Notulen raad 03112022.docx

Als je binnen 6 weken die aanvragen/onderzoeken afhandelt en toekent of afwijst, dan is het in orde maar zolang die 6 weken overschreden worden is het niet goed en in de begrotingsvragen heb ik een vraag gesteld het gaat om meer dan 100 huidige dossiers die hier liggen te wachten. De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter. Ik begrijp uw zorg, die delen wij ook. Enkel, er is toen in een thema-avond uitgelegd dat het oplossen van de zorgvraag vaak afhankelijk is van bijvoorbeeld bij een traplift of een leverancier wel op tijd kan leveren of voldoende menskracht heeft. Daarom vraag ik ook naar wat u bedoelt. Heeft u het over echt in behandeling nemen of de uiteindelijke oplossing? De heer PRINS: voorzitter, ik heb het over beiden maar als in de kwartaalrapportages duidelijk kan worden gemaakt dat het niet aan de ambtenaren ligt of de tijd die ze erin hebben gestoken maar aan de leverancier van de traplift, dan mag dat duidelijk verwoord worden want dan ligt het niet aan ons. Mevrouw VAN ’T RIET: dank u voorzitter. Ook in de motie staat dat je niet kunt bewijzen dat met die 2 fte de achterstand wordt ingelopen maar dat valt natuurlijk wel te bewijzen maar dan moeten we er wel eerst mee beginnen.

Als u niet wilt wachten tot het moment dat kan worden bewezen dat daarmee de achterstand verkleind wordt, dan valt het niet te bewijzen maar we kunnen natuurlijk gewoon die 2 mensen aan het werk zetten en kijken of die achterstanden inderdaad ingelopen worden en dan verder kijken als het nodig is alsnog extra fte aanvragen en zoeken. De heer PRINS: ook niet helemaal een vraag maar ik heb begrepen dat als wij vanavond de begroting aannemen, dat morgen de vacatures uitgaan en als blijkt dat die heel snel vervuld kunnen worden, dan geeft het een beetje hoop maar als blijkt dat in het eerste kwartaal die vacatures nog niet vervuld zijn, dan is de situatie niet anders dan nu.

18

Mevrouw VAN’T RIET: natuurlijk maar dat is toch ook zo als we 3 fte zoeken. Dan maakt dat toch helemaal niet uit? Dus laten we die 2 fte zoeken en aannemen en kijken of dat inderdaad effect heeft omdat we aannemen dat het niet genoeg effect gaat hebben. De heer PRINS: voorzitter, ik heb net ook genoemd de risico’s als er zieken of langdurig zieken zijn, zwangerschapsverloven of iemand een andere baan zoekt waardoor toch weer een nieuwe vacature ontstaat. Dat zijn ook allemaal dingen die op die avond min of meer zijn toegelicht en met meer formatie heb je meer kans om dat op te vangen dan met een te krappe formatie. Mevrouw VAN ’T RIET: dat is waar. Te krap is uw woord natuurlijk en dat geldt voor alle afdelingen. Moeten we dan op alle afdelingen maar een extra fte erbij zetten? De heer PRINS: dat vind ik nou weer een vraag die buiten dit onderwerp valt want ik ken die andere afdelingen niet en ik kan alleen maar zeggen van het college komt met een voorstel om er wel 15 formatieplaatsen bij te creëren wat wij toestaan. Dan hoop ik dat ze ook daar het werk gewoon kunnen doen in de tijd die ervoor staat maar bij de Wmo wordt gewoon de wet overtreden want 6 weken is een wettelijke termijn. Mevrouw VAN ’T RIET: volgens mij wordt er hard aan gewerkt om daar wat aan te doen met het voorstel en dat is ook al toegelicht.

De heer PRINS: voorzitter, we hebben tijdens de IR het recht op een dagelijkse warme maaltijd aan de orde gesteld. Alhoewel in de raad begripvol werd gereageerd, bleek ook de invulling en de vraag hoe bereik je mensen die thuis zonder warme maaltijd naar bed gaan, niet eenvoudig. Dat erkennen we. Nu de wethouder heeft toegezegd te willen onderzoeken of de maaltijdvoorziening moet worden uitgebreid, en hoe, zullen we dit punt vandaag laten rusten. Dan iets heel anders: verkeer op de Weesperstraat. Het college antwoordt op onze vraag over invoering van het 30 km-regime in de Weesperstraat niet als straat waar invoering onmogelijk is. Nu halen sommige automobilisten of motorrijders snelheden tot 80 of 100 km/uur. Daarbij niet gehinderd door het lange rechte stuk op een voorrangsweg, een vangrail die eerder past bij een snelweg, en een verwaarloosbare kans op een bekeuring. Het college meldt op pag. 109 dat er snelheidsremmers bij de aansluitingen van de Treubweg en de Venserweg op de Weesperstraat worden aangelegd. Dat lijkt een goed begin. Wij stellen voor dat uit te breiden met een 30 km-regime, in ieder geval tussen de PHkade en de Treubweg en het maken van 1 of 2 inspringingen/wegversmallingen, zodat het autoverkeer wordt afgeremd. Een beetje vergroening zou ook niet misstaan. De bewoners aan de overkant van de Weespertrekvaart zullen dat waarderen.

We zullen binnenkort contact opnemen met de wethouder voor een nadere toelichting. Vertrouwen in de overheid. Het vertrouwen in de overheid in Nederland is nog nooit zo laag geweest, ook in de lokale overheid. De crises stapelen zich op in Nederland. De heer Timmer heeft een heel lijstje opgesomd. Ik had het hier ook staan en ik ga het niet helemaal herhalen. Ik wou alleen nog zeggen dat bij de crises die hij heeft genoemd de coronacrisis nog niet voorbij is. Bij de invoering van de Omgevingswet dient zich een nieuwe crisis aan, namelijk dat na een half jaar of een jaar blijkt dat het toch allemaal niet werkt zoals het gepland was. Dat kunnen we er echt niet bij hebben. Veel van de crises waar we in zitten, zijn crises die we lang van tevoren hadden kunnen zien aankomen, maar waar jarenlang te weinig aan is gedaan, in de hoop dat het zich vanzelf wel zou oplossen. Mensen zijn hierdoor hun vertrouwen in het oplossend vermogen van de overheid kwijtgeraakt. De overheid moet plannen maken voor de lange termijn, maar premier Rutte is niet de man van visie op de lange termijn. We brengen graag in herinnering dat na decennia van sociale ellende het een liberaal kabinet 19

Pierson was dat in 1901 de Woningwet invoerde, naast de Leerplichtwet, een Ongevallenwet voor arbeiders en een Wet op de Inkomstenbelasting. In Amsterdam bracht de liberale wethouder Treub de leverantie van gas, water, elektriciteit en telefoon onder controle van de overheid. Hij voerde ook erfpacht in. De sociaaldemocratische wethouder Floor Wibaut zette een uitgebreid gemeentelijk woningbouwprogramma voor arbeiders op. Op gezondheidszorggebied maakte de overheid plannen om ziektes als malaria uit te roeien. En Tobias Asser gaf het civiel recht, het personen- en familierecht vorm. Al deze initiatieven zorgden voor meer zekerheid en welzijn voor een groot deel van de bevolking. Dat zou de liberalen van nu toch te denken moeten geven. Het gaf vertrouwen in de overheid. Hoe ander is dat nu. Het Toeslagenschandaal heeft er hard ingehakt. Ook hoe inwoners aankijken tegen de gemeente en de ambtenaren. Het Parool meldde dat iemand die inmiddels volledig is gecompenseerd voor de Toeslagenaffaire de gemeente Amsterdam toch liever niet opzoekt: ‘Laatst moest ik naar het stadhuis om een reisdocument aan te vragen, maar dat valt me dan ontzettend zwaar. Voor mij voelt een gemeenteambtenaar hetzelfde als iemand van de Belastingdienst.’ Zou dit in Diemen anders zijn? Er wordt wel eens gezegd dat veel mensen in Diemen tevreden zijn.

Maar dan is dat kennelijk niet iemand die al 15 jaar op een woning moet wachten, iemand die honger heeft of in de schulden zit, of iemand die langer op een noodzakelijke WMO-voorziening moet wachten vanwege een personeelstekort. Mensen zien ook dat de ene gemeente wél asielzoekers huisvest en de andere niet. De overheid treedt niet op zoals ze als overheid zou moeten optreden. Een reden om ook niet meer te gaan stemmen bij gemeenteraadsverkiezingen. Ter gelegenheid van de afgelopen Maand van de Geschiedenis heeft Beatrice de Graaff, over het thema ‘rampen’ een leesbaar essay geschreven onder de naam ‘Crisis’, over de veranderde rol van de overheid bij rampen en crises. In een interview in het tijdschrift van de Maand van de Geschiedenis, besluit ze met, en daarmee willen wij ook afsluiten: ‘Wantrouwen overheerst. Maar er is vanuit de geschiedenis ook goed nieuws te vertellen.

Als de regering duidelijk communiceert, meteen het eerlijke verhaal vertelt en de lasten over iedereen gelijkelijk verdeelt, dan steunt het merendeel van de mensen de overheid meestal wel.’ Motie 4 Onderzoek automatische toekenning minimaregelingen luidt als volgt: De raad van de gemeente Diemen, in vergadering bijeen op 3 november 2022, Heeft kennisgenomen van: • De conceptbegroting 2023 van de gemeente Diemen; Overwegende dat: • Veel bijdragen voor armoederegelingen individueel moet worden aangevraagd; • Veel aanvragers schaamte hebben om een beroep te doen op deze voorzieningen; • Veel mensen niet op de hoogte zijn van de armoederegelingen en daardoor niet gebruikmaken van voorzieningen die voor hen zijn bedoeld; • Deze regelingen veelal via de website onder de aandacht worden gebracht en daarmee onbekend zijn bij laagopgeleiden, laaggeletterden en digibeten, en zij daardoor niet worden bereikt; • Individuele aanvragen bewerkelijk zijn bij de afhandeling; Verzoekt het college: • Te onderzoeken welke minimaregelingen automatisch kunnen worden toegekend; • De communicatie over de minimaregelingen op creatieve en onorthodoxe wijze te intensiveren, in het bijzonder via niet-digitale media. En gaat over tot de orde van de dag. Motie 5 Opschorting Kostendelerskorting luidt als volgt: 20

De raad van de gemeente Diemen, in vergadering bijeen op 3 november 2022, Heeft kennisgenomen van: • De conceptbegroting 2023 van de gemeente Diemen; • Het voornemen van het kabinet om per 1 januari 2023 de kostendelerskorting tot 27 jaar in de Participatiewet af te schaffen; Overwegende dat: • De kostendelerskorting tot schrijnende financiële tekortkomingen heeft geleid bij vrijwel alle bijstandsgerechtigden die in gezinsverband leven, en hun bestaanszekerheid heeft aangetast; • Dat meer jongvolwassenen uit bijstandsgezinnen na invoering van de kostendelersnorm in 2015 het ouderlijk huis hebben verlaten dan vóór de invoering, en dit heeft geleid tot meer dak- en thuisloosheid onder jongeren (van 27.000 in 2014 tot 40.000 in 2018, waarvan 10.000 in de leeftijd tussen 18 en 27 jaar) en hun uitschrijving uit de BRP; • Ook bijstandsgezinnen met inwonende mantelzorgers financieel werden getroffen door de kostendelerskorting; • In Diemen op 74 uitkeringen een kostendelerskorting wordt toegepast (stand 1-12022); • De Participatiewet moet leiden tot meer bestaanszekerheid voor hen die daarvan afhankelijk zijn, in plaats van minder; • De Participatiewet de mogelijkheid biedt de uitkeringsnorm hoger vast te stellen als bijzondere omstandigheden dat rechtvaardigen; • De Participatiewet ook de mogelijkheid biedt experimenten toe te staan; • De gemeente Rotterdam, Groningen, Tilburg en

Arnhem vanaf 1 juli de kostendelersnorm op proef hebben opgeschort; • Het college aan de raad kan verzoeken om tijdelijk buitenwettelijk beleid te voeren, zoals in Assen is gebeurd, waarbij het besluit met terugwerkende kracht vanaf 1 juli 2022 wordt uitgevoerd; • Er geen redenen zijn waarom Diemen niet ook tot opschorting kan overgaan; • Op lange termijn de kostendelerskorting geheel moet worden afgeschaft; Verzoekt het college: • De kostendelerskorting per 1 juli 2022 op te schorten en een desbetreffend voorstel aan de raad voor te leggen; • De kosten daarvan in de kwartaalbrief te verwerken. En gaat over tot de orde van de dag. Motie 6 Achterstanden WMO-aanvragen luidt als volgt: De raad van de gemeente Diemen, in vergadering bijeen op 3 november 2022, Heeft kennisgenomen van: • De conceptbegroting 2023 van de gemeente Diemen, waarin wordt voorgesteld de WMO-personeelsformatie uit te breiden met 2 fte; • De antwoorden d.d. 11 oktober 2022 op onze schriftelijke vragen d.d. 12 september 2022 over wachttijden bij het aanvragen voor regelingen in het Sociaal Domein, waarbij een tekort van 3,33 fte bij het WMO-team wordt geconstateerd; Overwegende dat: • Uit de beantwoording blijkt dat er achterstanden zijn bij het Team WMO bij de behandeling van aanvragen, dat niet wordt voldaan aan de wettelijke termijn van zes weken en er een wachtlijst is van ongeveer elf weken; 21

• • •

De wachtlijst uit 129 wachtenden bestaat (stand 5 oktober 2022); Diemen groeit en er steeds meer WMO-aanvragen komen; Het college de efficiëntie in de WMO-onderzoeken wil verbeteren, maar onduidelijk is wat de uitkomst daarvan zal zijn; • Niet te bewijzen is dat de achterstanden en wachtlijsten kunnen worden weggewerkt met uitbreiding van de personeelsformatie bij het WMO-team met 2 fte; • Dat achter elke aanvraag een inwoner zit die wacht op een WMO-voorziening; Verzoekt het college: • De achterstanden bij het Team WMO zo snel mogelijk weg te werken totdat wordt voldaan aan de wettelijke termijn van zes weken; • Zolang dit niet het geval is, per kwartaal een actueel overzicht te geven van de achterstanden, de wachtenden en de personeelsformatie. En gaat over tot de orde van de dag. De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter. Ik begin maar meteen met het goede nieuws. In het Diemer Nieuws van 3 november worden bodycams, boa’s en toezichthouders definitief. Dat lijkt mij een mooi begin om mee te beginnen. Tenslotte speelt de handhaving een hele belangrijke rol binnen onze gemeente. Ten eerste alle luisteraars een goede middag en ook toehoorders in de raad en mensen in de zaal. We kijken terug op een bewogen jaar met natuurlijk de verkiezingen en de coalitie-onderhandelingen. Bij de verkiezingen zijn bijna alle partijen gelijk gebleven.

Dus grote politieke verschuivingen zaten er niet in. Behalve, dat er nog meer dan voorheen, aandacht is voor participatie en communicatie. Medezeggenschap. Na een paar maanden verder, kun je nog niet veel verwachten van: “Diemen met elkaar en voor elkaar”. Dat bleek wel bij de afgelopen bewonersavond Buitenlust. De organisatie moet nog wennen aan de nieuwe rol. Maar ondertussen zitten we wel met een wijk waarvan de gevolgen zichtbaar worden. Stress, na jaren machteloosheid, uitzicht in gespannen gezinssituaties, overspannenheid en burn-out bij de bewoners. Tijd voor een totaal andere aanpak onder de titel “samenbouwen” met de bewoners van Buitenlust. Gelukkig is er nog tijd, zeker nu na de uitspraak van gisteren door de Raad van State. Maar het dan ook best wel moeilijk om de inwoner centraal te stellen en niet vanuit de organisatie te denken. Wel zijn er vorderingen waarneembaar, binnen de gemeentelijke organisatie, om nog meer inwonersgericht te werken. Wonen. Het streven naar meer sociale en middenhuurwoningen is onze inzet. Maar ook hiervoor geldt ook dat er na een paar maanden nog weinig over valt te melden, behalve dat er wel bewegingen zijn. Duurzaamheid. Met meerdere hittegolven per jaar gaat de opwarming van de aarde sneller dan de energietransitie. Dat is zorgelijk en we pleiten dan ook voor een versnelling van de buurtgerichte aanpak.

Een wijk- of buurtgerichte aanpak heeft zoveel meer voordelen dan alleen de energietransitie. Ook de veiligheid, sociale aspecten en de leefbaarheid van de buurten kunnen dan met de bewoners besproken worden. We zullen echt tempo moeten maken en in sommige buurten is dat al het geval. Het isolatie- en zonnepanelenprogramma is een goede sprong vooruit en past prima in de buurtgerichte aanpak. Op sociaal gebied doen we het al heel lang goed. Maar het kan altijd beter en efficiënter. Voorbeeld is het programma “Grip op het Sociaal Domein” wat meer inzicht moet geven in de kosten en prognoses en beter kunnen worden gemaakt. Immers, meten is weten en daarna komt er een programma wat meer gericht is met de metingen op de taakstelling. Armoedepreventie en bestrijding is in deze tijd volop in beeld. Daar wordt goed op geparticipeerd, ook door de betreffende wethouder, met nog uit te werken toezeggingen. Door gebrek aan mensen en dus capaciteit gaat het niet zo snel als iedereen verwacht. De Omval en de OBA. Het is onmogelijk om in deze beschouwing de uitgelopen financiën bij de verbouwing van de Omval/OBA onbesproken te laten. Elk voordeel heb z'n nadeel is een uitspraak van Johan Cruijff. Maar die stelling kan je ook 22

omdraaien in “Elk nadeel heb z’n voordeel”. Om met de nadelen te beginnen. De raad gaat over het budgetrecht en wordt nu geconfronteerd met een voldongen feit. De komende jaren drukt er zo’n € 80.000 op de begroting aan afschrijvingen en rente. Het voordeel is dat de overschrijding niet is verdwenen in een bodemloze put. We zijn het geld niet kwijt aan een gokorganisatie op de Kaaimaneilanden of een faillissement of een uit de hand gelopen Floriade. Het voordeel is dat de overschrijding een bezit wordt. Namelijk de vaste materiële activa, waar gebouwen onder vallen, neemt toe. Als de linkerzijde van de balans toeneemt, dan moet de rechterzijde van de balans ook toenemen voor het evenwicht. Daarom heet het balans. De heer JÄGERS: dank u voorzitter. Bent u ook van mening dat het anders om ook geldt, dat als de passivazijde afneemt, dat dan ook de activazijde afneemt? De heer ADVOKAAT: dat is mij bekend. Het vermogen van de gemeente stijgt dus en dat is weer goed voor de financiële positie en dat is de discussie waar we het toen over hadden, meneer Jägers. Tenslotte. De begroting en uit de beantwoording van de vele technische vragen straalt grip uit en dat geeft vertrouwen in de toekomst. We gaan gezamenlijk verder, met de gehele raad, voor een “Diemen met elkaar en voor elkaar”. Dan nog over de motie. We hebben een motie opgesteld in het kader van de MIRT-procedure.

Die procedure wil ik ook graag aan u toelichten bij de behandeling van de motie. De motie houdt in om in bestuurlijke overleggen aan te geven dat de gemeenteraad van Diemen tegen de bovengrondse aanleg is van de IJmeerlijn door de Diemense natuurgebieden, Natuurnetwerk Nederland, de Stelling van Amsterdam en de Diemerscheg. Motie 10 Geen bovengrondse aanleg IJmeerlijn luidt als volgt: De raad van de gemeente Diemen, in vergadering bijeen op 3 november 2022, gelezen de begroting 2023, blz. 91 “We houden de ecologische structuur van Diemen in stand en zorgen voor een goede balans tussen natuur en recreatie.” Constaterende dat: • er een rapport is geschreven “Amsterdam Bay Area Eindrapport MIRT-Onderzoek 2020-2021” (gepubliceerd in februari 2022), in opdracht van BO MIRT met conclusies; • uit de Regioraad (05-07-2022) Onderwerp “Terugkoppeling BO Leefomgeving 20 juni en vooruitblik BO MIRT najaar” een volgende fase ingaat; Overwegende dat: • er een bestuurlijk overleg met het Rijk is over de verdere uitwerking en financiering op 11 november 2022 over het Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (BO MIRT); • twee plannen voor een mogelijke bovengrondse aanleg dwars door de natuurgebieden Natuurnetwerk Nederland, Stelling van Amsterdam en Diemerscheg gaan; • de bovengrondse aanleg een ernstige aantasting van de flora en fauna in dat door Natuurnetwerk Nederland

beschermde gebied is; • de bovengrondse aanleg het ruimtelijke vergezicht en de toegankelijkheid tot het gebied ernstig belemmert; • behoud van flora en fauna van groot belang is en dat belang mee moet wegen bij de keuzes in het versterken van het Openbaar Vervoer (OV) in deze regio; Verzoekt het college:

23

Om in de bestuurlijke overleggen aan te geven dat de gemeenteraad van Diemen tegen een bovengrondse aanleg is van de IJmeerlijn door de Diemense natuurgebieden NNN, Stelling van Amsterdam en Diemerscheg. En gaat over tot de orde van de dag. De heer PRINS: dank u voorzitter. Ik verbaas mij toch wel een beetje over die motie want u vraagt het college iets te doen wat ze volgens mij al meer dan 20 jaar doet, namelijk in alle overleggen benadrukken dat we tegen die verbinding zijn en als die er komt dat die ondergronds moet. Dat is al heel lang het standpunt van de gemeente en ook van de gemeenteraad. De heer ADVOKAAT: dank u voorzitter. Dat klopt van het college. De gemeenteraad weet ik niet. U zit hier langer, dus u zal het ongetwijfeld weten. Ik kan het mij niet herinneren. Enkel in het kader van de MIRT-procedure stellen we toch deze motie voor om als signaal af te geven, als raad zijnde, richting het bestuurlijk overleg wat ons standpunt is en die signaalfunctie kan je niet vaak genoeg herhalen want het gaat niet de goede kant op. Mevrouw VAN MARION: dank u voorzitter. Onze complimenten voor de opstellers van de begroting 2023, daar zit veel werk in. Het is duidelijk en heldere taal, ook voor nieuwe raadsleden te begrijpen. Het kan wat ons betreft bijna niet beter, dank daarvoor! Voor ons ligt de programmabegroting 2023.

Helaas moesten wij deze begroting zonder onze fractievoorzitter Dhr. Sikking doornemen. Dat is wennen. Ik neem tijdelijk het voorzitterschap waar en Dhr. Grishaver neemt plaats als tijdelijk raadslid. Het coalitieakkoord is ambitieus en zet in op Diemen met elkaar en voor elkaar. Daar leveren wij heel graag ook een bijdrage aan en daar zullen wij zoveel als mogelijk meewerkend in zijn. Wij lezen dat onze financiële basis op orde is. En de begroting tot en met 2025 in evenwicht is en de reservepositie stevig genoeg is om tegenvallers op te kunnen vangen. Er is ook ruimte om nieuwe wensen te verwerken. Dat is fijn om te weten. Op hoofdlijnen gaat onze partij akkoord met de begroting. Her en der hebben wij nog wel wat op- en aanmerkingen. De Onafhankelijke Partij Diemen steunt het beleid van het college met het plan om 1000 extra bomen in Diemen te gaan planten. Dé vraag is waar deze bomen geplant gaan worden? De gemeente maakt kosten aan het onderhoud en het behoud en bevorderen hiervan. Er is budget vrijgemaakt om samen met inwoners op gemeentegrond, maar ook op particulier terrein, acties te organiseren om bomen te planten. Er wordt gesproken over vergroeningscursussen met wijkbewoners. Dit juichen we toe want wij zien dat er veel bomen en struiken, die op eigen grond staan, de openbare ruimte belemmeren.

Wij vinden flora en fauna in Diemen belangrijk, maar er is ook woningnood. De woningmarkt in onze gemeente (en in het rest van het land) is overspannen. Ook de overheid erkent de wooncrisis. Diemen groeit en moet meer bouwen maar de ruimte is en blijft beperkt. Het is onmogelijk om een fatsoenlijke en betaalbare woning te vinden. Gewoon een dak boven je hoofd hebben en betaalbare woonlasten zijn lang niet haalbaar voor iedereen. Middenhuur en betaalbare koop is ook slechts mondjesmaat voorradig. Er is begroot dat in 2023 40% lokale voorrang wordt verleend aan Diemenaren bij sociale huurwoningen. Ons ideaal zou zijn, dit te verhogen naar 50%. Dat is de helft toewijzen aan onze eigen inwoners. Er wordt goed ingezet in de begroting op eenzaamheid, sport en preventie voor de jeugd. Dat is fijn maar hoe zit het met elkaar ontmoeten? We zien en lezen niets over ontmoeten van jeugd anders dan in sportverband. Wat ons betreft mag er meer aandacht komen voor ontmoetingsplekken voor jongeren. Een plek waar zij zich veilig en thuis voelen. Als voorbeeld: Aan de rand van Diemen, tegen Biesbosch grens Duivendrecht staat er een leuke abri. Daar wordt door de jeugd veel gebruik van gemaakt. In de paar jaar dat het er staat, ziet het er nog steeds onderhouden uit. Wij zien graag meer van dit soort plekken in Diemen. Uitbreiding 24

jongerenwerk zien wij ook als noodzakelijk. Sport is enorm belangrijk voor jong en oud. Het is goed voor de sportieve gezondheid maar ook voor onze mentale gezondheid. Wat betreft de toekomst van het sportcentrum Duran. Het is verouderd. Er vinden vele sportactiviteiten plaats. Wij zijn voor een nieuw, toekomst bestendig gebouw, omdat Diemen blijft groeien en een nieuw pand deze groei kan opvangen. Wij zeggen versnel het proces van onderzoeken van 2 naar 1 jaar en kijk of er in Diemen ook andere locaties zijn dan de huidige locatie van het sportcentrum. Verder willen we dat het aantal watertappunten in Diemen uitgebreid gaat worden. Te denken valt aan de volgende locaties: speeltuinen, Diemerbos, wandelroutes en scholen. Wat ons betreft hoeft dit geen vier jaar meer te duren. Het is goed dat de gemeente zich meer gaat inzetten bij de aanpak van cybercriminaliteit voor onze kwetsbare inwoners en op scholen voorlichting wordt gegeven. Vele mensen hebben te maken met cybercriminaliteit. Toevallig sprak ik een inwoner van Diemen wiens moeder een WhatsApp bericht kreeg van haar zoon of ze € 10.000 kon lenen. Gelukkig was dit bedrag veel te hoog zodat ze er niet in mee ging maar er zijn helaas nog heel veel mensen die daar wel intrappen. Dat is verviervoudigd. Het is ook goed dat veel ouderen meer gaan leren over het beveiligen van hun pc, tablet of smartphone.

Heel goed dat hier aandacht aan wordt besteed. De Onafhankelijke Partij Diemen is een groot voorstander van participatie. Het is fijn te lezen dat we de afstand willen verkleinen tussen ons als politiek bestuur en de inwoners in Diemen die wij vertegenwoordigen. Inwoners op de hoogte houden zou juist zoveel mogelijk moeten gaan plaatsvinden. Participatie betekent immers inwoners echt betrekken bij zaken die spelen en daar indien mogelijk ook gehoor aan geven. En niet zoals de kreet vaak luidt “goed idee, dat nemen we mee…” Om daarna gewoon het eigen beleid te gaan uitvoeren. De zeer lage opkomst bij de afgelopen verkiezingen laat zien hoe ver de Diemense politiek afstaat van haar inwoners. Wij vragen het college dan ook om het begrote budget te verhogen om te zorgen dat inwoners meer betrokken raken bij onze politiek, zodat de opkomst de volgende keer veel hoger zal zijn. De Onafhankelijke Partij Diemen heeft eerder gevraagd voor opvallende stickers die op grofvuil geplakt kunnen worden om aan te geven dat er een melding is gedaan. Wij zien graag dat dit niet bij een experiment blijft maar permanent doorgevoerd wordt. Het gedrag van de bewoners kan nog steeds beter, zodat niet overal het vuil buiten neergezet wordt en er minder meldingen binnen komen bij het klantcontactcentrum. Wij zien dit als een stukje service naar onze inwoners toe.

Idem met het in de zomermaanden iets vaker legen van de afvalbakken in de openbare ruimte om overlast van zwerfafval en ongedierte tegen te gaan. De verkeerstructuur rondom de busbaan in Diemen Zuid heeft tot de nodige discussies in de raad geleid. Wij vinden het jammer dat er vastgehouden wordt aan dit voor ons te dure plan. Wij hopen dat het budget toereikend is voor wat er nu begroot is om alles uit te voeren. De Onafhankelijke Partij Diemen wil graag met het volgende afsluiten: De oorlog in Oekraïne vindt plaats op Europees grondgebied. Na de Tweede Wereldoorlog is dit de tweede oorlog die plaatsvindt binnen Europa. Beide oorlogen laten het belang van vrijheid zien, zoals wij die kennen in Nederland. De Onafhankelijke Partij Diemen pleit er dan ook voor om het Vrijheidsbeeld, dat ooit bij de entree van Diemen stond, weer op zijn plek te laten terugkeren. De heer POELWIJK: dank u voorzitter. Op 23 februari ging ik aan het einde van de dag slapen, nadat ik de hele avond lang koortsachtig alle nieuwswebsites was doorgescrold en afgegaan. Op 24 februari werden we allemaal wakker in een andere wereld. Kruisraketten op Kiev, tanks die de Oekraïense grens over trokken en vuurgevechten in de straten. Miljoenen mensen op de vlucht, gigantische economische ontwrichting; een geopolitieke schok zoals ons continent die de afgelopen decennia niet gezien heeft.

De waanideeën van één man hebben hun weerslag op heel Europa. En hoewel de grootste strijd wordt gestreden in Oekraïne zelf, merken we ook in onze eigen gemeente de gevolgen. Die gevolgen beïnvloeden voor een groot deel wat we in 2023 met onze begroting kunnen, willen en 25

moeten doen. Ik wil graag 3 thema’s naar voren brengen die voor D66 extra belangrijk zijn, namelijk bestaanszekerheid, klimaat en het “samen doen”. Door inflatie en in het bijzonder de hoge energieprijzen staat de bestaanszekerheid van veel mensen onder druk. We hebben als gemeente de verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat die mensen niet door het ijs zakken: daar werken we nu al aan, en dat moet ook in 2023 onze grootste prioriteit zijn. Het sterke sociale vangnet dat we in Diemen al hebben, moeten we in stand houden en waar mogelijk uitbreiden. We spraken in de raad al eerder over het verbreden van de minimamaatregelen naar de groep tot 140% van het sociaal minimum. Ook kijkt het college naar de instelling van een noodhulpfonds, voor die situaties waarbij snel gehandeld moet worden. Wat ons betreft zijn dat beide dingen die we moeten doen, tenzij uit het nu lopende haalbaarheidsonderzoek blijkt dat er grote bezwaren zijn. Tegelijkertijd willen we dat de drempels om daadwerkelijk gebruik te maken van die regelingen, zo laag mogelijk zijn. Zo veel mogelijk automatisch toekennen, gebruik van heldere, eenvoudige communicatie en met begrip voor iemands individuele situatie. In Diemen proberen we altijd de rek in de regels te zoeken: wat ons betreft moeten we dat zeker in de huidige situatie zo veel mogelijk gebruiken.

We kijken in ieder geval reikhalzend uit naar de steunimpuls die het college heeft aangekondigd. Maar voorzitter, de realiteit is wel dat we als gemeente niet alle effecten weg kunnen nemen, we gaan best moeilijke tijden tegemoet. We gaan de gevolgen van deze economische tegenslag voelen, voelen die gevolgen nu al. Daarom is het aan ons als bestuur, om nu en in de komende jaren de meest kwetsbare groepen het meest te ontzien. Bij de informatieve behandeling van de begroting hebben we ook aandacht gevraagd voor een andere zeer kwetsbare groep: de alleenstaande minderjarige asielzoekers. Hun situatie is schrijnend, en er is snel betere opvang voor hen nodig. Daarom dienen wij vandaag een motie in, waarin we het college vragen te onderzoeken of er in Diemen mogelijkheden zijn voor kleinschalige opvang van kinderen uit deze groep. Want ook zij hebben recht op een menswaardig bestaan. Dan kom ik bij klimaat. Ik beloof dat ik me hier niet aan het spreekgestoelte zal vastlijmen, maar ook dit onderwerp blijft urgent. Ondanks alle acute crises die op dit moment op ons bordje liggen, mag de klimaatcrisis niet naar de achtergrond verdwijnen. In Nederland is het eind oktober boven de 20 graden, en hebben we een van de droogste zomers ooit meegemaakt. Voor de kust van Canada sterven plotseling miljarden krabben door de opwarming van de zee.

En als we denken dat de huidige asielcrisis al groot is; die verdampt bij de stroom klimaatvluchtelingen die we kunnen verwachten, omdat hun huidige woonplaatsen onbewoonbaar worden door verdroging en verwoestijning. Het is soms moeilijk om niet pessimistisch te worden. Maar mijn geloof in de mensheid, onze collectieve mogelijkheden om onze grenzen te verleggen, is groot. Hoe dan ook begint dat met bewustwording. En het enige positieve dat de gigantisch hoge energieprijzen met zich meebrengen, is dat we ons nu, meer dan ooit, bewust zijn van de energie die we verbruiken. Meer dan ooit zijn we ons bewust van het feit dat we van fossiele brandstoffen af moeten, zowel vanwege het klimaat als vanwege onze economische afhankelijkheid. Laat dit bewustzijn een vliegwiel vormen voor verdere verduurzaming. Verduurzaming door individuele huizenbezitters, door VVE’s, door corporaties. Door bedrijven in Diemen, en door ons als gemeente. Het heden en de toekomst vragen erom. Dat brengt me bij het “samen doen”. D66 gelooft in zo veel mogelijk vrijheid voor ieder individu, maar die vrijheid bestaat niet in een vacuüm. We maken deel uit van een samenleving, waarbinnen je banden opbouwt met vrienden, collega’s, teamgenoten, buren. Waarin jij iemand kan helpen, en die persoon ook jou niet laat vallen. Geen vrijheid in een vacuüm, maar vrijheid in verbondenheid.

En dat is belangrijk, want we staan voor grote uitdagingen die we alleen gezamenlijk kunnen oplossen. Daarom vinden wij het belangrijk om te blijven investeren in die onderlinge banden tussen mensen. Sport, kunst, cultuur, buurthuizen, evenementen; plekken waar mensen elkaar kunnen ontmoeten en waar ruimte is voor verbinding. Plekken waar we investeren in de lokale Diemense gemeenschap, in al z’n verscheidenheid en 26

diversiteit. Zo kunnen we ervoor zorgen dat huidige, nieuwe en toekomstige inwoners van Diemen zich echte Diemenaren voelen. Het “samen doen”, ten slotte, geldt ook voor ons als raad, college en ambtelijke organisatie. Zeker die ambtelijke organisatie verdient een extra compliment: de mensen die voor onze gemeente werken, hebben in de afgelopen maanden en jaren bijzonder veel veerkracht en doorzettingsvermogen getoond. En ondanks dat we leven in een tijd van polarisatie, ervaar ik hier in onze raad, in dit gemeentehuis, nog altijd een bepaald gevoel van collectiviteit. Niet elkaar de tent uit vechten, maar samen zoeken naar de beste oplossing. Dat is lang niet overal zo, en is iets wat we volgens mij moeten koesteren. Ik ben er echt van overtuigd dat het deze manier van werken is, waardoor we als middelgrote gemeente al jarenlang bijzonder veel voor elkaar krijgen. En als we dat vasthouden, kunnen we ook in 2023 blijven werken aan een nog mooier Diemen.

Motie 1 Opvang alleenstaande minderjarige asielzoekers luidt als volgt: De raad in vergadering bijeen op 3 november 2022; Gehoord: het verzoek van staatssecretaris Eric van der Burg aan elke gemeente om alleenstaande minderjarige vreemdelingen (AMV’ers) op te vangen; Constaterende dat: - Er op dit moment alleenstaande kinderen in Nederland verblijven zonder goede zorg of zelfs een fatsoenlijke slaapplek; - Er op alle vlakken in de asielketen te weinig plekken beschikbaar zijn, of het nu gaat om opvanggezinnen, proces opvanglocaties, kleinschalige opvanglocaties of beschermde opvang; - Meerdere organisaties - waaronder Unicef, het Rode Kruis, VluchtelingenWerk, de Kinderombudsman en de Inspectie Justitie en Veiligheid - hebben aangegeven dat de situatie onhoudbaar is; - De rechter heeft geoordeeld dat deze kinderen recht hebben op betere opvang; Overwegende dat: - Tot nu toe vrijwel geen enkele gemeente ruimte heeft geboden voor opvang van deze zeer kwetsbare groep; - Als dit zo blijft, er geen verandering mogelijk is en kinderen op de grond moeten blijven slapen; - Er altijd redenen zijn om iets niet te doen, maar we in Diemen juist proberen te zoeken naar wat we wel kunnen doen; Tevens overwegende dat: - Diemen al een grote inzet heeft geleverd in de opvang van ontheemden uit Oekraïne en de tijdelijke opvang van asielzoekers; - De druk op de ambtelijke organisatie in Diemen

zeer hoog is, waardoor grootschalige ambtelijke inzet nu niet mogelijk is; - Ook een kleine bijdrage voor de groep AMV’ers al van groot belang kan zijn; Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - Te onderzoeken op welke manier we in Diemen kleinschalig opvang kunnen bieden voor een klein aantal AMV’ers, bijvoorbeeld in de vorm van pleegzorg; - Diemenaren die hier een rol in kunnen spelen, daarbij te laten ondersteunen; - In onze regio te blijven zoeken naar andere manieren om een bijdrage te leveren aan de opvang van deze groep kinderen. En gaat over tot de orde van de dag. Mevrouw KUILMAN: dank u voorzitter. Dan ben ik toch blij dat de heer Poelwijk zich niet heeft vastgelijmd want anders hadden we hier een probleem gehad. Vorige week scrolde ik wat door het nieuws heen in de NOS-app. Ik zag een filmpje voorbijkomen van Melissa, 9 jaar oud, bijna 10. Als kind keek ik altijd enorm uit naar mijn verjaardag: trakteren op school, 27

mijn verjaardag vieren met familie en een kinderfeestje. Dat is anders voor Melissa. Melissa vindt haar verjaardag eigenlijk helemaal niets en dat is niet omdat ze niet graag jarig is maar omdat er niet genoeg geld is om het te vieren. Gelukkig heeft ze dit jaar een verjaardagspakket gekregen van Stichting Jarige Job, met cadeautjes en traktaties. Zo kan ze toch haar verjaardag vieren. Ze straalde helemaal toen ze haar pakket uitpakte en ze zag er even uit als een onbezorgd kind van 9 jaar oud, bijna 10. Dit is maar een van de vele voorbeelden van kinderen en volwassenen die op de een of andere manier niet rond kunnen komen. We kennen allemaal de verhalen van mensen die de verwarming niet meer aan durven zetten vanwege de hoge energiekosten, een maaltijd minder per dag eten omdat de boodschappen zo duur zijn en met angst en beven de rekeningen openen als ze op de mat vallen. Deze verhalen raken mij, deze verhalen raken de Partij van de Arbeid. De bestaanszekerheid van heel veel Nederlanders staat onder druk en dat terwijl het als grondrecht is opgenomen in de Grondwet. We zijn van de ene crisis in de andere getuimeld. Vorig jaar sprak ik vanaf deze plek over hoe de wereld na anderhalf jaar coronacrisis steeds meer terugkeerde naar normaal. Voorzichtig hoopvol, want de lange termijngevolgen van de coronacrisis – op gezondheid, welzijn en economie – waren nog ongewis.

Dat de wereld in de naweeën van de coronacrisis zo snel weer in de greep van een andere crisis is geraakt, is een hard gelag. Op 24 februari schrokken we wakker met het nieuws dat Rusland Oekraïne was binnengevallen. Een misdadige daad. Een gruwelijke en onnodige oorlog, met grote gevolgen. Allereerst natuurlijk voor de inwoners van Oekraïne, maar ook in de rest van de wereld en in Nederland zijn de gevolgen van de oorlog te voelen. De gas- en energieprijzen schoten de hoogte in, de inflatiecijfers braken record na record. De bestaanszekerheid van veel Nederlanders bleek opeens heel precair te zijn. En de oorlog laat eens te meer zien dat vrijheid en democratie niet vanzelfsprekend zijn. Hoe heeft dit alles nu met de Diemense begroting te maken, hoor ik u denken. Veel, want hoewel wij in Diemen niet alle problemen in de wereld kunnen oplossen, kunnen we wel heel veel betekenen voor onze eigen inwoners en voor mensen in nood. En dat doen we ook: met goede minimaregelingen, met goede voorzieningen, door vluchtelingen uit Oekraïne op te vangen en door noodopvang van asielzoekers zoals afgelopen zomer. Een half jaar geleden werd het coalitieakkoord tussen GroenLinks, Ons Diemen, D66 en de Partij van de Arbeid Diemen gesloten. De plannen uit het coalitieakkoord zijn verwerkt in de begroting.

Plannen waarmee we investeren in bestaanszekerheid, kansengelijkheid, een duurzame toekomst en een benaderbare gemeente. Het zijn speerpunten van de Partij van de Arbeid Diemen, waar we met trots onze naam aan verbinden. Ik zal u allen niet vervelen door een begroting van 300 pagina’s te herkauwen in mijn inbreng, maar een aantal zaken uit de begroting wil ik toch even benoemen, omdat ze ons als Partij van de Arbeid in het oog springen en we ze vermeldenswaardig vinden. Ten eerste kansengelijkheid in het onderwijs. Voor de kansen die een kind krijgt maakt het nog altijd uit waar je wieg staat en hoe dik de portemonnee van je ouders is. Dat vindt de PvdA pijnlijk. Wij staan voor een samenleving waarin iedereen dezelfde kansen krijgt. Soms is daar wat extra hulp bij nodig. We zijn er daarom ook heel blij mee dat er structureel geld wordt vrijgemaakt voor gelijke onderwijskansen. Geld dat onder andere ingezet wordt voor de zomerschool voor kinderen met een onderwijsachterstand. Ook wordt onderzocht hoe bijlessen en huiswerkbegeleiding op school mogelijk gemaakt kunnen worden, zodat alle leerlingen die dit nodig hebben – ook die met een minder dikke portemonnee – de nodige lessen kunnen volgen. De PvdA juicht dit toe. Ten tweede de schuldenaanpak. Een kleine schuld kan in korte tijd gigantisch oplopen.

Schulden leiden tot stress en onzekerheid, met alle gevolgen van dien voor gezondheid en welzijn. Het gezegde ‘eigen schuld, dikke bult’ gaat lang niet altijd op. Wie in de schulden zit, moet snel perspectief krijgen op een schuldenvrij bestaan. Soms helpt het als er nog maar één schuldeiser is. Dat geeft rust en overzicht. In de begroting is geld vrijgemaakt om met de kredietbank tot een regeling te komen waarbij alle schulden van een inwoner opgekocht worden en er nog maar 28

één schuldeiser is. De Partij van de Arbeid is hier groot voorstander van en hoopt dat de regeling snel klaar voor gebruik is. Ten derde de aanpak van energiearmoede. Afgelopen februari lanceerden GroenLinks en de Partij van de Arbeid het actieplan energiearmoede, om de stijgende energiekosten te beperken voor de groepen die hierdoor het hardste geraakt worden. Onderdeel van het actieplan is onder andere de FIX-brigade, die aan huis kleine, energiebesparende klussen uitvoert, en een witgoedregeling waarmee energieslurpend witgoed vervangen wordt door duurzaam witgoed. We zijn er trots op dat het actieplan is overgenomen in het coalitieakkoord en dat er vanuit de ambtenaren heel hard mee aan de slag is gegaan om het uit te werken. Het actieplan is een concrete manier om de bestaanszekerheid van veel inwoners te vergroten en het draagt bovendien bij aan de ambities voor een duurzaam Diemen. Ten vierde de benaderbare overheid. We hebben in deze zaal al menigmaal gesproken over de lage opkomst tijdens de gemeenteraadsverkiezingen en ook vandaag kwam het weer aan bod. Slechts 44,22% van de kiesgerechtigden kwam stemmen. Niet alleen in Diemen, maar overal was de opkomst laag. Kiezers bleven thuis omdat ze niet wisten op welke partij ze moesten stemmen en omdat ze zich niet herkennen in de politiek. Pijnlijk, want wij maken als gemeenteraad keuzes die de inwoners direct aangaan.

De Partij van de Arbeid vindt het belangrijk om de betrokkenheid van inwoners bij de gemeente te vergroten. We staan voor een overheid die nabij en benaderbaar is. We zijn er dan ook erg blij mee dat er in de begroting geld uitgetrokken is om te experimenteren met nieuwe vormen van participatie en om de opkomst tijdens de verkiezingen te vergroten. Ook wordt geïnvesteerd in helder en begrijpelijk taalgebruik en dat is nodig want zeker in deze tijd realiseren we ons hoe kostbaar vrijheid en democratie zijn. En zo staan er nog veel meer plannen in de begroting die bijdragen aan bestaanszekerheid, kansengelijkheid, een duurzame toekomst en een benaderbare gemeente. Vorige week hebben we al aangekondigd dat we een motie indienen om menstruatiearmoede te bestrijden. Inmiddels hebben heel veel collega’s deze motie ondertekend en de strekking van de motie is dat wij graag willen dat er in openbare gemeentelijke gebouwen producten beschikbaar gesteld worden voor mensen die dat zelf niet kunnen betalen. Tot slot wil ik nog wat zeggen over het financiële beleid in het algemeen. De ambities die deze coalitie heeft zijn groot. Diemen kent al jaren een solide en gezond financieel beleid, waardoor we ambitieus kunnen zijn. Ook de komende jaren is er weinig te vrezen. In 2026 wordt het helaas spannender, inmiddels wordt dit jaar in gemeenteland ook wel ‘het financiële ravijn’ genoemd.

Vanaf dat jaar ontvangen we – net als vele andere gemeenten – fors minder geld van het Rijk, onder andere vanwege de herijking van het gemeentefonds en een nieuwe financieringssystematiek voor gemeenten. Hoe dat er precies uit gaat zien is onduidelijk en het kabinet lijkt ook geen haast te hebben om dit uit te werken. Op Prinsjesdag is er 1 miljard in het ravijn geplempt en daarmee is de bodem van het ravijn ietsje gedempt en is het perspectief voor 2026 wat positiever maar de onzekerheid voor daarna blijft groot. Een bijzondere situatie, want gemeenten voeren steeds meer taken uit en daar hoort wat ons betreft een stabiele financiering bij. Het kabinet blijft echter vaag, waardoor Diemen en andere gemeenten in het duister tasten over hoe alle taken en verantwoordelijkheden in de toekomst uitgevoerd kunnen worden. Dat moet anders. We wachten met spanning af tot er meer duidelijkheid komt vanuit het Rijk. En wat er ook gebeurt, in Diemen blijven we onze stinkende best doen voor onze inwoners en voor alle kinderen zoals Melissa. De Partij van de Arbeid blijft zich inzetten voor bestaanszekerheid, kansengelijkheid, een duurzame toekomst en een benaderbare gemeente. Motie 7 Stop menstruatiearmoede luidt als volgt: De raad van de gemeente Diemen in vergadering bijeen op 3 november 2022; Constaterende dat: 29

•

Uit Amsterdams onderzoek blijkt dat het afgelopen jaar 27% van de menstruerende mensen op enig moment niet genoeg geld had om menstruatieproducten te kopen en 38% had moeite om de producten te betalen; • Menstruatiearmoede helaas een omvangrijk probleem is; Overwegende dat: • Schaamte, ongemak en geldgebrek rondom menstruatie leiden tot schooluitval, het missen van werk en gezondheidsproblemen; • Menstruatieproducten essentiële hygiëneproducten zijn die op ieder toilet thuishoren, net als bijvoorbeeld wc-papier, handzeep en een prullenbak; Verzoekt het college om: • In de toiletten in gemeentelijke gebouwen - zoals het gemeentehuis, huizen van de buurt, het zwembad, scholen, sporthallen en het sportpark - menstruatieproducten gratis beschikbaar te stellen; • In contact te treden met het Armoedefonds om te kijken wat zij kunnen betekenen in de bestrijding van menstruatiearmoede. En gaat over tot de orde van de dag. De VOORZITTER: ik kijk even naar de klok. Oorspronkelijk zouden we om 15.30 uur schorsen en dat is een kwartiertje later geworden. Dus we gaan ook een kwartier later beginnen dan aanvankelijk gepland. Dus ik stel voor dat we om 16:00 uur de vergadering hervatten en ik schors de vergadering voor een kwartier. De VOORZITTER: ik heropen de vergadering om 16:08 uur. De heer Van der Heijden is inmiddels gearriveerd.

Dan gaan wij naar de eerste reactie van het college maar gezien de tijd zal die reactie zich alleen focussen op preadviezen voor de moties en het zal ook een eerste reactie zijn als daar wat meer discussie of uitleg voor nodig is, dan stel ik voor dat we dat voor de eerste termijn van het college houden omdat het nu vooral informatief is maar het college ziet wel een mogelijkheid om nu al op alle moties een eerste preadvies te formuleren. Volgens mij concludeer ik dat op het gebied van de portefeuille van de heer Klaasse geen moties zijn ingediend. Dus dan ga ik allereerst naar wethouder Sikkes-van den Berg. Wethouder SIKKES: dank u voorzitter. Motie 8 van de VVD over het tarief voor de afvalinzameling. Laat ik eerst zeggen dat ik het in ieder geval interessant vindt dat de VVDfractie bereid is om te praten over diftar want dat is wel waar we het over hebben. Dus dat vind ik in ieder geval een interessante ontwikkeling en daar in het verlengde van zou ik toch wel hopen dat we dat gesprek dan gaan hebben over de inhoud en niet financieel gedreven.

Dus wij zouden als college deze motie willen ontraden omdat die puur en alleen maar gaat over financiën en verder nergens op gebaseerd is en wij in Diemen een afvalbeleid hebben op basis van inhoud, op basis van het naar beneden brengen van de restafval kilo’s en dat dat verder strekt dan hoeveel mensen er in een huis wonen en ik een heleboel voorbeelden kan geven waarbij een eenpersoonshuishouden het beduidend slechter doet dan de meerpersoonshuishoudens. Dus we straffen hier ook nog eens inwoners mee. De heer Timmer benoemde zonet het niet vergroten van de belastingdruk maar die wordt per definitie vergroot, alleen bij één groep en dat moeten we ons afvragen. Volgens mij is het doel om de restafval kilo’s naar beneden te brengen en daar kunnen we heel goed het gesprek over voeren. Wethouder PRINS: dank u voorzitter. Ik wil even ingaan op motie 10 van Ons Diemen over de niet bovengrondse aanleg van de IJmeerlijn. Een heel sympathieke motie die volledig in lijn is met wat in het coalitieakkoord en de omgevingsvisie is opgeschreven. In eerste 30

instantie de primaire reactie dat deze overbodig is maar ik kan mij voorstellen dat je als raad raadsbreed de kracht bij wilt zetten in de regio. Dat helpt mij ook in de bestuurlijke en ambtelijke overleggen. Het helpt ook de heren Advokaat en Jägers in hun positie in de regioraad. Mijn primaire reactie is overbodig maar als je als raad dit extra kracht wilt bijzetten, totaal als raad, dan heeft het ook mijn instemming. Wethouder EVERHARDT: dank u voorzitter. Ik mag u meenemen op een zevental moties. Ik ga het met u hebben over motie 2, 3, 4, 5, 7 en 9 en ik begin bij motie 2 en 3. Die wil ik graag gezamenlijk meenemen, de moties van GroenLinks over de transparantie aanbod toewijzing sociale huurwoningen en middeldure huurwoningen. Allereerst wil ik zeggen dat het college positief staat op het eerste punt van de motie, namelijk het in gesprek gaan. Dat willen wij eigenlijk altijd en dat zullen we ook zeker blijven doen en het verder streven naar transparantie van het aanbod, dat lijkt ons ook een uitstekend uitgangspunt maar we willen wel een winstwaarschuwing afgeven. Het gaat hier om een zeer ingewikkelde materie. We hebben het over de particuliere verhuur en als gemeente hebben we doorgaans geen bepalende invloed hierop. Dat vergt dus van ons heel veel inzet. Daarbij komt ook nog een ander punt om de hoek kijken, een principieel punt, dat toewijzen niet de weg is.

Juist de particuliere markt voor mensen die buiten de publieke toewijzing vallen, die maken op deze manier nog wel een kans op een woning. Dus dat willen we ook zeker niet afwijzen en het is juist fijn om die flexibele schil te hebben want dan kunnen we ook iets als gemeente doen als het gaat om een beroep doen op die particulieren. Dus we willen ook die ruimte houden voor die flexibele schil. Ik hoef u alleen nog maar even te wijzen op ook de opvang van Oekraïners in dit verband. Dus nogmaals, we zijn positief over het in gesprek gaan en het verder streven naar transparantie maar we ontraden het specifiek toewijzen. De volgende motie betreft het automatisch toekennen van de armoedevoorzieningen, motie 4 van de Ouderenpartij Diemen. Wij ontraden deze motie want wij achten deze overbodig. In het coalitieakkoord is opgenomen dat in het kader van het armoedebeleid niet-gebruik zoveel mogelijk wordt tegengegaan en daar blijven wij ook bij. Dat vinden we erg belangrijk, onder andere door zoveel mogelijk minimaregelingen laagdrempelig toe te kennen. Dan kom ik toch op het punt van het automatisch toekennen en in reactie op de Ouderenpartij Diemen.

Wellicht bedoelt u met automatisch toekennen dat we niets meer van de inwoner nodig hebben om iets toe te kunnen kennen maar helaas werkt het zo niet en als ik de indruk heb gewekt dat het wel zo is, dan spijt mij dat zeer want dat is zeker niet de bedoeling. Immers, voor alles wat we willen toekennen hebben we als eerste de gegevens nodig van de inwoner. Als we een fiets toekennen, dan willen we weten of iemand die fiets ook echt nodig heeft. We kunnen niet zomaar die fiets gaan toekennen. Als we een vergoeding voor het lidmaatschap van de voetbalvereniging geven moeten we weten of dat kind wel op voetbal zit of wil. De heer POELWIJK: dank u voorzitter. In sommige gevallen is die informatie bij ons als gemeente al bekend. Waar wij in ieder geval als fractie naar streven is dat als de informatie bij de gemeente al bekend is en uit die informatie blijkt dat iemand daar recht op heeft, om dan te streven naar automatisch toekennen. Begrijp ik het zo goed? Wethouder EVERHARDT: ja, als die informatie al bekend is en de inwoner zit al in het systeem. Dan wordt er laagdrempelig gekeken naar wat is er nog meer mogelijk en dan zouden we een automatische toekenning kunnen gaan volgen maar je hebt altijd dat eerste moment nodig, dat contact met de inwoner. We willen ook echt nabij zijn bij de inwoners.

Dus we willen laagdrempelig werken, doelmatig en doelgerichte regelingen toekennen en juist om dat goed te kunnen doen moeten we ook inderdaad met de inwoner daar goed over in gesprek gaan. Dan kom ik op het punt van de heer Poelwijk, als het dan eenmaal bij ons 31

bekend is, dan gaan de medewerkers van de ambtelijke organisatie ook direct kijken welke andere regelingen voor deze persoon ook mogelijk zijn. Dus kortom, het is altijd maatwerk. Volgend jaar gaan we het minimabeleid evalueren in de vorm van een armoedemonitor en dan komen we met een nulmeting. Verder geeft u ook aan in uw motie dat u ons vraagt om op het gebied van communicatie ook creatief te zijn en ik kan u alvast toezeggen. We zijn heel druk bezig met het uitwerken van de steunimpuls. Daar gaan we ook over in gesprek met de raad op 17 november. Daar speelt het communicatieoffensief ook nog steeds een grote rol en vooral de vliegende brigade, de motie die daarop unaniem is aangenomen door de raad, die zal daar zeker een rol bij gaan spelen om zo laagdrempelig mogelijk de communicatie en ook het bereiken van de inwoners mogelijk te maken. Dus dat is een onderdeel van het pakket van maatregelen in het kader van de aanpak van de armoede en specifiek ook de energiearmoede. De heer PRINS: dank u voorzitter. Ik heb het ook al, volgens mij, bij de algemene beschouwingen gezegd. Er waren in ieder geval 3 regelingen, 2 in het verleden al kwijtschelding van de afvalstoffenheffing.

Die konden gekoppeld worden aan de gegevens van de mensen die hier een bijstandsuitkering hadden en ook de waterschapsheffing en ik heb verwezen naar de inkomenstoeslag voor mensen die 3 jaar in de bijstand zitten. Ook die gegevens zouden in huis aanwezig moeten zijn zonder dat er een aanvraag van een individuele inwoner nodig is. In ieder geval die 3 regelingen maken het wel mogelijk en bij alle andere ben ik voorzichtig dat je nog heel veel gegevens van de inwoners zelf nodig hebt en uit navraag maar bij de 3 regelingen die ik noemde, die zouden automatisch toegekend kunnen worden. Wethouder EVERHARDT: dank u voorzitter. Ik denk dat we daar nog eens heel goed naar moeten kijken wat u nu zegt maar ik heb in ieder geval begrepen dat het bijna in alle gevallen nodig is om eerst goed te kijken welke regelingen passend zijn voor de inwoners, dus daar heb je altijd dat gesprek voor nodig. De heer PRINS: maar voorzitter. Het was in het verleden gewoon gebruikelijk om automatisch kwijtschelding afvalstoffenheffing toe te kennen aan degenen die hier bekend waren. Bij de waterschapsheffing is het wat anders omdat het een andere organisatie is en daar komt ook privacy om de hoek kijken maar er is kennelijk iets gebeurd in het verleden en ik weet in ieder geval van onze eigen belastingen dat die overgedragen zijn aan Amstelveen.

Amstelveen heeft op zijn website weer gewoon de individuele kwijtscheldingsaanvragen. Dus volgens mij is het best mogelijk om daar iets te herstellen wat in het verleden weer is misgegaan. Wethouder EVERHARDT: dank u voorzitter. Ik hoop dat u mij dan toestaat, want die geschiedenis ken ik niet volledig, dat ik dat even voor u laat uitzoeken hoe dat precies zit. De heer PRINS: ik kan u daar wel bij helpen want het is 20-30 jaar geleden toen ik ook in de raad zat. Toen is het de PvdA-wethouder Blok geweest die er behoorlijk voor geknokt heeft om dat voor elkaar te krijgen omdat die individuele aanvragen natuurlijk allemaal heel erg bewerkelijk zijn. Wethouder EVERHARDT: dank u voorzitter. Ik heb uw oproep gehoord. Ik neem dat serieus, dat zeg ik u bij deze toe. Mevrouw YILDIZ-KAYA: dank u voorzitter. Ook wij vinden het wel een belangrijk onderwerp maar is het misschien iets om straks mee te nemen bij de bespreking van de steunimpuls en 32

dan te bekijken wat er mogelijk is want nu blijft het een beetje in het midden liggen wat wel en niet kan en welke regelingen wel en niet en wat erbij komt kijken. Dat we dan op dat moment daar verder over kunnen doorspreken. Dat is wat anders dan deze motie maar nu wordt het wel lastig. Wethouder EVERHARDT: dank u voorzitter. Ik kan mij best voorstellen dat er misschien een behoefte is aan een soort van overzicht van hoe het nu precies in elkaar zit en ik vind het eigenlijk wel een goede suggestie van u, mevrouw Yildiz-Kaya, om dat daar misschien in mee te nemen. Dus dat kan ik wel toezeggen. De heer PRINS: dank u voorzitter. Wij hebben gevraagd naar die gegevens over het gebruik in 2018 en nu om een vergelijking te kunnen maken. Die hebben we niet gekregen. We hebben er over doorgevraagd maar de vraag is natuurlijk wel als die steunimpuls er volgende week ligt of die gegevens er dan wel zijn en of het dan zinnig is om die discussie te voeren. Wethouder EVERHARDT: ik zeg u nu toe dat ik dat mee ga nemen en ga bekijken of we dat kunnen laten terugkeren bij de bespreking van de steunimpuls. De VOORZITTER: als we daar als college genoeg tijd voor hebben want dit moet wel even zorgvuldig gebeuren. Ik ben het met u eens, we willen spoed betrachten maar ik moet even kijken of we dat redden. Mevrouw YILDIZ-KAYA: dank u voorzitter.

Voor ons gaat het ook meer om algemene informatie over die regelingen en waar je nu wel of niet de automatische toekenning kunt invoeren. Dus dat is een meer algemeen verhaal omdat wij daar ook niet veel kennis over hebben. Zo’n vergelijking, daar hadden wij nog niet aan gedacht maar meer in waar hebben we het precies over. Wethouder EVERHART: voorzitter, de oproep is duidelijk. Dat nemen we mee met de restrictie dat we even moeten kijken wat we al precies kunnen aanleveren bij u. De heer PRINS: dank u voorzitter. Dit onderdeel is met name bedoeld om te kijken naar de uitvoerbaarheid van de moties maar ik moet nu diezelfde vraag stellen over de uitvoerbaarheid van de toezegging van de wethouder want als die steunimpuls er over 1 of 2 weken moet liggen en het antwoord op onze begrotingsvragen was wij kunnen die gegevens niet boven water krijgen, we zouden het een keertje aan onze ICT-deskundige kunnen vragen. Dan heb ik zoiets van dat had al lang kunnen gebeuren want die vraag hebben we dus gesteld. Mevrouw YILDIZ-KAYA: dank u voorzitter. Ik vraag mij nog even af om welke gegevens het gaat. Ons gaat het puur om in het algemeen dit verhaal te bespreken. De heer PRINS: nee, wij hebben gevraagd en ook een beetje in aansluiting op wat D66 eerder daarover heeft opgemerkt en wat in het collegeprogramma staat zover mogelijk automatisch toekennen.

Dat is de inzet maar wij waren ook benieuwd naar het gebruik en het niet-gebruik en of je tussen 2018 in de cijfers van al die minimaregelingen kunt zien of er een stijging in zit of een daling of gelijk blijven. Daar kun je nog geen conclusies uit trekken denk ik a priori maar je hebt wel een beetje een beeld van hoeveel ervan gebruik gemaakt wordt want het is heel duidelijk met de Stadspas zijn het er geloof ik al 1500 of 2000 of 3000 33

en we hebben allerlei andere voorzieningen zoals computers voor leerlingen op de middelbare school. Wethouder EVERHARDT: dank u voorzitter. Wij zullen de procedure helder aan u schetsen bij het bespreken van de steunimpuls en daar wil ik het even bij laten. De VOORZITTER: dan gaan we wat concreter worden wanneer u de informatie kunt verwachten. Dus het is op basis van uw haalbaarheidsvraag nuanceren we even de toezegging maar we zullen zo snel mogelijk kijken wat we boven tafel kunnen krijgen. Wethouder EVERHARDT: dank u voorzitter. Dan gaan we naar motie 5 over de kostendelersnorm van de Ouderenpartij Diemen. Deze motie willen wij ook ontraden want wij denken dat die overbodig is. Het gaat hier om de kostendelersnorm en niet over de korting. De juiste term is kostendelersnorm. In het coalitieakkoord staat al heel stellig dat we vooruitlopend op de regeling die kostendelersnorm niet toepassen en dat is ook precies het doel van het college. Alleen, omdat we zeer veel tijd kwijt zijn geweest aan allerlei andere zaken die ook erg belangrijk zijn en urgent zijn op dit moment, daar hoef ik u denk ik niet mee lastig te vallen dat dat er allemaal is, zijn we daar nog niet aan toegekomen maar we moeten het dus nog gaan uitvoeren. Ik kan u verzekeren dat in voorkomende gevallen, in schrijnende gevallen, dan hebben wij de norm al niet meer toegepast.

Dus we kijken ook hier heel duidelijk naar maatwerk en in voorkomende schrijnende gevallen passen we het al niet meer toe. We zijn daarnaast ook verheugd dat nu ook duidelijk is dat op 1 januari 2023 de verhoging van de leeftijd naar 27 jaar in het kader van de kostendelersnorm ook wordt uitgewerkt. De heer PRINS: voorzitter, als de wethouder zegt dit is overbodig, dat doen we al. Wij hebben hierover een begrotingsvraag gesteld en er staat heel duidelijk klip en klaar in het antwoord wij zijn verplicht de kostendelersnorm of korting toe te passen en dat gebeurt nog en onze inzet is om het met terugwerkende kracht tot 1 juli van dit jaar voor de hele groep op te schorten en wat u nu zegt van ja, we maken af en toe gebruik van ons eigen rekmanifest om af en toe van de regels af te wijken maar dat is niet wat wij bedoelen. Dus ik heb eigenlijk de vraag of het college wel begrijpt wat wij met deze motie willen. Wethouder EVERHARDT: ja, ik begrijp dat u hem met terugwerkende kracht wilt invoeren per 1 juli en daar gaan we niet in mee. De heer PRINS: dat is helder maar het verzoek is dus aan de raad om het college te vragen om een voorstel te doen dat dat mogelijk maakt. De VOORZITTER: ik hoorde de wethouder wel 2 dingen zeggen, namelijk dat we het gaan doen maar dat we er nog niet aan toe zijn gekomen en dat we daarnaast op dit moment maatwerk leveren.