Notulen raad 09112023
Tekst van het document
Wij, u allen, de gemeenteraad is als eerste verantwoordelijk en laten we samen constructief bouwen aan een Onafhankelijk Diemen. Onze stippen aan de horizon. Er wordt gevreesd voor een begrotingstekort voor de komende jaren. Het voorkomen van een begrotingstekort wordt een zware opgave. Helaas zijn er maar twee oplossingen: meer geld van de Diemense bewoners halen of zwaar bezuinigen op alle taken van Diemen. Partijen die dit aandragen worden niet populair bij de 20
komende gemeenteraadverkiezingen. Maar de waarheid is, als het Rijk minder geld voor de taken kan vergoeden, zullen de bewoners van Diemen een financiële bijdrage moeten leveren, als zij willen blijven wonen in een zelfstandige gemeente. Weesp is een mooi voorbeeld wat er kan gebeuren als je de zelfstandigheid verliest. Alleen al de Weespervlag, de Amsterdamse parkeertarieven, vergunningsaanvragen en vaarbelasting zijn voorbeelden wat er gebeurt als een stad zijn onafhankelijkheid verliest en bij Amsterdam ondergebracht wordt. Wij komen de verkiezingsbeloftes na: De Onafhankelijke Partij Diemen belooft te blijven strijden voor een Onafhankelijk Diemen. Mevrouw KUILMAN: dank u voorzitter. Ik ken de heer Sikking toch niet als een doemdenker en u schetst hier allerlei beelden wat er allemaal niet kan gebeuren als een onafhankelijk Diemen niet meer bestaat maar volgens mij is er helemaal geen sprake van voor dat doemdenken want vooralsnog gaat het hier voor de wind en kunnen we gewoon zelfstandig blijven. Is de heer Sikking dat met mij eens of wil hij doorgaan met dit doemdenken en het mogelijk bang maken van onze inwoners? De heer SIKKING: voorzitter, het is een realisatie van wat zou kunnen gaan gebeuren en het is geen doemdenken.
We hebben waarschijnlijk binnen een paar jaar een zwaar tekort en hoe ga je dat oplossen? Ik denk dat Amsterdam deze enclave wel heel snel zal willen innemen want het geheim van Diemen willen ze ook al overnemen. Mevrouw KUILMAN: wellicht kunnen we Amsterdam overnemen in plaats van omgekeerd en dan hen leren hoe dat geheim van Diemen in elkaar zit. De heer SIKKING: ja maar de burgemeester van Amsterdam zei al dat Amsterdam bij Weesp was gekomen maar ik denk niet dat dat zo was. Terug naar een aantal stippen op de horizon van de Onafhankelijke Partij Diemen die wij belangrijker vinden dan het hele coalitieakkoord. Ten eerste de WOZ-waarde, een nauwkeurige WOZ-bepaling. Woonplaats bewustwording, onafhankelijk Diemen. Een sociaal gebied, de hospice. Energietransitie, van het gas af. Lukt dit voor 2050? Bestaanszekerheid, de steunimpuls. Het probleem is dat de WOZ-bepaling een onnauwkeurige jaarlijkse exercitie is die door een niet betrokken organisatie uitgevoerd wordt. De oplossing is: Herijk de databronnen en werk deze gegevens bij met de juiste gegevens. Mevrouw VAN ’T RIET: dank u voorzitter. Wat bedoelt u met een niet betrokken organisatie die de bepaling van de WOZ-waarde uitvoert? De heer SIKKING: een niet betrokken organisatie. Deze organisatie zit volgens mij in Amstelveen en doet dat voor 4, 5 of 6 gemeenten.
Ik zie ze hier nooit rondlopen en ze hebben in de raad nog nooit met ons gesproken. Is dat een antwoord voor u? Mevrouw VAN ’T RIET: het is een antwoord maar het lijkt mij dat het een externe onafhankelijke organisatie zou kunnen zijn en dat vind ik persoonlijk best positief. De heer SIKKING: dan verschillen we van mening. Dan ga ik toch door want dan wordt het u misschien wat duidelijker. De oplossing is dus: herijk de databronnen en werk deze gegevens bij met de juiste gegevens. Vergroot de betrokkenheid van de uitvoerders met de gemeente Diemen. 21
Wij hebben twijfels over de juistheid en de transparantie van de WOZ-bepalingen. De Onafhankelijke Partij Diemen wil een stip op de horizon plaatsen die leidt naar een nauwkeurige WOZ-bepaling. In totaal zijn er dit jaar 873 klachten binnengekomen. De heer POELWIJK: dank u voorzitter. Het is nogal een stelling dat u twijfelt aan de zuiverheid van die bepalingen maar kunt u dat dan ietsje meer toelichten want die stelling zomaar neerleggen zonder dat verder uit te bouwen vind ik nogal wat. De heer SIKKING: voorzitter, dat klopt. Als u mij het verhaal laat afmaken had u het ook gehoord. Het aantal klachten is een verdrievoudiging van wat we vorig jaar hadden. Uit schriftelijke vragen van de Onafhankelijke Partij Diemen is gebleken dat er nul taxaties door de WOZ-ambtenaren zijn uitgevoerd. Als foto’s, tekeningen en data niet kloppen, woningen als appels en peren vergeleken worden, zullen er veel meer bezwaren blijven binnenkomen. Echter, als men meer wil weten over de WOZ-bepaling of bezwaar wil maken tegen een WOZ-waarde, blijkt dat het systeem wat hierachter zit niet echt openheid geeft. Men heeft het gevoel tegen een muur van overheidsmacht te lopen. Wij hebben een onderzoek gedaan en willen dit later met de raad behandelen. De kwaliteit van de WOZ-waarden zou eens goed doorgelicht moeten worden.
Een juiste waardebepaling geeft de bewoners meer vertrouwen in de gemeente en overheid. Woonplaats bewustwording. Weesp is door Amsterdam opgeslokt. Staat Diemen hetzelfde noodlot te wachten bij een begrotingstekort de komende jaren? Er wonen veel mensen in Diemen die zich amper realiseren dat wij een onafhankelijke gemeente zijn. Diemen zou de bewustwording als onafhankelijke gemeente moeten vergroten. Alleen met een Werkgroep participatie lukt dit niet. Gebruik alles om het Diemense gevoel onder de aandacht van alle inwoners te brengen, kleine zaken kunnen hierbij helpen. Het DNA van Diemen kan in straatmeubilair tot uiting komen, denk aan vuilnisbakken en paaltjes met het wapen van Diemen de drie eendjes. Humor is ook een groot goed en wij brengen serieus ‘de Putdeksel Motie’ hierbij in. De heer PRINS: dank u voorzitter. Ik heb met belangstelling uw voorstel gehoord over het aanstellen van een politiek commentator bij deze raadsvergaderingen.
Terwijl u nog aan het woord was zat ik al te denken van wie zou dat kunnen zijn, bijvoorbeeld Johan Derks, Maarten van Rossum, Arjan Lubach, Rutger Castricum, Soundos voor alle hilariteit maar hebt u zelf iemand op het oog en hoe denkt u dat uw eigen bijdrage beoordeeld zou worden als er hier een politieke commentator aanwezig zou zijn geweest? De heer SIKKING: of ik iemand op het oog heb? Nee, natuurlijk niet want dat mogen we democratisch gaan beslissen. Misschien Radio Diemen of zo. Het moet wel iemand zijn die onafhankelijk is en onpartijdig. Hoe mijn eigen bijdrage beoordeeld zou worden? Die zal zeggen de heer Sikking heeft een heldere visie, geweldig en dat gaan we allemaal aannemen. Natuurlijk sta ik achter mijn eigen betoog en ik hoop u ook. Dat blijkt ook wel uit de moties waarin u meegaat maar we moeten echt gaan nadenken over de toekomst. Het stopt niet bij de begroting 2024. We zullen echt met elkaar moeten gaan samenwerken om onze eigen identiteit goed te bewaken. Mevrouw VAN ’T RIET: dank u voorzitter. U zegt dat u Diemen meer herkenbaar wil maken dat wij een onafhankelijke gemeente zijn en dat laten zien aan inwoners. U twijfelt of de inwoners dat zelf wel weten. Misschien kunnen we inwoners verplichten om hun paspoort en rijbewijs te vernieuwen in het gemeentehuis zodat ze weten dat Diemen een eigenstandige gemeente is? 22
De heer SIKKING: voorzitter, ik ben niet zo voor allerlei verplichtingen maar ik heb even een ander voorbeeld. Ik heb dat uit mijn tekst gelaten. Ik vroeg op een gegeven moment aan een expat van waar woon jij. Dan zegt die in Amsterdam. Dus ik vraag in welke wijk. Hij zegt in Diemen. Dan begrijpt u dat ik steil achterover val. Ik denk dat als wij gaan communiceren met de mensen, met folders, met de krant en zo dat een ja/ja sticker daar niet bij gaat helpen. De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter. Even ter verduidelijking. Het onafhankelijke gevoel van Diemen. Daar bedoelt u mee dat de inwoners het gevoel hebben van het is Ons Diemen? De heer SIKKING: dat is een heel pijnlijk punt. Wij hadden op onze poster waarmee we een uitstekende campagne hebben gevoerd staan ‘bij Ons kunt u uw ei kwijt’. Daarom hebben de mensen op de verkeerde Ons gestemd. Ze hadden bij ons moeten stemmen en niet bij Ons Diemen. Ik denk dat we hard moeten werken aan de bewustwording van de mensen. We hebben heel veel expats, mensen die eigenlijk niet meer weten waar ze wonen. Die denken dat ze in Amsterdam zijn en daarom zou het goed zijn dat we op allerlei mogelijke manieren, en dat hoeft geen € 600.000 te kosten zoals in het preadvies staat, kunnen gaan uitvoeren om die betrokkenheid groter te maken. De heer POELWIJK: dank u voorzitter.
De heer Sikking zegt er zijn heel veel mensen die zich niet echt Diemenaar voelen. Bent u het dan ook met ons eens dat we daarom juist moeten blijven investeren in plekken waar mensen in Diemen elkaar kunnen ontmoeten en verbinden zodat je echt dat Diemense gemeenschapsgevoel krijgt zoals bijvoorbeeld bij een middelbare school en een zwembad? De heer SIKKING: uiteraard, dat ben ik helemaal met u eens. Dat is een goed punt van D66 en dat ondersteunen we ook. Mevrouw VAN MARION: dank u voorzitter. Nog meer stippen op de horizon op sociaal gebied. Gezondheid gaat ons allemaal aan. Ooit waren er in alle dorpen en steden veel bejaardenhuizen. Zelfstandig blijven wonen is nu de trend. Stel u krijgt te horen dat u ziek bent en genezing niet meer mogelijk is. Waar denkt u dan aan? Welke ideeën, beelden heeft u als u dit te horen krijgt? Ik vraag u even stil te staan bij deze gedachte. Is er angst, onzekerheid, boosheid en verdriet? Vraagt u zich af of er mogelijkheden zijn om in uw eigen woonplaats de laatste dagen of weken van uw leven nog kunt doorbrengen als de mantelzorg en verpleging te zwaar wordt voor uw naasten? Dicht bij elkaar blijven. Dit is in Diemen niet mogelijk en daar maken wij ons zorgen over want de vraag naar hospices groeit. Mantelzorgers krijgen het steeds zwaarder en zijn emotioneel erg betrokken in een levenseindfase van hun dierbaren.
Deze mantelzorgers en hun familieleden moeten we als gemeente gaan bijstaan. Een hospice ter ontlasting van mantelzorgers is een oplossing voor dit probleem. Vandaag willen wij samen met u als raad en voor onze inwoners het eerste zaadje planten. Doe met ons mee naar een haalbare stip op de horizon. Hiervoor dienen wij de motie Hospice in. En even voor de duidelijkheid, het kost geen geld, alleen wat tijd. Met betrekking tot de energietransitie van het gas af. De doelstellingen van deze coalitie om voor 2030 van het gas af te gaan roept de vraag op: Hoe gaan we dat doen? Bewoners willen weten hoe en wat: “Mijn gasketel is aan vervanging toe, moet ik nu al een alternatief aanschaffen? Wat betaalt de gemeente mee, want zij willen van het gas af, voor mij hoeft het niet”. 23
Bij de overstap van stadsgas naar aardgas in de jaren 60 was het gratis. Een monteur verving de branders helemaal gratis. Maar nu? Diemen geef duidelijk aan wat de mogelijkheden zijn bij de transitie. Mevrouw KUILMAN: dank u voorzitter. Ik hoor mevrouw Van Marion een heleboel vragen stellen over de energietransitie en dat snap ik want die vragen leven ook bij onze inwoners, bij iedereen maar ik vroeg mij af of mevrouw Van Marion ook op de hoogte is van de Transitievisie warmte en de pagina daarover op de website waar precies staat in welke periode welke wijk aan de beurt is en waar ook regelmatig updates geplaatst worden? Mevrouw VAN MARION: dank u voorzitter. Daar zijn wij van op de hoogte. Bestaansonzekerheid. Dit is het toverwoord dat hoog op de (politieke) agenda staat. Maar kent u dit nog: de hongerigen spijzen, de dorstigen laven, de naakten kleden, de vreemdelingen herbergen, de zieken verzorgen, de gevangenen bezoeken en de doden begraven. Van Caritas naar gemeentelijke ondersteuning. Echter de houdbaarheid van de steunimpuls ligt op de tocht. Hiervoor dienen wij de motie Voortzetting steunimpuls in. Mevrouw KUILMAN: dank u voorzitter. Ik hoor mevrouw Van Marion zeggen de steunimpuls staat op de tocht. Die indruk krijg ik geenszins en dat blijkt ook niet uit het preadvies van het college.
Uiteraard, als dit op de tocht zou staan zijn wij de eerste om samen met u te strijden voor alle dingen die u nu opnoemt maar waar haalt u die indruk vandaan? Daar ben ik even benieuwd naar. Mevrouw VAN MARION: dank u voorzitter. Belofte is nog steeds geen zekerheid en er is een tekort aan capaciteit. Dat wil nog niet zeggen dat alles ook uitgevoerd kan worden. Dus wij gaan echt voor een stukje zekerheid. Door een tekort aan spreektijd doen wij in de “Hand-out” alle teksten toekomen over onze stippen aan de horizon. Wij beloven de bewoners dit: de Onafhankelijke Partij Diemen blijft strijden voor de onafhankelijk van Diemen.
Motie 12 Een hospice in Diemen luidt als volgt: We stellen de raad voor om het volgende besluit te nemen: We stellen vast dat: • Een hospice een gespecialiseerde zorginstelling is waar terminaal zieke patiënten in een huiselijke omgeving kunnen verblijven en waar hoogwaardige palliatieve zorg wordt geboden; • Er op dit moment geen hospices zijn in Diemen en er geen initiatieven voor zijn geweest; • Dat is een groot probleem wat betreft de zorg voor onze kwetsbare medemens als de palliatieve en stervensfase is aangetreden; • De vraag naar zorg in de palliatieve en terminale setting groot is en in de nabije toekomst zal toenemen; • De meeste mensen en hun familie er de voorkeur aan geven om in de nabijheid van en in huiselijke omgeving willen sterven; • Als gevolg van de noodzakelijke verzorging dit echter niet altijd thuis kan; 24
• • • •
• •
Mantelzorgers niet opgeleid zijn voor palliatieve zorg; Een hospice niet alleen voor de patiënt is maar ook de mantelzorgers en naasten ondersteunt en begeleidt in deze moeilijke periode; Palliatieve zorg een cruciaal onderdeel is van de gezondheidszorg; Het tekort aan huisartsen in Diemen is toegenomen als gevolg van de groei aantal inwoners. Huisartsen ervaren nu al een hoge werkdruk. Dit met gevolg dat het lastig is om te kunnen blijven voorzien in goede palliatieve en terminale zorg; Een hospice in Diemen voorziet in een lokale behoefte; De gemeente op verschillende manieren een rol speelt bij het realiseren van een hospice.
We hebben nagedacht over en houden rekening met: • Dat een hospice bijdraagt aan de leefbaarheid van onze omgeving; • De kracht van een hospice nabijheid is; • Hospices ‘dichtbij’ een hoge bezettingsgraad hebben; • Patiënten worden doorverwezen naar omliggende hospices wat vaak problematisch is door de afstand. We vinden dat: • Dat de wens is om in je eigen omgeving te kunnen sterven levensgroot is; • Mantelzorgers in deze fase overbelast zijn en ontlast moeten worden; • Een hospice een goede aanvulling is op het zorglandschap in Diemen en dat deze een plaats moet krijgen in de Diemense samenleving; • Dat hierover een visieontwikkeling mag komen; • Een hospice bij uitstek past bij de doelstellingen uit het coalitieakkoord. We vragen het college om: • Een bijeenkomst te faciliteren met en voor alle zorgaanbieders, welzijnsinstellingen en vrijwilligersorganisaties in Diemen om gezamenlijk te onderzoeken hoe de palliatieve ondersteuning en zorg in Diemen gerealiseerd kan worden en wat de rol van de gemeente daarbij kan zijn; • De raad over de uitkomsten te informeren. Onafhankelijke Partij Diemen Ouderenpartij Diemen VVD
Angelique van Marion Peter Prins Bert Timmer
Motie 13 Voortzetting Steunimpuls luidt als volgt: We stellen de raad voor om het volgende besluit te nemen: We stellen vast dat: • De steunimpuls van Diemen tijdelijk is; • Er wat landelijke ontwikkelingen zijn waardoor al wat geschrapt kan worden; • De komende verkiezingen onzekerheid geven over de bestaanszekerheid; • Er wordt een budgetverhoging van € 75.000 geraamd daar de huidige formatie onvoldoende is om de wettelijke maatregelen te kunnen uitvoeren. We hebben nagedacht over en houden rekening met: 25
• • •
Dat de steunimpuls bedoelt is dat mensen onder het bestaansminimum tot 130% helpt om rekeningen te kunnen betalen; Bestaanszekerheid nog geen zekerheid is als het Rijk deze taak op zich gaat nemen; Door vereenvoudiging voor het toekennen en controle van een steunimpuls de budgetverhoging en werkdruk verlaagd kan worden.
We vinden dat: • De gemeente zou moeten doorgaan met de steunimpuls zolang er geen duidelijkheid is over de bestaanszekerheid. We vragen het college om: • Binnen de mogelijkheden van de gemeente te onderzoeken hoe de steunimpuls voortgezet kan worden zolang het Rijk deze taak van armoedebestrijding niet uitvoert; • De procedures te vergemakkelijken zodat er minder werkdruk ontstaat. Onafhankelijke Partij Diemen
Jan Sikking
Motie 14 Putdeksels luidt als volgt: We stellen de raad voor om het volgende besluit te nemen: We stellen vast dat: • Diemen een zelfstandige, onafhankelijke gemeente is. We vinden dat: • niet alle bewoners zich realiseren dat Diemen een onafhankelijke en zelfstandige gemeente is; • er putdeksels van verschillende organisaties zijn en niet de signatuur van Diemen uitstralen; • putdeksels en straatmeubilair een goede advertising waarde hebben voor de uitstraling van de onafhankelijk- en zelfstandigheid van Diemen. We vragen het college: • Te inventariseren hoeveel putdeksels niet de signatuur van Diemen uitdragen alleen op wandel- en fietspaden; • Een kostenberekening te maken voor het deels vervangen van de niet Diemense putdeksels op wandel- en fietspaden in Diemen naar Diemense putdeksels; • De signatuur van Diemen ook op ander straatmeubilair aan te brengen zoals watertappunten, straatpaaltjes, bankjes enz. Onafhankelijke Partij Diemen
Jan Sikking
Motie 15 Parkeertarieven deelauto’s in Diemen luidt als volgt: Wij stellen de raad voor het volgende besluit te nemen: Mede naar aanleiding van de beantwoording van de technische vragen m.b.t. deelauto’s in Diemen op 31-10-2023 stellen wij vast dat:
26
•
•
•
• •
•
•
Bewoners en ondernemers van Diemen, buiten het gebruik van de blauwe schijf, een parkeervergunning nodig hebben om in Diemen te mogen parkeren in hun eigen blauwe zone of vergunningsgebied en ze daar een bepaald tarief voor moeten betalen, anders riskeren ze een naheffingsaanslag; Bewoners, ondernemers en bezoekers van Diemen in de betaalde zones van Diemen parkeerbelasting moeten betalen, anders riskeren ze een naheffingsaanslag parkeren; De gemeente Diemen als definitie hanteert dat een deelauto door meerdere personen te gebruiken is terwijl de auto niet hun bezit is en verder een deelauto ziet als een publiektoegankelijk voertuig; De gemeente Diemen met vier aanbieders van deelauto’s zakendoet; Op dit moment twee aanbieders, dus ook de gebruikers, gebruikmaken van gereserveerde parkeerplaatsen (parkeerborden) en daar geen leges voor in rekening worden gebracht; Aanbieders van deelauto’s, dus ook de gebruikers, in Diemen kosteloos een parkeervergunning wordt verstrekt voor de blauwe zones en vergunningsgebieden en geen parkeerbelasting hoeven te betalen in de betaalde zones; In onze buurgemeente Amsterdam gewoon betaald moet worden voor een parkeervergunning voor deelauto’s, zoals ook in Amstelveen en vele andere gemeenten.
Wij hebben nagedacht over en rekening gehouden met: • Dat het onterecht is dat inwoners, ondernemers en bezoekers van Diemen kosten moeten maken om te mogen parkeren in Diemen en aanbieders van deelauto’s niet; • De definitie van een deelauto volgens De Van Dale is: “auto die meerdere mensen om beurten tegen betaling gebruiken”; • Een aanbieder van deelauto’s een winstoogmerk heeft, dus voor de Belastingdienst wordt gezien als ondernemer zoals de ondernemers in Diemen dat ook zijn; • Een deelauto niet publiekelijk toegankelijk is want men dient een abonnement, registratie of andere vorm aan te gaan met de aanbieder en daarnaast kosten te maken om gebruik te mogen maken van een deelauto; • Een deelauto niet continu in Diemen zal worden geparkeerd maar zo nu en dan gebruikmaakt van (schaarse) parkeerruimten. Wij vinden dat: • Aanbieders van deelauto’s ook een bepaald tarief moeten gaan betalen voor een parkeervergunning om te mogen parkeren in de blauwe zones en vergunningsgebieden in Diemen; • Gebruikers van een deelauto in de betaalde zones gewoon parkeerbelasting moeten betalen. Wij geven het college opdracht om: • Een wijziging door te voeren in de leges en parkeerverordening van de gemeente Diemen ten aanzien van deelauto’s.
Zodat aanbieders van deelauto’s een tarief betalen voor een parkeervergunning en leges voor de standplaatsfaciliteiten van deelauto’s; • Een billijk tarief vast te stellen voor een parkeervergunning voor aanbieders van deelauto’s voor het parkeren in de blauwe zones of vergunningsgebieden; • Dit tarief en de leges eerst voor te leggen aan de raad voor akkoord;
27
•
Na akkoord van de raad de aanbieders van deelauto’s een voorstel te doen tot het afnemen van een parkeervergunning en eventuele vaste standplaats.
Onafhankelijke Partij Diemen
Jan Sikking
Mevrouw VAN ’T RIET: dank u voorzitter. Bij de energietransitie gaf u aan dat Diemen vanaf 2030 van het gas af moet maar dat is alleen voor een aantal wijken. De eerste wijken zijn tussen nu en 2030 maar voor heel Diemen nemen we daar iets langer de tijd voor. Mevrouw VAN MARION: daar ben ik van op de hoogte. Mevrouw VAN ’T RIET: u gaf de indruk dat heel Diemen voor 2030 van het gas af moet. Dat zou een leuke ambitie zijn maar dat is zeker niet een haalbaar plan. De heer POELWIJK: dank u voorzitter. Vandaag bespreken we de begroting 2024, waarin de doelen voor het komende staan, wat we daarvoor gaan doen en hoe we dat gaan betalen. Mijn betoog is opgebouwd aan de hand van 4 thema’s die voor D66 belangrijk zijn bij deze begroting. Allereerst zal ik beginnen bij de financiële aspecten van deze begroting en het maken van keuzes, daarna zal ik het hebben over het investeren in de Diemense gemeenschap, vervolgens over kansengelijkheid en tenslotte wil ik stilstaan bij goed wonen in een fijne omgeving. Ik begin bij financiën. Voor vrijwel alle gemeenten in Nederland geldt dat de financiële ruimte krap is. Desondanks constateren we dat de basis in Diemen stevig overeind blijft het komende jaar. Maar vooral vanaf het “ravijnjaar” 2026, het jaar waarin de Rijksbijdrage voor gemeenten vooralsnog sterk terugvalt, zien we grote tekorten.
De toekomst is dus onzeker, maar de VNG is hard in onderhandeling met het Rijk. Wij vinden dat het Rijk over de brug moet komen met genoeg geld om de gemeentelijke taken uit te kunnen voeren, en hopen dat een nieuw kabinet daar snel een duidelijk besluit over gaat nemen. De heer PRINS: dank u voorzitter. Dat is juist. Een nieuw kabinet zal duidelijkheid geven. Op dit moment is er een demissionair kabinet. Er wordt niet onderhandeld. Er is een Tweede Kamer die met verkiezingsreces is. De vorige keer heeft het 10 maanden geduurd voordat er een nieuw kabinet was. Dus het zou best kunnen zijn dat wij volgend jaar bij de volgende begroting van 2025 nog geen duidelijkheid hebben. De heer POELWIJK: voorzitter, dat kan maar tegelijkertijd constateer ik ook dat diezelfde Tweede Kamer moties heeft aangenomen waarin juist wordt opgeroepen om het ravijn van Rutte te dempen en extra geld richting gemeente te sturen. De heer PRINS: dank u voorzitter. Dat was de huidige Kamer. Over een paar weken is er een heel nieuwe Kamer waarvan we de samenstelling niet weten en ook niet hoe de stemverhoudingen zijn. Dus we weten helemaal niet hoe het gat van Rutte de komende maanden opgelost gaat worden. De heer POELWIJK: voorzitter, dat is tot op zekere hoogte correct maar die moties staan natuurlijk en ik kom verderop nog op het maken van keuzes.
Als de vooruitzichten blijven zoals ze nu zijn, zullen we in de toekomst misschien ingewikkelde keuzes moeten maken. Als het zover komt, vindt D66 het belangrijk dat wij als raad ook daadwerkelijk in staat worden gesteld die keuzes te maken, volledig gebruik te maken van ons budgetrecht. Dat er niet per definitie een stop komt op nieuwe 28
ontwikkelingen, maar dat we nieuwe ambities kunnen afwegen tegen huidige beleid en de gevolgen daarvan. Want voorzitter, ambities blijven wij als D66 houden. Dat brengt me bij ons tweede thema, het investeren in onze lokale gemeenschap. D66 streeft naar een aanbod van voorzieningen dat Diemenaren verbindt aan Diemen en aan elkaar. Dat doen wij vanuit de overtuiging dat juist die banden tussen mensen onderling je leven kunnen verrijken en de veerkracht van onze samenleving versterken. De coronapandemie heeft 3 jaar lang stevige gaten geslagen in die verbondenheid, maar Diemen bloeit weer. Dat komt onder andere door lange termijn investeringen waar D66 al 10 jaar lang vanuit de coalitie aan werkt. Sportvoorzieningen zijn uitgebreid, met onder meer een hockeyvereniging en een nieuwe sporthal. De uitbreiding en samenvoeging van Omval en bibliotheek zorgt voor een sterk cultureel aanbod. En de Diemense evenementenkalender is voller dan ooit, juist voor de verbondenheid tussen Diemenaren onderling. Dat is alleen maar gelukt omdat we met de lange adem, vasthoudend, hebben toegewerkt naar die stip op de horizon. Een nieuw zwembad en een middelbare school zijn net zulke voorzieningen. Het Duranbad zit aan het einde van zijn levensduur, en lekt aan alle kanten warmte. Vernieuwing daarvan is geen overbodige luxe, maar een noodzaak die uiteindelijk resulteert in lagere energiekosten.
En als onderwijspartij blijven wij natuurlijk de diepe wens houden voor een middelbare school in Diemen. Een plek waar we Diemense leerlingen onderwijs bieden in hun eigen woonplaats, en kunnen binden aan Diemen. Het zijn investeringen in sport, welzijn, onderwijs en onderlinge verbondenheid tussen Diemenaren, die voor D66 van enorme waarde zijn. Ook in financieel ingewikkeldere tijden vindt D66 dat we moeten blijven vasthouden aan dit soort ambities voor de lange termijn. Wat ons betreft blijven daarom zowel het zwembad als de middelbare school hoog op de agenda staan. Dat is ook de reden waarom wij komen met de motie “Een plan voor het Duran”. De heer PRINS: voorzitter, natuurlijk luister ik naar elk woord wat u uitspreekt, of u de nuance kunt aangeven en dat heeft u net gedaan door te zeggen dat het zwembad noodzakelijk is en een middelbare school een wens. Dat neem ik voor kennisgeving aan en u blijft het natuurlijk ambities noemen maar ik heb wel het verschil gezien tussen uw prioriteiten tussen het zwembad en de middelbare school. De heer POELWIJK: voorzitter, wij geven ook in onze motie aan dat naar onze mening in alle scenario’s die worden meegenomen in ieder geval de mogelijkheid voor zowel een middelbare school als een zwembad moet worden meegenomen.
Met deze motie willen wij richting geven aan het haalbaarheidsonderzoek dat het college uitvoert naar een middelbare school en het zwembad, zodat de verschillende scenario’s die wij belangrijk vinden ook daadwerkelijk worden meegenomen. Dat we met creativiteit kijken naar meer onorthodoxe mogelijkheden, zoals een combinatie met woningen die mogelijk inkomsten kunnen genereren. Op die manier willen wij dat de raad goed in positie komt om de beste keuzes te maken voor de toekomst. Dan ga ik verder met ons derde thema, kansengelijkheid. Kansengelijkheid is voor D66 een fundamenteel recht. Wij staan voor een samenleving waarin we iedereen de mogelijkheid geven zijn talenten te benutten. Onderwijs is daarvoor de grote kansenmotor, maar gelijke kansen gaat over meer dan onderwijs: het gaat om een eerlijke kans op een woning. Het gaat erom dat je als vluchteling snel aan het werk mag in Nederland, zodat je mee kan doen in de samenleving. Om goede, toegankelijke zorg voor jong en oud. Gelijke kansen, zodat iedereen de mogelijkheid krijgt zijn leven vorm te geven op de manier die het beste bij die persoon past. 29
Die gelijke kansen beginnen bij een goede start. Het is daarom mooi om te zien dat we in Diemen breed inzetten op goed en inclusief onderwijs. Zo is dit voorjaar, samen met de bibliotheek en scholen, het leesoffensief gestart. Een meerjarig project waarbij we leesvaardigheid en leesplezier van Diemense kinderen bevorderen, onmisbaar voor een kansrijke toekomst. En voor leerkrachten faciliteren we een leergang inclusief onderwijs, zodat ook onbewuste vooroordelen geen belemmering vormen voor gelijke kansen. Maar hoeveel kansen zich ook voordoen, soms loop je in het leven tegen pech aan. Daarom vinden wij dat bij kansengelijkheid ook een stevig vangnet hoort. Dat maakt de nieuwe plannen in deze begroting zo belangrijk: extra inzet op schuldhulp bij jongeren en ruimere mogelijkheden voor bijverdienen naast de bijstand. En uiteraard moeten we blijven inzetten op een groter gebruik van de armoederegelingen die we al hebben. De aanvragen zo makkelijk mogelijk maken, en automatisch toekennen wat kan. Met het uitbreiden van de stadspas zijn al mooie resultaten neergezet. Onder andere het kindbudget is een mooie voorziening. Wel vinden we het een gemis dat het nog niet is gelukt om de Diemense sportclubs op te nemen in de stadspas. Dat was voor ons een belangrijk punt dat ons overtuigde om met de uitbreiding in te stemmen.
Kan het college toezeggen hier nog mee aan de slag te gaan, en op welke termijn kunnen we resultaat verwachten? Ik sluit af met ons vierde en laatste thema, goed wonen in een fijne omgeving. Wij vinden dat iedere Diemenaar recht heeft op een passende en betaalbare woning. Daarom zijn we blij dat we de afgelopen jaren een indrukwekkend aantal woningen hebben gerealiseerd in Diemen. Maar het is nog lang niet genoeg. Vanuit mijn werk voor een andere gemeente heb ik vaak contact met woningzoekenden. Mensen die al jarenlang op een wachtlijst staan, maar nog steeds nergens terecht kunnen. Een man van 35, die noodgedwongen nog steeds bij zijn ouders woont. Een leerkracht die, vanwege een tijdelijk huurcontract, op straat dreigt te belanden. Of een moeder met kinderen, die gescheiden is maar nergens terecht kan. Bij ieder van hen raakte mij de wanhoop en stress die ik in hun stem hoorde. Dat maakt het nog pijnlijker dat er voor veel van hen op dit moment geen oplossing is. In Diemen zijn de verhalen niet anders. Dit zijn de mensen voor wie wij moeten bijbouwen. Dit zijn de mensen, aan wie ik denk, als het hier in onze raad over wonen gaat. De heer SIKKING: dank u voorzitter. U heeft veel contacten, dat blijkt.
Zijn dat mensen uit de middeninkomens of zijn dat mensen uit de hoge inkomens of lage of is het een algemeen beeld? De heer POELWIJK: voorzitter, dat vind ik het schrijnende aan de hele situatie nu met wonen dat het juist zo breed door de hele samenleving speelt, dat op alle fronten een tekort aan woningen is. Dus volgens mij moeten wij ook breed in Diemen inzetten op het bijbouwen van die woningen in een betaalbare categorie. Als gemeente zijn er veel zaken die op woongebied buiten onze macht liggen. Des te belangrijker om als gemeente en gemeenteraad - daar waar mogelijk - wel het heft in eigen hand te nemen: bijvoorbeeld als we in 2024 onze nieuwe woonvisie gaan vaststellen. Juist op die momenten kunnen wij als raad kaders schetsen en onze invloed uitoefenen. We hebben een grote woningbouwopgave om in te vullen. Meer bouwen, betaalbaar bouwen. Wij gaan ervan uit dat dat sowieso terugkomt in de woonvisie. Maar D66 wil op voorhand ook graag 3 accenten meegeven die wij in de woonvisie terug willen zien: 1. De mogelijkheden voor kleinere, en daardoor meer betaalbare, koopwoningen. 2. Hoe nemen we de stem van woningzoekenden mee in participatietrajecten van woningbouwontwikkelingen? 3. Huisvesting van onze meest kwetsbare doelgroepen, waaronder - al dan niet economisch - daklozen, statushouders of uitstromers uit zorginstelllingen.
Kan het college toezeggen dat deze onderwerpen terugkomen in de woonvisie die in de loop van komend jaar aan ons wordt voorgelegd? 30
Goed wonen betekent ook dat je kan wonen in een prettige omgeving, nu en in de toekomst. Daarom moeten we anticiperen door onze omgeving klimaatadaptief in te richten. Zodat we beter voorbereid zijn op grotere regenbuien, en op langere, hetere hittegolven. En voor een leefbare toekomst blijft het van cruciaal belang dat we doorgaan met Diemen verduurzamen. Dat we blijven inzetten op duurzame energieopwekking, dat we doorgaan met het verduurzamen van de woningvoorraad en dat we stap voor stap van het gas af gaan. Dat is een keiharde noodzaak om de klimaatcrisis te bestrijden. Ik blijf ervan overtuigd dat we dat samen waar kunnen maken. Aan de hand van deze vier thema’s - financiën, voorzieningen, kansengelijkheid en goed wonen in een fijne omgeving - kijkt D66 naar deze begroting. Dan zien we een begroting waar we als geheel tevreden over zijn, een begroting die uitstraalt waar D66 voor staat in Diemen. En ook een begroting die uitstraalt waar Diemen als geheel voor staat. Een mooie gemeente met ambitie, met korte lijnen, een doe-mentaliteit. Een gemeente waar bestuur en inwoners wat willen bereiken met elkaar, en waar we ook niet te beroerd zijn om te erkennen als er iets niet goed gaat. Een gemeente waar we blijven werken om Diemen steeds weer wat mooier te maken.
Dat is wat ik lees en voel in alle plannen die we hebben in deze begroting en daar willen wij als D66 aan blijven werken. Motie 16 Een plan voor het Duran luidt als volgt: We stellen de raad voor om het volgende besluit te nemen: We stellen vast dat: • Het Duranbad aan het einde van zijn levensduur zit en aan vervanging toe is: • Het coalitieakkoord “Voor en met Diemen” de ambitie uitspreekt om een middelbare school te realiseren in Diemen; • Het college een onderzoek gaat uitvoeren naar de praktische en financiële mogelijkheden om een nieuw zwembad en een middelbare school in Diemen te realiseren. We hebben nagedacht over en houden rekening met: • De kosten (maar ook inkomsten) die horen bij het investeren in een nieuw zwembad en een middelbare school; • De noodzaak om ook in financieel ingewikkeldere tijden vast te blijven houden aan onze langetermijnambities. We vinden dat: • De raad op tijd richting moet geven aan het haalbaarheidsonderzoek zodat de raad voldoende informatie op tafel heeft liggen als er keuzes gemaakt moeten worden. • We ook mogelijkheden voor creatieve, meer onorthodoxe mogelijkheden moeten onderzoeken om een nieuw zwembad en een middelbare school te realiseren. We vragen het college om in het haalbaarheidsonderzoek naar een middelbare school en een nieuw zwembad in ieder geval de volgende scenario’s mee te nemen: 1.
Het realiseren van uitsluitend een nieuw zwembad; 2. Het realiseren van een nieuw zwembad en een middelbare school als twee losse gebouwen; 3. Het realiseren van een nieuw zwembad en een middelbare school in één gebouw. We vragen het college daarnaast: 31
•
•
Bij de drie bovenstaande opties te onderzoeken of het realiseren van koopwoningen binnen het project inkomsten kunnen genereren waarmee de totale kosten voor de gemeente lager worden; Bij de drie bovenstaande opties te onderzoeken of alternatieve (goedkopere) locaties voorhanden zijn dan de huidige zwembadlocatie zoals bijvoorbeeld (maar niet uitsluitend) het sportpark.
D66 Ons Diemen Onafhankelijke Partij Diemen
Rick Poelwijk Wim Advokaat Jan Sikking
De heer PRINS: voorzitter, mag ik nog wat doorvragen over de aangekondigde motie voor de middelbare school? In feite klopt het dat u het door het college aangekondigde en toegezegde haalbaarheidsonderzoek wilt uitbreiden met niet eerdergenoemde varianten in combinatie met woningbouw en zwembad. Wat voor een gigantisch megacomplex moet het wel niet worden? Past het wel bij de schaal van Diemen? Onderzoek naar meer varianten betekent ook meer tijd en investeringen in menskracht en onderzoek en ook meer geld. Waar is de financiële dekking voor de uitvoering van uw motie? De heer POELWIJK: dank u voorzitter. Het is een voorstel dat wij meegeven. Of dat past moet juist uit het haalbaarheidsonderzoek blijken en volgens mij kan dat prima worden meegenomen. Als dat niet zo is hoor ik dat ook graag maar wij geven hier als D66 richting aan wat wij graag in het haalbaarheidsonderzoek willen zien. Dat is een belangrijke rol die wij als raad hebben en die wij als raad kunnen meegeven. En wij blijven staan voor de ambities die wij hebben als D66. Mevrouw KUILMAN: dank u voorzitter. Ik hoorde de heer Timmer van de VVD beginnen en toen dacht ik het is niet waar, de VVD en de PvdA hebben bijna hetzelfde begin van het betoog.
Alleen dat van de heer Timmer was iets poëtischer dan het begin van mijn betoog want het lijkt wel alsof de wereld in een storm terecht is gekomen die maar niet wil gaan liggen. We waren vorig jaar nog maar net aan het bijkomen van de coronacrisis toen die vreselijke oorlog in Oekraïne uitbrak, deze oorlog is nog steeds bezig, en deze zomer zagen we het geweld in Azerbeidzjan bij Nagorno-Karabach. Een maand later opgevolgd door de oorlog tussen Hamas en Israël die nog steeds bezig is en die alleen maar verliezers kent. Dit zijn slechts 3 zaken die spelen op het wereldtoneel. Het is niet mijn bedoeling om u met een somber gemoed naar huis te sturen maar ik denk dat deze conflicten niemand onberoerd laten. In ieder geval de Partij van de Arbeid niet. De wereld lijkt op dit moment geen vriendelijke plek. En hoewel Nederland niet perfect is en er werk aan de winkel is om onze samenleving eerlijker en socialer te maken, prijs ik mij enorm gelukkig dat ik in dit land geboren en getogen ben. Met de val van het Kabinet-Rutte IV kende Nederland haar eigen stormpje. Dit laatste kabinet-Rutte werd nooit een succes. Na dertien jaar verlaat Mark Rutte als premier de politiek. We staan aan de vooravond van de Tweede Kamerverkiezingen. Verkiezingen die 32
het politieke landschap open kunnen breken en die een einde kunnen maken aan dertien jaar keihard liberaal beleid. Beleid van publieke armoede en private rijkdom. Aan dat beleid willen we een einde maken. We kunnen kiezen voor een eerlijker, socialer en groener Nederland. De Partij van de Arbeid hoopt van harte dat de storm gaat liggen en dat er een nieuwe en sociale wind gaat waaien in Nederland. Hoewel de Partij van de Arbeid uitkijkt naar de verkiezingen, is de timing voor de gemeente verre van optimaal. We bespreken vanmiddag een begroting waarin onzekerheden zitten. Onzekerheden waar het Rijk duidelijkheid over moet geven, maar die duidelijkheid komt er voorlopig niet. Het demissionaire kabinet laat de keuzes aan een volgend kabinet. Vanuit het demissionaire kabinet een logische redenatie, maar het stort veel gemeenten, niet alleen Diemen, in financiële onzekerheid. De uitslag van de verkiezingen en de daaropvolgende coalitieonderhandelingen bepalen hoeveel geld de gemeenten in de toekomst zullen krijgen. En dus of wij als gemeente het juiste kunnen doen voor onze inwoners. Er staat in ieder geval heel wat op het spel op 22 november. Dan naar Diemen. Voor nu ziet het financiële meerjarenperspectief er niet uit zoals we de afgelopen jaren gewend waren. De begroting is voor 2024 en 2025 structureel sluitend, maar in 2026 en 2027 is er een groot tekort.
Is dat erg? Diemen is niet de enige gemeente waar dit het geval is en gelukkig hebben we vanwege het goede beleid de afgelopen jaren een ruime financiële reserve. De Vereniging Nederlandse Gemeenten riep gemeenten op om realistisch te begroten en de financiële tekorten zichtbaar te maken aan het Rijk. De PvdA is blij dat het college dit heeft gedaan en niet koste wat het kost de begroting nu al sluitend heeft gemaakt. We hopen dat de landelijke politieke partijen tijdens de coalitieonderhandelingen inzien dat gemeenten te weinig geld krijgen voor alle belangrijke taken die ze uitvoeren. De afgelopen jaren liet het kabinet gemeenten in de kou staan. Daar moet verandering in komen. Hoewel de Partij van de Arbeid hoopt op een andere politieke koers in het land, een koers die zorgt voor voldoende geld voor de gemeenten, kunnen we onze kop niet in het zand steken. Het kan namelijk zomaar zijn dat er geen verandering komt in de financiële positie van gemeenten. En dat zou betekenen dat we op den duur ook in Diemen keuzes moeten maken waar we wel en niet ons geld aan uitgeven. Het college wil 2024 gebruiken om voorbereidingen te treffen op het mogelijk krappere financiële beleid vanuit het Rijk. Welke ambities zijn haalbaar en welke moeten heroverwogen worden? Het is goed dat het college in 2024 de tijd wil nemen om dit integraal te bezien.
De begroting staat vol met belangrijke onderwerpen, te veel om allemaal te noemen. Daarom wil de PvdA er vanmiddag drie uitlichten: bestaanszekerheid, goede voorzieningen en een duurzame toekomst. Ik zal deze punten kort toelichten. 33
Bestaanszekerheid is het modewoord van 2023. Dat bleek ook wel uit de inbreng van andere partijen vanmiddag. Ongeveer iedereen heeft het woord wel genoemd. Zeker na de val van het kabinet lopen alle partijen – van links tot rechts – er mee weg. Voor de PvdA is bestaanszekerheid – het recht op een fatsoenlijk bestaan – geen modewoord, maar een belangrijk beginsel waar we al voor staan sinds de oprichting van de partij. De heer Prins had het over coalitiefracties die zichzelf complimenten uitdelen en ook ik ga dat doen want we zijn er trots op dat er in Diemen alles op alles gezet wordt om voor onze inwoners een fatsoenlijk bestaan mogelijk te maken. Het Rijk laat hierop hele grote gaten vallen en wij als gemeente dichten die gaten, plakken pleisters om ervoor te zorgen dat onze inwoners rond kunnen komen. Denk aan alle minimaregelingen die er zijn, waardoor inwoners bijvoorbeeld mee kunnen doen aan sport en cultuur. Denk aan de steunimpuls die in allerijl werd opgetuigd toen de inflatie vorig jaar door het dak ging. Denk aan de ruimhartige energietoeslag. Als wij als gemeente dat niet hadden gedaan hadden onze inwoners in de kou gestaan. De heer JÄGERS: dank u voorzitter.
U zei net dat het Rijk ons het afgelopen jaar lelijk in de kou heeft laten staan terwijl we toch in staat waren om elk jaar positieve saldi op onze exploitatie te realiseren en al die mooie armoederegelingen die we in Diemen gelukkig hebben worden voor een belangrijk deel ook gefinancierd door de Rijksoverheid. Dus dat zou ik u wel eventjes willen meegeven. Mevrouw KUILMAN: dank u voorzitter. Het klopt wat de heer Jägers zegt. De afgelopen jaren hadden wij positieve resultaten op de jaarrekening. Dat komt mede door de slechte manier waarop het Rijk de gemeente financiert. Elke keer is er heel veel onduidelijkheid over hoeveel geld de gemeenten krijgen. Dan komt er toch weer een SPUK ergens voor of nog een extra bedragje voor iets anders en aan het einde van het jaar heeft de gemeente geld over. Als het Rijk beter in staat zou zijn om tegen gemeenten te zeggen dit zijn de middelen die jullie krijgen voor de taken die jullie uitvoeren. Dan kan de gemeente daar goed op begroten en heb je niet aan het einde van het jaar geld over.
Ik denk dat dat een beetje de kern is van waarom wij elke keer die financiële overschotten hadden en met een deel van dat geld helpen wij inderdaad onze inwoners met de minimaregelingen omdat het Rijk daar gaten laat vallen en wij in Diemen met een progressief en een links college maken de keuze om die minimaregelingen op te tuigen maar als je in een andere gemeente woont waar een andere politieke wind waait, kan dat een hele andere realiteit zijn. De heer JÄGERS: dank u voorzitter. Het Rijk geeft ons geld juist om die minimavoorzieningen op te tuigen. Dat is toch het verhaal? 34
Mevrouw KUILMAN: het Rijk geeft ons inderdaad geld en voor de energietoeslag is dat bijvoorbeeld tot 120% maar Diemen heeft gezegd dat is een beetje mager want als je een hoge energierekening hebt zijn er ook mensen met een hoger inkomen die dat niet kunnen betalen. Dus wij hebben die toeslag opgetrokken tot 130%. Alle minimaregelingen zijn op 130%. Wij hebben daarin hele sociale keuzes gemaakt. Woon je in een andere gemeente, een paar kilometer verderop, dan zijn die keuzes anders en wij gaan er als Diemen natuurlijk niet over wat een andere gemeente doet maar wat de Partij van de Arbeid verschrikkelijk vindt is dat er enorme willekeur is in de bestaanszekerheid van inwoners en die willekeur is afhankelijk van in welke gemeente je woont en hoe goed die gemeente de minimaregelingen op orde heeft. U proeft mijn verontwaardiging en u snapt dat bestaanszekerheid voor ons echt een kernwaarde is en geen modewoord. Met het minimabeleid maken we echt verschil in het leven van onze inwoners maar we moeten het duidelijk uitdragen want nog te veel inwoners kennen de regelingen niet of durven er geen gebruik van te maken.
Vorig jaar heeft de vliegende brigade een razende start gemaakt en op die manier worden regelingen op een laagdrempelige manier bekender gemaakt en uit de koffiegesprekken die de brigade voerde afgelopen zomer blijkt dat er behoefte is aan een vast inloopspreekuur waar inwoners terecht kunnen met vragen over rondkomen, over geld, over geldzorgen en over minimaregelingen. Verschillende gemeenten hebben al zo'n inloopspreekuur, zoals de Geldzaak in Utrecht en de Weesper MOP in Weesp, waar je als inwoner binnen kunt lopen in jouw eigen wijk en informatie kan krijgen over die regelingen. De heer PRINS: dank u voorzitter. Heeft mevrouw Kuilman die mensen op straat bij de koffie er niet op gewezen dat we al bijna 10 jaar lang hier aan de overkant De Brede Hoed hebben wat daarvoor speciaal was opgezet? Mevrouw KUILMAN: voorzitter, De Brede Hoed is een geweldige voorziening. Ik ben heel blij dat we die hebben maar het punt is wel dat als je in Diemen Zuid woont of helemaal in Diemen Noord, dan moet je naar De Brede Hoed toe en als dat inloopspreekuur in het Noorderlicht is of in ‘t Kruitvat en je komt daar al elke week om een keer te bridgen en je bent een beetje huiverig om naar de gemeente toe te gaan. Je ziet dat dat spreekuur daar is. Dan kun je daarop afstappen zonder dat je die drempel over moet om De Brede Hoed in te stappen.
In de laatste kwartaalupdate van de steunimpuls staat de intentie om de mogelijkheid van zo'n vast inloopspreekuur te verkennen. De PvdA hoopt dat het college deze intentie snel omzet in actie en de verkenning start, want er is nog meer inzet nodig om het niet-gebruik 35
van regelingen tegen te gaan. De heer Prins vindt dat wij ons geen complimenten uit kunnen delen en ik kan daarin met hem meegaan. We moeten die complimenten eigenlijk alleen uitdelen als het terecht is. Dus als we dat niet-gebruik nog verder omlaag brengen, dan kunnen we volgens mij weer vol op de trom slaan met die complimenten. We hopen ook dat het college zich bij de verkenning laat inspireren door succesvolle initiatieven in andere gemeenten, zoals ik net noemde. Om de intentie om te zetten in actie, dient de PvdA de motie ‘Niet gebruik verder verminderen’ in. Aan de hand van het debat wat wij hier vorige week hebben gehad hebben wij die motie aangepast. Publieke voorzieningen. De PvdA hecht veel waarde aan publieke voorzieningen en ontmoetingen. Goed onderhouden straten, pleinen en wandelpaden, waar je een ommetje kan maken of even op een bankje van de zon kan genieten. Mooie speeltuinen, waar kinderen worden uitgedaagd om samen te bewegen en te spelen. Buurthuizen waar je even binnen kan lopen voor een kopje koffie en een praatje. Sportverenigingen waar jong en oud samen kunnen sporten. Het drukbezochte feest in het Thérèse Schwartzepark en het ontbijt in de spoorondertunneling met Burendag lieten eens te meer zien dat inwoners graag bij elkaar komen, elkaar ontmoeten en elkaar beter leren kennen. De PvdA hecht belang aan dit soort activiteiten en ontmoetingen.
Het is goed voor de sociale samenhang in buurten en brengt mensen die elkaar anders wellicht niet zo snel zouden ontmoeten, met elkaar in contact. Dat zorgt ook voor wederzijds begrip. Een voorziening die in onze ogen past in een gemeente zo groot als Diemen en die ook bijdraagt aan die ontmoetingen en aan dat wederzijds begrip is een middelbare school. De afgelopen jaren is er al veel over gesproken. De middelbare school is bovendien een ambitie uit het coalitieakkoord. We hopen dat deze ambitie de komende jaren gerealiseerd kan worden. Zodat kinderen uit Diemen in hun eigen gemeente naar school kunnen blijven gaan. Bij voorkeur een brede school, waar kinderen niet te vroeg in een hokje van een bepaald niveau gestopt worden en waar ze de kans krijgen om hun talenten optimaal te ontwikkelen. Duurzame toekomst. Zonder een duurzame toekomst, kan er geen sprake zijn van bestaanszekerheid. De PvdA ziet duurzaamheid en bestaanszekerheid als twee kanten van dezelfde medaille. Er is geen tijd meer om te aarzelen of te dubben. Onderzoek na onderzoek toont aan dat het slecht gesteld is met het klimaat en wij zijn de laatste generatie die nog iets kan doen om de klimaatverandering te stoppen.
Wat de Partij van de Arbeid betreft is het zaak om de komende jaren volop in te blijven zetten op de duurzaamheidsambities van de gemeente Diemen, zoals vastgelegd in het coalitieakkoord en de duurzaamheidsagenda. Daarbij is het in onze ogen essentieel dat we
36
de inwoners hierbij betrekken, zodat niemand achteropraakt in de duurzaamheidstransitie en iedereen mee kan doen. In de informatieve raad van vorige week hebben we een motie aangekondigd over de ja-ja sticker. Er bleek brede steun te zijn voor die motie. Inwoners krijgen nu jaarlijks kilo’s papier in de bus en als er zo’n sticker is krijg je alleen nog maar de reclamefolders als je expliciet aangeeft dit te willen. Het blijkt dat wij niet de enige waren met dit idee want het college heeft aangegeven dat de ja-jasticker in de gewijzigde afvalstoffenverordening wordt opgenomen. Die verordening bespreken we binnenkort in de raad en daarom hebben wij besloten om de motie in te trekken. Tot slot. De komende periode wordt heel spannend. Er hangt veel af van de verkiezingen op 22 november. Komt er landelijk een eerlijkere en socialere koers met genoeg geld voor de gemeenten? Wij hopen van wel. Tot er landelijk een nieuwe coalitie is, verkeren we als gemeente in financiële onzekerheid. Ondanks die financiële onzekerheid, blijft de PvdA Diemen zich inzetten voor bestaanszekerheid, goede voorzieningen en een duurzame toekomst. Motie 17 Niet-gebruik verder verminderen luidt als volgt: We stellen de raad voor om het volgende besluit te nemen: We stellen vast dat: •
Diemen veel minimaregelingen heeft maar er nog steeds inwoners zijn die de regelingen niet kennen of er geen gebruik van (durven) maken;
•
De vliegende brigade proactief informatie verspreidt over de minimaregelingen in Diemen om deze zo bekender te maken, meer mensen te bereiken en niet-gebruik tegen te gaan;
•
Ook maatschappelijke partners zoals de Stichting Welzijn Diemen en MaDi voorlichting geven over de minimaregelingen die de gemeente heeft.
We hebben nagedacht over en houden rekening met: •
Dat er nog meer inzet nodig is om het niet-gebruik van regelingen tegen te gaan;
•
Uit de koffiegesprekken van de vliegende brigade met inwoners blijkt dat er behoefte is aan een vast inloopspreekuur waar inwoners terecht kunnen met vragen over minimaregelingen en rondkomen;
•
Dat in de laatste kwartaalupdate van de steunimpuls de intentie staat om de mogelijkheden van een ‘zittende’ brigade (inloopspreekuur) te verkennen; 37
•
Dat verschillende gemeenten al succesvol werken met een vast inloopspreekuur zoals de Geldzaak in Utrecht en de Weesper MOP in stadsgebied Weesp (gemeente Amsterdam).
We vragen het college om: •
Zo snel mogelijk aan de slag te gaan met de verkenning van de mogelijkheden van een inloopspreekuur voor minimaregelingen en geld(zorgen);
•
Bij de verkenning de maatschappelijke partners waarmee de gemeente samenwerkt op dit gebied zoals de Stichting Welzijn Diemen en MaDi te betrekken;
•
In de verkenning succesvolle initiatieven uit andere gemeenten, zoals de Weesper MOP en de Geldzaak, mee te nemen.
Partij van de Arbeid
Sofie Kuilman
De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter. Een heel mooi betoog. U had het over een links college, een linkse coalitie. U bedoelt links liberaal waarschijnlijk? Mevrouw KUILMAN: voorzitter, ik ben zelf absoluut geen liberaal. Dat weet u ook van mij. Laat ik het zo zeggen: we hebben een mooie, progressieve, sociale coalitie in Diemen en ik zal er geen stickers meer opplakken als links of liberaal. De VOORZITTER: voordat ik een kwartiertje ga schorsen moet ik nog even een checkvraag doen bij de fractie van de Onafhankelijke Partij Diemen want u had aangekondigd dat u een motie 15 zou indienen over parkeertarieven deelauto’s in Diemen. Daar heeft u niet over gesproken. Begrijp ik daarmee goed dat u die niet indient? De heer SIKKING: nee, dat heeft u niet goed begrepen voorzitter. Hij wordt gewoon ingediend. De VOORZITTER: maar u heeft het niet genoemd en daarom verzoek ik u nu om de kern van de motie naar voren te brengen zodat het straks onderdeel kan uitmaken van het raadsdebat. De heer SIKKING: voorzitter, waar wij een beetje over verwonderd zijn is dat commerciële bedrijven deelauto’s aanbieden in Diemen en geen leges betalen voor bijvoorbeeld een parkeerplek die ze krijgen toegewezen met een paal erbij. Dat zou veranderd kunnen worden en dat ze dus ook gewoon parkeergeld zouden moeten betalen in alle wijken die er zijn. Dat 38
behelst de motie, vooral omdat het commerciële bedrijven zijn en net als alle bewoners en bedrijven gewoon hun parkeergelden moeten afdragen. De VOORZITTER: dus motie 15 blijft staan. Die staat ook in iBabs. Dan schors ik de vergadering tot 15.55 uur. De VOORZITTER: ik heropen de vergadering. (De heer Van der Heijden is in de vergadering gekomen) Voordat ik de fracties in de gelegenheid stel om op elkaars inbreng in de eerste termijn te reageren kijk ik nog even naar Ons Diemen want u heeft niet gesproken over een amendement over subsidies. Dus ik doe even bij u een check of u die wel formeel wilt indienen. De heer ADVOKAAT: voorzitter, we dienen hem in met de bedoeling om hierover een discussie te voeren. Amendement 2 Subsidies luidt als volgt: We stellen vast dat: • In de Bijlage Subsidies onder s3050 Vrouwenkoor Voice Female een bedrag ontvangt van € 3700; • Bij de informatieve raadsvergadering op 19 oktober 2023 door de inspreker van EDOG gemeld werd dat “Helaas heeft EDOG flink moeten interen op de reserves. Het wordt nu moeilijker om een financiële tegenvaller op te vangen. Dit jaar is de subsidie die niet is gebruikt tijdens de coronatijd naar de gemeente teruggestort.” • In de bijlage subsidies de subsidie 3570 St. Loswalfestival € 21.000 komt te vervallen.
We hebben nagedacht over en houden rekening met: • Dat alles duurder wordt en ook dus de kosten voor zaalhuur en professionele begeleiding voor het Vrouwenkoor Voice Female; • Dat het weerstandsvermogen van EDOG voldoende moet zijn voor een gezonde vereniging die tegenvallers kan opvangen. We vinden dat: • Het vrouwenkoor Voice Female een bijdrage levert aan de rijke cultuur in Diemen; • Gezonde verenigingen dragen bij aan de verbinding van onze inwoners; • Het college moet onderzoeken of de hoogte van terugbetaling vastgesteld kan worden zonder dat het ten koste gaat van het weerstandsvermogen van de vereniging EDOG. We stellen de raad voor om het volgende besluit te nemen: Vaststellen van de ‘Programmabegroting 2024 ’inclusief de nieuwe beleidsvoorstellen zoals opgenomen in bijlage 1 ‘Nieuw beleid in de Programmabegroting 2024’, met dien verstande dat
39
• •
Subsidies onder s3050 Vrouwenkoor Voice Female met € 1000 te verhogen en dit te financieren uit de vrijgevallen subsidie 3570 St. Loswalfestival € 21.000; Het restant van de vrijgevallen subsidie 3570 St. Loswalfestival te gebruiken voor een onafhankelijk onderzoek naar een kostendekkende exploitatie van De Omval.
Ons Diemen
Wim Advokaat
De VOORZITTER: dus ik begrijp hieruit dat u hem handhaaft? Dus amendement 2 van Ons Diemen maakt ook onderdeel uit van de beraadslagingen. Dan gaan we naar de reactie van de fracties op elkaars inbreng. Ik moet er wel bij constateren dat op de moties en het amendement van Ons Diemen geen schriftelijk preadvies is opgesteld omdat de fractie van Ons Diemen niet voor de deadline deze moties heeft ingediend voor een preadvies. Ik zou wel de raad willen meegeven om echt van die deadlines uit te gaan. Die zijn er niet voor niks en die hadden we zelfs nog verschoven want die lag eigenlijk op vrijdag en die hebben we naar maandag verschoven. Dus ik zou echt de raad willen meegeven om u te houden aan die deadlines. Ook omdat we dan recht kunnen doen aan een eerste termijn van de raad en ik zou dan ook willen vragen op die onderwerpen, omdat er dus geen schriftelijk preadvies ligt van het college, een bepaalde terughoudendheid te betrachten omdat het college daar in eerste instantie nog niet op heeft kunnen reageren, behalve dan de dingen die we eventueel vorige week erover hebben gezegd. Dus dat wil ik u wel meegeven voor dit agendapunt. De heer ADVOKAAT: voorzitter, we moeten ook eens even kijken naar die tijdslijn en beslismomenten en overleg wat noodzakelijk is om tot een goede motie te komen.
Dus de volgende keer moeten we ook naar het tijdspad kijken want de meeste raadsleden doen dit vrijwillig in hun vrije tijd en dat daar dus de nodige tijd en ruimte voor geboden wordt. De VOORZITTER: we evalueren elke keer de behandeling van de begroting maar met deze deadlines zijn we allemaal akkoord gegaan. Die waren zelfs nog een beetje verschoven. Alle andere fracties hebben zich daaraan gehouden. Dus natuurlijk gaan we daar nog een keer goed naar kijken maar ik stel wel vast dat als we deadlines vaststellen iedereen zich daar wel aan moet houden want anders wordt het heel lastig om met elkaar dit gesprek te kunnen voeren. Ik ga naar de eerste termijn van de fracties op elkaars inbreng en dan hanteer ik dezelfde volgorde als bij de algemene beschouwingen. De heer TIMMER: dank u voorzitter. We hebben met veel belangstelling alle algemene beschouwingen gehoord. Daar is veel werk in gaan zitten en veel tijd aan besteed. Dus respect voor alle arbeid van de collega’s hieromtrent. Er zijn ook circa 18 moties geformuleerd en ik begrijp dus net 2 amendementen inmiddels. Dat is een behoorlijke score. We hebben wat met elkaar te bespreken. Ik was verrast in mijn algemene beschouwingen, met name door de reactie van D66 op het verhaal over de alleenstaande en het meerpersoonshuishouden om daar een groter verschil in aan te brengen. We hebben nog eens even zitten wroeten.
Vorig jaar bij de behandeling van de begroting hebben wij een vergelijkbaar punt ingebracht en toen hebben we een motie ingebracht en het dictum van die motie luidde: ‘Te onderzoeken in hoeverre voor de jaren 2024 en volgende er een grotere tariefdifferentiatie in de afvalstoffenheffing mogelijk is ten gunste van de eenpersoonshuishoudens.’ Die motie is toen verworpen met 18 stemmen tegen en 5 stemmen voor maar ik proef nu toch wel dat er iets meer voorstanders zijn. Dus we heroverwegen om toch een dergelijke motie hierbij in te brengen.
40
De heer POELWIJK: voorzitter, kan de heer Timmer toelichten waarom hij dan door onze reactie verbaasd was. De heer TIMMER: dank u voorzitter. Ik meende in uw reactie te onderkennen dat u ook een grotere tariefdifferentiatie zou willen onderschrijven. De heer POELWIJK: voorzitter, dan heeft de heer Timmer dat helaas verkeerd gehoord. De heer TIMMER: dan is dat verdrietig. Ik loop ook even de andere moties langs want die heb ik in mijn verhaal nog niet goed kunnen meenemen. De begrijpelijke taalmotie van GroenLinks. Die kunnen wij steunen. Wij vinden het belangrijk dat er een signaal hieromtrent wordt afgegeven, al is in onze ogen een simpel telefoonnummer boven een brief met dan ook echt een mens die dan de telefoon opneemt om te horen wat er dan precies aan schort, een adequaat instrument zou kunnen zijn. Mevrouw VAN ’T RIET: dank u voorzitter. Die optie is zeker een uitstekende optie. Dus we willen die vrijheid aan het college laten om te kijken van wat zijn de werkbare opties. Aanvullend heeft u ook nog een reactie op mijn voorstel uit mijn betoog van een training begrijpelijke taal voor alle fracties? Zou u zich daar ook in kunnen vinden? Het staat niet in de motie maar gewoon een suggestie. De heer TIMMER: voorzitter, ik ben altijd een groot voorstander van begrijpelijke taal en ik zal er zeker welwillend naar willen kijken als dat voorgesteld wordt.