2023-130654 Jaarrekening 2022 Gemeente Dongen
Tekst van het document
Winkeldiefstallen
Zedenmisdrijven
Diefstallen uit woningen
Vernielingen en misdrijven tegen de openbare ruimte
Drugspanden Aangetroffen Waarschuwingen Sluitingen Gebruikershoeveelheid e.d. Informatiebijeenkomsten
Aantal verwijzingen Halt per 1.000 jongeren 2019 2020 2021 2022 31 16 14 42 Aantal winkeldiefstallen per 1.000 inwoners 2019 2020 2021 2022 0,8 0,8 0,4 1,9 Aantal zedenmisdrijven per 10.000 inwoners 2019 2020 2021 2022 4,1 3,1 3,3 2,9 Aantal diefstallen uit woningen per 1.000 inwoners 2019 2020 2021 2022 1,2 1,0 1,1 1,4 Aantal vernielingen en beschadigingen in de openbare ruimte per 1.000 inwoners 2019 2020 2021 2022 4,0 4,6 4,7 5,4 Aantal sluitingen drugspanden 2019 2020 2021 2022 10 10 9 4 0 2 0 0 10 4 9 4 0 4 0 0 Aantal informatie- en preventiebijeenkomsten bewustwording en meldingsbereidheid 2019 2020 2021 2022 1 3 0 4 50
Integrale controles
Ketenaanpak
Overlast Verwarde personen Jeugd
Aantal integrale bestuurlijke controles 2019 2020 2021 2022 NB 58 0 75 Aantal besproken unieke casussen ketenaanpak zorg en veiligheid 2019 2020 2021 2022 NB 45 NNB NNB Aantal meldingen overlast per 10.000 inwoners 2019 2020 2021 2022 25 31 34 NNB 29 26 55 NNB
Verbonden partijen Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant. Regionale ambulancevoorziening Brabant Midden- West- en Noord. Regio Hart van Brabant.
320 Rampenbestrijding en brandweer Strategische doelstellingen Adequaat inspelen op incidenten en rampen. Branden zo spoedig mogelijk blussen of onder controle krijgen. Wat hebben we bereikt? We hebben de coronacrisis het hoofd geboden.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Begin 2022 heeft in het teken gestaan van de coronacrisis, waarbij begin van het jaar de winkels en horeca nog steeds gesloten dienden te zijn. Net als in 2021 hebben wij gezorgd voor de contacten met de ondernemers en inwoners.
We hebben crisisopvang voor Oekraïense vluchtelingen gerealiseerd.
In februari 2022 brak de oorlog in Oekraïne uit, waarna een vluchtelingenstroom op gang kwam. De gemeente Dongen heeft vanaf het eerste moment opvang verzorgd voor Oekraïense vluchtelingen en heeft langdurige opvang/huisvesting geregeld. Wij hebben in 2022 opvang geboden voor gemiddeld 80 vluchtelingen.
In aanmerking komende ondernemers geholpen met CTB subsidies.
Ondernemers die verantwoordelijk waren voor het controleren op toegangsbewijzen (CTB) tijdens de coronacrisis konden in aanmerking komen voor overheidsgelden, de zogenaamde CTB-gelden.
We hebben de gehele gemeentelijke crisisorganisatie beoefend.
In een grote crisisbeheersingsoefening in juni zijn alle collega’s die een functie hebben in de crisisbeheersing van het niveau HTO overleg beoefend.
Het nieuwe college heeft crisistraining gehad.
Begin juli 2022 heeft de mediatraining voor alle wethouders plaatsgevonden. In geval van een crisis of groot incident is het belangrijk dat iedere wethouder getraind is in de omgang met de media/pers.
51
Daarnaast hebben de wethouders deelgenomen aan een online training crisisbeheersing die speciaal ingericht was op wethouders.
De Risk Factory is geopend.
Half 2022 is de Risk Factory geopend. Diverse basisscholen, groep 7 en 8, zijn op bezoek geweest en hebben uitleg gekregen over verschillende veiligheidsaspecten waar zij mee te maken krijgen in het leven.
De Home Safety Checks zijn opgestart.
Tijdens de coronacrisis waren de Home Safety Checks niet mogelijk. In de nieuwe Risk Factory heeft een nieuwe start van de Home Safety Checks met de ambassadeurs plaats gevonden. Daar een noodzakelijke herprioritering van taken zijn er in 2022 nog geen Home Safety Checks uitgevoerd (zie ook hieronder bij risico’s).
De crisisbeheersing is vernieuwd.
In 2022 heeft de werkgroep planvorming samen met de veiligheidsregio een opzet gemaakt van een nieuw in te richten regionale, districtelijk en lokale crisisbeheersingsorganisatie. Met de inzichten van langdurige crises zoals de coronacrisis en de opvang van Oekraïense vluchtelingen is een andere structuur van de crisisbeheersingsorganisatie wenselijk. De afronding en implementatie hiervan zal in de loop van 2023 plaatsvinden.
Er is een nieuwe opzet gemaakt voor het convenant met Brabant water voor bluswatervoorzieningen.
Als het voor de brandweer nodig is om meer water te gebruiken dan ze bij zich hebben, maakt deze gebruik van onder andere brandkranen. Deze kranen zijn aangesloten op ons drinkwaternetwerk waarvoor er een convenant afgesloten is met het drinkwaterbedrijf. Dit convenant is tot stand gekomen in 1952 en was aan vernieuwing toe. In de loop van 2023 zal het nieuwe convenant gereed zijn.
Er zijn nieuwe afspraken gemaakt over de werkzaamheden binnen de Veiligheidsregio.
In 2022 heeft de takendiscussie plaatsgevonden waarbij de regiogemeenten gezamenlijk een keuze gemaakt hebben uit meerdere scenario’s. De overkoepelende vraag was: wat doet de veiligheidsregio omdat het wettelijk vastgelegd is en wat doet de veiligheidsregio omdat wij dit als regio ambiëren? De keuze is gevallen op scenario 4, wat op grote lijnen inhoud dat de veiligheidsregio blijft doen wat ze al deden. Bij nieuwe structurele taken en nieuw beleid als ook bij incidentele en acute taken die meer dan gemiddelde capaciteit of budget vragen vindt er expliciete besluitvorming plaats door het bestuur van de veiligheidsregio om te
52
voorkomen dat het takenpakket geleidelijk uitdijt. Hebben de beleidsrisico’s onze doelstellingen in de weg gestaan? Opéénstapeling van incidenten: De coronacrisis is direct overgegaan in een vluchtelingencrisis. Dit heeft ervoor gezorgd dat op basis van herprioritering van taken andere keuzes gemaakt moesten worden. Zo is de keuze gemaakt om de Home Safety Check snog niet op te pakken in 2022. Invloed Corona op oefenen en opleiden: de eerste maanden van 2022 heeft corona de mogelijkheden tot oefenen en opleiden beperkt. In juni heeft een oefening plaats kunnen vinden. Beschikbaarheid vrijwillige brandweer: tussen het Veiligheidsberaad en de minister van JenV worden gesprekken gevoerd om binnen de wettelijke kaders de vrijwilligheid bij de brandweer te behouden. Wat heeft anders uitgepakt? Door een herprioritering van taken is de keuze gemaakt om de Home Safety Checks nog niet op te pakken in 2022. De veiligheidsmarkt heeft door de drukte rondom de opvang vluchtelingen en overige casuïstiek in 2022 geen doorgang gehad. Deze staat nu ingepland op 3 juni 2023 op het Wilhelminaplein in Dongen. Beleidsindicatoren 320 Rampenbestrijding en brandweer Crisisorganisatie
Home Safety Checks
Het aantal medewerkers dat opgeleid, getraind en geoefend is. 2019 2020 2021 2022 27 10 0 60 Aantal Home Safety Checks 2019 2020 2021 2022 22 10 0 0
Verbonden partijen Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant. Regionale ambulancevoorziening Brabant Midden- West- en Noord. Regio Hart van Brabant.
Wat heeft het gekost? Thema 310
Primitieve Begroting 2022
Begroting na wijziging
Rekening
Taakveld
Omschrijving Integrale veiligheid
Lasten Baten 828 16
Lasten Baten 817 16
Lasten Baten 825 26
1.2 8.3
Openbare orde en veiligheid Wonen en bouwen
601 227
16
590 227
Baten
Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
Lasten
Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
53
16
598 227
Verschil begroting na wijziging - rekening
26
Lasten -7 -7
Baten Saldo 11 4 11
4
11 voordeel 11
S/I I
7 nadeel -7
S/I I
Thema 320
Taakveld Omschrijving Rampenbestrijding en brandweer 1.1 Crisisbeheersing en brandweer
Primitieve Begroting 2022
Begroting na wijziging
Rekening
Verschil begroting na wijziging - rekening
Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 1.437 4 1.397 4 1.378 6 1.437
4
1.397
4
1.378
6
Baten
Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
Lasten
Onder invloed van ondermeer de opvang van Oekraïnse vluchtelingen is minder geld uitgeven aan opleiding en oefening rampenbestrijding. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
54
Lasten Baten Saldo 19 2 21 19
2
21
2 voordeel 2
S/I I
19 voordeel 23
S/I I
-4
I
4. Dongen Onderneemt! Het programma Dongen Onderneemt! gaat uit van het stimuleren van lokaal ondernemerschap, het creëren van een interessant vestigingsklimaat en inwoners in staat stellen om te participeren zo mogelijk via (vrijwilligers)werk. Op het gebied van duurzaamheid liggen er bovendien opgaven voor de lokale ondernemers om samen aan de klimaatdoelstellingen te kunnen voldoen. Een gezonde lokale economie heeft een aantrekkende werking op Dongen voor zowel nieuwe als bestaande bedrijven. Wij zien veel kansen om meer met werkgevers samen te werken. Er zijn banen, er zijn beschikbare werknemers, maar ze passen niet direct bij elkaar. Daar kunnen wij een rol in spelen. Economie en werkgelegenheid grijpen direct in op elkaar. Wanneer bedrijven zich vestigen in Dongen brengt dat banen met zich mee. Dit vergroot de kans dat Dongenaren een (betaalde) baan vinden dichtbij huis. Samenwerking met (potentiële) werkgevers staat centraal bij onze uitvoering van de Participatiewet en bij de nieuwe Wet Inburgering. Dongense ondernemers zijn steeds bereid gebleken om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt kansen te bieden. Daarin blijven we de samenwerking zoeken. We vinden het belangrijk dat inwoners zoveel als mogelijk kunnen voorzien in hun eigen inkomen.
Daar waar ze een steuntje in de rug nodig hebben, hebben wij vanuit de Participatiewet de mogelijkheid om de inwoner te ondersteunen, binnen de beschikbare financiële middelen. Wij kijken bij de inzet van (arbeids)trajecten vooral naar korte interventies en naar het rendement van onze investeringen.
410 Ondernemerschap Strategische doelstellingen Dongen is een aantrekkelijke plek voor bedrijven om zich te vestigen en/of gevestigd te blijven. Wat hebben we bereikt? We hebben gewerkt aan de ontwikkeling van nieuwe bedrijventerreinen.
Wat hebben we daarvoor gedaan? De mogelijkheden voor Tichelrijt Zuid zijn onderzocht en ter goedkeuring voorgelegd aan de regio Hart van Brabant. 1 April hebben we goedkeuring ontvangen. Tichelrijt III wordt in 2023 verkaveld. Op Tichelrijt II wordt inmiddels gebouwd.
We zijn in deze roerige tijden nauw in contact gebleven met onze ondernemers.
De lijnen met ondernemers zijn in 2022 kort gehouden, zodat er snel kon worden geschakeld bij vragen en veranderende regelgeving. Daarnaast zijn er door zowel college als ambtenaren veel bedrijvenbezoeken gehouden. Afgelopen jaar hebben we meer dan 30 bedrijfsbezoeken gedaan.
We hebben via de regio Hart van Brabant de regionale en lokale economie bevorderd en gestimuleerd.
Wij hebben voorbereidingen getroffen voor de Green Deal (verbetering duurzaamheid) op Tichelrijt en de bevordering van de circulaire economie. De VOCD is partner geworden van Station88.
Het netwerk Dongen Onderneemt is van start gegaan en succesvol.
55
Samen met ondernemers is ‘Dongen Onderneemt’ opgericht. Dit is een netwerk van ondernemers met tientallen jaren ervaring die startende ondernemers ondersteunen. Al meer dan 6 startende of
groeiende ondernemers zijn hierdoor geholpen.
De maatregelen uit het steunfonds zijn in gang gezet.
Voor het steunfonds is in samenwerking met LeerDongenKennen en de VOCD bekeken welke maatregelen zinvol zijn voor de Dongense Bedrijven. De campagne KoopLokaal is opgezet. Vouchers voor een verduurzaamheidscan worden in 2023 beschikbaar gesteld voor ondernemers. Er zijn 50 vouchers beschikbaar van elk € 1000.
Hebben de beleidsrisico’s onze doelstellingen in de weg gestaan? Faillissementsgolf: Tot dusver is door het wegvallen van de steunmaatregelen lokaal nog geen sprake van een faillissementsgolf waarvoor landelijk is gewaarschuwd. Beleidsindicatoren
Functiemenging (%)
Vestigingen van bedrijven
410 Ondernemerschap De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen 2019 2020 2021 2022 46,7% 47,0% 46,9% NNB Aantal vestigingen van bedrijven per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar 2019 2020 2021 2022 144 151 155 NNB
Verbonden partijen Regio Hart van Brabant – Midpoint: Bevorderen en stimuleren van de regionale economische ontwikkelingen in de regio Hart van Brabant.
420 Werknemerschap Strategische doelstellingen Dongenaren participeren naar vermogen in de samenleving. We leiden Dongenaren (uitkeringsgerechtigden, statushouders en jongeren) met arbeidsmogelijkheden toe naar werk. Wat hebben we bereikt? We voeren de Wet Inburgering uit en hebben de (regionale) inkoop afgerond.
Wat hebben we daarvoor gedaan? De Wet Inburgering is op 1 januari 2022 in werking getreden. Onderdelen in het inburgeringsproces hebben wij ingekocht (o.a. maatschappelijke begeleiding, Participatieverklaringstrajecten, Module Arbeidsmarkt Participatie en leerroutes). Wij voeren hierop regie uit. Daarnaast zijn we gestart met het inrichten van de participatieactiviteiten binnen de leerroutes.
De taakstelling beschut werk is gerealiseerd.
56
De taakstelling voor 2022 is behaald. Totaal zijn er 8,2 fte ingevuld binnen beschut werk. De taakstelling voor dit jaar is 9.
We hebben in totaal 22 klanten aan werk geholpen die daarmee duurzaam zijn uitgestroomd uit de uitkering.
Het uitkeringsbestand over 2022 is tegen de verwachting in redelijk stabiel gebleven. Er is sprake van een lichte daling. In januari 2022 zijn er 302 uitkeringen versterkt en januari 2023 is dat 291. Historisch zitten wij met ons bestand rond de 300 uitkeringen. Het lijkt er dus op dat wij in onze gemeente minder profijt hebben van economische voorspoed en minder last hebben van economische neergang. De meest voorkomende redenen in de afgelopen jaren voor uitstroom zijn: doordat inwoners weer aan het werk gaan, verhuizen naar een andere gemeente of doordat de partner (voldoende) inkomsten heeft. Mensen uit het doelgroepregister hebben wij bemiddeld naar een baan. Hetzelfde geldt voor niet-uitkeringsgerechtigden. Voor die laatste groep geldt dat er 9 personen zijn begonnen in een betaalde baan met loonkostensubsidie, zonder dat zij een bijstandsuitkering hadden lopen. Er zijn afgelopen jaar 27 personen begonnen op een werkervaringsplek, stage of met een proefplaatsing. Ze zijn nog niet uitgestroomd, maar hebben wel een stap kunnen maken op de participatieladder.
Hebben de beleidsrisico’s onze doelstellingen in de weg gestaan? Impact corona op arbeidsmarkt: De krapte op de arbeidsmarkt is in 2022 zo hoog opgelopen dat er in alle beroepsgroepen sprake was van een tekort aan personeel. Een deel van deze krapte is te verklaren aan de coronacrisis. Personeel dat door de coronacrisis inmiddels ergens aan het werk was gegaan keerde vaak niet terug naar het oude werk of sector. Daarentegen was de uitgangspositie voor werkzoekenden gunstig, uitkeringsgerechtigden die wilden werken konden meteen bemiddeld worden. De taakstelling huisvesting asielstatushouders is in 2022 niet gehaald. Met de komst van de Oekraïense vluchtelingen is de vraag naar opvang van reguliere asielstatushouders en de versnelde huisvesting/doorstroming van statushouders nog urgenter geworden. De achterstand is in 2023 (één maand na de wettelijke peiling) ingelopen. Regionale inkoop inburgering: Zoals hierboven vermeld is de inkoop in 2022 afgerond en wordt nu gewerkt aan de inrichting ervan. Wat heeft anders uitgepakt? Voor de opvang en zorg van Oekraïense vluchtelingen in onze gemeente is een projectorganisatie opgericht. De druk op de (reguliere) huisvesting en ambtelijke organisatie nam hierdoor ook toe. Beleidsindicatoren
Netto arbeidsparticipatie
Banen
420 Werknemerschap Percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de beroepsbevolking 2019 2020 2021 2022 73,0% 72,7% 73,1% 74,2% Aantal banen per 1.000 inwoners in de leeftijd 15-64 jaar 2019 2020 2021 2022 593 601 605 NNB 57
Loonkostensubsidie
Beschutte werkplek
Personen met een bijstandsuitkering Lopende reintegratievoorzieningen
Werkloze jongeren
Baanafspraken
Aantal personen die werkzaam zijn, ondersteund met loonkostensubsidie 2019 2020 2021 2022 25 15 45 60 Aantal fte met een beschutte werkplek 2019 2020 2021 2022 4,4 3,9 6,7 8,2 Aantal personen met een bijstandsuitkering per 10.000 inwoners 2019 2020 2021 2022 194 249 211 NNB Het aantal re-integratievoorzieningen per 10.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar 2019 2020 2021 2022 415 366 270 252 Percentage werkloze jongeren in de leeftijd 16 t/m 24 jaar 2019 2020 2021 2022 1% 1% 1% 1% Aantal personen met baanafspraken 2019 2020 2021 2022 4 25 40 51
Verbonden partijen Diamant-groep: participatiekansen bieden aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.
Wat heeft het gekost? Thema 410
Taakveld Omschrijving Ondernemerschap 0.10 3.2 3.3
Mutaties reserves Fysieke bedrijfsinfrastructuur Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
Primitieve Begroting 2022
Begroting na wijziging
Rekening
Lasten Baten 2.271 2.194
Lasten Baten 2.296 2.218
Lasten Baten 2.139 2.620
Lasten 158
9 2.605 6
156 1
2.263 9
2.188 6
2.287 9
9 2.203 6
2.131 8
Baten
Verrekening met de balans door lagere baten, dit betreft een administratieve verwerking t.b.v. de grondexploitaties. Winstneming Tichelrijt 2 en Tichelrijt Zuid. Zie paragraaf Grondbeleid. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
Lasten
Verrekening met de balans door lagere lasten, dit betreft een administratieve verwerking t.b.v. de grondexploitaties. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
58
Verschil begroting na wijziging - rekening
Baten Saldo 402 559 402
558 1
402 voordeel -140
S/I I
553 -11
I I
158 voordeel 140
S/I I
18
I
Thema 420
Taakveld
Omschrijving Werknemerschap
6.3 6.4 6.5
Inkomensregelingen Begeleide participatie Arbeidsparticipatie
Primitieve Begroting 2022
Begroting na wijziging
Rekening
Lasten Baten 7.835 4.841
Lasten Baten 8.225 4.683
Lasten Baten 8.125 4.616
5.874 1.435 526
4.841
6.209 1.463 553
4.683
6.117 1.459 548
Verschil begroting na wijziging - rekening
Lasten 100
Baten -67
Saldo 33
91 4 5
-67
24 4 5
4.616
Baten
Er is een beroepszaak afgerond waarbij de uitspraak in het nadeel van de gemeente Dongen heeft plaatsgevonden. De invordering die we voorzien hadden kan niet geïnd worden, waardoor sprake is van lagere baten.
Lasten
Onttrekking aan de voorziening voor oninbare vorderingen in verband met de inschatting van de inbaarheid van terugvorderingen. Elk jaar wordt deze voorziening geactualiseerd op basis van de dan bekende gegevens. In 2022 is meer geld uitgegeven aan loonkostensubsidie, voor meer cliënten is gebruik gemaakt van deze regeling. Aan uitvoeringskosten Sociaal Domein is minder uitgegeven als vooraf voorzien. Enerzijds omdat er gebruik is gemaakt van overige budgetten, anderszijds heeft is er voordelig afgerekend met de Regio HvB ten aanzien van het Project Maatpact. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
59
67 nadeel -67
S/I I
100 voordeel 73
S/I I
-31
I
50
I
8
I
5. Dongen dient! Binnen het programma Dongen Dient! richten we ons op de dienende rol van de gemeente in de Dongense maatschappij. Alles wat een gemeente doet, staat immers ten dienste van de gemeenschap. De zichtbaarheid van het gemeentebestuur, zowel raad als college, in Dongen en daarbuiten vinden we van groot belang. De uitvoering van taken vraagt in steeds meer gevallen om samenwerking. Samenwerking met inwoners, ondernemers, verenigingen en stichtingen. Maar ook met andere overheidsinstanties en organisaties buiten de gemeentegrenzen. Samen ontdekken we nieuwe manieren om het gesprek aan te gaan, te ontwikkelen en uit te voeren. We zijn een bereikbare gemeente, met kundige en betrokken medewerkers die zaken slagvaardig, deskundig en snel oppakken en afhandelen. De lijnen tussen de inwoners en ondernemers en de gemeente zijn kort en we zijn zo behulpzaam als mogelijk. De ervaring van de klant is het vertrekpunt en de dienstverlening is van buiten naar binnen gericht. Dit betekent ook dat we zorgen voor een verzorgd straatbeeld door de openbare ruimte in Dongen schoon, netjes, breed toegankelijk en veilig te houden.
510 Bestuur Strategische doelstellingen We nemen gedragen besluiten en bevorderen participatie van betrokkenen. We bevorderen de zichtbaarheid van de gemeente en het gemeentebestuur. We leveren kwalitatief goede dienstverlening. Wat hebben we bereikt? De ambities van regio Hart van Brabant zijn verwoord en de betrokkenheid van raadsleden vergroot.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Eind december is – na een zienswijzen procedure – de kernagenda 2023-2027 door het algemeen bestuur Hart van Brabant vastgesteld. De regionale adviescommissie waarin raadsleden zitting hebben is actief en betrokken aan de slag gegaan. Radenavonden zijn georganiseerd met een diversiteit aan onderwerpen.
Duidelijk Schrijven (Duidelijke Taal) heeft een vaste plek in de organisatie gekregen.
Er is een training ontwikkeld voor (nieuwe) medewerkers. De training is een verplicht onderdeel van het inwerkprogramma.
De informatiekrant wordt gewaardeerd door de lezers.
Onder lezers van de informatiekrant is een enquête gehouden. Lezers beoordelen de informatiekrant met een rapportcijfer 7,6. Uit de enquête kwam tevens een aantal verbeterpunten.
Werkgroep democratische vernieuwing van de raad is omgevormd tot commissie democratische vernieuwing.
De werkgroep is na de verkiezingen van maart 2022 voortvarend aan de slag gegaan, hetgeen heeft geleid tot de omvorming naar commissie democratische vernieuwing. Daarbij is door de gemeenteraad een opdracht geformuleerd en vastgesteld op 23 december 2022.
60
Hebben de beleidsrisico’s onze doelstellingen in de weg gestaan? Impact regionale processen: De ambities van regio Hart van Brabant zijn verwoord in de eerste kernagenda. Dit heeft geen impact gehad op onze lokale ambities. Inwonerparticipatie: Ondanks corona was het in 2022 weer vaker mogelijk om elkaar fysiek te ontmoeten. Impact coronacrisis: Corona heeft geen noemenswaardige impact gehad op het realiseren van de communicatiedoelstellingen. Beleidsindicatoren 510 Bestuur Training duidelijke taal
Aantal medewerkers getraind in duidelijke taal bij communicatie met inwoners 2019 2020 2021 2022 Indicator wordt pas sinds 2022 gemeten 40
520 Dienstverlening Strategische doelstellingen Een kwalitatief hoogstaande dienstverlening voor onze klanten, waarbij we een bereikbare gemeente zijn, met kundig en betrokken medewerkers, die zaken slagvaardig, deskundig en snel oppakken en afhandelen. De lijnen tussen de inwoners en ondernemers en de gemeente zijn kort. Wat hebben we bereikt? We hebben uitvoering gegeven aan het Preventie-, Vergunningen-, Toezichts- en Handhavingsbeleidsplan (PVTH).
Wat hebben we daarvoor gedaan? In het PVTH beleidsplan 2021-2024 heeft het college gemotiveerd aangegeven welke doelen en prioriteiten het zichzelf stelt bij de uitvoering van de PVTH-taken en welke activiteiten het daartoe zal uitvoeren. Die beleidsdoelstellingen worden jaarlijks vertaald in een uitvoeringsplan. In 2022 is naast de uitvoering van het reguliere VTH-werk, door de komst van de Omgevingswet de Verordening vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht opnieuw vastgesteld. Daarnaast zijn de werkprocessen en de automatseringssystemen verder op de Omgevingswet aangepast.
Er is een begin gemaakt met de voorbereiding op de inwerkingtreding van de Wet kwaliteitsborging.
Door de Wet Kwaliteitsborging gaat het toezicht op de uitvoering van een deel van de bouwwerken naar de markt. Hierdoor verschuiven de taken en verantwoordelijkheden van de gemeente. Om hierop voorbereid te zijn is op basis van deze wet een proefproject gestart. Deze wet is net als de Omgevingswet uitgesteld tot 1 januari 2024.
Bij burgerzaken zijn alle documenten binnen de gestelde termijnen afgedaan.
Alle documenten zijn binnen de wettelijke termijn verstrekt. Ook wat betreft de juiste inschrijving van personen en adressen hebben we na een zelfevaluatie (georganiseerd door het ministerie van Binnenlandse zaken) een 100% score behaald.
61
Vanaf 2022 dragen we zorg voor informatievoorziening en tijdige registratie voor Oekraïense vluchtelingen in het BRP (Basisregistratie Personen).
Het Project Veilig Wonen Dongen is uitgevoerd.
Op dit moment wordt het project Veilig Wonen Dongen geëvalueerd en worden de processen ingebed in de organisatie. Tijdens de looptijd van dit project hebben we tientallen adressen bezocht, waar nodig hulpvragen uitgezet en zorg gedragen voor in- en uitschrijvingen conform de Wet BRP. Goede huisvesting van arbeidsmigranten en het toezicht daarop blijft een speerpunt van de gemeente (zie ook thema 310 Veiligheid).
We hebben de digitale dienstverlening doorontwikkeld.
We breiden het aantal digitaal beschikbare producten steeds verder uit. In 2022 hebben we ons gefocust op: o Uniformeren van digitale formulieren en deze opnieuw gebouwd in een applicatie die gebruiksvriendelijker is; o Technische voorbereidingen getroffen voor het inrichten van een PIP (persoonlijke internet pagina); o Nieuwe digitale formulieren in de lucht gebracht (bijvoorbeeld inzake de energietoeslag en het leefgeld Oekraïne).
We meten onze klanttevredenheid.
In 2022 hebben we verder gewerkt aan het optimaliseren van onze dienstverlening door middel van het meten en verbeteren van onze dienstverlening op het gebied van diverse producten en diensten. Dit deden we onder andere op het gebied van burgerzaken, vergunningverlening en in de openbare ruimte. Onze werkwijze is klantvriendelijk en we proberen onze inwoners zo optimaal mogelijk te bedienen op het gebied van Burgerzaken. Bij de uitgevoerde enquête scoren we gemiddeld een 8 voor onze dienstverlening. Er zijn geen klachten binnen gekomen op het gebied van burgerzaken. Er is in 2022 een klanttevredenheidsonderzoek uitgevoerd bij de aanvragers van een omgevingsvergunning. De aanvragers geven de gemeente gemiddeld een cijfer 8,1.
Onze dienstverlening rondom begraven is verbeterd.
62
In 2022 zijn regels opgesteld en vastgelegd in de uitvoeringsbesluiten en beheersverordening met betrekking tot de nieuwe categorieën natuurlijker begraven, het begraven van een kind dat in de eerste 26 weken van de zwangerschap overlijdt en luxe begraven. Op beide begraafplaatsen is een ‘Brievenbus naar de hemel’ gerealiseerd.
Aandacht besteed aan het moeilijke onderwerp van doodgeboren en niet levensvatbare kinderen.
Het aanzicht van de begraafplaatsen is verbeterd
In 2022 zijn we een project begonnen om in 2023 ook op de begraafplaats in ’s Gravenmoer een monument voor doodgeboren en niet-levensvatbare kinderen te realiseren. Dit is een co-productie met de stichting vrijwilligers begraafplaats ’s Gravenmoer, twee kerken en inwoners die ervaring hebben met het verliezen van een kind.
Naar aanleiding van een motie in de raadsvergadering waarin eerder genoemde uitvoeringsbesluiten en beheersverordening vastgesteld werden hebben we op de lichtjesavond op begraafplaats De Kremer suggesties opgehaald met betrekking tot de naamgeving.
Op begraafplaats De Kremer is in samenwerking met de vrijwilligers een buiten auditorium ingericht. Een plek waar mensen, op de begraafplaats, in de buitenlucht afscheid kunnen nemen van een dierbare overledene. Op de begraafplaats in ’s Gravenmoer zijn langs het wandelpad bomen aangeplant. Er is op De Kremer een insectenhotel gebouwd van oude grafmonumenten. Het gedeelte van de kindergraven op De Kremer is opgefrist middels het aanplanten van hagen.
Hebben de beleidsrisico’s onze doelstellingen in de weg gestaan? Uitval ICT-systemen: Er heeft geen uitval van ICT systemen plaatsgevonden. Impact Corona: Er zijn geen klachten ontstaan vanuit de Corona situatie, dit blijkt uit onderzoek en de score van het meten van onze dienstverlening. Beleidsindicatoren
Bezwaar- en beroepschriften Burgerzaken Klachten Burgerzaken
Dienstverlening Burgerzaken
520 Dienstverlening Aantal gegrond bezwaar- en beroepschriften op uitgevoerde toetsingen 2019 2020 2021 1 0 0 Aantal klachten over producten en diensten Burgerzaken 2019 2020 2021 0 0 0 Cijfer dienstverlening burgerzaken 2019 2020 2021 De De 8 dienstverlening dienstverlening wordt sinds wordt sinds 2021 gemeten 2021 gemeten
2022 1 2022 0 2022 8
Verbonden partijen Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant. Bijdragen aan een leefbare en veilige werk- en leefomgeving in de regio Midden- en West-Brabant. 63
530 Beheer en onderhoud Strategische doelstellingen De openbare ruimte en gemeentelijke gebouwen zijn schoon, heel en veilig. Een schoon en net straatbeeld zonder zwerfafval in de openbare ruimte. Een goede benutting en bezetting van het gemeentelijk vastgoed. Wat hebben we bereikt? Dit jaar zijn er ongeveer 20 geveltuintjes door de bewoners gerealiseerd.
Wat hebben we daarvoor gedaan? We hebben de aanleg van geveltuintjes onder de aandacht gebracht en gestimuleerd door hierover te communiceren in de informatiekrant en het verspreiden van flyers. Deze geveltuintjes vergroten de biodiversiteit en leveren een bijdrage de aan klimaatadaptatie.
We hebben een goed beeld van de behaalde kwaliteitsniveaus, waardoor we kunnen sturen.
Groenmedewerkers hebben maandelijks de beoogde kwaliteitsniveaus in de wijken gemonitord. De verkregen gegevens worden gebruikt als input voor het nieuwe beheerplan Groen 2023.
We hebben beter inzicht in de rioolcapaciteit.
We hebben een actuele rioolberekening van ’s Gravenmoer beschikbaar. De pompcapaciteiten in de systeem-berekening zijn gecontroleerd en geactualiseerd. Hierdoor hebben we beter inzicht in de rioolcapaciteit van de deelgebieden en kunnen we door aanpassing van de gemaalbesturingen de berging in het rioolstelsel maximaal benutten.
De voorbereidingen voor de verduurzaming van het gemeentehuis zijn begonnen.
Er zijn voorbereidingen getroffen voor de verduurzaming van het gemeentehuis. Het benodigde krediet is aangevraagd en verkregen via het Investeringsplan 2023. Ten behoeve van de verduurzamingsmaatregelen is subsidie aangevraagd. Vanwege de grote hoeveelheid aanmeldingen heeft loting plaatsgevonden en zijn wij helaas uitgeloot. Omstreeks januari 2024 kan opnieuw een aanvraag worden ingediend.
De brandmeldinstallatie in het gemeentehuis voldoet aan de actuele normen.
Er zijn aanpassingen gedaan aan de brandmeldinstallatie in het gemeentehuis.
We hebben controle over de hoeveelheid plaagdieren binnen de gemeente.
We hebben preventieve maatregelen ter bestrijding van de eikenprocessierups genomen. Daardoor zijn er in 2022 nagenoeg geen meldingen van overlast binnen gekomen. Voor het beperken van de roekenoverlast is een 5-jarig plan opgesteld. Dit jaar is er een intensieve inzet geweest onder begeleiding van een ecoloog.
We hebben uitvoering gegeven aan het boombeleidsplan, waardoor in een aantal 64
Met de herinrichting van de Hoofdstraat zijn de groeiplaatsen voor alle bomen verbeterd met een zogenaamde kleine kringloop,
straten de verwachte levensduur van de bomen sterk is toegenomen of bomen die heel veel problemen veroorzaakten vervangen zijn door geschiktere exemplaren.
waardoor deze beeldbepalende bomen een betere toekomstverwachting hebben gekregen. In de Paul van Ostaijenstraat en Simon Vestdijkstraat is fase 2 uitgevoerd om de elzen, die onder andere veel overlast door wortelopdruk veroorzaakten, te vervangen door een andere boomsoort.
Hebben de beleidsrisico’s onze doelstellingen in de weg gestaan? Langere levertijden door schaarste aan materialen en personeel: Op verschillende terreinen hebben we te maken gehad met lange(re) levertijden. Dat geldt bijvoorbeeld voor gebakken straatklinkers (>half jaar). De renovatie van een aantal rioolinstallaties is doorgeschoven naar 2023 vanwege leveringsproblemen. Hogere prijzen: Door gestegen energie- en brandstofkosten zijn veel producten duurder geworden. In totaliteit zijn de meeste begrotingsposten echter niet overschreden. Realiseren van de kwaliteitsnormen openbaar groen: In onderstaande tabel is terug te zien dat 2022 een gunstige zomer voor onkruidbeheersing was. De scores op A-niveaus zijn toegenomen. Wat heeft anders uitgepakt? Helaas is het niet gelukt om in 2022 een geactualiseerd bomenbeleidsplan, groenbeleidsplan en groenbeheerplan aan de gemeenteraad ter vaststelling voor te leggen. Ook de hieraan verbonden actualisatie van de regeling ‘particulier boomonderhoud’ is daardoor vertraagd. De stukken zijn inmiddels grotendeels gereed en worden in 2023 aan de raad aangeboden. Beleidsindicatoren 530 Beheer en onderhoud Kwaliteitsniveau centrum
Kwaliteitsniveau wijken
Meldingen openbare ruimte
Kwaliteitsniveau verhardingen
Kwaliteitsniveau van onkruid in beplanting in het centrum (streefwaarde A) 2019 20205 2021 2022 Niveau A+ 5% 4% Niveau A 68% 81% 90% Niveau B/C 27% 15% 10% Kwaliteitsniveau van onkruid in beplanting in de wijken (streefwaarde B) 2019 20206 2021 2022 Niveau A 60% 43% 51% Niveau B 22% 50% 42% Niveau C 18% 7% 7% Aantal meldingen met betrekking tot de openbare ruimte (vanaf april 2021 met de fixi app, daarvoor via Op Orde) 2019 2020 2021 2022 2.871 4.810 5.442 5.772 Kwaliteitsniveau van verhardingen (streefwaarde CROW B) 2015 2017 2019 2021 Niveau A+ 58,6% 45% 47,3% 44,4% Niveau A 27,7% 32,5% 37% 34,8% Niveau B 3,7% 5,6% 8,6% 7,8% Niveau C 0,4% 1,9% 1,9% 2,3% Niveau D 3% 4,7% 5,2% 5,6% Halfverhard en onverhard
6,6%
6
10,3%
0%
5,1%
In 2020 zijn de kwaliteitsniveaus niet gemeten. Tot en met 2019 is dit door een extern bureau uitgevoerd. In 2020 zou de buitendienst hiervoor opgeleid worden en zelf gaan monitoren. Vanwege de coronamaatregelen is dat niet gelukt. Vanaf 2021 is het nu opgepakt .
65
Kwaliteitsniveau civiele kunstwerken (bruggen en duikers)
In 2021 zijn alle civiele kunstwerken geïnspecteerd. Het kwaliteitsniveau voor alle civiele kunstwerken wat wordt nagestreefd is CROW B. Op dit moment is de werkelijke kwaliteit nog niet in kaart gebracht. Uitgebreide informatie over het areaal en de kwaliteit hiervan vindt u terug in de beheerrapportage die in september 2021 aan de gemeenteraad is aangeboden.
540 Afval Strategische doelstellingen Bewoners worden gestimuleerd om hun afval beter te scheiden waardoor minder aanbod van restafval en een hoger aanbod grondstoffen wordt gerealiseerd, zowel aan huis, bij centrale verzamellocaties als op de milieustraat van onze gemeente. Wat hebben we bereikt? In 2022 is er 132 kg restafval per inwoner ingezameld.
Wat hebben we daarvoor gedaan? Vergeleken met 2021 (137 kg per inwoner) zien we een lichte daling. De landelijke doelstelling van 100 kg restafval per inwoner is echter nog niet gehaald.
We zijn gestart met de uitwerking van verschillende scenario’s om tot aanscherping van beleid te komen.
In 2021 is een forse stap gezet in de vermindering van de hoeveelheid restafval, maar in 2022 is de afname gestagneerd. De landelijke doelstelling van 100 kg blijft daarmee met het huidige beleid buiten bereik. In 2023 zal de raad bijgepraat worden over mogelijke scenario’s om tot aanscherping van beleid te komen. Hierbij wordt eerst teruggekeken op het Grondstoffenplan 2020. Daarna zullen er keuzes voorgelegd worden met betrekking tot de haalbaarheid van de huidige doelstellingen en de zuiverheid van deelstromen. Een extern bureau is daarom eind 2022 gevraagd een analyse te maken over de laatste drie jaar en de mogelijkheden voor 2024 en verder uit te werken. Voor de zomer van 2023 wordt dit aan de raad gepresenteerd.
De luierinzameling is wederom toegenomen, met 16%.
In 2021 zagen we een groot effect van de afzonderlijke luierinzameling. Deze lijn zet zich in 2022 voort.
Het gemiddeld aantal inworpen in de ondergrondse container voor restafval is per huishouden met 12 afgenomen.
Sinds het najaar van 2022 is de toegangscontrole van de milieustraat actief.
In 2021 is aan bewoners gecommuniceerd dat zij 52 inworpen per jaar konden doen in een ondergrondse restafvalcontainer. In 2022 is daar de bijkoopoptie voor extra inworpen bijgekomen. Bewoners krijgen voortaan met een pasje toegang tot de milieustraat. Het afvaltoerisme uit de regio kan hierdoor mogelijk afnemen. Op basis van de cijfers van één kwartaal is het echter nog te vroeg om uitspraken te doen over de exacte effecten van de toegangscontrole.
66
Hebben de beleidsrisico’s onze doelstellingen in de weg gestaan? Bereidheid afvalscheiding: In 2021 hebben meerdere ingrijpende veranderingen plaatsgevonden op het gebied van huishoudelijke afvalinzameling, met als resultaat een afname van bijna 50 kg restafval per inwoner. In 2022 is het beleid van 2021 voortgezet en zien we weinig veranderingen in de inzamelcijfers ten opzichte van 2021. Het afvalscheidingsgedrag van bewoners is in 2022 dus niet veel veranderd ten opzichte van 2021. Thuiswerkeffect: Het effect van langer thuiswerken is nauwelijks zichtbaar in de inzamelcijfers. Dit zou gekoppeld moeten worden aan de cijfers bedrijfsafval om er een duidelijke uitspraak over te kunnen doen. Hier hebben wij echter geen inzicht in. Grondstofprijzen: De grondstofprijzen zijn nog steeds hoog, wat voordelig is voor de inkomsten uit afvalstromen. Daar staat tegenover dat bijvoorbeeld ook de hogere brandstofprijzen door contractpartijen aan ons worden doorberekend. Wat heeft anders uitgepakt? Door leverproblemen was de toegangscontrole op de milieustraat later actief dan gepland. Het verlagen van de ophaalfrequentie van restafval in combinatie met het wekelijks ophalen van PMD (plastic, metaal, drankkartons) heeft een duidelijk effect op de zuiverheid van de PMDstroom. De hoeveelheid vervuiling is meer dan verdubbeld.
In de scenario’s die in 2023 worden opgeleverd zal aandacht worden geschonken aan het terugdringen van de vervuiling. Het aantal reparaties van de ondergrondse PMD-containers loopt ook op door verkeerd afval in de container. Beleidsindicatoren
540 Afval Ingenomen afval Restafval per inwoner (kg) Restafval per huishouden (kg) Scheidingspercentage
Aantal inworpen containers
Bezoekers milieustraat Sorteeranalyse fijn restafval
GFT Papier en Karton Hygiënisch papier Drankkartons Kunststoffen Glas Metalen Textiel Puin Hout Klein chemisch afval Elektrische apparaten Overig afval
67
2019 170
2020 185
2021 137
2022 132
394
428
320
306
2019 71,6%
2020 71,2%
2021 79,9%
2022 78,0%
Gemiddeld aantal inworpen in de ondergrondse restafvalcontainer per actieve pas per jaar 2019 2020 2021 2022 92 94 45 33 2019 2020 2021 2022 51.721 55.393 57.621 55.431 2020 2021 2022 44,8% 35,9% 40,1% 4% 4,7% 3,1% 8,8% 15,8% 16,4% 1,2% 1,3% 1,0% 10% 10,3% 7,7% 3,1% 2,3% 2,0% 2,1% 2,9% 2,8% 5,6% 5,2% 6,0% 3,0% 3,2% 2,4% 5,6% 1,9% 4,2% 0,3% 0,4% 0,3% 0,8% 0,5% 0,8% 10,9% 15,5% 13,2%
Wat heeft het gekost? Thema 510
Taakveld
Omschrijving Bestuur
0.10 0.1
Mutaties reserves Bestuur
Primitieve Begroting 2022
Begroting na wijziging
Rekening
Lasten Baten 1.907
Lasten Baten 1.837
Lasten Baten 1.774 230
75 1.832
75 1.762
75 1.699
Verschil begroting na wijziging - rekening
Lasten Baten 63 230
230
63
Baten
Uit de actuariële berekening van de voorziening APPA (Algemene Pensioenwet Politieke Ambtsdragers) is gebleken dat het saldo van de voorziening meer dan voldoende is waardoor er een vrijval verwerkt kan worden. Bijstelling van onder meer een hogere rekenrente is hiervan de oorzaak.
Taakveld Omschrijving Dienstverlening 0.2 7.5 8.3
Burgerzaken Begraafplaatsen en crematoria Wonen en bouwen
Primitieve Begroting 2022
Begroting na wijziging
Rekening
Lasten Baten 1.526 976
Lasten Baten 1.628 976
Lasten Baten 1.578 927
775 154 597
269 134 574
828 148 651
269 134 574
830 138 610
63 voordeel 57
S/I I
6
I
Verschil begroting na wijziging - rekening
Lasten 50
332 137 458
Baten
De opbrengsten voor leges paspoorten en rijbewijzen zijn toegenomen t.o.v. de raming. Dergelijke opbrengsten zijn lastig voorspelbaar. De opbrengt van de legesverordening is lager dan geraamd. Dit wordt veroorzaakt doordat de woningbouw in 2022 te maken kreeg met een stijgende hypotheekrente, een sterke toename van de inflatie en een forse verhoging van de kosten van bouwmaterialen. Hierdoor vertraagde de verkoop en temporiseerden de ontwikkelaars hun planontwikkeling. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
Lasten
Door het uitstellen van de Omgevingswet zijn de budgetten voor de in- en uitvoering van de Wet kwaliteitsborging niet uitgegeven. De Wet loopt gelijk op met de Omgevingswet. Door de hogere aantallen verstrekkingen van rijbewijzen en paspoorten zijn de af te dragen rijksleges toegenomen. Middels de decembercirculaire 2021 zijn er middelen ontvangen voor de verkiezingen. Deze bijdrage bleek meer dan voldoende, de werkelijke kosten vallen lager uit. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo
68
293
S/I I
De salariskosten voor bestuurders worden door een derde partij begroot. Gebleken is dat deze kosten per ultimo boekjaar lager uitvallen dan waarmee met het opstellen van de begroting rekening werd gehouden. Voor de toekomst is dit aangepast. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo. Thema 520
230
230 voordeel 230
Lasten
Saldo 293
-2 10 41
Baten Saldo -49 1 64 3 -116
62 13 -74
49 nadeel 62
S/I I
-118
I
7
I
50 voordeel 39
S/I I
-25
I
41
I
-5
I
Thema 530
Taakveld Omschrijving Beheer en onderhoud 0.10 0.3
Mutaties reserves Beheer overige gebouwen en gronden Verkeer en vervoer Parkeren Openbaar groen en (openlucht) recreatie Riolering Wonen en bouwen
2.1 2.2 5.7 7.2 8.3
Primitieve Begroting 2022
Begroting na wijziging
Rekening
Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 7.627 2.844 7.979 3.003 8.132 3.163
Verschil begroting na wijziging - rekening
Lasten Baten Saldo -153 159 7
3 390
1 429
3 390
27 429
3 390
27 376
2.346
217 1 187
2.347
242 1 187
2.451
413 3 228
-104
2.009
1.875 776
2.118
1.837 772
2.115
38 4
2.452 1.711 725
2.588
2.678
-90
-52
-52
172 2 41
67 2 -49
-3
35 4
Baten
159 voordeel 39 In 2022 zijn door de verzekeringsmaatschappij veelal de herstelwerkzaamheden op de schades en vernielingen vergoed. De vergoeding ziet toe op de schades aan wegen, openbare verlichting, plantsoenen en verkeersregelinstallaties. 72 In 2022 zijn meer inkomsten uit voorgaande jaren ontvangen voor degeneratiekosten in verband met de aanleg van kabels en leiding in gemeentegronden. Dit betreft een afrekening met voorgaande jaren, de vergoeding kan pas worden ontvangen nadat de werkzaamheden zijn voltooid. 53 Werkelijke doorbelasting van straatreiniging aan de tariefberekening riool- en afvalstoffenheffing. 32 Werkelijke doorbelasting van opvang stedelijk water aan de tariefberekening rioolheffing. -52 Er is een lagere onttrekking uit de voorziening geprogrammeerd gebouwenbeheer benodigd als vooraf is ingeschat. Per abuis zijn in de primitieve begroting 2022 de salarislasten meegenomen in de dekking van de onderhoudskosten uit de voorziening. 15 Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
Lasten
Er hebben in 2022 meer herstelwerkzaamheden plaatsgevonden als gevolg van schades en vernielingen. Deze extra last houdt verband met de eerder genoemde extra baat. Dit betreffen schades aan wegen, openbare verlichting, plantsoenen en verkeersregelinstallaties. Het onderhoud aan de openbare verlichting is hoger uitgevallen door o.a. schilderwerkzaamheden. Bij het opstellen van de jaarrekening en daarbij het herberekenen van de kostendekkendheid voor de rioolheffing 2022 is gebleken dat er een onttrekking aan de voorziening is benodigd daar waar de begroting voorzag in een storting in de voorziening. Werkelijke doorbelasting van opvang stedelijk water en straatreiniging aan de tariefberekening rioolheffing. De werkzaamheden van de rioolrenovatie aan de Lage Ham zijn lager uitgevallen. In 2022 zijn de prijzen voor het beheer en onderhoud aan het wagenpark gestegen. Oorzaak ligt ondermeer in beschikbaarheid en kosten van materiaal en de gestegen brandstofprijzen. Er is bij de onkruidbestrijding meerwerk uitgevoerd op verharding. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
69
S/I I
I
I I I
I
153 nadeel -54
S/I I
-31
I
63
I
-45
I
20 -19
I I
-68 -19
I I
Thema 540
Taakveld
Omschrijving Afval
7.3
Afval
Primitieve Begroting 2022
Begroting na wijziging
Rekening
Lasten Baten 3.318 3.902
Lasten Baten 3.348 3.933
Lasten Baten 3.475 4.038
3.318
3.902
3.348
3.933
3.475
Verschil begroting na wijziging - rekening
Lasten -127
Baten 105
Saldo -21
-127
105
-21
4.038
Baten
105 voordeel 38 In 2022 is meer afval aangeboden op de milieustraat, voor bepaalde afvalstromen wordt door externe partijen een vergoeding betaald. Voor 2022 levert dit een voordeel op. 39 Er is meer PMD opgehaald dan vooraf voorzien. Afgezet tegen de vergoeding die daarvoor wordt betaald, leidt dit tot een voordeel. 12 Hogere opbrengsten door aanschaf extra tikken ondergrondse container en door meer aanvragen van de milieupas. 16 Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
Lasten
In 2022 zijn de prijzen voor het beheer en onderhoud aan het wagenpark gestegen. Oorzaak ligt ondermeer in beschikbaarheid en kosten van materiaal en de gestegen brandstofprijzen. Bij het opstellen van de jaarrekening en daarbij de kostendekkendheid voor de afvalstoffenheffing 2022 is gebleken dat de kosten lager zijn uitgevallen dan begroot. Het resultaat op afval is gestort in de egalisatievoorziening om toekomstige kostenontwikkelingen te kunnen opvangen en het tarief gelijkmatiger te kunnen laten ontwikkelen. In 2022 zijn er minder storingen geweest aan de ondergrondse containers. Doordat er daarbij veel storingen door onze eigen buitendienst konden worden verholpen is er minder inzet benodigd geweest door externe partijen. In 2022 zijn de verwerkingskosten voor de stromen GFT, restafval, luiers, papier, PMD en glas lager uitgevallen. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
70
S/I I
I I I
127 nadeel -48
S/I I
-229
I
55
I
75 20
I
Algemene dekkingsmiddelen en overhead In dit zesde en laatste programma wordt het overzicht van de algemene dekkingsmiddelen en het overzicht van overhead gepresenteerd. Het is geen beleidsprogramma zoals de vijf programma’s hiervoor, maar een opsomming van een aantal geldstromen die vanuit onderlinge samenhang zijn geordend. De algemene dekkingsmiddelen geven inzicht in een aantal algemene inkomstenbronnen van de gemeente, zoals de algemene uitkering. De overhead geeft aan welke kosten samenhangen met de sturing en ondersteuning van de organisatie.
610 Algemene uitkering De algemene uitkering is de grootste inkomstenbron van de gemeente.
620 Gemeentelijke belastingen en heffingen De gemeentelijke belastingen en heffingen komen uitgebreid aan de orde in paragraaf A "Lokale heffingen". In het overzicht van algemene dekkingsmiddelen worden de gemeentelijke belastingen uitgelicht waarvan de opbrengsten gemeentebreed ingezet kunnen worden. Het gaat dan om de onroerendzaakbelasting.
630 Overige algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien De overige algemene dekkingsmiddelen zijn gerelateerd aan paragraaf D "Financiering" waarbij een onderbouwing wordt gegeven van de financieringsfunctie van de gemeente. Daarnaast zijn hier ook zichtbaar de post onvoorzien en de verwachte verplichting ten aanzien van de vennootschapsbelasting.
640 Overhead Bij het in beeld brengen van de overhead is er een onderscheid gemaakt in vier categorieën: Directe personeelskosten: salariskosten van alle ambtenaren in dienst bij de gemeente Dongen; Indirecte personeelskosten: scholingskosten, reis- en verblijfkosten, arbo- en administratiekosten; Facilitaire ondersteuning: huisvesting gemeentehuis en -werven, ICT, archief, catering, e.d.; Bestuursondersteuning en kwaliteitszorg: publieksvoorlichting, kwaliteitszorg concern, bestuursondersteuning, persvoorlichting en representatie. Voor het berekenen van de overhead wordt de rekenmethode gebruikt die door de Commissie BBV (Besluit Begroting en Verantwoording) van de rijksoverheid wordt voorgeschreven. Dit betekent dat kosten – waar mogelijk – direct worden toegerekend aan producten. De resterende kosten worden in de presentatie uitgesplitst naar de vier hierboven genoemde categorieën en kan worden uitgedrukt in een percentage (overhead als deel van de directe personeelskosten). Dit percentage berekenen we voor zowel de binnen- als de buitendienst. Dit onderscheid wordt gemaakt ten behoeve van een passende toerekening van uurtarieven naar de producten. Voor de vergelijking staan de begrote en gerealiseerde percentages naast elkaar. Gewijzigde begroting 2022
Rekening 2022
Binnendienst
€ 8.386.583 € 13.049.742*
64%
€ 7.616.051 € 11.987.397*
64%
Buitendienst
€ 182.454 € 2.307.339*
8%
€ 212.995 € 2.349.326*
9%
* In dit bedrag zijn de overhead aan personeelskosten opgenomen die toegerekend mogen worden aan de producten. 71
In 2022 bedragen de externe inhuurkosten als percentage van de totale loonsom afgerond 10%. De externe inhuurkosten betreffen inhuur specialistische kennis, vervanging bij ziekte, inhuur derden grasmaaien en inhuur in verband met vacatureruimte.
Externe inhuur
Jaarrekening 2021 € 1.538.983 = 10% € 15.825.340
Jaarrekening 2022 € 1.604.944 = 10% € 15.941.667
Beleidsindicatoren
Gemiddelde WOZ-waarde
% demografische druk
Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden
Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden
Formatie
Bezetting
Overhead
Apparaatskosten7
Externe inhuur
Overhead De gemiddelde WOZ waarde van woningen (in € 1.000) 2019 2020 2021 2022 245 265 320 345 De som van het aantal personen van 0-20 jaar en 65 jaar of ouder in verhouding tot de personen van 20-65 jaar 2019 2020 2021 2022 73,6% 73,8% 74,2% 74,9% Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een éénpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten 2019 2020 2021 2022 648 710 761 838 Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een meerpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten 2019 2020 2021 2022 744 818 882 959 Overhead Fte per 1.000 inwoners 2019 2020 2021 2022 7,3 7,2 7,2 7,3 Fte per 1.000 inwoners 2019 2020 2021 2022 6,7 6,8 7,0 6,9 Als % van de totale lasten 2019 2020 2021 2022 13,4% 11,8% 12,6% 11,8% Apparaatskosten per inwoner (kosten per inwoner, in € 1.000) 2019 2020 2021 2022 291 636 705 715 Externe inhuurkosten als percentage van de loonsom 2019 2020 2021 2022 13,0% 8,0% 9,7% 10,1%
7
In 2020 is de berekeningsmethodiek van de apparaatskosten geactualiseerd. Hierbij is gebleken dat voorgaande jaren de berekening niet volledig is geweest. De kosten zijn er altijd geweest, maar werden in de eerdere methodiek niet meegenomen in de berekening.
72
Wat heeft het gekost? Thema 610
Taakveld Omschrijving Algemene uitkeringen 0.7
Primitieve Begroting 2022 Lasten
Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds
Begroting na wijziging
Rekening
Verschil begroting na wijziging - rekening
Baten Lasten Baten Lasten Baten Lasten 39.356 44.340 44.966 39.356
44.340
44.966
Baten Saldo 626 626 626
Baten 626 voordeel 654 In de decembercirculaire 2022 is een aantal maatstaven en eenheden aangepast wat resulteert in een hogere uitkering. Zoals gebruikelijk worden mutaties uit de decembercirculaire verwerkt in de jaarrekening. -28 In 2022 hebben er verrekeningen over voorgaande jaren plaatsgevonden wat resulteert in een lagere uitkering. Thema 620
Taakveld Omschrijving Gemeentelijke belastingen en heffingen 0.61 OZB woningen 0.62 OZB niet-woningen 0.64 Belastingen overig 3.4 Economische promotie
Primitieve Begroting 2022
Begroting na wijziging
Rekening
Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 244 6.437 296 6.599 282 6.671 99 108 88
Lasten Baten Saldo 14 72 86
Lasten Hogere interne doorbelastingen van kwijtscheldingen en uitvoeringskosten belastingen.
S/I I
140
Begroting na wijziging
4.430 2.042 129 70
Verschil begroting na wijziging - rekening
S/I I
Primitieve Begroting 2022
189 87 5
I
Baten 72 voordeel 37 Van de BWB (Belastingsamenweking West-Brabant) zijn vervolgingskosten (proceskosten) ontvangen. Deze vergoeding wordt verkregen na afwikkeling van juridische procedures. De afrekening is pas bekend nadat de BWB haar jaarcijfers heeft opgesteld. -70 In 2022 zijn er voorlopige aanslagen toeristenbelasting opgelegd op basis van inschatting van ondernemers. Pas in 2023 wordt door middel van een definitieve opgave vanuit de ondernemers de werkelijke opbrengsten inzichtelijk. De opbrengst toeristenbelasting op basis van voorlopige aanslagen is lager dan vooraf was ingeschat. 93 Met de BWB heeft een administratieve afrekening plaatsgevonden van aanslagen voorgaande jaren. In 2020 is een balanspost opgenomen omdat de verwachting van de BWB was dat aanslagen verminderd zouden worden waardoor de gemeentelijke opbrengst zou dalen. Deze balanspost zou dat nadeel in de exploitatie compenseren. Per ultimo 2022 is gebleken dat deze balanspost niet meer noodzakelijk is. Het vervallen van de balanspost levert een voordeel op. 12 Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
140
4.429 2.031
I
-89 32 212 -70
Taakveld Omschrijving Overige algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien 0.10 Mutaties reserves 0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten
4.324 1.973
S/I
1 11 129 -70
Thema 630
99 108 37
626
-90 21 83
14 voordeel 14
Rekening
920 3.160
73
250 1.347
1.000
330
I
I
Verschil begroting na wijziging - rekening
Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten Lasten 1.254 592 4.347 2.189 1.256 960 3.090 920
I
-80 3.160
Baten Saldo -1.229 1.861 80 -1.347
1.813
0.5 0.8 0.9
Treasury Overige baten en lasten Vennootschapsbelasting (VpB)
-157 435 56
109 483
-165 375 56
109 483
-150 368 38
199 431
-15 7 18
90 -51
74 -44 18
Baten 1.229 nadeel -1.347 Het resultaat van drie Berap’s is als een begrotingswijziging verwerkt. Dit resultaat wordt niet tussentijds niet feitelijk geboekt. Dit gebeurt pas bij het bestemmen van het resultaat jaarrekening 2022. Derhalve een verschil ten opzichte van begroot. Het verschil met de mutatie aan de lastenkant vormt het saldo van berap-3. 80 Door het stijgen van de marktrente ontvangen we rente over het saldo wat op de schatkist staat. Het gaat om de renteontvangst over het 4e kwartaal 2022. 14 In 2022 is een dividenduitkering 2021 van de BNG Bank ontvangen. Dit bedrag is hoger uitgevallen dan bij de jaarrekening 2021 was ingeschat. -56 In 2022 zijn er minder ambtelijke uren verwerkt op investeringen doordat er meer uren aan beheer en onderhoud is besteed. 80 Het beschikbaar stellen van de dekking voor de mantelzorgbonnen en de extra taak van de OMWB (Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant) conform het aangenomen amendement bij de begroting 2022 is aan de batenkant opgenomen daar waar de werkelijke kosten aan de lastenkant zijn verwerkt. De dekking is per abuis aan de batenkant verwerkt in plaats van aan de lastenkant. Zie ook bij de lasten.
S/I
Lasten 3.090 voordeel 3.160 Het resultaat van drie Berap’s is als een begrotingswijziging verwerkt. Dit resultaat wordt tussentijds niet feitelijk geboekt. Dit gebeurt pas bij het bestemmen van het resultaat jaarrekening 2022. Derhalve een verschil ten opzichte van begroot. Het 89 verschil met de mutatie aan de batenkant vormt het saldo van Berap-3. Afhandeling energievoorziening De Beljaart. -89 Jaarlijks bij het opmaken van de jaarrekening worden de openstaande vorderingen beoordeeld in hoeverre deze moeten worden voorzien. De werkelijke rente is lager uitgevallen ten opzichte van de rekenrente, waardoor minder kon worden doorbelasten naar de taakvelden dan bij de begroting (o.b.v. -36 de rekenrente) werd aangenomen. 16 De post onvoorziene uitgaven is niet volledig besteed. -80 Het beschikbaar stellen van de dekking voor de mantelzorgbonnen en de extra taak van de OMWB conform het aangenomen amendement bij de begroting 2022 is aan de batenkant opgenomen daar waar de werkelijke kosten aan de lastenkant zijn verwerkt. De dekking is per abuis aan de batenkant verwerkt in plaats van aan de lastenkant. Zie ook bij de baten. 18 In 2022 is er een voorlopige aanslag vennootschapsbelasting van € 56.000 betaald. Daarnaast is er per saldo een voorlopige teruggave over voorgaande jaren ontvangen. 12 Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
S/I
I
I I I I
I I I
I I I
I
I
Vennootschapsbelasting Voor het jaar 2022 is er een voorlopige aanslag vennootschapsbelasting ad € 56.189 aan de gemeente opgelegd. Overzicht aanwending van het bedrag voor onvoorziene uitgaven Bij de 3e Bestuursrapportage is de post onverzien verminderd met € 60.000 op basis van de toen bekende inzichten. Daarna is er een uitgave geweest van € 4.000 voor de bijdragen in de lobby van Delta Corridor. Per saldo resteert ulitmo 2022 € 16.000. Thema 640
Taakveld
Omschrijving Overhead
0.10
Mutaties reserves
Primitieve Begroting 2022
Begroting na wijziging
Rekening
Lasten Baten 7.831 241
Lasten Baten 9.094 525
Lasten Baten 8.326 497
97
331
331
74
Verschil begroting na wijziging - rekening
Lasten 768
Baten Saldo -28 740
0.1 0.4
Bestuur Overhead
103 7.728
144
103 8.991
194
13 8.313
90 678
166
Baten
28 nadeel -28
S/I I
768 voordeel 1.048
S/I I
-301
I
-16 -36
I I
-18 90
I I
1
I
Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
Lasten
Op personeel wordt het resultaat veroorzaakt door een groter aantal openstaande vacatures die moeilijk konden worden ingevuld dan eerdere jaren. Tegelijkertijd duurde het gemiddeld ook veel langer om geschikte inhuurkandidaten te vinden, waardoor het ‘voordeel’ op personeelskosten ook niet volledig hieraan kon worden besteed. Daarnaast zien we een voordeel door het toerekenen van ambtelijke uren aan middelen verkregen via Rijksregelingen, waaronder de regeling voor opvang van Oekraïnse vluchtelingen. Sinds januari 2022 bestaat vanuit de cao Gemeenten (artikel 6.3) de mogelijkheid om bovenwettelijke verlofuren aan te merken als spaarverlof. Het grote verschil met eerder is dat verlofspaaruren niet verjaren. Normaal vervallen bovenwettelijke verlofuren na 5 jaar. Aangezien er bij verlofsparen sprake is van arbeidskostengerelateerde verplichtingen die een niet voorspelbare opbouw en daarmee ook onvoorspelbare afbouw kennen, dient hier een voorziening voor gevormd te worden. Representatiekosten zijn hoger uitgevallen dan begroot. In 2022 hebben we een nagekomen verrrekening ontvangen over de jaren 2020 en 2021 met betrekking tot de CAR verzekering (bouwverzekering). In 2022 zijn er meer juridische proces- en griffiekosten geweest.
Door het uitblijven van de landelijke voorziening Plooi en de verplichting voor actieve openbaarmaking zijn er in 2022 relatief weinig kosten gemaakt voor de Woo. De verwachting is dat er in 2023 en de jaren daaropvolgend meer kosten gemaakt worden. Diverse kleine afwijkingen onder € 10.000, per saldo.
75
90 650
-28
Paragrafen
76
A. Lokale heffingen Deze eerste paragraaf gaat over lokale heffingen. Binnen de gemeente wordt onderscheid gemaakt tussen lokale algemene belastingen en heffingen. De opbrengsten van de algemene belastingen gaan naar de algemene middelen van de gemeente. Dit geldt voor de onroerendezaakbelasting (OZB). De heffingen heten ook wel rechten, tarieven of leges. De gemeente mag op basis van de gemeentewet artikel 229b niet meer heffen dan de begrote kosten die worden gedekt met de heffing. Het geld dat de inwoner betaalt voor de heffingen, gebruikt de gemeente om de kosten van die specifieke activiteiten te dekken. Dit zijn rioolheffing, afvalstoffenheffing, marktgelden en leges. Het opleggen en innen van de aanslagen OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffingen wordt uitgevoerd door de Belastingsamenwerking West-Brabant (BWB). De bijdrage aan de BWB was in 2022 € 506.100. Leges worden door de gemeente zelf in rekening gebracht op het moment dat het betreffende product of dienst wordt afgenomen bij de gemeente, zoals een omgevingsvergunning of paspoort. In onderstaande tabel worden de opbrengsten uit lokale heffingen weergegeven; de toelichting op de verschillen kunt u terug vinden in de programma’s.
2021
Opbrengst lokale heffingen (bedragen x €1.000) 2022 Begr. na Rekening Verschil wijziging 6.459 6.472 13 3.490 3.493 3 2.091 2.080 -11 140 70 -70 5 6 1 134 137 3 299 347 48 591 473 -117
Onroerende zaak belasting Afvalstoffenheffing Rioolheffing Toeristenbelasting8 Marktgelden Lijkbezorgingsrechten Leges titel 1 (algemene dienstverlening) Leges titel 2 (dienstverlening m.b.t. leefomgeving) Leges titel 3 (dienstverlening vallend onder Europese dienstrichtlijn)
5.944 3.486 2.080 4 163 384 657
Primitieve begroting 6.297 3.446 1.999 140 5 134 299 591
19
16
16
23
7
Totaal lokale heffingen
12.737
12.927
13.225
13.101
-124
Rekening
In 2022 is er € 81.094 aan reclamebelasting opgelegd. Deze opbrengsten worden na aftrek van kosten voor de heffing en invordering overgemaakt aan ondernemersvereniging Leer Dongen Kennen. Bij het bepalen van de kostendekkendheid is van belang welke kosten toerekenbaar zijn aan de tarieven. Deze kosten bestaan uit directe en indirecte kosten. Onder directe kosten worden de kosten verstaan die rechtstreeks samenhangen met de verleende dienstverlening. Onder indirecte kosten worden de kosten verstaan die weliswaar niet rechtstreeks samenhangen met de verleende dienst, maar wel in enig verband staan met die dienstverlening, ofwel overheadskosten. De overheadkosten betreffen onder meer kosten van arbeid, investeringen, ICT en materieel.