Bank Gerelateerd aan programma('s)

Bestuur en dienstverlening.

Doel / openbaar belang

De uitoefening van het bedrijf van bankier ten dienste van overheden. Draagt bij aan het laag houden van de kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger.

Activiteiten en ontwikkelingen

De BNG heeft zich gecommitteerd om bij te dragen aan het nationale Klimaatakkoord en aan het bereiken van de klimaatdoelstellingen van Parijs. De bank ontwikkelt en stimuleert innovatieve duurzame verdienmodellen. Dankzij haar toprating kan de bank tegen lage tarieven geld lenen op de internationale geld- en kapitaalmarkt, en dit geld vervolgens tegen lage prijzen uitlenen aan klanten. Het fundingbeleid blijft onveranderd gericht op permanente toegang tot de geld- en kapitaalmarkt voor de gewenste looptijden en volumes tegen zo laag mogelijke kosten.

Risico's

Er zijn geen risico's bekend.

Financieel belang

De gemeente heeft als aandeelhouder 15.756 aandelen. De aandeelhouder is niet aansprakelijk voor de schulden van de NV.

Alliander NV Gerelateerd aan programma('s)

Ruimte.

Doel / openbaar belang

Alliander is een netwerkbedrijf dat zorgt voor een betrouwbare, betaalbare en bereikbare energievoorziening in een groot deel van Nederland. Door hun netwerk continu te verbeteren, bereiden ze zich voor op een toekomst waarin iedereen duurzame energie kan gebruiken, produceren en delen. Drechterland heeft aandelen in Aliander, waarvan de dividend op Algemene dekkingsmiddelen wordt ontvangen.

Activiteiten en ontwikkelingen

Het jaar 2023 is voor Alliander financieel positief afgesloten. Tegelijk blijft er sprake van een forse financieringsbehoefte gelet op de gigantische investeringsopgave waar Allainder de komende jaren voor staat. Voor het vijfde achtereenvolgende jaar investeerden Alliander met ruim € 1,4 miljard weer meer dan het jaar daarvoor in de verbouwing van de energienetten. Het tempo waarmee Alliander de grootschalige aanleg en verzwaring van elektriciteitsnetten verder kan opvoeren, loopt tegen grenzen aan. Door de drukte op het elektriciteitsnet betekent dit onder andere dat er nog zeker tien jaar files op het net zijn.

Financieel belang

De gemeente heeft als aandeelhouder 113.140 aandelen. De aandeelhouder is niet aansprakelijk voor de schulden van de NV.

86 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

HVC Groep Gerelateerd aan programma('s)

Ruimte.

Doel / openbaar belang

HVC is een afval- en energiebedrijf met zowel publieke als commerciële activiteiten op het gebied van afval en energie. Voor de verwerking en inzameling van het huishoudelijk afval heeft de gemeente een dienstverleningsovereenkomst (DVO) afgesloten met een looptijd van 6 jaar (1 januari 2020 tot 1 januari 2026). Eveneens heeft de gemeente aandelen in het bedrijf en daarmee stemrecht in de Algemene Ledenvergadering. Aan het aandeelhouderschap is een ballotageovereenkomst verbonden waarin onder meer geregeld is dat het brandbaar afval afgestaan moet worden en de gemeente, samen met de andere aandeelhouders, garant staat voor een deel van de leningen.

Activiteiten en ontwikkelingen

-

Financieel belang

Ontwikkelingsbedrijf NHN Gerelateerd aan programma('s) Doel / openbaar belang

Met woningcorporaties en woningeigenaren gebouwen van aardgas afhalen en aansluiten op een warmtenet. Met zon- en windprojecten duurzame stroom opwekken. Bronscheiding verbeteren.

De gemeente heeft als aandeelhouder 31 aandelen voor een totaal van € 1.000.

Ruimte. Bevorderen van de regionale economie en welvaart en de nationale en internationale positionering van NoordHolland Noord. Het ontwikkelingsbedrijf heeft vier pijlers binnen haar meerjarenprogramma. Dit zijn: Ondersteuning MKB, regionale promotie en acquisitie. Tenslotte voert het ontwikkelingsbedrijf projecten uit ter stimulering van de regionale economie.

87 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Grondbeleid Visie Inleiding Binnen de gebiedsontwikkeling wordt een onderscheid gemaakt tussen actief- en passief grondbeleid. Bij actief grondbeleid verwerft de gemeente de grond, maakt deze bouw- en woonrijp en verkoopt de bouwgrond aan projectontwikkelaars/particulieren, die op deze bouwgrond het vastgoed realiseren. Bij passief grondbeleid heeft de gemeente een faciliterende en kader stellende rol bij ‘gebiedsontwikkeling door derden’. De gemeente stelt het bestemmingsplan vast, waarbij plankosten- en kosten van gemeenschapsvoorzieningen worden verhaald door middel van een (anterieure) overeenkomst of vaststelling van een exploitatieplan. Een variant ‘tussen’ deze beide vormen is de publiek-private samenwerking (PPS), waarbij de gemeente samen met een private partij de grondexploitatie doet. Winst en risico worden dan gedeeld. Visie De vigerende Nota Grondbeleid is uit 2017. Tezamen met de nieuwe Omgevingswet per 1 januari 2024 geeft dit aanleiding tot het opstellen van een nieuwe Nota Grondbeleid met aanvullende Nota Kostenverhaal in 2024.

Beleidsverantwoording Over grondexploitaties wordt op verschillende manieren verantwoording afgelegd: 1. De verdeling van taken en verantwoordelijkheden tussen de raad, het college en de SED zoals beschreven in de Nota Grondbeleid. 2. De projecten doorlopen de algemene fasen in gebiedsontwikkelingen (initiatief, haalbaarheid en realisatie, waarbij in principe per faseovergang verantwoording over de af te sluiten fase en toestemming voor de volgende fase wordt gevraagd aan het college en/of raad. 3. Verantwoording in de P&C-cyclus. 4. Tussentijdse college en raadsinformatie en besluiten bij majeure afwijkingen op de kaders. Ontwikkelingen in wet- en regelgeving Vanuit de komende Omgevingswet worden ook enkele regels voor het grondbeleid geactualiseerd. De grootste wijziging is dat het mogelijk wordt om een gebied ''organisch'' te kunnen ontwikkelen onder een grondexploitatie zonder 'eindtijd'. Dit kan een optie zijn als er vooraf nog veel onzekerheden bestaan over concrete planinvullingen. Parameters 2024 De hierna weergegeven parameters voor kosten- en opbrengstenstijging worden jaarlijks geëvalueerd en herijkt. De parameters zijn bepaald aan de hand van de Outlook Grondexploitaties 2024 van Metafoor Ruimtelijke Ontwikkeling. Daarnaast vind afstemming plaats met omringende gemeenten. SED JR 2023 Kostenstijging Inkomstenstijging

2024 4% 1,5%

2025 3% 2%

2026 3% 2%

2027 2% 2%

2028 2% 2%

Ten opzichte van eerdere jaren zijn de parameters voor kostenstijging nog steeds hoger en die voor inkomstenstijging lager dan gebruikelijk, maar wel minder afwijkend dan vorig jaar.

88 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

Bovenstaande conjuncturele ontwikkelingen hebben vervolgens negatieve invloeden op het exploitatieresultaat van de grondexploitaties. Grondexploitaties die qua uitvoering nog moeten starten (bijvoorbeeld de projecten in Schellinkhout) en waar de meeste kosten en inkomsten nog gerealiseerd moeten worden hebben hier het meeste last van. Grondexploitaties die richting afsluiting gaan (bijvoorbeeld Zuiderkogge 4b, Kerkbuurt Wijdenes) zijn hier vervolgens minder gevoelig voor. Rentevoet De rentevoet is aangeleverd door financiën en is berekend op basis van de verhouding eigenen vreemd vermogen, conform het BBV (Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten). De rentevoet komt hiermee op 0,40% voor Drechterland. Ontwikkelingen Ter informatie, binnen de gemeente spelen de volgende grotere (faciliterende) projecten en ontwikkelingen (waarover op andere plekken dan in deze paragraaf verantwoording over wordt afgelegd): •

•

•

Venhuizen Centrum West: Dit betreft een particulier initiatief tot de ontwikkeling van een nieuwe woonwijk met circa 250 woningen tegen het centrum van Venhuizen. In 2021 heeft de gemeente medewerking aan dit plan voorrang gegeven boven andere initiatieven in Venhuizen. Eind 2023 is het project 'haalbaar' bevonden en is voorafgaande aan de lopende bestemmingsplanprocedure een anterieure overeenkomst gesloten tussen partijen. In Westwoud is de gemeente met meerder particuliere initiatiefnemers in gesprek om één of meerdere woningbouwlocaties tot ontwikkeling te brengen. Voor een project is inmiddels een anterieure overeenkomst gesloten en loopt de bestemmingsplanprocedure. Landje van Fleur: Dit project in Hoogkarspel aan de Kerspelweg en op de grens met Stede Broec betreft een gemengd woningbouwplan van een kleine honderd eenheden. Ter voorbereiding op de ruimtelijke procedure (begin 2024) is een anterieure overeenkomst gesloten tussen partijen.

Strategische gronden De gemeente heeft geen strategische en ‘’warme’’ gronden (meer) in haar bezit.

Prognose resultaten De gemeente Drechterland kende in 2023 een zestal actieve grondexploitaties: 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Reigersborg Zuid V Kerkbuurt Wijdenes Hemschool Hem Schellinkhout sportveldlocatie Schellinkhout dorpshuislocatie Zuiderkogge 4b

Hieronder worden deze zes projecten kort beschreven. Een uitvoerigere toelichting op de (verschuivingen in de) kosten, inkomsten en resultaten van deze grondexploitatie wordt zoals elk jaar weergegeven in de nog op te stellen en in het voorjaar aan de Raad te presenteren MPG (Meerjaren Prognose Grondexploitaties) Drechterland 2024. Reigersborg Zuid V De locatie Reigersborg Zuid V ligt aan de westkant van Hoogkarspel. In het plan worden ongeveer 136 woningen gerealiseerd. Een aanzienlijk deel van het plangebied is ingericht als ‘bospark’’. De laatste reguliere kavels zijn in 2022 verkocht en geleverd (betaald). Alleen de levering van een laatste (aanvullende vrije) kavel aan de Streekweg resteert nog. Met het 89 Jaarstukken 2023 Drechterland 2 juli 2024 Gewaarmerkt voor verificatiedoeleinden

woonrijpmaken is in 2022 reeds gestart, zijn in 2023 grote stappen gezet en zal naar verwachting tot eind 2024 duren. Het project kent een positief resultaat. Deze wordt nu geraamd op € 1.515.000. Dit is € 146.000 hoger dan vorig jaar begroot. Dit positieve verschil komt vanuit het naderen van het einde van de werkzaamheden en het kunnen wegvallen/verkleinen van enkele overige posten en posten onvoorzien. Kerkbuurt Wijdenes Kerkbuurt Wijdenes (plan Sally) betreft de ontwikkeling van een woonwijk van 62 eenheden te Wijdenes. Het woonrijp maken van de openbare ruimte heeft in 2023 plaatsgevonden. Vanuit een (te) nat najaar zullen enkele laatste werkzaamheden nog in begin 2024 gedaan moeten worden. Het project en grondexploitatie is per 31-12-2023 afgesloten met een positief resultaat van € 983.000. Dit is ongeveer € 42.000 lager dan vorig jaar geraamd en komt vanuit indexatie en beperkt meerwerk. Voor de afsluitende werkzaamheden, de onderhoudstermijn en de eindfactuur is een voorziening getroffen van € 143.000. Hemschool Hem Dit betreft de herbestemming van een oude schoollocatie tot woningbouw (6 eenheden) en de inrichting van de openbare ruimte inclusief een speelvoorziening. In het tweede kwartaal van 2023 zijn de zes woningen opgeleverd. Aansluitend is gestart met het woonrijp maken van de locatie, inclusief inrichting van het speelterrein.

Het woonrijp maken en de aanleg van het speelterrein is in 2023 nagenoeg afgerond en dus kan deze grondexploitatie afgesloten worden per 31-12 2023. In 2024 vinden nog ene klein aantal restant werkzaamheden plaats voor het woonrijp maken. Hiervoor is een voorziening getroffen van € 33.000. Het project kent vanuit de historie en opzet een negatief resultaat, en sluit nu definitief op minus € 333.000. Dit is € 12.000 hoger dan vorig jaar begroot en komst vanuit een laatste meerwerk (grondverbetering speelvoorziening). Schellinkhout sportveldlocatie Door het beëindigen van de sportactiviteiten ter plaatse van de sportvelden in Schellinkhout, gekoppeld aan de behoefte aan het realiseren van een gedifferentieerd lokaal woonprogramma heeft de raad op 29 juni 2020 een start en kaders (mee) gegeven aan de gebiedsontwikkeling en grondexploitatie op deze locatie. Wegens nieuwe inzichten heeft de raad op 24 januari 2022 een positief besluit genomen op het nieuwe concept met bijbehorende grondexploitatie. Dit concept is in 2022 verder afgestemd met omwonenden, de CPO, alliantie, woningbouwcorporatie en met de gebruikelijke overheidsdiensten. Vervolgens zijn verschillende opties qua programma en bijbehorende financiële resultaten uitgewerkt. In het tweede kwartaal 2023 werd een bewonersinformatieavond georganiseerd.