2.1 2024.11.05 Notulen Gemeenteraad Dordrecht - concept.pdf
Tekst van het document
Ik ga toch nog maar eens even een oproep doen naar de partijen die van plan zijn voor te gaan stemmen. Ik zou heel graag het college een go willen geven. Echt heel graag. Het college komt met dit plan, omdat ze eigenlijk ook niet de beste kaders hebben gekregen om binnen te zoeken. En als je niet de beste kaders hebt gekregen, dan kun je ook niet met het beste plan komen. En aangezien wij liever kijken in mogelijkheden dan in beperkingen, zou ons voorstel zijn om toch die kaders op te rekken en te kijken of er een bredere zoeklocatie zou kunnen zijn. En ergens neig ik ook, als we kijken naar de amendementen van Partij voor de Dieren... Want daar zit iets in van, ga naar andere dingen kijken. Een andere motivatie die eronder zit. Maar daar raakt wel iets. Mijn vraag is eigenlijk, in hoeverre is daar draagvlak en is daar bewegingsruimte? En zo niet, zullen wij tegen het voorstel stemmen. De voorzitter: Dank u zeer. Dan ga ik naar de Fractie van Waardhuizen.
63
De heer Stam: Dank u wel, voorzitter. Wij volgen de lijn van de woordvoering van Beter voor Dordt. De antwoorden van het college hebben ons eigenlijk nog meer in verwarring gebracht als dat we al eerder waren. Wij zijn van mening dat niet alle mogelijkheden van de Omgevingswet met betrekking tot afwijking van locaties voldoende zijn uitgenut. Wij blijven tegen het voorstel. De voorzitter: De Fractie van Leeuwen, mijnheer Van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Voorzitter, dank u wel. We gaan tegen het voorstel stemmen. Ik heb nog wel een paar vragen aan de wethouder. In 2015 is er een woonbestemming opgelegd, op het stukje grasveld op het Kipling-erf. Nou krijg ik net informatie, ik heb dat niet kunnen nagaan, niet kunnen checken, dat de raad toen besloten heeft om geen participatie toe te laten. Ik zou graag een reactie van de wethouder hierop hebben. Als het zo is, dan zitten we in een heel andere situatie. En ten tweede over de begeleidingscommissie. Het is jammer dat er geen participatie is geweest. Dan komt er een begeleidingscommissie. Er gaan allerlei mensen in zitten. Ook de bewoners gaan erin zitten. Ik neem aan ook een aantal specialisten van de gemeente. De wethouder is dan wel eindverantwoordelijk. En mijn vraag is, hoe gaat de wethouder de raad inlichten over hoe de begeleidingscommissie met de wensen en eisen van de bewoners is omgegaan? Dat is mijn vraag. Dank u wel.
De voorzitter: Ik Dank u zeer. Dan geef ik het woord aan wethouder Burggraaf. De heer Burggraaf: Dank u wel, voorzitter. Met betrekking tot het bestemmingsplan wil ik dat zo wel even doen. Maar ik wil even zeker weten dat ik het heel precies en goed zeg. Daar kan ik nu nog niet een reactie op geven. Dat verwacht ik over een minuut of twee wel te kunnen doen. En de andere vraag was of we de raad informeren met betrekking tot wat de begeleidingscommissies... En dat kan ik u vanzelfsprekend toezeggen. Kom ik, voorzitter, nog... Toch nog even tijd nodig om die eerste vraag ook echt heel zorgvuldig te kunnen beantwoorden. De heer Van Leeuwen: Mag ik nog even een aanvullende vraag stellen, voorzitter? Een korte aanvullende vraag. U gaat de raad informeren. Hartstikke goed, zou ik zeggen. Gaat u dat periodiek doen of eenmalig? Wat zijn uw plannen? De heer Burggraaf: Voorzitter, in dit traject zullen we zeker nog vaker u een tussenstand geven van de ontwikkeling. De voorzitter: Wethouder Van der Kruijff nog tot een reactie? De heer Van der Kruijff: Voorzitter, een korte op de aangepaste motie van de VVD over de Dordtse stelletjes. Motie M3 is dat. Ik had al eerder aangegeven dat het verstandiger is de discussie te voeren bij het vaststellen van de Huisvestingsverordening. En dat vind ik nog steeds.
Laten we eerst maar eens nader onderzoek doen hoe dit allemaal past in onze woningmarkt en ook de regionale woningmarkt en hoe we de juiste doelgroep op de juiste plekken daarin gaan huisvesten. Dan hebben we daar de integrale afweging in plaats van nu een uitspraak te doen over stelletjes. De voorzitter: Wethouder Burggraaf werkt snel. Hij kan u...
64
De heer Burggraaf: Ik zal niet de credits willen nemen, want die is door onze medewerkers gedaan. De heer Van der Net: Voorzitter, is wethouder Van der Kruijff nu klaar, want misschien nog een reactie op de aangepaste motie eventjes, met betrekking tot het profiel van mensen. De voorzitter: Dat heeft hij volgens mij zojuist gedaan. De heer Van der Net: Dat ging over de Dordtse stelletjes. En de motie profiel van de mensen voor de flexwoningen aan te laten sluiten op de woonwijken heb ik gewijzigd. En ik heb het dictum veranderd, om alleenstaande mannen voornamelijk op te vangen op de locaties Schippersinternaat, Amstelwijck en Singel. En volgens mij heb ik dat eigenlijk ook al net gehoord van de wethouder, maar graag toch nog eventjes een reflectie. De heer Van der Kruijff: Voorzitter, ik heb in mijn toelichting op uw motie aangegeven hoe we het doen. En daar heb ik niet gezegd dat we voornamelijk alleenstaande mannen gaan toewijzen. Dat is misschien wel uw wens en conclusie. Maar ik hou het graag bij het uitgebalanceerde beeld dat we gewoon de juiste mensen op de juiste plek gaan doen, gezien de kennis die we ook van hen allemaal hebben. Ik blijf de motie toch ontraden. De voorzitter: Dan hebben we nog het antwoord van wethouder Burggraaf. De heer Burggraaf: Dat is met betrekking tot het bestemmingsplan Stadspolders. Dat betrof in 2015 een actualisatie.
En daar is toen geen voorontwerp met inspraakreacties op geweest. Dat is toen door de raad besloten dat dat niet nodig was. Vervolgens is in 2018 een bestemmingsplan voor Stadspolders vastgesteld, waar wel een zienswijzeprocedure en dergelijke op heeft plaatsgevonden. De voorzitter: Waarvan akte. Dan hebben we in twee termijnen gesproken en gaan we over tot de stemmingen. De heer Katif: Voorzitter. De voorzitter: Mijnheer Katif. De heer Katif: Is er ook ruimte voor een stemverklaring? De voorzitter: Jazeker. We gaan over tot de stemmingen. Ik begin met amendement 1. We krijgen de amendementen, dan het voorstel, dan de moties. Amendement 1 van de SP, geen flexwoningen langs de A16. Partij voor de Dieren en SP. Excuus, ik werd geïmponeerd door de onderste naam. Maar ik had beter moeten weten, want hij is prachtig groen ingekleurd en ik mis de rode tomaat. Maar beiden wel verbonden met het landschap. Partij voor de Dieren, SP. Wij gaan over tot de stemming. Wil iemand een stemverklaring afleggen? Mevrouw Pichel, Forum voor Democratie. Mevrouw Pichel: Dank, voorzitter. Wij gaan tegen dit amendement stemmen. Ik heb al eerder aangegeven dat ik de onderliggende gedachte om een andere opdracht mee te geven juist wel goed vind. Alleen het heeft een woonbestemming. Als we dat niet oké
65
vinden, dan zouden we als raad daar de woonbestemming af moeten halen. En dat lijkt mij eerder de route dan hem op deze manier in te vliegen. Dat is een reden waarom ik tegenstem. De voorzitter: Voor het amendement hebben gestemd 13. Tegen 23. Voor BvD, Beter voor Dordt, DENK, dan Op Ons Eiland, de Partij voor de Dieren, SP, Fractie van Leeuwen en de VSP. Daarmee is het amendement verworpen. Aan de orde, geen flexwoningen tegenover de Piet Heinflat. Ingediend door Partij voor de Dieren en SP. Afleggen van een stemverklaring? U kunt stemmen nu. Voor het amendement hebben gestemd 14. Tegen het amendement 22. Het amendement wordt geacht te zijn verworpen. Tegen waren CDA, ChristenUnie/SGP, GroenLinks, Gewoon Dordt, VVD, Fractie van Waardhuizen, Partij van de Arbeid en VVD. Aan de orde is het voorstel. Nu eerst het voorstel. Aan de orde is het voorstel. Behoefte aan het afleggen van een stemverklaring? De heer Katif, Beter voor Dordt. De heer Katif: Voorzitter, dank u wel. Beter voor Dordt had graag ingestemd met dit raadsvoorstel, maar omdat het onzorgvuldig is aangevlogen qua participatie, er niet voor gekozen is met net zoveel creativiteit te komen, met extra woningen voor onder andere starters, jongeren en ouderen, wij zullen hier niet mee instemmen. De voorzitter: Dank u zeer. Dan ga ik naar mevrouw Koene. Mevrouw Koene: Dank, voorzitter.
Wij zullen wel instemmen met het voorstel. Best een lastige, maar wij willen graag de wethouder het vertrouwen geven dat hij ook doet wat hij heeft gezegd dat hij zal gaan doen. De voorzitter: Dank u zeer, mevrouw. Mijnheer Safranti, namens de fractie DENK. De heer Safranti: Dank u wel, voorzitter. Mijnheer Katif is mij voor. Ik sluit aan bij de woordvoering van mijnheer Katif. De voorzitter: Dank u zeer. Dan ga ik naar mijnheer Groenewege, Partij voor de Dieren. De heer Groenewege: Dank u wel. Onze twee amendementen zijn net verworpen. Dat betekent dat we tegen het voorstel stemmen. De voorzitter: Waarvan akte. Mijnheer Stam, Fractie van Waardhuizen. De heer Stam: Voorzitter, wij sluiten ons aan bij de stemverklaring van de heer Katif. De voorzitter: Ik ga verder. Mevrouw Stolk: Voorzitter. De heer Van Leeuwen: Voorzitter. De voorzitter: Ik maak gewoon het rondje af. De heer Van der Net, VVD. De heer Van der Net: Dat is mooi. Ik zit recht tegenover u. Wij zullen inderdaad dit voorstel steunen, omdat wij wel de verantwoordelijkheid nemen om zowel de Oekraïners
66
als voor de Dordtenaren weer een mooie toekomst te geven. En dat wil betekenen dat we inderdaad wel andere partijen onverantwoordelijk vinden in hun gedrag op dit moment. Dat was hem, voorzitter. De voorzitter: Waarvan akte. De heer Uysal, GroenLinks. De heer Uysal: Dank, voorzitter. Ook GroenLinks zal voor dit voorstel stemmen. En wij kijken uit naar het inpassen van het hele traject en hebben daar ook het vertrouwen in het college, maar in de buurtbewoners. Dank u wel. De voorzitter: Ik ga verder. De heer Gündogdu, Op Ons Eiland. De heer Gündogdu: Voorzitter, dank u wel. Wij hechten echt heel veel waarde aan participatie. En zoals dat zojuist is verteld door het college, kunnen wij niet instemmen met datgene wat het college voorstelt. De voorzitter: Dank u zeer, mijnheer. Mevrouw Stolk. Mevrouw Stolk: Voorzitter, wij sluiten ons aan bij de stemverklaring van Beter voor Dordt en van de heer Gündogdu van Op Ons Eiland. De voorzitter: De heer Van Leeuwen, Fractie van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Voorzitter, dank u wel. We gaan tegenstemmen. Er is onvoldoende rekening gehouden met de belangen van de huidige inwoners en er ontbreekt een participatietraject. En dat is, vind ik persoonlijk, politiek onwaardig. Dank u wel. De voorzitter: Andere leden nog? Mevrouw Pichel, gaat uw gang.
Mevrouw Pichel: Voorzitter, wij zouden heel graag samen met deze raad de kaders wat willen oprekken voor meerdere zoeklocaties. En zullen dan tegen dit voorstel stemmen. De voorzitter: U kunt stemmen. Voor het voorstel hebben 21 leden van uw raad gestemd. Tegen het voorstel 15 leden van uw raad. Tegen hebben gestemd de fracties Beter voor Dordt, de fractie DENK, de fractie Forum voor Democratie, fractie Op Ons Eiland, de fractie Partij voor de Dieren, de fractie SP, de Fractie van Leeuwen, de Fractie van Waardhuizen en de fractie VSP. Daarmee is het voorstel aangenomen. Dan is aan de orde de motie groene en kindvriendelijke inrichtingen van flexwoningen bij het Rudyard Kipling-erf, ingediend door GroenLinks, de Dordtse VVD, ChristenUnie/SGP, CDA. Wenst iemand een stemverklaring af te leggen? Mevrouw Koene, mijnheer Groenewege. Ik begin bij mevrouw Koene. Mevrouw Koene: Dank, voorzitter. Voorzitter, wij zullen voor deze motie stemmen, omdat hij eigenlijk ook ondersteunt wat de wethouder zegt te gaan doen. De voorzitter: De heer Groenewege. De heer Groenewege: Dank u wel. De Partij voor de Dieren vindt deze motie eigenlijk de bewoners van Stadswerven blij maken met een dode mus. Maar zoals we altijd bij de
67
Partij voor de Dieren zeggen, liever één dode mus in de hand dan tien in de lucht. We stemmen voor. De voorzitter: Dan ga ik naar de heer Safranti, fractie DENK. De heer Safranti: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, ik wil mijnheer Groenewege bedanken voor de dode mus. Die had ik al eerder genoemd. Maar ik ga tegenstemmen, omdat ik dit, nogmaals, een excuusmotie vind. De voorzitter: Dan ga ik naar die kant. Dan ga ik naar Op Ons Eiland. De heer Gündogdu: Voorzitter, wij zullen voor deze motie stemmen. Eenvoudigweg omdat het voorstel het heeft gehaald. Dan kunnen we allerminst dit als een soort tegemoetkoming richting de bewoners aanbieden. Mevrouw Pichel: Voorzitter, ik wil me graag aansluiten bij de woordvoering van mevrouw Koene en de heer Gündogdu. De voorzitter: Dan gaan we over tot stemming. Voor de motie hebben gestemd 33 leden van raad. Tegen 3 leden van uw raad. Tegen waren DENK, Fractie van Leeuwen, SP. En daarmee is de motie aangenomen. Aan de orde is de motie onbekend maakt onbemind, ingediend door GroenLinks, ChristenUnie/SGP. Wie wil een stemverklaring afleggen? Dan kunt u nu stemmen. De heer Van der Net: Voorzitter. De voorzitter: Mijnheer Van der Net. De heer Van der Net: U was wel heel snel natuurlijk, voorzitter. De voorzitter: U bent anders ook een snelle. De heer Van der Net: Dank u. De voorzitter: Gaat uw gang, mijnheer Van der Net.
De heer Van der Net: Wij zitten recht tegenover elkaar. Dat scheelt. De voorzitter: Maar hier zit de voorzitter. Gaat uw gang. De heer Van der Net: Ik kan daar niks tegen inbrengen. Wij zullen hier tegenstemmen. Wij vinden de toezegging vanuit het college meer dan voldoende. Vandaar dat wij tegen deze motie stemmen. De voorzitter: Dank u zeer. U kunt stemmen. De heer Katif: Voorzitter. De voorzitter: Excuus. De heer Katif.
68
De heer Katif: Geen enkel probleem. Heel snel. We sluiten aan bij de VVD. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Katif. Nog andere leden van uw raad? Dan kunt u nu echt stemmen. Voor hebben gestemd 19 leden van uw raad. Tegen 17. Tegen waren Beter voor Dordt, DENK, Gewoon Dordt, Fractie van Leeuwen, Fractie van Waardhuizen, de VSP, VVD. En daarmee is de motie aangenomen. Ik kom bij de motie, ingediend door de VVD, profiel van de mensen voor de flexwoningen aan te laten sluiten op de woonwijken. Is er behoefte aan het afleggen van een stemverklaring? Dan kunt u stemmen. Voor hebben gestemd 6. Tegen 30 leden. Tegen waren de fracties van de VVD. Voor. De overige leden tegen. Voor de fractie van de VVD. En dat betekent dat de motie daarmee is verworpen. Dan kom ik nu bij de ingediende motie door de VVD, toewijzen flexwoningen aan Dordtse stelletjes. Wenst iemand daar nog een stemverklaring over af te leggen? Mevrouw Koene, Gewoon Dordt. Mevrouw Koene: Even heel snel, voorzitter. Want echt het eerste waar ik aan moest denken was van, hallo, jaren 50, daar zijn we weer. Tegenstem. De voorzitter: U kunt stemmen. Voor de motie hebben gestemd 6 leden. Tegen 60. Voor de fractie van de VVD. De motie wordt geacht te zijn verworpen. Dan kom ik bij de motie afbouw tot 650 mensen, ingediend door de VVD. Wie wil daar een stemverklaring over? Mevrouw Koene, Gewoon Dordt, gaat uw gang.
Mevrouw Koene: Dank, voorzitter. Voorzitter, volgens mij kunnen we het college erop vertrouwen, want het staat al in de stukken dat ze dit gewoon nastreven. Punt. De voorzitter: Andere leden van uw raad? De heer Uysal, GroenLinks. De heer Uysal: Voorzitter, ook deze motie zullen wij tegenstemmen. Maar wij zijn meer van geen hogere muren bouwen, maar juist langere tafels. Dank u wel. De voorzitter: U kunt stemmen. Voor de motie hebben gestemd 11. Tegen 25. Voor hebben gestemd Beter voor Dordt, Op Ons Eiland, Fractie van Leeuwen, VVD. De motie wordt geacht te zijn verworpen. Dan kom ik bij de motie van de fractie DENK, Wielwijk maximaal ontzien. Wenst iemand een stemverklaring? U kunt stemmen. Voor hebben gestemd 9. Tegen 27. Voor de fractie DENK, de fractie Op Ons Eiland, de SP, Van Leeuwen, de Fractie van Waardhuizen en de fractie VSP. De motie wordt geacht te zijn verworpen. Dan de motie van Forum voor Democratie, helderheid Oekraïense lange termijn huisvesting en verder. Wenst iemand een stemverklaring? Mijnheer Groenewege, Partij voor de Dieren, gaat uw gang. De heer Groenewege: De toelichting van mevrouw Pichel in eerste termijn heeft ons overtuigd om voor deze motie te stemmen. We stemmen voor. De voorzitter: Dank u zeer. Andere leden? U kunt stemmen. Voor hebben gestemd 14 leden. Tegen 22. Dat betekent dat de motie geacht wordt te zijn verworpen.
Voor waren Beter voor Dordt, de fractie van DENK, Forum voor Democratie, Gewoon Dordt, Partij voor de Dieren, Op Ons Eiland, fractie van Waardhuizen en de fractie VSP. Dan de motie 8, betrek de bewoners bij je plannen voordat je beslist, ingediend door de VSP. Wenst iemand een stemverklaring? De heer Katif, Beter voor Dordt.
69
De heer Katif: Dank u wel, voorzitter. Wij zouden graag zien dat het betrekken van de bewoners voor het besluit alle locaties betreft. En niet de ene locatie waar de heer Van Leeuwen het over heeft, of de Fractie van Leeuwen. Sorry. De voorzitter: Uiteraard ook mede ingediend door de Fractie van Leeuwen, voor de volledigheid. Nog anderen voor een stemverklaring? Mijnheer Groenewege. De heer Groenewege: Wij sluiten ons aan bij de heer Katif. En dat betekent dat we tegenstemmen. De voorzitter: Andere leden van uw raad? U kunt stemmen. Voor hebben gestemd 12 leden van uw raad. Tegen hebben gestemd 24 leden van uw raad. Daarmee wordt de motie geacht te zijn verworpen. Voor waren de fracties van Beter voor Dordt, DENK, fractie Forum voor Democratie, de SP, Fractie van Leeuwen, Fractie van Waardhuizen en de VSP. Daarmee is dit agendapunt afgehandeld. 7. Vaststellen Begroting 2025 – Raadsvoorstel De voorzitter: En gaan we door naar de hamerstukken. Aan de orde... Wacht even. Ik had hem verkeerd staan. Dan zijn we nu aangekomen bij de vaststelling van de begroting. En ik zou toch met u goedvinden door willen gaan tot zes uur. Dan kunnen we dat ook effectief benutten. U heeft in twee rondes technische... Mevrouw Kruger: Voorzitter, we kunnen toch...
Gewoon misschien een heel raar voorstel, maar nu stoppen en dan gewoon half acht beginnen? Dan kunnen we even verversen, even mindset naar een ander onderwerp. En dan kunnen we dat in één keer doen. De voorzitter: Ik moet zeggen even, ik vind het heel goed voorstel, maar ik krijg alleen dat de publicatie is om acht uur. Ik laat het even bij u. Ik vind het geen verkeerd voorstel persoonlijk. Maar als u zegt... Mevrouw Kruger: En anders kunnen we ook om acht uur beginnen, wat mij betreft. Ik bedoel, ik heb liever nu even een mindset. Dat we gewoon even omschakelen in plaats van dat we nu op een hol en een draf doorgaan met die begroting. Ik denk dat de meesten toch wel vol zitten met het vorige onderwerp. Mevrouw Van Vugt-Roose: Voorzitter. Mevrouw Kruger: Hoeven we niet te lang over te hebben hoor. Als het niet kan, dan kan het niet. De voorzitter: Gaat uw gang. Mevrouw Van Vugt-Roose: Dan misschien toch eerst de hamerstukken? Dan komt die andere mindset daarna ook. Dat kan niet? Nee, die hangen vast aan de begroting. Is ook zo. De voorzitter: Dan stel ik toch voor dat we proberen tot zes uur dit te doen, mensen. Ik vind het een praktische, en dit is een leermoment als er volgend jaar een begroting is
70
dat u zegt, we zorgen dat we de convocatie door laten gaan. Ik vind het ook, eerlijk gezegd, dat we het ons moeilijk maken om acht uur zo te preciseren, maar dat is een ervaring. Ook een kleine suggestie om dat mogelijk te verbeteren. Mevrouw Koene: Voorzitter. De voorzitter: Want het wordt een lange dag, die begroting. Ik wil ook proberen u rond twaalf uur, als dat kan... Mevrouw Koene nog. En dan stel ik... Mevrouw Koene: Voorzitter, die 25 minuten gaan we dan ook wel redden. En we hebben nou eenmaal de nare gewoonte hier om de begroting te combineren met andere stukken. Dat moeten we gewoon niet meer willen doen. Laten we dat dan in ieder geval met elkaar afspreken. En laten we dan nu gaan schorsen, om acht uur doorgaan en zorgen dat iedereen de discipline opbrengt om gewoon efficiënt en compact te vergaderen. De voorzitter: Ik denk dat het goed is, acht uur vanavond. Maar ik zou u allemaal mee willen geven om dan ook in ieder geval zo effectief mogelijk als het kan te beraadslagen. De heer De Heer: Voorzitter. De voorzitter: Gaat uw gang. De heer De Heer: Voorzitter, ik heb niet het idee dat daar echt een meerderheid per se voor is. Misschien is het ook aardig om daar even voor te stemmen. Wij zouden wel graag gewoon die 25 minuten ook benutten, nu of straks om half acht, in plaats van dat we nog een extra half uur nemen die niet nodig is. De voorzitter: Half acht.
Uw voorstel is nu doorgaan? De heer De Heer: Wat ons betreft... De voorzitter: Formeel moet ik om acht uur. Dat is afgekondigd. Dan gaan we even voorstel van orde. Wie is voor doorgaan? Ik kijk even goed. De VVD-fractie? Verdeeld. De stem van de voorzitter geeft de doorslag. Ik stel voor dat we beginnen. Klaar. Dan zijn we aangekomen bij de behandeling van de begroting. Er zijn in twee ronden technische vragen gesteld over de begroting. Er zijn antwoorden gekomen, technische sessie. We doen het in twee termijnen. En voor de eerste termijn geldt dat van achter het katheder wordt gesproken. Dat is zo in het verleden afgesproken, ook in het reglement. De spreektijd is in eerste termijn zeven minuten, exclusief eventuele interrupties, waarbij u eventuele moties en amendementen bij uw eerste termijn indient. Na de eerste termijn van de raad krijgt iedere portefeuillehouder vijf minuten spreektijd om te reageren op hetgeen gezegd is. Alleen de portefeuillehouder financiën krijgt tien minuten. En conform artikel 12 lid 4 Reglement van Orde is de spreekvolgorde bij de begroting om en om, oppositie- en coalitiepartij, waarbij de grootste oppositiepartij start. Dat gezegd hebbende, verzoek ik de heer Den Heijer naar voren te komen. Nee, Beter voor Dordt als eerste het woord te geven. Gaat uw gang, de heer Schalken.
71
De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, dank u wel. Dat is even omschakelen. Collega's en iedereen die meeluistert, allereerst met betrekking tot de begroting dank aan de ambtelijke organisatie voor het opstellen van deze begroting. En vanuit mijn kant persoonlijk dank aan mijn fractie en de fractieondersteuners voor alle voorbereiding richting de bespreking van vandaag. Laten we beginnen met te constateren dat we het als stad niet slecht doen. En daar zetten we ons als raad al vele jaren stevig voor in. Ik begon al met dank richting de ambtelijke organisatie voor de uitwerking van die voorliggende begroting, want het is altijd weer een hele klus. Maar Beter voor Dordt denkt en hoopt dat alle inzetten en de energie nog beter tot zijn recht komt wanneer de stukken nog makkelijker leesbaar en nog begrijpelijker worden aangeboden, voor de gemiddelde lezer. We hebben hier een motie op dit punt. Voorzitter, er worden veel middelen verstrekt aan uiteenlopende programma's en activiteiten. En soms liggen die ook wel erg in het verlengde van elkaar. Beter voor Dordt zou graag verkennen of efficiëntere inzet van middelen te realiseren is. Denk bijvoorbeeld aan, zoals dat in de gemeente Den Haag wordt gedaan, in een samenwerkingsproject tussen voorschoolse en naschoolse opvang om efficiëntie te verhogen en dubbele uitgaven te voorkomen.
Hierdoor kunnen beide programma's elkaars faciliteiten en personeel gebruiken, wat tot een aanzienlijke kostenbesparing leidt. Wellicht zijn dit soort samenwerkingen in Dordrecht ook nog meer te maken. En denk daarbij bijvoorbeeld aan de culturele sector of musea. Voorzitter, als ik dan kijk naar het begrotingsprogramma en begin met bouwend en bereikbaar, zien we de urgentie om die opvang van die Oekraïners en de vluchtelingen goed te regelen. Maar missen wij als Beter voor Dordt, en dat is net ook al uitgebreid aan de orde gekomen, diezelfde urgentie voor onze jongeren en starters en ouderen die graag betaalbaar en passend willen doorstromen. Beter voor Dordt benadrukt hier nogmaals dat we echt alles op alles moeten zetten dat we die jonge Dordtenaren vasthouden voor onze stad, want zij zijn de toekomst van onze stad. En het zijn ook vaak die jongeren die al veel uitdagingen kennen, zoals ik en waarschijnlijk veel van u die vroeger niet hadden, als we kijken naar sociale druk en de wereldproblematiek, de studiedruk. En je bent vanaf je 18e nu ineens gewoon wel echt helemaal volwassen. En er wordt veel meer van die jongeren gevraagd dan vroeger. Voorzitter, aanvullend op dit onderwerp komen wij met een motie van het omzetten... De heer Uysal: Voorzitter. De voorzitter: De heer Uysal, GroenLinks, gaat uw gang. De heer Uysal: Voorzitter, toch een vraag over woningbouw.
Want ik snap het pleidooi van Beter voor Dordt om nog meer woningen te gaan bouwen. Maar onlangs las ik in de krant dat het een kantelpunt was dit jaar. Voor het eerst in jaren hebben we meer sociale huurwoningen gebouwd dan gesloopt. En het bouwtempo ligt in Dordrecht al bijna rond de 1.000 woningen per jaar. Volgens mij doen we hier echt heel veel. Ik ben benieuwd hoe Beter voor Dordt tegen deze ontwikkeling kijkt. Is dit dan ook positief? Wordt dit dan ook gewaardeerd door Beter voor Dordt? Of is het alleen maar slecht en alleen maar negatief en doen we helemaal niks qua woningbouw voor onze Dordtenaren? De voorzitter: De heer Schalken.
72
De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, dank u wel. Ik ga zeker niet zeggen dat we hier niks doen in Dordrecht. Maar als ik nu zie dat we heel erg creatief denken om die oplossing te vinden voor die lange termijn opvang van die Oekraïners, hadden wij ook gehoopt dat diezelfde creativiteit zou worden gevonden voor het meer realiseren van woningen voor jongeren en starters. Als ik nu even een voorbeeld noem. Afgelopen zomer is de locatie van de hbo-opleiding bij het Achterom gesloten. Als we heel creatief denken, had ik eigenlijk al gehoopt dat er een plan zou liggen om ook voor die levendigheid van de binnenstad in stand te houden, om daar bijvoorbeeld iets een transformatie naar huisvesting voor jongeren te organiseren. Diezelfde creativiteit, die we nu voor die lange termijn opvang van de Oekraïners hebben gevonden, hadden we ook gehoopt op dit punt. En daar zien we nog een uitdaging. En daar denken we zeker dat er ook nog een tandje bij gedaan kan worden. De voorzitter: De heer Den Heijer, VVD, gaat uw gang. De heer Uysal: Voorzitter. De heer Den Heijer: Excuus, voorzitter, volgens mij nog een vervolginterruptie van GroenLinks op de vraag die GroenLinks zojuist gesteld heeft. De heer Uysal: Kleine opmerking, voorzitter.
Van harte steun voor het creatief denken, voor omdenken, om te kijken hoe we dan toch in deze moeilijke tijden door kunnen bouwen of woningen kunnen ombouwen. En een punt van opmerking was dat we onlangs ook het kantoorpand van Yulius hebben omgebouwd om jongeren en gescheiden mensen te kunnen voorzien van tijdelijke woningen. Dat punt wilde ik even maken, laten we ook dingen in perspectief plaatsen graag. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, ik hoor geen nieuwe vraag. Maar ik zag wel dat daar niet de eerste gedachte die creatieve oplossing was, met betrekking tot die locatie. De heer Den Heijer: Ik denk dat Beter voor Dordt gewoon een uitstekend betoog heeft, waar het gaat om creativiteit. 4.500 woningen harde planvoorraad is creatief. 6.500 op de lange termijn is creatief. 11.000 woningen binnenstedelijk bouwen waar Beter voor Dordt denk ik de Dordtse vlag voor zal hijsen, is heel creatief. Waar het gaat om de locaties die nu bijvoorbeeld voor flexwoningen voorzien zijn, zijn er dan geen taboes voor Beter voor Dordt? De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, als mijnheer Den Heijer goed heeft geluisterd, heeft het feit dat wij bij het vorige punt niet hebben meegestemd niet te maken met het feit dat we niet willen dat die flexwoningen worden gerealiseerd, maar dat het gewoon op een andere manier had moeten gaan.
Waarbij de bewoners en de omwonenden meer aan de voorkant werden betrokken, voordat de besluitvorming plaatsvond. En volgens mij moeten we deze discussie nu niet weer opnieuw gaan voren. En ga ik denk ik verder. De voorzitter: Wat mij betreft gaat u verder. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, ik kondigde volgens mij al aan, ik weet het niet meer zeker of ik het al heb gedaan, maar een motie voor het omzetten van woonruimte bij bestaande bouw te stimuleren. De motie hangt straks in de lucht. Kunnen mensen er
73
kennis van nemen. Voorzitter, bereikbaar Dordrecht gekoppeld aan groen, duurzaam en ruimtelijk Dordrecht. Wat Beter voor Dordt betreft, slaat dat op sommige punten een beetje door. Waarom deelfietsen en deelauto's in bijvoorbeeld De Blije Hoek? We horen nu vooral mensen die gigantisch klagen en balen van het feit dat ze weer parkeerplekken hebben moeten opofferen. En zit deze buurt wel echt te wachten op deze dienstverlening? We hebben een motie met betrekking tot het opofferen van parkeerplaatsen. Voorzitter, ge genieten ook allemaal van de vergroening van onze openbare ruimte. De heer Venderbos-Lambinon: Voorzitter. De heer Van der Meer: Voorzitter. De heer Schalken-den Hartog: Maar ik hoorde... De voorzitter: Even kijken, ik zie heer Venderbos-Lambinon. De heer Schalken-den Hartog: Van der Meer, volgens mij. De voorzitter: En de heer Van der Meer. Maar eerst fractie Partij voor de Dieren, mijnheer Venderbos. De heer Venderbos-Lambinon: Voorzitter, dank. Voorzitter, uit meerdere onderzoeken blijkt dat goed parkeren nauwelijks een beslissende factor is. En de centra door bezoekers dit meer waarderen en een positievere omzet hebben. Veertig tot vijftig procent van de mensen kiest voor de binnenstad, vanwege de aard en de omvang van het winkelaanbod, horeca en niet voor parkeerplekken. Kent de fractie Beter voor Dordt deze onderzoeken? De voorzitter: Mijnheer Schalken.
De heer Schalken-den Hartog: Ik ken deze onderzoeken niet, maar ik hoor wel van de mensen die bijvoorbeeld in De Blije Hoek wonen en ook op andere locaties, waar parkeerplekken zomaar verdwijnen en worden opgeofferd voor het plaatsen van deelfietsen en leenauto's, dat dat alleen maar meer frustratie levert bij de omwonenden dan dat ze blij zijn met die voorzieningen. We moeten volgens mij vooral kijken waar we die faciliteiten gaan organiseren. En dat is wat ons betreft in ieder geval niet nu op dit moment nog meer parkeerplekken zomaar opofferen in de binnenstad. De heer Venderbos: Voorzitter, een tweede vraag. De oplossing van Beter voor Dordt is niet in lijn met wat we willen met een duurzamere stad, een mooiere stad en een stad zonder grote luchtverontreiniging. Die houd je als je de parkeerplekken blijft behouden op de plaatsen waar Beter voor Dordt het over heeft. De voorzitter: Mijnheer Schalken. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, volgens mij heeft Beter voor Dordt eerder aangegeven dat we ons best wel kunnen vinden in het op termijn opofferen van parkeerplaatsen op het moment dat er een andere oplossing is gevonden voor die
74
auto's. Maar niet eerst parkeerplekken weghalen en dan kijken waar we de auto’s laten. Dat is wat ons betreft de omgekeerde wereld. De voorzitter: De heer Van der Meer, GroenLinks. De heer Van der Meer: Dank u wel, voorzitter. Een vraag aan de heer Schalken-den Hartog. Het opheffen van parkeerplaatsen volgens een bepaald stramien, maakt onderdeel uit van het beleid wat wij eerder hebben vastgesteld, onder andere in het kader van de Mobiliteitsnota. Wat is de reden om dat nu te willen veranderen, terwijl wij in afwachting zijn van de discussie over de schuifoperatie, waarbij het college gaat aangeven hoe de parkeerproblemen goed ingevangen kunnen worden? Het lijkt mij op zijn minst prematuur. De voorzitter: De heer Schalken. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, volgens mij heeft Beter voor Dordt eerder ook al aangegeven dat wij niet het idee hebben dat er parkeerplaatsen pas verdwijnen op het moment dat er een andere oplossing is gevonden. En wij hebben ook nog niet de bevestiging gekregen dat dat in dat gelijke stramien is. Eerder hebben wij als Beter voor Dordt ook aangegeven dat je best op een gegeven moment parkeerplekken kunt laten vervallen, maar dan moet er wel voor de huidige parkeerdruk een alternatief zijn gevonden. En niet parkeerplekken weghalen op het moment dat er nog geen alternatieve locatie of een alternatieve oplossing is.
De heer Van der Meer: Maar u vraagt nu om het onmiddellijk stoppen met het weghalen, op een aantal plekken waar dat al besloten is, om dat wel te doen. Toen hebben we daar ook over gesproken. Er zijn maatregelen aangekondigd en al genomen. Het lijkt mij nog steeds prematuur. Bent u dat niet met me eens? De heer Schalken-den Hartog: Nee, voorzitter, daar ben ik het niet met de heer Van der Meer eens. Ik ga, volgens mij, voorzitter... De heer Kuhlmann: Voorzitter. De voorzitter: De heer Kuhlmann, VVD. De heer Kuhlmann: Dank u. Ik hoorde zojuist de heer Schalken zeggen, voorzitter, dat Beter voor Dordt zich zorgen maakt over de bereikbaarheid van de stad. Wat ik me dan afvraag, waarom vindt Beter voor Dordt het dan een goed idee om juist die Krispijntunnel af te sluiten voor autoverkeer? De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, volgens mij is dat niet de discussie die we hier nu vandaag gaan voeren over de Krispijntunnel. Dan gaan we nu wel weer heel ver af van het onderwerp en het punt wat wij vanuit Beter voor Dordt wilden maken met betrekking tot het op dit moment stoppen van het opheffen van parkeerplekken. En als ik de VVD goed ken, dan is het ook de VVD die kritisch is op het zomaar laten vervallen van parkeerplaatsen. Ik denk dat ik het daarbij wil laten. De voorzitter: En dan denk ik dat het goed is dat u verdergaat.
75
De heer Schalken-den Hartog: Dank u wel. Ik was bij het stukje met betrekking tot de vergroening van de openbare ruimte. En dat in relatie tot dat we soms een beetje doorslaan. Want wij genieten zeker ook allemaal van de vergroening van de openbare ruimte, maar we maken ons wel zorgen om die extra exploitatielasten. Want we horen weinig terug dat dit groen wordt onderhouden door bijvoorbeeld de betrokken bewoners. En wij willen ervoor waken dat straks de Dordtse belastingbetaler de extra rekening krijgt. Of horen we dadelijk toch dat het budgetneutraal verloopt, het vergroenen van onze stad? Graag een reactie daarop. Naar ons idee is het ook gewoon echt een gemiste kans wanneer dat extra groen, wat overal wordt gerealiseerd, niet in goede participatie met de omgeving wordt gerealiseerd. En zover we nu weten, is dat op heel veel plekken niet echt heel actief zo gerealiseerd. Voorzitter, als laatste met betrekking tot de bereikbare stad is wat Beter voor Dordt betreft echt dat het STOMP-principe niet altijd centraal moet staan. Zeker niet als we zien dat tegelijkertijd het ov-netwerk steeds magerder wordt in Dordrecht. Voorzitter, Beter voor Dordt heeft met grote onvrede en teleurstelling kennisgenomen van het benoemen van de invoering van het recycletarief in 2026, zo staat het in de begroting.
En wij begrepen dat daar later door andere fracties ook nog aandacht voor wordt gevraagd en wellicht een motie op wordt ingediend. En die zullen wij daar dan ook zeker in steunen. Beter voor Dordt is en blijft een voorstander van nascheiden. Maar volgens mij moeten we hier nu ook die discussie niet te ver voeren op dit punt. Mevrouw Van Engelen: Voorzitter. De heer Schalken-den Hartog: Met betrekking tot handhaven... Mevrouw Van Engelen: Dank u wel, voorzitter. Niet eens om discussie te openen, maar toch een vraagje aan Beter voor Dordt. In 2021 heeft de vorige raad het Grondstoffenplan vastgesteld. En er zijn tussentijdse evaluaties van gekomen. En die slaan allemaal zeer positief uit, omdat de Dordtenaren zich allemaal heel goed inzetten voor het scheiden, waardoor we er allemaal financieel op vooruitgaan, ook de Dordtenaren zelf. Mijn vraag aan Beter voor Dordt is, zijn jullie bewust van die evaluatie? Hebben jullie die evaluatie gelezen? En hoe is het als de cijfers toch zo positief zijn, dat Beter voor Dordt terug wil naar het oude systeem waar de Dordtenaar er financieel op achteruit gaat? De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, wij hebben zeker ook kennisgenomen van die evaluatie. Maar ik denk dat ook mevrouw Van Engelen regelmatig ziet dat we overal in de stad nog heel veel afvaldumpingen en verkeerd aangeboden afval zien.
En dat dat ook heel vaak echt de leefbaarheid in de wijken onder druk zet. En dat gaan we niet verbeteren door nu al dadelijk te gaan starten met zo’n recycletarief, wat ons betreft. Mevrouw Van Engelen: Voorzitter, dan nog een korte vervolgvraag aan Beter voor Dordt, als het mag? Het probleem is inderdaad afvaldumping. En dat is een probleem in deze stad. En dat erkent GroenLinks Dordrecht ook. Is het dan de juiste aanpak om ons nieuwe Grondstoffenplan, wat kennelijk voor een hele grote groep Dordtenaren heel goed werkt, nu met losse moties dwars te gaan doorkruisen, omdat een kleine groep mensen weigert mee te werken? Of gaan we dan kijken naar alternatieven? Hoe pakken we die kleine groep aan, zodat we niet een heel Grondstoffenplan, wat voor iedereen
76
werkt, op moeten doeken, omdat een kleine groep het voor de rest verpest? Wat heeft Beter voor Dordt liever? De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, ik denk dat wij wellicht vanuit Beter voor Dordt ook die evaluaties, en wat we ook zien in de stad, wat minder door de roze bril bekijken dan GroenLinks dat doet. Want het is echt niet zo dat iedereen nu heel erg blij wordt van de manier waarop we nu onze grondstoffen scheiden. En volgens mij voert het ook te ver om die discussie hier nu verder helemaal door te voeren. En ga ik verder naar het volgende punt. En dat heeft betrekking op de handhavers. Want we kunnen natuurlijk ook lezen in de begroting dat we steeds meer handhavers in de wijk inzetten. Maar wat Beter voor Dordt betreft, moet er nog wel echt gewerkt worden aan het feit dat die handhavers ook echt meer zichtbaar zijn in de wijk. En volgens mij heeft ook de wethouder dat al aangegeven. En hopen we dat ook echt de komende periode die handhavers zichtbaarder in de wijken aanwezig zijn. De heer Den Heijer: Voorzitter. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, een punt... De voorzitter: Mijnheer Den Heijer. De heer Den Heijer: Ik denk dat het inderdaad verstandig is dat mensen af en toe gewoon eens blauw op straat zien. Dat horen wij ook terug. Volgens mij vinden het allebei fijn dat het aantal handhavers fors verhoogd is.
Maar wat zou voor uw partij een ideaal aantal handhavers zijn, waarmee we uiteindelijk echt al die wijken dan ook kunnen voorzien? Want uiteindelijk is dat best moeilijk als je te weinig handhavers hebt om ze in elke wijk te kunnen laten handhaven, wat uw en mijn partij heel graag zouden willen. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, volgens mij moeten we niet te veel vooruitlopen op een motie. Nu de heer Hartmeijer van de SP weg is, zal die motie niet worden ingediend. Dat is wel heel erg jammer, want hij had een motie die het ook over de verdeling van de handhavers over de wijken had. En dat zou iets zijn wat Beter voor Dordt ook graag meer zou willen zien. De heer Den Heijer: Maar voorzitter, toch ter interruptie, net weigerde de fractievoorzitter van Beter voor Dordt het woord polder in de mond te nemen. En zojuist geeft de fractievoorzitter een aantal keer aan wel een aantal punten aan te willen stippen, maar niet de discussie aan te willen gaan. En nu geeft de fractievoorzitter van Beter voor Dordt wederom geen antwoord. Mijn vraag is, welk aantal vindt Beter voor Dordt dan een succesvol aantal? Want dan kunnen we het vervolgens gaan hebben over de spreiding en de prioritering die we dan belangrijk zouden vinden. En ik denk dat onze twee partijen daar elkaar gewoon op kunnen vinden. Ik zou dat gewoon graag van u willen horen.
De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, als ik daarop mag reageren. Het feit dat wij aandacht vragen voor dit punt, is niet zozeer dat we vinden dat de extra uitgetrokken middelen voor meer handhaving wat ons betreft onvoldoende zijn. Maar we moeten er gewoon voor zorgen dat de handhavers meer zichtbaar zijn in de wijken. En dat zou dan
77
betekenen dat er wellicht in bepaalde wijken iets minder handhavers nodig zijn dan in andere wijken. Maar wat ons betreft hoeft er nu niet extra geld bij voor handhavers, want we weten ook niet waar we dat vandaan moeten halen. Maar moeten we wel kijken hoe we ervoor kunnen zorgen dat de gemiddelde Dordtenaar die handhavers ook gewoon vaker op straat ziet. En dat ligt misschien aan hoe de tijd van de handhavers... Hoe zij hun prioriteiten moeten leggen. Of ze meer op straat zitten of meer achter hun bureau zitten. De heer Den Heijer: Die kwalificering laat ik graag bij Beter voor Dordt, dat de handhavers veel achter hun bureau zitten. Die indruk hebben wij niet. Maar daar stipt Beter voor Dordt volgens mij het interessantste punt aan, dat handhavers wel naar de ene wijk mogen en dan de andere wijk maar achterwege moeten laten. Kies maar. Is dat dan Wielwijk, het centrum, Stadspolders, Crabbehof? Welke wijk moeten de boa's dan wat minder bezoeken ten faveure van de andere wijk? De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, volgens mij hoef ik hier die oplossing daarvoor niet te noemen. En volgens mij is er duidelijk in beeld in welke wijken er wat vaker wat aan de hand is en wat vaker wat handhaving nodig zou zijn. En dan is het vooral belangrijk om die handhavers in te zetten op de momenten in de wijken dat het daar het hardst nodig is.
En ik kan me niet voorstellen dat dat niet in beeld is en dat daar geen cijfers over zijn of er meer 's ochtends handhaving in een wijk moet zijn of juist meer ’s avonds. De heer Van Dam Timmers: Voorzitter. De heer Schalken-den Hartog: Ik kan me ook voorstellen dat het in een periode ’s zomers, als het warm weer is, dat er 's avonds wat meer handhaving zou moeten zijn in bepaalde wijken en wat minder dan in de ochtend. De heer Van Dam Timmers: Voorzitter. De heer Schalken-den Hartog: Ik denk dat je daarnaar zou kunnen kijken. De voorzitter: Mijnheer Van Dam. De heer Van Dam Timmers: Voorzitter, ik verbaas me een klein beetje. Daarom ook deze interruptie. Ik vraag aan de heer Den Hartog, wat zeg ik, Schalken... Waar het om gaat, volgens mij, als het gaat om handhaving, is dat je eerst helder hebt wat dan het probleem zou zijn. En als ik die motie lees, die jullie ook steunen, dan wordt mij dat daaruit niet duidelijk. Waaruit heeft u nu gehaald, heeft u artikel 40-vragen gesteld, heeft u informatie die onze fractie niet heeft, dat het nu niet goed zou gaan met de verdeling van handhaving over de stad? Ik begrijp het echt niet.
De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, het belangrijkste punt dat wij vanuit Beter voor Dordt wilden maken, is dat, we gaven al aan, we zijn blij met de extra handhavers die er nu zijn, maar het zou nog mooier zijn wanneer ook al onze Dordtenaren ervaren dat ze meer die handhavers op straat zien. En dat horen we nu op dit moment nog niet vaak genoeg terug als we in de stad zijn.
78
De heer Van Dam Timmers: Voorzitter, het gaat eigenlijk om een gevoel op dit moment. Niet op basis van cijfers of een rapport wat we hebben, als ik het zo begrijp. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, ik denk dat dat een combinatie is, ook met wat wij terugkrijgen vanuit de stad. En dat is het belangrijkste punt wat wij hier wilden maken. Wanneer u zelf als CDA de stad in gaat, dan hoort u waarschijnlijk ook vaak genoeg van, die handhavers, je ziet ze nooit. Ze zijn er alleen maar op het moment dat ze niet nodig zijn. En dat is heel jammer. En dat is waarschijnlijk ook het beeld wat niet klopt. Maar dat is wel het beeld wat je vanuit veel Dordtenaren hoort. En wij zouden graag zien dat de gemiddelde Dordtenaar het gevoel heeft dat die extra handhavers die er nu zijn, dat die ook zo op die manier worden gewaardeerd door de gemiddelde Dordtenaar. De voorzitter: Even een punt van orde, want het is zes uur. Het reglement, hoor ik net, schrijft voor om zes uur te schorsen, wil men doorgaan om acht uur. Het is wat u bepaald heeft. Ik stel voor dat de heer Schalken het laatste deel om acht uur doet. Kan dat? De heer Schalken-den Hartog: Het is niet anders. De voorzitter: En dan schorsen we de beraadslagingen tot acht uur. Ik heropen de beraadslagingen.
Bericht van leden die vanavond niet aanwezig zullen zijn, om diversiteit aan omstandigheden, mevrouw Schnabel en de heer Hartmeijer en de heer Den Hartog. Ik stel voor dat de heer Schalken, namens Beter voor Dordt, zijn eerste termijn verder vervolgt. Gaat uw gang. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, dank u wel. Ik pak de draad op bij het stukje leefbare en veilige stad. En ook in relatie tot de binnenstad en de coffeeshops. Voorzitter, Beter voor Dordt heeft daar al eerder aandacht voor gevraagd. Samen met DENK, het CDA en de VVD hebben we een motie om te gaan onderzoeken, om te kijken, samen met de uitbaters van de coffeeshop, of er wellicht mogelijkheden zijn om een van de coffeeshops naar de rand van de stad te verhuizen. En dat heeft dan te maken met het feit dat ook heel veel gebruikers van buiten Dordt komen, die nu allemaal de stad in gaan, snel parkeren en weer weggaan. En ook dat heel veel Dordtenaren van buiten het centrum dan wellicht niet het centrum in hoeven om hun boodschappen te doen. Daar hebben wij nog een motie voor. En die zal ik ook zo indienen. Mevrouw Stolk: Voorzitter, ik hoor de heer Schalken vertellen over de coffeeshop. Om een coffeeshop buiten de stad te plaatsen. Dat is ons uit het hart gegrepen.
Maar waarvoor zullen we er niet eens over nadenken om bijvoorbeeld, en dat is in andere steden ook, een coffeeshop to go te doen op een ander terrein, bijvoorbeeld op het industrieterrein? De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, de motie vraagt eigenlijk om in kaart te brengen, om in beeld te brengen, samen met de uitbaters ook van de huidige coffeeshops, om te kijken naar de mogelijkheden om inderdaad een coffeeshop naar buiten het centrum te verplaatsen. We doen verder niets aan het aantal coffeeshops. Maar wellicht kunnen we in goede afstemming met de huidige uitbaters kijken of een van hen het wellicht ziet zitten om hetzelfde buiten het centrum te doen. Waarbij we
79
tegemoetkomen aan de leefbaarheid van het centrum en minder verkeersbewegingen richting het centrum hebben, voor mensen die eigenlijk alleen maar voor die boodschap richting het centrum gaan. Mevrouw Kruger: Voorzitter. De heer Schalken-den Hartog: Hartstikke mooi. Fijn ook dat u daarin mee wil gaan. Ik hoorde nog een interruptie. En volgens mij was het mevrouw Kruger. De voorzitter: Mevrouw Kruger, gaat uw gang. Mevrouw Kruger: Voorzitter, dank u wel. Ik vraag me af wat er veranderd is ten opzichte van een paar jaar geleden, voorzitter. Of een paar jaar geleden? Is echt alweer heel lang geleden. Toen hebben we het er ook over gehad. En toen zijn er ook onderzoeken geweest om te kijken of we niet in een buitengebied die coffeeshops moesten plaatsen. Waarop toen uitgekomen is op dat het gewoon voor in ieder geval de mensen die het gaan halen veel gevaarlijker wordt, als dat je toch een bepaald soort sociale controle hebt in het centrum. En zoals het er nu uitziet, en ik vraag me af of de heer Schalken daar het met mij eens is, is er heel veel aan gedaan om overlast te voorkomen. En we zitten inderdaad met het parkeren. Maar dat is niet alleen de coffeeshops, dat is gewoon een heel groot probleem van de binnenstad. En als we dat gaan aanpakken, dan hebben we er bij de coffeeshops ook geen last meer van, denk ik. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter.
Mevrouw Kruger: Wat vindt u ervan om het gewoon bij het parkeren te laten? De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, mevrouw Kruger geeft aan dat er in het verleden ook al naar is gekeken. Er zijn inmiddels ook nieuwe ervaringen. Ik begreep van een collega dat er in Utrecht hele goede ervaringen zijn met een coffeeshop buiten het centrum. En met die ervaring lijkt het ons prima om nu samen met die huidige uitbaters te kijken of zo’n mogelijkheid voor Dordrecht wellicht ook een geschikte manier zou zijn om een shop te verplaatsen. De heer Van Dam Timmers: Voorzitter, dank. Voorzitter, vanuit de CDA-fractie hebben we altijd veel zorgen gehad over sowieso middelengebruik, maar ook de overlast van coffeeshops in het centrum. Is veel al over gesproken, ook in het verleden denk ik. In die zin een goed idee, denk ik. Heeft de heer Schalken ook al gedachtes van waar hij dat dan voor ogen zou hebben? De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, volgens mij moet dat uit goed nader onderzoek duidelijk worden en moeten we dat niet zelf van tevoren willen invullen. En het lijkt mij juist goed om daar nu niet vooraf al uitspraken over te doen, want dan ga je ook het onderzoek beperken. Wat ons betreft is die motie ook vooral bedoeld om echt te onderzoeken waar nu wellicht er goede mogelijkheden zijn om dat in te vullen. En er zou ook uit kunnen komen dat er te weinig draagvlak voor is.
Maar dan hebben we het in ieder geval weer nu, met de goede ervaringen, ook van bijvoorbeeld Utrecht, waar het is, goed in beeld gekregen. Ik ben benieuwd naar een reactie vanuit het college op dit voorstel. Ik zie dat ik moet gaan afronden. En het laatste stukje, voorzitter, is op het
80
gebied van bestuurlijk en ondersteunend Dordrecht. Ik had nog wel iets met betrekking tot eenzaamheid, maar dat laat ik voor een ander moment. Een laatste punt waar we ook in het verleden al aandacht voor hebben gevraagd, participatie is heel belangrijk voor Beter voor Dordt en ook voor dit college. Want er is sprake van een nieuw kennis- en expertisecentrum voor participatie. En wat Beter voor Dordt betreft, zou het mooi zijn als een van de eerste acties een meterkastkaart wordt waar alle belangrijke contactmethodes opstaan voor overlastmeldingen, vuilnisdumpingen, financiële moeilijkheden, subsidies, algemeen contact, gaslek, handhaving en meer. En dat we deze kaart verspreiden onder alle Dordtenaren, en het liefst in verschillende talen, zodat mensen ook echt kunnen zien waar ze moeten zijn als ze een vraag hebben of ergens mee zitten. Daar wil ik het mee afsluiten. Dank u wel. De voorzitter: Ik Dank u zeer. De heer Den Heijer: Voorzitter. De heer Safranti: Voorzitter. De voorzitter: De heer Den Heijer, gaat uw gang. De heer Den Heijer: In welke talen dacht de heer Schalken dan te gaan communiceren? Ook in het kader van integratie van mensen en het belang wat Beter voor Dordt daar hopelijk aan hecht. De voorzitter: Gaat uw gang.
De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, het lijkt ons belangrijk dat die in ieder geval in de belangrijkste talen beschikbaar komt, maar dat je er ook voor kunt kiezen om online kaarten in allerlei andere talen beschikbaar te hebben, die mensen bijvoorbeeld kunnen downloaden en dan in hun meterkast kunnen hangen. De heer Den Heijer: Ik heb toch nog niet gehoord welke talen dat dan precies zijn. De belangrijkste talen, dat is maar net welk belang je aan welke taal hecht. De heer Schalken-den Hartog: Voorzitter, voor de meeste Dordtenaren wordt hij in ieder geval gewoon in het Nederlands verstrekt. En ik kan me zo voorstellen dat je hem in het Engels, in het Duits en in het Frans hebt. En dat andere talen wellicht gewoon via de website te downloaden zijn, zodat mensen die in hun meterkast kunnen hangen. De voorzitter: Ik weet uit ervaring, als ik dat even mag zeggen, dat andere steden, die ook multicultureel samengesteld zijn dat er expertise is om te kijken, wat is nu in die stad precies nodig qua talen? Ik zou zeggen, beschouw dat ook een beetje als de uitvoeringsbenadering. De heer Safranti: Voorzitter. De voorzitter: Nog een interruptie. Gaat uw gang.
81
De heer Safranti: Het was meer een vraag richting mijnheer Schalken. Hebben we het dan echt over een productenboek? Wat moet ik daaronder verstaan, waar u het net over had, los van de talen? De heer Schalken-den Hartog: Als iedereen stil is, dan kan ik goed antwoord geven. Dank u wel. Op de vraag van de heer Safranti, het gaat om een makkelijke, overzichtelijke kaart die je in je meterkast kunt ophangen. Ik denk aan een A4’tje, waar al die belangrijke adressen, telefoonnummers en verwijzingen staan, zodat mensen dat heel makkelijk kunnen zien. De voorzitter: Ik meld nog even dat de Fractie van Leeuwen, de vertegenwoordiger, de heer Van Leeuwen, vanavond ook verhinderd is. Dat betekent dat de inbreng door vier fracties niet geleverd zal worden. Dat meld ik. Ik geef nu het woord aan de VVD. Even de moties van Beter voor Dordt. De motie meer vereenvoudiging en toegankelijkheid van de begroting, die is genummerd met motie 9. Motie stimulering van woningbouw boven winkels is genummerd met motie 10. Motie behoud parkeerplaatsen in de binnenstad, motie 11. Motie verplaatsen coffeeshop van de binnenstad naar de rand van de stad, Beter voor Dordt, VVD, CDA en DENK, motie 12. Ik geef het woord aan de heer Den Heijer. Gaat uw gang. De heer Den Heijer: Dank u, voorzitter. Allereerst een woord van dank aan het college, hoe de keuzes van de Perspectiefnota zijn verwerkt in deze begroting.
Het komende jaar gaan we weer vrijmoedig aan de slag met het uitrollen van het nieuwe horeca- en evenementenbeleid, verkenning van extra veiligheidscamera's, het binnenhalen van meer topsportevenementen en realisatie van een extra hotel in de binnenstad, het bouwen van 4.500 huizen, waarvan 3.000 tot en met 2026. Gemiddeld meer dan in de 40 grootste gemeenten van Nederland. En inmiddels is duidelijk dat 70 procent verkocht wordt aan onze eigen Dordtenaren, aan onze eigen mensen. Dordrecht is inmiddels ook Sportgemeente van het jaar. Een trotse stad. En dat laten we ook graag zien. En daarom dienen we ook een motie in om de Dordtse vlag weer te hijsen. En dat weer mogelijk te maken, ook op het nieuwe Dordthuis. In een tijd van verdeling moeten we koesteren wat ons bindt. En als kleine inspiratiebron bieden we deze aan bij de burgemeester. Voorzitter, we gaan richting het laatste kwart van deze periode. Waar staan we met deze begroting? De aangenomen motie van extra lastenverlichting, is in ieder geval de extra lastenverzwaring van tafel. En er worden voorzichtige stappen gezet richting het universitaire onderwijs. En door een ingreep worden er meer bouwplannen gemaakt voor de doorsnee Dordtenaar. De betaalbare koophuizen mogen niet uit de plannen weggeduwd worden. En voorzitter, ik stip namens onze fractie behoorlijk wat punten aan.
Dat komt namelijk omdat we tot op het bot gemotiveerd zijn om ook in het laatste kwart, samen met uw raad, er alles van te maken. Bijvoorbeeld op het plan van het Energiehuis, het nakomen van de afspraken met de buurtbewoners bij het azc en ook de uiterlijke realisatie eind 2025, prijsopdrijvende gemeentelijke regels bij woningbouw, financiële bezuinigingsvoorstellen van de gemeenschappelijke regelingen. Al deze onderwerpen zullen we de komende tijd nauwlettend in de gaten houden. En we zullen ook ingrijpen en voorstellen doen als dit niet goed of volgens afspraak verloopt. En voorzitter, we zien ook kansen. Kansen waar het gaat om bijvoorbeeld kleinschalige kernenergie om de energierekening betaalbaar te maken. Het is mogelijk om kleine modulaire reactoren te plaatsen. Ze zijn
82
compact en veiliger dan traditionele en passen goed in onze regio. En zo voorkomen we dat het eiland straks ook vol staat met windturbines. De provincie doet daar nu onderzoek naar. Kan het college bevestigen dat het meewerkt als de provincie begin 2025 met een onderzoeksvraag komt? En ziet het college mogelijkheden om de provincie daar ook proactief op te benaderen? Ook zien we kans om met de bouw van meer parkeerplaatsen in de parkeergarages Dordthuis, Spuihaven en Maaspark die parkeerfiles eindelijk eens een halt toe te roepen. Het college zegt in 2025 een beeld te hebben. Maar de wethouder, komt u volgend jaar dan ook met voorstellen? En denk bijvoorbeeld aan de Steegoversloot, Grote Markt. En neemt het college nieuwe technieken mee die onderwater parkeren mogelijk maken? En nogmaals, jammer dit te lezen in de beantwoording van de technische vragen, wegen beperken, inknippen of zelfs tunnels afsluiten. Dat is geen verleiden, maar dat is bewust hinderen. En voorzitter, u hoort het al, we zijn in Dordt en daar vertellen we elkaar graag waar dingen gewoon beter moeten. En zo wordt het ook een flinke kluif om onze stad in de toekomst schoon en veilig te houden. De aanpak van Dordt-West is positief, maar vergeten we de rest niet? Onze Dordtse wijken vergrijzen. Kijk ook eens naar Stadspolders en Dubbeldam, Sterrenburg.
Minder dan één op de vier inwoners maakt nog deel uit van een werkende middengroep. En in Dordt-Oost maken inwoners zich zorgen om de verloedering, overlast en verkeersveiligheid. We horen dit ook als we daar wekelijks de deuren langs gaan. Worden deze drie zorgen ook meegenomen in de gebiedsgerichte uitvoeringsprogramma's? En wat gaan we doen met die doorstroommakelaar? We zien dat daar nog niets op is gebeurd bij deze motie. Wat gaat daarop gebeuren? En we lezen voor het eerst in een begroting over de voorbereiding op de invoer van diftar. Het betalen per zak. We weten dat in de vorige periode een planning is afgesproken met een uitvoeringsprogramma. En we maken ons al jaren grote zorgen dat door de invoering hiervan meer afval op straat komt te liggen, terwijl onze boa’s daar al de handen aan vol hebben. Mevrouw Van Engelen: Voorzitter. De voorzitter: Gaat uw gang, mevrouw Van Engelen. Mevrouw Van Engelen: Dank u wel, voorzitter. Met het laatste deel van die zin wil ik toch graag een vraag stellen aan de VVD. Want in 2021 is het Grondstoffenplan vastgesteld door deze raad, tot 2030. Daar is toen een amendement ingediend om diftar eruit te halen. De VVD heeft destijds tegengestemd. Het voordeel is natuurlijk van diftar dat je de kosten van het afval in de handen van de inwoner zelf legt. En die kosten kunnen laag blijven.
Door diftar af te schaffen, verhogen we juist weer die afvalstoffenheffing voor alle Dordtenaren. Waar de VVD het net had over lastenverlichting, willen ze hem hier verzwaren, in de hoop dat het effect heeft tegen de afvaldumping. En dan vraag ik me eigenlijk af, wat is er bij de VVD gebeurd dat ze nu wel tegen de diftar zijn en heel makkelijk de link hebben gelegd met de afvaldumping? En waarom moet dat dan volgens de VVD nu hier bij de begroting en nemen we niet eventjes de ruimte om goed te kijken, waar komt die afvaldumping vandaan? Gaan we er echt op achteruit met diftar? Of is het juist lastenverlichtend voor de meeste Dordtenaren? En daar laat ik het even bij, voorzitter. Dank u wel. De voorzitter: De heer Den Heijer.
83
De heer Den Heijer: Mevrouw Van Engelen heeft een aantal vragen aan mij gesteld, die ook in mijn amendement beantwoord worden. Daar zou ik ook graag naar verwijzen. Dat moment komt er. Dat is juist waar wij in het amendement om vragen. En de aanleiding is dat tussentijds, tot 4,5 jaar geleden, inderdaad dit besluit is genomen, de wereld niet stil heeft gestaan. En het is niet de VVD die verzonnen heeft dat mensen afval op straat gaan gooien. Het is niet de VVD die verzonnen heeft dat in andere steden, waar per zak betaald moet worden of per kilo betaald moet worden, dat de afvalproblematiek toe is genomen. En het lijkt ons verstandig dat je eerst dat eens goed in kaart brengt. En bezint eer je begint. We sluiten niet uit dat je daarmee alsnog overgaat tot de invoer van diftar, maar het lijkt me alleszins redelijk dat we dat eerst laten bepalen met een voorstel waarin in ieder geval dit soort risico's in kaart worden gebracht, nog los van de andere risico's die hieraan kleven. Mevrouw Van Engelen: Voorzitter, een kleine vervolgvraag, als het mag? Want de heer Den Heijer bevestigt eigenlijk wat ik net ook zei van, laten we het dan breed bekijken en goed aanpakken. Nu is het plan van de VVD om halsoverkop met een amendement via de begroting het grondstoffenbeleid, wat eindelijk bijna tot ze eind lopen... We zijn nu bij de laatste stap.
We zien in de evaluaties dat het positief heeft uitgepakt. Om nu via dit amendement het volledig om zeep te helpen. Terwijl in Q4, dat is straks of daar zitten we nu al zo’n beetje in, gaan we dat als raad weer allemaal bespreken. Kunnen we daar weer keuzes in maken. En dan kunnen we keuzes maken met elkaar als raad vanuit dezelfde technische kennis. De kennis waar de VVD om vraagt, is de vorige keer ook al gedeeld bij het opstellen van het Grondstoffenplan. En toen is de VVD op deze keuze gekomen. Ik zou de VVD voorstellen, loop dat traject nog een keer. Er staat een agenderingsverzoek voor een technische sessie over afvaldumping, maar ook over de manier waarop we inzamelen. En diftar hoort daar ook bij. En in Q4 gaan we het ook politiek met elkaar bespreken. Nogmaals de vraag, waarom nu? De voorzitter: De heer Den Heijer. De heer Den Heijer: Voorzitter, staat u mij toe, ook dat heb ik zojuist gezegd. Omdat het voor de eerste keer de invoer en de voorbereiding daarvan ook in de begroting vermeld staat als zodanig. Dat is die afgelopen 4,5 jaar niet gebeurd. En het is ook maar net hoe je hiernaar kijkt. Je kunt inderdaad door een keukenrol kijken of hij tussentijdse pilots geslaagd zijn. Als je inderdaad kijkt naar de kosten die HVC maakt bij de verwerking van het afval, dan kun je daar misschien een vink achter zetten.