2023-130654 Jaarrekening 2022 Gemeente Dongen





Stichting SamenDongen

Begin 2022 hebben lokale toeristische ondernemers uit Dongen de handen in één geslagen om een collectief op te richten om gerichter de toeristische markt te bedienen. Wij verwachten dat dit collectief in de loop van 2023 komt met een (stappen)plan hoe zij dit zien in de toekomst met daarbij een begroting voor een startkapitaal.

Hebben de beleidsrisico’s onze doelstellingen in de weg gestaan?  Impact coronacrisis: Het verenigingsleven en onze maatschappelijke partners kampen nog met de effecten van de coronacrisis. De energiecrisis (als gevolg van de oorlog in Oekraïne) en de hoge inflatie zorgen voor nieuwe uitdagingen. Dit heeft samen met de opvang van Oekraïense vluchtelingen extra inzet gevraagd. Andere zaken zijn daardoor vertraagd.  Bouwkostenontwikkelingen: De verwachte bouwkostenstijgingen voor de aanleg van het tweede kunstgrasveld bij VV Dongen en de renovatie van de atletiekbaan bij Atledo hebben zich niet voorgedaan. De aanbestedingen en realisatie zijn binnen het beschikbaar gestelde budget gerealiseerd.  Vertraging Cammeleur 3.0: De uitwerking van het Cammeleurconcept heeft inderdaad meer tijd gevraagd. De raad is hierover periodiek geïnformeerd. Wat heeft anders uitgepakt? Het onderzoek naar gelijke rechten en plichten van de buitensportverenigingen is niet opgestart. Dit heeft te maken met prioritering van werkzaamheden als gevolg van extra taken in het kader van de coronacrisis en de daarop volgende energiecrisis. Hieraan was geen specifiek budget gekoppeld in de begroting.  De Cammeleurpartners werken nog niet volgens nieuwe afspraken. In het laatste kwartaal is overeenstemming bereikt over de verdere uitwerking van het Cammeleurconcept 3.0.



26

Beleidsindicatoren 120 Leven Percentage “lid van een vereniging”1

Percentage volwassenen dat veel sociale samenhang in de buurt ervaart (sociale cohesie)1 Percentage inwoners dat “voldoet aan de Nederlandse norm gezond bewegen”1

Percentage niet-sporters

Bezoekers De Cammeleur

Monumenten / IB-objecten

Als aandeel van de leeftijdsgroep 2018 2019 4-11 jaar 12-18 jaar 77% 19-64 jaar 65+ Als aandeel van de leeftijdsgroep 2018 2019 19-64 jaar 65+ Als aandeel van de leeftijdsgroep 2018 2019 12-18 jaar 26% 19-64 jaar 65+ Percentage dat niet wekelijks sport 2012 19 jaar en 46% ouder Aantal bezoekers van De Cammeleur 2019 2020 240.562 90.6512

2020

2021 81%

53% 65% 2020 16% 22%

2021

2020

2021

49% 40% 2016 45%

2020 44%

2021 56.0332

2022 Afgerond 150.000 Aantal monumenten / identiteitsbepalende objecten (peildatum 1 januari) 2019 2020 20213 2022 115 / 63 117 / 63 122 / 63 122 / 63

Verbonden partijen  Beheersmaatschappij Zwemsport- en recreatieobjecten BV: Stimuleren van breedtesport en beweging voor Dongenaren.

130 Duurzaamheid Strategische doelstellingen Duurzame ontwikkeling houdt in dat de huidige wereldbevolking in haar behoeften voorziet zonder de komende generaties de mogelijkheid te ontnemen om in vergelijkbare mate in hun behoeften te voorzien. De gemeente Dongen is er zich van bewust dat doelen en daarop gerichte handelingen pas duurzaam zijn als deze ecologisch houdbaar zijn, economisch een langetermijnperspectief hebben en rechtvaardige en stabiele sociale verhoudingen opleveren. Dongen denkt en handelt klimaatgericht en is uiterlijk in 2050 klimaatbestendig.

1

Indicatoren zijn afkomstig uit de Gezondheidsmonitor van de GGD. De gezondheidsmonitor bevraagt ieder jaar een andere leeftijdsgroep. Hierdoor zijn niet ieder jaar voor alle leeftijdsgroepen cijfers beschikbaar. 2 Beperkte openstelling door corona. 3 Er zijn geen nieuwe monumenten toegevoegd, maar een administratieve wijziging is doorgevoerd vanaf 2021. Dit komt door het feit dat objecten soms uit meerdere delen bestaat die ieder een eigen monumentenstatus hebben.

27

Wat hebben we bereikt?  De uitvoering van de Regionale Energie en Klimaat Strategie (REKS) is voorbereid.

Wat hebben we daarvoor gedaan?  Het plan van aanpak voor de uitvoering van de REKS is geactualiseerd. Voor de uitwerking van de verschillende vraagstukken is voortgang geboekt. Deze vraagstukken zijn verwoord in het door het college op 14 maart 2022 vastgestelde Plan van Aanpak REKS 2.0. Door middel van een raadsinformatiebrief is ook de gemeenteraad geïnformeerd.  Er zijn de nodige landelijke en regionale uitdagingen, onder andere door een overbelast elektriciteitsnet. In het kader van de REKS wordt gewerkt aan een Regionale Structuur Warmte (RSW) 2.0 en een warmtebronnenanalyse. Hierin doen we regionaal onderzoek naar alternatieve (nieuwe) warmtebronnen en de manier waarop we deze het beste kunnen inzetten als alternatief voor aardgas. De uitkomsten hiervan kunnen we dan weer gebruiken voor de wijk- en buurtuitvoeringsplannen van de Transitievisie warmte (TVW). De uitkomsten worden in 2023 verwacht. Voor de netcongestie/ transportschaarste en opwek/afname van elektriciteit wordt een overzicht gemaakt waar we nu staan. Hierover wordt in 2023 meer duidelijkheid verwacht.  De verscheidenheid aan thema's die worden opgepakt in de regio is groot. Dat betekent dat actief deelnemen en vertegenwoordigd zijn in de diverse project- en werkgroepen van groot belang is. Zowel bestuurlijk als ambtelijk wordt hierin geparticipeerd.

 Aanvankelijk zouden de projecten vanuit de REKS worden opgenomen in een concept plan van aanpak dat definitief zou worden in 2022. Hierin is verandering gekomen nadat gaandeweg het jaar 2022 duidelijk werd dat een nieuw bod in de vorm van een REKS 2.0. een MER-plichtig plan is. Het schrijven van een MER (milieueffectrapportage) is veelomvattend en complex en zou nooit gerealiseerd kunnen worden in 2022. In regionaal verband is toen besloten een voortgangsrapportage te produceren waarin de stand van zaken in relatie tot de beoogde doelen wordt geschetst. De oplevering van die voortgangsrapportage zal voor 1 juli 2023 zijn beslag krijgen. Dat betekent overigens niet dat van het opstellen van een REKS 2.0. wordt afgezien. Hier wordt voor 2024 een herijking verwacht.





We hebben de besluitvorming toetreding tot het Publiek Ontwikkelbedrijf voorbereid.

28

Een belangrijk onderdeel van de uitvoering van de REKS vindt plaats binnen het op te richten Publiek Ontwikkelbedrijf en het Regionaal Klimaatfonds. Het college heeft na consultatie van de gemeenteraad besloten om hierbij aan te sluiten. Het definitieve besluit tot toetreding moet nog worden genomen.



In 2022 hebben we dit besluitvormingsproces voorbereid door middel van een actieve bijdrage aan de regionale expertgroep. In deze expertgroep werden alle bestuurlijke stukken, alsmede de statuten, reglementen en de businesscase voor-besproken. Tevens is in december een raadsinformatieavond georganiseerd.



De uitvoering van de Transitievisie Warmte is opgestart.



In 2022 is een begin gemaakt met het voorbereiden van het procesplan als voorloper de op te stellen Wijk Uitvoeringsplannen (WUP). Daarnaast is op basis van de Transitievisie Warmte een begin gemaakt met het opzetten van een team Duurzaam ’s Gravenmoer. De positieve grondhouding van de Dorpsraad ’s Gravenmoer is zichtbaar aanwezig. Inmiddels zijn we volop bezig met de uitvoering.



We hebben meer klimaat- en waterbewustzijn gecreëerd.



Vanuit de klimaatdialogen met onderwijs- en zorginstellingen, bedrijven en inwoners is naar voren gekomen dat de bewoners van de Capelseweg en Hogekant wateroverlast ervaren. Samen met de bewoners zijn plannen opgesteld en worden momenteel uitgevoerd. Samen met onder andere wijkraad Centrum zijn in 2022 inmiddels 17 geveltuintjes aangelegd.



We hebben uitvoering gegeven aan het Water- en Rioleringsplan.



We hebben in 2022 achter de schermen de voorbereidingen getroffen voor de invoering van een groen/blauwe subsidieregeling die bewoners gaan stimuleren hun woonomgeving klimaatbestendig te maken.



Een gebiedsopgave “Jonge Ontginningen” in de REKS.



In het kader van de (REKS) is aan de hand van en uitvoeringsagenda een projectplan opgesteld en is een afweging gemaakt door prioritering aan te brengen. Eerste project dat wordt uitgevoerd in dit gebied is de waterberging voor de wijk De Biezen.



We hebben samen opgetrokken met de Energiecoöperatie Dongen.



De samenwerking met de energiecoöperatie heeft plaatsgevonden in diverse projecten waaronder de uitvoering van de diverse regelingen zoals de regeling reductie energiegebruik (RRE) en regeling reductie energiegebruik woningen (RREW) en de Transitievisie Warmte (TVW). Verder is er intensief met energiecoöperatie Energie Dongen gesproken over het aangaan van een samenwerkingsovereenkomst. De resultaten daarvan met inachtneming van de door de raad aangenomen moties worden in het eerste half jaar van 2023 verwacht.



29



We hebben samen opgetrokken met Casade.



Ook in 2022 is samengewerkt met woningcorporatie Casade. Zo werd en wordt Casade steeds meer een vaste partner in het proces van de energietransitie. Casade stond ook aan de lat voor de uitvoering van de helft van de RREW-regeling (Regeling Reductie Energiegebruik Woningen). Casade heeft de energieprestatieafspraken met betrekking tot verduurzaming van de woningvoorraad met de gemeente afgestemd. Daarnaast trekken we gezamenlijk op in het klimaatbestendig maken van de woonomgeving en is Casade een partij in de uitvoering van de Transitievisie Warmte (TVW). Daar waar er zich koppelkansen voordoen pakken wij deze gezamenlijk op.



We zijn begonnen met de voorbereidingen op de uitvoering van de compensatieregelingen voor energiearmoede.



Het kabinet heeft een aantal maatregelen genomen om burgers te compenseren in de sterke stijging van de energieprijzen. De “Rijksregeling aanpak energiearmoede” richt zich op het beschikbaar maken van energiebesparende maatregelen voor huishoudens die verkeren in energiearmoede. Hiervoor is in december de beschikking ontvangen van het ministerie van BZK. De uitvoering van deze regeling wordt binnen de regio Hart van Brabant opgepakt. De uitvoering is inmiddels verlengd tot en met 31 december 2024.



Deelname aan de projectgroep Amernet.



We nemen ambtelijk en bestuurlijk deel in de projectgroep Amernet (warmte die vrijkomt bij het opwekken van elektriciteit in de Amercentrale) in onze regio. Hierin wordt onderzocht of het Amernet als regionaal warmtenet duurzaam kan worden ingezet en kan worden uitgebreid naar de gebouwde omgeving in Dongen.



Aanvang onderzoek naar de potentie van de alternatieve warmtebron aquathermie.



Er is opdracht gegeven voor een onderzoek dat zich richt op de kansen voor het gebruik van thermische energie oppervlaktewater (aquathermie) in onze gemeente. Het onderzoek zal zich primair richten op het onderzoeken van de potentie van het Wilhelminakanaal voor de levering van warmte via aquathermie. Daarnaast worden mogelijke andere bronnen verkend. Deze alternatieve warmtebron zou voor Dongen belangrijk kunnen zijn in de warmtetransitie. In het laatste kwartaal van 2022 zijn de eerste voorlopige conclusies van het onderzoek opgeleverd. Door de geopolitieke ontwikkelingen en de daaruit voortvloeiende sterk gestegen energieprijzen, lijkt het erop dat een sluitende businesscase niet tot de mogelijkheden behoort. Definitieve conclusies trekken we in 2023.

30

Hebben de beleidsrisico’s onze doelstellingen in de weg gestaan?  Maatschappelijk draagvlak energietransitie: De urgentie en het draagvlak voor de energietransitie zijn het afgelopen jaar door de energiecrisis fors verhoogd. We blijven hier in investeren via onder meer het energieloket en door inwoners en bedrijven nadrukkelijk te betrekken bij de plannen. Bij het opstellen van de wijkuitvoeringsplannen voor de transitievisiewarmte krijgt de participatie van betrokkenen veel aandacht. Beleidsindicatoren 130 Duurzaamheid Bekende hernieuwbare elektriciteit van zonnestroom in TJ

Aantal kW aan duurzaam opgewekte energie in vorm van opgesteld vermogen van zonnepanelen

Hernieuwbare energie is energie afkomstig uit natuurlijke bronnen. Deze worden constant hernieuwd en zijn daardoor oneindig beschikbaar. Het gaat om energie uit zon, wind, biomassa, bodem, buitenlucht en water. Fossiele energie en kernenergie zijn geen hernieuwbare energie. Deze zijn afkomstig uit eindige bronnen die niet worden aangevuld. Hier wordt de zonnestroom weer gegeven. 2019 2020 2021 2022 20 29 NNB NNB Het opgesteld vermogen van zonnepanelen installaties in kW aan het einde van het referentiejaar. 2019 2020 2021 2022 7.594 10.611 NNB NNB

Wat heeft het gekost?

Taakveld 0.10 2.1 2.5 7.4 8.1 8.2 8.3

Thema 110

Primitieve Begroting 2022

Begroting na wijziging

Rekening

Verschil begroting na wijziging - rekening

Omschrijving Omgeving Mutaties reserves Verkeer en vervoer Openbaar vervoer Milieubeheer Ruimtelijke ordening Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen) Wonen en bouwen

Lasten Baten 2.610 1.428 14 505 28 40 1 529 30 1.433 1.356

Lasten Baten 2.615 1.428 14 504 28 40 1 529 30 1.433 1.356

Lasten Baten 2.528 1.437 5 501 32 40

Lasten Baten Saldo 86 8 95 -9 -9 4 4 8

104

109

471 1.378

11 1.381

1 57 55

-19 24

1 39 80

140

7

-31

7

-24

Baten  





Verrekening met de balans door lagere inkomsten, dit betreft een administratieve verwerking t.b.v. de grondexploitaties. De opbrengst van leges voor omgevingsvergunningen is lager uitgevallen dan bij de begroting is ingeschat, exacte aantallen met bijbehorende opbrengsten zijn moeilijk te ramen. Op startersleningen is conform voorwaarden geen rentevergoeding verschuldigd. Verslaggevingtechnisch zijn we wel gehouden om de rente te boeken. Hiervoor is een reserve gevormd om deze rentederving te compenseren waardoor aan de genoemde voorschriften wordt voldaan. Door tussentijdse aflossing neemt de leningportefeuille af, daarmee ook de (fictieve) renteopbrengst, waardoor een lagere onttrekking aan de reserve nodig was. Daardoor een nadeel ten opzichte van begroot. De aflossing van leningen en daarmee het renteverloop is moeilijk voorspelbaar. Verkoopopbrengsten van diverse percelen grond, per saldo een voordeel. 31

8 voordeel

S/I

-55

I

-19

I

-9

I

91

I

Lasten     

Samenwerking in de regio Hart van Brabant heeft er aan bijgedragen dat de kosten voor de invoering van de Omgevingswet dit jaar lager uitvallen dan vooraf ingeschat. Verrekening met de balans door lagere uitgaven, dit betreft een administratieve verwerking t.b.v. de grondexploitaties. Bij het opmaken van de jaarrekening 2022 is de voorziening startersleningen geactualiseerd, waarbij de (on)inbaarheid van uitstaande leningen opnieuw is beoordeeld. Dit heeft geleid tot een aanvullende dotatie. Kosten voor bestemmingsplannen zijn in 2022 lager uitgevallen als gevolg van minder werkzaamheden. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo. Thema 120

Taakveld Omschrijving Leven 0.10 Mutaties reserves 3.4 Economische promotie 5.1 Sportbeleid en activering 5.2 Sportaccommodaties 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie 5.4 Musea 5.5 Cultureel erfgoed 5.6 Media 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

Primitieve Begroting 2022

Begroting na wijziging

44 12 440 158 51

50 27 440 197 20

 







40

20

55

I

-35

I

24

I

9

I

Lasten Baten Saldo -285 333 47 -9 -42 -252 -15

43 25 439 174

18

23

39

20

1

7 118 161 29

7 1

-2 76 -91 14 7 1

18

41 1

333 voordeel

S/I

99

I

18

I

61

I

100

I

61

I

-6

I

Hogere Rijksbijdrage combinatiefunctionarissen als in eerste instantie werd aangenomen. Op initiatief van Wijkraad De Biezen is een Trim en Trail pad in de wijk aangelegd en in gebruik genomen. Hiervoor is een bijdrage vanuit de wijkraad ontvangen. Jaarlijks wordt middels specifieke uitkering sport een bijdrage ontvangen voor de niet compensabele BTW op sportuitgaven. Voor het jaar 2022 is een voorschot genomen op de te verwachte compensatie voor de gemaakte sportuitgaven. Een dergelijk compensatie wordt pas ultimo boekjaar berekend op basis van werkelijke uitgaven. In lijn met de gemaakte afspraken met exploitatiemaatschappij De Vennen heeft ook in 2022 een kwijtschelding plaatsgevonden van de aflossing en het rentedeel van de openstaande lening. Dit voordeel komt voort uit de inzet van de daarvoor bestemde voorziening. Door te belasten kosten (o.a. energie en telefonie) van de binnensportaccommodaties, kosten die contractueel via de gemeente lopen welke voor de binnensport bestemd zijn, worden jaarlijks ddorbelast aan de binnensportaccommodaties. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.

32

S/I I

Verschil begroting na wijziging – rekening

Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 4.099 814 3.928 705 4.214 1.038 70 128 128 165 13 165 13 173 20 274 52 312 90 354 208 1.799 547 1.520 344 1.772 505 1.157 112 1.179 112 1.193 140

Baten 

Rekening

86 voordeel 33

Lasten 

 

 



De voorgenomen aanpassing van het trapveldje aan de Wagnerstraat heeft, in afwachting van het takendebat over speeltoestellen nog niet plaatsgevonden. Daardoor zijn er geen kostengemaakt. Bij uitvoering van het realiseren van een trapveldje in 2023 zal middels een Berap budget worden gevraagd. Hogere uitgaven combinatiefunctionarissen sport, zorg en cultuur, hier staat een hogere Rijksbijdrage tegenover. Door te belasten kosten (o.a. energie en telefonie) van de binnensportaccommodaties, kosten die contractueel via de gemeente lopen welke voor de binnensport bestemd zijn, worden jaarlijks doorbelast aan de binnensportaccommodaties. In lijn met de gemaakte afspraken met exploitatiemaatschappij De Vennen heeft ook in 2022 kwijtschelding plaatsgevonden van de aflossing en het rentedeel van de openstaande lening. Naar aanleiding van het besluit om in 2025 de financieringsafspraken met het zwembad De Vennen te herijken dient een extra dotatie gedaan te worden in de voorziening die is getroffen ter dekking vande risico-inschatting op de terugbetaling van de lening. De voorziening voorzag de afdekking van het risico tot en met 2024. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo. Thema 130

Taakveld 0.10 7.4

Omschrijving Duurzaamheid Mutaties reserves Milieubeheer

Primitieve Begroting 2022

Begroting na wijziging

Rekening

Lasten Baten 925 55 50 925 5

Lasten Baten 1.152 55 210 50 942 5

Lasten Baten 1.071 57 210 50 861 7

Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.

De gemeentelijke gelden die waren begroot voor de REKS zijn in 2022 niet uitgegeven, regionale fondsen waren toereikend waardoor een extra gemeentelijke bijdrage niet nodig is gebleken. Aan het Energieloket is in 2022 geen bijdrage verleend, er was geen overeenstemming over de dienstverlening en de bijbehorende middelen.

33

-68

I

-61

I

-100

I

-100

I

24

I

Lasten 81

Lasten 

S/I I

Verschil begroting na wijziging - rekening

Baten 

285 nadeel 20

81

Baten Saldo 2 83 2

83

2 voordeel

S/I

2

I

81 voordeel 81

S/I I

2. Dongen Zorgt! In het programma Dongen Zorgt! worden belangrijke delen van het sociaal-maatschappelijk veld met elkaar verbonden. We hebben het over domeinen als onderwijs, gezondheid, Wmo, jeugdhulp en armoede. Onze belangrijkste drijfveer is dat inwoners regie kunnen voeren over hun eigen leven, kijken naar wat die inwoner wel kan en ook zelf kan. We richten ons op de eigen verantwoordelijkheid, al dan niet met ondersteuning. Daarnaast zetten we stevig in op normalisatie en preventie. Dat doen we binnen het onderwijs door het bieden van een passend onderwijsniveau in scholen en de samenwerking te bevorderen van netwerkpartners rondom het kind. Scholen die veilig zijn met een prettig leefklimaat. Ook in de voorschoolse periode zetten we in op vroegtijdige signalering en het bieden van een passend aanbod voor die kinderen (en hun ouders) die iets extra’s nodig hebben. Als het gaat om een inclusieve samenleving zetten we in op het voorkomen van schulden. Als er schulden zijn, dan ondersteunen we met de afbouw van deze problematische schulden. We bevorderen een gezonde samenleving. De partners in het sociaal-maatschappelijk domein werken samen om er voor te zorgen dat vragen en problemen in een zo vroeg mogelijk stadium worden gesignaleerd. En daardoor zo veel mogelijk kunnen worden opgelost door algemeen toegankelijke en laagdrempelige voorzieningen.

Als het nodig is, dan zetten we tijdig kortdurende intensieve ondersteuning in. Bij de keuze voor de inzet van een voorziening staat de inhoud centraal. Echter, we ontkomen er als gemeente niet aan om ook zorgvuldig te kijken naar de financiële component. Het recht hebben op alle zorg is daarmee niet ons uitgangspunt, we kijken kritisch naar de eigen verantwoordelijkheden en mogelijkheden van de burger en – waar nodig – vullen we hier op aan.

210 Onderwijs Strategische doelstellingen  Geen enkel kind valt tussen wal en schip: geen thuiszittende kinderen.  In de integrale kindcentra wordt door inhoudelijke afstemming en structurele samenwerking tussen de kindpartners gewerkt aan het versterken van de doorlopende leerlijnen van kinderen.  Er wordt een impuls gegeven aan een goed leerklimaat. Wat hebben we bereikt?  We hebben uitvoering gegeven aan het onderwijshuisvestingsplan: - Voor 3 IKC’s zijn de ontwerptrajecten begonnen: IKC Beljaart, IKC Anspach en IKC ’s Gravenmoer. - Voor IKC Biezen is de voorbereiding van het programma van eisen opgestart eind 2022.

Wat hebben we daarvoor gedaan?  De plannen voor IKC Beljaart, IKC Anspach en IKC ’s Gravenmoer zijn in 2022 in uitvoering gebracht: de ontwerptrajecten zijn gestart, benodigde onderzoeken worden uitgevoerd, omwonenden en andere stakeholders worden betrokken.  Daartoe is er veelvuldig overleg geweest met de projectorganisaties van de 3 IKC’s en de betrokken schoolbesturen, ook in de vorm van breed strategisch overleg tussen gemeente en de 3 schoolbesturen.  Er is gedurende het jaar met de raad gecommuniceerd via de voortgangsmonitoren, raadsinformatiebrieven en een raadsinformatieavond.  De J.J.Anspachschool huist sinds de zomer van 2022 in het pand aan Bolkensteeg 9 zodat de nieuwbouwlocatie in gereedheid gebracht kan worden.





Een passende onderwijs- en opvoedondersteuning voor kinderen, jongeren en hun ouders.

34

In 2022 zijn subsidies beschikbaar gesteld aan stichting Initia voor Leerlab Taal en voor de Onderwijs Op Maat klas in basisschool Noorderpoort.







 

Hiermee wordt in deeltijd- en voltijdsetting ondersteuning gegeven aan leerlingen in een kleinere groep gericht op het bestrijden van onderwijsachterstanden. Dat heeft er onder andere toe geleid dat 38 kinderen met extra ondersteuning in Dongen onderwijs konden blijven volgen, die anders waren uitgestroomd naar speciaal (basis)onderwijs buiten onze gemeente. Van de 22 uitstromende leerlingen konden er 14 uitstromen naar regulier onderwijs met de geboden ondersteuning. Aan Theek 5 is in 2022 een subsidie toegekend voor de versterking van de lichte opvoedondersteuning aan 0-6 jarigen (o.a. BoekstartCoach, en Voorleesexpress). De inzet van de BoekstartCoach heeft er onder andere toe geleid dat het aantal uitleningen van jeugdmaterialen gestegen is. De Voorleesexpress zorgde ervoor dat 10 taalarme gezinnen thuis begeleid zijn bij het voorlezen en nu ook allen een lidmaatschap van de bibliotheek hebben. In 2022 is de samenwerking tussen leerplichtambtenaar en het Cambreur College met Stronk voortgezet. In deze jongerenwerkplaats wordt gewerkt aan het versterken van (ambulante) begeleiding van kwetsbare jongeren. In 2022 is de verplichte coördinatie van Voor- en Vroegschoolse Educatie (VVE) op HBO-niveau gerealiseerd. Daarnaast is er blijvend aandacht voor indicering en toeleiding van VVE geïndiceerde peuters door GGD en aanbieders peuteropvang en GGD.



De gemeente heeft scholen ondersteund die vanwege hun populatie extra steun nodig hebben.



Vanuit het onderwijsachterstandenbeleid hebben we subsidie verstrekt aan: o De Westerkim voor activiteiten in het kader van de verlengde schooldag. Door de verlengde schooldag zijn de leerlingen langer in een Nederlandstalige omgeving waarbij activiteiten aangeboden worden met een rijk taalaanbod; o De Vlinderboom voor de deeltijd schakelklas taalsetting; o De Sint Jan voor de deeltijd leerlab Sociaal Emotioneel Leren.



De gemeente ziet toe op uitvoering van het Nationaal Programma Onderwijs.



In het kader van het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) heeft de gemeente Dongen van rijkswege een éénmalige uitkering ontvangen gericht op het verhogen van het welbevinden van kinderen en jongeren en het wegnemen van achterstanden in de leefwereld die zijn ontstaan als gevolg van corona. De

35







middelen dienen uiterlijk 1 augustus 2025 te zijn besteed. Begin 2022 zijn uitvoeringsplannen door onze partners IMW, GGD, ContourdeTwern, Theek5, Beweegbureau en Kunstpodium opgesteld en met het onderwijs besproken. Daarna is met de uitvoering begonnen. Diverse projecten zijn in uitvoering, zo zijn alle basisscholen naar een theatervoorstelling geweest, wordt het project Pimp je Wijk voorbereid, zijn Sjors Sportief en Sjors Creatief uitgerold, is er aanbod van sport na school, is er extra inzet van de drie partners IMW, GGD en ContourdeTwern voor onze jeugd en jongeren, en is er ruimte voor de uitvoering van weerbaarheidstraining door middel van het Marietje Kessels Project. De gemeente coördineert en monitort de uitvoering. De uitvoeringspartners weten elkaar goed te vinden.



De gemeente heeft geïnvesteerd in de aanpak laaggeletterdheid via een opdracht aan het Taalhuis.



De gemeente heeft middelen beschikbaar gesteld aan het Taalhuis om de aanpak van laaggeletterdheid op een goed niveau te houden. Er wordt gewerkt vanuit een preventieve aanpak, waarbij de focus ligt op het voorkomen van laaggeletterdheid via ouders, grootouders, het gezin. Het Taalhuis voert dit conform opdracht uit en ziet dat ‘het kind’ een positieve trigger is voor ouders om met zichzelf aan de slag te gaan. Het Taalhuis zag in 2022 ongeveer een verdubbeling van het aantal mensen die het Taalhuis wisten te vinden met een hulpvraag. Daardoor kan er meer hulp geboden worden.



We hebben het onderwijs voor Oekraïense vluchtelingen gecoördineerd en gefaciliteerd.



De gemeente heeft in goede samenspraak met het onderwijsveld en partners en collega-gemeenten in de regio gezorgd dat de Oekraïense leerplichtige jeugd onderwijs kon krijgen in Dongen of de regio. Alle Oekraïense kinderen en jongeren die in 2022 in Dongen verbleven konden op die manier onderwijs volgen. Kinderen van 0-4 jaar kunnen terecht bij onze kinderopvangaanbieders.

Hebben de beleidsrisico’s onze doelstellingen in de weg gestaan?  Bouwkostenontwikkelingen: Er is in 2022 inderdaad een stijging van de bouwkosten geweest. De gemeente heeft gedurende 2022 de kostenontwikkeling nauwlettend gevolgd en de gemeenteraad geïnformeerd over de ontwikkelingen, onder andere via raadsinformatiebrieven en een raadsinformatieavond. In 2022 werd duidelijk dat er voor de IKC’s rekening gehouden moet worden met aanvullend budget. In 2023 wordt per IKC duidelijk in welke mate hier aanvullend krediet voor nodig is.

36



Leerlingenprognoses: Er zijn in 2022 geen nieuwe raming van de leerlingenaantallen beschikbaar gekomen. Nieuwe leerlingenprognoses zijn uitgevraagd en worden in 2023 opgeleverd. Deze gaan inzicht bieden voor de komende periode.

Wat heeft anders uitgepakt?  Begin 2022 brak de oorlog uit tussen Oekraïne en Rusland. Dongen heeft onderdak geboden aan Oekraïense vluchtelingen. De gemeente heeft het onderwijs en kinderopvang aan de Oekraïense leerlingen die in Dongen verblijven gecoördineerd. Kinderopvang kon bij alle samenwerkingspartners afgenomen worden. Veel leerlingen konden in Dongen onderwijs krijgen op basisschool De Westerkim. Voor de leerlingen van het voortgezet onderwijs is er gezorgd dat zij vervoer hadden naar onderwijs in Tilburg.  Gaandeweg 2022 zijn er tussen schoolbesturen Bravoo, PCPO Midden-Brabant en gemeente Dongen aan de ene kant en schoolbestuur Initia aan de andere kant verschillende opvattingen en beelden ontstaan over de inhoud en status van gemaakte afspraken in het onderwijs. Dit geldt met name voor wat betreft het leerlingenaantal voor de nieuwbouw van IKC Heilig Hart. Hierdoor is een conflictueuze situatie en een vertrouwensprobleem ontstaan. Deze situatie kost veel tijd en energie. Gemeente Dongen en Initia hebben besloten met elkaar een mediationtraject in te gaan. Beleidsindicatoren 210 Onderwijs Uitstroom Praktijk/ speciaal, beroeps- of kaderonderwijs VMBO HAVO/ VWO Absoluut verzuim (Aantal per 1.000 leerlingen) Relatief verzuim (Aantal per 1.000 leerlingen)

Vroegtijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsvers) Schoolgebouwen

Deelnemers VVE

Deelnemers kunst- en cultuureducatie via school

Uitstroom van groep 8 naar middelbaar onderwijs (in aantal leerlingen) ’18-‘19 ’19-‘20 ‘20-‘21 ’21-‘22 78 62 60 55

73 81 76 50 105 114 112 103 Het aantal leerplichtigen dat niet staat ingeschreven op een school. ’18-‘19 ’19-‘20 ‘20-‘21 ’21-‘22 3,5 3,9 2,8 NNB Het aantal leerplichtigen dat wel staat ingeschreven op een school maar ongeoorloofd afwezig is. ’18-‘19 ’19-‘20 ‘20-‘21 ’21-‘22 11 10 11 NNB Het percentage van het totaal aantal leerlingen (12-23 jaar) dat voortijdig, dat wil zeggen zonder startkwalificatie, het onderwijs verlaat. ’18-‘19 ’19-‘20 ‘20-‘21 ’21-‘22 2,0% 1,2% 1,6% NNB Aantal schoolgebouwen dat voldoet aan normen luchtkwaliteit en energieneutraliteit. ’18-‘19 ’19-‘20 ‘20-‘21 ’21-‘22 1 1 2 2 Aantal kinderen dat deelneemt aan programma’s voor voor- en vroegschoolse educatie ’18-‘19 ’19-‘20 ‘20-‘21 ’21-‘22 Dit is een nieuwe indicator waarover vanaf 2022 NNB wordt gerapporteerd Aantal kinderen dat binnen het primair en voortgezet onderwijs in aanraking komt met kunst- en cultuureducatie. Schooljaar 2022-2023 geldt als nulmeting. ’18-‘19 ’19-‘20 ‘20-‘21 ’21-‘22 Dit is een nieuwe indicator waarover vanaf 2023 wordt gerapporteerd

37

220 Zorg Strategische doelstellingen  Inwoners ervaren een goede gezondheid en een stabiele en veilige thuissituatie.  Jeugdigen krijgen voldoende kansen om zich te ontwikkelen tot zelfstandige inwoners.  Dongen is een dorp waar inwoners zelfstandig kunnen deelnemen aan de samenleving en de regie hiervoor zoveel mogelijk zelf pakken.  Inwoners die hulp en ondersteuning nodig hebben, ontvangen deze bij voorkeur door inzet van algemene voorzieningen. Wat hebben we bereikt?

Wat hebben we daarvoor gedaan?

Sociaal domein algemeen  We stimuleren meer inzet op eigen kracht, preventie en lichte ondersteuning en daarmee de transformatie binnen het sociaal domein.

Sociaal domein algemeen  De overeenkomst algemene voorzieningen is ingegaan waarin partners (IMW, MEE, ContourdeTwern en SWOD) een gezamenlijk werkplan uitgevoerd hebben. Het werkplan richt zich sterker dan voorheen op het stimuleren van eigen kracht en inzet op preventie en lichte ondersteuning.  Er is onderzocht en besloten hoe we het opdrachtgever- en opdrachtnemerschap binnen het Dorpsteam willen vormgeven.  De kaderstellende notitie “Contouren Dorpsteam gemeente Dongen” is door de raad vastgesteld.



We hebben de continuïteit van onze zorgaanbieders gewaarborgd.



Door de bestuurscommissie Jeugd en door het college is een regionale regeling vastgesteld die de compensatie garandeert van meerkosten voor zorgaanbieders Wmo en Jeugd. Voor hulp bij het huishouden hebben we lokaal een regeling vastgesteld. We zorgen hiermee voor continuïteit bij zorgaanbieders. De aanvragers hebben compensatie ontvangen.



De aanbesteding regionale inkoop sociaal domein is afgerond.



De regionale inkoop sociaal domein is uitgesteld tot 1 januari 2023. In 2022 is de aanbesteding afgerond en zijn inkoopprocessen lokaal geïmplementeerd naar werkprocessen.

Wmo  De voortzetting van Community Care Dongen in 2023 is geborgd.

Wmo  Het ministerie van VWS heeft, naar aanleiding van een rapportage vanuit de gemeente en Maria-oord over de resultaten 2022, een toezegging gedaan om de Wmo meerkosten in 2023 via een specifieke uitkering (SPUK) te compenseren. De aanvraag gebeurt pas in 2023 wanneer de SPUK-regeling gereed is.





De ondersteuning van procesregie door de wijk GGD is verlengd. 38

Er is opnieuw een overeenkomst aangegaan met de wijk GGD voor 5 uren per week ter ondersteuning van

procesregie. Indien inwoners door capaciteitsproblemen bij procesregie langer moeten wachten, voeren de wijk GGD’ers een waakvlamfunctie uit waardoor inwoners in zicht blijven. 

De mantelzorgwaardering is uitgereikt.



In het najaar van 2022 is de mantelzorgbon ter waarde van € 100 uitgereikt. Ca. 550 mantelzorgers hebben de bonnen opgehaald. Dat zijn er meer dan de afgelopen jaren.



Cliënten Wmo zijn tevreden over onze dienstverlening.



Zowel onze dienstverlening als de hulp die geleverd wordt door zorgaanbieders wordt hoog gewaardeerd. Over de gehele linie is minimaal 86% van de ontvangers tevreden.



Een regiovisie Beschermd Wonen Hart van Brabant is vastgesteld.



De gemeenteraad heeft de regiovisie Beschermd Wonen Hart van Brabant vastgesteld, ter voorbereiding op de decentralisatie.



Het coronasteunpakket is ingezet ten behoeve van eenzame ouderen en kwetsbare inwoners.



Zowel de SWOD als Eagle Shelter hebben vanuit het coronasteunpakket middelen ontvangen na het indienen van een plan van aanpak.



De uitvoering van het leerlingenvervoer is ingekocht.



Vanaf april 2022 voert de gebruikelijke vervoerder opnieuw het leerlingenvervoer uit. De overeenkomst heeft een looptijd van minimaal 2 jaar.



De sociaal-medische advisering is ingekocht.



Een regionale aanbesteding heeft geleid tot de inkoop van sociaal medische advisering bij 2 partijen.

Jeugd  Er is binnen het Regionale uitvoeringsprogramma Samen met de Jeugd gewerkt aan het integraal oppakken van jeugdhulpvragen.

Jeugd  Voor een integrale aanpak van jeugdhulpvragen is verbinding met onder andere huisartsenzorg, onderwijs en veiligheid vormgegeven door middel van regionale en lokale innovatie- en verbeterprojecten.  Er is samengewerkt met het medisch domein om wachtlijsten terug te dringen. In 2022 heeft dit geleid tot een uitbreiding van de capaciteit van praktijkondersteuners jeugd in Dongen.  De samenwerking tussen professionals in het onderwijs- en jeugdhulpdomein is verbeterd. Ook is met het onderwijs de ondersteuningsstructuur op school bekeken.  Vanuit innovatiemiddelen is ingezet op een pilot met jeugdwerkplaats Stronk om jongeren met (het risico op) verzuim te begeleiden tot een terugkeer naar het onderwijs. 39



Er is regionaal samengewerkt om de veiligheidsketen te verstevigen. Er is ingezet op begeleiding bij complexe scheidingen en het gebruik van een interne kwaliteitsmonitor kindermishandeling en huiselijk geweld. Daarnaast is intern de verbinding tussen veiligheid en sociaal domein versterkt. Na twee corona jaren kon in 2022 ook de kinderrechtentour weer plaats vinden.

Lokaal gezondheidsbeleid  De lokale coalitie Kansrijks Start is nagenoeg gereed

Lokaal gezondheidsbeleid  Na diverse verkennende gesprekken met partners uit het sociaal en medisch domein en het verzamelen van de data rondom de eerste 1000 dagen van een kind in Dongen hebben we in juni 2022 een succesvolle startbijeenkomst gehouden met partners uit het sociaal en medisch domein. Vervolgens hebben meerdere bijeenkomsten plaatsgevonden om elkaar beter te leren kennen en ervaringen uit te wisselen. We hebben een gedeeld inzicht gekregen in het belang van Kansrijke Start. Tot slot hebben we ambities geformuleerd op het gebied van duurzame samenwerking, versterking van de professional en versterking van ouders/netwerk. In het eerste kwartaal van 2023 staat de ondertekening van de intentie inzake deelname aan de lokale coalitie gepland.





We hebben uitvoering gegeven aan het Lokaal Preventieakkoord.

In 2022 hebben we uitvoering gegeven aan de ambities uit het Lokaal Preventieakkoord. We hebben o.a. met onze partners een bijeenkomst georganiseerd over gezond ouder worden. Daarnaast hebben we initiatieven ondersteund van de stimuleringsregeling Jong&Oud Gezond Samen (zoals de Peutervierdaagse, Mentale EHBO). Verder hebben we een succesvolle cursus ‘Omgaan met pubers’ mogelijk gemaakt.

Hebben de beleidsrisico’s onze doelstellingen in de weg gestaan?  Implementatie regionale inkoop: De start van de regionale inkoop sociaal domein is met een halfjaar vertraagd. Dit heeft geen nadelig effect gehad op de dienstverlening aan onze inwoners.  Impact woonplaatsbeginsel: Ten opzichte van 2021 zien we een toename in aantallen en kosten binnen de jeugdzorg. Hierbij is echter niet aan te geven welk deel wordt veroorzaakt door het woonplaatsbeginsel.  Impact corona: Sinds 2020 hebben we te maken met het coronavirus. Dit virus en de bijbehorende maatregelen hebben invloed (gehad) op de mentale gezondheid (van met name jongeren).  Personele bezetting Sociaal Domein: De krapte op de arbeidsmarkt is zichtbaar en voelbaar geweest in 2022. Dat geldt zowel voor uitvoering, kwaliteit en beleid binnen het sociaal domein. Met grote moeite zijn alle noodzakelijke werkzaamheden uitgevoerd. Wel is ten aanzien van de verordening Jeugd en Wmo vertraging ontstaan. 40

Wat heeft anders uitgepakt?  De intentie om in 2022 een plan van aanpak Dorpsteam gereed te hebben is te ambitieus geweest. Zorgvuldigheid in het proces en het creëren van voldoende draagvlak heeft meer tijd in beslag genomen.  Vanwege de landelijke Hervormingsagenda Jeugd en de nog onzekere ontwikkelingen die daar regionaal uit voortkomen, is er geen nieuwe beleidsvisie jeugdzorg ontwikkeld. Daarnaast heeft de implementatie van de regionale inkoop Jeugdhulp ook voorrang gekregen. Beleidsindicatoren

Eigen gezondheid inwoners4

Psychische gezondheid4

Roken4

Alcohol4

Drugs4

Overgewicht4

Voorzieningen Jeugdhulp

Jongeren met een delict voor de rechter Jongeren met jeugdhulp

Jongeren met jeugdbescherming

220 Zorg Percentage inwoners dat de eigen (lichamelijke) gezondheid als (heel) goed ervaart 2019 2020 2021 2022 0-11 jaar 97% 12-18 jaar 87% 19-64 jaar 86% 65+ 71% Percentage inwoners dat zich psychisch ongezond voelt. 2019 2020 2021 2022 12-18 jaar 18% 19-64 jaar 14% 65+ 13% Percentage inwoners dat (dagelijks) rookt 2019 2020 2021 2022 12-18 jaar 2% 19-64 jaar 15% 65+ 10% Percentage volwassen dat alcohol drinkt / percentage jongeren dat de afgelopen vier weken alcohol heeft gedronken 2019 2020 2021 2022 12-18 jaar 35% 19-64 jaar 86% 65+ 74% Percentage jongeren dat in de afgelopen vier weken drugs gebruikt heeft 2019 2020 2021 2022 12-18 jaar 2% Percentage inwoners met overgewicht 2019 2020 2021 2022 0-11 jaar 10% 12-18 jaar 13% 19-64 jaar 53% 65+ 60% Aantal unieke cliënten met een voorziening Jeugdhulp 2019 2020 2021 2022 740 749 756 806 Percentage jongeren met een delict voor de rechter (12-21-jarigen) 2019 2020 2021 2022 1% 1% 1% 1% Percentage jongeren tot 18 jaar met jeugdhulp 2019 2020 2021 2022 14,8% 12,0% 15,6% 13,1% Percentage jongeren tot 18 jaar met jeugdbescherming 2019 2020 2021 2022

4

Indicatoren zijn afkomstig uit de Gezondheidsmonitor van de GGD. De gezondheidsmonitor bevraagt ieder jaar een andere leeftijdsgroep. Hierdoor zijn niet ieder jaar voor alle leeftijdsgroep cijfers beschikbaar.

41

Jongeren met jeugdreclassering Voorzieningen: Leerlingenvervoer Regiovervoer5 Voorzieningen Wmo

Inzet op normaliseren

1,0% 1,0% 1,0% 0,7% Percentage jongeren van 12 tot 23 jaar met jeugdreclassering 2019 2020 2021 2022 0,0% 0,0% 0,0% NNB Aantal verstrekte voorzieningen leerlingenvervoer en regiovervoer 2019 2020 2021 2022 232 224 228 218 819 762 711 654 Aantal unieke cliënten met een voorziening Wmo Begeleiding of een voorziening hulp bij huishouden 2019 2020 2021 2022 Wmo377 386 394 372 begeleiding5 Hulp bij 605 673 771 843 huishouden5 Hulp/ondersteuning ontvangen van partner, familie, vrienden of buren 2019 NB

Hulp ontvangen

2020 71%

2021 79%

2022 NNB

Verbonden partijen  GGD Hart voor Brabant. Een goede en voor iedereen toegankelijke gezondheidszorg.  Regio Hart van Brabant – Jeugdhulp. Het bieden van een passend hulp- en zorgaanbod voor alle jeugdigen waarbij de focus ligt op beleidsontwikkeling en de administratief-financiële afwikkeling.

230 Armoede Strategische doelstellingen  Dongen is een dorp waar inwoners zelfstandig kunnen deelnemen aan de samenleving en de regie hiervoor zelf pakken.  Iedere inwoner is sociaal en economisch zelfredzaam.  Schulden worden integraal aangepakt, problematische schulden worden voorkomen.  De hulpverlening richt zich niet alleen op het oplossen van de schulden, maar ook op het versterken van basis- en financiële vaardigheden. Wat hebben we bereikt?  We hebben een Steunfonds opgezet.

Wat hebben we daarvoor gedaan?  We hebben een Steunfonds opgericht waarin diverse maatregelen en/of tegemoetkomingen gefinancierd worden voor diverse doelgroepen, als gevolg van de (inflatie en energie) crises. Hiervoor hebben we met verschillende samenwerkingspartners gesprekken gevoerd.  Daarnaast hebben we onze huidige (inkomens)regeling extra onder de aandacht gebracht.

5

De cijfers over de jaren 2019 tot en met 2021 zijn bijgesteld door een gewijzigde verwerking van de gegevens. De cijfers zijn hierdoor over alle jaren vergelijkbaar.

42



We hebben de (eenmalige) energietoeslag uitgekeerd.



Inwoners met een laag inkomen ontvingen in 2022 een tegemoetkoming in de energiekosten t.w.v. € 1.300. Deze energietoeslag is in november (lokaal) verhoogd met € 200.



We hebben onderzoek gedaan naar ons armoedebeleid.



We zijn begonnen met een onderzoek naar het gebruik en niet-gebruik van onze minimaregelingen. Daarnaast willen we ook inzicht verkrijgen in de behoefte van de doelgroep. Hier wordt in het onderzoek middels een enquête ook rekening mee gehouden.



We zetten steviger in op het financieel ontzorgen van statushouders.



Sinds 1 januari 2022 zijn wij verplicht statushouders minimaal 6 maanden financieel te ontzorgen en de financiële zelfredzaamheid van statushouders te stimuleren. We mogen de wijze waarop en de intensiteit van deze aanvullende dienstverlening als gemeente zelf invullen. Wij zijn gestart met individuele budgetbegeleiding en hebben hiervoor tijdelijk de formatie uitgebreid.



We hebben de toegang tot schuldhulpverlening verbeterd.



We hebben de toegang tot de schulddienstverlening steviger weggezet waarmee we onze (potentiële) klanten beter hebben kunnen bereiken. Daarnaast hebben we de schulddienstverlening aan ondernemers verbeterd. Ook hebben we ingezet op het intensiveren van de samenwerking met het netwerk, om samen te werken wanneer er problemen ontstonden in huishoudens.

Hebben de beleidsrisico’s onze doelstellingen in de weg gestaan?  Gevolgen corona: De gevolgen van de coronacrisis waren minimaal, mede dankzij de langere doorloop van de (landelijk) steunmaatregelen. Daar staat tegenover dat de doelgroep is geconfronteerd met nieuwe crises. Mede hiervoor is het steunfonds opgezet.  Niet-gebruik armoederegelingen: Het bereiken van de doelgroep blijft een uitdaging. Door stevig in te zetten op preventie en informatievoorziening doen wij er alles aan om deze doelgroep te bereiken. Daarnaast doen inwoners vaker een beroep op ons, ten gevolge van de crises. Wat heeft anders uitgepakt?  Voor de opvang en zorg van Oekraïense vluchtelingen in onze gemeente is een projectorganisatie opgericht. De druk op de (reguliere) huisvesting en ambtelijke organisatie nam hierdoor ook toe. Beleidsindicatoren 230 Armoede Schuldhulpverlening

Huishoudens WSNP

Aantal aanmeldingen schuldhulpverlening *Vanaf 01-07-2020 is de gemeentelijke regievoerder aangesteld en betreft deze indicator het aantal aanmeldingen hulp bij financiën (inclusief schuldhulpverlening) 2019 2020 2021 2022 75 81 139 142 Aantal huishoudens dat een beroep doet op de Wet Schuldsanering Natuurlijke Personen na het niet succesvol zijn van een minnelijk traject 43

Kwijtschelding

Collectieve ziektekostenverzekering minima Stichting Leergeld

Bijzondere bijstand

% kinderen in een uitkeringsgezin

2019 2020 2021 2022 7 1 8 4 Aantal minimahuishoudens dat gebruikmaakt van de kwijtschelding lokale belastingen 2019 2020 2021 2022 442 377 391 387 Aantal minimahuishoudens dat gebruikmaakt van de collectieve ziektekostenverzekering minima 2019 2020 2021 2022 437 378 467 NNB Aantal kinderen dat gebruikmaakt van een voorziening van Stichting Leergeld 2019 2020 2021 2022 140 144 157 181 Aantal huishoudens dat gebruikmaakt van bijzondere bijstand (exclusief verstrekking energietoeslag) 2019 2020 2021 2022 410 409 463 484 Het percentage kinderen tot 18 jaar die in een gezin leven dat van een bijstandsuitkering moet rondkomen. 2019 2020 2021 2022 3% 4% 3% NNB

Wat heeft het gekost? Thema 210

Taakveld Omschrijving Onderwijs 0.10 Mutaties reserves 4.1 Openbaar basisonderwijs 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken 6.1

Primitieve Begroting 2022

Begroting na wijziging

Rekening

Verschil begroting na wijziging - rekening

Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 2.326 918 2.389 800 2.250 621 9 1.044 1.273

918

9 1.152 1.229

800

9 1.331 910

Lasten 139

4 610 7

Baten 

 

De regeling NPO is een regeling die valt onder de noemer specifieke uitkering (SPUK). Dat betekent dat niet bestede middelen kunnen worden afgerekend met het Rijk. Als er minder wordt uitgeven dan begroot, dan betekent dat er aan de baten minder verantwoord mag worden; de middelen moeten immers terug kunnen vloeien naar het Rijk. Daartoe wordt het teveel aan baten ten opzichte van de werkelijk kosten geboekt naar de balans als vooruitontvangen. Per saldo zijn baten lasten dan aan elkaar gelijk. Deze werkwijze zorgt ten opzichte van begroot wel voor een nadeel, wat dus wordt opgeheven door lagere lasten. Bovenstaande geldt eveneens voor Onderwijsachterstandenbestrijding. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.

44

-179 318

Baten Saldo -179 -40

4 -190 7

-176 128 7

179 nadeel -157

S/I I

-34 12

I I

Lasten 139 voordeel -47  Voor het gereedmaken van het pand aan Bolkensteeg 9 als tijdelijke huisvesting voor basisschool JJ Anspach zijn hogere kosten nodig gebleken dan vooraf was ingeschat. Dit is het gevolg van de wereldwijde kostenontwikkeling die plaatsvindt op dit moment. Daarnaast zijn er gedurende de werkzaamheden en eerste periode van gebruik een aantal aanvullende mankementen aan het gebouw gebleken die verholpen moesten worden om een goede en veilige leeromgeving voor de school te kunnen garanderen. -108  In de Managementletter 2022 van de accountant stelt deze dat bij voorgenomen sloop tot aan het jaar van de feitelijk sloop het betreffende object volledig verdeeld moet worden over de resterende looptijd. De heeft geleid tot een extra afschrijving. 157  Er zijn in 2022 minder kosten gemaakt voor NPO, beperkte ambtelijke capaciteit is hier debet aan. 153  In 2022 zijn meer kosten toegerekend aan Specifieke Uitkeringen van het Rijk dan bij het opstellen van de begroting was voorzien. Dit leidt tot een voordeel. Daarnaast is de lastenkant te hoog begroot, wat heeft bijgedragen aan een positief saldo. -16  Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo. Thema 220

Primitieve Begroting 2022

Begroting na wijziging

Rekening

Taakveld Omschrijving Zorg 0.10 Mutaties reserves 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 6.2 Wijkteams 6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+ 6.72 Maatwerkdienstverlening 186.82 Geëscaleerde zorg 187.1 Volksgezondheid

Lasten Baten 17.552 357

Lasten Baten 18.652 1.189 153 824 3

Lasten Baten 17.637 2.814 153 842 3

771

3

2.389 1.527 441 4.036 6.872 428 1.088

81 1 272

Baten 





3.915 814 386 4.205 6.943 428 1.137

707 1 305

20

3.826 761 359 3.925 6.452 428 1.044

I

I I

I

Verschil begroting na wijziging - rekening

2.462

203

-8

Lasten Baten 1.015 1.624 -19

Saldo 2.639 -19

88 53 27 281 491

1.756

93

-28

-1 -103

1.624 voordeel -103 Er is een specifieke uitkering (Spuk) ontvangen voor de taak statushouders. De omvang van deze Spuk is ook begroot. Het niet bestede deel van de Spuk wordt administratief naar de balans gebracht om de gelden voor de toekomst beschikbaar te houden dan wel te kunnen afreken met de Rijksoverheid. Dat betekent dat daardoor minder baten worden gerealiseerd als begroot. Daar staan lagere lasten tegenover, waardoor per saldo budgettair neutraal. Voor het bekostigen van de opvang van Oekraïense vluchtelingen is van het Rijk 1.581 een vergoeding ontvangen. Deze vergoeding is gebaseerd op het aantal gerealiseerde opvangplaatsen in Dongen. De feitelijk gemaakte kosten zijn aanzienlijk lager. Dit komt met name doordat in Dongen voldoende geschikte opvanglocaties aanwezig waren waarbij ook niet veel geinvesteerd hoefde te worden in gebouwgebonden aanpassingen. De vergoeding via het normbedrag pakt daarmee voor Dongen positief uit. -106 Van ministerie VWS is een bijdrage ontvangen via de SPUK-regeling Domein Overstijgend Samenwerken als aandeel in de pilot Community Care Dongen. Op basis van de gehanteerde normvergoeding is voor 2022 niet de volledige 45

S/I I

1.844 53 26 178 491 66

S/I I

I

I



vergoeding toe te rekenen aan de gemaakte kosten. De werkwijze vraagt om het reserveren van de niet bestede middelen op de balans om eventuele toekomstige terugbetaling aan het Rijk te borgen. Deze werkwijze zorgt voor een feitelijk lagere baat dan begroot, waardoor een nadeel ontstaat. Er is een specifieke uitkering (Spuk) ontvangen opvang van Oekraïense vluchtelingen. Eerder is bij Berap 2022-1 een inschatting gemaakt van de kosten en daarmee ook de tegemoetkoming van het Rijk. Deze is hoger gebleken als werd aangenomen, daarmee onstaat een voordeel. Er staan echter ook hogere lasten tegenover, waardoor het per saldo budgettair neutraal is. Het niet-bestede deel van de Spuk wordt administratief naar de balans gebracht om de gelden voor de toekomst beschikbaar te houden dan wel te kunnen afreken met de Rijksoverheid. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.

289

I

-37

I

Lasten 1.015 voordeel 405  De financiële effecten van de Jeugdzorg laten zich nog steeds moelijk voorspellen. De kosten over 2022 vallen lager uit dan begroot. Hoewel er sprake is van een aantal cliënten in de dure landelijke (verblijfs)zorg, geldt voor de overige verblijfszorg dat het aantal actieve cliënten is gedaald. Daarnaast is er sprake van een voordeel uit afrekening met zorgaanbieders over voorgaande jaren vanuit het op- en afschalen van zorg en het Project Opvallende looptijden. 267  Voor Wmo begeleiding en Hulp bij Huishouden (HbH) geldt dat er minder cliënten zijn dan vooraf ingeschat, daardoor vallen kosten ook lager uit. Voor HbH is bij Berap 2022-1 een aanpassing gedaan van het budget op basis van stijgende cliëntaantallen. Die stijging is minder hoog geweest dan toen werd ingeschat. 55  Rijksgelden voor inzet ondersteuning wijkteams zijn in 2022 niet ingezet in afwachting van de inrichting van de dorpsteams. 73  De kosten voor rolstoelen en woonvoorzieningen zijn lager uitgevallen dan begroot, dergelijk aantallen en kosten blijken moeilijk voorspelbaar. 266  Het inburgeringstelsel is met de inwerkingtreding van de Wet Inburgering 2021 drastisch veranderd. Personen die vóór 1 januari 2022 inburgeringsplichtig werden vallen onder het bereik van de oude Wet Inburgering.

Voor personen die vanaf 1 januari 2022 inburgeringsplichtig worden vallen onder de nieuwe Wet Inburgering 2021 en krijgt de gemeente de regierol. 2022 was dan ook geen regulier jaar, maar een overgangsjaar. Gelet op de diverse onzekerheden o.a. de afronding van de regionale inkoop voor inburgeringsplichtigen die onder de nieuwe wet vallen, het tempo van huisvesting van deze groep en de samenloop van beide groepen (oud-, en nieuw-wetters) zijn er lagere lasten dan vooraf werd aangenomen 86  Er is minder gebruik gemaakt van PGB’s (Persoonsgebonden Budget) dan vooraf voorzien. Een specifieke reden is hiervoor niet aan te wijzen, per hulpvraag wordt beoordeeld wat de best passende voorziening is. -289  Bij Berap 2022-1 is een inschatting gemaakt van de kosten die gepaard gaan met de opvang van Oekraïense vluchtelingen. Deze kosten zijn sindsdien gestegen. Daar staat een hogere Rijksbijdragen tegenover, waardoor dit per saldo budgettair neutraal uitpakt. 64  Er zijn in 2022 minder mensen geweest die gebruik hebben gemaakt van Wmo doelgroepenvervoer. Begin 2022 waren er nog effecten van Corona, daar is het vervoer weer op niveau gekomen.  Collegebesluit Herstel en Vernieuwing, inzet Coranamiddelen, heeft in 2022 67 uitvoering gekregen. Door beperkte beschikbaarheid van capaciteit is niet alles uitgevoerd wat heeft geleid tot lagere uitgaven.

21  Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.

S/I I



46

I

I I I

I

I

I

I I

Thema 230

Taakveld 0.10 6.3 6.71

Omschrijving Armoede Mutaties reserves Inkomensregelingen Maatwerkdienstverlening 18+

Primitieve Begroting 2022

Begroting na wijziging

Rekening

Lasten Baten 1.061 109

Lasten Baten 2.844 179 320 70 2.204 109 320

Lasten Baten 2.715 95 320 70 2.062 9 333 16

865 196

109

Verschil begroting na wijziging - rekening

Lasten 130

Baten  Met de overgang van het Rijk naar het stelsel van baten en lasten is overgestapt naar een andere voorgeschreven werkwijze. Terugontvangsten lopen niet meer via de exploitatie maar via de balans. Toekomstig zal de begroting op dit onderdeel moeten worden aangepast.  Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.







-100 16

43 3

83 nadeel -95

S/I S

12

I

130 voordeel 103 Met de overgang van het Rijk naar het stelsel van baten en lasten is overgestapt naar een andere voorgeschreven werkwijze. Verstrekkingen lopen niet meer via de exploitatie maar via de balans. Toekomstig zal de begroting op dit onderdeel moeten worden aangepast. 13 Voor kwijtschelding van lokale heffingen wordt jaarlijks een gelijk bedrag begroot. In welke mate er gebruik van wordt gemaakt kan pas aan het einde van het jaar worden bepaald op basis van gegevens van de Belastingsamenwerking. Dit jaar is niet het volledige budget benodigd geweest. Er is minder beroep gedaan op de middelen voor armoedebestrijding als dat er 23 beschikbaar is. Of en zo ja in welke mate gebruik wordt gemaakt van deze voorziening is niet op voorhand te zeggen. -9 Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.

S/I S

Lasten 

143 -13

Baten Saldo -83 46

47

I

I I

3. Veilig Dongen! Binnen het programma Veilig Dongen! richten we ons op het bevorderen van de objectieve en subjectieve veiligheid van inwoners, ondernemers en bezoekers. Hierbij leggen we accenten op ondermijning, de verbinding van zorg en veiligheid en de aanpak van overlast. De preventie van High Impact Crimes (woninginbraak, overvallen, straatroof ofwel WOS-feiten) is een reguliere taak. Tevens borgen we de crisisbeheersing, die verder is uitgewerkt in thema 320. Op al onze prioriteiten werken we intensief samen met onze netwerkpartners om zowel de fysieke als de sociale veiligheid te kunnen waarborgen. Deze partners zijn te vinden in de veiligheidsketen (politie en Openbaar Ministerie, brandweer, veiligheidsregio, omgevingsdienst, RIEC/Taskforce) maar omvat ook Enexis, belastingdienst en natuurlijk de sociale- c.q. zorgsector: sociaal team, Wmo, VeiligThuis, Zorg- en Veiligheidshuis, Halt, maatschappelijk werk, verslavingszorg, jeugdzorg etc. Ieder van deze partners is verantwoordelijk voor de uitvoering van de eigen taken, maar we zoeken nadrukkelijk de integraliteit door samen te werken in trajecten en projecten. We trekken samen op en versterken elkaar daardoor.

Bijvoorbeeld: de politie is verantwoordelijk voor de opsporing van drugspanden, maar de gemeente is verantwoordelijk voor de bestuurlijke sluiting en de belastingdienst voor het ontnemen van wederrechtelijk verkregen vermogen.

310 Openbare orde en veiligheid Strategische doelstellingen  Een leefbare en veilige gemeente Dongen. Wat hebben we bereikt?  We hebben veel ingezet op zware zorg- en veiligheidscasuïstiek.

Wat hebben we daarvoor gedaan?  In een drietal casussen is ingezet op het verminderen van openbare-orde problemen door het inzetten van maatwerk in zorg.  We hebben geïntervenieerd in de sociale zorg problematiek waarmee we erger hebben voorkomen voor de omgeving. Vele uren zijn gaan zitten in overleggen met ketenpartners over de juiste en adequate inzet van hulp in deze casussen.





We hebben inwoners begeleid in de coronacrisis.









We hebben de aanpak van ondermijning versterkt door bewustwording te kweken.

 

48

Er is, in samenwerking met de Veiligheidsregio en de organisatie, veel tijd gestoken in de veilige doorkomst van de Vuelta. Veel evenementen konden voor het eerst sinds corona weer doorgang vinden. Er is veel tijd gestoken in het veilig “opnieuw opstarten” van evenementen, met name rondom de kermis. We hebben geparticipeerd in het opstellen van nieuw evenementenbeleid (zie verder thema 520). De samenwerking met buurgemeenten en ketenpartners is versterkt door samenwerking in casuïstiek. We hebben 2 Bibob-onderzoeken uitgevoerd. Er zijn 3 trainingen Interculturele Professionaliteit gegeven voor medewerkers gemeente Dongen en er zijn informatiebijeenkomsten geweest rondom dit onderwerp voor het college.

 





We hebben verschillende beleidsaanpassingen doorgevoerd.



Er zijn 2 informatiebijeenkomsten voor bewoners geweest met als thema cybercriminaliteit. Op de jaarmarkt is een escaperoom ingezet om bewoners te wijzen op de risico’s van drugsproductie. Er is een onderzoek uitgevoerd naar de kwetsbaarheid van industrieterrein Tichelrijt voor de risico’s van ondermijning; de uitkomsten worden omgezet in vervolgacties. Er is een nieuwe APV opgesteld en het Damocles-beleid is aangepast. Er is een start gemaakt met het opstellen van nieuw Bibob-beleid (Bevordering Integriteitsbeoordelingen door het Openbaar Bestuur.



We hebben het project Veilig Wonen Dongen, gericht op huisvesting van arbeidsmigranten, uitgevoerd.



Het LSI-project (Landelijke Stuurgroep Interventieteams), gericht op het veilig huisvesten van arbeidsmigranten, is in 2022 uitgevoerd. De uitkomsten hebben (mede) geleid tot het aanpassen van het Huisvestingsbeleid Arbeidsmigranten (vastgesteld op 20 oktober 2022). Zie ook thema 520.



We hebben ingespeeld op actualiteit die maatschappelijke onrust met zich meebracht.



Er is veel ingezet op het tegengaan van maatschappelijke onrust (onder andere door de boerenprotesten) door zowel bestuurlijk als ambtelijk in gesprek te gaan met betrokken, te interveniëren en te handhaven.



Het Integraal Veiligheidsbeleid 2023-2026 is opgesteld.



Samen met de veiligheidspartners is nieuw beleid opgesteld voor de periode 20232026. Dit is op lokaal niveau doorvertaald in het Veiligheidsbeleid Dongen 2023. Zowel het Integraal als het Lokaal Veiligheidsbeleid is behandeld in de raadsvergadering van 16 maart 2023.



We hebben de overlast in de openbare ruimte verminderd.



We hebben de overlast gevende jongeren in park Vredeoord in kaart gebracht en we hebben maatwerk op diverse jongeren kunnen inzetten. Dit hebben we volgens het 7-stappenplan uitgevoerd. Daarbij hebben we borden geplaatst zodat het voor de boa’s en de politie mogelijk werd om te handhaven op gemotoriseerd verkeer, (snor)scooters in het park. Dit heeft als resultaat dat de jeugdgroep zich niet meer ophoudt in park Vredeoord en het park weer gebruikt kan worden waarvoor het bedoeld is.

49





We hebben de boa-capaciteit structureel uitgebreid.

In 2022 waren er 3 boa’s in vaste dienst en 1 junior boa had een jaarcontract. Na interne evaluatie is het jaarcontract omgezet naar een contract voor onbepaalde tijd, de uren zijn uitgebreid van 32 naar 36 uur per week en de functie van junior boa is overgegaan naar boa.

Hebben de beleidsrisico’s onze doelstellingen in de weg gestaan?  Onvoorspelbaarheid van criminaliteit. De cybercriminaliteit neemt een vogelvlucht, hier hebben we op ingezet door diverse informatiebijeenkomsten te organiseren om de burgers, met name ouderen, weerbaarder te maken en bewustwording te kweken.  Toenemend aantal personen met verward gedrag: Zie de beleidsverantwoording hiervoor (inzet zware zorg- en veiligheidscasuïstiek).  Ondermijning en witwassen: Zie de beleidsverantwoording hiervoor (versterking aanpak ondermijning). Wat heeft anders uitgepakt?  De nagenoeg naadloze overgang van de coronacrisis in de “vluchtelingencrisis” heeft ervoor gezorgd dat veel inzet blijvend naar de beheersing van deze crises is gegaan. De nasleep van de coronacrisis heeft in geheel 2022 nog gelopen, terwijl daarnaast al veel tijd werd gestoken in het huisvesten van vluchtelingen. Daarnaast heeft het opnieuw opstarten van (grote) evenementen in een tijd dat er nog veel vragen waren over mogelijke beperkingen door corona ervoor gezorgd dat er onevenredig veel tijd is gestoken in de voorbereiding en beoordeling van deze evenementen.  Anderzijds waren de gevolgen van corona nog merkbaar doordat dit heeft gezorgd voor angstgevoelens en stress bij bewoners, wat merkbaar was in de ernst en het aantal overlastzaken. Beleidsindicatoren 310 Openbare orde en veiligheid Verwijzingen Halt