2024-07-10 Transcript Raadsvergadering gemeenteraad Deventer 10 en 11 juli 2024

We zijn zuinig op onze inwoners en blijven oog houden voor mensen die onze steun nodig hebben. Het college stelt voor om middelen vrij te maken voor de minima regelingen, voor schuldhulpverlening en voor inburgering, zodat iedereen mee kan blijven doen in de samenleving. Daarnaast blijven we ook investeren in preventieve gezondheid om ervoor te zorgen dat het goed gaat met onze kinderen en met onze jongeren, maar ook voor de veiligheidsagenda, we hebben oog voor maatregelen tegen klimaatverandering en ook voor de integrale huisvesting, voor het onderwijs, het plan wat uw raad recent heeft vastgesteld. Dan zou ik voorstellen om daar structurele middelen voor op te nemen. Deventer blijft groeien. Dat betekent de bouw van vele nieuwe woningen en vraagt ook om passende uitbreiding van voorzieningen binnen de gemeente en geld voor aanpak, bijvoorbeeld van netcongestie. We willen meer sturing geven aan toekomstgerichte investeringen. Daarom zijn we ook van mening dat we met een strategische investeringsagenda hier een passend instrument voor aanbieden. Hiermee kan uw raad richting geven aan de toekomstplannen en gericht sparen voor toekomstige uitbreidingen van onze stad en onze dorpen. Naast de uitbreiding van voorzieningen door groei, zien wij ook omvangrijke vervanging en onderhoudsopgave voor Deventer, voor Deventer van nu.

Wij memoreren daarbij de renovatieplannen van De Scheg, verdere verduurzaming van gemeentelijke gebouwen, school en sporthal Marke Zuid, sporthal Bathmen, onderhoud vervanging van kapitaalgoederen in de openbare ruimte, allemaal onderwerpen waar structurele middelen belangrijke randvoorwaarden voor zijn. Alles om Deventer mooier en veiliger te houden en te maken. Na de Voorjaarsnota gaan wij richting de begroting en daar hebben we nog een uitdaging. Daar heeft u net met elkaar over gesproken. U heeft de meicirculaire recent van ons ontvangen. Dat geeft de burger alweer iets meer moed, maar we hebben nog wel iets te verhapstukken met elkaar. Tot slot wil ik een woord van dank uitspreken namens het college aan onze ambtelijke organisatie, er zitten een aantal mensen hier naast ons. Dank aan allen die zich dagelijks inzetten voor onze mooie gemeente en die het gesprek, wat we hier vandaag met elkaar hebben over de Voorjaarsnota, mogelijk maken. Ik wens ons, voorzitter, allen een constructieve en goede middag en avond en natuurlijk ook een klinkende overwinning op Engeland later deze avond. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. Daarmee ronden we de behoefte … wacht even. Ja. De heer Niet. De heer Niet: Dank u wel, voorzitter. Ik zou toch wel een vraag aan wethouder Elferink willen stellen. Ik ken hem ook als iemand toch financiële solidariteit belangrijk vindt.

En daarom was ik misschien wel des te meer, waren wij als fractie best wel verbaasd met deze niet-sluitende Voorjaarsnota in ieder geval. Wij willen als raad, denk ik, bij de voorjaarsnota integrale keuzes maken en het is moeilijk om die integrale keuzes nu te maken, nu we niet weten hoe we dat sluitend gaan krijgen. Dus daar komen straks voorstellen in vanuit de oppositie waarin we in ieder geval proberen daar grip op te krijgen, maar ik zou toch … Welke afweging heeft eraan ten grondslag gelegen om niet nu al in de Voorjaarsnota in ieder geval een schets te geven van de opties die er zijn om tot de sluitende begroting te komen? De voorzitter: Wethouder Elferink.

16 De heer Elferink: Dank u voorzitter. Ja, daar komen we straks nog nader over te spreken. Maar de belangrijkste overweging is dat wij geen zaken stil willen laten vallen. Want als je nu kiest voor bezuinigingen, dan hebben we een heel gesprek met elkaar en we zeggen niet dat dat er niet van kan komen het komend jaar of het jaar daarop, maar op dit moment achten we dat niet noodzakelijk. 1.

Programma 14: algemene dekkingsmiddelen

Strategische investeringsagenda De voorzitter: Dan gaan wij door met het volgende onderdeel, dat is programma 14. We hebben een motie en amendementen, u heeft per amendement of motie één minuut om die toe te lichten en daarna is er ruimte voor het debat. We beginnen met een amendement strategisch investeringsagenda van GroenLinks. De heer Van der Meulen heeft het woord. De heer Van der Meulen: Ja, dank u wel voorzitter. Net al aangegeven dat het raadsvoorstel twee amendementen vraagt en dit is er één van en die gaat over de strategische investeringsagenda. In mei van dit jaar hebben we hier met zijn allen ingestemd met een nieuw instrument, de strategische investeringsagenda, ik zal hem vanaf nu aan SIA noemen. GroenLinks vindt het positief dat dit instrument wordt ingezet, maar we hebben wat problemen met de SIA die nu is aangeboden om de volgende twee redenen. Ten eerste, het criterium waarom wel of niet in de SIA of op het voorportaal blijft staan, dat is ons niet helemaal helder. Zo zijn de sporthal in Bathmen, verkaveling en de Beestenmarkt in het voorportaal blijven staan, terwijl het wel voorzieningen zijn die voortkomen uit de groei van Deventer. En sterker nog, waar eerder een expliciet raadsbesluit voor is genomen. Dus dit zou volgens ons beter doordacht moeten worden.

Er staan concepten op, dat is de tweede reden waar we problemen mee hebben, er staan projecten op waarvoor de raad nog niet in de positie is gebracht om een standpunt kenbaar te maken. De voorzitter: Komt u tot een afronding. De heer Van der Meulen: Ik ga het proberen. GroenLinks vindt dat het onderscheidend criterium moet zijn dat dus raad een standpunt wordt gevraagd. En daarom dienen we een amendement in om de lijst als concept te beschouwen en de komende periode de SIA beter te motiveren en spelregels tussen college en raad af te spreken. Dank u wel. De voorzitter: Reacties op dit amendement? De heer Evers. De heer Evers: Dank u wel, voorzitter. Vraag aan de heer Van der Meulen. Op de voorportaallijst hadden we ook allerlei projecten staan waar we nog niet een expliciet besluit over hebben genomen. Nu wordt het gesplitst en nu deze zo soms zonder expliciet besluit op de SIA staan, heeft u daar een probleem mee? Waar zit voor u het verschil? De voorzitter: De heer Van der Meulen. De heer Van der Meulen: Goede vraag. Het voorportaal, dat ziet u ook in deze Voorjaarsnota, die Voorjaarsnota stellen we niet vast. Die voorportaal, dat is een hoofdstuk wat we vaststellen in het raadsvoorstel, dat zijn de nieuwe beleidsvoornemens. Dus die voorportaal heeft weinig status.

Het probleem is dat op het moment dat hij op de SIA staat, dat het wel degelijk een onderdeel wordt van het besluit. Dat ziet u in beslist punt vijf of zes. Daarin staat dat we ook de SIA vaststellen. En dat impliceert dus dat we als raad daar met zijn allen akkoord mee zijn gegaan. En mijn voorstel is dus om eerst een raadsbesluit te laten nemen en dan pas het op de SIA te plaatsen. De voorzitter: De heer Evers.

17 De heer Evers: Wat ik zie in raadsvoorstel zes, is dat dat staat in te stemmen met de strategische investeringsagenda als financieel instrument. Dus niet nu in te stemmen met alle onderdelen die in die strategische investeringsagenda zijn opgenomen. Dus u doet in uw betoog net dat laatste stukje niet meenemen. Het gaat om het SIA als financieel instrument vaststellen. De voorzitter: De heer Van der Meulen. De heer Van der Meulen: Ja, dank u wel, voorzitter. Ja, dat is net enerzijds hoe je het leest, maar als je het stuk, de Voorjaarsnota zelf ziet, wordt het toch echt gezien van bij de begroting en bij de Voorjaarsnota, zo meteen perspectiefnota geheten, gaan we het hebben over die SIA, is het wel degelijk onderdeel van het besluit en dat volgt ook uit het tweede onderdeel van die zin, een reserve groei van Deventer in te stellen. En daar besluiten we wel over en die vloeit voort uit de SIA. De voorzitter: De heer Evers. De heer Evers: Ja, maar ik zie dan nog, maar ik hoor zo graag wel een reactie van het college daarover dat we richting geven welke projecten we willen en welke nog op alle momenten als raad in stelling worden gebracht om keuzes te maken. Ik zie ook onderdelen van de SIA. U haalt er drie uit die u er liever niet in heeft zitten.

Die lijken me ook nogal willekeurig, want er zitten veel meer onderwerpen in die eigenlijk niet expliciet in deze raad al besloten zijn. Dus dan zou ik eigenlijk willen vragen, ga dan niet drie dingen eruit halen en te amenderen, maar meer over het principe van het SIA te hebben. De voorzitter: De heer Van der Meulen. De heer Van der Meulen: Voorzitter, nu, bij dit amendement praat ik niet over die drie voorstellen. Dat zijn moties. Die komen zo meteen aan de orde. En inderdaad, het is een keuze om die drie er uit te lichten, maar daar komen we zo meteen over te spreken. Als je ziet naar de voorstellen die erop staan, zitten er heel veel bij die wel gedragen worden door een expliciet raadsvoorstel, bijvoorbeeld het Broederenplein. Dat is een van de triple B-pleinen, die staat er wel bij, maar ook bijvoorbeeld de infrastructuur op Poort van Deventer. Dus daar zijn expliciete besluiten over genomen. En volgens ons horen die dus ook op de SIA. De voorzitter: De heer Evers ten slotte. De heer Evers: Ik besluit dat het allemaal expliciete besluiten zijn. … Broederenplein. Ja, wij hebben een geldbedrag ervoor gereserveerd, het staat nu voor 2 miljoen opgenomen. Wij hebben geen idee wat voor bedrag daar straks voor nodig is. Er zijn in de agenda binnenstad in deze SIA een aantal onderwerpen opgenomen waar we nog nooit een expliciet besluit over hebben genomen.

Dus ik denk dat we … Ik ben het eens dat we het over het principe van het SIA moeten hebben, maar ik vind het nogal willekeurig om een aantal dingen daar dan uit te halen en die dan in deze fase te schrappen. De voorzitter: … reactie nog. De heer Van der Meulen: Ja, toch nog even een reactie, want ik neem die SIA wel heel serieus. Het is een nieuw instrument en we moeten goed nadenken over wat er op komt te staan nu. En zo over een half jaar weer en dan kun je er ook weer iets afhalen. Maar we hebben nu over die startlijst en we kunnen zeggen van het is maar een lijstje en we halen het wel weer af, we kijken niet zo nauw. Maar zo zie ik het niet. Ik zie het als een serieus voorstel van het college en zo gaan we daar wat mij betreft vandaag mee om. De voorzitter: Ik stel voor dat we straks even naar de zijde van het college gaan.

18 De heer Evens: Eén ding waar ik het heel erg met de heer Van der Meulen mee eens ben, we zien het als een serieus instrument, we horen het alleen samen beter te maken. Dus dat lijkt me heel goed. De voorzitter: En in ieder geval eenduidige opvatting hebben over wat dat is, ja. Dan mevrouw Eekhuis. Mevrouw Eekhuis: Ja, dank u wel, voorzitter. En dat was meteen een mooi bruggetje. We hebben al even contact gehad waarbij ik al aangegeven heb en dat sluit eigenlijk aan op het gesprek wat hiervoor ook al hoorde, dat wij de wens om spelregels te bespreken heel erg goed kunnen begrijpen. Helaas kunnen we met de rest van het amendement die wij toch zien als eigenlijk al een soort voorschot nemen op het bespreken, op een eventuele uitkomst van het bespreken van die stelregels, daar kan de PvdA-fractie niet mee leven. Maar de spelregels doorspreken met zijn allen, heel graag. De voorzitter: De heer Van der Meulen. De heer Van der Meulen: Ja, dank u wel voorzitter. Ja. Ik zit even na te denken, spelregels zijn een onderdeel van het proces de komende tijd. Maar als je het vergelijkt dan met een spel, dan ga je niet nu starten met mens erger je niet te spelen en dan over een half jaar de spelregels verzinnen. We moeten nu een goed startpunt hebben en daarom moet die lijst gewoon nu beschouwd worden als een concept.

Volgens mij bent u dat ook wel met mij eens, dat we het beschouwen als een concept. We maken de spelregels en vervolgens gaan we er elk half jaar weer over praten. De voorzitter: Mevrouw Eekhuis. Mevrouw Eekhuis: Ja, dank u wel, voorzitter. Ik zou het met u eens zijn als ik eerst zou instemmen met een gewijzigde amendement. Want dat was inderdaad wat ik voorstelde, beschouw het als een concept en bespreek de spelregels. Daar kan de PvdA-fractie goed mee leven, maar vervolgens met de andere punten die u erbij brengt, neemt u zelf eigenlijk al een voorschot op die uitkomst. De voorzitter: Mijnheer Van der Meulen. De heer Van der Meulen: Dan toch inderdaad een vraag terug van is die spelregel, als u zegt van het is een voorschot daarop, het voorstel om alleen expliciete raadsbesluiten op te nemen in de SIA, dus waar we als raad eigenlijk over gesproken hebben, goed uitgediscussieerd om die voorstellen op die lijst op te nemen. Dat is toch niet zo'n hele rare spelregel? Daar hoeven we toch niet eerst met elkaar over te praten? Dat is common sense, lijkt mij. De voorzitter: Mevrouw Eekhuis. Mevrouw Eekhuis: Dat lijkt u. Ik lees dat u voorstelt bij 6D, een voorstel te presteren voor spelregels hoe in de toekomst om te gaan met de plaatsen of afvoeren van voorstellen op de SIA. Dat is een stukje wat ik steun. Ik merk het ook hier in de zaal.

Het goede gesprek zouden wij allemaal nog wel willen hebben. Vervolgens weten we ook dat de SIA, twee keer per jaar kunnen we daar en heeft u zelf ook al gezegd, dingen op- en afvoeren. Ik blijf bij mijn uitspraak wat ik net ook al doe en wat ik ook in de raad al meermaals heb gehoord en dat is dat ik me graag aan zou sluiten bij een goed gesprek over de spelregels. De voorzitter: Zo, de heer Van der Meulen ten slotte. Niet meer? Nee, het hoeft niet. De heer Van der Meulen: Nee. De voorzitter: Dan gaan we naar de heer Akdemir.

19 De heer Akdemir: Ja, dank voorzitter. Ik heb toch een beeldvormende vraag aan mijnheer Van der Meulen. Dus we hebben net ook, in het debat kwam ook naar voor dat hij een aantal zaken wil afvoeren. Dus klopt het dat u dan deze punten eerst in een Bob procedure wil bespreken en ook in het vervolgens alvorens er een initiatief op de SIA lijst komt, dat hij ook op die wijze voortaan deze zaak wil behandelen. Is dat wat u beoogt? De voorzitter: De heer Van der Meulen. De heer Van der Meulen: Ja, dank u wel voorzitter. Die voorstellen zijn dus expres vervat, emoties om apart te bespreken en niet bij dit amendement. Een expertise raadsbesluit kan ook een motie zijn, bijvoorbeeld triple Bpleinen is een voorbeeld, dat is een motie, daar is nog helemaal geen budget voor beschikbaar, maar daar is wel in de raad over gesproken, is een meerderheid voor. Dus dat is logisch om in de SIA op te nemen. Als dan blijkt na een jaar van het is toch niet zo'n goed plan of het is veel te duur, dan kun je hem er alsnog afhalen of in een lagere categorie zetten. Maar dat bedoel ik met een expliciet raadsbesluit en het probleem is dat er nu op de lijst een aantal dingen staan waar we eerst nog discussie over moeten hebben. Overigens ben ik net vergeten te melden dat mevrouw Zieverink mede indiener is van dit amendement. De voorzitter: Oké, dan mevrouw Schmidt.

Mevrouw Schmidt: Ja, dank u wel voorzitter. Ik wil me allereerst aansluiten bij de vorige sprekers die aangegeven hebben dat ze wel behoefte hebben over een goed gesprek over hoe we met dit instrument omgaan. Ik heb wel een beeld voor me, de vraag aan GroenLinks, want wat betekent dit bijvoorbeeld voor projecten waar cofinanciering voor nodig is, als we uw voorstel gaan volgen om dingen af te halen nu? De voorzitter: De heer Van der Meulen. De heer Van der Meulen: Ja, dank u wel. Ik zit even na te denken over die vraag, want op het moment dat er projecten zijn waar cofinanciering voor nodig is, dan kan het college de raad verzoeken om een project in gang te zetten en cofinanciering aan te vragen en daarbij het voorstel te doen om het op de lijst te plaatsen. De voorzitter: Mevrouw Schmidt. Ja, voldoende? Mevrouw Zieverink nog. De heer Kaya. De heer Kaya: Ja, voorzitter, ik wil eigenlijk een vraag stellen, een verduidelijkende vraag over dit amendement, want er wordt heel veel gesproken over een aantal dingen schrappen en dergelijke, maar volgens mij zegt dit amendement dat niet. Klopt dat? De voorzitter: De heer Van der Meulen. De heer Van der Meulen: Ja, dank u wel voor die vraag. Inderdaad, dat schrappen zijn niet mijn voorstellen. Ja, die komen wel aan bod in drie afzonderlijke moties hierna. De voorzitter: Het zijn geen moties, maar amendementen.

De heer Van der Meulen: Amendementen, excuus daarvoor. Amendementen, maak ik het zelf ook verwarrend. Dus dat gaat over het schrappen van een aantal projecten, ja. De voorzitter: Mevrouw Zieverink. Mevrouw Zieverink: Ja, voorzitter, dank. Als mede indiener wilde ik eigenlijk wel graag even GroenLinks hier ook op bijvallen. Want we hebben dus een nieuw instrument wat we SIA noemen. Daar zijn we nog eigenlijk met elkaar ook ervaring aan het opdoen, wat we eigenlijk zeggen laten we dan niet als raad nu alles uit handen geven, maar laten we wel even goed kijken van wat houdt dat dan in en wat we dus daarmee eigenlijk volgens mij zeggen en

20 dan sla ik hem enorm plat zonder de mooie woorden van mijnheer Van der Meulen te herhalen, is het toch gewoon dan ook common sense dat wij als raad dus nu maximaal ook graag in controle willen zijn en dat niet zomaar uit handen willen geven en maar alles op een strategische investeringsagenda te willen zetten. Waarom pakken we niet nu ook de handschoen zeggen en van dit is een heel mooi instrument, we willen daar heel graag aan meewerken, maar laten we wel eerst met elkaar even goed die spelregels bepalen voordat we van alles op die lijst gaan zetten. Maar goed, dat was de overweging van onze fractie. De voorzitter: Uitstekend. Dank voor die toelichting. De heer De Niet. De heer De Niet: Ja, misschien nog een … want ik voel wel wat voor het amendement van de heer Van der Meulen. … van het amendement, want de suggestie wordt gewekt, ik meen door het CDA dat er eigenlijk geen nauwelijks verschil is met die voorportaal lijst, maar in deze strategische investeringsagenda, de projecten die erop staan, dat staat wel in de uitleg waarom we dit eigenlijk doen, deze reservegroei van Deventer, is dat we actief op zoek gaan of het college actief op zoek gaat ook bij provincie en het Rijk om die projecten gefinancierd te krijgen.

Dus straks hebben we, komt het college met een flinke zak geld voor de derde IJsselbrug, terwijl we eigenlijk helemaal niet weten voor die derde IJsselbrug wat we willen. Dus daarom is het belangrijk. De voorzitter: Oké, dan voldoende. Ja? Zullen we naar het college gaan? Wethouder Elferink. De heer Elferink: Dank u, voorzitter. Geachte raad, u gaat over uw eigen budgetten en over uw eigen reserves. Alles uit handen geven, hoor ik net. Ja. Dat is totaal niet aan de orde. Het is een nieuw instrument waarmee we wat strategischer proberen te gaan opereren naar de toekomst toe. Zeker gezien de bijdrages die we in het vorige onderdeel hebben gehoord. En ook namens het college, dat we andere tijden ingaan. Zoals we ambities hebben, zullen we daarvoor moeten gaan sparen. Maar uiteindelijk is het aan uw raad om die uitgaven te fiatteren en te besluiten als we ooit tot een derde IJsselbrug komen, we gaan hem in de verdere uitwerking van de herijking van de hoofdwegenstructuur gaan we dat onderzoeken. Nut en noodzaak. Als het ooit zover komt en het zou maar zou kunnen en we kunnen middelen daarbij halen dat het een project wordt, maar dan is het aan u, dan komt het college op dat moment, het zal een volgend college zijn, hopelijk maakt daar onderdeel van uit, maar dat weten we natuurlijk niet. Maar dan komt er een voorstel naar u toe en u gaat erover.

De voorzitter: Wat betekent dit voor het advies over dit amendement. Sorry, reactie, ja? Mevrouw Zieverink. Mevrouw Zieverink: Dank u, voorzitter. Ja, ik had wel een reactie, maar vooral een vraag aan het college hierover. Want het is logisch natuurlijk dat we voor ambities moeten sparen en dat langetermijnambities, dat we daar misschien ook wel wat lobbywerk en dergelijke voor te doen hebben. Dus dat is allemaal heel logisch. Maar zou het niet heel logisch zijn dat de raad bepaalt welke ambities dat zijn? Dus dat u eerst aan de raad vraagt of dit inderdaad een ambitie is die het college op de SIA zou moeten plaatsen en daar dus een lobby of iets dergelijks voor zou moeten doen. Dus is het niet het proces een beetje omgekeerd dat het alvast op de SIA zet zonder dat eerst aan de raad te hebben gevraagd of dat onze ambitie is? De voorzitter: Wethouder Elferink. De heer Elferink: Ja. Dus de eerste SIA die we aan u voorleggen. Het is goed, het college vindt het hartstikke goed dat we hier nu het gesprek over voeren. We hebben u al jaren een voorportaallijst voorgelegd en moet u maar eens terugkijken, daar staat al jaren die derde IJsselbrug op, daar hebben we nog nooit het gesprek over gevoerd. Maar die derde IJsselbrug komt niet uit de lucht vallen. Daar is wel eerder in uw raad over gesproken door uw voorgangers. We hebben ooit een bereikbaarheidsconclaaf hier gehad.

Berichten aan de stad, leest u maar eens terug, dat is al jaren geleden, maar daar komt die derde IJsselbrug in naar voren. En ik breng u ook even in herinnering, bij het aantreden van dit college hebben wij, want het is niet iets nieuws wat we hier nu doen. We hebben … Destijds zijn er ook behoorlijk een behoorlijk aantal euro's, 30 miljoen uit de reserves, is apart gezet

21 en daar hebben we 30 miljoen versnellingsgelden op binnengehaald voor projecten die nog geen project zijn. De capaciteitsverruiming van Oldenielstraat is bijvoorbeeld zo'n eentje van Centrumschil en Keizerslanden, dus dat is wat we hiermee proberen aan te reiken aan u, zodat we, als er zich mogelijkheden aandienen, bij uw raad in stemming kunnen brengen en dat we ook middelen gespaard hebben om met een stuk cofinanciering ambities in te vullen. En het blijft altijd uw raad die daar het laatste woord in heeft. En dan nog even, als ik mag, voorzitter, er was even wat misverstand over de status van die SIA lijst. We hebben nu die voorportaal lijst, eigenlijk is die SIA lijst een soort verbijzondering van die voorportaallijst waar we een prioritering voorzet geven die uw raad wellicht gaat overnemen of niet, dat horen we wel, maar in het raadsvoorstel staat ook heel duidelijk, niet zoals eerder volgens mij GroenLinks het heeft geïnterpreteerd, u stemt in met de SIA als financieel instrument. Niet met de lijst. Ja, uiteindelijk wel, want die staat wel in de stukken, maar u kunt zelf over die lijst spreken met elkaar. En ik denk ook dat het goed is dat we het daarover hebben of een Beestenmarkt, dat is geen SIA post wat het college betreft, dat is gewoon een vervanging van een bestaand plein. Dus dat is gewoon een voorportaal project. De voorzitter: De heer Van der Meulen.

De heer Van der Meulen: Ja, dank u wel, want ik wilde net eigenlijk al interrumperen omdat daar een aantal amendementen door elkaar gaat lopen. Want u noemt de derde IJsselbrug erbij en dat gaat dus over de inhoud, dus we hebben het expres gescheiden. Mijn vraag eigenlijk aan de wethouder is van wat gaat er nu mis op het moment dat dit abonnement wordt aangenomen? Wat gaat er materieel mis? Wat gaat er in de tijd mis op het moment dat we die SIA beschouwen als een conceptlijst en daarbij de begroting op terugkomen met een nieuw voorstel. Wat gaat er mis? De voorzitter: Wethouder Elferink. De heer Elferink: Het college heeft een aantal spelregels aan u voorgesteld, dus als uw raad daar het gesprek over wil voeren in meerderheid, dat is aan uw raad. Wij denken dat het verstandig is om dit nu in te voeren en hier met elkaar ervaring mee op te doen. Of dit een instrument is waar u als raad mee uit de voeten kunt. Dus ja, wat gaat er mis? Ja, het is aan uw raad, we kunnen ook gewoon die voorportaal lijst blijven handhaven. Maar wij denken dat er dan wat misgaat. Dat wij ambities die we met elkaar hebben, gezien de beperkte middelen die er op dit moment zijn, gaan er wel in de toekomst zaken mislopen wellicht. De voorzitter: Mevrouw Zieverink. Mevrouw Zieverink: Ja, voorzitter, dank.

Mijn collega vraagt het vrij duidelijk, maar ik heb niet het gevoel dat het college nu antwoord geeft op de vraag die gesteld wordt, wat gaat er mis of loopt vertraging op als we nu dit amendement aannemen? We hebben het namelijk niet over de inhoud van de lijst, we hebben het alleen maar over de spelregels voor die lijst, dus wat gaat er mis als we nu dit zouden aannemen, deze motie? De voorzitter: Dit amendement. Wethouder Elferink, in tweede instantie. De heer Elferink: Er gaat niets mis, maar wij vinden het overbodig, we hebben uw spelregels voorgelegd en volgens ons kunnen we op basis van deze spelregels prima met dit instrument aan de slag. En ja, het is even een interpretatie van wil je iets helemaal uit discussiëren met elkaar en het dan in beton gieten. Wat het college betreft, is dit een weg, een route waar we met elkaar opgaan om op wat meer strategische wijze met onze opgaven en onze middelen om te gaan. De voorzitter: De heer Evers. De heer Evers: Dank u wel, voorzitter. Ja, toch een verduidelijking die ik nodig heb van de wethouder, want ik proef een beetje dat die aan de ene kant zegt het is als instrument, maar het is ook het moment om met elkaar over de onderdelen van die agenda te spreken. Maar ik proef ook ergens dat ie zegt vandaag hebben we als

22 instrument ingevoerd, vandaag nog effe niet, maar in de toekomst kunnen we over die inhoud gaan spreken. Of is dit nu vandaag het moment dat we wel op die inhoud … Ik heb moeite namelijk met amendementen die hierna gaan komen, want die gaan erg op inhoud wel of niet een keuze maken. Maar dat mist dan ook een beetje de samenhang, dus ik wil toch een beetje van de wethouder weten hoe en op welk moment we dan die afwegingen in die strategische agenda moeten maken? Is dat hier bij de Voorjaarsnota, is het bij de najaarsbegroting, is het een apart moment tussendoor? Of op elk moment, maar dan hoeven we er ook niet zo ingewikkeld over te doen. Dan moeten we er vandaag gewoon open en bloot over kunnen spreken. De voorzitter: Wethouder Elferink. De heer Elferink: Binnen de reguliere PNC-cyclus leggen we nu ook de voorportaal lijst voor en we stellen u voor om die strategische investeringsagenda daaraan toe te voegen en op die momenten kun je er met elkaar over spreken. Dat lijkt verstandig en dat hebben we in het verleden zeer weinig gedaan. En we denken dat de omstandigheden nu veranderd zijn en dat we dat gewoon op deze wijze moeten gaan doen met elkaar. De heer Evers: Ja, dan zoek ik nog wel een beetje naar de structuur waarin we dan met elkaar dat gesprek gaan voeren.

Het lijkt nu toch een soort van willekeur, projecten erin, projecten eruit en de samenhang ontbreekt, terwijl volgens mij is het juist die samenhang die die strategische investeringsagenda bepaalt. De voorzitter: Wethouder Elferink. De heer Elferink: Het is niet project erin, project eruit wat het college betreft. U ziet ook de projecten die daar nu staan. Dat zijn serieuze projecten waar we deels al dekking voor hebben. Ja, die gaan we … Of uw raad moet graag die versnellingsgelden weer terug willen geven aan het rijk, maar dat lijkt ons niet verstandig als college. Er staan zaken in als onrendabele top woningbouw Wechelerhoek. Ja, daar heeft u … Daar hebben we een Wvg gevestigd. Daar willen we als raad mee aan de slag. Tenminste, zo heeft het college u begrepen. Dus ja, het is niet … En de spelregels, nee, dat staat hier niet. Maar als u met Wechelerhoek aan de gang gaat, zult u daar ook rekening mee moeten houden. Dat heeft u ook gezien bij andere exploitaties, dat daar onrendabele toppen zijn. Dus als wij onze woningambities willen waarmaken, zullen we daarvoor moeten sparen. En daar is die SIA voor bestemd. En ja, dat is, denk ik, ook een antwoord op uw vraag. Ales overwegende ontraden wij deze motie. De voorzitter: Amendement, voor de scherpte. De heer Elferink: Amendement. De voorzitter: De heer Van der Meulen nog, dacht ik.

De heer Van der Meulen: Ja, want het wordt er wel wat verwarrender op, want u zegt net van we stellen het voorportaal vast, we stellen het voorportaal niet vast, we stellen de voorjaarsnota niet vast. Dus we hebben een raadsvoorstel, daar staat een paragraaf over, ik weet niet exact, de gewijzigde begroting en onder andere het nieuwe beleid, maar het voorportaal stellen we niet vast. Daarom is deze lijst, u kunt er nu luchtig over doen van dat we er wel op terugkomen. Dit is een belangrijk moment voor die SIA. Want het antwoord op die vraag van wat is erop tegen? Want u noemt net een heel goed voorstel, bijvoorbeeld wat erop staat over Wechelerhoek, van daar hebben we als raad over besloten. Het voorstel is om in die SIA een kolom op te nemen waarin een link wordt gegeven naar dat raadsbesluit. Wat kan daarop tegen zijn? De voorzitter: Wethouder Elferink. De heer Elferink: Dat ziet het college als een verdere verfijning van dit instrument, dus daar is wat het college betreft niets op tegen om daar een kolom aan toe te voegen.

23 De voorzitter: Oké. Dan de heer Akdemir. De heer Akdemir: Ja, voorzitter, ik ben blij met deze discussie, want volgens mij moeten we dit gesprek ook gewoon met zijn allen voeren in de raad. Is mijnheer Van der Meulen met mij eens om dat, hoe dan ook wat we vanavond besluiten, welke richting we kiezen, om gewoon via een Bob procedure dit zorgvuldig met elkaar te bespreken van hoe werkt dat nou precies? Dat is het nieuwe instrument. Volgens mij rechtvaardigt dat ook gewoon een aantal raadstafels op dit onderwerp. Hoe kijkt u daarnaar? De voorzitter: De heer Van der Meulen. De heer Van der Meulen: Dat zou ingrijpend zijn wat u nu voorstelt, want dan betekent dat we beslispunt 6 moeten afvoeren van de agenda. Want we praten hier vanavond over de SIA, onderdeel van de Voorjaarsnota. Dat zou betekenen dat we het helemaal moeten doorschuiven. Dat heeft niet mijn voorkeur, want het is een goed instrument. Ik denk ook niet dat voorkeur heeft van het college. Het college zegt wat er gaat, op het antwoord op de vraag wat gaat er mis met dit amendement? Er gaat niks mis. Inderdaad van dit … hier kunnen we die kolom extra toevoegen. Ja, daar is eigenlijk ook niks mis mee. Dus laten we het niet moeilijker maken dan het. En uiteraard, als dit amendement wordt aangenomen, kunnen we daar nog over doorpraten, over verfijning van die spelregels De voorzitter: De heer De Niet.

De heer De Niet: Ja, voorzitter, dank u wel. Het is best verwarrend van wat nou de status is. En dit debat maakt het voor mij nog niet heel erg veel helderder. En ook de beantwoording van de wethouder maakt het voor mij nog steeds niet heel veel helderder. Waar zeggen we nou echt ja tegen? Ik proef ook bij de coalitiefractie, bij het CDA en bij de Partij van de Arbeid, behoefte om daarover door te spreken. Volgens mij moeten we hier als raad nog gewoon met het college goed over doorspreken voor de begroting. Dus volgens mij kunnen wij best wel nu besluiten om die SIA in te stellen. Volgens mij is er ook breed, voel de noodzaak, de onderbouwing van het college waarom het nodig is. Die is volgens mij ook best wel helder. Dat voelen we ook allemaal wel dat we daarvoor moeten sparen voor die grote investeringen. Maar wat het instrument dan precies is en welke spelregels erbij gelden en welke projecten daaraan op moeten, zodat het college wat ons betreft, denk ik ook, het mandaat heeft om voor die projecten te gaan lobbyen en geld te gaan verwerven, volgens mij moeten we daar gewoon nog goed een gesprek over hebben in de raadstafels wel voor de begroting. Ik zou in ieder geval het college en de wethouder willen vragen of hij in ieder geval bereid is om dat op zijn minst na het zomerreces te doen. De voorzitter: Wethouder Elferink.

De heer Elferink: Ja, daar is het college toe bereid om daar het gesprek over te voeren, om die SIA te optimaliseren. Want dat eigenlijk wat u vraagt. De voorzitter: Als instrument, bedoelt u? De heer Elferink: Als instrument, ja. En om nog even te reageren op uw vraag, het is heel duidelijk, wat u nu beslist, is het instellen van dit instrument, niet meer en niet minder. De voorzitter: Dan mevrouw te Riele. Mevrouw te Riele: Dank u wel, voorzitter. Even een verduidelijkende vraag aan de wethouder. Hebben we die SIA eigenlijk nodig om een betere kans op een cofinanciering te krijgen? De voorzitter: Wethouder Elferink.

24 De heer Elferink: Ja. De voorzitter: Dat is helder. Mevrouw Eekhuis. mevrouw Eekhuis: Ja, voorzitter, ik sluit me van harte aan bij de woorden van de heer De Niet. En nog een kleine opmerking dat ik, we hebben natuurlijk dit gesprek al in de raadstafels gehad in mei, volgens mij, hebben we al besloten om een SIA in te stellen, naast andere beslissing om de PNC-cyclus aan te scherpen. Maar ik ben heel blij met de toezegging van de wethouder om het gesprek hierover verder te gaan voeren. De voorzitter: Uitstekend. Is de heer Van der Meulen … ten slotte. De heer Van der Meulen: Ja, toch even voor de scherpte, ook mevrouw Eekhuis raakt dat inderdaad, want 22 mei hebben we al het als instrument vastgesteld en de wethouder zegt ook van dat is niet meer en niet minder dan het raadsvoorstel, maar we hebben in deze raad ook de gewoonte om voorstellen niet twee keer vast te stellen. Dan zou beslispunt 6 kunnen worden geschrapt. Op het moment dat wethouder zegt van ja, we kunnen punt zes schappen en we praten er in het najaar over door, dan gaan we even goed kijken naar het amendement. We hebben er al over besloten op 22 mei. De voorzitter: Goed. Daarover kan nader worden gesproken, ook eventueel in de schorsing. Is er behoefte van de wethouder om te reageren hierop? De heer Elferink: Dank u voorzitter.

Bij de eerdere bespreking van dit voorstel hebben we met elkaar geconstateerd dat er nog behoefte was aan een nadere concretisering en die bieden wij u bij deze Voorjaarsnota aan. Dus het is wel degelijk nodig om dit besluit nu te nemen, dus in te stemmen met de SIA en hiervoor een reservegroei van Deventer in te stellen. Even voor alle duidelijkheid, er zijn nog geen middelen in die reserve en u gaat er zelf over. De voorzitter: Maar voor de scherpte, dan is het instrument al vastgesteld, maar dan stellen we vandaag ook de lijst die het college aanbiedt met deze Voorjaarsnota vast. Want anders ben ik de weg kwijt, dan snap ik het gewoon niet meer. De heer Elferink: Even kort, ik wil even een minuut schorsing. De voorzitter: Oké. De vergadering is geschorst. Iedereen die naar buiten is gerend om te gaan oefenen voor de wedstrijd, kon hier ook gewoon de wedstrijd volgen. Wethouder Elferink heeft het woord. De heer Elferink: Voorzitter, er is even wat onduidelijkheid of er wel of niet iets is vastgesteld al inzake dit instrumentarium. U heeft nog geen formeel besluit genomen om in te stemmen met deze strategische investeringsagenda als financieel instrument.

Dus wat het college betreft, is het wel van belang dat we dit nu op dit moment doen om hiermee verder te kunnen met elkaar en is het college ook zeker bereid om het u het gesprek te voeren, zowel over de spelregels als over de inhoud. De voorzitter: Mijnheer Van der Meulen. De heer Van der Meulen: En is het college dan ook bereid om deze lijst te beschouwen als een concept? De voorzitter: Wethouder Elferink. De heer Elferink: Ja, het is een concept, het is een lijst die in beweging is.

25 De voorzitter: Zullen we gewoon zeggen we stellen de lijst vast en hij kan altijd gewijzigd worden? Is dat misschien de oplossing? Want het begint nu wel een beetje mistig te worden. We stellen de lijst vast en we stellen het instrument vast en later kunnen we daarop dan eventueel nog wijzigen, lijkt mij. Want anders, dan … De heer Elferink: De lijst, voorzitter, even voor de scherpte, in het raadsvoorstel ziet u dat ook staan, als u even goed kijkt, dat u instemt met de strategische investeringsagenda als financieel instrument en hiervoor een reserve … van Deventer in te stellen. Wij stellen de lijst … u stelt de lijst zelf inhoudelijk niet vast. Die zit erbij als bijlage. De voorzitter: Ja, het is wel de vraag van wat … Goed. Wat is het dan, want hij zit wel bij de stukken, dus als we de Voorjaarsnota vaststellen en hij zit in de tekst van de Voorjaarsnota, dan stellen we toch vast. Ja, dus dan … De heer Elferink: Maar het is geen dictumpunt. De voorzitter: Nee, het is geen … Ik snap dat het niet over de inhoudelijke ontwerpen op zich gaat, dat je daarover nader met elkaar gaat spreken. Want volgens mij is het, dat is het ingewikkelde, volgens mij is niemand tegen een strategische investeringsagenda. Dat voel ik in ieder geval zo. Maar hoe je ermee omgaat, dat vergt nog verdere discussie. Dat is ook niet erg. De heer Elferink: Precies. Nee, gaan we gewoon doen.

De voorzitter: Maar en twee, het is ook goed om te zeggen van hier gaat het dus over en dan kunt u daar ook op amenderen. En dat zijn ook precies de volgende voorstellen. Uitstekend. De heer Elferink: En nog even als laatste, voorzitter, als het mag. De raad heeft en houdt al haar bevoegdheden. De voorzitter: Ja, maar dat is altijd zo. Gelukkig maar. Ik begrijp het nu. De heer Elferink: Er wordt … …, maar het is een serieus onderwerp wat het college betreft. U doet straks toch wat voorstellen om individuele onderwerpen hier af te voeren, omdat u wellicht het gevoel heeft dat het college u ergens naartoe wil geleiden, om het maar even netjes te zeggen. Dat is absoluut niet aan de orde. Wij willen u als raad goed in positie brengen om naar de toekomst toe ook nog wat armslag te hebben. En daar wou ik het bij laten, voorzitter, dank u. De voorzitter: Goed. Dan stel ik voor dat we direct doorgaan. Mijn voorstel is om de drie amendementen die nu voorliggen, om die in één keer te behandelen. Oké. Dan gaan we ze stuk voor stuk behandelen. De heer Van der Meulen: Ja, we nemen het instrument serieus en dat vraagt ook een serieuze behandeling en toch de status van de SIA is volgens mij nog niet helemaal opgehelderd, maar toch een bruggetje naar een inhoudelijk onderwerp en dat is de IJsselbrug.

Het college sorteert in deze SIA voor op de uitkomsten van een participatietraject in het kader van de hoofdwegenstructuur, het mobiliteitsplan. Het enige besluit dat in deze raad over een derde brug is genomen, gaat over de naam en dat weet waarschijnlijk de VVD-fractie, die weet dat, want die heeft de naam verzonnen en daar is een meerderheid voor gekomen. Voor de rest is er nooit een besluit over genomen. Dus daarom stellen wij voor om deze derde IJsselbrug van de SIA, concept of niet, af te voeren. De voorzitter: De heer Evers. De heer Evers: Ja, dank u wel, voorzitter. Ik zou de heer Van der Meulen wat in overweging willen geven. We hebben net een discussie gehad over de SIA als instrument, we hebben een toezegging van het college dat we in september nog een keer nader gaan bespreken hoe we dit instrument nou precies gaan gebruiken en we kunnen bij de najaarsbegroting dan ook nog dingen afvoeren of opvoeren. Ik heb een beetje moeite dat we met deze toezegging, dan moeten we met zijn allemaal er wat van vinden, of we die toezegging interessant vinden, maar

26 dat we nu dan met die toezegging en dat we dat in september gaan bespreken, nu toch op drie onderdelen. Naast dit amendement dadelijk nog twee, toch een soort inhoudelijke discussie gaan voeren of we drie projecten wel of niet gaan afvoeren. Dus ik zou de heer Van der Meulen in overweging willen geven, is het niet slimmer om die procedure in september eerst met elkaar te bespreken en dan weten we ook hoe we met dit instrument om moeten gaan? De voorzitter: De heer Van der Meulen. De heer Van der Meulen: Ja, dank u wel, mijnheer Evers. Ja, ik worstel daar ook mee, omdat het antwoord net van de wethouder was niet heel erg overtuigend, omdat op het laatst werd ook aangegeven dat impliciet wel wordt vastgesteld dat deze SIA moet vaststellen. Het raadsbesluit, daar zit wat licht tussen. Daarom het voorstel om inderdaad dit te beschouwen als een concept en inderdaad spelregels op te stellen. Op het moment dat het college had gezegd het eerste amendement omarmen we, dan zou wat ons betreft de behandeling van de andere die amendementen of in ieder geval die zouden dan niet in stemming hoeven te worden gebracht. Maar die mist is niet opgeklaard. De voorzitter: De heer Evers. De heer Evers: Misschien dan toch nog een keer een overweging.

Als we in september in het najaar dit instrument nog eventjes verfijnen hoe we dat nou precies gaan gebruiken, dat is dit amendement misschien … Kijk, ik denk niet dat tussen nu en september die IJsselbrug er gaat komen of dat we daar gelden voor bij elkaar gaan vinden. Dus ik denk dat we ook wel de tijd hebben om het instrument nog even te verfijnen voordat we nu inhoudelijke discussies gaan voeren over onderdelen van de SIA. De voorzitter: De heer Van der Meulen. De heer Van der Meulen: Ja, dat is een mening. Ik denk daar iets anders over. Zoals gezegd, we nemen het instrument van de SIA bijzonder serieus. De voorzitter: Dan gaan we nu gewoon door. Dan gaan we gewoon door met behandelen. Mevrouw Eekhuis. Mevrouw Eekhuis: Dank u wel, voorzitter. Ik ga toch nog eventjes aan de heer Van der Meulen vragen wat er … Goed, we hoorden het straks al, wat gaat er mis als we hem nog uitstellen? En dat is aansluitend bij de heer Evers. Toch de vraag aan u kunnen we deze drie niet even aanhouden tot we de bespreking hebben gehad? De voorzitter: Maar mevrouw Eekhuis, we hebben net geconcludeerd dat we het gaan gewoon behandelen. Mevrouw Eekhuis: Ik stel de vraag aan de heer Van der Meulen. De voorzitter: Ja, maar die heeft al antwoord op die vraag … Mevrouw Eekhuis: En ik hoop dat hij mij wil antwoorden wat er misgaat als hij deze nu aanhoudt, burgemeester. Dank u wel.

De voorzitter: Voorzitter, bedoelt u. De heer Van der Meulen: Ja, dank u wel mevrouw Eekhuis, voor de vraag. Ik verwijs u graag naar het antwoord wat ik net heb geven aan de heer Evers. De voorzitter: Goed, inhoudelijke reacties nog op dit voorstel. Dan de reactie van het college.

27 De heer Elferink: Dank u, voorzitter. Ik heb het lijstje even meegenomen, categorie C, overig, geen kredietaanvraag, geen dekking, lange termijn, 300 miljoen realisatie nieuwe oeververbinding. Is daar eerder over gesproken? U suggereert dat dat minimaal is. Het kent een lange geschiedenis. Het oude structuurplan Deventer, vastgesteld in 2004, geeft de wens aan voor lange termijn derde IJsselbrug aan de noordzijde. Ook in latere documenten het uitkomsten bereikbaarheidsconclaaf Deventer binnen bereik, beslisdocument door de raad in 2011 vastgesteld, ook in de omgevingsvisie 2019 is er niet van afgeweken. Kortom, het vigerende beleid gaat uit van de gewenste derde oeververbinding. De ambitie van Deventer om te groeien maakt die noodzaak waarschijnlijk alleen maar groter. Moet nog wel eens een keer weer verder onderbouwd worden. Daarvoor zijn we met die herijking van die hoofdwegenstructuur bezig om die stad bereikbaar te houden. Voorzitter, kortom, het lijkt ons onverstandig om hem af te voeren van deze lijst en nogmaals benadrukken, want u stelt vandaag alleen het instrumentarium vast. Dus de lijst an sich, het is niet anders als de voorportaal lijst die u ook jaarlijks bij de Voorjaarsnota begrotingen heeft ontvangen. En daar stond u ook altijd op ... De voorzitter: De heer Van der Meulen.

De heer Van der Meulen: Het punt is inderdaad u noemt een aantal beleidsdocumenten uit een ver verleden en het antwoord op de technische vraag van wat doet derde IJsselbrug hier, die verbaasde ons, omdat daarin stond van het ligt in de lijn der verwachting dat de hoofdwegenstructuur, dat zal blijken dat die derde IJsselbrug nodig is. Daar hebben we een heel zorgvuldig participatieproject voor uitgezet, dus het is heel raar dat nu al blijkelijk daarop voorgesorteerd wordt. En dat is dus de reden om deze niet in deze lijst te willen plaatsen en de vraag is dan weer, u zegt zelf al, doet er lacherig over van kan wel tot september wachten, tot die tijd zal die brug niet worden aangelegd, want er is ook geen dekking voor. Daar zijn we ook niet bang voor, maar wel voor die ontwikkeling. Daar willen we als raad sturing op houden. En denk van neem hem dan niet op in de lijst. Doe dat later, kom zelf met een onderbouwd voorstel op een later moment, niet nu. De voorzitter: Oké. Verder nog opmerkingen over dit amendement? Zo niet, dan gaan we door naar het amendement … Nee, u mag verder … Dat, kijkt, mijnheer Van Straaten doet dat …. Stadsland. De heer Van Straaten: Dank u wel, voorzitter. Ja, dat iemand vandaag de SIA niet zou begrijpen, stond wel op mijn bingokaart, maar niet dat het de wethouder zou zijn.

Goed, voorzitter, nog voor dat er een besluit is genomen over het traject wonen, ruimte, stad plaatst het college het bouwplan stadsland in de SIA. En nog los van hoe weinig dit plan getuigt van bewustzijn van de klimaatcrisis en toekomstige overstromingen, getuigt het ook van enorme en onnodige haast van dit college. Haast om zonder democratisch mandaat zulke enorme investeringen te plaatsen in een instrument dat in handen is van de raad en waar de raad eerst nog zelf aan moet wennen en nog aan moet werken. Daarom dient GroenLinks vandaag dit amendement in om het idee stadsland uit de SIA te halen en eerst het hoogste orgaan deze volksvertegenwoordiging te laten spreken. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Reactie van het college. Verder niemand? Ik zie niemand. Mevrouw te Riele. Mevrouw te Riele: Voorzitter, onrendabele top woningbouw Stadsland. Waarom specifiek Stadsland? De voorzitter: Dan de heer Van Straaten. De heer Van Straaten: Nog los van onze inhoudelijke bezwaren bij dit plan hebben wij vooral als bezwaar dat de raad hier nog geen besluit over heeft genomen. In de commissie ruimte hebben we het natuurlijk gehad over traject woonruimte stad, daarin is stadsland eventueel een denkrichting en de wethouder woningbouw heeft gelukkig toegezegd dat het college eerst met een raadsbesluit zou komen, zodat wij als raad sturing houden of wij wel of geen stadsland willen.

Het lijkt me goed om dat eerst dat besluit af te wachten en daarna pas te gaan kijken of we dan daadwerkelijk in de strategische investeringsagenda willen plaatsen om zo als raad grip te houden op onze toekomst.

28 De voorzitter: Mevrouw te Riele. Mevrouw te Riele: Wij willen u een voorstel doen kort om het woord Stadsland eruit te halen en dat wij dan meegaan. De voorzitter: De heer Van Straaten. De heer Van Straaten: Voorzitter, dat lijkt me een bijzonder slecht idee, omdat we dan alleen de onrendabele toppen van de woningbouw schrappen uit de strategische investeringsagenda, terwijl we dat juist superhard nodig hebben om ervoor te zorgen dat we op ontwikkeling als Wechelerhoek, die wel zijn vastgesteld door de raad met voorkeursrecht gemeente, zodat we daar wel betaalbaar kunnen bouwen. En dit voorstel gaat specifiek over stadsland en dat willen we eruit en die onrendabele top voor al die andere woningbouwproject, die hebben we keihard nodig. Dus ik ga niet mee in het voorstel. De voorzitter: Dat is helder. Mevrouw Eekhuis. Mevrouw Eekhuis: Ja, dank u wel. Ik wil graag aan de indiener vragen … Ik wil eigenlijk gewoon een opmerking maken over wat ons betreft en daar hoor ik graag zijn reactie op, voorzitter, wat ons betreft draait u de argumentatie namelijk om. We moeten eerst de langetermijnvisie hebben, het is ook een hele langetermijnvisie, daarvoor is die lobby, daar is ook al eerder over gesproken, om dan uiteindelijk een keuze voorgelegd te kunnen krijgen.

Hoe kijkt u daar nou precies tegenaan? Want ik lees hem volledig andersom in uw argumentatie? De voorzitter: De heer Van Straaten. De heer Van Straaten: Ik benader voorstellen vanuit het college altijd met een kritische blik en dan zie ik bij dit voorstel niet dat daar eerder een raadsbesluit aan ten grondslag heeft gelegen, waardoor wij wel of niet overgaan tot het bebouwen van stadsland. En ik denk dat het met die gedachte logisch is om hem nu af te voeren uit de strategische investeringsagenda en stel dat de raad later besluit bij traject wonen, ruimte, stad om dat wel als denkrichting te doen, dan zullen wij het logisch vinden om dan wel dit op te nemen in de SIA, maar voor nu echt nog niet. De voorzitter: Mevrouw Eekhuis. Mevrouw Eekhuis: Ja, dan verschillen wij duidelijk van mening. Dank u wel. De voorzitter: Nog meer reacties? Dan gaan we naar de zijde van het college. De heer Elferink: Voorzitter, dank u. Strategische investeringsagenda, een instrument in ontwikkeling en dan gaan er ook al eens wat dingen mis. De toevoeging stadsland had hier niet moeten staan. Dus ja, wat dat betreft snappen we dat u dit wil schrappen. We zijn nog inderdaad bezig met een traject wonen, ruimte, stad, dus er zijn nog geen besluiten genomen. Er liggen hier trouwens geen voorstellen voor.

Er staan Investeringsonderwerpen waar we voor gaan sparen, want u heeft het dan over een voorstel wat hier voor ligt, er ligt geen voorstel. Maar wij zouden … We hebben hier gemeend om te sparen voor onrendabele toppen woningbouw die zich gewoon voordoen op dit moment en als we verder willen in de vaart der volkeren, zullen we daarvoor moeten sparen. Dus ja, wellicht, de suggestie werd al heel even gedaan, als u dat stadsland eruit haalt, dan blijft erover staan onrendabele top woningbouw. En dat is ook de intentie die het college hiermee had. De heer Van Straaten: Voorzitter, met uw permissie, ik ben blij met het positieve advies van de wethouder en met het positieve advies neem ik ook aan dat u ons vorig amendement kan steunen. Dank u wel. De voorzitter: Dan gaan we naar het derde amendement, dus van Oldenielstraat. De heer Diepenhorst.

29 De heer Diepenhorst: Mijn notebook heeft geen last van netcongestie. Er is veel over participatie gesproken afgelopen tijd. De burger heeft regelmatig het gevoel dat ze wel mogen meepraten, maar dat dat allang besloten is. Bij de SIA gelden voor de Oldeniel lijkt iets vergelijkbaars te gebeuren. Al vele maanden is een focusgroep bezig mee te praten over de hoofdwegenstructuur. En nu verschijnt er een Voorjaarsnota waarin de Oldeniel concreet staat. Enkele maanden geleden lanceerden we een initiatiefvoorstel, GroenLinks en de Partij van de Arbeid, mobiliteitsvisie. Andere partijen riepen op te wachten tot het proces afgerond was. Een inspreker sprak zelfs demagogisch over een linkse bazooka. Laten we consequent blijven, haal het nu uit de tekst weg. De voorzitter: Dat was hem, a. Reacties uit de raad. Niet? Reactie college. De heer Elferink: Dank u, voorzitter. Ja, u stelt voor om subcategorieën te schrappen in de lijst, in de SIA lijst en daar een categorie voor in de plaats te stellen. Ja, het college adviseert hier negatief op. We hebben deze projecten aangemeld om voor versnellingsgelden in aanmerking te komen. Ook de deelprojecten die genoemd staan en die ook genoemd staan in de categorie A met bijbehorende dekkingen erbij, wij willen niet het risico lopen door met het schrappen van deze project uit die SIA lijst dat dat problemen geeft met de versnellingsgelden.

En dat blijft overeind, er is nog geen project capaciteitsverruiming van Oldenielstraat. Dat heb ik ook toegezegd in eerdere sessies met uw raad. Dat zijn de uitkomsten van de hoofdwegenstructuur, herijking waar we op dit moment druk mee doende zijn, daar blijkt de nut en noodzaak en de kans is zeer groot dat daar iets moet gebeuren. En daar hebben we dan middelen voor gereserveerd en dat is wat u hier heeft voorliggen. Dus een negatief advies van het college op dit amendement. Voorzitter. De voorzitter: De heer Diepenhorst. De heer Diepenhorst: Dank voor het antwoord. We denken dat door te veralgemeniseren het nog steeds een duidelijk versnellingsproject is. En verder denk ik dat het antwoord van de wethouder eigenlijk een argument is om voor het eerste amendement nog steeds mee te gaan. De heer Elferink: Even een korte reactie nog. De voorzitter: Ja, gaat uw gang. De heer Elferink: Die versnellingsgelden zijn aangevraagd met deze specifieke gespecificeerde projecten. Dus u neemt hier als raad een groot risico om hiermee in te stemmen en dat wil ik u graag meegeven en ik krijg net nog even van de zijlijn door over het vorige amendement, voorzitter, als ik daar nog iets op mag toevoegen. De toevoeging stadsland, daar sprak ik wellicht over het amendement wat werd ingediend door uw voorganger net.

Het gaat om dat die toevoeging stadsland uit de SIA lijst te schrappen, dat is de intentie van het college. Kwestie van kiezen De voorzitter: Oké. Dan gaan wij verder met een motie en dat is de motie Kwestie van kiezen. De heer Donkers. De heer Donkers heeft het woord. De heer Donkers: Ja, dank voorzitter. De heer Akdemir vroeg volgens mij van moet niet eerst het amendement worden behandeld. De vraag snap ik ergens ook wel omdat het met elkaar samenhangt. Maar dit is een verduidelijking of een accentverschil ten aanzien van het amendement dat straks mevrouw Van der Meer namens de hele oppositie zal toelichten. En dat gaat specifiek over de OZB. Wij vinden, zoals ik ook namens de VVD in de algemene beschouwingen aangaf dat er tijdens de begroting ruimte moet zijn voor een integrale afweging tussen enerzijds lastenverzwaringen voor onze inwoners en anderzijds herprioritering bezuinigingen en dat dat aan de raad voorgelegd moet worden. Vandaar deze motie. Dank u voorzitter. De voorzitter: Uitstekend. De heer Kaya.

30 De heer Donkers: Excuus voorzitter, mede ingediend door de heer Kaya van DENK en de heer Van den Nieuwenhof van Deventer. Mevrouw Schmidt. De voorzitter: Mevrouw Schmidt. Mevrouw Schmidt: Ja, dank u wel, voorzitter. Ik heb een vraag aan mijnheer Donkers aan de VVD. Onze fractie leest deze motie zo dat u al voorsorteert op de keuze om linksom of rechtsom niet aan de OZB te gaan draaien, klopt dat? De heer Donker: Ja, voorzitter, als mevrouw Schmidt goed mijn betoog heeft gehoord bij de algemene beschouwingen, dan zou ze daaruit kunnen afleiden dat onze voorkeur niet uitgaat naar het bezuinigen of naar het verhogen van de OZB, maar andere financiële keuzes te maken. Mevrouw Schmidt: Voorzitter, dan wil ik nu laten weten dat wij deze motie niet zullen steunen. Wij zitten niet vastgebakken aan de OZB. We zeggen ook niet dat die voor een hele lange periode verhoogd moet worden, maar tegelijkertijd vinden we het onverantwoord om nu deze motie te steunen omdat we geen inzicht hebben in wat dat dan vervolgens betekent voor de voorzieningen en de ondersteuning aan onze inwoners. Dus wij maken hier een andere keuze in. De voorzitter: Mevrouw Eekhuis. Mevrouw Eekhuis: Ja, voorzitter, het klopt dat u deze lijst hoe dan ook wil. Ik wil even … Het is even een verduidelijkende vraag voor mij, u wil hem hoe dan ook, omdat die OZB-verhoging erin zit. De voorzitter: De heer Donkers.

De heer Donkers: Ja, de regel als mijn partij een motie indient en die wordt gehaald, dan is het aan de raad om die uit te voeren, dus inderdaad, die lijst moeten komen. De voorzitter: Verder reacties? Reactie college of sorry, mevrouw Van der Meer. Mevrouw Van der Meer: Dan ben ik zojuist gepromoveerd tot wethouder, dank voorzitter. Ja, een vraag voor de VVD. U heeft het over een integrale afweging en daar zijn we helemaal voor, maar u noemt het tussen lastenverzwaring en bezuinigingen. Ziet de VVD ook een derde weg, zoals het aanwenden van de reserves? De voorzitter: De heer Donkers. De heer Donkers: Eenmalig zou dat kunnen, maar het probleem van deze verhoging van zes procent eenmalig, is dat die structureel doorwerkt per jaar. En het zou niet onze voorkeur hebben om structureel te gaan putten uit de reserves. Daar zijn ze niet voor. De voorzitter: Dan gaan we naar de zijde van het college. Wethouder Elferink. De heer Elferink: Ja. Gisteravond op tijd naar bed gegaan, voorzitter, want het is een inspannende dag voor de wethouder financiën. Ja, we delen uw zorgen. We zijn ook van mening dat een lastenverzwaring niet de oplossing is. We zijn namelijk van mening dat het Rijk de taken en de middelen in balans moet brengen. Via de VNG zijn we daar ook … vragen we daar continu aandacht voor.

Door nu een Voorjaarsnota aan te bieden die nog niet sluitend is, laten we zien dat het serieus knelt en waar de pijn zit. Want los van deze negatieve cijfers hebben we ook nog een aantal opgaven gewoon nog niet ingeboekt. … vorig jaar de nota kapitaalgoederen openbare ruimte verstrekt, waar we nog 10 miljoen gewoon nodig hebben. De stoeptegels die wat moeilijk in de straten staan. Daar willen wij ook graag mee aan de slag, maar daar moeten we wel middelen voor hebben. En dat knelt nu. Dus ook een

31 duidelijk signaal naar het Rijk. Vanuit het nieuwe kabinet wordt een disbalans wel erkend, want een tekort van 3 miljard landelijk kun je gewoon niet even makkelijk wegpoetsen. In september worden de gesprekken hervat over het gemeentefonds tijdens het overheden overleg. Dus we houden daar hoop op. Als college nu hebben we bewust voor gekozen om te blijven investeren in Deventer. En dat leidt tot de Voorjaarsnota die nu voorligt. Want er is wel een eenvoudige oplossing om sluitend te kunnen zijn. U heeft de categorie nieuw beleid in de Voorjaarsnota gezien en gewoon de knelpunten die we hebben opgelost niet oplossen, dan kom je al een heel eind. Maar het college acht dat niet goed voor Deventer. Immers, wij en u wilt in meerderheid door met de lijn die we hebben ingezet en dat is uitdagend en we spannen ook ons extra in om dit najaar met een sluitende meerjarenbegroting te komen. En daar gaan we de komende maanden hard aan werken. De voorzitter: Interruptie, ja. De heer Donkers: Ja, voorzitter, ik was altijd in de veronderstelling dat de wethouder die reageert … nu het podium pakt om te reageren op het dictum van de motie en geen landelijke bespiegelingen of overwegen van het …. Ik ben heel benieuwd wat het college vindt van het dictum van deze motie. De voorzitter: Kort en krachtig, voorzitter.

Bezuinigingen zijn wat het college betreft nu niet aan de orde en mocht het volgend jaar anders zijn, zal het college uw raad daar tijdig bij betrekken en in positie brengen ter voorbereiding op de begroting 2026. Dank u. De voorzitter: De heer Donkers. De heer Donkers: Dat is exact wat deze raad voor deze motie oproept, om de raad in positie te brengen om die keuzes te maken. En niet voor 2026, maar voor 2025. Uiteindelijk moeten wij ook in die positie worden gebracht omdat wij uiteindelijk degenen zijn die de begroting vast moeten stellen. Dat is niet het college. Dus vandaar de vraag, wij vragen niet om bezuinigingen, we vragen om een inventarisatie van bezuinigingsmogelijkheden en die aan te bieden voor de begroting aan de raad. De voorzitter: De heer Elferink. De heer Elferink: Met de argumentatie, voorzitter, dank u, die ik net gegeven heb, ontraadt ons college deze motie en zullen we dit niet adviseren. De voorzitter: Mevrouw Van der Meer. Mevrouw Van der Meer: Dank, voorzitter. Ik heb een vraag voor de wethouder, want klopt mijn aanname dat deze OZB-verhoging er vooral is om het nieuwe beleid, wat structureel is, te dekken en niet zozeer die tekorten die ontstaan omdat we middelen krijgen van het Rijk, ook al begon de portefeuillehouder met een heel verhaal over hoe het Rijk ons benadeelt. De voorzitter: Wethouder Elferink.

De heer Elferink: Wij zien de afgelopen jaren enorme prijsstijgingen, loon- en prijsstijgingen. Wij hebben hier jaren de lijn gehad dat wij de OZB-opbrengst overal met 3 procent gingen verhogen en wij denken dat het nu tijd is om … of we zijn nu genoodzaakt om deze eenmalige verhoging van 3 procent en er werd straks al aan gerefereerd, voor een gemiddelde huis, gemiddelde woningbezitter is dat te overzien om dat nu in te boeken. Mevrouw Van der Meer: Voorzitter, ik zou graag een antwoord op mijn vraag willen hebben. Is de OZB-verhoging van 6 procent om het nieuwe beleid te dekken? De voorzitter: De heer Elferink.

32 De heer Elferink: Nee, niet om alleen het nieuwe beleid te dekken. De voorzitter: De heer De Niet. De heer De Niet: Ja, dank je wel, voorzitter, ik blijf in verwarring wat we nou straks voor begroting gaan krijgen. Want ik hoor de wethouder nu zeggen bezuinigingen zijn niet aan de orde en tegelijk zegt hij ook we gaan een sluitende begroting presenteren, zelfs onderdeel van het besluit dat we als raad nemen, dat we u de opdracht daarbij geven. De enige oplossing die dan overblijft als wij en al het nieuwe beleid willen doen uitvoeren wat we vaststellen en ook niet gaan bezuinigen, dan is dat dus een greep in onze reserves. Maar dat levert aan het eind … dat betekent dat we aan het eind geen sluitende begroting hebben. Dus ik blijf in hoe gaat, als u geen van deze drie opties daadwerkelijk gaat doen, hoe gaat u dan zonder bezuinigingen een sluitende begroting presenteren? De voorzitter: Wethouder Elferink. De heer Elferink: Dank u, voorzitter. Wij hebben een aantal maatregelen die wij nog moeten gaan verwerken. De meicirculaire moet nog worden ingepast, er moet nog stel post lonen, prijzen moeten nog worden verwerkt, de omslagrente wordt lager. Dat gaat ook een positief effect hebben op onze kapitaallasten. En daarnaast zijn er nog een aantal andere posten waar we naar kijken. We hebben een … compensatiefonds waar we nog heel behoedzaam in opereren.