2.4 2024.06.04 Notulen Dordtse Dinsdag - Vergaderzaal 3 - concept.pdf

Want met name deze brengen enorme schade aan, echt, je hoeft niet … Je koffie niet te roeren als je binnen zit door de trillingen die deze auto's veroorzaken. Het is met name deze auto's ook die te hard rijden dan. Dus ze zouden eigenlijk 15 kilometer per uur moeten rijden, dan is het nog te doen, maar die rijden ook vaak veel te hard. De voorzitter: Anders nog iemand? Heel erg bedankt. Mag u terug naar de publieke tribune, zoals we dit noemen. Ik weet niet of de heer of mevrouw Van Iperen er al is. Ik zie nog geen reactie. De heer Van Iperen: Ik was even afgeleid. De voorzitter: Dus de heer Van Iperen en de heer Martens, nummers twee en drie. Verder geen ranking. U heeft vijf minuten de tijd. De heer Martens: Dank u wel, voorzitter. Wij zijn hier als vertegenwoordiger van de Wilgenwende met een aantal mensen op de publieke tribune, met het verzoek aan de gemeente en aan de commissie om nog eens een keer goed te kijken naar de ontsluiting van de Wilgenwende. Er is al jarenlang … Zijn we daarover met de gemeente in gesprek. Ik heb al eerder ingesproken. Wij zijn zelfs op het achtuurjournaal geweest om aan te duiden dat we een wijk hebben aangelegd zoals dat eigenlijk niet zou moeten, zonder voorzieningen, zonder bus, zonder school, zonder winkel, zonder brievenbus en met één toegangsweg.

Het is 15 jaar geleden, misschien 25 jaar geleden ondertussen al, zo bedacht, maar we moeten ook volwassen genoeg zijn om te kunnen zien dat dit niet werkt wat we nu hebben aangebracht. Het laatste rapport wat hierover gemaakt is, is in 2019 gemaakt. Er zijn eigenlijk geen concrete stappen uit gekomen. Wel een bevestiging dat het een situatie is die niet ideaal is, maar geen stip op de horizon te zeggen van, dat gaan we eraan doen en daarvoor worden ook op termijn budgetten voor vrijgemaakt.

21

Dat moet ondertussen wel een keer gebeuren. De VVD heeft recent gevraagd om een commissievergadering hierover te beleggen, waar helaas geen meerderheid voor is geweest. Dus het onderwerp komt niet eens op de agenda. De reden dat wij hier vandaag zijn, is om toch aan de raad te vragen, laten we dit onderwerp toch eens een keer op de agenda zetten. Ons realiseren, ook voor de nieuwe raadsleden of voor de mensen die nog nooit in de Wilgenwende zijn geweest, om met elkaar te bekijken hoe we die situatie daar echt kunnen verbeteren. De infrastructuur ligt er al. Het enige probleem is een spoorweg, waar we onder heen of overheen moeten. Voor de rest ligt alles er al op de Laan van Europa. Dus graag het verzoek bij deze namens de bewoners van de Wilgenwende, laten we hier met elkaar en met een verkeersdeskundige een keer goed naar kijken en een concreet plan maken. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. U sluit daar gelijk op aan. Gaat uw gang. De heer Van Iperen: De reden dat we dit weer op de agenda willen zetten, dat is duidelijk. Ik wil dat graag toelichten met een aantal praktische voorbeelden. De afgelopen jaren zijn er wat incidenten geweest waarvan de meest recente is de bovenleidingbrand bij de Nederlandse Spoorwegen op het nabijgelegen spoor.

Dat daar meer calamiteiten kunnen plaatsvinden in de toekomst, het is niet de vraag of het zo is, maar wanneer vooral en in welke mate. Erg vervelend was dat op een gegeven moment de weg afgesloten werd omdat de brandweer erbij moest komen en andere hulpdiensten en niemand wist wanneer ze de wijk in of uit konden. Mensen konden geen bezoek ontvangen. Dan kan je denken, die komen dan volgende week nog maar eens een keer. Mensen konden niet op bezoek. Kan je ook nog een week uitstellen. Er zijn ook situaties denkbaar waarbij iemand opgeroepen wordt om met spoed naar het ziekenhuis te komen dat een familielid slecht ligt en de wijk niet uit kan. Er zijn mensen in de wijk die hebben een baan. Dat zijn de meesten overigens. Daar zijn er een aantal bij, die werken als kraamverzorgende, als verloskundige, andere oproepbare diensten, waarbij mensen van hen afhankelijk zijn. Denk ook aan technische beroepen die storingsdiensten hebben, ook voor kritische gebouwen, zoals ziekenhuizen waar een OK platgaat en iemand in de auto moet springen om dat te repareren. Het zou heel vervelend zijn als dat soort mensen door dit soort calamiteiten te laat op hun plek van bestemming komen. Andersom, mensen met kinderen in de wijk waarvan een kind naar de huisartsenpost moet en je kan de wijk niet uit.

Dat is allemaal wel … Dingen waar wij in de wijk ons zorgen over maken hoe dat moet in dat soort gevallen, als niemand die daar wel het verkeer tegenhoudt, niet kan vertellen hoe en wanneer je dan met je kind eventueel naar de huisartsenpost kan. Dit om even een beeld schetsen van waar wij tegenaan lopen in de wijk. De voorzitter: Dank u wel. Wie heeft er een vraag? Mijnheer Struijk. De heer Struijk: Dank u wel, voorzitter. Als u het goed vindt, heb ik aan allebei de heren een vraagje. De eerste vraag aan mijnheer Martens. Heeft u zich, toen u vijftien jaar geleden, zei u geloof ik, ging wonen in die wijk, toen gerealiseerd dat dat een wijk was met maar één ontsluiting en wat voor consequenties dat zou kunnen hebben?

22

De heer Martens: Ik woon sinds 2014 in de Wilgenwende. Op dat moment was de ontsluiting via de Kilweg, via de fietsentunnel. Hoe de definitieve uitvoeringen er toen zou uit komen te zien, was mij niet geheel duidelijk. Overigens is dat eigenlijk onderwerp van gesprek voor iedereen die in de wijk komt wonen, die denkt van, dit is tijdelijk, dit kan toch nooit zo aangelegd zijn als permanente oplossing? Dan zie je de teleurstelling, die hoor je en zie je luid op alle social media, men zegt van, wat is dit nu? Wat hebben ze hier nu gemaakt? Dus dit is wel het plan zoals het oorspronkelijk bedacht is, en dat is ook het punt. Zo is het bedacht en dat is ook steeds het argument van de gemeente. Ja, maar dat hebben we toen zo bedacht. Maar ik denk dat het ook van wijsheid getuigt om af en toe eens naar een plan te kijken en zeggen, dit werkt toch niet zo goed als dat we toen hebben bedacht. Dit hadden we niet voorzien. Dus, ja, ik had het kunnen weten, had ik mij echt verdiept in alle plannen. Maar ik heb me niet gerealiseerd dat het zo beperkend zou zijn als dat het nu in de praktijk is. De heer Struijk: Dank u wel voor het antwoord.

Een vraagje aan mijnheer Van Iperen, is het ooit een keer voorgekomen dat iemand de wijk uit moest en niet kon? De heer Van Iperen: De gevallen die we nu gehad hebben, is het zover ik weet niet voorgekomen dat iemand die de wijk uit moest met spoed voor werkzaamheden dan wel medische redenen, nog niet voorgekomen. Ik denk dat we het er met zijn allen over eens kunnen zijn dat we vooral als het om de medische spoed en dergelijke gaat, dat we het ook niet zouden moeten willen dat we als Dordrecht zijnde op die manier de krant zouden gaan halen. Lijkt mij een onwenselijke situatie. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Kuhlmann. De heer Kuhlmann: Dank u, voorzitter. Twee vragen, als het mag. Eén, er is natuurlijk één ontsluitingsweg voor heel Wilgenwende. Hoeveel … Want hoeveel huizen zijn dat inmiddels? Hoe groot … Hoeveel mensen wonen er ongeveer in de wijk. De heer Martens: Ongeveer 600 woningen, dus dat zullen 2000 plus mensen zijn die dus allemaal met de auto de wijk in en uit moeten, omdat er zijn … Er is geen openbaar vervoer voorzien. De heer Kuhlmann: En nog een tweede vraag.

Heb ik het goed begrepen dat u het prettig zou vinden als we, want u heeft nu vijf minuten om in te spreken, als we daar gewoon nog eens een keertje in de raad op terugkomen in een commissievergadering? u refereerde aan het verzoek dat … Misschien is het goed om te noemen, dat hebben we niet alleen gedaan, dat was ook ChristenUnie-SGP, BVD, VVD, Forum, Van Waardhuizen, DENK en Op Ons Eiland, maar net geen meerderheid. Maar u zou het prettig vinden als we daar gewoon nog een keertje in een vergadering op terug kunnen komen. De heer Martens: Zou een bijzonder goed idee zijn. De heer Kuhlmann: Helder. De voorzitter: Mijnheer Portier.

23

De heer Portier: Een van de opmerkingen van de insprekers … De voorzitter: U moet heel even de microfoon uitzetten.

De heer Portier: Begreep ik dat er eigenlijk een oplossing goed te realiseren zou zijn en dat eigenlijk alles al klaarligt, maar dat het nog aan budget ontbreekt. Klopt dat wat ik zeg? En zo ja, hoe ziet die oplossing dan eruit? Ook nog een zo ja, wat voor orde van grootte van bedragen? U bent natuurlijk geen aannemer, maar waar zouden we daaraan moeten denken? Heeft u daar enig idee van? De heer Martens: De infrastructuur ligt op de Laan van Europa. De Wilgenwende ligt daar vlak naast, maar gescheiden door het spoor. Dus een oplossing is over of onder het spoor. Daar zijn wat inschattingen door de gemeente gemaakt vijf jaar geleden. Daar kwamen ettelijke miljoenen uit, maar dat was een vrij grove berekening, dus dat zal opnieuw gedaan moeten worden. Er ligt daar nu een tunneltje, een fietserstunneltje wat ongeschikt is voor meer verkeer. Er is sprake geweest het te combineren met station Amstelwijk bijvoorbeeld. In de vergadering die wij voorstellen dat hij gehouden wordt, is het goed om dit nog eens een keer op tafel te leggen en zeggen, geldt dit nog vijf jaar later, is dit nog steeds actueel, zijn dit de juiste cijfers? Maar dat er natuurlijk een investering mee gemoeid is om een tunnel onder een spoor aan te leggen, dat is evident. De voorzitter: Ik kijk nog even goed om me heen. Ik zie verder geen mensen de vinger opsteken.

Dan wil ik u bedanken, beiden, voor uw bijdragen en mag u weer op de publieke tribune plaatsnemen. Dan, is het familie, nodig ik uit mijnheer Webster. De heer Webster: Dank u wel. Mijn naam is Niels Webster. Ik kom hier graag even wat delen vanuit de ondernemers en de kantoorhouders in de binnenstad. Er zijn meerdere plannen in het Mobiliteitsplan om wat meer groen aan te brengen in de binnenstad, wat minder auto's in het beeld. Daar zijn ook verschillende bewonersgroepen die daar natuurlijk hun visie opgeven dat de bewoners kunnen blijven parkeren. Maar ik wil hier heel graag even het geluid laten horen ook van de ondernemingen die hier gevestigd zijn. Die problematiek is wel dat wij toch graag onze relatie… Zakenrelaties blijven ontvangen op kantoor. Wat wij nu zien, is dat er een idee geschetst wordt dat bezoekers van de bedrijven meer aan de rand van de stad moeten parkeren. Ik zie daar echt wel een probleem. Als wij iemand uitnodigen bij ons op kantoor, om dan te zeggen, je moet hier aan de Spuiboulevard parkeren en vervolgens naar ‘t Vlak gaan lopen voor een afspraak van een uur of twee uur, lijkt me niet helemaal gewenst. De bezoekersregelingen zoals bewoners hebben, hebben wij als ondernemers ook niet.

Daarnaast, misschien nog het allerbelangrijkste argument, ik denk dat het probleem niet overdag tijdens kantooruren zit, maar de parkeerdruk is veel meer buiten kantooruren, dus 's avonds en ’s ochtends vroeg. Dat was even hetgeen wat ik in ieder geval aan u mee wilde geven omdat ik dat in de huidige stukken die ik heb gezien wat minder heb terug zien komen. De voorzitter: Helder. Dank u wel. Wie heeft er een vraag? Mijnheer Gorter.

24

De heer Gorter: Dank u wel, voorzitter. Ervaart u nu al dat het een probleem is voor uw klanten als ze op de dag komen? U geeft … Schetst eigenlijk het beeld dat er op de dag wel parkeerplekken zijn. In de avond niet. Maar ervaart u al problemen om uw klanten in de buurt van uw kantoor te kunnen laten parkeren? De heer Webster: Nee, eigenlijk niet, overdag niet. De voorzitter: Verder iemand? Dan bent u … Mijnheer Kuhlmann. Net op de nipper. De heer Kuhlmann: Voor wat … Ik ben even benieuwd. Niet iedereen heeft natuurlijk … Werkt van negen tot vijf of alle … Exact maandag tot en met vrijdag. Ik kan me voorstellen dat zaterdag, dat is natuurlijk ook een hele drukke dag overdag in de binnenstad, op zondag ook, wat is … Speelt dat ook een rol? Zitten daar knelpunten, of speelt dat niet zozeer? De heer Webster: Ik denk dat daar voor de bedrijven die open zijn zeker een knelpunt is. Wij voeren zelf een, ik noem het maar een doorsnee kantoor, dus we zijn op zaterdag gesloten, dus de eigen ervaring heb ik een stuk minder. Ik hoor het wel van onze buren. Daar zit een schoonheidssalon. Die zullen dat wat meer hebben. Die zitten ook wat iets meer buiten de kantoortijden dan knij… Dan knelt het wat meer. Maar eigenlijk zou ik ervoor willen pleiten om de bedrijven die gevestigd zijn in ieder geval in de behandeling enigszins gelijk te trekken aan de bewoners in de binnenstad.

Dus dat je toeristen niet wil laten parkeren in dat gebied, daar kan ik me iets bij voorstellen. Maar laten we dan zoeken naar een oplossing dat de bedrijven hun bezoekers en hun personeel wel in de buurt kunnen laten blijven parkeren. De voorzitter: Mevrouw Pichel. Mevrouw Pichel: Dank u wel, voorzitter. De vraag die ik had, ligt een beetje in lijn met een antwoord wat u al een beetje invult. Maar ik wil nog iets verder gaan om van u te vragen, het terugdringen van parkeerplaatsen, dat is één ding. Dat wil niet zeggen dat alle parkeerplaatsen weg zijn, maar het worden er minder. U zegt, we zouden willen kijken naar een oplossing of een soort regeling. Kunt u iets meer richting een oplossing gaven van, heel praktisch gezien denk ik dat we dat kunnen doen? Dat wil niet zeggen dat we dat gaan doen, maar geef ons even een beeld waar we naartoe zouden kunnen gaan. De heer Webster: Ik denk dat de oplossingsrichting ligt eigenlijk ook zoals het voorstel nu ook door … In de meerdere stukken wordt gedaan. Dus wel zorgen dat de bewoners kunnen blijven parkeren, voor vergunninghouders et cetera.

Alleen trek dan op een of andere manier de bedrijven die gevestigd zijn in diezelfde vergunninghoudershoek en hun bezoekers dus ook, dus dat je … Volgens mij hebben bewoners een bezoekersregeling, dat je via een app een bezoeker kan aanmelden die daar gewoon een dag kan staan omdat hij op bezoek is. Dat heeft een bedrijf in de basis niet. Dus misschien moeten we het in die hoek zoeken. Of laten we een paar parkeerplekken houden specifiek voor, dat lijkt me wat lastiger in te vullen, maar voor de bedrijven die er in de buurt zitten of iets dergelijks. Maar ik denk dat het gezocht moet worden in het kunnen aanmelden van bezoek via een bepaald systeem, zodat ze op straat in de buurt kunnen parkeren.

25

De voorzitter: Mijnheer Damen. De heer Damen: Voorzitter, de heer Webster zei net van dat het …Hij schetste de problematiek van bezoek dat langs moet komen. Maar vervolgens zegt hij dat hij eigenlijk parkeerplaatsen wil voor bezoek en personeel. Is de behoefte aan parkeerplaatsen voor personeel net zo urgent als voor bezoek, of is dat een duidelijk minder zware categorie? De heer Webster: Ik denk dat het gelijk is. Tenminste, bij ons is het nu, nogmaals, in de huidige situatie hebben wij geen probleem. Het zit hem meer in de richting waar nu op gesuggereerd wordt dat de ruimte die kwijtgeraakt wordt gezocht moet worden bij bezoek en, misschien wel in het verlengde, in inperken van vergunningen voor de gevestigde bedrijven. Dus op dit moment geen probleem, maar wel als natuurlijk daar andere maatregelen genomen worden. De voorzitter: Ik zag daarnet mijnheer Gorter nog. Is dat nog … Het is inmiddels opgelost. Zie je? Dat gaat vanzelf, komt dat allemaal goed. Dan wil ik u van harte bedanken Mag u weer plaatsnemen op de publieke tribune. Dan gaan wij over naar de heer Lenskens. De heer Lenskens: Goedenavond. Mijn naam is Sander Lenskens. Ik woon aan de Wijnstraat, bewoner van de historische binnenstad aldus. We zijn tweeverdieners en we hebben twee auto's. Even om het beeld te schetsen. Allereerst dank voor de tijd, want er komen veel onderwerpen voorbij.

Ik snap dat uw tijd kostbaar is. Er worden hier grote beslissingen genomen, en grote beslissingen met impact. Ik merk ook vanavond dat er ook aandachtig gekeken en geluisterd wordt naar wat er wordt ingesproken, dus daar ben ik ook heel blij mee. Die impact, daar wil ik het graag over hebben. We zien namelijk aan alle kanten nu dat, laten we zeggen, de vergroeningsdrift van de gemeente Dordrecht wordt doorgezet in een tempo waar we ons ernstig zorgen over maken. We zien dat het inderdaad in losse projecten wordt gerealiseerd en wordt opgepakt. Aardappelmarkt was een uurtje geleden aan bod. Dan wordt er wat gepuzzeld met parkeercapaciteit. Ondertussen is de communicatie rond het project op de Grote Markt gestart. Is de Merwedekade ook aan de beurt. De Merwekade, moet ik zeggen. En zie je ook de verdeeldheid ontstaat tussen de verschillende gebieden binnen de historische binnenstad. Willen misschien de bewoners van een Wolwevershaven heel graag dat alleen zij daar kunnen gaan parkeren. Heeft uiteraard de Prinsenstraat met zijn eigen problematiek weer andere belangen. Maar uiteindelijk wonen we natuurlijk met zijn allen in datzelfde gebied en hebben we allemaal, laten we zeggen, die parkeervergunning sector A. Dat gaat knellen. Wij maken ons daar zorgen over. Die parkeerdruk is nu al hoog. Met alle losse stukjes en losse projecten, we missen eigenlijk het verband.

We hebben zo sterk de indruk dat, laten we zeggen, die vergroeningsdrift over ons heen dendert. Terwijl, het gaat hier over het Mobiliteitsplan, terwijl, laten we zeggen, waar het gaat over verkeersveiligheid, de verkeersintensiteit, daar wordt, laten we zeggen, al jarenlang geen aandacht aan besteed, terwijl dat naar ons idee juist veel meer prioriteit zou moeten hebben. Wijnstraat, we hebben aan het eind van die Wijnstraat een coffeeshop. Ik zou u uitnodigen, ga er eens een avondje staan. Ga er eens een uurtje staan, kijk eens wat er gebeurt en wat laten we zeggen, wat dat oplevert aan verkeer en ook de manier waarop die … Dat verkeer door de straat rijdt.

26

Prinsenstraat zal het ook herkennen. Dat is in de Wijnstraat niet anders. Ik heb niks tegen een coffeeshop, maar het verkeer wat het oplevert is onevenredig groot. Dus in dat … Ik mis eigenlijk de integrale aanpak. Dat is wat ik hier zie gebeuren. Ik zie verdeeldheid ontstaan. Ik zie ook, laten we zeggen, dat het vertrouwen in de gemeente Dordrecht afneemt, dat er wordt gekeken van, daarin dat stadskantoor worden dingen bedacht, terwijl, men woont misschien niet eens in de stad, herkent de problematiek niet. Dus daar wil ik graag aandacht voor vragen. Ik zou ook het gemak waarmee, laten we zeggen, de tweede vergunning wordt geschrapt, is eigenlijk, laten we zeggen, geeft eigenlijk aan dat die bewoner van de binnenstad, die staat niet centraal. Dat is de indruk die we hebben en dat is dan ook mijn oproep. Ik zou zeggen, zet die bewoner centraal. Die woont in de stad, onderhoudt de panden en moet daar, laten we zeggen, ook gewoon, laten we zeggen, kunnen wonen en werken. Dus dat … Ik denk dat dat een hele belangrijke is.

Ik zou ervoor willen pleiten om die vergroeningsdrift te temporiseren, op de pauzeknop te drukken, en eerst te zorgen voor een goed integraal plan waarbij ook een alternatief wordt geboden voor parkeren, waarbij eens goed wordt gekeken naar, moeten al die auto's die stad wel in eigenlijk, of moet het misschien alleen voor bewoners zijn? Ik heb daar niet direct nu een uitgewerkt plan om aan u voor te leggen. Maar ik mis die integrale aanpak daarin. Dus temporiseren is mijn oproep. Ik zou ook eens kijken naar andere gemeentes. Ik denk dat de gemeente Delft daar een heel goed voorbeeld van is. Vergelijkbaar in de, laten we zeggen, de vorm van de stad. De gemeente Zierikzee is het andere. Zet die bewoner van de binnenstad centraal, kijk nog eens goed naar het proces van participatie. Je kunt natuurlijk zeggen, we hebben een bureau en we houden participatieavonden waarin een heel negatief beeld wordt geschetst van onze binnenstad, alsof het een vergrijsde, versteende binnenstad zou zijn waar hittestress is. Ik weet, in … U komt misschien allemaal weleens een keer in de binnenstad, we hebben hartstikke veel water, er is ontzettend veel groen, maar het wordt enorm negatief neergezet. Wij herkennen ons daar eigenlijk helemaal niet in. Maar dat is, laten we zeggen, wel het excuus om, laten we zeggen, in dit tempo kennelijk de plannen door te doen.

En dan op een participatieavond verwacht ik ook dat je ook met elkaar in gesprek kunt gaan en niet alleen aan een rond tafeltje je geeltjes kunt … Op een briefje kunt pakken. De voorzitter: Punt. De heer Lenskens: Dus dat is, laten we zeggen, dat is mijn verhaal met de oproep om die pauzeknop in te drukken en eens te kijken hoe andere gemeentes dat gedaan hebben. De voorzitter: Dank u wel. De heer Lenskens: Dat is mijn … De voorzitter: Dank u wel. Mag u even de microfoon uitdoen. Wie heeft er een vraag? Ik begin bij mevrouw Pichel gezellig. Mevrouw Pichel: Gezellig. Dank u wel, voorzitter. Bedankt voor uw betoog. Mijnheer geeft aan of vraagt eigenlijk aan ons, ga eens kijken in Delft of in Zierikzee. Dat doen wij als raad- en commissieleden natuurlijk regelmatig, om ook in een andere gemeente te kijken. Wat vindt u zo goed aan wat er hier is gedaan? Kunt u dat aan ons

27

vertellen? Want wij kunnen natuurlijk gaan kijken, maar kunt u iets specifieker aangeven wat u er nou zo goed aan vond? De heer Lenskens: Ik denk dat, Zierikzee heb ik genoemd als voorbeeld waarbij men heeft gezegd, we zorgen ervoor dat alleen de bewoner nog in die stad komt met zijn auto. Er is voor parkeren een goede voorziening getroffen aan de rand van de stad en gewoon goed bereikbaar. Ook de gemeente Delft heeft eerst gezorgd voor goede parkeervoorzieningen aan de rand van de stad. Goed, dan heb je een oplossing. De voorzitter: Mijnheer Struijk. De heer Struijk: Dank u wel, voorzitter. Ik heb een vraag aan mijnheer Lenskens. U heeft het over vergroeningsdrift. Heeft u enig idee op welk lijstje Dordrecht hoger staat, bij de groene steden of bij de meest versteende steden? De heer Lenskens: Ik heb de presentatie goed gevolgd die is gegeven. Ik heb, laten we zeggen, het wordt neergezet alsof we een van de meest versteende steden zijn. Ik woon er zelf. Ook als u op Google Maps kijkt en u ziet hoeveel groen er is, dan herkennen wij ons daar niet in. Er is ontzettend veel groen, er zijn veel parken. Ik vraag me ook af, hoe wordt er gekeken naar al het water wat we hebben? Want je kunt natuurlijk zeggen, we vergelijken dat met andere steden.

Hebben die ook al die haventjes en dat water in de binnenstad? Of hoe wordt dat meegenomen in het beeld wat hier geschetst wordt? De heer Struijk: Ik moet eerlijk zeggen, als het mag, voorzitter, dat weet ik uiteraard ook niet. Maar ik ga ervan uit dat de ranglijstjes objectief zijn. Mensen hebben daar geen belang bij. U heeft uiteraard wel een belang, en dat mag. Maar als er dan in zo'n lijstje van versteende steden Dordrecht heel hoog staat, dan denk ik, vergroening is nog niet zo’n echt slechte zaak. De binnenstad is toch behoorlijk stenig, vind ik, die er ook heel vaak komt. De voorzitter: Waarvan akte. De heer Lenskens: Ik wil er nog één ding over zeggen. Het is natuurlijk een binnenstad die al heel lang in deze vorm bestaat. Daar moet je niet proberen een park van te maken, want de parken hebben we rond de stad. De stad is de stad, zou ik zeggen. De voorzitter: Mijnheer Kuhlmann. De heer Kuhlmann: Dank u, voorzitter. Ik kan me voorstellen inderdaad dat de heer Lenskens bewust gekozen heeft om niet op de Veluwe maar juist in de mooie binnenstad te wonen. Dan ben ik even benieuwd, u stipte het al aan, de coffeeshop of coffeeshops natuurlijk. Die zijn er heel veel in de binnen… Of best een aantal. Is nou … Vindt u het een goed idee dat er coffeeshops in … Zo dicht in een woonwijk of in een buurt met … Waar zo veel mensen wonen zit? Dat is de eerste vraag.

Tweede vraag, vindt u, daar hebben we vandaag iets over gehoord, zou u het een goed idee vinden als op de Wolwevershaven en de Kuipershaven alleen geparkeerd zou kunnen worden door de mensen die specifiek daar wonen, en andere mensen van de sector A zoals u daar niet meer zouden mogen parkeren?

28

De heer Lenskens: Bedankt voor de twee vragen. Om met de eerste te beginnen, ik heb geen bezwaar tegen coffeeshops. Ik constateer alleen dat het ontzettend veel verkeer oplevert wat door de Wijnstraat heen knalt naar de coffeeshop. Auto wordt op de stoep gezet, ze rennen naar binnen, terug in de auto en het gaat met diezelfde 80 kilometer per uur weer door de straat de stad uit. Dat levert, één, gevaar op en twee, onnodige belasting van die straten. Dus niks tegen de coffeeshops, het zijn keurige ondernemers. Die doen hun best denk ik om het netjes te houden. Maar het is echt de verkeerde plek, als je, laten we zeggen, die verkeersintensiteit wil terugbrengen. Uw tweede vraag … Een goed voorbeeld. Ik woon aan de Wijnstraat en ik parkeer aan de Kuipershaven. Dat zal voor veel mensen gelden die aan de Wijnstraat wonen, simpelweg omdat, laten we zeggen, Wijnstraat onvoldoende parkeerfaciliteiten biedt. Kortom, je krijgt een waterbedeffect. Als mensen niet meer aan de Kuipershaven of Wolwevershaven kunnen parkeren, dan moeten ze ergens anders daaromheen staan en dat past niet. Dus ik zou het zeker niet in te kleine gebiedjes gaan opknippen. De voorzitter: Mijnheer Damen. Ik ga gewoon het rijtje af, jongens. De heer Damen: Voorzitter, mijnheer Lenskens zei net dat in andere steden er gewerkt werd met parkeergarages aan de rand van de binnenstad.

Als u voor uw tweede parkeervergunning zou kunnen beschikken over een plaats in zo'n parkeergarage net buiten de binnenstad, zou dat uw probleem wegnemen met het huidige voorstel? De heer Lenskens: Ik heb daar persoonlijk geen … Ik denk dat dat een prima alternatief is voor de tweede vergunning, mits dat natuurlijk een beetje op redelijke afstand is. Absoluut. De heer Damen: Wat is redelijk? Dat is natuurlijk wel belangrijk. De heer Lenskens: Dat is een goede vraag. Wat is redelijk? Iedereen die in de binnenstad is gaan wonen, heeft zich gerealiseerd, ik woon in de binnenstad, die auto staat niet voor de deur. Dan moet je niet in de binnenstad gaan wonen. Dus die staat, laten we zeggen, ergens in de omgeving. Maar laat het wel op loopafstand zijn. Wat is loopafstand? Ik woon in de Wijnstraat. Ik moet zeggen, ik vind, Voorstraat is goed te doen. Dankjewel, Wouter. Maar goed, dus laten we zeggen, binnen tien minuten bij wijze van spreken. De voorzitter: Ik ga naar de andere kant. Mijnheer Portier.

De heer Portier: Voorzitter, ik had net al uitgerekend op Google Maps dat je in elf minuten van de Aardappelmarkt naar het … Parkeergarage aan de Otto Dickeplein kan lopen. Mijn vraag is van, is er een reden waarom bijvoorbeeld de tweede auto niet in de parkeergarage Otto Dickeplein kwijt zou kunnen? En zou dat een garage op een redelijke afstand zijn? De heer Lenskens: De vraag is aan mij gesteld, denk ik. Voor mij is dat te doen, vanuit waar ik woon in de Wijnstraat. Maar dan spreek ik nu voor mezelf en we hebben het

29

natuurlijk over het hele gebied historische binnenstad en niet per se over, laten we zeggen, mijn woonadres. Dus ik denk dat dat even iets breder bekeken moet worden dan puur deze ene oplossing. Ik weet ook niet of daar voldoende parkeercapaciteit is. De heer Portier: Dat was inderdaad mijn vraag, voor dat gebied rond de Wijnstraat. Dus ik begrijp dat dat in ieder geval voor u een oplossing zou zijn. Voor de bewoners wat verderop in de binnenstad zou dan bijvoorbeeld de parkeergarage Visstraat, als die voor bewoners beschikbaar … Wellicht een oplossing zijn. Dan kom ik eigenlijk dicht in de buurt van uw voorstel van een parkeergarage op loopafstand voor bewoners van de binnenstad. Maar goed, dat is een uitleg wat ik eigenlijk net wilde vragen. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Portier. Is er aan deze kant verder nog iemand die een vraag heeft? Dan wil ik graag over naar de volgende inspreker. Dank u wel, mijnheer Lenskens. Ik ga naar mijnheer Van Meel. Tijd niet gezien. De heer Van Meel: Vijftien jaar in gesprek met de gemeente, maar goed, we hebben wat te doen. Ik zit hier namens de werkgroep Parkeren binnenstad. Wij zijn ook al geweest bij de Aardappelmarkt. We hebben een aantal punten genoemd. Af en toe zijn we het zich ook weleens een beetje kwijt. Je hebt de Aardappelmarkt, je hebt de Grote Markt, je hebt de Meerhaven.

Als je dan vervolgens zegt, en als je dan dit en dit zou doen, nee, dat is Mobiliteitsplan. Dan heb je het Mobiliteitsplan en zeg je, in de Aardappelmarkt, daar zijn we het eigenlijk niet … Nee, dat is een ander project. Er is continu een soort … En dan ga ik uit van de goede bedoelingen van de gemeente. Maar ik ben geen complotdenker, maar af en toe denk je toch weleens, je ziet sluipenderwijs de parkeerplaatsen verdwijnen. Ik wil het ook best met u hebben over de verkeerscirculatie van de … Ik vermoed dat straks heel Dordt vaststaat, zoals ook elke zaterdag is op de Bagijnhof. Maar goed, we houden het even beperkt, we houden het tot parkeren. Misschien mag ik u meenemen naar het onderwerp participatie, veel genoemd. Er zit geloof ik een stuk van 43 pagina’s bij. Maar in het begeleidend schrijven heb ik een mooi zinnetje gevonden. Dat wil toch even met u delen. Komt hij. Ondanks onze participatie, waarmee ruim 100 bewoners en ondernemers zijn betrokken, komma, verwachten we dat dit Mobiliteitsplan weerstand bij bewoners en ondernemers kan opleveren. Ik kan u vertellen, dat klopt. We hebben een kleine, gewoon op zaterdag geflyerd, een enquête gehouden bij de directbetrokkenen om in gesprek te komen. Even voor de goede orde, bij het Mobiliteitsplan heeft de gemeente 694 enquêtes gehaald uit heel Dordt.

Ik zou ook heel graag willen inspringen over Wilgenwende, Sterrenburg en waar mijn moeder woont, de Weegschaal, waar ze driehoog staan door verkeerde parkeernormen. Maar goed, we houden het over de binnenstad. Ik heb wat conclusies met … Dat wil ik toch even met u delen. Kleien 1000 man, binnenstadsbewoners. 68 procent was niet op de hoogte van de herinrichtingsplannen. 75 procent zegt onvoldoende geïnformeerd te zijn. Parkeren, 60 procent ervaart hoge parkeerdruk. Overdag niet. Dat is boeiend. Ik vind dat zo triviaal dat het zelfs nog onderzocht wordt dat er overdag parkeerplekken zijn. Ik kan daar met mijn pet niet bij. Maar goed. 83 procent verwacht meer parkeerdruk en verwacht ook twee auto's te hebben. Verkeer, ik kan nog een tijdje doorgaan, maar ik ga hem binnen de vijf minuten … 70 procent heeft verkeersoverlast, 66 procent, daar is al op gewezen, foutparkeren en verkeer van coffeeshop, ook toch nog even vergroening. Ik ben helemaal voor vergoeding, vergroeningsdrift, maar ik moet u toch teleurstellen. Wat denkt u dat het percentage is wat wil vergroenen ten koste van

30

voldoende P-capaciteit? Doe eens een gok. Vergroenen ten koste van parkeercapaciteit. Hoeveel procent? Ik spreek specifiek de heer Struijk aan, omdat u daar een vraag over stelt. Wat denkt u? Doe eens wat. 10 geboden, links, 10 geboden. De heer Struijk: Voorzitter, mag ik er antwoord op geven? De heer Van Meel: Graag zelfs. De voorzitter: Van mij wel, maar het gaat wel van zijn tijd af. De heer Van Meel: Dan niet. Dan doe … wel. De heer Struijk: Dan ga ik nu even nadenken. De heer Van Meel: 70 procent wil niet vergunnen. 60 procent had last van … De voorzitter: Dat staat niet op band. De heer Van Meel: Dat is voor de notulen. Ik schuif even … Gaat ook niet van mijn tijd af. Dit is reservetijd, scheids. Goed zo. De voorzitter: Vooruit. 13 seconden erbij. De heer Van Meel: 13 seconden erbij, hoor ik. Dat is maar goed. Op het gevaar af dat je op zijn Rotterdams alleen maar kankert en vervelend bent en … Wat dan wel? Wat moet je dan wel doen? Alexander heeft dan wat suggesties gedaan. Misschien wel direct in contact gaan met de binnenstadsbewoners. Dan niet met een definitief ontwerp, maar met een aantal uitgangspunten. Er is toch nog één klein puntje. Ik ga het toch nog een keer voorlezen. Let op, komt hij. Het Mobiliteitsplan heeft nu geen directe financiële consequenties. Dat vind ik echt heel moeilijk.

Wat gaan we doen met APCOA van de Visstraat? Gaan we die uitkopen? Gaat die gratis zeggen, komt u maar, bewoners? Gaat die 2000 euro per bewoner mogen vragen? Nee. Maar dat vind ik dus echt heel makkelijk, een plan indienen zonder financiële consequenties. Pak ik weer even de andere steden. Daar wordt inderdaad aan de randen geparkeerd. Aan de randen. Dan kan je op een gegeven moment zeggen, personeel of bezoekers voor een bedrijf of in ieder geval bewoners toegang geven tot de binnenstad. Prima. Grote verkeersplek. Maar je moet wat creëren als gemeente. Je kan niet zomaar een parkeergarage slopen, tegen een projectontwikkelaar zeggen, je hoeft geen parkeergarage te doen, en vervolgens niks erbij bouwen. Ik heb uit de antwoorden van de heer Kuhlmann gelezen, optoppen kan niet. Dus hij moet eruit en volledig nieuw worden gebouwd. Liggen we er twee, drie jaar uit. Gaat het net zo snel als daar? De hele binnenstad staat vast. De voorzitter: Mijnheer Van Meel, wilt u langzaam gaan afronden? De heer Van Meel: Ja, zeker. Ik lees dus nergens iets over ondergronds parkeren. We vragen u, gelet op bovenstaande, diverse plannen, de pauzeknop is al gezet, de plannen

31

Grote Markt, Aardappelmarkt Merwekade op de pauze knop te drukken. Mobiliteitsplan op pauzeknop te drukken en kennis te nemen van de resultaten van de enquête. De voorzitter: Dank u wel. Wie heeft er een vraag voor mijnheer Van Meel? Dan was u heel duidelijk. Dank u wel. Dan mag u plaatsnemen op de publieke tribune. Er gaat nog iets rond. Dat komt vanzelf naar u toe. Dan wil ik als laatste inspreker uitnodigen, de heer Van Bemmel. De heer Van Bemmel: Goedenavond. Ik woon al een aantal jaren met mijn gezin aan de Rozenhofhoek, Havenstraat en maak me bijzonder veel zorgen over het volgende. De ambitieuze plannen van de gemeente Dordrecht voor de Spuiboulevard en het daar autoluw maken, van de naar onzes inziens directe gevolgen hebben voor het verkeer op de Burgemeester de Raadtsingel en dus ook de Havenstraat en de Rozenhof. Tijdens de eerdere klankbordbijeenkomsten over de herinrichting Burgemeester de Raadtsingel hebben we met meerdere buren onze zorgen geuit en zijn we met tal van suggesties gekomen. Kijk naar het Mobiliteitsplan Dordrecht 2040, in het bijzonder op pagina 21. Zou dat betekenen dat we niets … Als we niets doen, er een toename van 70 procent een autoverkeer zal ontstaan, de grootste toename van verkeer van heel Dordrecht. Vergelijkbaar met de weken van de kermis op de Spuiboulevard, maar dan het hele jaar door. Een dagelijks verkeersinfarct dus.

We ondervinden nu al dagelijks hinder van stevige trilling en geluid en stank van al het voorbijrijdende landbouw- en vrachtverkeer en dat zou gezamenlijk met het gewone verkeer alleen maar verder toenemen. Daarbij komend raast een groot aantal auto's buiten de spitsuren ver boven de toegestane snelheid van 50 kilometer uur. Hier wordt naar onzes inziens niet of nauwelijks op gehandhaafd. Voor de toekomstige situatie hoop ik op de volgende … Hoop ik u op de volgende punten te kunnen overtuigen. 30 kilometer per uur. Als de toegestane snelheid zou worden teruggebracht naar 30 kilometer per uur, zou dat een aantal grote voordelen met zich meebrengen, te weten, het voorkomen van onveilige situaties, het bevordert de doorstroom, omdat er dan makkelijker in en uit kan worden … Worden uitge… In en uit worden gereden. Minder geluidsoverlast, minder uitstoot en minder trillingen, meer groen op de scheidende middenberm om het geluid van de … Het drukker wordend verkeer af te remmen en te dempen. En geluiddempend asfalt. De verdere suggesties, en dit gaat over de Rozenhof zelf. In de avonduren wordt het parkje te midden van de Rozenhof regelmatig gebruikt voor zaken van … Dat het daglicht slecht kan verdragen. Verlichting in de stijl van de rest van Rozenhof zou dit een stuk minder interessant moeten maken.

Ook wordt er veel geblowd en gedronken in het parkje met alles … Spelende kinderen die rond op het parkje wonen, in ongelukkige combinatie. Een verbetering zou zijn het parkje alcoholvrij te maken in plaats van het neerzetten van een sigarettenafvalpaal. Deze zijn … Is recentelijk geplaatst en hebben juist averechts effect. De plek van de toekomstige … Dit is een punt. Ik hoop dat ik u verder heb overtuigd van de genoemde punten en ik hoop dat u deze punten zou willen meenemen in de verdere besluiten. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Wie heeft er een vraag voor de heer Van Bemmel? Dan was u ook heel erg duidelijk. De heer Van Bemmel: Dank u wel.

32

De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan wij verder met het volgende onderdeel. Dat is dat Goudappel een presentatie zal doen. Ik ga even kijken wie er nu op gaat staan achter mij. U krijgt vijf minuten de tijd. Ambtelijke ondersteuning: Dat is ambitieus. De voorzitter: Dat is zeer ambitieus, maar als ik voorzitter ben, dan is vijf minuten de presentatietijd. Wat was er afgesproken? Hoeveel? Ambtelijke ondersteuning: Twintig. De voorzitter: Twintig. Kijk, ik zou het ook wel heel fijn vinden als de mensen daar ook nog vragen over kunnen stellen en andere dingen. Dus als dat voor 22:30 uur afgerond kan worden, want dan stoppen we ermee, dan … Ambtelijke ondersteuning: Het zijn 32 pagina’s. Ambtelijke ondersteuning: Dat kan ook. Dat is goed. De voorzitter: Maar goed, dan is de presentatie te lang. Maar laten we beginnen. Dan gaan we kijken hoever we komen. Clark is opgeroepen, dus die komt zo meteen weer aan rennen. De heer Damen: Voorzitter? De voorzitter: Mijnheer Damen. De heer Damen: U bent natuurlijk de baas over de agenda. Maar zou het een mogelijkheid zijn dat we iets uitlopen? Want we hebben hierna geen vergadering en officieel eindigen we deze vergadering om 22:30 uur. De voorzitter: Mijnheer Damen, dat zou kunnen, maar we gaan in eerste instantie uit zoals het geagendeerd staat en dat is 22.30 uur.

De ambtelijke organisatie stelt zelf voor om eerst het filmpje te laten zien, omdat de presentatie bij uw stukken zit in de Go app. Dus die kan u er misschien bij pakken. Aan de hand van het filmpje en de presentatie kunt u daarna uw vragen stellen. Dan gaan we kijken hoe het dan verloopt. Als het onduidelijk is … De heer Stolk: Voorzitter? De voorzitter: Dan kan uiteindelijk toch nog presentatie op sommige punten toegelicht worden. Mijnheer Stolk. De heer Stolk: Ik begrijp dat u strikt bent, maar die presentatie kan toch voor ons belangrijk zijn. Als raad bepalen wij toch hier of de commissie … Of we dat willen? Dus ik zou graag aan de commissie willen vragen of wij daar mee instemmen dat we iets langer doorgaan. De voorzitter: Nogmaals, laten we daar nog niet gelijk van uitgaan dat dat eventueel aan de orde is. Dat zien we dadelijk wel. Maar de presentatie heeft u allemaal al gekregen en

33

heeft u al door kunnen nemen. Maar goed, laten we gewoon beginnen met het filmpje. Dan gaan we kijken wat er gebeurt. Zeker, maar ik kom even hier zitten. Mevrouw Platenkamp: Goedenavond allemaal. Aangezien het net even anders wordt dan wij gepland hebben, mijn naam is Saskia Platenkamp, ik binnen de programmamanager Bereikbare stad regio. U kent mij allemaal. Wij hebben … De presentatie zit bij de stukken. Dus wij hopen dat u dit allemaal enorm goed doorgenomen heeft en dan kunnen we alle technische vragen beantwoorden. Als u uiteindelijk zegt, dit is een plan dat we gaan vaststellen, hebben wij ook een filmpje gemaakt. Dat willen we graag even laten zien. Dat filmpje laat aan bewoners ook zien waar dit plan over gaat. Dat kan dus in een paar minuten. Hebben we even platgeslagen met een animatiefilmpje wat er eigenlijk hier precies in staat. Het is natuurlijk allemaal onder het voorbehoud dat u uiteindelijk hiermee akkoord gaat, maar we willen dit in ieder geval u even niet onthouden, ook omdat de essentie van het hele plan hier in een paar minuten tevoorschijn komt. De voorzitter: Dat klinkt goed. Dank u wel. Dat was een hele korte inderdaad. Helemaal top. Maar ik heb even zelf ook nog de presentatie bekeken.

Er staan een heleboel sheets die waarschijnlijk niet extra toegelicht hoeven te worden, maar mocht het handig zijn om bepaalde sheets wel nog even nu te pakken, dan krijgt u nu de gelegenheid. Want ik zie een aantal sheets, daar … Die voegen niet zo heel veel toe. Van mij mag alles open hier, want het is 300 graden. Maar als op de gang iedereen zijn mond dicht houdt, dan hebben we … De heer … Ik ga erop toekijken. Ambtelijke ondersteuning: Wat mij betreft, slaan we de presentatie dan over. Ambtelijke ondersteuning: Voorzitter, wat ons betreft, slaan we de presentatie over. Als er vragen zijn, dan pakken we de nodige sheets erbij. De voorzitter: Precies. Dat was eigenlijk daarnet mijn voorstel. Gaat uw gang. Want ik kan me voorstellen dat er een heleboel vragen zijn. Wie mag ik het woord geven? Mijnheer Klerk. De heer Klerk: Dank u wel, voorzitter. Ik had een aantal vragen opschreven. Ik heb dus geen presentatie waar ik op kan … Dus ik stel ze maar gewoon out of the blue en ik hoop dat jullie ze kunnen beantwoorden. Mevrouw Pichel: Voorzitter, mag ik toch even een ordevoorstel doen? De voorzitter: Zeker. Ambtelijke ondersteuning: Dank u wel. Kijk, ik snap ook wel, het is een lange avond, lange commissie en we willen op tijd naar huis. Dat snap ik allemaal wel. Maar ik heb wel een beetje het idee, er is niet voor niks een presentatie voorbereid.

Misschien is twintig minuten inderdaad wel heel erg lang. Maar ik krijg een beetje een idee dat er … Hier is toch werk voor gedaan en er is hier toch iets voorbereid wat naar de commissie mag komen. Nou ben ik ook niet altijd een voorstander van presentaties waar we dan te veel

34

informatie krijgen. Maar ik heb hier een beetje het idee dat we toch een mismatch hebben om van twintig naar nul te gaan of anderhalf, anderhalve minuut. Het zou mijn voorstel zijn om toch ook wel een beetje de kans te geven … De voorzitter: Dat heb ik net gevraagd. Er wordt aangegeven dat er al geen presentatie meer gegeven wordt. Dus ik ben misschien heel strak geweest. Ik heb de gelegenheid … Die wil ik alsnog geven om een aantal sheets toe te lichten, die misschien niet heel erg duidelijk in het filmpje terugkomen. Mevrouw Pichel: Ik weet ook niet wat de commissie wil, maar dit is een beetje het gevoel dat ik erbij krijg. De heer …: In ieder geval is het vaak handiger, voorzitter, als het mag, om naar aanleiding van een sheet wat vragen te stellen. Dus een paar sheets die vragen oproepen, die zijn dan het praatpapiertje. Dat lijkt mij zelf het prettigste. De voorzitter: Prima. Ik heb ook alleen aangegeven dat iedereen in principe de presentatie heeft en dat u gewoon die vragen kan stellen. Ik heb ook gezegd dat het goed is als er een aantal sheets worden toegelicht, want er zitten ook een heleboel tussen die geen toegevoegde waarde hebben. We hebben voor het gesprek nu … De heer …: Voorzitter, die presentatie stond er gisteren pas om 18.00 uur op. 's Avonds hebben we fractieoverleg en er zijn mensen die werken op de dag.

Ik zie hem … De voorzitter: Weet u wat? We doen gewoon de presentatie en dan gaan we straks kijken wie er dan verder nog vragen heeft. Ben ik aan het kraken? Ambtelijke ondersteuning: Even … Wij gaan een poging wagen om de presentatie een heel stuk voor jullie in te korten en wel de belangrijkste sheets daarvan jullie toe te lichten en daarin mee te nemen. We gaan ons best doen om daarin kort en krachtig te zijn, zodat er tijd is voor jullie vragen. Ambtelijke ondersteuning: Laten we maar beginnen. Ambtelijke ondersteuning: Laten we maar beginnen. Dan gaan we … Wij denken dus na over 2040, ver vooruit, maar we gaan al op hele korte termijn starten. We doen dat voor iedereen en voor een hele rits met verschillende mensen die in Dordrecht van 2040 er nog steeds zijn waar we rekening mee te houden hebben. Zowel inwoners, ondernemers als bezoekers. Noem maar op. Ambtelijke ondersteuning: Dankjewel, Frank. Deze dia vat ik dan ook heel kort samen, want hier hebben we in januari, als ik het me even goed herinner, uitgebreid bij stilgestaan. Waarom een Mobiliteitsplan? Het is al een paar keer aangehaald. Maar we staan voor een enorme opgave met elkaar. De termen groen werden al genoemd, maar verkeersveiligheid, niet onbelangrijk. Inclusiviteit, voor iedereen, de inwoners worden ouder, et cetera. Ik ga er even heel snel doorheen.

Kan ik verder? Want dit was het plaatje wat net werd aangehaald al door een van de insprekers. Als we niets doen, dan komen er 45.000 motorvoertuigen per etmaal bij. Dan kom ik een beetje in een technische term, want daarvoor gebruiken we af en toe onze verkeersmodellen. Dat zien

35

jullie hier ook. Het is een vrij technisch plaatje. Wat we hierop zien, is eigenlijk dat heel Dordrecht drukker gaat worden op de wegen. Dat laten we hier jullie zien. Op sommige wegen dus zelfs een toename op de Laan der Verenigde Naties 30 procent toename ten opzichte van wat er nu op straat rijdt. Daarvoor doen we dit, met de gestelde doelen zoals we de vorige keer ook met zijn allen hebben aangehaald, voor iedere inwoner, bezoeker, scholier, student in Dordrecht willen we aan bijdragen. Het Mobiliteitsplan is niet een plan op zichzelf. Het heeft enerzijds ook een vertrekpunt met de Omgevingsvisie 1.0. De doelen uit het Mobiliteitsplan en Omgevingsvisie zijn ook … Komen overeen, zijn met elkaar verweven, communiceren met elkaar. Ik vind toch altijd belangrijk om te noemen, de uitgangspuntennotitie waar jullie in de eerdere fase al uitgebreid hebben … Over hebben gesproken, is het vertrekpunt en de leidraad van het opstellen van het hele Mobiliteitsplan geweest. Als jullie het Mobiliteitsplan hebben gezien, hebben we aan de zijkanten in het rood alle veertien punten een plek gegeven. Hoe is dat geland? Hoe zijn jullie boodschappen aan ons geland in dat Mobiliteitsplan? Daarmee proberen we ook jullie de handvaten te geven van hoe dat terecht is gekomen.

Het Mobiliteitsplan bestaat uiteindelijk uit 60 … 70, ik zeg gewoon het verkeerde getal, 70 maatregelen, van infrastructuurmaatregelen tot aan gedragsmaatregelen. Dus het gaat niet alleen om de harde infrastructuur, het gaat hier ook echt om een mobiliteitstransitie, om een gedachteverandering die we met elkaar moeten gaan maken. We hebben het niet over morgen, we hebben het ook niet over volgend jaar. We hebben het hier over zeventien jaar. Dus het is iets wat in transitie moet gaan plaatsvinden. Die plannen die zijn gemaakt, passend bij de verschillende gebieden die Dordrecht kent. Dus ook hierin hebben jullie … We jullie in januari uitgebreid meegenomen hoe die verschillende gebieden zich identificeren en hoe mobiliteit daar op een andere manier tot uiting komt. Belangrijk ook te vermelden is dat van deze 70 maatregelen, zijn ook de wijkuitwerkingen die we gaan doen, het verder concretiseren van dit Mobiliteitsplan, wat hoofdlijnen zijn tot het straatniveau, is een heel belangrijk onderdeel van deze maatregelen. Het vertrekpunt dat jullie ons mee hebben gegeven is het STOMP-principe. Frank gaat jullie nu eventjes meenemen aan de hand van al die netwerken. Ambtelijke ondersteuning: Dat is goed. We hebben de vorige keer jullie eigenlijk al een beetje meegenomen in de opbouw van die verschillende netwerken. Die hebben jullie denk ik ook al allemaal, die kaart, bestudeerd.

Dus ik kan over de opbouw vrij kort zijn, maar ik wil wel een aantal details uitlichten. We beginnen zoals STOMP betaamt met de voetganger. Voor de voetganger zetten we echt in op hoogwaardige verbindingen. Waar vinden we dat het belangrijkste? Dat vinden we het belangrijkste op de plekken waar ook veel voetgangers zijn. Dus waar dagelijkse voorzieningen centraal of geclusterd zijn, dat zijn vaak de wijkharten. Die hebben we hier ook op kaart gedefinieerd. En een aantal hubs en stations waar we ook inzetten op hoogwaardige voetgangersverbindingen. Die zie je eigenlijk als donkere pijlen op deze kaart weergegeven. Rianne zei het net al, voor de voetganger in het bijzonder geldt het natuurlijk dat dat uiteindelijk gaat om een heel hoog detailniveau. We kunnen in het Mobiliteitsplan niet maatregelen opnemen als een helling toevoegen hier of een geleidelijn daar. Maar ze zijn wel heel belangrijk, want juist die details zorgen ervoor dat Dordrecht voor iedereen toegankelijk is. Dus vandaar ook die wijkuitwerking, waarin we daarin juist extra aandacht kunnen hebben voor, wat is er dan nodig om voor die voetganger de kwaliteit omhoog te brengen in de stad? Dit zijn daar eigenlijk de hoofdprincipes voor, als in, de plekken waar we dat het allerbelangrijkst

36

vinden. Voor het fietsnetwerk, dit … En deze kaart zal jullie ook bekend voorkomen. Deze is heel erg gelijk aan het Uitvoeringsprogramma Fiets, wat eerder al voor jullie is … Door jullie is behandeld. Hierbij is het goed om te noemen dat we eigenlijk dus streven naar een landelijk … Of een stadsbreed netwerk om Dordrecht comfortabel en snel te ontsluiten. Waar al een vraag over was gesteld, is het recreatieve netwerk. Want we hebben een utilitair netwerk in groene lijnen en een recreatief netwerk in gele lijn op de kaart gezet. Daarvan is het … Is een deel eigenlijk, bestaat al. Een ander deel, bijvoorbeeld die pijl helemaal op rechts, die bestaat nog niet. Dat is een wens om eigenlijk een recreatief rondje mogelijk te maken, maar daar hoort echt wel een uitwerking en een onderzoek bij om te kijken of dat ook echt inpasbaar is en ook nut en noodzaak voldoende heeft dat het ook gebruikt wordt en past bij behoud van natuurwaarde, want we hebben het ook over een Natura 2000-gebied in die hoek. Voor het openbaar vervoer, dat zetten we beter op de kaart. De belangrijkste maatregel uit het Mobiliteitsplan is daarvoor de komst van station Leerpark. Hij kwam in het filmpje ook al even voorbij. Die is onderdeel van … Dan weer van de MIRT-verkenning Oude Lijn. Onder die verkenning valt ook een upgrade of een kwaliteitsimpuls van het centraal station.

Die beide knopen, door die een heel stuk mooier, aantrekkelijker en beter vorm te geven, wordt het openbaar vervoer ook toegankelijker voor iedereen in de stad. Dan de M, de … Van STOMP, mobiliteitsdiensten, dat zijn de hubs in de stad. Daar hebben we een aantal aan de randen gedefinieerd, om juist eigenlijk het verkeer van en naar de binnenstad daar ook af te vangen. Openbaar vervoer zijn ook hubs. Dat zijn juist plekken waar verschillende mobiliteiten met elkaar verknoopt zijn. Over de stadsrandhubs, zoals ze heten in dit plan, Weeskinderendijk en Energiehuis, daarvan stellen we ook, op het moment dat er echt piekmomenten zijn, denk aan een evenement als Dordt in Stoom of iets dergelijks, dan hebben we misschien nog wel meer nodig dan dat. Dan denken we aan het Gezondheidspark of FC Dordrecht als plekken waar ook parkeren op afstand mogelijk wordt. We moeten kijken naar hoe vaak dat voorkomt, hoe intensief dat ook gebruikt wordt, of we daar dan ook mobiliteitsdiensten kunnen aanbieden. Denk aan een shuttlebus, aanbod van openbaar vervoer of deelmobiliteit op die locaties. Dus die investeringen hebben we nog af te wegen. Tot slot zijn er ook nog … Gaan we een pilot starten met buurthubs en zijn er toeristische overstappunten die ervoor zorgen dat eigenlijk ook bestemmingen in het buitengebied multimodaal worden ontsloten. Dan ten slotte de privéauto.

Hoe kijken we daarnaar? Daarvan stellen we, autoverkeer wordt eigenlijk zoveel mogelijk gebundeld op wegen die daar ook geschikt voor zijn. Zo voorkomen we eigenlijk dat verkeer door de wijk rijdt wat daar eigenlijk niet hoeft te rijden en kunnen we de leefbaarheid in wijken zoveel mogelijk waarborgen. Dat betekent wel wat voor de inprikkers, de zwarte lijnen eigenlijk op deze kaart, die heet in dit Mobiliteitsplan inprikkers. Daar willen we ook de doorstroming voor het autoverkeer waarborgen, want dan heeft het ook echt een ontlastende functie voor de wijken. Dat is wat we beogen met dit netwerk. Als we al die netwerken op elkaar leggen, wordt eigenlijk ook wel heel duidelijk hoe dat STOMP-principe eigenlijk precies moet gaan werken. Want daar waren we hoge kwaliteit voor de voetganger of voor bijvoorbeeld de fiets nastreven, krijgen die ook de prioriteit. Maar op andere plekken bijvoorbeeld, de inprikkers, heeft … Krijgt de auto de ruimte. Er zijn een aantal plekken in de stad, en de Laan der Verenigde Naties is daar het meest sprekende voorbeeld van, waar die ambities eigenlijk allemaal hoog zijn. We willen de doorstroming voor het autoverkeer waarborgen, en tegelijkertijd ook de kruisende beweging voor bijvoorbeeld openbaar

37

vervoer en de fiets waarborgen. Ik ga even een slok water nemen. Moment. Wie mooi wil zijn, moet pijn lijden. Eigenlijk op de plekken waar dus die ambities dus gelijk zijn, en we willen ze eigenlijk wel het liefst allemaal waarmaken, moeten we nadenken aan andere oplossingen, bijvoorbeeld ongelijkvloers kruisen. Misschien gaat dat pas in de verdere toekomst echt spelen en heel hard nodig zijn, omdat we ook meer verkeer krijgen in de stad. Maar voordat het dan ook eenmaal zover is en gerealiseerd is, zo'n ongelijkvloerse kruising, moeten we eigenlijk nu al aan de slag. Dus dat betekent dat we op korte termijn al gaan kijken naar de haalbaarheid en de inpassing van dergelijke maatregelen. Dan, 30 kilometer per uur in woonwijken. Dat is een … Ook een maatregel uit het Mobiliteitsplan. We zien ook eigenlijk in heel Nederland dat het uitbreiden van het aantal 30 kilometer per uur-wegen in steden heel veel goeds doet, zowel voor de verkeersveiligheid als voor geluid en uitstoot, voor de oversteekbaarheid. Leefbaarheid in wijken krijgt daar echt een impuls mee, dus daar zien we veel heil in. Dat willen we in Dordrecht ook breed uitrollen. Maar daar hoort wel de kanttekening bij dat als we 30 kilometer per uur meer toepassen, dat dat niet betekent dat we meteen overal een klassieke woonstraat van maken. Daarin houden we rekening met verschillende wegcategorieën.

Die zie je eigenlijk op deze plaat. Wat eigenlijk nieuw is voor Dordrecht, is dat we een gebiedsontsluitingsweg 30 kilometer per uur introduceren in Dordrecht. Dat zijn wegen die zo zijn ingericht dat ze niet per se een klassieke woonstraat zijn, ze drukken wel de snelheid naar die 30 kilometer per uur, maar ze geven ook ruimte aan wat hogere intensiteiten van het autoverkeer. Ook grotere en zwaardere voertuigen kunnen daar veilig overheen rijden. Dat is ook in relatie tot bijvoorbeeld openbaar vervoer en nooden hulpdiensten een belan… En logistiek een belangrijk aandachtspunt. In de wijkuitwerking gaan we ook verder kijken van, waar past deze wegcategorie het beste? Hoe moet die er dan uitzien? En gaan daarin ook blijvend in gesprek met nood- en hulpdiensten en vervoerders om dat gerealiseerd te krijgen. Op termijn kijken we … Zien we ook heil vanuit het Mobiliteitsplan in een knip voor autoverkeer in de Krispijntunnel. Die staat niet op zichzelf, want zowel de verkeers… Het verkeersstructuurplan Spuiboulevard als de MIRT-verkenning Oude Lijn en ook de ontwikkelingen rondom het Maasterras, daarvan zien we dat eigenlijk een dergelijke maatregel daar heel veel goeds voor doet.

Ook voor de wijk Krispijn aan de zuidkant van het station zien we dat bijvoorbeeld de problematiek op de Krispijnseweg, die in het participatietraject best wel veelvuldig is benoemd, om daar eigenlijk een oplossing voor te bieden. Hierover gaan we ook nog wel … Komen we apart nog bij u terug als raad. Dat staat hieronder ook vermeld. Datzelfde geldt eigenlijk ook voor deze knip in de Zuidendijk. Wat hier belangrijk is om te noemen, is dat deze heel nadrukkelijk vanuit het participatietraject ook naar voren is gekomen als een … Eigenlijk een oplossing die bijdraagt aan de problematiek die bijvoorbeeld in Dubbeldam wordt ervaren ten aanzien van doorgaand verkeer. Dan heb ik het dus over een knip voor het autoverkeer op de Zuidendijk tussen de Stevensweg en de Schenkeldijk. Die komt ook tegemoet aan ambitie die we vanuit het stadspark hebben, waar ook wandelen … En fietsenroutes zijn die eigenlijk dit punt kruisen. Tot slot, eigenlijk een set aan maatregelen over parkeren. Net kwam het al even ter sprake. In de binnenstad wordt al best wel sterk gestuurd op het parkeren. Daar gaan we eigenlijk mee verder, zodat uiteindelijk de parkeerder ook op de juiste plek staat. Dat is een hele schuifpuzzel. Daarnaast, in de wijken daaromheen merken we dat er best wel een waterbedeffect is van eigenlijk problematiek die verschuift vanuit de binnenstad naar de wijken daaromheen.

Daar bieden we een

38

antwoord op om parkeerregeling uit te breiden. Dat speelt ook op andere plekken buiten de binnenstad, bijvoorbeeld als we ook het Maasterras willen gaan ontwikkelen en als we in het Gezondheidspark en het Leerpark verder willen verdichten. Ook dit vraagt nog nadere uitwerking hoe dat dan precies uitziet, hoe dat met vergunningen bijvoorbeeld georganiseerd zou kunnen worden, hoe groot die gebieden dan ook moeten worden. Hier komen we ook apart voor bij u als raad. De voorzitter: Dankjewel, Frank. Ambtelijke ondersteuning: We denken niet dat we binnen de tien minuten blijven, maar ik hoop wel dat we jullie een hele hoop verhelderen. Want Frank heeft een hele lichting aan maatregelen voorgesteld, waarbij de ene harder zijn dan de andere. Er zitten een aantal, bijvoorbeeld de knips, dat is een voorstel wat onderzocht moet gaan worden, verder uitgewerkt moet gaan worden en waar later besluiten over genomen worden. Dus daar … Dat stellen we niet nu voor als besluit ,maar wel als interessant om verder te gaan onderzoeken. Maar hij zit wel in deze berekening, want nu kom ik opnieuw bij jullie terug met dat technische verkeersmodel waar ik het al eerder over had. Daar zitten al die maatregelen in. 30 kilometer per uur, de knips, doorstroming op de Laan der Verenigde Naties.

Dan zien we linksboven in dat plaatje wat we net zagen dus, wat als we niets doen en wel gaan verdichten richting 2040? Jullie kunnen zien dat dat heel veel rode bollen zijn. Op dit plaatje laten we zien wat de afname is ten opzichte van dat plaatje. Dus ik wil dat even duidelijk maken. Dus we kunnen met die maatregel realiseren dat we met name hier binnen wijken toch wel echt die groei kunnen gaan dempen. Dat betekent wel dat er een verdere groei gaat plaatsvinden op die hoofdstructuren. Ik laat jullie heel even kijken, want ik kan me voorstellen dat het een vrij technisch plaatje is. Dan pak ik … Neem ik jullie even mee, want het … Belangrijk daarna is om natuurlijk even te kijken, maar kunnen die kruispunten dat eigenlijk wel aan? Want wat wij gezegd hebben, is dat die hoofdstructuren, daar staat die doorstroming wel echt op centraal, dus we willen wel ervoor zorgen dat iedereen goed kan blijven rijden op die hoofdstructuren. Dus daarom hebben we ook eventjes de intensiteit- en capaciteitwaarde op die kruispunten neergezet. Dit is van een avondspits, dit is het drukste moment op de dag, echt de piek-piek die we vinden.

Dan zien we hier wel een aantal locaties ontstaan met lichtoranje en rode bollen, waarbij dus hier bij de aanhechting bovenin, maar ook hier, de Laan der Verenigde Naties, waar dus echt aandachtspunten en problematische punten ontstaan met de huidige vormgeving van die kruispunten. Dus hier zit nog geen ongelijkvloers kruis in. Dat is nog even een belangrijke. Dat zou weer misschien een maatregel kunnen zijn wat op termijn wel nodig is. Wat zien we dan eigenlijk? Hier Links heb ik het eigenlijk even samengevat. Want we begonnen de presentatie, hier zit ik nu, en als we die … Als we niets doen op infrastructuur, dan zien we dat er 45.000 autoritten bij gaan komen. Dat getal kennen jullie volgens mij. Op moment dat wie die maatregelen nemen, kunnen we daar 30 procent van afsnoepen. Dus dan komen we op een groei van, even uit mijn hoofd, 32.000 uit. Dus dan hebben we nog steeds een groei van 32.000. Daarbij, dit … Dat is dus dit plaatje wat we met elkaar zien, waarbij we dus moeten gaan onderzoeken of er nog extra infrastructurele maatregelen nodig zijn op die doorstromingswegen. Maar wij vinden het wel belangrijk om ook te zien van, wat als jullie nog verder vooruit durven te