RIS322420 Bijlage 2 Nota van Beantwoording Netwerkstrategie 2040

Voor zover wij weten is dat pas vanaf 2035. De geleidelijke vervanging van het fossiele wagenpark door emissievrije auto’s zal dus nog zeker tot na 2050 duren. Wellicht komt er op den duur fossielvrije e-methanol als brandstof voor het benzine- en dieselautopark beschikbaar, maar dit kan alleen als nog op veel grotere schaal duurzame energie wordt opgewerkt en in waterstof en vervolgens e-methanol wordt omgezet. Het is nu nog te vroeg daarop te kunnen rekenen. Tegen deze achtergrond is onduidelijk welke maatregelen de gemeente wil nemen om op gebied van mobiliteit de elders geuite ambitie ‘Klimaatneutraal in 2030’ waar te maken. Wat doet de gemeente bijvoorbeeld om de mogelijkheden om elektrische auto’s op te laden in voldoende tempo te verruimen? En zal het elektriciteitsnet snel genoeg opgeschaald worden om de stijgende elektriciteitsvraag van zowel auto’s als van (hybride) warmtepompen te kunnen bedienen? Of deelt de gemeente onze opvatting dat het realistisch is dat Den Haag tot zeker 2040 de tijd zal moeten nemen om de ambitie ‘Den Haag Klimaatneutraal waar te kunnen maken? Openbaar vervoer We missen voorstellen om de woonwijken vanaf Kijkduin tot Scheveningen-Haven een snellere verbinding met het Haagse centrum en Den Haag centraal te geven. De plannen voor de Koningscorridor lijken daar niet in te voorzien.

Terecht wil de gemeente inzetten op betaalbaar openbaar vervoer. De dreigende forse tariefstijgingen voor HTM in 2026 staan daar haaks op. Wat wil de gemeente daar tegen doen? Fietsnetwerk We juichen de uitbreiding van het fietsnetwerk met aantrekkelijke, vrij-liggende fietsroutes toe, maar maken ons wel zorgen over de toenemende drukte op de fietspaden met al die verschillende soorten van gebruikers: fatbikers, bakfietsers, scooters, brommers, schoolgaande jeugd, elektrische fietsen en ouderen. De aanzienlijke snelheids- en gewichtsverschillen tussen de diverse gebruikers van de (veelal nog te smalle) fietspaden leiden tot onveilige en gevaarlijke situaties. De toegenomen drukte zorgt voor fietsfiles en onveilige situaties bij opstelplekken voor wegkruisingen. Wij stellen daarom voor scooters, zware/snelle bakfietsen, fatbikes etc. van de reguliere fietspaden te weren. Wij pleiten ervoor om als ambitie op te nemen alle bestaande fiets(suggestie)stroken in de stad om te zetten in feitspaden. Dit zowel vanuit oogpunt van capaciteit als vanuit een oogpunt van veiligheid. Daar waar dit vanwege behoud van bomen of ruimtegebrek niet kan, zouden deze wegen een maximumsnelheid van 30 km per uur moeten krijgen.

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

42

ALLE ZIENSWIJZEN Parkeren Om de stad leefbaar te houden en de parkeerdruk te verlagen is het belangrijk dat het aantal auto’s per 1.000 inwoners daalt. Het bewonersparkeren o.b.v. een vergunningssysteem draagt bij aan beheersing van de parkeerdruk en stimuleert huishoudens bewust te kiezen hoeveel auto’s in bezit te hebben. Het autodelen zou meer gemeengoed moeten worden, omdat veel auto’s maar een klein deel van de tijd gebruikt worden en daardoor onnodig veel ruimte in de stad opeisen. De gemeente zou daarom volgens ons meer moeten doen om gedeeld autobezit te4 stimuleren via innovatieve concepten waardoor mensen kunnen kiezen uit meerdere soorten arrangementen en autotypes. Ook zou het financiële voordeel van autodelen beter gecommuniceerd kunnen worden. Stadslogistiek voor bevoorrading Eerdere gemeentelijke initiatieven om overslag- en distributiestations aan de rand van de stad in te richten zijn op niets uitgelopen. De urgentie om transport van goederen te stroomlijnen is de laatste 20 jaar alleen maar toegenomen: er rijden nu door het online kopen veel te veel bestelbusjes rond, er komen nog te vaak veel te grote vrachtwagen op plekken waar ze niet thuishoren en de uitstoot van ongezonde gassen is nog steeds te hoog. Onduidelijk is echter wat de gemeente wil doen om nu wel succesvol te zijn met het efficiënter maken van vervoerstromen.

Wordt bijvoorbeeld overwogen het tramnet te gaan gebruiken voor transport van goederen, zoals elders in Europa wordt uitgeprobeerd? Namens de genoemde bewonersorganisaties, Voorzitter bewonersoverleg Duinoord

Antwoord Dank voor uw positieve reactie op de Netwerkstrategie. Hieronder de antwoorden op de punten die u in uw reactie heeft benoemd. Emissievrij Vervoer U geeft aan dat de Netwerkstrategie zegt dat voertuigen vanaf 2030 emissievrij moeten zijn, terwijl dit volgens u pas vanaf 2035 geldt. U heeft gelijk dat de overgang naar emissievrije voertuigen langzaam zal gaan en pas na 2050 volledig kan zijn. De gemeente werkt al aan het plaatsen van laadpalen in de buurt, zodat inwoners hun elektrische auto’s makkelijk kunnen opladen. Ook wordt er samengewerkt met netbeheerders om het elektriciteitsnet te versterken, zodat het de groeiende vraag kan aan. Dit onderwerp krijgt meer aandacht in de Ontwerp Omgevingsvisie 2050. Openbaar Vervoer We begrijpen dat u vindt dat er betere verbindingen moeten komen tussen woonwijken zoals Kijkduin en Scheveningen-Haven met het centrum van Den Haag en Den Haag Centraal. Er zijn al plannen voor snellere verbindingen via de Koningscorridor en de Zuidwestlandcorridor voor Loosduinen en Scheveningen, maar deze moeten nog verder worden uitgewerkt. We maken ons ook zorgen over de verwachte stijging van de tarieven voor HTM in 2026 en hebben deze zorgen al bij de landelijke overheid aangekaart.

Fietsnetwerk We delen uw zorgen over de drukte op de fietspaden door verschillende soorten gebruikers, zoals fatbikes, bakfietsen, scooters, brommers en elektrische fietsen. Dit kan onveilige situaties opleveren. We passen de fietspaden aan en zorgen ervoor dat snorfietsen en e-bikes in de stad niet harder dan 30 km/u mogen rijden. Het is helaas niet mogelijk om bepaalde soorten fietsen van fietspaden te verbannen, maar we kijken naar manieren om snorfietsen meer naar de rijbaan te verplaatsen.

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

43

ALLE ZIENSWIJZEN Parkeren U heeft gelijk dat het belangrijk is om de parkeerdruk te verlagen voor de leefbaarheid in de stad. Het bewonersparkeren via een vergunning helpt de parkeerdruk te beheersen. We nemen uw voorstel om autodelen meer te stimuleren mee in de communicatie over dit onderwerp en kijken naar manieren om het makkelijker te maken om verschillende soorten arrangementen te gebruiken. Stadslogistiek voor Bevoorrading De gemeente is zich bewust van de problemen rond stadslogistiek, zoals de vele bestelbusjes en vrachtwagens die de stad inrijden. We werken aan een programma om de bevoorrading efficiënter te maken en de uitstoot te verlagen. We onderzoeken ook de mogelijkheid om het tramnet te gebruiken voor stadslogistiek en nemen uw suggestie daarin mee. Conclusie: Meenemen in de verdere uitwerking

Nr: ZW0020 Afzender: Inwoner Zienswijze De gemeentelijke strategie maakt Den Haag steeds onleefbaarder, vooral voor minder mobiele bewoners en ondernemers. De middenklasse trekt weg, en de stad dreigt enkel nog aantrekkelijk te zijn voor jonge, gezonde mensen. Voordelen zoals nabijheid en bereikbaarheid verdwijnen, terwijl het beleid vasthoudt aan een utopisch ideaal zonder oog voor de werkelijke behoeften van inwoners.

Antwoord Dank voor uw reactie. In het onderstaande gaan wij in op de onderwerpen die u heeft benoemd. Leefbaarheid en mobiliteit U geeft aan dat Den Haag minder leefbaar wordt, vooral voor mensen die minder mobiel zijn en voor ondernemers. De gemeente wil juist dat de stad voor iedereen goed bereikbaar en leefbaar blijft. De Netwerkstrategie 2040 zorgt ervoor dat de openbare ruimte beter wordt voor mensen die nu niet durven te lopen of te fietsen. Tegelijk zorgen we ervoor dat mensen die een auto nodig hebben, zoals mensen met een beperking, daar goed gebruik van kunnen blijven maken. Door lopen, fietsen en openbaar vervoer aantrekkelijker te maken, blijft er ruimte op de weg voor mensen die echt afhankelijk zijn van de auto. Bereikbaarheid van voorzieningen U zegt dat voordelen zoals bereikbaarheid en nabijheid van voorzieningen verdwijnen. De gemeente werkt er juist aan om deze voordelen te behouden. In de plannen wordt gebouwd op plekken dicht bij stations en het centrum. Zo blijven woningen, winkels en werkplekken goed bereikbaar, zowel voor korte als lange afstanden. Gezondheid en beweging De gemeente wil het makkelijker maken om te lopen en te fietsen. Dat is goed voor de gezondheid van de inwoners. Als meer mensen zich actief verplaatsen, wordt de stad gezonder en is er minder druk op de zorg.

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

44

ALLE ZIENSWIJZEN Conclusie: Ter kennisname

Nr: ZW0021 Afzender: ProRail Zienswijze Goedemiddag, Dank voor het toesturen van de Netwerkstrategie 2040 van de gemeente Den Haag. Het document geeft een goede beschrijving van de mobiliteit in Den Haag naar 2040 en hopen dat de lokale politiek zover kan komen om dit ook tot uitvoering te brengen. Wij hebben twee aandachtspunten voor de verdere uitwerking: 1. de strategie is telkens per modaliteit (grondig) uitgewerkt, waarbij lopen, fietsen en stads-ov een grotere rol gaan krijgen. Bij deze transitie is juist de ketenbereikbaarheid belangrijker aan het worden. In de toekomst zal een verplaatsing waarschijnlijk meerdere modaliteiten gaan bevatten met dus overstappen. Bij verplaatsingen in de stad kan vaak nog volstaan worden met 1 modaliteit maar bij verplaatsingen van en naar de stad zullen overstappen tussen modaliteiten vaker nodig worden. Die ketenbereikbaarheid is in de strategie onderbelicht. Ik zie wel in dat dit niet voor elke mogelijke verplaatsing uit te werken is, maar hoe bijvoorbeeld de HUBs en de P&R-locaties rondom de stad aansluiten op andere vormen van vervoer is nu niet duidelijk. Dat is dus nog een punt van uitwerking wat mij betreft. 2. in de mondelinge toelichting tijdens de externe denktank is gesproken over voldoende fietsparkeerplekken i.r.t beschikbare fysieke ruimte als ingezet wordt op juist meer fietsen.

Bij de treinstations is het raadzaam hier in de gebiedsontwikkelingsplannen van de gemeente al voldoende aandacht aan te besteden omdat dit juist ook gebieden zijn waar andere stedelijke ontwikkelingsplannen worden ontwikkeld en waar fysieke ruimte erg schaars is.

Antwoord Bedankt voor uw compliment en uw aandachtpunten. De Netwerkstrategie is multimodaal van opzet omdat de verschillende vervoerssoorten van elkaar afhankelijk zijn. De verschillende netwerken kunnen hierdoor ontlast en versterkt worden. Het overstappen van de ene modaliteit op de andere kan op vele kleinschalige en grootschalige locaties. In de strategie zijn de belangrijkste locaties opgenomen, de stations en ook de P&R locaties. De uitwerking van de ketenmogelijkheden is te vinden in de Strategie Deelmobiliteit (RIS313371) waarin ook aandacht is voor hubs. Ten aanzien van het realiseren van voldoende fietsparkeerplekken kan gesteld worden dat dit in de verschillende gebiedsontwikkelingsprojecten uitgewerkt gaat worden waarbij we met u in gesprek gaan om de juiste prognoses mee te nemen in de planvorming. Conclusie: Meenemen in de verdere uitwerking

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

45

ALLE ZIENSWIJZEN

Nr: ZW0022 Afzender: Inwoner Zienswijze Beste mensen De netwerkvisie komt mij vrij ondoordacht over Waarom Op welke berekeningen is het gebaseerd? Ik zie deze nergens terug Kennelijk is het de bedoeling dat auto’s geweerd worden In het centrum jan ik mij er iets bij voorstellen Echter in de omliggende wijken kan ik mij er weinig bij voorstellen Waarom? Het komt over als “ de auto moet uit Den Haag” Als voorzitter van de bewonersorganisatie Bomenbuurt kan ik u verzekeren dat het begrip bij onze bewoners ver gaat maar dat u er wel ver overheen gaat We moeten in de herinrichting van onze wijk al veel auto’s opgeven Parkeerplekken lopen terug Wethouder van Asten vindt (zijn eigen woorden) dat er minder auto’s moeten komen De economie draait behoorlijk op auto’s Mensen werken, hebben hun auto nodig Maar in uw visie moet je wel erg belangrijke redenen hebben om een bv auto te bezitten Niet mee eens Dan de 30 km In sommige straatjes is 10 km af veel Waarom niet specifieker dan overal 30 km Behalve op toevoerwegen Wat zijn die dan? Ook hier: in t centrum snap ik t wel Maar in al die wijken eromheen? Wat voor impact heeft dat op het ondernemerschap? Neemt Den Haag die negatieve risico’s? Compenseren jullie de negatieve effecten? Wordt allemaal nergens benoemd In de ogen van veel Bewoners is het niet realistisch Wij willen doorberekeningen zien De visie is een slecht ondoordacht verhaal

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

46

ALLE ZIENSWIJZEN Antwoord De auto heeft altijd een grote rol gespeeld in de stad. Het is nu echter duidelijk dat deze manier van vervoer ook een groot aantal nadelen heeft. De Netwerkstrategie heeft als doel om meerdere belangen en doelen te dienen, zoals verkeersveiligheid en gezondheid, en stelt daarom een andere verdeling van het gebruik van de ruimte door mobiliteit voor waardoor ook de andere doelen worden behaald. De auto speelt daarin nog steeds een belangrijke rol. Echter door die rol iets te verkleinen is het mogelijk andere vervoerssoorten te faciliteren, waardoor de bereikbaarheid van voorzieningen en werkgelegenheid voor een grotere groep inwoners verbetert. Het is hierdoor mogelijk meer mensen zich te laten verplaatsen binnen de beschikbare ruimte. Voor de duidelijkheid, het is niet de bedoeling om auto’s uit de stad te weren, mensen die afhankelijk zijn van een auto kunnen deze blijven gebruiken. 30 km/u In verkeersregelgeving zijn een beperkt aantal maximumsnelheden vastgelegd. Dit is gedaan om eenduidigheid te realiseren, zodat iedereen weet waar hij aan toe is. Het blijft altijd gelden dat ieder een verantwoorde snelheid moet aanhouden. Op de kaart op blz. 52 is te zien op welke wegen de maximumsnelheid 50 km/u blijft. De invoering van 30 km/u als maximumsnelheid heeft geen negatieve invloed heeft op de bereikbaarheid van winkels en bedrijven.

Het kan zelfs de doorstroming verbeteren. Het verlagen van de maximum snelheid heeft een gunstig effect op de verblijfskwaliteit van de openbare ruimte. Hierdoor zal het aantal voetgangers en fietsers toenemen. Uit het ‘Verplaatsings- en bestedingsonderzoek 2024’ blijkt dat voetgangers en fietsers zeer belangrijk zijn voor de omzet van de winkels. In het achtergronddocument van de Netwerkstrategie kunt u de effecten van de maatregelen in detail bekijken. Conclusie: Ter kennisname

Nr: ZW0023 Afzender: Commissie Loosduinen Zienswijze Naar aanleiding van de uitgebrachte Netwerkstrategie 2040, voor een leefbaar en bereikbaar Den Haag, heeft de Commissie Loosduinen de volgende opmerkingen. Natuurlijk zijn wij het eens met de algemene doelstelling om Den Haag de veiligheid, leefbaarheid en bereikbaarheid te bieden, die noodzakelijk zijn. Naast huisvesting en eventueel een werkplek zijn dit algemene voorwaarden, die nodig zijn om je te willen vestigen in een stad als Den Haag. De vraag hierbij is wel:” Op welke manier wordt dit allemaal in elkaar gestoken”? Dromen is één, maar realiseren en betaalbaar houden is twee. De Netwerkstrategie 2040 richt zich vooral op het verkeer in de meest algemene zin van het woord. Het gaat niet alleen over de deelnemers, maar ook over inrichting van straten, over zones waar niet harder gereden mag worden dan 30 km en over een goed openbaar vervoer. Belangrijk hierbij is onze opmerking over de haalbaarheid. Natuurlijk het is een visie, maar als je niet meteen kijkt naar de praktische, dagelijkse gang van zaken, met name hoe houd je alles in de hand, heb je controle over zaken en hoe maak/houd je alles betaalbaar, dan wordt geloofwaardigheid van de opgeschreven ideeën minder waard. Wij vragen ons af of het geschetste beeld wel toekomstbestendig is.

Waar de Commissie Loosduinen ook problemen mee heeft, is de kwaliteit van het openbaar vervoer. In elke nota wordt het openbaar vervoer naar voren geschoven als het ideale middel om met name de auto te verdrijven. Hoe staat dit in verhouding met de ideeën, die o.a. de HTM heeft om bepaalde haltes te laten vervallen en bepaalde routes niet jaarrond te rijden. Daarnaast blijven de prijzen maar stijgen, en niet een NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

47

ALLE ZIENSWIJZEN klein beetje. Alles wordt bepaald op grond van statistieken en zonder fatsoenlijk overleg met bewoners c.q. wijkberaden. Zo wordt besloten om in bepaalde wijken/ bepaalde straten niet meer te rijden. Denk aan een wijk als Vroondaal waar het openbaar vervoer niet aanwezig is. Om de wijk heen is openbaar vervoer te vinden, maar de bereikbaarheid in zo’n nieuwe wijk, waarbij je verwacht dat die juist goed geregeld zou worden, daarvan is niets terug te vinden. Qua ov voor Vroondaal hebben de bewoners 3 voorstellen opgesteld. Nu de wijk behoorlijk volgebouwd is, merken we in toenemende mate dat het ov in en rond de wijk niet is meegegroeid. De bewoners willen dan ook graag zien dat er op korte termijn, anticiperend op deze Netwerkstrategie, waar mogelijk verbeteringen worden aangebracht. Uit de zienswijze van wijkberaad Vroondaal: Voorstel 1. Flinke uitbreiding van nietjes (als fietsenberging) bij de Tramhalte Kraayenstein. De hele wijk Vroondaal maakt van deze halte gebruik voor vervoer naar DH Centrum We met uw verzoek aan de slag om te onderzoeken wat er nodig is en wat de mogelijkheden zijn. Voorstel 2. Het plaatsen van nietjes bij bushalte (lijn 456) op de Nieuweweg bij de Uithof. De hele wijk Vroondaal is van deze halte afhankelijk voor vervoer naar Naaldwijk/Rotterdam.

We met uw verzoek aan de slag om te onderzoeken wat er nodig is en wat de mogelijkheden zijn. Voorstel 3. Nieuwe busverbinding tussen eindhalte tram 4 (Uithof) of eindhalte tram 9 (Melis stokelaan) via Oorberlaan (met nieuwe bushalte) Monsterseweg Ockenburghstraat naar Kijkduin. Deze nieuwe busverbinding geeft de bewoners van zo’n 3000 huizen, inclusief de aangrenzende nieuwbouw in Westland een mooie verbinding naar de tramlijnen (voor woon werk verkeer) en naar het strand in Kijkduin. Voorts kan de P&R bij de Uithof dan gebruikt worden voor bezoekers van buiten de stad die naar het strand gaan bij Kijkduin. Verder wordt in de door u voorgestelde strategie de voetganger en de fietser duidelijk belicht. Door de drukte op de fietspaden en de soorten van voertuigen, die gebruikt maken van het fietspad, is het idee om fietspaden te verbreden en veilig te houden, de juiste. Ditzelfde geldt ook voor de voetpaden. Let wel dat wortelopdruk vermeden moet worden, zodat we niet weer dezelfde fouten maken! Het lastige hierbij is, dat dit ten koste gaat van de autowegen/autogebruik. Het gebruik van de privéauto zal nog (vele) jaren duren moet niet in het verdomhoekje komen. Er moet geanticipeerd worden op een noodzakelijke groei van het wegennet in relatie tot de groeiende stad, waarbij de bewoner niet per definitie de auto laat staan of geen auto meer heeft.

Varianten als een deelauto c.q. een leaseauto zijn mogelijkheden, maar zijn niet van doorslaggevende aard in een grote vermindering van het aantal auto’s. Saillant element is dat ondanks de grote bevolkingsgroei het wegennet in het stadsdeel Loosduinen niet is uitgebreid, ondanks vroege signalering van ons uit naar het gemeentebestuur over de mismatch tussen bevolkingsgroei en gelijkblijvende dichtheid van het wegennet. Het instellen van een 30 km zone in bepaalde straten kan de veiligheid ten goede komen, maar er zal goed op gehandhaafd moeten worden. Men heeft de neiging om toch iets harder te rijden en zelfs voetgangersovergangen zijn nog steeds niet ‘heilig’! Een goede en vooral realistische afweging van het gebruik van het wegennet is aan de orde. Politieke voorkeuren zijn mooi, maar stoelen niet altijd op de realiteit.

Antwoord Goed om te lezen dat u het eens bent met de doelstellingen van de Netwerkstrategie. U heeft wel zorgen over de haalbaarheid van de plannen. Het klopt dat de gemeente niet alle ontwikkelingen in de hand heeft. We zijn afhankelijk van andere partijen en ontwikkelingen in de samenleving. De Netwerkstrategie is dan NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

48

ALLE ZIENSWIJZEN ook niet bedoeld al blauwdruk voor de toekomst, maar wel als koersdocument voor een groeiende stad. In de uitvoering kunnen en zullen maatregelen worden aangepast of de koers indien nodig worden bijgesteld. U geeft aan zorgen te hebben over de kwaliteit van het openbaar vervoer. Dit is een belangrijk speerpunt in het beleid van de gemeente Den Haag. De dienstregeling, waar wanneer en wat gereden wordt is een verantwoordelijkheid van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) die opdrachtgever voor het openbaar vervoer in de regio is. De MRDH wil met de middelen die er voor het openbaar vervoer zijn zo goed mogelijk openbaar vervoer bieden. Daarbij zijn ook keuzes nodig over routes, frequenties en welke lijnen wel gereden kunnen worden. Als gemeente kunnen we hierop adviseren en ook invloed uitoefenen. Waarbij we ook rekening houden met de wensen en aandachtspunten van bewoners. Zo hebben we ook enkele haltes weer in gebruik laten nemen. Voor Vroondaal heeft u de wens om het openbaar vervoer in de wijk te verbeteren. Ten aanzien van uw voorstel om het aantal fietsnietjes uit te breiden bij de tramhalte Kraayenstein en bij de bushalte op de Nieuweweg: we gaan met uw verzoek aan de slag om te onderzoeken wat er nodig is en wat de mogelijkheden zijn.

Ten aanzien van uw voorstel voor een nieuwe busverbinding de eindhalte van tram 4 of tram 9 en Kijkduin: we bespreken uw voorstel met de opdrachtgever van het openbaar vervoer, de MRDH om te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn. U onderschrijft de noodzaak voor het verbreden van voet- en fietspaden en geeft tegelijkertijd aan dat ook het autonetwerk uitgebreid moet worden. We zetten met de Netwerkstrategie in op ruimte efficiënte vervoersmiddelen, zodat er ook ruimte blijft voor andere functies in de openbare ruimte. Ook zal een vermindering van het autogebruik bijdragen aan de doorstroming voor automobilisten die weinig alternatieven hebben. Tegelijkertijd betekent dit niet dat er niet wordt ingezet op oplossingen voor het autonetwerk. Dit zit hem met name op de stedelijke hoofdwegen. Voor Loosduinen is met name het onderzoek naar een ongelijkvloerse kruising Lozerlaan-Erasmusweg als relevante maatregel voor de autobereikbaarheid tussen het stadsdeel en het hoofdwegennet. Conclusie: Meenemen in de verdere uitwerking

Nr: ZW0024 Afzender: Inwoner Zienswijze Meer straten, meer wegen, meer parkeerplaatsen, meer ruimte voor auto’s - dat is wat Den Haag nodig heeft. Van de groen hebben we genoeg.

Antwoord Dank voor uw inbreng. Wij zijn van mening dat groen belangrijk is voor de stad. Om wateroverlast, te grote hitte en verlies van dier- en plantensoorten tegen te gaan, is er ruimte nodig voor water en groen. We kiezen er niet voor om meer ruimte voor wegen en parkeerplaatsen te maken omdat dit ten koste gaat van andere waardevolle functies zoals groen en ontmoetingsruimte. Wel willen we ervoor zorgen dat iedereen die afhankelijk is van een auto zijn of haar bestemming kan bereiken en dat het ook mogelijk is om je auto op een redelijke afstand van een bestemming te parkeren. We onderzoeken hoe parkeergarages beter kunnen worden benut. Ook gaan we zorgen dat de doorstroming op de wegen naar de snelwegen op orde blijft.

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

49

ALLE ZIENSWIJZEN Conclusie: Niet overnemen

Nr: ZW0025 Afzender: Inwoner Zienswijze Is het wel verstandig om meer mensen binnen de huidige stadsgrenzen te laten wonen en werken?!

Antwoord Hartelijk dank voor uw zienswijze op de Concept Netwerkstrategie 2040. De Netwerkstrategie 2040 is ontwikkeld om Den Haag bereikbaar en leefbaar te houden, rekening houdend met de groei van de stad. We begrijpen uw zorgen over de geschiktheid van vervoersmiddelen voor verschillende beroepsgroepen en verschillende situaties. Daarom zetten we in op een divers en flexibel mobiliteitsaanbod, waarbij zowel openbaar vervoer, fietsen als auto’s een rol blijven spelen. Voor gebieden waar openbaar vervoer nog niet optimaal is, blijven we investeren in betere verbindingen en mobiliteitshubs, zodat iedereen de juiste vervoersopties heeft. We erkennen dat sommige inwoners en bezoekers aangewezen zijn op het gebruik van een auto en blijven hier rekening mee houden in onze plannen. Daarnaast streven we ernaar om het openbaar vervoer aantrekkelijker en betaalbaarder te maken, zodat het een volwaardig alternatief blijft voor de auto. We blijven ook werken aan een betere regionale samenwerking, om de mobiliteit in de hele regio te verbeteren. Wat betreft de overlast van fietsers en (deel)scooters, zetten we in op betere handhaving en betere infrastructuur om deze problemen aan te pakken. Uw input is waardevol voor ons en we nemen uw opmerkingen mee in de verdere uitwerking van de Netwerkstrategie 2040. Conclusie: Meenemen in de verdere uitwerking

Nr: ZW0026 Afzender: Stichting Wandelnet Zienswijze Namens Stichting Wandelnet, de organisatie die opkomt voor de belangen van wandelen en lopen in Nederland, reageren wij met deze zienswijze graag op de consultatie van de ‘Netwerkstrategie 2040: voor een leefbaar en bereikbaar Den Haag’. Wandelnet is als lid van de Externe Denktank betrokken geweest bij de totstandkoming van het document en heeft met plezier haar expertise en inzichten met de gemeente NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

50

ALLE ZIENSWIJZEN gedeeld. Het is dan ook goed om te zien dat er reeds veel voor ons herkenbare punten in het document zijn opgenomen. Van belang om op te merken is dat er in de Netwerkstrategie reeds een goede focus op lopen en wandelen bestaat en dat deze modaliteitsvorm als volwaardig wordt meegenomen in het mobiliteitsbeleid en de strategie richting de toekomst. Dit is in onze visie ook essentieel, aangezien juist een focus op lopen grote kansen biedt in het kader van onder meer de transitie naar duurzame(re) vormen van mobiliteit, ruimtebesparing en ook voor de gezondheid. In de visie van Wandelnet bestaan er echter nog wel belangrijke aandachtspunten om het voorgenomen beleid ook in de praktijk tot stand te kunnen brengen. Graag roept Wandelnet in het kader van de verdere uitwerking van de Netwerkstrategie daarom ook op tot het volgende: 1. Koppel concrete maatregelen en acties aan de voorgenomen beleidsambities Op dit moment constateert Wandelnet dat de er met de Netwerkstrategie vooral een fraai toekomstbeeld wordt geschetst over hoe de stad er uit kan zien, zonder hier concrete acties en maatregelen aan te koppelen. Om ook in de praktijk daadwerkelijk een verschil te kunnen maken is het van belang dat deze acties en maatregelen zo spoedig mogelijk worden geformuleerd.

Bijvoorbeeld in het kader van looproutesen netwerken is het van belang in beeld te hebben waar op dit moment knelpunten bestaan en aan te geven hoe wordt geborgd dat deze routes en netwerken richting de toekomst worden verbeterd. Daarnaast is het hierbij van belang in te zetten op het ‘verleiden’ van mensen om gebruik te maken van duurzamere verplaatsingsvormen. In het kader van lopen kan hierbij bijvoorbeeld worden ingezet op het breder maken van stoepen, zorgen voor obstakelvrije looproutes of het actief onder de aandacht brengen van de (gezondheids)voordelen. Denk bijvoorbeeld aan de uitstekende looproutes vanaf Den Haag Centraal naar Amare en vanaf Den Haag Centraal naar het Haagse Bos. 2. Zorg voor een duidelijke prioritering en bijbehorende (financiële) middelen In het kader van de transitie naar duurzamere mobiliteit, waarbij leefbaarheid en bereikbaarheid essentiële randvoorwaarden zijn, is het cruciaal dat ontwikkelingen die duidelijk bijdragen aan deze transitie worden geprioriteerd. Wandelnet constateert dat een dergelijke prioritering vooralsnog ontbreekt, zo wordt bijvoorbeeld gesproken over bredere stoepen, bredere fietspaden, meer ruimte voor ov en ook nog een plek voor rijdende en geparkeerde auto’s. Zoals bekend blijft de ruimte, zowel in de praktijk als financieel, beperkt en dienen er dus duidelijke keuzes te worden gemaakt.

Belangrijk is dat de gemeente Den Haag laat zien hoe de STOMP-prioritering doorwerkt in beleid én uitvoering. Wandelnet concludeert dat de gemeente Den Haag met de Netwerkstrategie op de goede weg is, maar dat het tegelijkertijd cruciaal is de strategie spoedig te koppelen aan concrete acties, maatregelen en prioritering. In algemene zin komt dit voor de gehele Netwerkstrategie samen in de vraag: Hoe dan? Indien deze vraag niet naar behoren wordt beantwoord bestaat de kans dat de huidige status quo in stand wordt gehouden en goede kansen voor verduurzaming, verbetering van de leefbaarheid en voor de bereikbaarheid worden gemist. Tot slot Tot slot acht Wandelnet het van belang om te vermelden dat het content is met het proces dat de gemeente Den Haag tot nog toe heeft gevolgd om te komen tot de Netwerkstrategie, en daarmee tot beleid om de transitie naar onder meer duurzame mobiliteit verder vorm te geven. Wandelnet steunt hiermee de ingezette lijn van de gemeente en roept het college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad op om dit proces zeker te continueren. Vanzelfsprekend blijft Wandelnet graag actief betrokken bij het vervolgproces en leveren we graag onze bijdrage, kennis en ervaring waar nodig en/of gewenst. Mochten er n.a.v. deze zienswijze nog vragen zijn, of mocht er behoefte zijn aan nadere informatie of toelichting, dan kunt u contact opnemen

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

51

ALLE ZIENSWIJZEN Antwoord Dank u wel voor de complimenten en de fijne samenwerking. Ook bedanken wij u voor de terechte suggesties die u geeft voor de nadere uitwerking. Deze worden grotendeels ondervangen in hoofdstuk 7. Daar zijn onder punt 1, 4, 5, 6, 7 acties beschreven die de positie van de voetganger is de stad zullen verbeteren. Wij zien de samenwerking met Wandelnet bij de uitwerking graag tegemoet. Conclusie: Meenemen in de verdere uitwerking

Nr: ZW0027 Afzender: Wijk-vereniging Benoordenhout Zienswijze De Wijkvereniging Benoordenhout (WVBN) onderschrijft de, ook voor het Benoordenhout belangrijke, constateringen van het college van burgemeester en wethouders van Den Haag, dat: •

het noodzakelijk is ruimte te maken voor woningen, scholen, kantoren, groen, sportvoorzieningen, winkels en ziekenhuizen;

•

in de ontwerp omgevingsvisie is opgenomen dat bewoners ruimte geboden moet worden om elkaar te ontmoeten, buiten te spelen, te sporten en uit te gaan;

•

er door autonome groei tot 2040 ruim 20 procent meer verplaatsingen gemaakt zullen worden zonder mobiliteitsmaatregelen te nemen;

•

in de Strategie Mobiliteitstransitie (RIS310664) de ambitie is opgenomen om de groei van mobiliteit in een groeiende stad op te vangen zonder een toename van het autoverkeer;

•

in de Strategie Mobiliteitstransitie is gesteld dat er daartoe een verschuiving moet plaatsvinden naar de toepassing van veilige, ruimte-efficiënte, schone, betaalbare, passende vervoerswijzen; overwegende dat: - het de bedoeling is dat meer mensen zich kunnen verplaatsen zonder dat dit ten koste gaat van de veiligheid, leefbaarheid en bereikbaarheid van de stad; - er onderzoek is gedaan naar het effect van verschillende mobiliteitsmaatregelen op de gestelde doelen: veilig, ruimte-efficiënt, schoon, verbonden, op maat en robuust; - er op basis van het onderzoek en de inbreng van diverse belanghebbenden een nieuwe visie op het verkeersnetwerk wordt gepresenteerd, de Netwerkstrategie 2040; - met de voorgestelde infrastructurele en beleidsmatige maatregelen de groei van de stad kan worden opgevangen met behoud van de leefbaarheid en bereikbaarheid;

Beleidsprioriteiten Benoordenhout De Wijkvereniging Benoordenhout heeft op basis van de Strategie Mobiliteitstransitie een aantal vragen over noodzakelijke beleidsprioriteiten. De Strategie kan niet los gezien worden van de visie op Leefomgeving 2050. De inrichting van de mobiliteit moet ondersteunend zijn aan de veilige en gezonde leef­ omgeving voor alle leeftijden. Dat leidt tot de volgende vragen. 1. Bent u het er mee eens, dat in het Benoordenhout rekening moet worden gehouden met een 20-30% verdichting van de bevolking door het ombouwen tot appartementen van leegstaande grote gebouwen, door het optoppen en splitsen van woningen en door de komst van ‘Wassenaarders’ op het ANWB-terrein.

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

52

ALLE ZIENSWIJZEN 2. Bent u het er mee eens, dat bovenstaande groei consequenties moet hebben voor het parkeerbeleid van de gemeente Den Haag in de wijk Benoordenhout. 3. Bent u het er mee eens, dat er voor moet worden gewaakt dat, om de groei van de mobiliteit tegen te gaan, het nodig is om ook kantoorruimte voor wijkbewoners in het Benoordenhout te behouden. Denk aan de vele internationals in de wijk. 4. Bent u het er mee eens, dat, om de toename van de mobiliteit in en naar de stad terug te dringen, het noodzakelijk is om door gemeentelijk beleid – het stellen van randvoorwaarden - de wijken in hoge mate zelfvoorzienend te maken, zodat de noodzaak van en de behoefte aan mobiliteit buiten de wijk vermindert? 5. Bent u het er mee eens, dat om de toename van de mobiliteit in de stad terug te dringen het noodzakelijk is om actief beleid te voeren om de aanwezigheid van goede brede culturele en maatschappelijke voorzieningen voor jong en oud in de zelfvoorzienende wijk te bevorderen en te waarborgen? 6. Bent u het er mee eens, dat om de toename van de mobiliteit in de stad terug te dringen het noodzakelijk is om actief beleid te voeren om de aanwezigheid van voldoende recreatieve voorzieningen waaronder horeca - ook in samenhang met de culturele voorzieningen - voor jong en oud in de zelfvoorzienende wijk te bevorderen? 7. Bent u het er mee eens, dat het van belang is om de

ziekenhuiszorg aan de noordzijde van Den Haag te behouden voor de basisziekenhuiszorg en voor de planbare operatieve zorg - het grootste deel van de ziekenhuiszorgbehoefte - zodat het grote knelpunt mobiliteit richting MCH-Westeinde wordt verminderd? Immers: de Grote Marktstraat is autovrij; de Mauritskade en Laan van Copes Cattenburch worden autoluw en de afslag naar de Stadhouderslaan is een knelpunt evenals de parkeermogelijkheid bij de locatie Westeinde. 8. Bent u het er mee eens, dat in het belang van het terugdringen van de automobiliteit en om de veiligheid voor voetgangers en fietsers te bevorderen het noodzakelijk is om binnen woonwijken uitsluitend 30 km wegen toe te staan, ook op de van Alkemadelaan? 9. Bent u het er mee eens, dat bij de inrichting van de van Alkemadelaan naar 2x1 baan rekening moet worden gehouden met de hulpdiensten en de marechaussee? 10. Bent u het er mee eens, dat in 30 km straten oversteken en fietsen voor jong en oud veel veiliger is en eventuele ongevallen veel minder ernstig zijn? 11. Bent u bekend met het feit, dat bij het opstellen van de wijkagenda voor het Haagse Hout/Benoordenhout sterk is aangedrongen op de inrichting van 30 km wegen binnen de woonwijken? 12. En bent u het met ons eens dat dat door het plaatsen van borden en verkeersdrempels het invoeren van 30 km straten nu al kan en in het belang van de verkeersveiligheid niet

hoeft te wachten op de herinrichting van de straten? 13. Bent u het er mee eens, dat het belangrijker is dat de straten veilig zijn dan een autorit iets langer duurt over de korte afstand? 14. Bent u het er mee eens, dat voor de voetganger stoepen veilig moeten zijn en dat doorgang moet worden gegarandeerd voor blinden en slechtzienden; voor personen met rollator, rolstoel, scootmobiel of die slecht ter been zijn; voor mensen met kinderwagens etc.? En voor kinderen en ouderen? 15 Bent u het er mee eens, dat er nu al moet worden nagedacht over en beleid gemaakt wordt voor oplossingen voor het parkeren van de verwachte toename aan fietsen, bakfietsen e.a. om de stoepen veilig te houden? 16. Bent u het er mee eens, dat binnen woonwijken veilige fietsroutes aanwezig moeten zijn voor doorgaand fietsverkeer? Denk aan routes van en naar het strand, naar en van scholen en werk en de verbinding met andere wijken? 17. Bent u het er mee eens, dat bewoners van het Benoordenhout die geen auto hebben c.q. niet kunnen/ willen gebruiken, of bewoners die niet meer kunnen lopen en/of fietsen aangewezen zijn op openbaar vervoer? 18. u het er mee eens dat de openbaar vervoer voorziening van, naar en binnen het Benoordenhout zeer beperkt is en dat dit juist leidt/dwingt tot onnodig veel vervoer per auto binnen Den Haag en vanuit de randgemeenten? NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

53

ALLE ZIENSWIJZEN 19. Bent u het er mee eens, dat om de doelstelling ‘terugdringen van autoverkeer’ te bereiken een verbetering van het openbaar vervoer binnen en buiten het Benoordenhout naar belangrijke bezoekersdoelen van elementair belang is? 20. Bent u het er mee eens, dat een shuttle service binnen de wijk van belang is voor het bereiken van winkels; culturele-, maatschappelijke- en zorgvoorzieningen; recreatieve locaties incl. horeca; voor de eenzaamheidsbestrijding die door de dubbele vergrijzing zal worden versterkt? Dat de mogelijkheid voor een shuttle service onderzocht moet worden, mede gezien de bovenstaande constateringen van B&W? 21. Bent u het er mee eens, dat het gemeentelijk beleid gericht moet zijn op een gezonde leefomgeving? 22. Bent u ervan op de hoogte, dat van het rapport ‘Luchtverontreiniging in de regio Haaglanden, wat is de impact op de gezondheid van inwoners’ van de GGD Haaglanden (september 2023) waarin is aangetoond, dat bewoners in Den Haag, dus ook kinderen, luchtverontreiniging inademen die overeenkomt met het roken van 5 sigaretten per dag? 23. Wat vindt u van de conclusie, dat de schade voor de gezondheid groter is dan voor de rest van ­Nederland? 24. Bent u er van op de hoogte dat in het rapport Gezondheid en Milieu aangenomen door de Haagse gemeenteraad (2006, Bijlage 04, Gezondheidskundige informatie luchtkwaliteit) het onderzoek is

staat, dat kinderen die gedurende hun gehele schooltijd langs straten met hoge luchtverontreiniging reizen een statisch significant kleiner longvolume hebben voor de rest van hun leven? 25. Vindt u dat ook een reden om de luchtverontreiniging door verkeer in volkswijken en op de routes naar scholen te ontmoedigen?

Antwoord Bedankt voor uw zienswijze waarin u de koers van de strategie onderschrijft en waarin u het verband met de Omgevingsvisie 2050 onderkent. In beide beleidsstukken wordt het belang van nabijheid van functies benadrukt als middel om de automobiliteit terug te dringen (1 t/m 7). Het verlagen van de maximumsnelheid van 50 km/u naar 30 km/u is een bewezen maatregel voor het verbeteren van de verkeersveiligheid. Voor een goede bereikbaarheid, ook voor de nood en hulpdiensten, is het van belang dat er een aantal routes in de stad een maximumsnelheid houdt van 50 km/u. Voor de omzetting van het snelheidsregime wordt nog een aanpak opgesteld (8 t/m 13). De Netwerkstrategie en de bijbehorende uitvoeringsagenda zijn gericht op het verbeteren van de positie van de voetganger, de fietser en het openbaar vervoer (14 t/m 20). De Netwerkstrategie en de bijbehorende uitvoeringsagenda zijn er op gericht om een bijdrage te leveren aan de verbetering van de luchtkwaliteit in de stad (21 t/m 25) Conclusie: Ter kennisname

Nr: ZW0028 Afzender: Inwoner Zienswijze Er zijn veel auto’s en ook grote parkeerdruk. Ik ben lid van een deelauto gemeenschap in mijn woonwijk via Onze Auto. Dit betekent dat wij vanuit de gemeente ook vaste parkeerplaatsen hebben gekregen voor de deelautos. Ik vind echter dat de gemeente hier veel meer in kan betekenen qua faciliteren en probleem oplossen. Bijvoorbeeld: elke dag is onze parkeerplaats bezet door andere auto’s , maar er wordt zeer weinig gehandhaafd. Dit terwijl we met onze gedeelde elektrische auto afhankelijk zijn van een oplaadpunt. En NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

54

ALLE ZIENSWIJZEN kunnen parkeren is juist een grote meerwaarde voor de deelauto. Dit zorgt dat sommige deelnemers nu willen stoppen met het autodelen! hun Wat nog gekker is, is dat bij het herinrichten van de Velpsestraat, de laadpaal van onze parkeerplek opeens verdwenen is??? Zonder kennisgeving. Ik vraag me af hoe het kan dat verschillende partijen binnen 1 organisatie zo langs elkaar heen werken. Als we met z’n allen de omslag naar delen en minder autos willen maken, zal juist de praktische uitwerking in de wijken de doorslag geven. Juist op wijkniveau. Koester de pioniers.

Antwoord Dank voor uw reactie. We zijn heel blij met pioniers als u en uw buurtgenoten die samen zijn gaan autodelen. Met name in drukke buurten als Rustenburg-Oostbroek kan dat het verschil maken. De door u geschetste problemen zijn bij de gemeente bekend. Er wordt aan gewerkt om deze op te lossen. Conclusie: Ter kennisname

Nr: ZW0029 Afzender: Inwoner Zienswijze “Gefeliciteerd met een grondige en brede Netwerkstrategie. Waar wat mij betreft nog meer aandacht voor zou mogen zijn, zijn de maatschappelijke kosten en baten, uitgedrukt in bv percentage bewoners dat de beweegnormen haalt, luchtkwaliteit, kosten van verkeersongevallen, gebruik van ruimte voor verschillende doeleinden, etc. Zijn deze directe en indirecte kosten en baten nog helderder te krijgen? Dat zou wellicht het draagvlak voor deze strategie vergroten en de discussie vergemakkelijken. Daarnaast is het altijd goed erop te wijzen dat heel veel autogebruik in de stad is voor kleine afstanden, dat de auto heel veel ruimte inneemt en vooral heel veel stil staat in de openbare ruimte, tegen nauwelijks kosten. Figuur 4 is hierin erg illustratief, en een goed begin. Goed om scherpe keuzes te maken.”

Antwoord Dank voor uw complimenten. We hebben de maatschappelijke kosten en baten van de voorstellen nog niet doorgerekend. Dat zou zeker waardevol kunnen zijn. Om dit goed te kunnen doen, is uitwerking van de plannen nodig. De Netwerkstrategie is gebaseerd op een verkeersmodel. Daarmee zijn verschillende scenario’s doorgerekend. We hebben gekeken of de plannen bijdragen aan de volgende doelen: 1. Veilig – Den Haag moet sociaal en verkeersveilig zijn. 2. Verbonden – De stad moet economisch sterk en goed bereikbaar blijven. 3. Op maat – Het mobiliteitssysteem moet eerlijk, inclusief en passend zijn voor iedereen. 4. Schoon – Den Haag moet klimaatneutraal, klimaatbestendig en natuur inclusief worden. 5. Robuust – Het verkeersnetwerk moet betrouwbaar en betaalbaar zijn. 6. Ruimte-efficiënt en gezond – De stad moet een fijne en gezonde leefomgeving bieden.

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

55

ALLE ZIENSWIJZEN We vinden het belangrijk om te blijven volgen of de plannen ook echt werken. Daarom zullen we de effecten van de Netwerkstrategie blijvend monitoren. Meer informatie hierover vindt u in de achtergrondrapportage van de Netwerkstrategie 2040 (RIS311033). Conclusie: Meenemen in de verdere uitwerking

Nr: ZW0030 Afzender: Inwoner Zienswijze “1. Belangrijkste is dat Den Haag qua inwoneraantal niet veel meer moet stijgen. Deze grote stad is vol en het nog voller pompen met grote torens loopt uit op een drama. 2. Proberen zoveel mogelijk kantoren te groeperen bij de spoorweg stations. En zoveel mogelijk kantoren weren uit de wijken die ver van een spoorwegstation liggen. 3. Er zijn al diverse tunnels in Den Haag. Er zouden er wellicht nog 1 of 2 bij moeten komen om het verkeer boven de grond te ontlasten. Met name de enorme stroom tussen Scheveningen en de Utrechtsebaan zou veel kunnen hebben aan een tunnel. Koninginnegracht en van Alkemadelaan zouden ermee ontlast kunnen worden. 4. Autoverkeer moet niet ingedamd worden. Omdat veel ouderen geen andere keus hebben ! 5. Meer groen in de wijken. Er kan altijd meer bij ! 6. Kijken of er toch nog mogelijkheden zijn om busroutes te vervangen door tramroutes, evt onder de grond ! 7. Buiten de hoofdroutes zou al het verkeer 30 km kunnen worden. 8. Geluidsoverlast van het verkeer moet nu al echt aangepakt worden. Deze stad is vol dus al het geluid boven de 55 dB is gewoon aanwezig en hinderlijk. Met name brommers, scooters, motoren, wagens met sportuitlaten en Amerikaanse pickups maken veel te veel herrie = 100 dB!! 9. onderzoeken of er meer parkeerruimte onder de grond kan komen, ook in oudere wijken.

Geeft meer ruimte op ‘straat’. 10. Parkeervergunning op straat voor 2de of 3de auto is al flink duurder en wellicht moet dat nog duurder worden om het verkeer binnen de perken te houden. 11. Zero emissie is een goede doelstelling. Verwachting is dat vanaf 2026 er heel veel keus in electrische auto’s is en dat de nieuwe generatie accu’s al onderweg is. Opladen van al die auto’s kan wel een dingetje worden. Zonder voldoende stroom en palen wordt het niets.”

Antwoord 1. Groei van de stad We begrijpen uw zorgen over de groei van Den Haag. Er is echter een groot tekort aan woningen. De geplande woningbouw is gebaseerd op cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek. De gemeente wil zorgen dat er genoeg woningen zijn voor mensen die in Den Haag willen wonen. Meer hierover staat in de ‘Ontwerp Omgevingsvisie 2050”(RIS309993). De studie naar de gevolgen van de groei voor verkeer en vervoer is ook gebaseerd op deze visie.

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

56

ALLE ZIENSWIJZEN 2. Kantoren bij stations In de Omgevingsvisie staat dat nieuwe kantoren vooral bij stations en ov-knooppunten worden gebouwd. Zo blijven ze goed bereikbaar. 3. Tunnels voor verkeer In de uitvoeringsagenda van de Netwerkstrategie staat dat er onderzoek komt naar nieuwe tunnels. Voor verkeer van en naar Scheveningen zijn de N14 en de Hubertustunnel belangrijk. We kijken of extra tunnels nodig en haalbaar zijn. 4. Autoverkeer en ouderen We willen de groei van het autoverkeer zo veel mogelijk beperken, om de stad leefbaar en bereikbaar te houden. Tegelijk weten we dat sommige mensen, zoals ouderen, afhankelijk zijn van de auto. Daarom zorgen we dat alle bestemmingen bereikbaar blijven met de auto. Tegelijk maken we het makkelijker voor anderen om te kiezen voor lopen, fietsen of openbaar vervoer. Zo kunnen meer mensen zich verplaatsen in dezelfde ruimte. 5. Meer groen in de stad Ook de gemeente wil meer groen in de wijken. Dit is een belangrijk onderdeel van de Omgevingsvisie. 6. Tram in plaats van bus Of er via een bepaalde route een bus of tram zal rijden, hangt af van hoeveel mensen er gebruik van maken, of er genoeg ruimte is en of er voldoende geld beschikbaar is. Samen met de vervoersautoriteit MRDH wordt per route gekeken wat het beste past. 7.

30 km/u buiten de hoofdroutes In de Netwerkstrategie 2040 staat dat op veel straten een maximumsnelheid van 30 km/u komt. Een uitzondering hierop vormen de hoofdroutes voor het autoverkeer. 8. Geluidsoverlast verkeer De Netwerkstrategie helpt om geluidsoverlast te verminderen. Ook zal het geluid afnemen doordat er steeds minder voertuigen met verbrandingsmotoren komen. We weten dat geluid van brommers, scooters en auto’s met luide uitlaten hinderlijk is. Dit blijft een aandachtspunt. 9. Ondergrondse parkeerruimte Er is onderzoek gedaan naar een ondergrondse parkeergarage in Bezuidenhout. De uitkomst was dat dit financieel niet haalbaar is. Nu wordt gekeken of bestaande parkeerplekken bij bedrijven en instellingen beter gebruikt kunnen worden. 10. Parkeervergunningen voor tweede en derde auto Met deze Netwerkstrategie worden geen nieuwe voorstellen gedaan voor aanpassingen aan het parkeerbeleid. Wel is onlangs door de gemeenteraad de Actualisatie Parkeerstrategie (RIS319383) vastgesteld. In gebieden met betaald parkeren komen er vergunningenplafonds. Als er geen plek meer is, worden er geen nieuwe tweede of derde vergunningen uitgegeven.

Daarnaast gaat de gemeente onderzoeken of differentiatie tussen abonnementstarieven op basis van parkeerdruk en locatie tot beter gebruik van centrale parkeervoorzieningen kan leiden (zie ook Voortgangsbrief Uitvoering Parkeerstrategie RIS319386). 11. Zero emissie en elektrisch rijden Vanaf 2026 komen er meer elektrische auto’s en betere accu’s. We weten dat het opladen van al die auto’s een uitdaging is. Daarom werken we aan voldoende laadpunten en stroomvoorziening.

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

57

ALLE ZIENSWIJZEN Conclusie: Meenemen in de uitvoering

Nr: ZW0031 Afzender: Inwoner Zienswijze Ik begrijp de 30 km per uur niet voor auto’s. We staan door de vele opbrekingen en afsluitingen al steeds meer stil dan dat er gereden word. Het beleid ( links?)is erop gebaseerd om zoveel mogelijk mensen uit hun auto t krijgen en de stad word daardoor voor ondernemers en inwoners steeds on- aantrekkelijker

Antwoord Dank voor uw reactie. We begrijpen dat u zich zorgen maakt over de bereikbaarheid van de stad en de gevolgen van het 30 km/u-beleid. Het invoeren van 30 km/u is bedoeld om de verkeersveiligheid te verbeteren. De stad groeit snel: er komen steeds meer inwoners en bezoekers. Daardoor wordt het drukker op straat. Langzamer rijden zorgt ervoor dat het veiliger wordt voor iedereen, vooral voor kinderen, ouderen en mensen die minder goed ter been zijn. Zij kunnen dan makkelijker oversteken. We weten dat er nu al veel wegopbrekingen en afsluitingen zijn. Dat is vervelend, zeker voor ondernemers en mensen die met de auto moeten reizen. Maar als iedereen met de auto blijft gaan, raakt de stad verstopt. Er is simpelweg niet genoeg ruimte voor al dat autoverkeer, nu niet en in de toekomst ook niet. Daarom willen we dat meer mensen kiezen voor andere manieren van reizen, zoals lopen, fietsen of het openbaar vervoer. Zo blijft er ruimte over voor mensen die echt afhankelijk zijn van de auto, zoals mensen die een auto nodig hebben voor de uitvoering van hun beroep of mensen met een beperking. We willen de stad bereikbaar en leefbaar houden voor iedereen, ook voor ondernemers. Daarom kijken we bij elk project goed naar de balans tussen bereikbaarheid, veiligheid en ruimtegebruik. Conclusie: Ter kennisname

Nr: ZW0032 Afzender: Inwoner Zienswijze graag ook quantuminternet versnellen met quantumcomputing

Antwoord De gemeente Den Haag is geen beheerder van (quantum)internet en de digitale snelweg valt niet onder de Netwerkstrategie 2040. NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

58

ALLE ZIENSWIJZEN

Conclusie: Niet overnemen

Nr: ZW0033 Afzender: Inwoner Zienswijze •

“-> Ik ben het helemaal eens met de Netwerkstrategie en wilde reageren om mijn steun hiervoor uit te spreken.

•

Fietsen wordt makkelijker en veiliger. Het openbaar vervoer wordt beter, sneller en toegankelijk voor iedereen. In de stad komen meer mobiliteitshubs. […] verlaagt de gemeente de maximumsnelheid op veel wegen van 50 naar 30 km per uur.

•

Als jongvolwassene die nu in Den Haag woont en ook in 2040 in Den Haag hoopt te wonen, vind ik deze punten erg belangrijk.

•

Vooral belangrijk vind ik het verbeteren van de fietsinfrastructuur om gemakkelijk, snel, voordelig en duurzaam de middellange afstanden in de stad af te kunnen leggen.

•

Snelheidsverlaging op een haalbaar maximum aan wegen vind ik ook echt verstandig.

•

Waar mogelijk zou ik ook graag een vermindering van parkeerplaatsen op straat zien, vooral als de parkeerplaatsen kunnen worden vervangen door betere fietsparkeermogelijkheden in wijken waar dat nog ontbreekt, en meer groen.

•

Ik vind vooral de Doelstellingen Schoon en Verbonden belangrijk en vind het mooi waar verkeers­ projecten gecombineerd kunnen worden met vergroening van de stad.

Bedankt voor al jullie harde werk aan deze strategie!”

Antwoord Dank u wel voor uw complimenten. U vindt het verbeteren van de fietsinfrastructuur belangrijk. Dat is ook belangrijk, de maatregelen beschreven in de Netwerkstrategie zijn nodig om dat te realiseren. U zou graag zien dat er ook betere fietsparkeerplekken komen in plaats van autoparkeerplekken en dat verkeersprojecten gecombineerd kunnen worden met vergroening in de stad. De gemeente werkt momenteel aan een visie op fietsparkeren. Ook is het al een tijd mogelijk om een fietsvlonder aan te vragen. Hierbij worden autoparkeerplaatsen omgezet naar fietsparkeerplekken. Zie https://www.denhaag.nl/nl/verkeer-en-­ vervoer/fietsen/fietsvlonders-een-plank-met-fietsbeugels. De gemeente stimuleert autodelen (in groepen) en ‘beloont’ deze initiatieven met de mogelijkheid om een deel van de vrijgekomen ruimte op straat te benutten voor meer ruimte voor fietsen, groen of voor spelen/ontmoeten. Daarbij rekening houdend met draagvlak in de buurt en de parkeerdruk in de buurt. Zie voor meer informatie d ­ uurzaamdenhaag.nl/ deelauto. Conclusie: Ter kennisname

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

59

ALLE ZIENSWIJZEN

Nr: ZW0034 Afzender: Inwoner Zienswijze Nog complimenten voor de goede informatiesessie. Ivm de late aankondiging was het wellicht wat minder goed bezocht dan had gekund. Wellicht is een herhaling nog een idee. Met de inhoud/ toekomstvisie, was ik het helemaal eens. Zoals ook tijdens de sessie genoemd, nog een aantal punten. •

Naast rationele afwegingen om op een bepaalde manier van A naar B te gaan (tijd, geld en gemak), zit er bij de auto ook nog een heel status symboliek achter. Dat van een succesvol mens. De baas van een organisatie moet vaak in de grootste auto rijden bijvoorbeeld. Als man moet je aan het stuur zitten van een grote auto etc. Goed om dat met het KIM eens te laten onderzoeken. Ook voor de verschillende groepen in de samenleving. Afgelopen zomer zag ik bijvoorbeeld een hoop mensen met een migratieachtergrond in “Boulevardfile”bij Scheveningen staan. Vaak met hele dure auto’s. Dat is dus echt een status ding. Met mijn opa gingen wij 40 jaar geleden trouwens hetzelfde doen. Een ritje over de boulevard was een uitje en zijn auto een teken van vooruitgang en voorspoed. Tijden veranderen. Bij Zwembad Overbosch staan ook de expats in de rij om te parkeren als ze hun kinderen naar zwemles brengen, die komen niet met de fiets.

•

Pakketafhaalpunten in de wijk/buurt met een gezellige sociale functie. Verbod op thuis afleveren.

•

Kijken of de drukte (op de weg / in het ov) gespreid kan worden in de tijd. Ik ga nu voor of na de ochtendspits en avondspits reizen met de fiets en ov.

•

Goed betaalbare deelsystemen. Mensen schrikken vaak van de prijs. Een auto hebben is echter ook heel duur. Alleen zie je dat niet per rit.

•

Bedrijfsbusjes HUB. Overstappunten richting hun eigen auto of ov. Veilig parkeren.

•

Voor iedereen betaalbare fietsenmakers. Wellicht korting voor mensen met een Ooievaarspas.

Antwoord Dank voor uw complimenten. Uw suggesties nemen wij mee in de verdere uitwerking van dit beleid in uitvoeringsplannen. Conclusie: Meenemen in de verdere uitwerking

Nr: ZW0035 Afzender: Inwoner Zienswijze Focus op de auto is niet meer van deze tijd. helaas geen echte keuzes om autogebruik te verminderen, snelheden aan te passen naar 30 km/u. Verkeersmodellen zijn onbruikbaar. Of heeft de Rotterdamse Baan zijn nut al bewezen? Heb meer lef om de auto niet zoveel ruimte te kunnen.

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

60

ALLE ZIENSWIJZEN Antwoord Dank voor uw reactie. U geeft aan dat de auto volgens u nog te veel ruimte krijgt in de stad, en dat er meer nodig is om autogebruik te beperken. De Netwerkstrategie 2040 is juist bedoeld om die ruimte te herverdelen. Voor korte afstanden willen we dat mensen vaker lopen, fietsen of het openbaar vervoer gebruiken. Ongeveer de helft van de 50 km/uwegen in Den Haag wordt vóór 2040 omgezet naar 30 km/u. Zo wordt het verkeer rustiger en komt er meer ruimte voor andere vervoersmiddelen. We gebruiken verkeersmodellen om de effecten van maatregelen te begrijpen. Deze modellen zijn niet perfect, maar geven wel waardevolle informatie over hoe het verkeer zich zal ontwikkelen. De Rotterdamsebaan helpt nu al om verkeer van buiten de stad sneller en met minder overlast naar de stad te leiden. In de toekomst zal deze route steeds belangrijker worden om het verkeer te spreiden en de druk op de binnenstad te verminderen. De stad groeit snel en dat vraagt om keuzes. De strategie helpt ons om deze keuzes te maken, ook als dat betekent dat we op sommige plekken minder ruimte voor de auto moeten creëren. Conclusie: Ter kennisname

Nr: ZW0036 Afzender: Inwoner Zienswijze Waarom moet al het vervuilende verkeer via de Vaillantlaan rijden? De bewoners van de Vaillantlaan hebben net zoveel recht op schone lucht als de rest van de bewoners van Den Haag. Wordt er in de Netwerkstrategie 2040 ook rekening gehouden met de bewoners van de Vaillantlaan, zodat ook zij kunnen genieten van schonere lucht?

Antwoord Iedereen heeft recht op schone lucht. Ook de mensen die aan de Vaillantlaan wonen. Tegelijkertijd is de Vaillantlaan een belangrijke weg voor auto’s in de stad. Daarom neemt de gemeente hier andere maatregelen om de lucht schoner te maken. Eén daarvan is de zero-emissiezone voor bedrijfswagens. Deze zorgt er stap voor stap voor dat er minder vervuilende voertuigen rijden. Tot en met 2028 worden de regels steeds strenger. Ook wil de gemeente het aantal auto’s op fossiele brandstof verder verminderen. Zo wordt de lucht schoner voor iedereen. Conclusie: Meenemen in de verdere uitwerking

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

61

ALLE ZIENSWIJZEN

Nr: ZW0037 Afzender: Inwoner Zienswijze “Gemeente Den Haag moet niet meer groeien.. De enige die hier beter van wordt is de Gemeente Den Haag zelf. Bewoners en vooral ondernemers zijn flink de dupe. Mobiliteit is een groot goed in Nederland. Maar de gemeente ziet dit als hun grootste inkomsten. Slechte regie. Ik noem het nog steeds FC KNUDDE gemeente. STOP MET DEN HAAG VOLLER TE MAKEN.. geef auto meer ruimte..”

Antwoord Den Haag zet in op meer woningen omdat er veel woningzoekenden zijn. Deze Netwerkstrategie 2040 houdt rekening met die groei van de stad. Deze groei van de stad heeft voordelen, omdat er dan ook kansen zijn voor betere voorzieningen zoals winkels en openbaar vervoer. De groei van de stad heeft als gevolg dat het drukker wordt op wegen en fietspaden. Daarom zetten we in op duurzaam en ruimte-efficiënt vervoer, omdat de ruimte voor verkeer anders verder zou toenemen ten koste van andere functies in de openbare ruimte, zoals groen of ontmoetingsruimte. Voor auto’s blijft ruimte aanwezig. Conclusie: Niet overnemen

Nr: ZW0038 Afzender: Inwoner Zienswijze Den Haag heeft geen metro en ook geen rondweg omdat het aan zee ligt. Ook de fietspaden raken al overvol. Tijdens de spits is het al gevaarlijk druk met al die bakfietsen en tegen de richting in fietsende mensen. Er staat vaak een verradelijk stevige wind rondom de hoge gebouwen. Kortom Den Haag is helemaal niet geschikt om zo volgebouwd te worden. Dat is vragen om ellende.

Antwoord U benoemt belangrijke aandachtspunten. We begrijpen uw zorgen over de groei van Den Haag. Er is echter een groot tekort aan woningen. De geplande woningbouw is gebaseerd op cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek. De gemeente wil zorgen dat er genoeg woningen zijn voor mensen die in Den Haag willen wonen. Meer hierover staat in de ‘Ontwerp Omgevingsvisie 2050”(RIS309993). De groei maakt het noodzakelijk om anders om te gaan met de ruimte in de stad. Den Haag heeft inderdaad geen rondweg of metro en de fietspaden zijn op sommige plekken al druk. Het is daarom nodig dat er meer ruimte komt voor fietsers om veilig en comfortabel te kunnen fietsen. Daar zet deze Netwerkstrategie op in. Lopen, fietsen en openbaar vervoer krijgen meer ruimte, vooral voor de korte afstanden binnen de stad.

NOTA VAN BEANTWOORDING NETWERKSTRATEGIE 2040

62

ALLE ZIENSWIJZEN Berekeningen met een verkeersmodel laten zien dat de stad leefbaar en bereikbaar kan blijven, als de maatregelen uit de strategie worden uitgevoerd. Zo spelen we in op de groei en zorgen we ervoor dat Den Haag ook in de toekomst goed blijft functioneren voor iedereen. Conclusie: Ter kennisname

Nr: ZW0039 Afzender: Inwoner Zienswijze De Netwerkstrategie staat vol wensdenken zonder nagedacht te hebben over de integrale gevolgen van de ingrepen. De stad verdichten maar deze tegelijkertijd minder bereisbaarmaken. Niet slim. Je kunt wel willen dat mensen minder autos bezitten maar je kunt het niet afdwingen.