2.4 2024.06.04 Notulen Dordtse Dinsdag - Vergaderzaal 3 - concept.pdf

39

kijken? Daar hebben we nog eventjes een kleine run gedaan waarbij we extra parkeren, we hebben het toch even gedaan, nemen we geen besluit over, maar we vinden het wel waardevol om dat met jullie te delen. Als we toch stadsbrede parkeerregulering in de toekomst willen gaan doorvoeren, niet nu, dan heb ik het over lange termijn, dat betekent dat we de derde en de vierde auto's uit het verkeersmodel hebben gehaald en de helft van de tweede auto's. Dan zien we dat we dus de groei nog verder kunnen laten afnemen tot bijna 25.000 auto's per dag. Als we dat omrekenen naar parkeerplekken, dan zijn dat dus … Een afname van twintig voetbalvelden. Wat zijn twintig voetbalvelden? Dat is een beetje het formaat van het Wijdzichtpark waar we het over hebben aan parkeren. Dus dat vinden we eventjes belangrijk om vooruit te blikken. Om daarmee uiteindelijk zeker ook deze kruispunten misschien verder te gaan ontlasten. Even kijken wat er nog in zit. Dit alles zijn natuurlijk maatregelen, maar net zo belangrijk is het monitorings- en evaluatie plan wat jullie in het rapport hebben kunnen lezen. Dit monitorings- en evaluatieplan dat zorgt ervoor dat de maatregelen die we gaan nemen op korte termijn en op lange … Middellange termijn en op lange termijn daadwerkelijk bijdrage aan de doelen die we hebben gesteld. Zitten er maatregelen bij die daar niet aan bijdragen, dan kunnen we bijsturen.

Dat is wat het figuur hier een beetje weergeeft. Dus we hebben nu doelstellingen en maatregelen bedacht. Dan gaan we dat eens eventjes uitwerken en uitvoeren. Maar dan is het superbelangrijk om dat de monitoren en of dat is wat we daadwerkelijk willen als stad. Is dat niet het geval en draagt het niet bij, bij de doelen die we met elkaar hebben vastgesteld, dan zullen we moeten gaan bijstellen. Op die manier kunnen we dus wel met elkaar zeggen, we werken aan die doelstellingen. Dit zijn de maatregelen die daar nu aan bijdragen. Maar wij kunnen er met elkaar voor gaan zorgen dat we die ook echt gaan realiseren, omdat we ook tussentijds kunnen bijstellen als dat nodig is. Daarmee zorgen we ervoor dat eigenlijk het … Dordrecht gaat bijdragen aan de doelstellingen. Over all zorgen we ervoor dat de fiets-, ov-, deelmobiliteitsnetwerken eigenlijk ook op volle sterkte worden gebracht, zodat mensen keuzevrijheid krijgen tussen nu en in de toekomst. Dat was het, denk ik. De voorzitter: Dank u wel. Als eerste krijgt de heer Klerk het woord, want die ontnam ik daarstraks het woord toen mevrouw Pichel een voorstel van orde had. Mijnheer Klerk. De heer Klerk: Dank u wel, voorzitter. Ik heb een aantal vragen, die had ik ook ter … Ik had … Ik heb drie vragen opgespaard. Maar goed, ze zijn vrij kort te beantwoorden, denk ik.

Allereerst, in de presentatie, maar ook in de Mobiliteitsnota vanzelfsprekend wordt gesproken over inprikkers. Dat begrip is mij nog niet helemaal helder van wat dat nu precies behelst. Dan heb ik ook nog een vraag, en dat is ook niet in de presentatie naar voren gekomen, misschien kunt u me daar wel antwoord op geven. Dat gaat over de prioritering bij verkeerslichten. In de ene paragraaf zie ik dat een openbaar vervoer prioriteit krijgt en in de andere paragraaf zijn dat weer voetgangers. Waar … Wat zijn dat voor criteria? Waar … Wat zijn die criteria? En de laatste vraag, elders vanavond wordt de Omgevingsvisie 2.0 besproken. Hier is een van de uitgangspunten de Omgevingsvisie 1.0. Wordt dit daar deel van? Wordt dit verwerkt in die Omgevingsvisie 2.0? Dat zijn de drie vragen die ik heb. Ambtelijke ondersteuning: De eerste vraag is voor mij, hadden we net afgestemd. Dat gaat over de inprikkers. Wat zijn dat dan? Ik heb het net al wel een klein beetje

40

toegelicht. Wat de lijn is in het Mobiliteitsplan, is dat de inprikkers, dat zijn de zwarte lijnen op de kaarten in het autonetwerk, dat zijn de plekken waar de auto ruimbaan krijgt. Wat bedoel ik daarmee? Dat daar … De doorstroming daar ook op niveau is, zodat we de wijken en de bedrijventerreinen, eigenlijk heel Dordrecht, per auto wel toegankelijk en bereikbaar houden. Tegelijkertijd, omdat dat de aantrekkelijkste routes zijn om per auto te gebruiken, voorkomen we dat autoverkeer door de wijken heen rijdt, terwijl dat niet … Eigenlijk niet nodig is, omdat we juist die inprikkers daarvoor hebben. Ambtelijke ondersteuning: Hebben we daarmee de eerste vraag beantwoord? De tweede vraag, dat ging met name over kruispunten en de prioritering van verschillende modaliteiten op verschillende plekken. Uiteindelijk hebben verschillende modaliteiten een verschillende functie en zal er per kruispunt gekeken moeten worden welke tijd er naar welke vervoerswijze gaat. Dat is maatwerk. Dat zal ook echt in de wijkuitwerkingen verder opgepakt moeten gaan worden. Maar we hebben wel gezegd dat op de inprikkers doorstroming van de auto prioriteit heeft en dat hoofdfietsroutes eigenlijk ook op sommige locaties wel een hoge mate van doorstroming moeten hebben om een aantrekkelijk alternatief te vormen voor parallel gelegen andere verbindingen. Dat geldt eigenlijk ook voor het openbaar vervoer.

Waar we met name zien dat deze hoofdroutes elkaar kruisen, is op de Laan der Verenigde Naties. Dat zijn die bollen die Frank agendeerde. Maar uiteindelijk is het maatwerk waar we in wijkuitwerkingen antwoord op moeten geven. Heb ik daarmee ook antwoord gegeven op de vraag? Heb ik de derde vragen, die is voor Karin. Is van de gemeente. Ambtelijke ondersteuning: De derde vraag ging over de koppeling met de Omgevingsvisie 2.0. Die leggen we wel degelijk. Dus de hoofdlijnen die hier in het Mobiliteitsplan staan, en dan gaan we niet een-op-een natuurlijk Mobiliteitsplan in de Omgevingsvisie opnemen, die komen terug in de 2.0-verise van de Omgevingsvisie. De voorzitter: Dank u wel. Ik zag zoveel vingers net, dat het misschien raadzaam is om gewoon weer even het rijtje af te gaan. Begin ik met mevrouw Pichel. Mevrouw Pichel: Dank u wel, voorzitter. Wij gaan als raad natuurlijk regelmatig naar andere gemeenten, andere steden om daar ook te leren hoe ze het hebben gedaan. Recent zijn we nat in Leiden geweest en we hebben daar gezien hoe zij het aan hebben gepakt. Ze hebben daar hele mooie dingen gedaan. We zien dus ook wel wat vergelijkbare oplossingen. Ik zie hier ook van, dit zijn de dingen die in meerdere steden hebben gewerkt.

Wat ik wel zie als een groot verschil, en vooral ook Dordrecht vergeleken met Leiden, wat heel ander soort netwerk is, een andere locatie, wij zijn natuurlijk ook een eiland, onze binnenstad zit natuurlijk echt ook tegen het water aan, waar natuurlijk ook best ook een groot deel van onze inwoners zitten en bedrijven. Wat is daar dan de creatieve oplossing? Want daar past natuurlijk niet altijd ook eenzelfde soort oplossing die we zien in een andere gemeente? Daar … Dat is een Dordrechtspecifieke oplossing. Hoe kijken jullie daar dan tegenaan? Want daar zullen we toch iets anders moeten doen, toch. Ambtelijke ondersteuning: Zal ik een eerste antwoord geven, of wil jij een eerste antwoord geven? We hebben überhaupt, dat is nu natuurlijk niet naar voren gekomen, dat hebben we eigenlijk helemaal niet verteld, maar vervoer over water, die is sowieso ook onderdeel van het Mobiliteitsplan en ook zelfs de recreatieve functie van het water

41

en de binnenstad heeft een aan… Heeft een bijdrage gekregen in het Mobiliteitsplan. Dus dat allereerst. We zien zeker ook de waterbussen sommige verlengde … Van sommige fietspaden. Dat zal je in Leiden niet zo heel snel terugzien. Is dat waar je op doelt? Mevrouw Pichel: Niet helemaal. Want dat was ook … Ik had de vraag ook inderdaad in Leiden gesteld. Want bijvoorbeeld andere steden hebben heel erg, en Leiden is daar een voorbeeld van, waar men woont en studeert en werkt. Dat is ook allemaal in dezelfde stad. Dordrecht is toch echt een stad waar mensen wonen, maar vaak buiten Dordrecht moeten om naar … Te gaan studeren of om te gaan werken. Studenten kunnen op zich nog wel met openbaar vervoer. Maar er zijn ook heel veel mensen die gewoon een auto hebben en met de auto naar hun werk moeten, ook omdat dat werk het niet toelaat. Sommige mensen gaan natuurlijk bij klanten langs. Dat vraagt toch om een andere oplossing. Dus de … Het simpele alternatief is niet altijd van toepassing, dus dan hebben we nog steeds een creatieve oplossing nodig voor dat wat voor hebben liggen. Naar die oplossing vraag ik. Ambtelijke ondersteuning: Zeker. Wij zijn ons enorm bewust van ook de bovenregionale bereikbaarheid eigenlijk per auto, wat voor Dordrecht enorm belangrijk is. Daarvoor zijn dus die inprikkers zo enorm belangrijk.

Dat op het moment dat mensen hun wijk uit willen, dat ze altijd weten dat er een bepaalde doorstromingskwaliteit is om richting die hoofdstructuren te gaan, richting de regio, en dat ze daarop kunnen vertrouwen. Dat is het stuk waar wij als Dordrecht grip op hebben. Dat is … De gemeentelijke wegen, om het zo maar te zeggen. Maar op die wegen willen we dus echt gaan inzetten om die doorstroming goed te houden, zodat ze in ieder geval zo snel mogelijk naar die rijkswegen gaan. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Struijk. Maar voordat ik u het woord geef, wil ik jullie vragen om jullie vragen compact en concreet te formuleren. Mijnheer Struijk laat zien hoe dat moet. De heer Struijk: Dank u wel. Dat was ik net van plan. Ik heb twee korte vragen die ook met elkaar te maken hebben, denk ik. Die hubs vind ik interessant. Ik heb voor mij het gevoel, daar komen diverse vervoersmiddelen bij elkaar. Ik snapte ze bij het station. Ik snapte hem niet bij de Leeuwstraat in Sterrenburg. Daar is alleen maar een rotonde, daar is geen ruimte om wat neer te zetten. Ambtelijke ondersteuning: Eens even kijken, is dat een groene? We gaan even daarnaartoe. De heer Struijk: Pak het kaartje er even bij. Dan zal ik ondertussen de tweede vraag … Ambtelijke ondersteuning: Vraag twee. De heer Struijk: De tweede erbij halen. Op diezelfde plek heb je de Zuidendijk en daar moet een knip in komen.

Ambtelijke ondersteuning: Is dat deze?

42

De heer Struijk: Ja. Wil je hem eerst beantwoorden voordat ik de tweede stel? Ambtelijke ondersteuning: Ik ga … Pak snel even het antwoord, want dan hoop ik dat … Deze locatie, dit is een specifieke locatie om met openbaar vervoer en daarna met deelmobiliteit nog verder richting het … De recreatieve gebieden te kunnen gaan. Dus mocht je … Tot hier kwam een redelijk stabiele busverbinding. Dus vandaar specifiek deze locatie. Vanaf daar liggen dus ook de hoogwaardige fietspaden naar de recreatiegebieden. De heer Struijk: Dat klopt. Alleen kun je er niet een auto parkeren, maar goed. Het tweede, jullie willen daar een knip maken in de Zuidendijk. Realiseren jullie wel dat Sterrenburg de wijk in Dordt is met de meeste inwoners, en dat je dan vervolgens wel een enorme weg moet maken als je naar het sportterrein wil om bijvoorbeeld, ik fiets altijd, maar om je dochter op hockey te brengen of je wil met je hond naar het hondenuitlaatgebied? Dat moet allemaal dan over de Stevensweg. Die stond al in de krant. Dus die huizen zijn straks niks meer waard. De voorzitter: Dat is geen vraag. Dat is een opmerking. Maar dat is … Is dat een technische vraag? De heer Portier: Technisch genoeg. De voorzitter: Technisch genoeg, zegt mijnheer Portier. Daar zullen we dan nog maar even naar luisteren, want die gaat binnenkort onze raad verlaten.

Ambtelijke ondersteuning: Mag ik een verduidelijkende vraag stellen? Over welk sportpak heeft u het? Want dat hebben we het wel over hetzelfde. De heer Struijk: Dat is geen probleem. Ik heb het over het hondenuitlaatgebied, Haniapolder en alles wat erachter ligt. Ambtelijke ondersteuning: De knip die we voorstellen bij de Zuidendijk, die komt na de Schenkeldijk, tussen de Schenkeldijk en de Stevensweg, zodat dus inderdaad ook het sportpark goed bereikbaar blijft. De voorzitter: Dat ga ik niet doen op dit moment, twee mensen van één fractie. Dan ga ik even door. Mijnheer Kuhlmann. De heer Kuhlmann: Dank u wel, voorzitter. Ik heb twee vragen. In de eerste plaats, parkeren, betaald parkeren invoeren, dat nu de manier waarop dat gaat, is als een meerderheid in de enquête van de bewoners dat wil, dan komt het. Als niet, dan niet. Maar als ik het goed lees, als we dit plan zoals het nu ligt zouden aannemen, dan verandert dat voor Krispijn, Wielwijk, Krabbenhof, Reeland en de Staart, wat u gebied B noemt. Daar komt dan zonder dat bewoners daar om wel of niet een mening wordt gevraagd betaald parkeren. Heb ik dat goed gezien? Dat is de eerste vraag. Ambtelijke ondersteuning: Nee, dat heeft u niet goed gezien. Niet per definitie, laat ik dat zo zeggen.

Door middel van regulering willen we in elk geval grip houden dat de parkeervoorzieningen die er in die wijken zijn ook besteed worden aan de mensen die

43

daar wonen en moeten zijn en dat we eigenlijk daarmee het waterbedeffect van de gebieden waar we wel echt willen reguleren, de A-gebieden zoals we dat noemen, of Maasterras, waar minder plekken zijn, dat die gebruik gaan maken van de parkeerplekken van de inwoners die nu in de B-gebieden zijn. Dus, ja, regulering betekent dat wij grip gaan pak… Gaan houden op de parkeervoorzieningen en dat ze besteed worden aan de juiste mensen. De heer Kuhlmann: Dan ben ik toch … De voorzitter: Mijnheer Kuhlmann. De heer Kuhlmann: Wordt er dan vastgehouden aan het systeem, voorzitter, het er komt als bewoners dat in meerderheid willen, of niet? Ambtelijke ondersteuning: Daar durf ik geen antwoord op te geven. De heer Kuhlmann: Dan mijn tweede vraag over die knip in de Krispijntunnel. Ik ben benieuwd, welk alternatief is er dan voor? Want het is natuurlijk autoverkeer logischerwijs tussen de verschillende kanten van het spoor. Is dat dan die route via de Dokweg, waar we al de nodige rode punten zien, waar het nu ook al druk is? Wordt dat dan de … Het alternatief om daar nog meer verkeer overheen te laten gaan? De voorzitter: Welk alternatief is er, concreet. Ambtelijke ondersteuning: Dat zou inderdaad een alternatief zijn voor de mensen die van de ene wijk naar een andere wijk onder het spoor door willen.

Het liefst zouden we natuurlijk zien … Dat is voor de ritten die met de auto gemaakt moeten worden. Die moeten we altijd blijven faciliteren. Maar het liefst zouden we natuurlijk zien dat die mensen met de fiets, lopend deze korte afstanden afleggen. Maar we blijven faciliteren dat mensen het met de auto kunnen doen. De voorzitter: Mijnheer Damen zit weggedoken achter de heer Kuhlmann. Heeft u een vraag? De heer Damen: Ja. Twee vragen, voorzitter. De inprikkers aan de Laan der Verenigde Naties, zijn dat de enige autoroutes vanaf de Laan der Verenigde Naties de wijken in? En de tweede vraag is, er moet dadelijk … Of er kan dadelijk, als de plannen zo uitgevoerd worden, minder geparkeerd worden in de oude binnenstad. Zijn dan alleen de hubs, Energiehuis en Weeskinderendijk alternatieven voor die binnenstadbewoners, of komen er nog aanvullende parkeervoorzieningen in de 19e-eeuwse Schil? Ambtelijke ondersteuning: Over de inprikkers, zijn dat dan de enige inprikkers van de wijken, daarop is het antwoord nee. Dat zie je eigenlijk hier ook al wel, dat vanuit de … Het zijn wel de belangrijkste. Als je het vooral over het B-gebied hebt, met Sterrenburg, Krispijn. Dat zijn de … Het zijn wel de bel… Het is eigenlijk de belangrijkste toevoer, de ontsluitingsroute van die wijken. Dat is in de huidige situatie ook al.

Maar het is niet zo dat de … Vanaf de zuidkant bijvoorbeeld is de wijk ook nog steeds te bereiken. Dus in die …

44

De heer Damen: Ik vroeg of het vanaf de Laan der Verenigde Naties de enige afslagen zijn in de wijken. Ambtelijke ondersteuning: Nee, alle bestaande afslagen zijn ook in 2040 wat ons betreft nog mogelijk om de wijken in te gaan. Heeft u een steekwoord om dat even weer op te roepen? De heer Damen: Er waren twee grote hubs, Weeskinderendijk en bij de Lijnbaan. Zijn dat de alternatieven voor de binnenstadsbewoners die dadelijk niet in de binnenstad kunnen parkeren, omdat daar geen parkeerplaa… Veel minder parkeerplaatsen zijn, of komen er aanvullende vervangende parkeerplaatsen in de 19e-eeuwse Schil? Ambtelijke ondersteuning: Volgens mij zijn dat niet de enige plekken waar parkeercapaciteit voor bewoners wordt gecreëerd, wel de belangrijkste aan de randen. Dat is de wens. Maar u heeft in het Mobiliteitsplan ook kunnen lezen dat er ook breder onderzoek wordt gedaan naar het toevoegen van parkeergarages in de 19 e-eeuwse Schil. De voorzitter: Mevrouw Jager. Mevrouw Jager: Even zoeken. Ik heb een opmerking en een vraag naar aanleiding daarvan. Op pagina 24 staat onder kopje Meer variëteit op het fietspad een aantal vervoersmogelijkheden genoemd die dus voor meer variëteit op het fietspad gaan zorgen, waaronder, worden … Wordt gesteld speedpedelecs en brommobielen. Nou hoop ik toch heel erg dat u … Dat dat een verschrijving is en dat u scootmobielen bedoelt.

Of was u daadwerkelijk van plan om brommobielen over het fietspad te gaan laten rijden? Ambtelijke ondersteuning: Dat is een goede vraag. Ik denk dat wij scootmobielen gebrui… Bedoelen. Mevrouw Jager: Zou u het dan alsjeblieft willen veranderen? Want een brommobiel mag 45 kilometer per uur en mag alleen op de gro… Op de weg rijden en niet op een fietspad. Dus je krijgt echt problemen. Dat was hem. De voorzitter: Dank u wel. Even aan die kant. Mijnheer Gorter. De heer Gorter: Jazeker. Dank u wel, voorzitter. Het Mobiliteitsplan is op basis van een aanname van 45.000 autoritten per etmaal. Mijn vraag, waar komt dit getal vandaan, afgezet tegen een toename van 11.000 nieuwe woningen en 4000 nieuwe banen? De voorgestelde maatregel levert ongeveer 32.000 autoritten per etmaal op. Betekent dat we altijd nog een toename hebben van 13.000 autoritten per etmaal. Ik zie nergens in uw presentatie een verhouding wat dat is ten opzichte van vandaag de dag. Misschien is het maar 1 procent, misschien is het wel 40 procent. Geen idee. Ik vraag me ook af of er specifiek onderzoek gedaan is naar de bereikbaarheid als gevolg van dit plan van bijvoorbeeld het centraal station, ziekenhuis, centrum, bibliotheek, theatermuseum, of gaat u ervan uit dat we met zijn allen de fiets gaan nemen? De laatste vraag, er is ook eens gesproken van een NS-station op het bedrijventerrein Amstelwijk.

Die zie ik in de plannen tot 2040 nergens terug. Dank u wel.

45

Ambtelijke ondersteuning: Wat betreft uw eerste vraag over het verkeersmodel, het klopt inderdaad, 13.000 motorvoertuigen. Een groei krijgen we ook met de maatregelen van het Mobiliteitsplan, zullen we een groei van verkeer krijgen. Dat komt ook omdat we niet alleen ritten binnen Dordrecht hebben die met de auto worden gemaakt, maar ook heel veel ritten van Dordrecht naar de regio en andersom. Het is heel moeilijk om met het Mobiliteitsplan daar ook echt heel erg grip op te hebben. We kunnen binnen Dordrecht natuurlijk allerlei maatregelen verzinnen om die groei zoveel mogelijk te beperken, maar juist de ritten die naar … Die extern zijn, om het zo maar te zeggen, die zijn heel moeilijk om die eigenlijk misschien wel naar nul te brengen. Dus dat is eigenlijk de reden waarom die … We nog steeds een groei zien van 13.000 motorvoertuigen per etmaal. Het verkeersmodel laat zien hoe die zich dan verspreiden over de verschillende wegen. Is dat een antwoord op uw eerste vraag? De heer Gorter: Nee, totaal niet. Want u geeft aan, percentages. Dat percentage moet gebaseerd zijn op een aanname wat het vandaag de dag is. Ambtelijke ondersteuning: Dat klopt. De heer Gorter: Ik wil graag dan weten, hoe … Waar hebben we het vandaag de dag over? Hoeveel auto, ik zal het simpel … Hoeveel autoritten vandaag de dag hebben we in Dordrecht. De voorzitter: Dat is een goede vraag.

Ambtelijke ondersteuning: Die heb ik niet paraat. Wij hebben een … Op basis van het verkeersmodel kunnen we dat wel … Kunnen we dat zeggen. Heb ik op dit moment niet paraat. De heer Gorter: Voorzitter, die is toch essentieel voor alle aannames die u doet? Ik snap niet dat dat niet in het plan heeft opgenomen. De voorzitter: Mijnheer Gorter, u krijgt dit gewoon op een later moment toegestuurd. Ik snap dat u er wat van vindt, maar daartoe zijn wij op dit moment hier niet op aard. U had ook nog een andere vraag. De heer Gorter: Het is toch een technische vraag, voorzitter? De voorzitter: Ja, maar er is geen … Nu geen antwoord op. Dus parkeren we die, letterlijk en figuurlijk, en krijgt u dat antwoord op een ander moment. Want we kunnen nu een halfuur gaan … Naar die mijnheer gaan kijken nu, maar dan krijgt u nog steeds uw antwoord niet. Dus u had nog twee vragen. De heer Gorter: Die heb ik toch al gesteld? Ambtelijke ondersteuning: Excuus, u moet me toch even helpen. Ambtelijke ondersteuning: Het was de vraag over het station bij Amstelwijk.

46

De heer Gorter: Is er … Ik zal hem herhalen. Is er specifiek onderzoek gedaan naar de bereikbaarheid als gevolg van dit plan voor bijvoorbeeld het centraal station, het ziekenhuis, het centrum, de bibliotheek, theatermuseum, of gaan we er met zijn allen vanuit dat we straks de fiets nemen naar al die faciliteiten, die hotspots? Een andere vraag die ik nog stelde, er is sprake geweest van een NS-station op het bedrijventerrein Amstelwijk, niet Leerpark, Amstelwijk. Die zie ik nergens terug in deze plannen. Misschien gaat dat niet door . Ambtelijke ondersteuning: Ik kan u in ieder geval een antwoord geven op het station Amstelwijk. Dat staat ook in het plan, dat we dat … Dat valt eigenlijk buiten de planhorizon van dit plan. Dus na 2040 voorzien we een mogelijk station bij Amstelwijk. Ambtelijke ondersteuning: En om u antwoord te geven op de andere vraag, de bereikbaarheid van alle locaties. Ik zou het bijna toplocaties van Dordrecht willen noemen. Hotspots, ook een mooie formulering. Nee, we hebben niet per hotspot gericht gekeken naar of de bereikbaarheid toeneemt of afneemt, maar we weten wel dat de bereikbaarheid van Dordrecht onder druk komt te staan als we niets doen. We proberen met dit Mobiliteitsplan ervoor te zorgen dat we die bereikbaarheid op orde houden voor heel Dordrecht. Daar zijn deze hotspots een hele belangrijke in.

Dus ik hoop daarmee antwoord te geven op uw vraag. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk nog even naar … Mevrouw Stolk. Mevrouw Stolk: Voorzitter, even refererend aan de heer Gorter. Het roept bij mij alleen maar meer vragen op. Maar ik had eigenlijk een andere vraag en ik hoor wel van de voorzitter of de … Of die technisch is of niet technisch. Dat is eigenlijk wat de heer Klerk vanavond aangaf. We hebben het in de ene commissie over wonen en in de andere commissie hebben we het over mobiliteit. Als we die twee dingen over elkaar heen schuiven, klopt dat dan met wat jullie hier vertellen en klopt dat dan met hetgeen wat ergens anders verteld wordt? Want we horen net zoals vanavond insprekers, als je het ene doet, heeft het altijd consequenties voor het andere. Is daar met die twee portefeuilles echt over nagedacht en ligt dat over elkaar heen? En mevrouw Koene wijst al naar de ambtenaar, dus die laat ik … Daar laat ik even dan het antwoord naartoe. Ambtelijke ondersteuning: Parallel aan deze sessie staat inderdaad klimaatneutraal en de Omgevingsvisie. Bij het opstellen van dit Mobiliteitsplan hebben we wel degelijk … Hebben we daar zeker afstemming over gehad. Want de uitgangspunten die hier bijvoorbeeld in klimaat… In het Mobiliteitsplan staan over luchtkwaliteit, die staan ook zo in het klimaatneutraal-document of de … Ik ben even de naam van het document kwijt.

Routekaart volgens mij. Hetzelfde geldt, gaf ik net aan, in de Omgevingsvisie. Daar komen ook de basis … De hoofdlijnen van dit plan komen ook in de Omgevingsvisie terecht. Dus wij hebben degelijk de … Zoeken we elkaar op en zorgen dat dat in ieder geval goed op elkaar afgestemd is. Ambtelijke ondersteuning: En ook tussen tijdig, Karin, hebben we elkaar zeer regelmatig, even kijken, in de acht werk… In de acht projectgroepen hebben we elkaar opgezocht tussentijds om continu die afstemming met elkaar te zoeken.

47

Mevrouw Stolk: Voorzitter, mag ik één korte aanvullende vraag? Maar als je het nu over elkaar heen legt, dat is misschien te technisch nu, klopt dat dan met elkaar? Want we horen heel veel, we praten met elkaar, we communiceren met elkaar, er is participatie en achteraf hoor je allemaal van, het is er allemaal niet. Dat hoor je bijna in iedere commissie terug. Ik wil echt weten, als je het ene doet, heeft dat consequenties voor het andere? Als je het op elkaar legt, het Mobiliteitsplan en dat wonen, klopt dat dan met elkaar? Kunt u daar een keiharde toezegging op doen? Ambtelijke ondersteuning: Toezegging. In ieder geval, wat u als raad … De heer …: Ja. De voorzitter: Ik hoorde een overtuigende ja. Mevrouw Stolk: Voorzitter, mag ik dan één opmerking maken? Dat we ook de wethouder hier een keiharde toezegging horen doen, dat we hem daar ook dan op kunnen aanspreken als het niet klopt. Dat klinkt heel dreigend, maar … De heer …: Ik realiseer me dat ik uw vergadering nu kaap, want het is een technische sessie, maar dit is een logische vraag. Dit doen we omdat we gekozen hebben voor ontstellend veel woningbouw. Anders hadden we een ander gesprek gevoerd. Omdat we dat hebben gedaan en omdat we meer groen willen en omdat we, kijkend naar de kaart, ongeveer dezelfde ruimte op dit eiland hebben als de afgelopen honderden jaren, heb je een andere mix nodig.

Daar hebben we een toelichting op gehad. Hoe we precies die balans gaan houden over twee, vier, zes, acht, tien, vijftien of twintig jaar, ik zeg ja en natuurlijk gaan we ook een jaar zien dat het … Dat er heel veel gebouwd wordt en dat er een weg in onderhoud zit of dat er een brug uitvalt of dat er ergens een jaar niks gebouwd wordt. Natuurlijk ga je die balans blijvend moeten zoeken. We gaan nu niet beschrijven hoe het precies in 2040 is. Maar omdat we die ruimtelijke ambities hebben, daarom doen we dit. Die toezegging staat en de opvolgers die ik krijg en de opvolgers die u krijgt, gaan elkaar daar de komende vier, vijf periodes heel erg mee bezighouden. Mevrouw Stolk: Voorzitter? Eén klein vraagje nog, staat u dat toe? De voorzitter: Heel klein. Mevrouw Stolk: Als we nu al dingen doen op voorhand, wat er nu bijvoorbeeld gebeurt op de Aardappelmarkt, ik noem maar even … Dat is toevallig vanavond ter sprake geweest. Dat heeft consequenties. Dat wat hier gepresenteerd wordt, is 2040. Maar wat er nu gebeurd wordt, heeft nu consequenties. Daar zijn geen alternatieven voor. Hoe kan dat dan? De voorzitter: Dat is een vraag voor een ander moment. We gaan naar de overkant, naar, eens even kijken wie daar zijn vinger opsteekt, mijnheer Portier. De heer Portier: Voorzitter, een paar vragen. Zal ik ze maar gewoon een voor een doen? De voorzitter: Ja.

48

De heer Portier: De eerste is, we verwachten 45.000 extra autobewegingen als we niks doen, en nog steeds ruim over de 30.000, als we wel een heleboel verschillende dingen doen. Nu hebben we het hele STOMP-principe, we willen mensen uit de auto, we willen dat ze gaan fietsen, dat ze de bus pakken, de trein pakken et cetera, et cetera. Gaan we er eigenlijk van uit dat daar niks van terechtkomt, als we zoveel extra autobewegingen verwachten terwijl we een niet zo heel sterke groei van de … Die 140.000 die gaat nooit gehaald worden, maar zelfs als we dat zouden halen, al… Zelfs als we dat zouden halen in 2040, niet in 2030, zoals het college denkt, dan nog is het relatief geringe groei van de bevolking. Een zesde erbij of zo. En dan toch al die extra autobewegingen. Is dat niet … Hebben we niet gewoon opgegeven om mensen uit de auto te halen? De voorzitter: Dat is dus de vraag. Ambtelijke ondersteuning: Nee, we hebben dat zeker niet opgegeven. Daarom hebben we ook dit hele Mobiliteitsplan daarin ongeveer een jaar zowat aan gewerkt. Dus we zijn er nog steeds van overtuigd dat dat … Dat al deze maatregelen die in dit Mobiliteitsplan staan daar ook aan bijdragen. Wat goed is om te melden en waar we het nog helemaal niet over gehad hebben, is, het verkeersmodel is een prognose voor 2040. In een verkeersmodel moet je allerlei aannames doen als je naar de toekomst kijkt.

Je moet nadenken over wat gaat gebeuren met de brandstofprijzen, wat gaat er gebeuren in de regio om ons heen aan groei van woningen? Zo zijn er nog heel veel tal andere zaken. Dat zijn, noemen we, de beleidsinstellingen, nationale … Het verkeersmodel is gebaseerd eigenlijk op een nationaal model waarin al dat soort beleid ook is opgenomen. Het … De groei die we hebben laten zien, is een doorrekening van het verkeersmodel 2040 hoog. Dat is een hoog scenario. Dat gaat eigenlijk uit van een worstcasescenario in de groei van het verkeer. Dus we zitten daar echt aan de bovenkant wat betreft het verkeer wat erbij komt. Mevrouw Stolk: Voorzitter? De heer Portier: Dat heb ik wel gemist in de stukken. Ik ben nog … Ik kom even tot mijn tweede vraag. Er wordt ook heel veel ingezet op de trein, als het over openbaar vervoer gaat. Door de marktwerking in het openbaar vervoer … De voorzitter: Mijnheer Portier, wilt u gewoon uw vraag stellen? De heer Portier: Ja. Wordt het busvervoer onder onze handen afgebroken. Ik zie eigenlijk heel weinig over het busvervoer terugkomen in het Mobiliteitsplan en het handhaven, uitbreiden van frequenties et cetera. Is dat een bewuste keuze geweest of is dat gewoon een omissie? Ambtelijke ondersteuning: We moeten elke keer even afstemmen, wie van ons twee geeft hier antwoord op? Busvervoer is natuurlijk iets wat door de provincie geregeld wordt.

Laat dat even vooropstaan. Maar dit Mobiliteitsplan zet in om in ieder geval de … Het kwaliteitsniveau van nu te borgen. Waar wij als gemeente invloed op hebben, is bepaalde buslijnen kunnen we versnellen of betrouwbaarder maken door de kruispunten, wegen et cetera. Dus dat is meegenomen in dit Mobiliteitsplan. En het comfortabel maken van het opstappen en het gebruiken van openbaar vervoer is daar bijvoorbeeld een onderdeel van. Daarnaast hebben we onze ov-experts, we hebben bij Goudappel een

49

aantal ov-experts, dat zijn Frank en ik niet, actief meegekeken. Ook tijdens de werksessies hebben de collega's van de gemeente Dordrecht meegekeken. Het busnetwerk van Dordrecht is in de basis waar de lijnen rijden redelijk op orde, redelijk op orde. Ik zeg … Ik ben niet heel enthousiast. Maar voor nu zetten we in het Mobiliteitsplan in op het versterken van die lijnen door de dienstregeling betrouwbaarder te maken en sneller te maken op de plekken waar wij grip op hebben als gemeente. De heer Portier: Ik denk dat u een wat optimistische blik heeft op ons busnetwerk. Maar goed, ik ga even naar mijn derde vraag. Dat gaat over de onge… De voorzitter: Mijnheer Portier. De heer Portier: De laatste, de laatste. Dat gaat over ongelijkvloerse kruising op de Laan van de Verenigde Naties. Misschien heel goed idee, maar denken jullie daarbij ook aan verdieping van de Laan van de Verenigde Naties? Of denken jullie alleen maar aan dat de fietsers, voetgangers naar omhoog en omlaag moeten dan wel omlaag en weer omhoog? Ambtelijke ondersteuning: Wij noemen het bewust ongelijkvloers kruisen. Dit is het vraagstuk wat wat ons betreft uitgezocht moet gaan worden, zodat, als het ooit aan de orde is, dat je de juiste antwoorden hebt. Dus, ja, alles kan nog. De voorzitter: Dank. Even een punt van orde, want ik hoor hier en daar wat morrende geluiden. Het is 22.30 uur geweest. Dat klopt.

Maar ik heb u gewaarschuwd van tevoren. Nu gaan we dus door de tijd heen. Als er iemand is die zoiets heeft van, ik wil dit niet, we moeten een andere keer verder gaan, of gaan we gewoon zeggen, we maken dit nu af en dan kijken we daarna wat we met dit stuk gaan doen? Zeg het maar. Afmaken, afmaken, afmaken. Met natuurlijk nog een keer nadrukkelijk de opmerking erbij dat hoe korter en compacter u de vraag stelt, hoe sneller we hier dan ook klaar zijn, mijnheer Roggekamp. De heer Roggekamp: Dank u wel, voorzitter. Ik zal heel wat weglaten dan. Als eerste de vraag, we zien hier de knips bijvoorbeeld in de wegen, parkeerregulering. Maar ik zie dat als effectbestrijding, niet als het echte oplossen van het probleem. De voorzitter: En uw vraag is? De heer Roggekamp: In hoeverre is echt buiten de kaders gekeken om de problemen echt op te lossen. Dan meteen de tweede vraag. Dat is voor mij, hoe moet ik dit plan zien? Is dit een plan dat op deze manier uitgevoerd kan gaan worden, of een plan zoals we bijvoorbeeld bij het station en Maasterras hebben gehad, wat alleen ter illustratie is en dat we toch wat heel anders krijgen zo meteen? De voorzitter: Mijnheer Roggekamp, dat zijn twee vragen waar om een mening wordt gevraagd en niet iets … Om iets technisch. Mijnheer Stam. De heer Stam: Dank u wel, voorzitter.

Er zijn natuurlijk al heel veel vragen gesteld, dus … Ik heb nog geen oplossing gehoord voor insprekers die hier een parkeerprobleem

50

besproken. Klopt dat? Voor de rest heb ik alleen mening, het is heel veel wensdenken en ik krijg een beetje Mecano-gevoel. De voorzitter: Wat is … Ik heb … Ik wilde net zeggen, ik heb geen vraag, geen concrete vraag gehoord voor op dit moment in deze setting. De heer Stam: Ik heb wel een vraag gehoord. Die heb ik zelf gesteld. Ik heb gevraagd, insprekers hebben hun parkeerproblematiek … De voorzitter: Is daar nu een oplossing voor? De heer Stam: En daar heb ik geen oplossingen voor gehoord, klopt dat? De voorzitter: Dat klopt, denk ik. Dat klopt, ja of nee? Ambtelijke ondersteuning: Dat klo… Het klopt dat er deel… Dat er parallel een traject loopt waarin het parkeren verder uitgewerkt wordt, dus waar het concreet wordt voor bewoners wat dat precies gaat betekenen. De voorzitter: Dat is mooi, mijnheer Kolkiliç. De heer Kolkilliç: Dank, voorzitter. Meerdere vragen, alleen ik zal ze schriftelijk later stellen. Nu heb ik één vraag. Wat zal het effect van dit Mobiliteitsplan zijn op de samenwerking met omliggende gemeenten? Ambtelijke ondersteuning: We hebben met de buurgemeenten ook gesproken over dit plan en juist eigenlijk de zaken besproken waar we ook de samenwerking kunnen opzoeken. We hebben zeker geen … De … Vanuit de buurgemeenten en ook de vervoerders en dat soort dat za… Dat soort partijen is meegedacht eigenlijk in dit plan. Die zijn niet op de rem gaan staan.

Die snappen ook waar Dordrecht … Heen moeten. Dus die zijn daarin … Die zitten daarin … Constructief in. De heer Kolkilliç: Voorzitter, een vervolgvraag, als het mag. De voorzitter: Als die technisch is en concreet. De heer Kolkilliç: Het is technisch. U geeft aan dat u met de buurgemeenten heeft gesproken. Knip Krispijntunnel, is de gemeente Zwijndrecht daarvan op de hoogte en wat vinden zij daarvan? Ambtelijke ondersteuning: Volgens mij willen nog een paar mensen vragen stellen over de brug. Ambtelijke ondersteuning: Wat vindt Zwijndrecht ervan? We hebben in dat detailniveau niet over die maatregel met Zwijndrecht helemaal doorgesproken. Dat is mijn antwoord. Dus … De voorzitter: Ook voor een later moment. Mijnheer Kolkilliç, had u nog een andere vraag? Nee. Mijnheer Van der Spoel.

51

De heer Van der Spoel: Dank u wel, voorzitter. Ik zal zo snel mogelijk proberen te stellen. Plaatje, prognose 2040 met maatregelen en zonder maatregelen. Als ik heel eerlijk ben, jullie hadden elk percentage in dat bolletje kunnen zetten, niemand had het hier doorgehad. Hoe zijn nu … In die vijftien, zestien jaar die er nu aan gaan komen om dit allemaal uit te gaan voeren, zijn er heel veel maatregelen zodat we in plaats van plus 70 procent naar min 80 procent gaan. Maar die maatregelen … Ik loop nou 42 jaar rond op dit eiland. Heel vaak komt er van die maatregelen … Gaat het net iets anders zijn. Zo'n knipje bij Krispijnse tunnel gaat misschien niet door.

Hoe gaan jullie ervoor zorgen als ambtenaren dat wij als raad kunnen gaan sturen dat als bijvoorbeeld één ding niet doorgaat, dat het percentage daar rondom die Krispijntunnel, min 80 procent wordt dan bijvoorbeeld min 60 procent of min 30 procent, daarop wil ik als gemeenteraadslid kunnen sturen, hoe gaan jullie dat voor ons in kaart brengen? Ambtelijke ondersteuning: Dat is het … Daar kan ik heel kort antwoord op geven. Dat is eigenlijk het monitoring- en evaluatieplan wat eigenlijk als laatste in dit hele plan is opgenomen. Daarin staan allerlei indicatoren waar we op kunnen meten hoe het er eigenlijk voorstaat wat betreft intensiteit op de verschillende wegen naar gelang alle maatregelen die richting dat 2040 worden uitgevoerd. Zo kunnen we daar grip op houden en zo nodig ook tussentijds bijsturen, als dat nodig is. Dus binnenkort starten wij met een nulmeting, om even te kijken, hoe staan we er nu vandaag voor op al die verschillende thema's en al die verschillende indicatoren die ook in het plan staan? Dat gaan we dus om de zoveel tijd, die metingen, herhalen om daar grip op te houden. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk nog even rond. Mijnheer Burakçin. De heer Burakçin: Zeker, voorzitter. Voorzitter, als ik mijn mail zo lees, heb ik nog 13 vragen. Hebben we nog tijd? De voorzitter: Moet u luisteren, ik bedoel, ik hoef nergens heen. De heer Burakçin: Goed.

Ik beperk me tot twee vragen. Er wordt heel veel aandacht besteed aan die dertigkilometerzones in onze stad, maar we zien wel dat we een stuk minder ambitieus zijn dan andere steden zoals Rotterdam en Amsterdam. Wat maakt onze stad zo uniek dat we daar dus toch minder ambitieus door zijn? Dat is mijn eerste vraag. De tweede vraag is, gaat over de trottoirs. Er wordt ook aandacht besteed aan de wandelaars. Maar wat wordt er dus … Wat wordt er gedaan aan toegankelijkheid voor rolstoelgebruikers en mensen die slecht ter been zijn op trottoirs. Ambtelijke ondersteuning: Ik zal met de laatste beginnen. De voorzitter: Want ik wilde de eerste eigenlijk aan de wethouder geven of aan de ambtelijke organisatie. Ambtelijke ondersteuning: Wat betreft de toegankelijkheid voor mensen met een rolstoel, maar ook een kinderwagen, noem maar op, dat komt eigenlijk terug in de … De hoofdlijnen daarvan staan eigenlijk op de netwerkkaart voor de voetganger die ik heb

52

gepresenteerd. Dus de hotspots, de belangrijkste plekken waar we daar extra aandacht voor willen hebben. In de wijkuitwerkingen kunnen we daar veel verder op inzoomen en ook kijken, zijn bijvoorbeeld oversteekplaatsen toegankelijk voor een rolstoel, vooral bij publieke voorzieningen? Denk aan een apotheek of een supermarkt of dat soort plekken. Mobiliteitsplan gaat eigenlijk net iets … Is eigenlijk te grootschalig om dat detailniveau al helemaal hierin te brengen. Maar de hoofdlijn, dus de toe… Het verbeteren van de toegankelijkheid, dat is zeker in lijn van dit Mobiliteitsplan, vooral op de plekken zoals die ook op de kaart staan aangegeven. De heer …: Die eerste vraag is half-technisch, denk ik. Maar hij is eigenlijk meer politiek van aard. Of u dit passend vindt bij ons ruimtelijke ambities, daar gaat u zelf over. De een zal zeggen, dit is veel te ambitieus. De ander zegt van, hier moet echt wel drie kilometer per uur bij. De een zal de S wat meer willen benadrukken, de andere de P. Daar gaan we natuurlijk nog een voor een in de oordeelsvormende commissies … Twee opmerkingen. Er is al gewezen op het gegeven dat wij een iets andere ligging hebben dan sommige andere steden. Bijvoorbeeld wel vergelijkbaar met Arnhem maar inderdaad niet vergelijkbaar met een stad met een rondweg, zoals sommige andere … Of veel andere steden hebben.

Een tweede, sommige andere steden, bijvoorbeeld Amsterdam en Rotterdam, hebben de trams en metro's. Dat maakt ook een heel anders … Ander binnenstedelijk vervoersnetwerk mogelijk. Zo zijn er nog meer varianten te bedenken natuurlijk. Het oordeel over, vindt u ons … Vindt u dit passend en vindt u het ambitieus genoeg en vindt u de mix van voorgestelde ingrepen door de tijd heen passend, dat gaan we nog in de volgende commissies bespreken. De voorzitter: Daar komt de wethouder speciaal weer terug. Ik kijk nog heel even rond, maar ik denk dat alle vragen zo'n beetje wel gesteld zijn die gesteld konden worden. Dan stel ik een vraag en dat is of u voldoende informatie hebt voor nu om een politiek standpunt hierover in te nemen. Als dat niet zo is, dat u … Mag ik even mijn zin afmaken? De heer Kuhlmann: Ik had een vraag. De voorzitter: Vooruit, mijnheer Kuhlmann. De heer Kuhlmann: Ik hoorde dat u de vraag ging … U stelde de vraag of we voldoende informatie hebben om een politiek standpunt in te nemen.

Wat dat betreft, geldt dat denk ik niet voor alle stukken die vandaag op de agenda staan en zou ik willen voorstellen om die twee stukken die betrekking hebben op Wilgenwende, om daar niet over te gaan tot een oordeelsvormende vergadering maar een beeldvormende vergadering te organiseren voor dat onderdeel, zodat daar bijvoorbeeld in de sessie van een ronde tafel met bewoners en experts verder over gesproken kan worden. Ik heb zelf de indruk dat daar een meerderheid van de aanwezige leden voor is. Dus als u het toestaat, dan zou het goed zijn als daarover gestemd wordt, voorzitter. De voorzitter: Deze stukken staan er ter kennisname bij. Het gaat nu eigenlijk puur om het raadsvoorstel dat voorligt. Dat is het vaststellen van het Mobiliteitsplan Dordrecht 2040. De … Wat … Waar u om vraagt, is een ander stuk. Tenminste, dat is in de agendering, of hoe heet dat ding, agendacommissie geweest en dat had geen meerderheid. Ik kan me wel voorstellen dat u de vraag wil stellen of dat inmiddels nu wel

53

het geval is, maar dat is wat anders dan dat dit verder niet door zou kunnen. Dus … U wilt de stukken over Wilgenwende agenderen en u wilt weten of daar een meerderheid voor is. Dat is een concrete vraag. Mevrouw Stolk: Voorzitter? De voorzitter: Dus … Mevrouw Stolk: Dat is toch een vraag? Daar wil ik even antwoord op. De voorzitter: Maar ik wil er nog wat bij zeggen. Maar, mevrouw Stolk, gaat uw gang. Mevrouw Stolk: Dat wij de heer Kuhlmann of de VVD daarin steunen. De heer Gorter: Op Ons Eiland ook. Mevrouw Jager: Beter voor Dordt ook. De heer Aarden: Partij voor de Dieren ook. De heer Van der Spoel: En fractie Van der Spoel. Mevrouw De Heer: En FvD ook. De voorzitter: Kijk eens aan, mijnheer Kuhlmann, waar het allemaal niet toe kan leiden. Dat komt … Wordt in de agendacommissie … Zal dat verder opgepakt worden. Mijn vraag nu gaat concreet over het raadsvoorstel dat voorligt, wat u daarmee wil? Wilt u nog een beeldvormende sessie, wilt u overgaan tot een oordeelsvormende sessie? Mevrouw Stolk: Voorzitter? De voorzitter: Mevrouw Stolk. Mevrouw Stolk: Ik stel voor om eerst beeldvormend hier nog over met elkaar van gedachten te wisselen, want ik heb best wel veel vragen ook voorbij horen komen. Dus ik stel voor, eerst beeldvormend en daar zou ik de Aardappelmarkt toch graag bij willen betrekken. De voorzitter: Mijnheer Portier.

De heer Portier: Gaat het nu over het algemene Mobiliteitsplan 2040, dus lijkt me de details van de Aardappelmark … Dat komt in andere punten ter sprake. Ik denk dat we … En wat betreft gedachten wisselen, dat is wat je in een oordeelsvorming doet. In een technische sessie of beeldvormend konden alleen vragen gesteld worden. We gingen nu eigenlijk al een beetje over tot diverse oordelen en discussiepunten. Dus ik stel gewoon inderdaad voor om het gewoon oordeelsvormend te bespreken. De voorzitter: We hebben nu twee keer een bod liggen. Technische vragen, zegt de griffier, kunnen ook nog gewoon schriftelijk gesteld worden. Vraag is dus wie eventueel oordeelsvormend steunt. Het is een raadsvoorstel, dus … Nee, gewoon eerst voor een

54

oordeelsvormende sessie. Even toch nog voor de formaliteit, want mevrouw Stolk stelt een beeldvormende sessie voor. Zijn daar nog mensen voor? Maar wat gaat u dan concreet dan nog willen vragen wat u niet schriftelijk kan vragen? Dat is dan even …

Mevrouw Stolk: Voorzitter, als ik even een suggestie mag doen. Wat we vanavond ook allemaal gehoord hebben, wil ik toch even mee terugnemen naar de fractie. Als daar nog vragen uit komen, en dat hoeft niet altijd technisch te zijn, maar dan toch nog een keer beeldvormend. Want het heeft nogal wat consequenties voor onze stad. De voorzitter: Mijnheer Kuhlmann heeft een briljant idee. De heer Kuhlmann: Is het een idee om voor nu wel de mogelijkheid open te houden dat we daar oordeelsvormend over gaan spreken en ook de politieke vragen te verzamelen, waarbij het denk ik goed is om … Dat er ruimte is natuurlijk om die … Om toch daar … Nog daar technisch naar te kijken, dat er van de acties daar behoefte aan hebben dat die daar even goed over na kunnen denken, dat kunnen stellen. En bij de volgende agendacommissie, mocht het zo zijn dat er toch de behoefte is, als er even naar gekeken is van, eigenlijk moeten we dat techni… Nog een keer technisch beeldvormend bespreken, dat dan eventueel dat voorstel gedaan kan worden en bij voldoende steun kan worden gedaan. Als dat … Blijkt dat het niet nodig is, dat het dan gewoon als … Als er geen wijzigingen zijn, dan gewoon oordeelsvormend. Er nu van uitgaan oordeelsvormend, dat we ook voorbereiden, met de ruimte dat, mocht het via verzoek met voldoende steun, dat we het anders kunnen doen.

De voorzitter: Ik begrijp van de griffier dat het in principe niet teruggaat naar de agendacommissie. Dus ik wil voorstellen om het oordeelsvormend te agenderen, maar dank u wel op een tijdstip dat de fracties de gelegenheid hebben om schriftelijke vragen te stellen en dat de antwoorden daarvan dan meegenomen kunnen worden bij de oordeelsvormende sessie. Is dat een idee? Mijnheer Katif zwaait naar mij. De heer Katif: Ik mag niks zeggen, maar ik wil even een punt van orde. Ik denk als je oordeelvormend de eerste keer doet en je komt er niet uit, kun je alsnog een tweede keer oordeelsvormend. Dus wat dat betreft … De voorzitter: We kunnen het nog 36 keer oordeelsvormend agenderen, als het moet. De heer Katif: Dus dat kan. De voorzitter: Maar het ging vanavond al heel sterk richting oordeelsvormend. In die zin denk ik dat ik u nu de meest elegante oplossing bied. Dus ruimte om alle technische vragen die er nog leven, percentages, aantallen, noem allemaal maar op, te stellen. En dan … Ik ben bijna bang dat dat … Zit er … Wethouder, ik kijk even, zit er nog een fatale beslisdatum aan? De heer …: 2040. Nee, we hebben het hier over grote lijnen. Natuurlijk hecht ik aan besluitvorming, maar ik hecht ook aan een goed doorleefd debat. U heeft niet voor niks

55

een Omgevingsvisie vastgesteld, een woningbouwprogramma en een ambitie. Daar hoort ook passend mobiliteitsbeleid bij.

De voorzitter: Dan wordt het dus na de zomer. Dat zou kunnen. Maar, wethouder, u geeft ruimte en tegelijkertijd trekt u dat weer in. Dus kan het na de zomer, ja of nee? De heer …: Ik ben net zo wendbaar als u. Jazeker, dat kan. De voorzitter: Wendbaar als ik, dat is niet echt … Dus we kijken of het eventueel voor de zomer nog lukt. Dat zal heel moeilijk worden met alle vergaderingen die er al gepland staan. Dan wordt het de eerste vergadering na het zomerreces. Mijnheer Kuhlmann die vindt daar wat van. De heer Kuhlmann: Ik wee… Misschien loop ik op de zaken vooruit, maar ik ben natuurlijk snel een ding … Dus vandaar dat ik dacht, ik wil graag van de gelegenheid gebruik maken om politieke vragen voor te stellen. De voorzitter: Dat is helemaal prima. Laten we een aantal politieke vragen met elkaar formuleren, maar geen 14, zoals ik pas ergens meemaakte. Volgens mij kan dat beperkt. De heer Kuhlmann: Ik heb er twee. De voorzitter: Mijnheer Kuhlmann heeft er twee. Als jullie allemaal goed luisteren, dan is het misschien mogelijk om het … Dan met dan die ene van mijnheer Portier erbij af te ronden. Mijnheer Kuhlmann, gaat uw gang.

De heer Kuhlmann: Mijn eerste politieke vraag zou zijn, is dit plan de beste manier om onze stad bereikbaar te houden? Welke aanpassingen zijn eventueel nodig? En mijn tweede politieke vraag zou zijn, is er voldoende ruimte voor bewoners die afhankelijk zijn met … Van hun auto in dit plan? De voorzitter: Helder. Mijnheer Portier. De heer Portier: Ik heb er een aantal, denk ik. Eentje is van, is de doelstelling voor het STOMP-principe, zal ik maar zeggen, het terugdringen van automobiliteit ten gunste van andere vormen van vervoer ambitieus genoeg? En dit … Is het ambitieus genoeg? En de tweede vraag is van, wordt er in het plan niet zo gigantisch van aandacht besteed aan monitoring et cetera dat de kosten daarvoor nog weleens de kosten van de uitvoering voor het plan zouden kunnen overtreffen? De voorzitter: Zijn de kosten evenredigheid met wat het op moet leveren? Het is toch wel jammer, mijnheer Portier, dat u dat zelf dan niet meer mee kan maken. De heer Portier: Zal ik mijn opvolger influisteren wat ik daarover denk. De voorzitter: Mevrouw Pichel.

56

Mevrouw Pichel: Niet nog een hele extra politieke vraag, maar misschien een beetje aanvullend of vooral met op wat de heer Portier zei, want u vertaalde hem een beetje in kosten, maar ik denk ook met name gevolgen die er zijn. Er wordt een keuze uit gemaakt en soms is daar dan weer een ander effect van. Hebben we dat volledig inzichtelijk? Dat kan deels met kosten te maken hebben, maar dat kan ook gewoon met andere uitkomsten te maken hebben. Dus zo zou ik hem een beetje breder willen trekken. De voorzitter: Filosofisch. Mevrouw Webster, die laatste heeft u niet. Dat gaat mevrouw Pichel nu in één concrete zin verwoorden. Mevrouw Pichel: U had hem opgeschreven van de heer Portier, denk ik wel, of … Mevrouw Webster: Zeker, zeker. Mevrouw Pichel: Hij gaat … Tenminste, hij werd vertaald door mevrouw Koene als zijnde gevolgen van kosten. Maar ik wilde eigenlijk meer kijken naar … De voorzitter: Zijn de kosten evenredig? Mevrouw Pichel: Maar meer ook de effecten, welke andere effecten zou het kunnen hebben? Milieueffecten, kneleffecten en … Kosteneffecten zou het kunnen zijn. Mevrouw Webster: Maar dit ging over aandacht van monitoring. Wordt er in het plan niet te veel aandacht voor monitoring besteed? Zijn de kosten voor monitoring evenredig? Nu begint u over andere effecten.

Dus monitoring? Mevrouw Pichel: Dus de effecten zijn eigenlijk dus de, laten we zeggen, de doelen die we hier willen behalen, welke andere effecten hebben die op de woonomgeving, op inderdaad de kosten? Mevrouw Webster: Welke andere effecten hebben de maatregelen die … Om de doelen te bereiken? Mevrouw Pichel: Juist. De voorzitter: Jongens, ik heb echt geen zin om 100 politieke vragen te gaan … Dus de vragen die er nu zijn, zijn volgens mij relatief algemeen van aard. Dat betekent dat u dus uzelf meer ruimte geeft om dingen te bespreken dan dat u meer politieke vragen … Want dan gaat er heel streng gelet worden of u zich daaraan houdt. Dus mijn voorstel zou zijn om het hierbij te laten. Maar mijnheer Stam die vindt dat niet. De heer Stam: Nee. Goed dat u de rol van voorzitter pakt, maar ik heb toch nog een aanvullende vraag. Ik zou willen weten of het STOMP-principe voldoende kaders biedt om de problematiek van de rest van de stad ook hoofd te kunnen bieden. Dus als je dan kijkt naar Aardappelmarkt, je kijkt naar andere vraagstukken, ondernemers in de binnenstad, pakken die dat allemaal mee? Dus als je die vraag zo kadert, dan kunnen we denk ik een brede discussie voeren.

57

Mevrouw …: Voorzitter, ik steun dat. De voorzitter: Mooi. Ik hoor van mevrouw Webster dat ze hem heeft. Dat betekent dat er een aantal politieke vragen zijn op basis waarvan de oordeelsvormende commissie zal gaan plaatsvinden. Dat doen we niet nu. Dat doen we een andere keer na de zomer hoogstwaarschijnlijk. Ik wens u voor nu allemaal wel thuis. Aldus vastgesteld in de raadsvergadering van 9 juli 2024.

De griffier,

De voorzitter,

A.E.T. Wepster

A.W. Kolff

58