Bijlage 1 - Onderzoek naar de ruimtelijke ordening en de invloed hiervan op de akoestiek aan het Padland (2021-70)
Tekst van het document
35
Drechterland dit doen door de toestemming aan de Padlandschool om gebruik te maken van de openbare ruimte voor buitengymlessen en andere schoolse activiteiten, in te trekken.
6.5 Voor een verhard voetbalveld van meer dan 300 m2 en voor een inrichting met zeer reële kans op geluidshinder is een omgevingsvergunning en akoestisch onderzoek vereist. Mogelijk is dit niet gedaan door de gemeente Drechterland. Een voetbalkooi van 300 m2 of meer moet aangemerkt worden als bouwwerk geen gebouw, bron: https://www.omgevingsweb.nl/nieuws/voetbalkooi-zowel-onder-bblb-als-borvergunningplichtig/ Het is geen speeltoestel in de zin van het Bblb en het Bor, dus het is vergunningsplichtig. Zoals de ABRS eerder overwogen heeft, moet een voetbalkooi in zijn geheel als een bouwwerk geen gebouw zijnde aangemerkt worden. De voorzieningenrechter ziet daarom ook niet in dat onder het Bor de voetbalkooi vergunningsvrij geplaatst zou kunnen worden. De rechter is derhalve van oordeel dat verzoekers belang hebben bij de onderhavige procedure. Bron: https://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:RBAMS:2011:BT6518 In het geval van het voetbalveld aan het Padland gaat het om een verhard voetbalveld voorzien van ijzeren doelen en hekken met een breedte van 15,81 meter en een diepte van 25,59 meter. Dit is exclusief de doelen. De totale oppervlakte is in dit geval ruim 405 m2. Wij hebben alle vergunningen aan het Padland opgevraagd bij het West-Fries archief, maar we zijn geen vergunningen tegengekomen, alleen vergunningen voor het verhogen van ballenvangers.
Bij een richtafstand van minder dan 30 m vanaf de grens inrichting moet de gemeente documenteren waarom zij hiervoor heeft gekozen en hoe zij de leef- een woonkwaliteit wil waarborgen. Wij hebben hier evenmin stukken van kunnen vinden. Bovendien mag er in principe alleen in stedelijke gebieden of gebieden met een gemengde bestemming afgeweken worden van deze richtafstand, maar daar is hier geen sprake van, want het Padland bevindt zich in een rustige woonwijk in een plattelandsgemeente. Bovendien, als de gemeente de minimale richtafstand niet handhaaft, moet zo het stappenplan van de VNG volgen (zie paragraaf B5.3 van de bijlage 5 van de VNG-brochure). Dit stappenplan staat uitgelegd in paragraaf 5.3 van dit document. Verder is het in het kader van het Activiteitenbesluit verplicht om vier weken voor oprichting of verandering aan een inrichting bij het bevoegd gezag. Ik citeer van de volgende website van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. In de volgende gevallen is een akoestisch onderzoek bij een melding voor het oprichten of veranderen van een inrichting verplicht of kan het bevoegd gezag er om vragen: •
Inrichting met aangewezen activiteiten (artikel 1.11)
•
Inrichting op een gezoneerd industrieterrein
•
Inrichting met een zeer reële kans op geluidhinder
Wat betreft de inrichting met een zeer reële kans op geluidshinder geldt het volgende: “Als uit de meldinggegevens blijkt dat de kans op geluidhinder zeer reëel is kan het bevoegd gezag binnen vier weken na ontvangst van de melding besluiten dat een akoestisch onderzoek wordt overgelegd (art. 1.11 lid 5). Hiervoor moet het bevoegd gezag aannemelijk maken dat het geluidsniveau en/of het maximale geluidsniveau meer bedraagt dan de waarden bedoeld in de artikelen 2.17, 2.19, 2.20 of 2.17a. Het gaat om gevallen waarin gelet op de te verwachten bronvermogens en afstanden tot gevoelige objecten de normen zullen worden overschreden.
36
Deze beoordeling is afhankelijk van de aard van het bedrijf en de omgeving en kan daarom het beste op lokaal niveau plaatsvinden. Tegen een dergelijk besluit is bezwaar en beroep mogelijk. Het bevoegd gezag kan bij deze afweging de gegevens bij de melding en eigen onderzoek.” Bron: https://www.infomil.nl/onderwerpen/geluid/regelgeving/activiteitenbesluit/meldingakoestisch/ Conclusie: als de norm of afstand overschreden wordt en er ontstaat door verandering zeer reële kans op geluidshinder, moet er onderzoek worden gedaan en moet er bezwaar en beroep mogelijk zijn. In het kort: gemeente Drechterland heeft geen vergunning aangevraagd voor het verharde voetbalveld met ijzeren kooien aan het Padland. Gemeente Drechterland heeft evenmin beargumenteerd waarom ze de richtafstand niet heeft aangehouden, ondanks de zeer reële kans op geluidshinder. Hierdoor konden omwonenden geen bezwaar of beroep aanschrijven. Dit heeft geleid tot intensieve geluidsoverlast voor omwonenden van de voetbalkooi.
6.6 Het sportveld en het gebruik daarvan door basisschool ‘t Padland veroorzaakt zeer schadelijke geluidshinder, zo blijkt uit door de ODNHN gecontroleerde geluidsmetingen Wij zijn ons er terdege van bewust dat wij in de buurt van een school te maken kunnen krijgen met geluid, maar om een goed leef- en woonklimaat te garanderen voor omwonenden geldt er daarom een richtafstand van minimaal 30 meter voor scholen tot woningen (zie brochure VGN). Omdat de basisschool ’t Padland de richtafstand niet respecteert, en omdat Gemeente Drechterland en basisschool ’t Padland op een te korte afstand een openbaar verhard voetbalveld hebben aangelegd waar basisschool ’t Padland bovendien met toestemming van de gemeente gebruik van maakt (dit wordt volgens de Padlandschool juist toegejuicht door gemeente), ervaren wij dagelijks langdurige en intensieve geluidshinder. Op veel momenten is het onmogelijk om in de tuin te zitten vanwege het gejoel en geschreeuw van kinderen, het gestuiter en gebonk van ballen op de betonnen ondergrond en het gedreun van rammelende metalen doelen, hekken en ballenvanger. Omdat onze huizen in cirkel eromheen zijn gebouwd, kan het geluid niet weg. In plaats daarvan fungeren onze woningen als het ware als een klankkast waardoor het geluid juist versterkt wordt.
Natuurlijk hebben wij geen moeite met enige geluidsoverlast op bepaalde momenten van de dag, maar in ons geval gaat de geluidsoverlast dag in dag uit door, vaak van ’s ochtends tot ’s avonds. Dit blijkt ook uit onze metingen, en, zoals u weet in zijn onze resultaten in opdracht van Gemeente Drechterland voorgelegd aan en beoordeeld door Omgevingsdienst Noord-Holland Noord. ODNHN schrijft het volgende over onze geluidsmetingen: “Gelet op de afstand van het huidig verhard sportveld en het omschreven intensief gebruik is het op basis van onder andere het rapport van M+P aannemelijk dat de opgenomen geluidniveaus reëel zijn.”
6.6.1 Theoretisch rekenmodel: geluidsbronvermogens op een schoolplein Om goed te kunnen beoordelen wat de geluidssterkte (uitgedrukt in decibellen) van spelende en sportende kinderen is, zullen we kijken naar wat hierover te vinden is in de officiële richtlijnen. Geluidsbron
aantal personen
Bronsterkte Lwr in db(A) gemiddeld
Bronsterkte Lwr in db(A) piek
37
normaal pratende mensen 1 65 hard pratende mensen 1 70 zeer luid pratende mensen 1 75 spelend kind middenbouw 1 75 normaal roepen 1 80 spelend kind bovenbouw 1 85 luid roepen 1 90 ketsen bal tegen muur 1 luid schreeuwen 1 Tabel overzichtsgeluidbronnen, bron: VDI-richtlijn 3770 (2002)
100 108 102,3 108
Voor piekgeluiden wordt uitgegaan van de Duitse VDI-richtlijn 3770 uit het artikel “Emissionswerte technischer Schallquellen Sport- und Freizeitanlagen” (april 2002). Deze wetenschappelijk richtlijn wordt in Nederland in vergelijkbare gevallen gebruikt als het gaat om ruimtelijke planning voor en door gemeentes. Bovenstaande getallen zijn slechts op 1 persoon gebaseerd. Nu is het niet automatisch zo dat twee kinderen twee keer zo veel geluid maken, maar als er hele schoolklassen op 3,1 meter van het tuinterras van onze woningen spelen, kan men zich voorstellen welke geluidshinder dit voor aanwonenden oplevert. Wij hebben geen aparte geluidsbronvermogens gevonden in de wetenschappelijke literatuur voor adolescenten en jongvolwassenen. Maar zoals uit de bovenstaande tabel blijkt, maken kinderen uit de bovenbouw meer geluid dan kinderen uit de middenbouw, dus we gaan ervan uit dat de oudere jeugd en jongvolwassenen nog meer geluid zullen maken. Deze oudere jeugd en jongvolwassenen spelen namelijk vaak ’s avonds en ’s nachts op het verharde voetbalveld.
Evenmin hebben wij geluidsbronvermogens gevonden van ketsende ballen tegen ijzeren doelen, deze bevinden zich namelijk op het verharde voetbalveld en staan gericht naar onze tuin en achtergevel, maar wij gaan ervan uit dat deze nog hoger zullen liggen dan een ketsende bal tegen een muur die 102,3 db(A) veroorzaakt (zie bovenstaande tabel). Zoals uit het bovenstaande duidelijk wordt, worden pieken van boven 100 tot 108 db(A) op een schoolplein of sportveld gemakkelijk bereikt. Ook gemiddelden van 85 tot 90 db(A) zijn normale waarden die op een schoolplein of sportveld bereikt worden. Uiteraard moeten kinderen zich op een sportveld gewoon kunnen uitleven, maar omdat hier de door de VGN voorgeschreven richtafstand niet wordt gehandhaafd en omdat het sportveld ook als schoolplein gebruikt wordt, hebben wij aan het Padland te maken met zeer schadelijke geluidshinder.
6.6.2 Hoe hard klinkt een decibel? Voorbeelden en gevolgen voor de volksgezondheid van aanwonenden Zoals we hierboven hebben gezien is het gemiddelde geluidsniveau 85 tot 90 db(A) op een schoolplein en zijn er pieken mogelijk tot 110 db(A). Dit soort pieken zijn dan ook aan het Padland gemeten. Maar hoe hard klinkt een decibel precies? Waarmee kunnen we dat vergelijken? En wat zijn de gevolgen hiervan voor de volksgezondheid?
geluidssterkte
beleving en gevolgen
0 db(A) 10 db(A) 20 db(A)
hoordrempel nauwelijks hoorbaar
voorbeeld
normale ademhaling, vallend blad radiostudio, boomblad in de wind
38
30 db(A) 40 db(A)
erg stil stil
50 db(A)
zeer beperkt geluid
60 db(A)
indringend
70 db(A)
storend, psychisch schadelijk op lange termijn hinderlijk, risiconiveau
80 db(A) 90 db(A)
100 db(A)
105 db(A)
zeer hinderlijk: gehoorbeschadiging na 8 uur zeer luid: oren beschadigen na enkele uren
zeer luid tot extreem luid: oren beschadigen na enkele minuten
bibliotheek huiskamer, rustig kantoor, rustige woonbuurt regen, koelkast, rustig bos, normale tuin normale conversatie, wasmachine, droger verkeer op de snelweg, stofzuiger, scheerapparaat wekker-alarm, vrachtverkeer, rumoerig kantoor bulldozer, mixer, tractor, rustig sportevenement, drukke kroeg naar vuurwerk kijken, voorbijrijdende metro, pneumatische beitel, klas in timmerschool, danszaal, straaljager op 300 m hoogte discotheek, kettingzaag, roffel op grote trom, pauken, straaljager op 150 m hoogte
Tabel geluidshinder, bron: http://lichtbeeldgeluid.nl/geluid/akoestiek/hoe-hard-klinkt-een-decibel/
Om de vergelijking nog preciezer te maken: elke 3 dB(A) is een verdubbeling van het geluid (exponentieel), 63 db(A) is bijvoorbeeld al een verdubbeling van 60 db(A). (Bron: https://www.natuurkunde.nl/artikelen/3413/geluid-en-decibel-hoe-zit-dat). Niet alleen kan zo’n hoge en langdurige geluidshinder de oren beschadigen, het kan op de lange termijn ook leiden tot oorsuizen, stress, hoge bloeddruk, hart- en vaatziektes. Zie o.a. de volgende bronnen van de Nederlandse overheid: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/geluidsoverlast/vraag-en-antwoord/is-geluidsoverlastin-mijn-woonomgeving-schadelijk-voor-mijn-gezondheid en https://www.volksgezondheidenzorg.info/onderwerp/fysieke-omgeving/cijferscontext/geluid#node-gezondheidsgevolgen-van-geluid-inleiding Uit deze bovenstaande bronnen blijkt ook dat burgers moeten aankloppen bij de overheid, indien er in de woonomgeving sprake is van schadelijke geluidshinder.
6.6.3 Resultaten van het geluidsonderzoek, beoordeeld door ODNHN In het gesprek van 22 juni 2021 tussen de wethouder en de handhaver van Gemeente Drechterland en A. Theunissen gaf de handhaver aan dat geluidsoverlast subjectief is. Dat is juist, maar wij hebben een objectieve geluidsmeting gehouden en deze is beoordeeld door omgevingsdienst Noord Holland Noord; deze dienst schrijft dat onze uitkomsten “reëel” zijn. Bovendien hebben wij de wetenschappelijk standaardwaarden voor spelende kinderen gevonden in de Duitse VDI-richtlijn 3770 “Emissionswerte technischer Schallquellen Sport- und Freizeitanlagen” (2002). Deze wetenschappelijk richtlijn wordt ook in Nederland aangehouden. Onze resultaten komen overeen met de waarden van de VDI-richtlijn 3770 (zie 6.6.1) en zijn derhalve objectief. Om er precies achter te komen wat de geluidshinder inhoudt, hoelang het duurt en hoe hard het geluid is, hebben wij in de periode van 15/03/2021 tot 29/03/2021 een geluidsmeting uitgevoerd. Deze meting was twee weken lang onafgebroken, en ook daarna hebben wij nog enkele losse metingen gehouden in april.
39
Belangrijk om hierbij te vermelden: dit was nog aan het begin van het voorjaar tijdens koeler weer en er gold toen nog een avondklok vanwege het coronavirus. 6.6.3.1 Werkwijze Voor de meting is er een af fabriek gekalibreerde decibelmeter met sponsbal gebruikt op een statief op een hoogte van 1,5 m, op verschillende plekken in de tuin aan het Padland 26: voor de gevel, in de hoek van de tuin en midden in de tuin, en dus niet op het sportveld zelf. De decibelmeter was gekoppeld aan een computer en registreerde elke seconde de geluidsterkte, 24 uur per dag, twee weken lang. De meetmethode is met A-weging (filter) uitgevoerd. De dB(A) is de eenheid waarin de sterkte van het geluid in verreweg de meeste geluidsmetingen wordt weergegeven. De dB(A) is afgeleid van de gewone decibel, maar corrigeert de geluidssterktes en vertaalt deze naar de gevoeligheid van het menselijk oor. Als het geluid in dB(C) zou zijn gemeten, zouden de waardes uiteraard nog hoger uitgevallen zijn. Om de geluidsbelasting objectief vast te stellen, zijn er geluidsmetingen over een langere periode uitgevoerd, zodat deze zo representatief mogelijk zijn. Met de uitkomsten kon er m.b.v. grafieken gevisualiseerd worden hoe vaak, wanneer, en in welke mate er sprake is van overlast.
6.6.3.2 Initiële meetperiode In de meetperiode van 15/03/2021 – 29/03/2021 wordt de grens van 70 dB LAMax gemiddeld 468 keer per dag overschreden, met uitschieters op vrijdag 19 maart 2021 en 26 maart 2021. Op deze dagen zijn de geluidsnormen meer dan 1000 keer per dag overschreden. (Zie bijlage 5 “Klacht en verzoek betreft maximale geluidsbelasting/richtafstand sportveld en woning Padland 26, Venhuizen”, 2 april 2021) Na deze periode van twee weken hebben geconstateerd dat de geluidsbelasting erger is geworden. Daarom hebben wij in april 2021 weer losse geluidsmetingen gehouden. In april werden de geluidsmetingen tot wel 2500 keer per dag overschreven. Inmiddels zijn er meer dan 1.000.000 meetmomenten verricht. Het bestand (*.sab) met de originele gegevens zullen wij u ook met u delen, zodat u de meetresultaten kunt inzien (zie bijlage 6). 6.6.3.3. Voorbeeld 1: woensdag 21 april 2021: een dag met buitengymlessen Onderstaande grafiek is een voorbeeld van een dagmeting van 21 april, 2021. Op deze dag werden er door OBS ’t Padland buitengymlessen gegeven (aangegeven met blauwe lijnen in de grafiek) en dit had direct effect op de maximale geluidspieken aan onze achtergevel aan Padland 26 waargenomen kon worden.
Echter werd er die dag ook na schooltijd op het sportveld gespeeld en tussen 08.00 en 20.00 uur werden er continu pieken van boven 80 tot 90 db(A) bereikt, ruim boven de grens van de 70 db(A) (van 6.00 tot 19.00 uur) en 65 db(A) (van 19.00 tot 23.00 uur) uit het Activiteitenbesluit.
40
Afbeelding 28: Deze grafiek is een voorbeeld van een gewone weekdag (21 april 2021) met buitengymlessen waarbij inzichtelijk wordt hoe vaak de geluidsnormen worden overschreden. Voor meer details: zie bijlage 2 en 6. NB: de uitschieters ’s nachts rond 60-65 dB(A) zijn de kerkklokken die elk half uur luiden..
6.6.3.4 Voorbeeld 2: maandag 22 maart 2021: een dag zonder buitengymlessen In de onderstaande grafiek wordt zichtbaar gemaakt hoe een dag zonder buitengymlessen eruit ziet qua geluidsbelasting. Weliswaar is het op zo’n dag rustiger, toch zien we weer hinderlijke tot zeer hinderlijke geluidspieken van 80 tot 90 db(A) in de pauze, na schooltijd en ook weer na het avondeten.
41
Afbeelding 29: In deze grafiek wordt de geluidsbelasting inzichtelijk gemaakt op een doordeweekse dag (22 maart 2021) waarbij er geen buitengymlessen worden gegeven, maar wanneer er op het sportveld wordt gepauzeerd en ook na schooltijd op het sportveld gespeeld wordt.
6.6.3.5 Conclusie a.h.v. metingen: De maximale geluidsbelasting LAmax volgens de Activiteitenbesluit milieubeheer (bron: https://www.infomil.nl/onderwerpen/geluid/regelgeving/activiteitenbesluit/activiteitenbesluit/) op de gevel van de woning op Padland 26 op een hoogte van 1,5 m werd in maart 468 tot 1000 keer per dag overschreden. In april liep dit op en werd de Lamax meer dan 2500 keer per dag overschreden. Dat wil zeggen: dit zijn pieken boven 70 dB(A) tussen 07-19 uur en boven 65 dB(A) tussen 19-23 uur:
Tabel met maximale geluidsbelasting (Lamax) voor de verschillende dagdelen van het Activiteitenbesluit
42
Het overgrote deel van de dag is er sprake van overmatige geluidshinder. Dit is een vast patroon: het sportveld op 3,1 meter van de tuin wordt gebruikt als gymnastiekplek en sportveld door OBS ‘t Padland. En als er geen gymnastiekles wordt gegeven, dan wordt het gebruikt als speelplaats tijdens de pauzes voor de kinderen. Na schooltijd wordt er eerst door jongere kinderen gespeeld. Later op de avond komt er oudere jeugd of hangjeugd, al dan niet met versterkte muziek. Dan wordt er tot laat in de avond gevoetbald en/of gebasketbald. Dit patroon herhaalt zicht op werkdagen. In het weekend horen wij de hele dag door geknal van voetballen en gejoel en geschreeuw. Dit alles in een gebied waar het geluid niet weg kan, maar juist wordt versterkt (zgn. klankkastbebouwing). 6.6.3.6 Conclusie na geluidsmetingen langere periode (maart-april 2021): In de periode 14-03-2021 tot 26-04-2021 is er niet één dag wanneer de maximale geluidsbelasting (70 db(A) 07-19 uur, 65 db(A) 19-23 uur, 60 db(A)-23-07 uur) niet wordt overschreden tijdens alle dagdelen- ook weer gemeten in de tuin aan Padland 26 op de gevel op een hoogte van 1,5 meter. (Zie afbeelding 30 met de maximaal waargenomen geluidssterktes per dag). Sterker nog: de maximale geluidsbelasting komt niet eens in de buurt van de geluidsnormen van het Activiteitenbesluit (zie 6.4) en de APV Drechterland (zie 6.7).
De maximale normen worden elke dag ruimschoots overschreden. Daar waar max 70 dB(A) als piekgeluid toegestaan is, wordt in onze achtertuinen 90 tot 104 db(A) bereikt (zie tabel hieronder). En dit gebeurt gemiddeld 468 (in maart) tot 2500 keer per dag (in april). De intensiviteit van dit geluid is vergelijkbaar met een geluidssterkte van een bulldozer, vuurwerk of een pneumatische beitel die de hele dag bezig is, zie paragraaf 6.6.2, en een dergelijke geluidsbelasting past niet in een stille woonwijk van een plattelandsgemeente. 6.6.3.7 Impact van deze geluidsbelasting voor omwonenden Volgens het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (op te vragen via: https://www.arboportaal.nl/onderwerpen/geluid/vraag-en-antwoord/wanneer-isgehoorbescherming-verplicht) lopen werkgevers al een risico bij een geluidsbelasting boven 80 decibel. Bovendien zijn werkgevers verplicht om hun medewerkers boven 85 decibel gehoorbescherming aan te bieden. Technisch gezien zouden wij onze tuin dus alleen mogen betreden met gehoorbescherming. Uiteraard is zo’n hoge geluidsbelasting ook niet goed voor kinderen, maar de meeste kinderen spelen een half uur op het sportveld en verlaten het vervolgens. Daarna komt de volgende groep kinderen om te spelen en te sporten. Het verschil is: wij als bewoners kunnen het sportveld niet verlaten; wij wonen hier immers direct naast – op slechts 3,1 m afstand.
43
Afbeelding 30: bijschrift bij de tabellen: maximale gemeten geluidsbelasting aan het Padland in een tabel: 1e kolom: pieken overdag, 2e kolom: pieken tussen 19 en 23 uur. Dit laat zien dat de maximale waardes elke dag en tijdens elke dagdeel ver overschreden worden. De maximale waarden die tijdens de verschillende dagdelen toegestaan zijn volgens het Activiteitenbesluit 70, 65 en 60 db(A.)
6.6.3.8 Conclusie uit de bovenstaande tabel: Overdag, tussen 07 en 19 uur is de Lamax 70 db(A) volgens het Activiteitenbesluit, maar bijna dagelijks wordt meer dan 90 db(A) gemeten met uitschieters tot 104 db(A). Tussen 19 en 23 uur is de Lamax 65 db(A), maar wij meten zeer regelmatig boven de 80 db(A) met uitschieters tot 90 à 97 db(A). Tussen 23 en 07 uur, is de Lamax 60 db(A), maar ook dit wordt op niet één dag gehaald. Elke 3 db is een verdubbeling van het geluid, dus de gemeten geluidsbelasting aan het Padland is wel tot 11 keer hoger dan maximaal is toegestaan!
44
We zijn ons ervan bewust dat in het kader van het Activiteitenbesluit menselijk stemgeluid op schoolpleinen bij primair onderwijs vanaf 1 januari 2010 buiten beschouwing wordt gelaten bij de toetsing. Hiermee wordt voorkomen dat kinderen niet zouden kunnen buiten spelen, omdat anders de geluidsnormen overschreden zouden worden. Volgens artikel 2.18 van het Activiteitenbesluit blijft het stemgeluid van schoolkinderen buiten beschouwing in de periode vanaf één uur voor de start van het onderwijs tot één uur na beëindiging van het onderwijs. Dit betekent dat het stemgeluid van kinderen niet getoetst te worden aan de geluidsnormen van artikel 2.17. Maar deze uitzondering geldt niet voor activiteiten na school of activiteiten die niets met onderwijs te maken hebben zoals spelende kinderen op een grasveld die niet bij de school hoort of activiteiten op het schoolplein in het weekend. (Bron: https://www.omgevingsweb.nl/nieuws/stemgeluid-van-schoolkinderen/) Daarom moet er bij de aanwezigheid van woningen in de buurt van een schoolplein in het kader van een goede ruimtelijke ordening wel een akoestische afweging gemaakt worden. Dat menselijk stemgeluid op schoolpleinen in het milieuspoor niet wordt getoetst, wil niet zeggen dat het in het ruimtelijke spoor aanvaardbaar is.
Immers, het is niet zo dat menselijk stemgeluid van spelende kinderen in bepaalde situaties (bijvoorbeeld op een omsloten speelplaats zoals in dit geval) geen hinder kan veroorzaken. Op elk schoolplein worden de geluidsnormen van de APVActiviteitenbesluit standaard overschreden. Op een schoolplein bestaat een gemiddelde belasting van 85 dB(A); dit is normaal, want kinderen en sporters moeten vrijuit kunnen sporten en spelen. Dit is echter precies de reden waarom 30 meter als richtafstand tot de erfgrens door de Vereniging van de Nederlandse Gemeenten wordt voorgeschreven (zie de brochure van 2009). En deze 30 meter is precies de diepte van het huidige sportveld en het pad erachter. Het bestemmingsplan als “sportveld” wordt ook nog eens beschouwd als “schoolplein” en dit kan niet deugdelijk onderbouwd worden door gemeente Drechterland. Elke afstand minder dan 30 meter (VNG-norm) behoeft een deugdelijke ruimtelijke onderbouwing. (Zie ook het stappenplan van de VNG in 5.3 in het geval dat er van de richtafstand wordt afgeweken). Alleen op 3,1 meter is dit absoluut onmogelijk. 6.6.3.9 Eindoordeel a.h.v. geluidsmetingen (maart – april 2021) De groenstrook achter het Padland is absoluut noch geschikt als sportveld, noch geschikt als schoolplein.
Ofschoon OBS ’t Padland hier sinds 1973 bestaat, dus langer dan de woningen, kunnen we niet van een nieuwe situatie spreken, want de woningen aan het Padland staan hier sinds 2002, dus al bijna 20 jaar. Bovendien is de huidige sportkooi pas in 2018 gebouwd en officieel geopend. Het sportveld dient een groenstrook te worden, een bufferzone tussen de basisschool en de woningen. Deze plek zou juist voor rust moeten zorgen, maar door de gebrekkige ruimtelijke planning zorgt dit veldje juist dubbel tot overlast (zowel als schoolplein en als sportveld). Het is aan dit college om deze fout in de ruimtelijke ordening te herstellen en de voetbalkooi te verplaatsen, en het hele sportveld als ‘groen’ te bestemmen met struiken en bomen zodanig dat het als groene bufferzone fungeert. In het kort: uit de geluidsmetingen van het voorjaar van 2021 (in mei 2021 in opdracht van de gemeente Drechterland beoordeeld door de ODNHN) blijkt dat de maximale geluidsnormen in onze tuinen gemiddelde 468 tot 2500 keer per dag overschreven worden. Deze overschrijding is maar liefst 11 keer harder dan is toegestaan. Niet alleen is de geluidsbelasting hoog, het gaat ook de hele dag tot ’s avonds en laat en soms ’s nachts door. Dit is volstrekt onaanvaardbaar. Het geluidsniveau gaat zo vaak over de grens van het toelaatbare dat het schadelijk voor de gezondheid van aanwonenden aan het Padland is.
Het is daarom aan de gemeente om hier iets aan te doen.
45
6.7 Overtreding APV Gemeente Drechterland De gemeente Drechterland heeft regels omtrent geluid opgesteld. In artikel 4:6 staat: “Het is verboden buiten een inrichting in de zin van de Wet milieubeheer of van het Besluit op een zodanige wijze toestellen of geluidsapparaten in werking te hebben of handelingen te verrichten dat voor een omwonende of voor de omgeving geluidhinder wordt veroorzaakt.” Wij zijn van mening dat door handelen van de school en door de inrichting van het sportveld door de gemeente ernstige geluidshinder veroorzaak wordt voor onze omgeving. Volgens artikel 7A van de APV, opgevraagd via https://lokaleregelgeving.overheid.nl/CVDR624324/1 mag de geluidsbelasting tot 1.00 uur niet meer dan 70 dB bedragen en na 1.00 uur niet meer dan 50 dB. De schoolse activiteiten, de gymlessen en schoolfeesten die door basisschool ‘t Padland op het sportveld georganiseerd worden gaan daar ruimschoots overheen. Niet alleen wordt het terrein tijdens schoolpauzes gebruikt, maar ook na schooltijd, als er door de jeugd gespeeld wordt, gaan de geluidspieken er ook weer ruim overheen, regelmatig tot 22.00 uur in de avond en vaak zelfs tot middernacht, zeker naarmate de dagen langer worden.
Samengevat Vanwege de aanwezigheid van het sportveld wordt de APV van de gemeente Drechterland in zake hinder en geluidsoverlast ernstig en langdurig overtreden, vooral ook doordat de gemeente basisschool ’t Padland toestaat om er schoolse activiteiten zoals buitengymlessen te organiseren en doordat het sportveld 26,9 meter te dicht op de woningen staat.
6.8 Huidige situatie veroorzaakt intimidatie en aantasting van rust en privacy van aanwonenden De aanwezigheid van een sportveld op slechtst enkele meters van onze tuinen en woningen leidt niet alleen tot ernstige geluidsoverlast, maar ook tot schending van onze privacy. Als wij in onze tuin zitten, gebeurt het regelmatig dat er kinderen zich achter de hekken van de voetbalkooi begeven, d.w.z. direct tegen onze erfgrens aan, dus niet op 3,1 meter maar in feite op slechts enkele centimeters. Als onze hond dan gaat blaffen, roepen kinderen dat onze hond naar binnen moet – soms doen zij dit op een vervelende manier en vallen er aan de kant van de kinderen woorden als “kuthond”. Daarnaast gebeurt het regelmatig dat de kinderen op het voetbaldoel klimmen en er bovenop gaan zitten. Daarbij gluren zij naar binnen in ons huis en onze tuin. I.v.m. de privacy van de kinderen hebben wij er bewust voor gekozen om hier geen foto’s van te maken, maar wij ervaren dit als ernstige schending van onze privacy. Ondanks dat de ballenvanger in 2005 al door de gemeente is verhoogd (bron: West-Fries archief), belanden er toch nog zeer regelmatig ballen in onze tuinen. Op sommige avonden wordt er wel drie of vier keer aangebeld. Als wij dan niet direct opendoen, omdat het niet gelegen komt, blijven de kinderen net zo lang aanbellen tot wij de deur opendoen.
Wij hebben camerabewaking en we horen ook regelmatig dat kinderen staan te schelden en vloeken voor onze deur. Of ze steken hun middelvinger op naar de camera. I.v.m. de privacy van de kinderen bewaren we deze opnames niet, maar het zijn geen fraaie beelden. Als wij geen tijd hebben om de bal te pakken, bijvoorbeeld omdat wij aan het werk zijn, schakelen sommige kinderen direct hun ouders in. Het is al een paar keer voorgekomen dat ouders verhaal bij ons kwamen halen aan de deur. Uiteraard geven wij de ballen gewoon terug aan de kinderen, maar het is praktisch onmogelijk om elke keer maar weer klaar te staan voor kinderen die hun voetballen in onze tuin schieten.
46
Wat wij echter nog veel erger vinden: het komt soms voor dat jongeren zich zonder toestemming toegang verschaffen tot onze tuinen. Op 30 mei bijvoorbeeld zijn enkele jongemannen over de 2 m hoge schutting van Dhr. René Kemp en Maria Kemp-Kaars van Padland 24 geklommen, terwijl ze lagen te slapen. Zij zijn erg geschrokken en hebben de politie gebeld. Dit is gemeld aan de gemeente Drechterland onder zaaknummer [920963]. Wij, de bewoners van het Padland, beschouwen dit als een zeer grove aantasting van onze privacy. Kortom, de aanwezigheid van het sportterrein op te korte afstand van onze tuinen leidt tot een ernstige schending van onze privacy, want kinderen schreeuwen naar ons als wij in onze tuinen zitten. Ze klimmen daarnaast over schuttingen, betreden onze tuinen zonder toestemming en gaan op de doelen zitten zodat ze over de schutting heen kunnen kijken.
6.9 Huidige situatie leidt tot overlast hangjeugd ’s avonds en ‘s nachts alsmede vernielingen door gebrek aan toezicht Als de school uit is, gaan er vaak groepjes kinderen spelen. Na het avondeten komt de oudere jeugd. Soms zijn het maar kleine groepjes jongens, maar veelal maken zij meer lawaai dan een hele schoolklas bij elkaar. Zij trappen vaak om het hardst met de voetballen tegen de doelen. Sommige jongens zetten ook versterkte muziek aan. We zeggen er vaak wat van, soms gaat de muziek tijdelijk wat zachter, maar vaak gaat de muziek toch weer harder of er komen nieuwe groepen en dan moeten we weer vragen of de muziek zachter mag. Hier blijft het hier niet bij, want ook vaak ’s avonds en ‘s nachts komen er groepen jongeren. Het sportveld is nauwelijks verlicht en er is geen toezicht, dus het is de ideale, anonieme plek voor de lokale hangjeugd. We worden enkele keren per maand wakker van gegil, gejoel, geschreeuw en muziek, en hoe langer de dagen worden, hoe vaker dit voorkomt. De afgelopen maanden hebben we al verschillende keren de politie moeten bellen. Helaas kwam de politie de eerste paar keren veel later na onze melding en troffen zij niemand aan. De politie heeft ons daarom aangeraden om dit ook bij de gemeente Drechterland te blijven melden.
6.9.1 Recente incidenten aan het Padland (2021) Hieronder volgt een lijst van ongeregeldheden van dit jaar, bronnen: Noord-Hollands Dagblad en https://www.fixi.nl/: 1. In januari 2021 zijn de ruiten van basisschool ’t Padland ingeslagen. 2. In maart 2021 zijn de ruiten van basisschool ’t Padland weer ingeslagen 3. Op 12 maart 2021 is er melding gemaakt van het stelen van onderdelen van het doel van het pannaveld waardoor een gevaarlijke situatie voor de kinderen is ontstaan. Op foto’s (zie hieronder) is eveneens te zien dat de netten van de ballenvanger kapotgesneden zijn waardoor scherpe delen uitsteken. 4. Op 5 juni 2021 is er melding van vernieling: de basket is losgetrokken en er zijn ijzeren balken van de zgn. inloopsluizen om het pannaveld afgebroken. 5. Op 5 juli hebben wij melding gedaan: We hoorden weer laat in de avond gegil, gejoel en vreemde rammelende en schurende geluiden op het sportveld. Wij konden echter niet zien wat er gebeurde. We hebben de politie weer gebeld. Zij kwam met een motor en heeft net zo lang rondjes gereden op het sportveld en de stoepen om basisschool ’t Padland tot de jongeren verdreven waren. Pas na middernacht was het weer stil. 6. Op 6 juli 2021 is er weer melding gemaakt van vernieling: bij de ingang van het pannaveld is een staander verwijderd. Ook de basket hangt scheef doordat er waarschijnlijk iemand aan heeft gehangen.
47
Afgebroken staander, melding van vernielingen in maart 2021
Gat in voetbalnet, melding van vernielingen in maart 2021
Vandalisme aan ballenvanger, melding van vernielingen in maart 2021
48
Afbeelding 34: melding van vernieling in juni 2021
Afbeelding 35: kapottrekken van basket, melding in juli 2021
De daders die de ruiten in januari en maart 2021 hebben ingegooid, zijn niet herkend op camerabeelden van OBS ‘t Padland. Tot op heden zijn de daders nog niet gevonden.
6.9.2 Eerdere incidenten aan het Padland Het probleem met de vernielingen speelt al langer, want het is ook de voorgaande jaren voorgekomen, zie o.a. het Noord-Hollands Dagblad van 2020: https://www.noordhollandsdagblad.nl/cnt/dmf20200113_58165647 In een interview met het Noord-Hollands Dagblad van 13 januari 2020 zegt mevrouw Heezen, directrice van basisschool ’t Padland:
49
,,Ik werd ook aangesproken door omwonenden, dat ze veel last hadden gehad van jongeren op het schoolplein. Een buurtbewoonster had jeugd ook van het dak van de school gejaagd. De putdeksels bleken uit het speelplein te zijn geblazen en de tafeltennistafels waren zo zwaar beschadigd dat deze niet meer te repareren zijn. Onze grote glijbaan is aangetast door vuurwerk en deze is niet veilig meer te gebruiken.’’ Het is dus duidelijk dat de veiligheid van het sportterrein en het schoolplein buiten schooltijd onvoldoende is. Wij zijn van mening dat het door het bestaan van een sportveld direct achter een schoolplein (waarbij niet duidelijk is welk gebied openbaar of privé is, zie ook 6.3) hangjeugd, vandalen en andere overlastgevende personen worden aangetrokken. Wij hebben mevrouw Heezen gevraagd om ’s avonds en ’s nachts het schoolplein af te sluiten, maar dit wil zij niet. Zij legde uit dat (oud) leerlingen daar moeten kunnen spelen wanneer ze willen. Zij schreef op 5 juli (zie bijlage 3): “Ons schoolplein en de terreinen er om heen zijn openbaar om (school)kinderen de gelegenheid te geven samen te spelen en vooral om samen buiten te spelen. Na eerder overleg met het veiligheidsteam (gemeente en politie en wijk) zijn de bordjes “verboden voor onbevoegden” opgehangen om te kunnen verbaliseren bij overlast.
Helaas worden een aantal plekken in de gemeente bij toerbeurt gebruikt als ontmoetingsplek. Navraag bij omliggende gemeentes en scholen waarbij schoolpleinen worden afgesloten geeft aan dat de overlast zich verplaatst.” Wij denken inderdaad dat er gevaar bestaat dat de overlast zich zal verplaatsen van het schoolplein naar het sportveld, maar dat komt ook omdat het op het moment niet duidelijk is waar het schoolplein eindigt en waar het openbare sportveld begint. Daarnaast denken wij dat door de ligging van het sportveld er zaken verkeerd zijn gegaan in de ruimtelijke planning. Immers, alle woningen staan met hun rug naar het sportveld. Er is hier geen toezicht en er kan vanuit onze huizen geen toezicht gehouden worden, dus hangjongeren en vandalen wanen zich hier anoniem. Bovendien hangt er geen bord met regels, zoals in buurtgemeenten wel gebruikelijk is; zie het onderstaande voorbeeld van een speelveld in de gemeente Hoorn.
50
Afbeelding 36: In de gemeente Hoorn hangt er wel een bord met regels (o.a. met openingstijden) bij een speelplaats
Niet alleen leidt dit tot overlast ’s nachts, wij vragen ons ook af of dit wenselijk is voor de jongere kinderen die er na schooltijd zonder toezicht spelen. Daarnaast kunnen er overdag gevaarlijke situaties ontstaan voor de schoolkinderen die er pauzeren en gymnastiekles hebben als er ‘s nachts ijzeren staanders e.d. van hekken, netten en sluizen worden afgebroken. Tenslotte hebben wij uit gesprekken met buurtbewoners gehoord dat in het verleden drugs werd gedeald rondom basisschool het Padland. Hiervan is verschillende keren melding gemaakt en m.b.v. oplettende buurtbewoners heeft de politie in het verleden hiervoor mensen aangehouden. Voorts vormde het sportveld aan Padland in het verleden een verzamelplaats voor arbeidsmigranten uit de zogenaamde MOE-landen. Arbeidsmigranten verzamelden zich achter de tuinen van het Padland om alcohol te drinken. Ook dit leidde tot geluidsoverlast waarbij bewoners zich genoodzaakt voelden om de politie in te schakelen. Kortom, door fouten in ruimtelijke ordening is er niet alleen sprake van geluidsoverlast aan het Padland, maar ook overlast in de vorm van vandalen, hangjeugd en arbeidsmigranten. Het sportveld vormt namelijk een ideale plek voor mensen die de anonimiteit willen opzoeken.
6.9.3 Gemeente Drechterland haalt haar doelstelling om jeugdgerelateerde incidenten en vernielingen terug te dringen niet In haar programmabegroting van 2019 schrijft de gemeente Drechterland als doel, en ik citeer: “Afname overlast jeugd, jeugd-gerelateerde incidenten en vernielingen.” De gemeente wil dit doel bereiken door: “Actieve aanpak op meldingen met politie, Team Inzet, buitendienst, jongerenwerk, beleidsmedewerkers Jeugd, handhaving en OOV.” Ondanks de
51
meldingen op fixie.nl en bij de politie hebben wij niets gemerkt van een afname ten aanzien van overlast door jeugd, jeugdgerelateerde incidenten en vernielingen. Sterker nog: de problemen bestaan al jarenlang en er wordt niets tegen gedaan door de gemeente. Kortom, doordat onze woningen met hun rug naar het sportveld staat, vormt het in het donker een ideale hangplek voor hangjongeren en vandalen. Deze plekt leidt vaak tot ’s avonds laat tot geluidsoverlast door gejoel en versterkte muziek, en door vernielingen op het schoolplein, en het zorgt bovendien voor onveiligheid voor kinderen en buurtbewoners. Door niets te doen, zal de gemeente haar doelstelling inzake jeugdoverlast en vernielingen niet halen.
6.10 Het eigen schoolplein van basisschool ’t Padland is groot genoeg. De grootte van het schoolplein voldoet aan de regels van de Vereniging Nederlandse Gemeenten Uiteraard houden wij rekening met elkaar, onze buurtbewoners en onze omgeving. Wij vinden het niet meer dan logisch dat we de school en de leerlingen soms kunnen horen. Als de kinderen op het schoolplein spelen, ervaren wij dit slechts als een geroezemoes op de achtergrond. Dit vinden wij juist bijdragen aan de gezellige en levendige sfeer in onze buurt. Bovendien vinden wij het belangrijk dat kinderen kunnen spelen en voldoende kunnen bewegen, zeker tijdens deze nare pandemie waar iedereen nu mee te kampen heeft. Het is belangrijk dat kinderen gestimuleerd worden om te sporten en te bewegen. Wij begrijpen vanzelfsprekend dat de gemeente moet kijken naar het algemene belang van haar inwoners. In dit geval is deze balans echter doorgeslagen naar het belang van de kinderen en zijn wij, de bewoners aan het Padland, de dupe geworden van in onze ogen fouten in de inrichting van de openbare ruimte. De school en de gemeente hebben het sportveld in 2018 vernieuwd voor vele duizenden euro’s. Het is daarbij jammer dat er geen budget werd gereserveerd voor het invoeren van geluidswerende maatregelen c.q. akoestisch onderzoek. Men had de overlast toen dus kunnen voorkomen.
Basisschool ’t Padland beschikt over een groen en ruim opgezet schoolplein. Het plein biedt voldoende ruimte aan een voetbalveld of voetbalkooi op eigen terrein. Er staat immers al een basketbalveld op het eigen terrein. Deze kan omgebouwd worden of gecombineerd worden met een voetbalveld. Hieronder volgen de gegevens over de grootte van het schoolplein en het aantal leerlingen:
52
Afbeelding 36: het aantal leerlingen aan het Padland
Bron: https://allecijfers.nl/basisschool/t-padland-venhuizen/ Huidig aantal leerlingen: 161 (dalend sinds 2014) Hieronder volgen de kadastrale gegevens van OBS ’t Padland:
Afbeelding 37: kadastrale informatie OBS 't Padland
53
Oppervlakte gebouw OBS ’t Padland: Kadastrale grootte: Beschikbare ruimte voor het schoolplein: Aantal leerlingen: Ruimte per leerling op het schoolplein:
1289 m2 6855 m2 6855 – 1289 = 5566 m2 161 (in het schooljaar 2020-2021) 5566/161 = 34 m2 per leerling
De Vereniging van Nederlandse Gemeenten heeft een modelverordening opgesteld met landelijke richtlijnen voor schoolpleinen. Het volgende wordt hierin geregeld met betrekking tot de omvang van het schoolplein: “Er bestaat geen landelijke normering (vanuit OCenW) meer voor het verharde gedeelte van het schoolplein. In de modelverordening van de VNG wordt in bijlage III, deel D de normering voor het verharde deel van het terrein aangegeven: 3 m2 per lln, met een minimum van 300 m2, vanaf 200 lln kan met 600 m2 worden volstaan. Er bestaat geen normering voor het onverharde deel. Het is aan de gemeente – afhankelijk van de lokale situatie – te bepalen welke omvang het onverharde gedeelte krijgt (dit kan ook nul m2 zijn, is echter onwenselijk).” Welk gedeelte verhard of onverhard is weet schrijver dezes niet, maar basisschool ’t Padland beschikt over 34 m2 per leerling, dit is ruim boven de normering va 3 m2 van de VNG. Bovendien is het aantal leerlingen aan OBS ‘t Padland al enkele jaren dalend. (Bron: https://archief02.archiefweb.eu/archives/archiefweb/20191219093359/https://www.drechterland.nl/file/6480/download) Met andere woorden: basisschool ’t Padland heeft een ruim perceel en op het plein heeft ze genoeg ruimte voor sport en spel voor haar leerlingen.
Ook omgevingsdienst Noord-Holland Noord oppert als alternatief om het verharde voetbalveld te verplaatsen naar het schoolplein. Zij schrijft hierover: “Gelet op het door de klager opgestelde document en de vergelijkbare situatie binnen de gemeente wordt geadviseerd om in het kader van goede ruimtelijke ordening in te gaan op de verzoeken van de klager en: na gaan of het verharde sportveld verplaatst kan worden, zo mogelijk op het terrein van de basis school.” Voorts heeft basisschool ’t Padland een eigen gymnastiekzaal alsmede een gymnastiekzaal op korte loopafstand. (Bron: https://www.padland.nl.) Wij zijn derhalve van mening dat basisschool ’t Padland voldoende mogelijkheden heeft voor sport en spel op eigen terrein. Op de volgende foto’s is de grootte van het schoolplein goed zichtbaar:
Afbeelding 38: het ruime schoolplein van OBS ’t Padland. Er staat hier al een basketveld (deze kan omgebouwd worden of met voetbaldoelen gecombineerd worden) en bovendien is hier meer dan voldoende ruimte volgens de VNG.
54
Afbeelding 39 het huidige schoolplein van basisschool ’t Padland, gezien vanuit het sportveld.
Kortom, OBS ’t Padland beschikt over meer dan genoeg ruimte voor haar leerlingen. Dit houdt in dat de voetbalkooi prima naar het schoolplein verplaatst kan worden, zodat de 30 m richtafstand tot de erfgrens gehandhaafd kan worden.
6.11 Bestaande alternatieven voor sport en spel in de buurt, Drechterlandse jeugd weet deze sportplekken te vinden In de buurt van het Padland bevinden zich ruim voldoende alternatieven voor sport en spel. Zo bevindt zich op minder dan 75 meter van het Padland, ter hoogte van Postweid 128 een ander speelveld waar de kinderen uit de buurt kunnen spelen. Hier is een speelveld opgezet in een zeer brede straat met groene stroken en een sloot waar kinderen en waar ruim voldoende afstand tussen het speelplein en de woningen staat. Ook kan er vanuit de huizen toezicht gehouden worden op de speelplaats, iets wat op het sportterrein aan het Padland niet mogelijk is. Voorts bevindt zicht een speelterrein aan de Kievit ter hoogte van nummer 7 een kleine speelplaats. Ook deze is slechts op 400 meter verwijderd van het Padland.
55
Afbeelding 40: Ruim opgezette speelplaats met toezicht vanuit woningen aan het Postweid, op minder dan 75 m afstand van het Padland, bron: Google Maps
Verder kan de jeugd die van sport houdt terecht op Sportvereniging De Valken te Hem op 2 km van het Padland of bij het voetbalveld ASV’55 aan de Westerbuurt te Venhuizen, op slechts 1,4 km van het Padland waar men terecht kan voor zowel voetbal als volleybal voor alle leeftijden.
Afbeelding 41: Ingang van sportveld ASV'55, bron: Facebookpagina van ASV'55 op 1,4 km van het Padland
56
Afbeelding 42: Sportclub ASV'55 aan de Westerbuurt op 1,4 km afstand van het Padland, bron: Facebookpagina van ASV’55
In totaal beschikt gemeente Drechterland over 12 sportaccommodaties buiten, 7 gymzalen, 4 ijsbanen, 2 sporthallen en 1 zwembad. (Bron: https://drechterland.jaarverslag-2018.nl/p617/wathebben-we-bereikt-en-wat-hebben-we-ervoor-gedaan) In de “Nota Jeugdbeleid” (2008-2012) van de gemeente Drechterland staat en ik citeer: “Het sporten en het lidmaatschap van sportverenigingen is onder jongeren uit Drechterland een stuk hoger dan landelijk.” Dit betekent dus dat de jeugd in Drechterland prima haar weg kan vinden naar de sportverenigingen. Voorts blijkt uit een onderzoek van Peutz (2011), een onderzoeksbureau op het gebied van akoestiek, lawaaibeheersing, trillingstechniek, (steden-)bouwfysica, duurzaam bouwen, wind- en milieutechnologie, (brand-)veiligheid en arbeidsomstandigheden in opdracht van de gemeente Castricum dat schoolkinderen van 6 tot 12 jaar hun speelplekken zoeken tot een afstand van 300-400 m van huis en dat voor kinderen in de leeftijd van 12 tot 18 jaar de afstand minder belangrijk is. (Bron: https://www.planviewer.nl/imro/files/NL.IMRO.0383.BPC11DrNieveltwg20VO01/t_NL.IMRO.0383.BPC11DrNieveltwg20-VO01_index.pdf ) Voor de jeugd tot 12 jaar zijn er dus twee alternatieven: de speelplaatsen aan het Postweid op 75 m en aan de Kievit op 400 m, en voor de oudere jeugd zijn er minimaal 2 sportvelden waarvan 1 op slechts 1,4 km.
Kortom, er zijn voldoende bestaande alternatieven in nabijheid van het Padland waar jongeren en kinderen kunnen spelen en sporten. Bovendien weet de jeugd in Drechterland, zo blijkt uit onderzoek van de gemeente zelf, haar weg naar de diverse sportverenigingen te vinden.
6.12 Gemeente zou in haar eigen belang een alternatief aan oudere jeugd moeten aanbieden, met name omdat Venhuizen blijft groeien Gemeente Drechterland wil in de toekomst huizen laten bouwen in het dorp Venhuizen. (Bron: https://www.noordhollandsdagblad.nl/cnt/dmf20210531_99122156?utm_source=google&utm_me dium=organic ) Dit is een mooi streven, maar er is nu al weinig te doen voor de oudere jeugd. Daarom zijn wij van mening dat de gemeente ook een hangplek voor hen zou moeten inrichten. Mevrouw Van Heezen van basisschool ’t Padland schreef ons (zie bijlage 3): “Helaas worden een aantal plekken in de gemeente bij toerbeurt gebruikt als ontmoetingsplek.”
57
Kennelijk verveelt de jeugd in Venhuizen zich. Wij zijn daarom van mening dat het in het belang is van de gemeente om een ontmoetingsplek te ontwikkelen voor de oudere jeugd, want op die manier kunnen (geluids)overlast en vandalisme in de toekomst voorkomen worden. Bovendien denken wij dat daarmee de veiligheid in onze buurt verhoogd wordt. Wellicht kan er naast de Teun Sluis ijsbaan een trapveld of skatebaan ingericht worden. Deze ijsbaan licht op slechts 500 m van BSO ’t Padland, wordt niet omgeven door klankkastbebouwing en de grond hier heeft al de bestemming “sport- en sportvelden”. Gemeente Enkhuizen laat aan de Zuider Kadijk goed zien hoe we ruimte kunnen geven aan de oudere jeugd, zonder dat de VNG-richtafstand tot de woningen in het gedrang komt. Gemeente Enkhuizen heeft de jeugd voorzien van zowel een skatepark als een voetbalveld, zie onderstaande afbeelding:
Afbeelding 43: Voorbeeld van een hangplek met voetbalkooi en skatepark voor de oudere jeugd aan de Kadijk te Enkhuizen. Hier is er ruim voldoende richtafstand tot de bestemming “wonen”. Bovendien kunnen ouders hier vanuit de woonkamers hun kinderen in de gaten houden. Wil de gemeente het dorp Venhuizen uitbreiden, dient zij ook na te denken over hangplekken voor de oudere jeugd. Bron: Google Street View oktober 2020
Wij begrijpen dat gemeente Drechterland de voetbalkooi aan het Padland ook heeft bedoeld voor de oudere jeugd, maar zo’n hangplek kan niet op 3,1 m van onze tuinen worden geplaatst. Gemeente Drechterland zal dus op zoek moeten naar een alternatief, zeker vanwege haar toekomstige groeiplannen.
6.13 De bestemming “groen” is beter voor de biodiversiteit, past bij de milieudoelstellingen van de gemeente en is in het belang van alle bewoners, zowel jong als oud Vegetatie of groen is van groot belang doordat het aangenaam geluid kan produceren, zowel direct (ruisen) als indirect (vogels). Bovendien vermindert een prettig groen uitzicht de hinder die lawaai kan opleveren. Daardoor en door de hogere (groene) kwaliteit van de omgeving, kan lawaai minder aandacht trekken en dus minder hinderlijk zijn. Groen kan dus voor minder geluidhinder zorgen. Bovendien gaat groen hittestress en verdroging tegen. Bron: afdelingen Milieu & Gezondheid van GGD, zie: ggd.amsterdam.nl%2Fpublish%2Fpages%2F472951%2Finformatieblad_groen_en_geluid.pdf&us g=AOvVaw2rA8vq5UBYOWgirIZo95eB
58
In haar notitie Snippergroen van 2014 schrijft de gemeente Drechterland: “De gemeente Drechterland is een landelijke gemeente die wordt gekenmerkt door een groene structuur. In de dorpen bestaat het groen voor het merendeel uit openbaar en beeldbepalend groen. Dit soort groen dient zoveel mogelijk intact te blijven omdat dit een belangrijke functie heeft voor de inrichting van de directe woonomgeving. Openbaar groen is er voor iedereen en een groene woonomgeving straalt kwaliteit en leefbaarheid uit. In de loop der jaren is gebleken dat er delen van het openbaar groen in Drechterland zonder onze toestemming door inwoners in gebruik zijn genomen.” De gemeente legt dus uit dat openbaar groen een belangrijke functie heeft en er voor iedereen moet zijn. Ook legt ze uit dat het bestaande groen intact moet blijven. Helaas is de groenstrook aan het Padland niet intact gebleven en ook niet meer voor iedereen beschikbaar. Basisschool ’t Padland organiseert er namelijk gymlessen en zet er zelfs een luchtkasteel neer, zodat de bewoners niet van het groen gebruik kunnen maken, maar juist overlast ervaren in dit gebied. Een groene zone tussen basisschool ’t Padland en haar schoolplein en de woningen aan het Padland aan de andere kant, kan geluidsoverlast tegengaan. Bovendien draagt zo’n zone bij aan de vergroening en verduurzaming van het dorp Venhuizen.
In het “Groenbeheerplan 2016-2020” schrijft de gemeente namelijk: “Ambitie: Vergroten van de biodiversiteit door met name het natuurlijke groen op een meer ecologische wijze om te vormen en te beheren. Het natuurlijke groen uitbreiden en integreren in de woonomgeving. Zowel bloemenweiden als percelen met ruw gras kennen een relatief grote variatie aan soorten. Doordat beide beheergroepen een extensief onderhoud genieten is er veel gelegenheid voor soorten om zichzelf te vestigen in het desbetreffende gebied. (Denk hierbij aan de bekende soorten als boterbloem, pinksterbloem, fluitenkruid, zuring en pastinaak). Voor een verhoging van de biodiversiteit zijn dit de meest waardevolle beheergroepen. Voor het behoud en het vergroten van de diversiteit wil de gemeente de bestaande verhouding tussen beplanting en gras behouden. c) Actie: Bij de aanleg en renovatie van plantvakken meer verschillende soorten gebruiken en gebruikmaken van meer bij- en vlindervriendelijke beplanting.” Ook schrijft ze in hetzelfde plan: “In de nota Speelruimtebeleid worden twee uitgangspunten genoemd die in de ambitie van dit speerpunt meegenomen moeten worden: - De speelruimte moet voor kinderen en jongeren uitdagend en prikkelend zijn. De omgeving moet uitnodigen tot buitenspelen. Daarvoor moet de beschikbare openbare ruimte efficiënt en creatief worden ingericht.
Naast fraai ingerichte plekken met speeltoestellen biedt ook spelen in het groen veel mogelijkheden. - De gemeente Drechterland kiest ervoor om in de toekomst uit te gaan van centrale openbare speelgelegenheden voor alle doelgroepen met een hogere speelwaarde. Tegelijkertijd betekent dit dat er in de nabije toekomst een aantal (kleinere) speelplekken moet verdwijnen.” Het is dus duidelijk dat gemeente Drechterland groen en natuur hoog in het vaandel heeft. Bovendien schrijft ze in het Uitvoeringsplan Speelruimtebeleid 2020-2023 dat zij meer groene, natuurlijke speelplekken wil inrichten, zodat kinderen van de natuur kunnen leren: “De gemeente wil meer natuurlijke speelplekken aanleggen. Met de natuurlijke speelgelegenheden streeft de gemeente naar een bijdrage aan het verbeteren van de volgende aspecten: • •
Natuur. Respectvol omgaan met de natuur. Speelgedrag. Standaard speelplekken bieden minder ruimte om zelf een spel te ontdekken. Door meer met de natuur in contact te zijn ervaren de kinderen andere mogelijkheden. ”
59
Met andere woorden: gemeente wil meer spannende, minder standaard speelplekken voor kinderen inrichten. Wat ons betreft is een verhard voetbalveld naast een verhard basketbalveld op een schoolplein nogal standaard en weinig natuurlijk of spannend. Daarnaast heeft de gemeente Drechterland de ambitie uitgesproken om in de toekomst speelruimte te laten verdwijnen of zgn. ‘natuurlijke speelplekken’ in te richten zodat er in de toekomst meer ruimte kan ontstaan voor groen, biodiversiteit, opdat er planten als de boetbloem en het fluitenkruid kunnen groeien waarbij een gevarieerde beplanting kan zorgen voor meer bijen en vlinders. Dit soort groene gebieden kunnen ook leerzaam zijn voor kinderen. (Denk bijvoorbeeld ook aan de nieuwe schooltuinen in Hoogkarspel.) Voorts schrijft de gemeente in het “College Uitvoeringsprogramma 2018-2022” weer hoe belangrijk zij biodiversiteit vindt:.
Zij spreekt namelijk hetzelfde doel uit: “Het bevorderen van de biodiversiteit door het stimuleren van de insectenrijkdom.” Gemeente Drechterland wil dit bereiken door het “Opstellen maatregelpakket biodiversiteit, waarin zaken aan bod komen als maaibeheer, selectie aan te planten soorten en de aanleg van ecologische oevers, de aanleg van bijenlinten (samen met stakeholders zoals LTO en natuurorganisaties).” Het sportveld aan het Padland bestaat uit een verhard gebied en uit een grasland dat regelmatig gemaaid wordt. Als de gemeente de bestemming van het gebied veranderen in een groenvoorziening, hoeft ze hier niet zo vaak meer te maaien. Dit past goed in het maatregelpakket t.b.v. de biodiversiteit. Wij denken namelijk dat een groene zone de biodiversiteit ten goede zal komen. Bovendien helpt dit tegen verdroging van de natuur. Op maar 75 m van het Padland bevindt zich aan het Postweid een ruim opgezette speelplaats met speelvoorzieningen op ruime afstand van de woningen. In tegenstelling tot het Padland is dit een speelplaats waar vaders en moeders vanuit hun keukenraam toezicht kunnen houden. Dit kan een uitstekende centrale speelplaats worden met het Padland als groene tegenhanger tussen de bestemmingen “wonen” en “maatschappelijk” (het schoolplein).
Wij denken dat het goed idee is om het sportveld aan het Padland te veranderen in een groenstrook met rustbanken waar niet alleen jongere, maar ook oudere bewoners gebruik van kunnen maken. De jonge kinderen kunnen op het schoolplein of op de speelplek aan het Postweid spelen. De oudere jeugd kan terecht op een van de vele sportvelden in de buurt, en alle bewoners, jong en oud, kunnen gebruik maken van de nieuwe, aantrekkelijke groenstrook aan het Padland. Een groenstrook waar jong- en oud gebruik van kunnen maken is namelijk goed voor de sociale cohesie in de buurt en dit past ook bij ambitie 3 van het College Uitvoeringsprogramma 2018-2022 waarin staat: “Wij willen toegankelijk groen waarbij gekeken wordt hoe openbaar groen kan bijdragen aan sociale verbindingen.” Aan het Padland wonen veel 65+’ers. Het aantal 65+’ers in de gemeente Drechterland is met 21,6% zelfs hoger dan het gemiddelde van Nederland (19,5%) en ook hoger dan het aantal kinderen tot 14 jaar (16%). De verwachting is dat het aantal 65+’ers in Drechterland zal stijgen tot boven de 30%. Daarnaast neemt het aantal leerlingen aan OBS ’t Padland al sinds 2014 af.
(Bronnen: https://kadastralekaart.com/gemeenten/drechterland-GM0498 en https://www.volksgezondheidenzorg.info/onderwerp/bevolking/regionaalinternationaal/leeftijdsopbouw#node-65-plussers-gemeente https://archief02.archiefweb.eu/archives/archiefweb/20191219093359/https://www.drechterland.nl /file/6480/download Wat ons betreft vormt de groenstrook aan de Lijster en Zanglijster in Hoogkarspel het ideale duurzame voorbeeld van een groene inspiratiebron. Uiteraard is het gebied aan het Padland kleiner, maar de combinatie van groenstroken, water, schooltuinen en een kinderboerderij met rustbanken zouden aan het Padland ook van meerwaarde kunnen zijn, voor zowel jong als oud.
60
Afbeelding 45: De schooltuinen van Hoogkarspel in de groenstrook achter OBS 't Skitteljacht en RKBS Het Kerspel, vormen een inspiratiebron voor de herinrichting van het Padland tussen de woningen en de basisschool.
Kortom, een groenvoorziening voor zowel jong als oud komt de sociale verbindingen in de wijk dus alleen maar ten goede. Een groenvoorziening kan de geluidshinder voorkomen, het bevordert de biodiversiteit van de gemeente en het kan bovendien een leerzaam en spannend gebied voor de kinderen uit de buurt worden. Zie ook afbeelding 24 op p. 22.
7 Samenvatting van de problematiek Aan het Padland nr. 24, 26 en 28 hebben wij te maken met ernstige geluidshinder, want de maximale geluidsnormen worden 468 tot 2500 keer per dag overschreden. Dit is door de omgevingsdienst NHN onderzocht en erkend. In hoofdstuk 1 en 2 van dit rapport wordt beschreven hoe dit probleem is ontstaan. In hoofdstuk 3 en 4 wordt de situatie aan het Padland vergeleken met andere sportvelden in Venhuizen-Hem, maar alleen aan het Padland is er sprake van klankkastbebouwing. Ook is er een vergelijking gemaakt met andere basisscholen in gemeente Drechterland. We zien daarbij dat alleen aan het Padland sprake is van klankkastbebouwing. Weliswaar staan in Hoogkarspel enkele basisscholen dichter op de woningen, toch heeft men, in tegenstelling tot aan het Padland, in Hoogkarspel groene of blauwe buffers aan de zijkanten van scholen, schoolplein en voetbalkooi gecreëerd. Deze groene buffers zijn voorzien van een kinderboerderij en schooltuinen en vormen een aantrekkelijk gebied voor jonge en oude buurtbewoners. Geschiedenis en kern van het probleem: In 1973 is OBS ’t Padland opgericht. In 2002 zijn er woningen aan het Padland gesitueerd. OBS ’t Padland maakte lange tijd gebruik van het groen tussen het schoolplein en de huizen. In 2017 heeft OBS ’t Padland aan de gemeente verzocht om dit gebied te optimaliseren voor
61
buitengymnastieklessen. De gemeente heeft dit verzoek gehonoreerd en er is in 2018 zonder omgevingsvergunning een voetbalkooi aangelegd. Men heeft niet gekeken naar de minimale richtafstand die geldt van 30 meter die geldt tussen schoolpleinen en woningen, en ook niet naar de minimale richtafstand die geldt tussen sportvelden en woningen. Er is geen akoestisch onderzoek gedaan en ook de motivatie ontbreekt. Er bestaat namelijk een stappenplan in de VNG Handreiking “Bedrijven en milieuzonering” (2009) die een gemeente moet volgen om te motiveren indien zij de richtafstand niet wil handhaven. In 2019 heeft de VNG de “Milieuzonering Nieuwe Stijl” uitgegeven, als opvolger van de brochure van 2009. Uit uitspraken van de Raad van State blijkt dat een gemeente zelf mag kiezen of zij de regels van 2009 of 2019 volgt, maar ook in de strengere “Milieuzonering Nieuwe Stijl” van 2019 staat dat de richtafstand minimaal 30 meter moet zijn tussen de zones van verschillende geluidsruimtes (zie afbeelding 27 paragraaf 6.4) en dat gemotiveerd moet worden waarom geluidsnormen zoals opgenomen in artikel 2.17 van het Activiteitenbesluit overschreden worden. In plaats van het waarborgen van de juiste richtafstand heeft gemeente Drechterland tegen de regels in een sport- en voetbalveld ingericht voor de leerlingen op 3,1 m van de tuinen aan het Padland.
Het gebied waar het sportveld staat, wordt aan alle kanten ingeklemd door gebouwen, zodat geluid, dat zich in golven verplaatst, niet weg kan, maar echoot en wordt versterkt tussen de muren (zgn. klankkastbebouwing). Hoewel OBS ’t Padland beschikt over een schoolplein dat 11 keer groter per leerling is dan door de VNG wordt voorgeschreven, en hoewel dit gebied openbaar is, beschouwt OBS ’t Padland het deels al haar eigen. Daarom gebruikt zij het als pauzeplaats voor leerlingen, geeft zij hier buitengymlessen en organiseert zij hier andere activiteiten (buitenspeeldagen, Koningsspelen, feesten), dit alles op 3,1 m van tuinen van omwonenden. De fouten aan de kant van de gemeente Drechterland in de ruimtelijke planning leiden o.a. tot langdurig en intensieve geluidshinder, pieken die dagelijks 468 tot 2500 keer de geluidsnormen van het Activiteitenbesluiten en de APV overschrijden – tot wel 11 keer harder dan toegestaan, schending van privacy, intimidatie en veiligheidsproblemen (hangjeugd met versterkte muziek, heen en weer rijdende scooters, drinkende arbeidsmigranten, drugsdealers, vernielingen, vandalisme en overlast ’s avonds laat en ‘s nachts). Ofschoon het Activiteitenbesluit niets zegt over de maximale geluidsbelasting op schoolpleinen, geldt deze uitzondering alleen 1 uur voor en 1 uur na schooltijd.