2.1 2023.09.19 Notulen Gemeenteraad Dordrecht - concept.pdf

Nou en dat is ook iets wat je niet wil want je wil met een overzichtelijke groep mensen die voldoende vertegenwoordigend zijn met elkaar om de tafel. De voorzitter: Oké, mevrouw Koene. Mevrouw Van Engelen: Voorzitter, ik heb nog een … De voorzitter: Ja, maar ja, ik heb nu mevrouw Koene het woord gegeven. Mevrouw Van Engelen: Dan mag zij eerst. Mevrouw Koene: Kijk, dank u wel voorzitter. Voorzitter, er komt steeds meer tekst en het gaat ook steeds meer lijken op alles wat er in de commissie, tenminste een heleboel wat er in de commissie voorbij is gekomen. Mag ik aan de wethouder vragen wat hij vindt van de samenvatting dat wij hier plannen maken voor de stad, dat het Binnenstadsbedrijf één van de partijen is naast bewoners, cultuur enzovoort die daar aan die plannen gaan werken en dat dat het eigenlijk is? De heer Merx: Is dat een hele mooie samenvatting. De voorzitter: Dank. Dan kom ik bij de heer Portier en dan bij mevrouw Van Engelen. De heer Portier: Voorzitter, even een vraagje hoe de wethouder de rol van het bewonersplatform binnenstad ziet, want dat is ook een van de problemen met het amendement van GroenLinks waar ze het hebben over een vertegenwoordigend orgaan. Het bewonersplafonds ziet zich uitdrukkelijk niet als vertegenwoordiger van de bewoners in de binnenstad maar uitsluitend als een groep bewoners die betrokken is bij de binnenstad.

Dus zij kunnen niet voor alle binnenstadsbewoners spreken. Of ziet u dat anders?

60

De heer Merx: Nee, ik denk dat u daar gelijk heeft maar daarvoor zit u hier. U spreekt namens alle bewoners van de stad dus de belangrijke grote besluiten, de kaders enzovoort, enzovoort, enzovoort, die bepaald worden en die bepalend zijn voor de binnenstad en voor de rest van de stad, ja, dat doet u. En dat doet niet het Binnenstadsbedrijf. De voorzitter: Oké, dan mevrouw Van Engelen. Mevrouw Van Engelen: Dank u wel voorzitter. Ik heb eigenlijk een tweetal vragen die ik wel graag apart wil stellen. Want ik hoorde net opeens een overlap in definities die eerst verschilden nog tussen mij en het college. Ik begreep namelijk uit de woordvoering van de wethouder dat hij onder het woord relevant verstaat hij de belangen die raken aan de inwoners. Dat is voor de wethouder relevantie, klopt dat? De heer Merx: Ja, in deze context waarin het is opgeschreven wel ja. Mevrouw Van Engelen: Dank u wel. En dan is de tweede vraag: het voorstel van een keer per jaar samenkomen om dat, of met de genodigden, om dat jarenplan door te nemen, dat is dus boven op de uitnodiging wanneer relevant. De heer Merx: Ja, zoals het opgeschreven staat is wanneer relevant worden deze partijen betrokken. Dat kan bij wijze van spreken, maar ik verwacht het niet, elke week zijn en in ieder geval één keer per jaar.

En dan gaan we met elkaar, althans gaat de wethouder en het bestuur met deze vertegenwoordigers het meerjarenplan en het jaarplan doornemen om te kijken: wat zijn de momenten waarop jullie in ieder geval betrokken moeten worden? De voorzitter: Goed. Wethouder, bent u al klaar met uw betoog? De heer Merx: Ik was al lang klaar. De voorzitter: De heer Katif nog even. De heer Katif: Voorzitter, een brandende … Ja, interruptie. Betekent namelijk na dat jaar waar u een evaluatie hebt gehad dat eigenlijk de raad ook, ja, u hebt over raad in positie, dat u gewoon in ieder geval de evaluatie deze kant op doet, dat we weten: goh, wat heeft het dan wel of niet opgeleverd in die zin? En gezien de VVD Dordrecht hier altijd staat voor efficiency en effectiviteit denk ik, nou, dat zou wel heel belangrijk zijn om dat gewoon te weten. Wij investeren 214.000 euro, voor uit mijn hoofd, maal drie, dat is toch een redelijk bedrag boven de half miljoen. Nou, het zou heel prettig zijn om te weten: goh, wat is er daarmee gedaan? En ik snap heus wel dat het in de jaarrekening terugkomt en dat snap ik allemaal wel maar gewoon woordelijk, dat zou ik graag willen weten. De voorzitter: De wethouder staat hier namens het college, zeg ik nog eventjes. De heer Merx: Ja, ik wou net zeggen, stelt u deze vraag aan mij of aan de VVD-fractie?

61

De heer Katif: Excuses, nee nee nee, dat zei ik niet. Nee, ik appelleer aan de VVD, maar ik stel de vraag namelijk aan het college. De heer Merx: En uw vraag is: wordt er geëvalueerd? Ja. En u krijgt ook het meerjarenplan zoals u dat onlangs ook al of een poosje geleden ook al heeft gehad. Dus dan heeft u ook de gelegenheid om daar zelf op te reageren. De voorzitter: Oké, dan hebben we denk ik de termijn van het college gehad. Kijk ik even rond. Maar kunt u gaan zitten wethouder, dank u wel. Kijk ik even rond of er nog behoefte is aan een tweede termijn. Volgens mij is er heel veel gewisseld, ook in de commissie en nu ook vandaag weer. Als dat niet het geval is, dan denk ik dat we over kunnen gaan tot stemming. Mevrouw Van Engelen. Mevrouw Van Engelen: Ja voorzitter, dank u wel. Na de termijn van de wethouder heb ik de toezegging gehoord dat de uitnodiging op basis van relevantie blijft staan en daaraan toegevoegd wordt dat er sowieso een keer per jaar een moment georganiseerd wordt om bewoners en andere belanghebbenden op de hoogte te houden en bij het Binnenstadsbedrijf te betrekken. Dat geeft voor ons genoeg dekking en daar komt ook nog eens het voordeel bij dat bewoners wel eens goede ideeën kunnen hebben en die kunnen op zo'n moment ook nog ingebracht en gehoord worden. Dus op basis daarvan kunnen wij ons amendement intrekken. De voorzitter: Oké, dank u wel.

Dan is het enige wat ons nog resteert om te stemmen over agendapunt 40 zelf, het oprichten van de stichting Binnenstadsbedrijf. Zijn daar nog korte stemverklaringen? Gaat uw gang, de heer Katif. De heer Katif: Ja voorzitter, dank u wel. Namens Beter Voor Dordt, voor de bewoners mogelijke relevante onderwerpen moeten openbaar terug te vinden zijn. En mensen moeten niet afhankelijk zijn van een uitnodiging wanneer het relevant is. Quote. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Andere stemverklaringen nog? De heer Portier. De heer Portier: Ja voorzitter, wij blijven van mening dat dit een ondemocratisch construct is. Ik hoorde spreken over besluiten van het Binnenstadsbedrijf. Ja, dat toont al aan dat bewoners zeg maar het nakijken hebben en andere belanghebbenden bij de binnenstad. Het blijft gewoon een democratisch gat en vandaar onze tegenstem. De voorzitter: Mijnheer Den Heijer. De heer Den Heijer: Nou, ik hoop dat we toch met een duidelijke slotsom eindigen. Het enige wat van ik vanuit mijn fractie nog opmerk en ook richting het college graag mee wil geven is dat ook als we om tafel gaan met vertegenwoordiging namens de bewoners dat het ook demografische samenstelling van die vertegenwoordigingen dan ook gewaarborgd wordt. Dus dat zouden we dan ook graag mee willen geven gezien de balans dan ook van de discussie. De voorzitter: Mevrouw Schnabel.

62

Mevrouw Schnabel: Dank. Wij zijn blij met de toezeggingen van de wethouder. De voorzitter: En u bent dus voor, dat maak ik daarop uit. Mevrouw Schnabel: Ja, excuus. Wij zijn inderdaad voor het intrekken. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Stolk. Mevrouw Stolk: Voorzitter, wij hebben al aangegeven dat we tegen dit voorstel zijn en we sluiten ons ook aan bij de stemverklaring van de heer Portier. De voorzitter: Anderen nog? Nee, dan gaan we stemmen. Als u voor het voorstel bent, dus het voorstel zelf, oprichten stichting Binnenstadsbedrijf plus. Als u daartegen bent min. Voorstel is aangenomen, 31 stemmen voor, zeven stemmen tegen. Tegen waren de fracties Partij voor de Dieren, SP en VSP en de overige fracties voor. En daarmee is het voorstel aangenomen. Ik stel voor dat we voor een paar minuutjes de vergadering schorsen. Dan krijgen we de wisseling van de kinderburgemeester. Om zes uur schorsen we dan voor de dinerpauze en om acht uur gaan we door met agendapunt 41. Gaan om half zes verder met deze vergadering tot zes uur. 6. Afscheid kinderburgemeester Lynn Loopik De voorzitter: Dames en heren, gaat u weer zitten alstublieft. De vergadering is heropend. We zijn aangekomen bij een bijzonder moment.

We hebben sinds ruim vier jaar hebben we een kinderburgemeester in Dordrecht en dat betekent dat we vandaag ook weer, aan het begin van het nieuwe schooljaar zeg ik dan maar even, de wisseling van de wacht hebben. En we gaan afscheid nemen van onze vorige kinderburgemeester die het afgelopen jaar heeft gedaan, Lynn Loopik. Zij staat al klaar en ik wil je heel graag naar voren vragen Lynn omdat ik je dan even kan toespreken. Je komt een heel stuk, kom maar hier voor staan als je wil, Lynn. Komt een heel stuk zelfverzekerder binnen dan vorig jaar toen je hier binnenliep. Ja, de vierde kinderburgemeester van Dordrecht. Vorig jaar stond je hier ook. Op dinsdag 13 september 2022, Lynn, ben jij geïnstalleerd als kinderburgemeester. En je had een hartstikke leuk filmpje ingezonden waarbij je liet zien heel graag kinderburgemeester te willen worden. En de jury, waaronder de griffier en ik en ook jouw voorganger, Jacob, vonden het eigenlijk meteen heel duidelijk dat jij dat moest zijn. Ja, door het fenomeen kinderburgemeester in het leven te roepen, willen we de kinderen in Dordrecht een beetje meer betrekken bij wat er allemaal speelt in de stad en ook in de Dordtse politiek. En Lynn, jij hebt dat het afgelopen jaar gedaan en dat heb je geweldig gedaan.

Het is ook mooi om te zien, volgens mij zit er ook een fanschare van de nieuwe kinderburgemeester maar er zit ook een grote fanschare van je ouders en allerlei ooms en tantes en opa's en oma's meegekomen en ook vriendjes en vriendinnetjes, dus hartstikke goed om dat te zien. En dat betekent ook wel volgens mij dat je het heel goed hebt gedaan. Ik heb je zelf ook echt zien groeien in je rol en het ging heel snel heel vloeiend en het enthousiasme en dat is natuurlijk waar het ook heel erg om gaat, dat spatte ervan af. Het spreken voor een grote groep mensen of voor een camera, dat ging je meteen eigenlijk goed af en je weet ook jouw mening heel goed te verwoorden. En ik hoop ook dat je er op welke wijze dan ook mee doorgaat want je hebt er echt talent voor.

63

En we hebben samen ook mooie of leuke, soms heel leuke dingen meegemaakt, zoals de ontvangst van Sinterklaas, volgens mij vond je dat zelf ook een van de hoogtepunten. En de sleuteloverdracht aan prins Krabbejanus de 36e. Ja, het is wat. En je mocht aanwezig zijn bij de bijeenkomst van kinderburgemeesters van de provincie Zuid-Holland en je hebt ook meegewerkt aan het kinderprovincieakkoord, wat zelfs landelijk nieuws werd en op nationale televisie te zien was. We trokken samen op tijdens Koningsdag en je ging 's avonds ook mee met jouw ouders en broertje op onze boot om het prachtige vuurwerk te bekijken. En op 4 mei, tijdens dodenherdenking, heb je een krans gelegd samen met plaatsvervangend voorzitter van de raad. En tijdens de avondvierdaagse zwaaiden we samen naar de kinderen en moedigden ze aan vanaf het bordes op het stadhuis. En samen met wethouder sport, Marc Merx, opende je de Nationale Buitenspeeldagen en had je ook samen met hem een rol bij de World Cup Shorttrack. Maar je opende ook samen met wethouder Heijkoop de expositie ik hoor erBIJ in de Kunstkerk, expositie van de Dordtse kunstenaar Wouter Sieuwerts. En ik ben bij jou in de klas geweest, samen met de toenmalige chauffeur ‘…’ en dat vonden we heel erg leuk. En zelfs afgelopen zondag had je nog een rol bij de aftrap van het Luuk Sportief Festijn in de sportboulevard.

En omdat je zo ontzettend betrokken bent bij de sport bent geweest het afgelopen jaar in Dordrecht maar ook omdat wethouder Merx, dit mag ik toch wel zeggen, wethouder Merx, een beetje persoonlijk fan van jou is geworden, dat ben ik trouwens ook maar wethouder Merx ook, ben je gevraagd om het komend jaar sportambassadeur te zijn van Dordrecht voor de jeugd. En dat is denk ik een heel mooi eervol iets en dat betekent ook dat jij kan doorgaan eigenlijk met waar je mee bezig bent geweest. Beste Lynn, ik weet dat je het ontzettend leuk vond en dat je het eigenlijk het liefst tot in de lengte der jaren kinderburgemeester zou willen blijven, maar vandaag draag je het stokje over want er is altijd een tijd van komen en van gaan en ook jij moet door. En iemand anders moet ook de kans krijgen om kinderburgemeester te zijn en weet dat wij in ieder geval heel erg van jou jaar als vierde kinderburgemeester van Dordrecht hebben genoten. En dat geldt denk ik ook voor Fleur uit mijn kabinet met wie je veel hebt samengewerkt. Dank je wel voor alles, heel veel succes op school, heel veel succes als sportambassadeur en mocht je ooit echt burgemeester willen worden dan weet je me te vinden. We hebben voor jou een paar mooie cadeaus, een trofee, een VVVbon, een fotolijst en een bos bloemen, dus je gaat niet met lege handen naar huis.

En de raadsleden gaan hun handen ook gebruiken want die gaan jou een heel groot applaus geven.

7. Installatie kinderburgemeester Keyshia Andrea De voorzitter: Gaat Fleur ook weer even die cadeautjes van jou een beetje meer, gaat jou daarvan verlossen want jij moet straks iets doen en dat is namelijk het overhandigen, het overdragen van de ambtsketen van de kinderburgemeester aan de volgende kinderburgemeester. En dat is, dames en heren, Keyshia Andrea. En daar komt ze. Ja en we dachten natuurlijk bij Lynn ligt de lat ongelooflijk hoog en dat was ook zo en toen kwam het filmpje van Keyshia en toen dachten we dit jaar, dit moet haar worden. Wat een enthousiasme, dames en heren. Keyshia is gekozen als nieuwe kinderburgemeester van Dordrecht. En dat weten we al een tijdje, maar nu is het moment dat het echt gaat beginnen. Je solliciteerde door een filmpje op te sturen waarin je aangaf waarom juist jij

64

kinderburgemeester wilde worden. Je stelde je eerst heel spontaan voor, je filmde op een paar plekken in Dordrecht, in jouw Dordrecht, heb je ook nog benadrukt en gaf aan hoe belangrijk het is dat ieder kind zich speciaal, bijzonder en gezien zou moeten voelen. Je zit zelf op het bijzonder onderwijs, maar eigenlijk gun je ieder kind bijzonder onderwijs, dat is wel heel mooi verwoord. En je hebt natuurlijk heel duidelijk in je film de boodschap opgenomen: iedereen hoort erbij. En wat voor opleiding of afkomst iemand ook heeft, iedereen is bijzonder. En daarom hebben we ook unaniem voor jou gekozen want dat is de boodschap die jij uitstraalt. De jury, bestaande uit Lynn en de griffier Anneloes Wepster en ik waren meteen enthousiast. Hoewel er veel concurrentie was dit jaar van andere kinderen die ook mooie filmpjes hebben ingestuurd, hebben we unaniem voor jou gekozen. Ik heb je toen gebeld om het goede nieuws te brengen en je gooide meteen de hoorn weer op de haak. Heb ik echt nog nooit meegemaakt. Met de burgemeester, ja doei. Zo ging het ongeveer. Maar toen ik je later terugbelde wist je wel dat ik het was omdat jouw moeder jou even had voorbereid en op het moment dat je hoorde dat jij de nieuwe kinderburgemeester was, werd je even heel erg stil. Je kon het niet geloven, maar je vond het geweldig.

Keyshia, je hebt er een tijdje op moeten wachten, maar nu is het zover en ik ga over tot het officiële gedeelte. En dan ga ik dus aan alle raadsleden vragen of zij kunnen instemmen met het installeren van Keyshia Andrea als nieuwe kinderburgemeester. En als u voor bent, dan mag u uw hand in de lucht steken. Kijk, dat is zo mooi, die kinderburgemeesters weten de raad altijd unaniem bij elkaar te krijgen. De raad is unaniem voor dus ik zou je heel graag willen installeren als nieuwe kinderburgemeester van Dordrecht. En dan gaat Lynn jou de ambtsketen overhandigen. En dan ben je voor een jaar kinderburgemeester van Dordrecht en dan krijg je ook nog een groot applaus van onze gemeenteraad. Je weet misschien al dat je de keten nooit zomaar mag omdoen, net als ik draag je die keten bij bijzondere gelegenheden. En bij die keten hoort ook een doosje waar je de keten in kunt bewaren of in meenemen naar een van je openbare optredens. En Keyshia, vanaf nu ben je de vijfde kinderburgemeester van Dordrecht. Jij krijgt van mij ook een mooie bos bloemen en daarna gaan we even samen met Lynn een rondje langs alle raadsleden, zodat je ze even de hand kunt schudden. En dan wil ik meteen ook daarna de vergadering schorsen en dan zien we elkaar om acht uur weer terug. Nog een keer een groot applaus voor Lynn en eentje voor Keyshia.

41.Vaststellen Uitvoeringsprogramma Fiets 2023-2026 - Raadsvoorstel De voorzitter: Geachte leden van de raad, welkom terug, goed u bijna allemaal weer te zien. De vergadering is heropend en we zijn aangekomen bij agendapunt 41, het vaststellen van het uitvoeringsprogramma fiets 2023 2026. Maar voordat we dat doen begreep ik dat de Fractie van Waardhuizen iets wil zeggen over een van de twee ingediende moties vreemd. De heer Stam, gaat uw gang. De heer Stam: Ja, dank u wel voorzitter. Wij hebben in het begin van de vergadering motie vreemd ingediend met betrekking tot HVC. In overleg met de griffie zijn er wat juridische onduidelijkheden waarom we deze motie nu van de agenda weer willen halen en we eerst in overleg willen treden met de wethouder. Dus dat gaan we binnenkort doen.

65

De voorzitter: Dat betreft dus motie M2 en die trekt u voor nu in ieder geval in. Waarvan akte. Dan gaan we toch echt naar agendapunt 41, de vaststelling van het uitvoeringsprogramma fiets 2023 2026. Hierover heeft u in de commissie beeldvormend gesproken op de Dordtse Dinsdag van 29 augustus en oordeelsvormend op 12 september. Er is een aantal moties en amendementen aangekondigd en besloten is het onderwerp dan ook ter bespreking te agenderen en afgesproken is om alleen te spreken met een spreektijd van twee minuten per fractie over die moties en amendementen. Ter informatie zijn de stukken met betrekking tot het initiatiefvoorstel fijn fietsen in Dordrecht van de fractie CDA en de raadsinformatiebrief over wensen en bedenkingen op het initiatiefvoorstel toegevoegd als bijlagen. En over deze stukken wordt vandaag voor de duidelijkheid geen besluit genomen. Omdat we alleen spreken over moties en amendementen wil ik de indieners eerst graag kort het woord geven om deze toe te lichten. Ik heb in totaal volgens mij drie amendementen en vier moties gezien, ik geloof dat die primair afkomstig zijn, mede ingediend door andere fracties, maar primair van CDA, Partij voor de Dieren en Op Ons Eiland. Dus ik wou het CDA als eerste de gelegenheid geven om hun amendementen en moties in te dienen. Gaat uw gang, de heer Klerk. De heer Klerk: Dank u wel voorzitter.

Ja, voor ons ligt het uitvoeringsprogramma fiets 2023 2026 en tegelijkertijd met deze behandeling ligt ook, nou, in deze zelfde periode is ons initiatiefvoorstel ingediend. En omdat dat, ja, het niet heel waar… of tenminste ja, het is altijd waardevol om over fietsen te spreken, maar dat het ons goed lijkt om die stukken in elkaar te vervlechten en dus samen te bespreken, ja, hebben we besloten om via amendementen en moties proberen toch ook dingen vanuit het fietsinitiatief in het uitvoeringsprogramma te vervlechten. Allereerst is het amendement, dat gaat over meer prioriteit voor fietsradialen en verkeersonveilige situaties. Dat is een amendement, dat is eigenlijk, dat ziet vooral op het projectvoorstel fietspad Amstelwijck station Zuid. Daar werden onze ogen geopend, want zelfs het CDA leek wel een beetje ziende blind, dankzij collega Pieter Groenewege van de Partij voor de Dieren in de commissievergadering. Wij zijn van mening dat er een goede ontsluiting is van Amstelwijck, dat er een goed fietspad ligt ten oosten van de N3 en dat daarom dat stuk wat minder prioriteit heeft en dat we die gelden liever voor andere projecten op de reservelijst uitgeven. Hetzelfde geldt voor projectvoorstel Twintighoevenweg om op andere punten de hoofdfietsroutes aan te pakken. De heer De Feijter: Voorzitter? De voorzitter: Gaat uw gang.

De heer De Feijter: De heer Klerk zei zojuist dat we het geld wat we dan niet gebruiken voor het fietspad Amstelwijck station Zuid dan in andere projecten kunnen stoppen. Is de heer Klerk ervan op de hoogte dat er met deze fietsroute ook een subsidie is gemoeid en dat daarom het bedrag niet zomaar makkelijk naar andere fietsroutes kan gaan? De voorzitter: Ik stel voor dat voordat we nu een debat beginnen dat u echt even alleen eerst de moties en amendementen indient, daarna is er alle ruimte voor het debat. Dus deze vraag nog even bewaren of het antwoord daarop in elk geval. Gaat uw gang.

66

De heer Klerk: Dank u wel voorzitter. Nou, dit was tot zover eigenlijk de korte toelichting op het amendement, wat mede ingediend wordt dus door Partij voor de Dieren, GroenLinks Dordrecht, Forum voor Democratie, Fractie van Leeuwen en DENK Dordrecht. Dan nog een motie die heet eenvoudig van wijk naar wijk. Die ziet vooral op, ja, op het gebruik van het principe van zelf verklarende wegen, in jargon self explaining roads genoemd. En deze moeten ervoor zorgdragen dat de hoofdfietsroutes duidelijk zijn, dat het voor fietsers duidelijk is dat zij op een hoofdfietsroute rijden en hoe ze zich van A naar B, van wijk naar wijk en naar de binnenstad kunnen bewegen binnen dus, op die hoofdfietsroutes. Deze wordt mede ingediend door GroenLinks, Fractie van Leeuwen, Forum voor Democratie en DENK Dordrecht. En we hebben nog een motie, die komt voort, dat is de laatste, die heet fijn fietsen Dordrecht, oor voor de Dordtenaar. Die motie roept op om bijlage B van het initiatiefvoorstel, ja, eigenlijk niet verloren te laten gaan omdat het input is geweest die door de inwoners van Dordrecht is aangeleverd en daarom ook zorgvuldig behandeld moet worden. En daarom vragen we het college om bij een volgend fietsuitvoeringsplan in de overwegingen ook de input van de inwoners van Dordrecht weer mee te nemen. Dank u wel. De voorzitter: En die wordt ingediend namens? De heer Klerk: Excuses.

Die worden ingediend ook mede namens GroenLinks Dordrecht, Fractie van Leeuwen, Fractie van Waardhuizen, Forum voor Democratie, Op Ons Eiland en DENK Dordrecht. De voorzitter: En dank, waarbij Op Ons Eiland wordt geschrapt want die is er niet. Maar goed, dat is dan even zo. Even kijken, dan ga ik naar de Partij voor de Dieren. De heer Groenewege: Dank u wel voorzitter. Het CDA heeft geïnspireerd op onze bijdrage in de commissie een amendement ingediend over het noordelijke deel van de fietsroute Amstelwijck station Dordrecht Zuid. En de Partij voor de Dieren dient dat mede in, zoals zojuist is toegelicht. Zelf hebben we een amendement over het zuidelijke deel van deze nieuwe fietsroute, ten zuiden van de Zuidendijk. Dat is nu nog maar een stippellijntje op de kaart maar dat wordt als het aan het college ligt een fietspad dat met kettingzagen en als asfaltmachines dwars door een bos heen moet worden aangelegd, waarmee fietsers uiteindelijk 33 seconden sneller bij station Dordrecht Zuid zijn. In tijden van opwarming vindt de Partij voor de Dieren het onverkoopbaar om voor 33 seconden tijdwinst een van de weinige binnenstedelijke bosjes die Dordrecht nog over heeft toe te takelen.

En is het, voorzitter, ook niet een beetje krom om zo'n stippellijn te tekenen dwars door iemands achtertuin, iemand die daar geen weet van heeft? Vandaar ons amendement: kap bos Zuidendijk Smitsweg niet, dat we samen met Op Ons Eiland indienen als de heer Gündogdu er nog verschijnt. De voorzitter: Alleen dus denk ik want hij is er niet. De heer Groenewege: Prima. We hebben ook een motie op dit onderwerp, voorzitter. In het coalitieakkoord hebben de coalitiepartijen beloofd met plannen te komen die de stad groener maken. Dordrecht verder asfalteren is natuurlijk het tegenovergestelde, ook al doe je dat voor fietsers. De stad warmt hierdoor verder op en wordt hier minder leefbaar van. Er blijft minder ruimte over voor de andere dieren waar we deze stad mee delen. En

67

het minste wat je dan kan doen is dat nieuwe asfalt compenseren met ontstening en vergroening elders in de stad, zeker als je als collegepartijen de kiezer voorhoudt dat je de stad groener achterlaat dan je hem in handen kreeg. Vandaar de motie van de Partij voor de Dieren genaamd compenseer verstening met vergroening, die we alleen indienen. Ik had ook nog een andere motie rondgestuurd, maar die hou ik even achter de hand. Dank u wel. De voorzitter: Dank. Dus de laatste motie die u indient dat is die motie fietsroute alleen zonder bomenkap. Klopt dat? De heer Groenewege: Nee, dat is de motie compenseer verstening met vergroening. De voorzitter: Oké en die zonder bomenkap die laat u nog even zitten. De heer Groenewege: Ja. De voorzitter: Ja, helder. Dan hebben we het bij dit onderdeel dus over twee amendementen en drie moties in totaal. Die worden nu in het systeem gezet. En ik geef ze graag in bespreking, als eerste de VVD-fractie. De heer Kuhlmann, gaat uw gang. De heer Kuhlmann: Ja, dank u voorzitter. Wanneer we naar deze moties en amendementen kijken, naar het uitvoeringsprogramma, dan is van belang dat de Dordtse VVD wil investeren in het verbeteren van de bereikbaarheid voor alle weggebruikers en dus nadrukkelijk ook voor fietsers.

We willen dat het veilig en comfortabel fietsen is in onze stad en maatregelen zoals de aanleg van nieuwe vrij liggende fietspaden staan al lang op onze verlanglijst en we zijn blij dat het college, ons college, hiermee voortvarend aan de slag gaat.

Het uitvoeringsprogramma bevat een aantal grote wegwerkzaamheden en we zijn dan ook blij met de toezegging van de wethouder in de commissie om daarbij pragmatisch te kijken naar kansen om werk met werk te maken en bijvoorbeeld extra parkeerplaatsen aan te leggen in buurten met een hoge parkeerdruk wanneer de kans zich voordoet. Dan even inzoomen op een specifiek aantal moties en amendementen. Het amendement om het nieuwe fietspad tussen Amstelwijck en station Zuid te schrappen vinden we een heel slecht idee. Het is niet alleen een fietspad wat een goede en noodzakelijke stap is voor de fietsbereikbaarheid van Crabbehof, Wielwijk, Dordtse Hout en Amstelwijck, maar het is ook een essentieel onderdeel van de bereikbaarheid van die laatste wijk die we aan het creëren zijn op het moment. Toen we daar die plannen voor maakten hebben we ook wel enigszins tegen de zin van de VVD is er heel beperkt omgegaan met het aantal autoparkeerplaatsen. Maar goed, daar stond dan tegenover dat je die wijk goed kan bereiken met de fiets. En ja, ik kan er niets anders van maken, op het moment dat we nu zeggen: ja, we schrappen dat, dan tonen we ons een hele onbetrouwbare overheid.

En ik kan er meteen ook bijzeggen: als dit amendement, ik hoop dat natuurlijk niet maar als dat zou worden aangenomen dan betekent ook dat de VVD zich even goed moet beraden wat we dan doen met überhaupt dit uitvoeringsprogramma, of we dat dan nog wel zouden kunnen steunen. Tot zover.

68

De voorzitter: Dank u wel. Misschien goed om even de, voor alle helderheid, de nummers van de amendementen en de moties ook even te vermelden. Het eerste amendement is A4, dat is door onder andere het CDA ingediend, fijn fietsen in Dordrecht, meer prioriteit voor fietsradialen en verkeersonveilige situaties. Dat is dus A4. Dan A5, dat is van de Partij voor de Dieren: kap bos Zuidendijk Smitsweg niet. Dan hebben we motie M7 onder andere vanuit CDA, fijn fietsen in Dordrecht eenvoudig van wijk naar wijk. Motie M8 ook van CDA en anderen, fijn fietsen in Dordrecht oor voor de Dordtenaar. En M9, dat is die van de Partij voor de Dieren, compenseer verstening met vergroening. Dat zijn de ingediende moties en amendementen. Dan hebben we de VVD gehad, ga ik naar GroenLinks. Wie mag ik het woord geven? Mijnheer Van der Meer, gaat u gang. De heer Van der Meer: Dank u wel voorzitter. Klimaat, gezondheid en leefbaarheid in een zich verdichtende stad vragen om een radicale omslag in mobiliteit. Het uitvoeringsprogramma fiets geeft daarvoor aan de T van het STOMP principe voortvarend vorm en daar zijn wij heel blij om. Twee elementen vragen bij het stimuleren van fietsen denken wij bijzondere aandacht, namelijk ten eerste dat de fietsverbindingen inderdaad doorgaande herkenbare verbindingen zijn, letterlijk en figuurlijk zonder al te veel hobbels.

Daar heeft het CDA mede namens ons een motie over ingediend en er zijn nog wel de nodige knelpunten in het netwerk op te lossen wat dat betreft. Twee, de veiligheid. Bij het aanpakken van verkeersonveilige situaties en bij werkzaamheden die om andere redenen plaatsvinden moeten ook nieuwe en nieuw gemelde onveilige situaties, met name ook voor fietsers, worden opgelost. Ook daarover is een motie mede namens ons ingediend. Ten slotte, de keuze van de nu of eventueel later aan te pakken projecten. We hebben om te beginnen grote twijfels bij de urgentie van de Twintighoevenweg en ook vragen bij het beoogde fietspad van Amstelwijck naar station Zuid omdat we denken dat over dat laatste nadere bezinning nodig is. Het gaat daarbij om drie elementen die met elkaar in balans moeten worden gebracht: groen, bereikbaarheid via het STOMP principe en participatie van de bewoners. We hebben de indruk met het CDA, waar we samen een amendement mee indienen, dat deze afweging nog niet helemaal volledig is gemaakt en suggereren daarom om dit even in de wacht te zetten, ons daar nader over te beraden en als daar aanleiding toe is een ander project ter volmaking van het netwerk gestalte te geven. Ik maak een laatste opmerking, voorzitter, over de compensatiemotie van de Partij van de Dieren.

Die suggereert een beetje dat het aanleggen van fietspad per saldo in minder groen in Dordrecht zou leiden. Dit college heeft echter een ambitieus programma voor vergroening, de blauwgroene visie, wijkvergroening, ook stimuleren van vergroening in particuliere tuinen. En daarmee vertrouw ik erop dat ook zonder deze motie de vergroening in onze stad gewoon toeneemt. Dank u wel. De voorzitter: Dank u zeer. Dan ga ik naar de fractie Beter Voor Dordt, de heer Schalken. De heer Schalken-Den Hartog: Ja voorzitter, dank u wel. Ja, ik zal me ook beperken tot een korte reactie zo op wat is ingediend, waarbij ik van een aantal moties en amendementen ook eerst graag nog een reactie krijg vanuit het college. De heer Van der Meer van GroenLinks gaf net al aan de Twintighoevenweg. Wij zijn ervan uitgegaan dat met het opstellen van het uitvoeringsprogramma ook is gekeken op welke manier je met werk, werk maakt. En naar ons idee is de Twintighoevenweg erin gekomen omdat daar waarschijnlijk toch al uit werkzaamheden uitgevoerd moeten worden. Maar als dat

69

anders is dan horen we dat graag van het college, want dat zou eventueel wel een reden zijn om een andere afweging te maken. De motie van het compenseren asfalt van de Partij voor de Dieren die vinden wij op zich wel sympathiek. De heer Van der Meer geeft aan dat er een ambitieus plan ligt vanuit het college om sowieso die vergroening te doen maar het kan geen kwaad lijkt ons om ook echt te laten zien aan de stad dat waar je extra, waar je groen weghaalt dat je dat ook weer compenseert en dan wat Beter Voor Dordt betreft ook nog het liefst in dezelfde omgeving. Dat zou wat ons betreft misschien nog een mooie toevoeging zijn want als je dat ergens gaat compenseren waar het niet ten goede komt aan de buurt waar, ja, minder groen is, dan heb je nog niet bereikt wat je graag wil. Ja en voor de rest ook met betrekking tot de ingediende moties van het CDA wachten we nog even ook de reactie af van het college. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar de VSP-fractie, mevrouw Stolk. Mevrouw Stolk: Ja voorzitter, dank. Ook vanuit de VSP kunnen wij in grote lijnen aansluiten bij de woorden van de heer Kuhlmann. Een ambitie naar groeien naar 140.000 inwoners, dat heb je te maken met klimaat, met lucht en ook met gezondheid. En dat vraagt ook naar een ander mobiliteitsplan met als inzet, zoals het college dus ook voorstelt, het STOMP principe.

De VSP kan zich gedeeltelijk vinden in het STOMP principe, maar er moet vanuit ons wel een balans zijn en dan kijken we ook even naar de VVD, dat de auto daarbij, dat we die niet helemaal uit ons straatbeeld kunnen wegdenken. En dan denk ik ook maar even aan de mensen die niet in onze samenleving meekunnen, hetzij met een fiets of wandelend. Maar buiten dat willen wij de ijzeren koe niet uit ons straatbeeld voorlopig. En de fiets krijgt door het STOMP principe natuurlijk een belangrijke plaats, met als hoogwaardig een fietsnetwerk. Dan over de goede en veilige verbindingen naar de stad en stations realiseren. Nou ja, daar kunnen wij natuurlijk achterstaan. De fietsenstallingen zijn belangrijk en de VSP wil dan ook dat het college zich hard maakt voor meer fietsenstallingen. Een opmerking ook vanuit de VSP, als we spreken over de fietsers maar ook de ouderen of mensen die op een e-bike zitten of een e-fiets, hoe je het ook noemen wil, of een scootmobiel of andere vervoersmiddelen, daar zal rekening mee gehouden moeten worden. En ook de weersomstandigheden spelen daar natuurlijk bij mee. Dus het betekent ook dat er goed openbaar vervoer in onze stad moet zijn, dat onze binnenstad of onze wijken goed bereikbaar blijven zolang er nog geen andere middelen zijn om daar te komen.

Dan hebben wij als laatste een aantal opmerkingen in de projecten voor na 2026 en dan ga ik afronden, voorzitter, want ik zie het lichtje al knipperen. Daar staat de Crayensteynstraat en de fietstunnel bij de Transvaalstraat. Deze fietstunnel moet aangepast worden en niet pas na 2026. Evenals fietsovergangen bij de Provincialeweg Tuinwereld. Ook bij beide locaties gebeuren regelmatig ernstige ongelukken. Een nieuwe hotspot is de fietsovergang ook aan het begin, is ook al genoemd, aan de Wieldrechtse Zeedijk, de geplande locatie voor het azc. Daar gebeuren ook ernstige ongevallen, mogelijk ook met dodelijke afloop en ik zeg altijd: ieder ongeval is er één te veel. En over de moties en amendementen willen we eerst even de reactie uit het college afwachten. De voorzitter: Dank. Er was nog een interruptie van de heer Kuhlmann, gaat uw gang.

70

De heer Kuhlmann: Ja, werden even aangesproken, dus vandaar dat ik even de gelegenheid neem. Hele goede woorden hebben we gehoord van de VSP op een aantal onderdelen en voor wat betreft, ja, dat je, dat het én én is: en goed OV en goed kunnen fietsen en goede bereikbaarheid met de auto en fijn kunnen lopen, en en en. Ik denk dat we daar elkaar helemaal vinden. Dank u wel. Mevrouw Stolk: Dank. De voorzitter: Goed, dan gaan we door. Ga ik naar de fractie ChristenUnie/SGP. Gaat uw gang, de heer De Feijter. De heer De Feijter: Dank u wel voorzitter. Ja, er is de afgelopen jaren al een hoop gebeurd voor fietsers in Dordrecht, maar het is wel duidelijk aan de hoeveelheid uitvoeringsprogramma’s die we hebben gehad de afgelopen jaren dat we aan het werk moeten blijven om fietsveiligheid en fietscomfort te blijven borgen. Ten aanzien van fietspad Amstelwijck station Zuid sluit ik me volledig aan bij de woorden van de heer Kuhlmann. Ik denk dat, nou ja, de denkomslag waar de CDA-fractie het geregeld over heeft dat het uitvoeren van deze maatregel juist precies die denkomslag is, zeker vooruitkijkend naar de spoorzone ambities die we hebben en de regionale functie van het fietspad. En daarnaast wat de heer Kuhlmann ook al benoemde, Amstelwijck is autoluw ontworpen, dat willen we graag zo houden en daarom moeten we het ook aantrekkelijk houden op die manier door goede fietsinfrastructuur.

Dan wat betreft de compensatie voor verstening met vergroening kan ik me vinden in de woorden van de heer Van der Meer van fractie GroenLinks. Ik denk niet dat dit college alleen in het buitengebied wil vergroenen, dit college wil ook juist het binnenstedelijk gebied vergroenen. Uiteraard vinden we het wel een sympathieke gedachte om het vierkante meter voor vierkante meter te compenseren, maar ik kan me ook goed voorstellen dat dit niet altijd mogelijk is in een binnenstedelijke omgeving. Dus daarom wachten we hierop graag de reactie van de wethouder af. En dat was hem. De voorzitter: Dank u zeer. Dan gaan we naar de CDA-fractie. Oh, een interruptie. De heer Groenewege, gaat uw gang. De heer Groenewege: Ja, ik mis een reflectie van ChristenUnie/SGP op de afweging tussen fietskilometers aanleggen met asfalt en het groen. En dan met name op dat stukje wat de Partij voor de Dieren heeft aangekaart, dat driehoekje, dat bosje tussen de Zuidendijk en de Smitsweg, wat 33 seconden tijdwinst oplevert als je dat asfalteert. Ik ben benieuwd hoe de ChristenUnie/SGP er tegenaan kijkt. De heer De Feijter: Ja voorzitter, ten eerste dit amendement gaat over een stukje wat op dit moment geen concreet projectvoorstel is dus er is eigenlijk geen plan op dit moment om er iets aan te doen.

Het is meer een missing link in het netwerk, dus ik denk dat we het beste te zijner tijd erover kunnen gaan hebben als dat voorstel voorligt om hier wat aan te gaan doen. Daarnaast denk ik of, nou ja, is ook met dit stuk een subsidie gemoeid. We hebben het hier over Amstelwijck die we gewoon goed moeten kunnen ontsluiten met de fiets, daarnaast vanuit Brabant ook goed bereikbaar blijven en dan is zo’n knik in de weg minder logisch. Daarnaast wil ik ook de heer Groenewege nog even

71

op wijzen dat een automobilist gemiddeld, of ja, voor een automobilist heb je gemiddeld 102 bomen om te compenseren. Als we nou gewoon de goede fietspaden vijftig automobilisten uit de auto kunnen trekken, dan is mij dat een paar bomen wel waard. De voorzitter: De heer Groenewege. De heer Groenewege: Voorzitter, een bizarre afweging van de ChristenUnie/SGP. Ik snap niet dat de ChristenUnie/SGP niet nu al de keuze durft te maken om te zeggen: we zeggen nee tegen dit voorstel. Kennelijk vindt de ChristenUnie/SGP dat het college aan de slag moet met het uitwerken van een voorstel voor een asfaltpad door dit bos en daarna gaan we wel eens kijken of al die tijd en moeite terecht was geweest. Dat is toch een rare volgorde? Als we nu al als raad kunnen zeggen: we willen dat bos gewoon intact houden, we willen daar geen asfalt, dan kunnen we het college toch die moeite besparen, nu vandaag? De heer De Feijter: Zeker, dat is een mogelijkheid. Met alle informatie die ik op dit moment heb zou ik die afweging dan zelf dus anders maken aangezien ik denk dat het belangrijk is dat we, nou, wat ik dus eigenlijk precies net zei, dat we Amstelwijck goed blijven ontsluiten voor fietsers. En daarnaast, nou ja, de regionale functie die het fietspad ook heeft, dan is het toch gek om opeens zo'n gekke knik erin te hebben.

Tegelijkertijd, ja, vind ik het net zo goed als de Partij voor de Dieren ook zonde als daar groen voor opgeofferd moet worden. Ik weet momenteel niet of dat het geval is en hoeveel dat dan zou moeten zijn, maar omdat dit geen concreet projectvoorstel is wat nu voorligt, lijkt het me dat we daar te zijner tijd in de commissie dan beter over kunnen doorpraten. De voorzitter: Dank. Dan gaan we naar de CDA-fractie. Mijnheer Klerk, gaat uw gang. De heer Klerk: Dank u wel voorzitter. Voorzitter, voor ons ligt het uitvoeringsprogramma fiets 2023 2026, een programma dat stevige verbeteringen bevat voor de fietsers in Dordrecht. Onze fractie kan zich hier op hoofdlijnen ook in vinden. In het voorjaar diende het CDA het initiatiefvoorstel fijn fietsen in Dordrecht in. Het is goed om deze stukken integraal te bekijken en waar mogelijk in elkaar te vlechten. Daardoor kwamen wij samen met andere fracties tot de amendementen en moties die ik zojuist heb aangekondigd en ingediend. Het amendement ziet op het naar de reservelijst, dus niet het schrappen, maar het naar de reservelijst verplaatsen van het fietspad van Amstelwijck naar het station Dordrecht Zuid. Omdat er een goed fietspad aan de oostzijde van de N3 ligt en de reistijd zeer beperkt wordt verkort, minder dan een minuut begreep ik van een collega, heeft dit deel voor nu minder prioriteit.

In tegenstelling tot wat de VVD zegt is de ontsluiting van Amstelwijck dan ook prima. Temeer omdat het ongetwijfeld gepaard gaat met bomenkap en nog belangrijker: er is ook geen participatie geweest met de bewoners van de woningen langs het woonwagenkamp aan de Vorrinklaan en de buitenring van de Piersonstraat, die het groen gemarginaliseerd gaan zien worden, straatverlichting in de woonkamer krijgen en een, zegt men, drukke fietsroute direct voor de achterdeur krijgt. Over uitvoering moet wat onze fractie betreft pas besloten worden nadat de zienswijzen uit de participatie mee afgewogen kunnen worden. Met het vrijgekomen budget van dit project en het project aan de Twintighoevenweg, dat ook minder prioriteit heeft omdat we inzetten op het volmaken

72

van de hoofdfietsroutes, kunnen andere projecten van de reservelijst worden uitgevoerd die die hoofdfietsroutes afmaken en een goede verbinding naar de fietsenstalling aan de Achterom bewerkstelligen. De motie veilig van wijk naar wijk roept het college op om waar mogelijk gebruik te maken van zelf verklarende wegen, waardoor het aan de inrichting en de kleur van de wegen duidelijk wordt dat de fietser op de hoofdfietsroute tussen de wijk en de binnenstad rijdt en dit zorgt voor zelfverzekerd fietsers en dus voor veiliger rijgedrag. Ten slotte is het CDA Dordrecht heel dankbaar voor de input die het van de inwoners van Dordrecht heeft ontvangen op de advertenties die we hebben geplaatst. Het is belangrijk dat deze aangedragen zorgen door inwoners niet in de vergetelheid raakt maar bij een volgend uitvoeringsprogramma fiets weer wordt meegenomen in de afwegingen. Dank u wel. De voorzitter: Dank. De heer Kuhlmann: Voorzitter? De voorzitter: De heer Kuhlmann, gaat uw gang.

De heer Kuhlmann: Ja, ik ben toch nog benieuwd, voorzitter, als ik zo de heer Klerk hoor. Eerder ook heeft het CDA heel veel woorden, groot pakt uit met rondom fietsen en fietsveiligheid maar als er dan zoiets concreets en ongelooflijk logisch als een fietspad naar een station, wat zou je nog meer willen, dan is het antwoord van het CDA: ga maar naar de andere kant van de N3 toe of ga maar fietsen via de route waarbij je geen vrij liggend fietspad hebt, maar gewoon op de weg zit. We hebben allemaal hebben we, u heeft ook bij die vergaderingen gezeten. Sterker nog, u heeft het aan de hele stad gevraagd, al die ik geloof 43 mensen, of wat was het, 34 Dordtenaren die gereageerd hebben, die zeggen natuurlijk: ja, een vrij liggend fietspad, dat is veiliger. Waarom maakt u nu niet die keuze? Het is zo logisch. De heer Klerk: Voorzitter, ik denk, wat ik heb proberen aan te geven is dat wij kijken naar de prioritering en er ligt een heel mooi vrij liggend fietspad aan de andere kant van de N3. Het is wat ons betreft niet logisch of zo dat er een fietspad langs het spoor aan de westkant van de N3 ook komt te liggen. Amstelwijck is goed ontsloten en dat vrij liggend fietspad aan de, of het fietspad aan de oostzijde van de N3 is vrij liggend.

Wat we wel hebben gezegd als suggestie: nou, aan de andere kant van DeetosSnel, daar ligt een groot, nou ja, een vrij brede weg die in de praktijk als fietspad wordt gebruikt, wat officieel een voetpad is. Nou ja, met de juiste inrichting zou je dat heel goed als, hoe noem je dat, shared space kunnen inzetten om zoals je dan toch snel bij dat station wil zijn en die minuut wil besparen, dan kan dat heel goed op die manier. Dus het heeft met prioritering te maken en ik ben niet tegen dat fietspad en dat is onze hele fractie niet, dus laat ik met meervoud spreken. Maar het gaat mij erom dat, we moeten naar de prioriteiten kijken. En wat ik bijkomstig heel belangrijk vind is dat een dergelijk project zonder participatie met zulke grote gevolgen voor de directe leefomgeving van woningen, ja, dat vinden wij niet netjes. De voorzitter: De heer Kuhlmann.

73

De heer Kuhlmann: Ja, dan vind ik het toch vreemd dat kennelijk de conclusie voor het CDA is dat het wel netjes is om al die nieuwe bewoners in Amstelwijck die rekenen op dat fietspad in de kou te laten zitten. Maar goed, dat is dan zo. De voorzitter: Oké. Dan gaan we naar de Partij van de Arbeid. Mevrouw Schnabel, gaat uw gang. Mevrouw Schnabel: Dank u wel voorzitter. Deze zomer stond de wereld letterlijk in brand als resultaat van globale opwarming door CO2, dat werd voor een groot deel veroorzaakt door autoverkeer. Dat probleem wordt op termijn bestreden door elektrisch rijden, maar het volgende probleem dient zich aan en dat is fijnstof en gifstoffen die vrijkomen door bandenslijtage. We kunnen daarom niet anders dan instemmen met maatregelen die het fietsgebruik bevorderen en dus met het voorliggende uitvoeringsplan. De verbetering van het fietspadennetwerk verloopt vinden wij nu, of tot nu toe zeer traag.

Op dit moment of nu wordt er voor belangrijke knelpunten alleen een budget voorgesteld om die knelpunten en de mogelijke oplossingen te bestuderen en er wordt geen geld gereserveerd om deze knelpunten ook echt op te lossen. Kortom, de voorgestelde maatregelen, daar kun je niet tegen zijn maar wij vinden dat het gewoon veel te langzaam gaat. En dan wat betreft de moties en amendementen. Amendement A4, meer prioriteit voor de fietsradialen, deze motie steunen we. We vinden het inderdaad belangrijk dat prioriteit gegeven wordt aan de hoofdfietsroutes. M8, motie oor voor de Dordtenaar, deze steunen we ook. Even kijken en dan wat we voor nu kunnen zeggen, amendement A5, dus kap bos Zuidendijk Smitsweg niet. Voor nu zeggen we dat we deze niet steunen omdat we van mening zijn dat als je fietspaden wilt, dat je niet alle bomen kunt sparen. Maar we wachten daar nog even het antwoord ook van de wethouder op. En M9, compenseer verstening met vergroening en motie fietsroute alleen zonder bomenkap steunen we voor dit moment ook niet. We kunnen niet bij voorbaat aangeven dat we elk stukje groen zullen kunnen compenseren of iedere boom behouden maar daar wachten we ook nog even reactie van de wethouder af. De voorzitter: Dank u zeer. Ga ik naar de Partij voor de Dieren, de heer Groenewege. De heer Groenewege: Dank u wel voorzitter.

De Partij voor de Dieren is zonder meer voorstander van het stimuleren van de fiets als duurzaam alternatief voor de auto. Een plan vol maatregelen die de stad aantrekkelijker maakt voor fietsers klinkt de Partij voor de Dieren dan ook als muziek in de oren. Tegelijkertijd weet u dat wij ook het Dordtse groen zeer waarderen en de plakken asfalt die het college voor fietsers door de stad wil trekken botsen daar nogal eens mee. Daarom voorzitter, kijkt de Partij voor de Dieren met een kritische blik naar de nieuwe fietsroutes die het college door de stad wil leggen. En zoals u inmiddels weet valt ons kritisch oog met name op de route Amstelwijck station Dordrecht Zuid. Over het noordelijke deel van deze route heeft het CDA een amendement ingediend en over het zuidelijke deel hebben wij dat gedaan. Maar zelfs daarmee zijn we nog niet helemaal gerustgesteld. De wethouder heeft namelijk gezegd: voor deze route lijkt het niet nodig te zijn bomen te kappen. Daarmee laat de wethouder de deur naar de schuur met kettingzagen op een kier staan. Wij roepen de wethouder op

74

om deze deur dicht te gooien en toe te zeggen dat er voor deze fietsroute geen enkele boom wordt gekapt. Dank u wel. De voorzitter: Dank u zeer. We gaan naar DENK, de heer Safranti. De heer Safranti: Dank je wel voorzitter. Voorzitter, wat betreft dit onderwerp kan ik kort over zijn, want wij zijn mede-indieners van een aantal moties. Wat betreft de andere moties wacht ik even de reactie van de wethouder af. De voorzitter: Dank u wel. Ik ga naar mevrouw Koene, Gewoon Dordt. Mevrouw Koene: Nou voorzitter, dank. Ik zat eigenlijk nog een beetje te filosoferen wat ik met die moties en zo moest, dat weet ik nog niet, ben ik nog niet uit. Maar het uitvoeringsprogramma dat lijkt ons prima om het fietsgebruik te vergroten. Wel met inachtneming van dat ook andere vervoersmiddelen nog steeds ruimte krijgen en dat een aantal maatregelen wordt voorgesteld dat, waarvan wij denken dat dat binnen dit programma leidt tot praktische oplossingen. En zoals bijvoorbeeld dat er werk gemaakt wordt met werk. Dat is het eigenlijk voor nu. Ik luister nog even over de moties. De voorzitter: Dank u wel. Ga ik naar de SP, de heer Portier. De heer Portier: Voorzitter, ik ben vanochtend maar weer eens even op de fiets gestapt om te kijken waar het allemaal over gaat vandaag en ik kan zeggen: de Twintighoevenweg fietst al prima.

Er kunnen misschien wat bordjes bij, maar ik steun de motie die zegt: daar hoeven we niet zo heel veel aan te doen. Ik ben ook even gefietst van station Zuid richting Amstelwijck. Dat gaat ook prima, ook over de bestaande route. Wat dat betreft steun ik ook de motie van de Partij voor de Dieren. Ik heb wel iets, van het laatste stukje van de Zuidendijk naar station Zuid, dat zou je gewoon strak langs het spoor aan kunnen leggen want eigenlijk hoef je niks te kappen of weg te halen, alleen maar een stukje rood asfalt neer te leggen om dat te realiseren. En het zou fijn zijn als dat stukje rode asfalt dan weer gecompenseerd wordt. Dus wat dat betreft steun ik ook de motie om asfalt te compenseren met groen. En daar wou ik het even bij laten, dank u wel. De voorzitter: Kijk, dat is nog eens invulling geven aan je volksvertegenwoordigerschap, u bent gewoon gaan fietsen, complimenten. Dan gaan we naar mevrouw Pichel, Forum voor Democratie. Mevrouw Pichel: Jeetje, dat is wat sneller dan verwacht. Ja, om te beginnen staan wij positief tegenover het uitvoeringsprogramma, dat in zijn totaliteit. En het idee van het CDA om het initiatiefvoorstel deels samen te voegen met dit programma, dat gaan we dus meer dan ondersteunen, we tekenen het mee net zoals de twee andere moties.

Het amendement van Partij voor de Dieren, we kunnen hem volgen en we horen graag ook de reactie van de wethouder wat de afweging is en, nou ja, waarom dus het fietspad zo zou moeten lopen en er dus bomen voor gesneuveld moet worden. En als dat niet nodig is dan, ja, dan gaan we daar graag in mee. Motie M9 zullen we dan niet steunen en dat heeft er meer mee te maken dat, ja, we wonen in een stedelijk gebied en, ja, waar het soms nodig is om de, in een stedelijk gebied is het soms nodig om de verstedelijking de

75

verstedelijking te laten zijn. Dus het lijkt me moeilijk haalbaar. Ja, de andere motie die niet is ingediend, daar voelden we iets meer voor, maar dat is ‘…’ De voorzitter: Daar hoeven we het ook niet over te hebben. Dank u wel. Dan gaan we naar de Fractie van Waardhuizen, mevrouw Van Waardhuizen. Mevrouw Van Waardhuizen: Dank voorzitter. Het uitvoeringsprogramma fiets 2023 2026 biedt wat Fractie van Waardhuizen betreft goede uitgangspunten om het fietsen in Dordrecht veiliger, comfortabeler en aantrekkelijker te maken. Tegelijkertijd sluiten we aan bij de woorden van de VSP met betrekking tot het STOMP principe. En waar we nu praten over de T uit dit principe snappen we ook dat er een aantal moties en amendementen worden ingediend. Daarover het volgende, te beginnen met het amendement en de moties van het CDA. A4, de strekking van het amendement onderschrijven we en zullen we dit amendement steunen. M7, wat Fractie van Waardhuizen betreft is het concept zelf verklarende wegen een goed alternatief voor verbetering van herkenbaarheid en bewegwijzering van fietsroutes en draagt dit concept er in onze optiek toe bij dat de inrichting van de weg ervoor zorgt dat de weggebruiker meer geneigd is zich aan de verkeersregels te houden. Ook deze motie zullen we dus steunen.

Verder zijn we van mening dat het belangrijk is om de input vanuit de inwoners mee te nemen en dienen we een motie M8 mee in. Ten aanzien van het amendement Partij voor de Dieren A5, daar wachten we graag even de reactie van de wethouder af en ten aanzien van motie M9, compenseer de verstening met vergroening, wat ons betreft is dat reeds afdoende geborgd in het huidige gemeentebeleid, namelijk dat er voor elke gekapte boom een nieuwe teruggeplaatst wordt. Dank u wel. De voorzitter: Ik zie een interruptie van de heer Groenewege. Gaat uw gang. De heer Groenewege: Ja, Fractie van Waardhuizen doet hetzelfde als Forum voor Democratie: weigert zelf de afweging te maken of die 33 seconden tijdwinst opweegt tegen het asfalteren van een bos maar legt die afweging bij het college neer. Nou zijn wij hier als raad degenen die de politieke keuzes moeten maken. Heeft Fractie van Waardhuizen zelf geen politieke ideeën over die afweging en de wenselijkheid van 33 seconden tijdwinst ten opzichte van het asfalteren van een bos? Mevrouw Van Waardhuizen: Ja voorzitter, als ik mijn afweging aan de 33 seconden in het mensenleven moet gaan hangen, ja, daar ga ik me dan verder ook even niet over uitlaten op dit moment. Dank u wel. De voorzitter: Dank. Dan gaan we naar … Mevrouw Pichel.

Mevrouw Pichel: Mag ik een reactie geven aangezien Forum werd genoemd? De voorzitter: Nou, u werd genoemd dus vooruit maar, ja. Mevrouw Pichel: Dank u wel voor de vraag aan de heer Groenewege. Ja, wat ik daarover wil zeggen is dat zeker die 33 seconden echt wel wat waard is om daar wat anders voor te doen. En onze overweging is om toch ook even de reactie van de wethouder te vragen

76

om te kijken welke afwegingen er nog meer zijn gemaakt om vervolgens een weloverwogen keuze te maken om wel of niet voor het amendement te stemmen of tegen. De voorzitter: Dank, dan gaan we tot slot … De heer Kuhlmann: Voorzitter. De voorzitter: De heer Kuhlmann, we gaan niet tot slot naar de heer Kuhlmann maar we gaan wel nu naar de heer Kuhlmann. Gaat uw gang. De heer Kuhlmann: Ja, nog even richting de Fractie van Waardhuizen, mevrouw Van Waardhuizen. Als ik het goed begrijp steunt u het idee om het fietspad van Amstelwijck naar station Zuid te schrappen. En dan ben ik toch benieuwd: ziet u niet die tegenstrijdigheid erin? Want aan de ene kant roept de motie op tot het volmaken van het netwerk, dat is precies ook de categorie die de Fietsersbond toewijst aan dit traject. Terwijl aan de andere kant het amendement juist vraagt om, nou ja, het fietspad te schrappen. Ja, hoe ziet u dat? Mevrouw Van Waardhuizen: Ja voorzitter, dank. Volgens mij, de woorden die de heer Kuhlmann uitspreekt als zijnde schrappen, volgens mij suggereert het amendement iets anders, is dat er een herprioritering plaatsvindt en dat op die manier zeg maar de afweging anders gemaakt wordt en voorgesteld wordt. En die heroverweging, herprioritering die onderschrijven wij.

De heer Kuhlmann: Ja, dan tot slot, dat herprioriteren dat klinkt dan misschien heel zacht maar de werkelijkheid is natuurlijk dat we een beperkt budget hebben voor fietsinfrastructuur, dat als hij nu geschrapt wordt dat dat betekent dat het niet voor 2026 lukt om dat aan te leggen en waarschijnlijk nog veel later. Dus ja, het is, u zegt herprioritering maar is niet alsof we dan volgende week hem alsnog kunnen gaan uitleggen, nee, aanleggen. Het is zo dat hij dan in feite wordt geschrapt. Mevrouw Van Waardhuizen: Ja voorzitter, volgens mij heb ik over het woord schrappen net gezegd wat ik wou zeggen. In die zin is de metropool Rome ook niet in één dag gebouwd en hetzelfde geldt voor onze stad Dordrecht. Dus ik verwacht ook niet dat het fietsnetwerk met deze uitvoeringsprogramma ook klaar zal zijn. En daar wou ik het even bij laten. De voorzitter: Dank. Dan ga ik nu tot slot naar de Fractie van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Ja, dank u wel voorzitter. Naast het gebruik van de auto is het jezelf efficiënt en veilig kunnen verplaatsen met de fiets belangrijk in Dordrecht. Het uitvoeringsprogramma zet voornamelijk in op een betere infrastructuur en daarnaast zijn er ideeën over het oplossen van knelpunten. Wel hebben we een aantal aanvullende ideeën en daarom dienen wij de moties en amendementen die het CDA heeft opgesteld mede in.

Het voorstel van het college om het fietspad Amstelwijck station Zuid aan te leggen, vinden we nogal ongelukkig. Het fietspad komt direct achter de achtertuinen van de huizen daar en dit is voor de bewoners natuurlijk zeer onprettig om nog maar te zwijgen van de onveilige situaties die ontstaan met wegrennende kinderen vanuit die

77

achtertuinen. Ik steun daarom dit amendement dat hierover gaat. Ook vinden wij het belangrijk dat de verkeersonveilige situaties benoemd in het initiatiefvoorstel worden meegenomen in het beleid. Die knelpunten zijn namelijk geformuleerd door de inwoners. Vandaar dat we ook deze motie steunen en zelfs mede indienen. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dan hebben we daarmee de eerste termijn van de raad gehad. Gaan we naar het college om zich uit te laten over hetgeen gezegd is en vooral over de amendementen en moties. Wethouder Van der Linden. De heer Van der Linden: Nou, dank u wel voorzitter. Er liggen een paar moties en amendementen voor met best wel soms vergaande consequenties en daar gaan we het nu over hebben. Maar allereerst mijn dank voor de hele vruchtbare en goede commissievergaderingen die we over dit mooie thema hebben gehad, waarin ook breed werd uitgesproken dat het heel goed is om het fietsnetwerk te voltooien, aan de radialen te werken, daarbij gebruik te maken van het STOMP principe. Al die termen zijn natuurlijk over de tafel gegaan en dat is ook wat we beogen. We kunnen een fietsuitvoeringsplan maken met 87 dingetjes en andere hoekjes in de stad die we gaan beetpakken, want overal is wel iets te doen.

Maar we hebben gedacht: we gaan vanuit het netwerk denken en die radialen die moeten op orde komen want dan pas kun je zeggen dat je een stap verder maakt. Vanuit dat licht ga ik nu de amendementen en de moties door en dan begin ik met amendement vier. En daar schrok ik een beetje van toen ik het zag. Uiteindelijk zal de soep niet zo heet worden gegeten als hij is opgediend, maar misschien ook wel, ik hoop het niet. Het amendement ziet erop dat we een link niet gaan aanleggen waarbij we de wijk Amstelwijck, die nu gebouwd wordt en waarbij we eigenlijk vanaf het nulpunt, toen er nog niks was zijn gaan denken vanuit wat we toen nog niet eens STOMP noemen, maar nu wel, ja, daarbij hoort ook goede ontsluiting op alle manieren. OV hoort daarbij, stappen, trappen, enzovoorts, trappen echt vorm kunnen geven. Dat doen we met een fietspad over een route die eigenlijk al voor een deel aangelegd is, waar we dus ook geen bomen voor hoeven te kappen. We moeten natuurlijk wel even kijken: is er misschien nog iets te snoeien. Maar ik heb de heer Groenewege twee keer het woord kettingzagen horen gebruiken, als ik dat morgen aan mijn thuis, hoe heet dat ding, keukentafel zeg, dan zeggen ze: pap, nooit aan een kettingzaag zitten, dat moet je gewoon niet doen. Nou, dat ga ik ook niet doen, veel te onveilig. Kettingzaag gaat niet uit de schuur. Gaan we niet doen want dat is niet nodig.

Er ligt al een route. Moeten wel goed bekijken, want het is nu een calamiteitenroute waar ook heus wel, heus niet veel gebruik van wordt gemaakt en dus best wat begroeiing is. We hoeven er geen bomen voor te kappen. De heer Groenewege: Voorzitter. De voorzitter: Ja, de heer Groenewege. De heer Groenewege: Kunnen we dit noteren als toezegging? Zegt de wethouder toe dat er geen enkele boom wordt gekapt voor deze route Amstelwijck station Dordrecht Zuid? De heer Van der Linden: Ik zeg toe dat we geen enkele boom gaan kappen bij de flukse aanleg van dit stuk van ons fietsnetwerk. Dat is namelijk helemaal niet nodig. Twee seconden stilte, geen boom kappen, ja? Het amendement gaat verder over, ja, waarom is het van belang? Omdat we die wijkontsluiting willen regelen vanaf het begin. En

78

waarom vinden we het van belang, omdat we al die radialen willen goedmaken. En natuurlijk, je kun het op bijna elke plek in Dordt kun je van A naar B. Soms gaat dat heel soepel, soms gaat dat heel goed omdat je al heel lang hier woont, maar er zijn allerlei plekken waarin je een barrière door moet, bijvoorbeeld de N3 of de spoorweg, de plek een beetje donker is, het asfalt echt versleten, de route niet helemaal duidelijk leesbaar. Dat gaan we doen met deze radialen. En daarom is ook aan de westkant van het, of daarmee is ook aan deze kant een verbinding nodig en die willen we aanleggen. Die staat al tien jaar in de plannen, is ook ruimtelijk voorzien, kunnen we gewoon uitvoeren. Willen we ook uitvoeren omdat we ook de mogelijkheid hebben deze voor ongeveer de helft te financieren vanuit een subsidie. Dat traject loopt, daar wordt hard aan gewerkt. Als we nu dingen op een reservelijst gaan zetten weten we één ding zeker, subsidie vervalt. We kunnen natuurlijk altijd over twee jaar weer eens een keer zeggen, o ja, toch een goed idee maar dat is echt te laat voor de subsidie. Het is natuurlijk niet de reden om zo'n ding aan te willen leggen want we willen die radiale beter maken, maar dat is wel een effect.