RIS319789 Notulen van de raad van 11 juli 2024

Motie D.8 CDA Overleg met Wijken en Bewoners De gemeenteraad van Den Haag, in vergadering bijeen op 11 Juli 2024, ter bespreking van Voorstel van het college inzake Tijdelijke invulling voormalig Haga-complex Sportlaan (RIS318976) Constaterende, dat: - Hht voormalig Rode Kruis Ziekenhuis aan de Sportlaan, bekend als Haga Ziekenhuis Sportlaan, tijdelijk wordt herbestemd als opvanglocatie voor verschillende doelgroepen, waaronder 440 asielzoekers. - de opvang van een groot aantal asielzoekers buurtbewoners en ondernemers grote zorgen baart. Overwegende, dat: - het van groot belang is dat alle betrokken partijen, inclusief bewoners, wijk- en ondernemersorganisaties, continu betrokken worden bij dit project. - transparantie en communicatie essentieel zijn om zorgen en feedback vanuit de wijk serieus te nemen en te adresseren. verzoekt het college: - gedurende de duur van de tijdelijke opvang een overlegorgaan op te richten waarin alle betrokken bewoners, wijk- en ondernemersorganisaties vertegenwoordigd zijn. - ervoor te zorgen dat de input van dit overlegorgaan, evenals de input van de gemeente, genotuleerd wordt, zodat inzichtelijk is welke feedback er vanuit de wijk komt en welke zorgen er leven.

- de uitkomsten en voortgang van deze overleggen mee te nemen in de periodieke rapportage aan de gemeenteraad, zodat de raad continu op de hoogte blijft van de stand van zaken en de zorgen in de wijk. 32

En gaat over tot de orde van de dag. De voorzitter. Door de heer Partiman worden de volgende moties (D.6 CDA, D.7 CDA en D.9 CDA) ingediend:

Motie D.6 CDA Dagbesteding en Taal De gemeenteraad van Den Haag, in vergadering bijeen op 11 Juli 2024, ter bespreking van Voorstel van het college inzake Tijdelijke invulling voormalig Haga-complex Sportlaan (RIS318976) Constaterende, dat: - het voormalig Rode Kruis Ziekenhuis aan de Sportlaan, bekend als Haga Ziekenhuis Sportlaan, tijdelijk wordt herbestemd als opvanglocatie voor verschillende doelgroepen, waaronder 440 asielzoekers; - dagbesteding van groot belang is voor de opvang van kwetsbare groepen mensen, waaronder nieuwkomers die de waarden en normen van Nederland nog niet voldoende kennen. Overwegende, dat: - een goede dagbesteding bijdraagt aan de integratie en het welzijn van de opgevangen doelgroepen; - beheersing van de Nederlandse taal cruciaal is voor het deelnemen aan de Nederlandse maatschappij; - een goede dagbesteding ertoe bijdraagt dat mensen zich minder geneigd voelen rond te hangen in de wijken, wat mogelijke overlast kan voorkomen.

verzoekt het college: - een plan op te stellen en uit te voeren waarin wordt aangegeven wat de dagbesteding zal zijn voor de opgevangen doelgroepen, met een speciale focus op nieuwkomers; - ervoor te zorgen dat het leren en beheersen van de Nederlandse taal een leidende rol speelt in dit plan voor dagbesteding; - regelmatig te rapporteren aan de gemeenteraad over de uitvoering en voortgang van dit plan, zodat de raad de ontwikkelingen kan volgen en indien nodig kan bijsturen. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie D.7 CDA Ingroei en Mogelijkheid tot Afschaling Asielzoekers De gemeenteraad van Den Haag, in vergadering bijeen op 11 Juli 2024, ter bespreking van Voorstel van het college inzake Tijdelijke invulling voormalig Haga-complex Sportlaan (RIS318976) Constaterende, dat: - het voormalig Rode Kruis Ziekenhuis aan de Sportlaan, bekend als Haga Ziekenhuis Sportlaan, tijdelijk wordt herbestemd als opvanglocatie voor verschillende doelgroepen, waaronder 440 asielzoekers; - de opvang van een groot aantal asielzoekers buurtbewoners en ondernemers grote zorgen baart. Overwegende, dat: - de veiligheid van de wijk rondom het Haga Ziekenhuis Sportlaan van groot belang zijn; - een ingroeimodel naar 440 asielzoekers kan bijdragen aan een zorgvuldige en gecontroleerde opbouw van de opvangcapaciteit. 33

verzoekt het college: - een ingroeimodel te hanteren waarbij het aantal asielzoekers stapsgewijs wordt opgebouwd tot maximaal 440; - de mogelijkheid van afschaling in te bouwen indien uit overleg met de stuurgroep Haga en de wijk en ondernemers blijkt dat de veiligheid van de wijk onder druk staan; - ervoor te zorgen dat de veiligheid van de wijk leidend zijn bij de besluitvorming over het aantal op te vangen asielzoekers; - regelmatig, minimaal tweemaal per jaar, te rapporteren aan de gemeenteraad over de voortgang van het ingroeimodel en uitkomsten van overleg met de wijk en ondernemers, zodat de raad indien nodig kan bijsturen. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie D.9 CDA Permanente Bewoning altijd Leidend De gemeenteraad van Den Haag, in vergadering bijeen op 11 Juli 2024, ter bespreking van Voorstel van het college inzake Tijdelijke invulling voormalig Haga-complex Sportlaan (RIS318976) Constaterende, dat: - het voormalig Rode Kruis Ziekenhuis aan de Sportlaan, bekend als Haga Ziekenhuis Sportlaan, wordt tijdelijk herbestemd als opvanglocatie voor verschillende doelgroepen, waaronder 440 asielzoekers; - het plan voor het pand uiteindelijk is om woningen voor starters en senioren te realiseren. Overwegende, dat: - het college in een brief heeft geschreven dat na 5 jaar de permanente invulling leidend zal zijn; - het van groot belang is dat de permanente invulling van het pand met woningen altijd leidend is en blijft, en dat de opvang van doelgroepen enkel tijdelijk gebruik is om gebruik te maken van de leegstand; - duidelijke en tijdige rapportage essentieel is om de voortgang van de projectontwikkeling te waarborgen en de gemeenteraad in staat te stellen bij te sturen indien vertraging dreigt op te treden.

verzoekt het college: - te waarborgen dat de permanente invulling van het pand met woningen voor starters en senioren altijd leidend blijft en dat de opvang van doelgroepen strikt tijdelijk is; - tweemaal per jaar te rapporteren over de voortgang van de projectontwikkeling aan de gemeenteraad, zodat de raad op de hoogte blijft en indien nodig kan bijsturen om vertraging te voorkomen. En gaat over tot de orde van de dag. De moties maken onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Samir Ahraui (PvdA). Voorzitter. In december besloten wij tot de strategische aankoop van het voormalige HagaZiekenhuis. Bij die aankoop was mijn fractie heel helder: waar de woningmarkt laat zien dat het bij vrij spel nalaat om voor iedereen te bouwen, moet de overheid instappen. Dat doen we door in de tijdelijke invulling die inwoners een plaats te bieden die geen dak boven het hoofd hebben en in de tussentijd met bewoners en belanghebbenden toe te werken naar woningen waar hopelijk senioren, starters en socialewoningzoekenden een plek weten te vinden. Dat is voor mijn fractie het dienen van het algemeen belang, waar wij vandaag voor staan en dat wij steunen. De afgelopen weken is te veel een beeld gecreëerd alsof er morgen tientallen volle touringcars de Vogelwijk in zouden rijden en losgelaten zouden worden en dat de anarchie in en om het gebouw zou overheersen.

Niets is minder waar: er is sprake van een ingroeipad, aparte blokken per doelgroep, 34

voldoende ondersteuning en begeleiding en ruimte voor initiatieven van de buurt, voor ondernemers en wijkbewoners. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Ik sta te kijken van deze waardering van de PvdA van de zorgen van mensen in de wijk. Waarom definieert u die zo negatief? Samir Ahraui (PvdA). Ik definieer zorgen van bewoners niet negatief. Die herkennen we; daar zal ik in mijn betoog nog op terugkomen en ik heb dat ook in de commissie aangegeven. Als er zorgen zijn, voer je daar het gesprek over. Dan beantwoord je vragen en zoek je naar oplossingen om die zorgen weg te nemen. In dat traject zitten we nog. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Kan de heer Ahraui dan nog even voor mij herhalen wat hij zojuist zei in de eerste twee regels? Samir Ahraui (PvdA). Dat wil ik heel graag herhalen. Wellicht voelt mevrouw Verdonk zich dan aangesproken, want ik heb het niet per se over wijkbewoners, maar wel over het debat dat we hier met elkaar gevoerd hebben. De voorzitter. Gaat u dat nu herhalen? Samir Ahraui (PvdA). Nee, dat kost mij spreektijd. De voorzitter. Oké, dat is aan u. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Een punt van orde: ik vraag gewoon om dat even te herhalen en dan is het leuk als u dat doet en mij niet meteen weer allerlei dingen in mijn schoenen schuift. Samir Ahraui (PvdA). Het is ook gewoon puur omdat ik het kinderachtig vind.

We voeren hier een serieus debat met elkaar over een belangrijk onderwerp. Mevrouw Verdonk weet wat ik heb gezegd en iedereen heeft kunnen horen wat ik heb gezegd. Ik doe er dus niet aan mee om hier een soort politiek debatspelletje met elkaar te spelen door te vragen om woorden te herhalen of nog een keer aan te stippen, puur en alleen omdat u die dan waarschijnlijk weer in een bepaald frame wil stoppen alsof ik heb gezegd dat het de bewoners zijn geweest die dat op die manier geframed hebben. Ik wil me juist graag beperken tot het raadsvoorstel waarover we het hebben. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Na deze reactie weet ik dat ik gelijk had en dat dat inderdaad de framing was van de bewoners. De voorzitter. Meneer Ahraui zet zijn betoog voort. Samir Ahraui (PvdA). Bij dit soort reacties denk ik alleen dat mevrouw Verdonk af en toe een beetje doof is. Vandaag ligt slechts het investeringsbesluit voor, maar over de uitvoering van dit plan kan nog volop geparticipeerd worden. Een van de insprekers zei het wat mij betreft treffend: je kan solidair zijn en het plan steunen, maar zorgen en vragen hebben. Die twee dingen staan niet los van elkaar en daar is niks mis mee. Mijn fractie is niet doof voor de gehoorde zorgen vanuit de buurt.

We hebben er ook vertrouwen in dat in het geschetste participatieproces een antwoord geformuleerd kan worden op deze zorgen, maar dat vereist wel het eerlijke verhaal: wij moeten en gaan mensen opvangen. Wij geloven ook in de kracht van de buurt, de professionaliteit van de mensen in het stadhuis en de betrokken organisaties om van dit project een succes te maken. We danken het college dan ook voor de toezegging in de vorige commissievergadering om ook de belangenorganisaties van de diverse doelgroepen actief mee te laten nemen in die participatietrajecten, want we hebben te veel over maar niet mét deze doelgroepen gesproken en we hebben veel classificaties over hen gebruikt zonder hen te kennen. Ik blijf het herhalen: mijn fractie is trots op de verantwoordelijkheid die het college hier wil

35

nemen, trots dat we als stad van vrede en recht een dak boven het hoofd gaan bieden aan gewone mensen die al veel te lang wachten op perspectief en een kans om mee te kunnen doen. Hera Butt (GroenLinks). Voorzitter. Allereerst heel veel dank aan alle insprekers die vandaag van zich hebben laten horen over dit belangrijke plan. Fijn dat u allemaal zo betrokken bent. We hebben enorm veel bewoners gehoord over dit plan: vorige week in de commissie, bij eerdere behandelingen, vandaag weer, maar ook buiten de raad heb ik veel bewoners gesproken, bijna dagelijks. GroenLinks steunt dit plan. We horen de vragen en de zorgen uit de buurt. We horen de bewoners die willen meehelpen en willen meedenken. Het is goed dat het college in dit plan in de verschillende stukken steeds herhaalt en aangeeft dat de buurt wordt betrokken en dat dat intensief wordt doorgezet. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Heeft mevrouw Butt ook de constructieve voorstellen gehoord die hier vanuit de insprekers zijn gekomen? Waarom is daar niet al in een eerder traject rekening mee gehouden? Hera Butt (GroenLinks). Volgens mij is dat geen vraag voor een raadslid, zeg ik tegen Hart voor Den Haag via de voorzitter, maar voor het college. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Nou, als we het hebben over het niveau van het debat … Ik vraag het aan u. U bent raadslid en ik neem aan dat u een eigen mening heeft.

Graag hoor ik uw mening over de vraag die ik stelde. Hera Butt (GroenLinks). Hart voor Den Haag vraagt waarom het college geen rekening heeft gehouden met ideeën van insprekers. Geen idee; ik neem aan dat het college daar straks op ingaat. De voorzitter. De laatste keer, mevrouw Verdonk. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Ik vraag wat mevrouw Butt ervan vindt dat het college dat niet heeft gedaan. Hera Butt (GroenLinks). Ik denk dat het altijd goed is als het college en alle raadsleden openstaan voor ideeën uit de stad. Dat betekent niet dat alle ideeën ook meteen worden doorgevoerd, dus ook ideeën die net of eerder zijn geopperd. Wat dat betreft zeg ik richting het college, voor zover ik daar iets over te zeggen heb: neem die ideeën serieus. Dat zou ik ook doen als ik hier plannen over kon schrijven. Nick Kaptheijns (PVV). Wat vindt mevrouw Butt van het gehele participatietraject? Graag een reflectie daarop. Hera Butt (GroenLinks).

Wat ik daarvan vind? Ik vind in ieder geval dat het heel goed is dat het college in stukken maar ook in de debatten die we hebben gevoerd, steeds weer aangeeft dat de buurt intensief betrokken wordt op allerlei manieren: als het gaat om een overlegstructuur, als het gaat om het vormgeven van een escalatieladder en zelfs - als dat in het uiterste geval nodig is - als het gaat om het aanpassen van de doelgroepen of om kijken naar de samenstelling van wat er straks in het Hagacomplex allemaal ingericht wordt. Dat vind ik veelbelovend. Dat laat ook zien dat het college de zorgen en de vragen serieus neemt, daarmee aan de slag gaat en de raad straks ook mogelijkheden biedt om het college daarop te toetsen. Wat dat betreft ben ik dus positief. Nick Kaptheijns (PVV). Dat is dus precies niet gebeurd. De hele opsomming van mevrouw Butt is dus niet gebeurd. Daarom zitten we nu ook in deze situatie. Kan mevrouw Butt daar even een reflectie op geven? Haar primaire taak is namelijk het controleren van het college. Ik zou daar dus toch een reflectie op willen hebben. Of wordt er gewoon gezegd dat het participatieproces eigenlijk best positief is verlopen?

36

Hera Butt (GroenLinks). Zeker, ik heb de taak om te controleren. Dat betekent niet dat ik dat op dezelfde manier doe als de PVV. Ik sta achter dit plan, maar ik hoor de PVV ook. Ik heb aangegeven dat ik positief tegenover de elementen sta die ik in de stukken teruglees over het betrekken van de buurt en dat ik daar vertrouwen in heb, maar dat ik daarin ook mijn eigen verantwoordelijkheid als raadslid heb om het college te blijven toetsen en te blijven volgen. Volgens mij doelt de PVV op hoe dit plan tot stand is gekomen en op de participatie daarin. Daarover heeft het college aangegeven - dat kan ik ook goed volgen - dat de Haagse aanpak is gevolgd. Daarin was al eerder een ambitie voor een multifunctionele ruimte opgeschreven. Dat is ook door de raad gekomen; de raad heeft daar ook een debat over gehad. Daarbij was er inderdaad geen inspraak mogelijk over de locatie die gekozen zou worden en over de doelgroepen. Dat klopt; daar is geen inspraak over geweest. De voorzitter. De laatste keer, meneer Kaptheijns. Nick Kaptheijns (PVV). Zou GroenLinks dan wel voorstellen willen steunen om juist de fouten die in het verleden gemaakt zijn ten aanzien van participatie, te herstellen en dit plan naar de tekentafel terug te sturen? Hera Butt (GroenLinks). Ik sta daar toch anders in. Ik zou het ook niet willen framen als een fout, zoals de PVV hier doet.

Ik zie dat het college een moeilijke opgave heeft op allerlei fronten: als het gaat om de woningnood, als het gaat om de opvangcrisis. We hebben een Spreidingswet, we hebben een taakstelling voor statushouders, we hebben dakloze gezinnen die met kleine kinderen in hotelkamertjes wonen waar ze niet kunnen koken, we hebben te maken met dakloze mensen die op straat slapen en ga zo maar door. We hebben het net gehad over de jongeren die uit de zorg stromen en die echt stabiliteit en een huis nodig hebben. Daar staat het college voor en daar staat GroenLinks ook voor. Wat dat betreft steunen we dat dus en zie ik het plan niet als een fout. Caroline Peeck (VVD). Hoe reflecteert GroenLinks op de harde toezegging van dit college dat de buurt betrokken zou worden bij de totstandkoming van dit voorstel? Hera Butt (GroenLinks). Ik zie dat als volgt; ik ga een beetje herhalen wat ik eerder heb aangegeven. Het college betrekt de buurt - we hebben dat steeds weer gehoord en we hebben dat ook steeds weer gelezen in de stukken - op een manier waar GroenLinks achter kan staan, waarbij zelfs een escalatiemodel wordt gecreëerd, samen met de buurt en met ondernemers. Ik vind dit als GroenLinks echt ook een handreiking. Ik ben ook blij dat veel bewoners betrokken willen zijn en aan de werkgroepen meedoen. Dat kost tijd. Het is een intensief traject. Het college spant zich daarvoor in.

Dat zien wij ook in de stukken en daar sta ik achter. Caroline Peeck (VVD). Ik hoor nog steeds niet hoe GroenLinks reflecteert op het feit dat dit niet gebeurd is voordat het raadsvoorstel zal worden vastgesteld, inclusief aantallen en doelgroepen, zoals toegezegd in de verschillende brieven aan de buurt, aan de raad et cetera. Hera Butt (GroenLinks). We hebben het misschien over twee verschillende dingen. We hebben het aan de ene kant over de vraag in hoeverre de buurt wordt betrokken bij de invulling of eigenlijk de uitvoering van dit plan. Daar heb ik het al een paar keer over gehad. Daar zijn allerlei initiatieven voor en daar is een overlegstructuur voor met ondernemers en de buurt. Er zijn allerlei mogelijkheden: werkgroepen, escalatieladders. Dat wordt samen met de buurt gedaan. Daar staat GroenLinks ook achter. Als we het hebben over de aantallen en de doelgroepen: ik heb zojuist geprobeerd aan te geven dat dat heel moeilijke opgaven zijn. Die kunnen pijn doen en dat is moeilijk voor heel veel mensen. Het college heeft aangegeven dat we op deze manier in ieder geval een bijdrage kunnen leveren om tegemoet te komen aan de Spreidingswet en aan de dakloze mensen in onze stad. Het zijn op dat moment keuzes van het college geweest om het op deze manier in te richten. GroenLinks staat daarachter, ook nu nog. De voorzitter. Mevrouw Peeck, de laatste keer.

37

Caroline Peeck (VVD). Er stond in de brief dat het gesprek met de buurt gevoerd zou worden over de randvoorwaarden waaronder de tijdelijke invulling plaats kon vinden. Vertrouwt GroenLinks er dan niet op dat de bewoners van de buurten en de ondernemers hier zinvol over mee kunnen praten? Hera Butt (GroenLinks). Ik denk dat ik de vraag niet helemaal heb begrepen. Kan de VVD de vraag herhalen? De voorzitter. Dat mag. Caroline Peeck (VVD). Ik hoor GroenLinks zeggen dat ze vinden dat de participatie goed gegaan is en dat er heel veel gesprekken met de buurt zijn. Ik lees in de stukken dat er samen met de buurt gesproken zou worden over de randvoorwaarden om tot tijdelijke invulling over te gaan. Ik heb het idee dat GroenLinks daarmee de buurt niet voldoende vertrouwt om mee te kunnen praten, want het college heeft besloten over aantallen en over doelgroepen. Daar hoor ik GroenLinks niet over, terwijl dat hetgeen is waarover de buurt mee zou willen praten. Hera Butt (GroenLinks). Dank aan de VVD voor het opnieuw formuleren van de vraag. Ik neem afstand van het frame dat de buurt niet vertrouwd zou worden om mee te kunnen praten. Ik denk dat de buurt capabel genoeg is om mee te praten over heel veel onderwerpen. Ik denk dat dat ook voor de stad geldt, niet alleen de Vogelwijk, de Bomenbuurt en de Bloemenbuurt. Maar de vraag is in welke mate en wanneer je dat doet.

Ik vind dat het college hier duidelijk aangeeft wanneer het dit heeft gedaan en wanneer het dit zal blijven doen. Ik merk dat de VVD dit grappig vindt; ik neem dus aan dat ze dit steunt en dat dit een positieve lach is. U kunt ook meepraten via de microfoon als u dat wil, zeg ik tegen de VVD. Dat lijkt me wel zo netjes. Dan kunnen de kijkers thuis het ook volgen. Maar zo staat GroenLinks er wel voor. De voorzitter. Mevrouw Verdonk, iets nieuws, een nieuw punt, hè? Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Is mevrouw Butt van GroenLinks ervan op de hoogte dat het college eerst heeft gezegd dat er scenario's ontwikkeld zouden worden en dat de buurt betrokken zou worden bij de keuze van één van de scenario's? Hera Butt (GroenLinks). We hebben het hier over de tijdelijke invulling. Voor de tijdelijke invulling heeft het college met dit plan gepresenteerd wat het gaat doen. Daar gaan we het straks over hebben. Ik weet niet of Hart voor Den Haag het heeft over de permanente invulling, maar daarvoor is de participatie nog niet eens begonnen. Die begint volgens mij over een paar maanden en daar wordt de buurt weer bij betrokken. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Ik heb het over de tijdelijke invulling. In de brief van het college staat duidelijk dat de buurt betrokken zou worden bij de invulling … Nee, niet bij de invulling; bij de keus tussen de scenario's.

Is dat volgens mevrouw Butt gebeurd? Volgens mij niet. Hera Butt (GroenLinks). Volgens mij is dat wél gebeurd. Op dit moment zijn allerlei trajecten gaande met de buurt over de uitvoering van dit plan. Hart voor Den Haag leest dit anders, alsof de doelgroepen, de aantallen en de samenstelling ter discussie zouden staan. Dat is de lezing van Hart voor Den Haag, niet de lezing van GroenLinks. De buurt wordt betrokken. Dat betekent niet dat de buurt wordt betrokken bij: welke doelgroepen en hoeveel? De voorzitter. De laatste keer, mevrouw Verdonk. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Is het, kijkend naar de communicatie vanuit het college, niet gewoon heel slecht als het college zegt dat de buurt wordt betrokken bij de keuze van de scenario's en dat het scenario's zou voorleggen en als het volgende bericht dan is 'we hebben een scenario gekozen' en 'u mag meepraten over de uitvoering'? Is dat een goede manier van communicatie van een college naar zijn burgers? 38

Hera Butt (GroenLinks). Hoe Hart voor Den Haag het schetst, is volgens mij niet hoe het is gegaan. Dat vind ik heel jammer. Hoe het is gegaan? Er is een tijdelijke invulling, die is aangekondigd, in ieder geval in de Haagse aanpak: er komt een multifunctionele ruimte. De locatie is aangewezen door het college. Daar heeft de buurt inderdaad niet over kunnen participeren - dat klopt - en daar heeft de buurt geen inspraak over gehad. Maar we hebben het nu over het participatietraject over de uitvoering. Daar heeft de buurt in ieder geval betrokkenheid. We hebben dat ook gezien: de werkgroepen, de mensen die hebben ingesproken. Er zijn genoeg mensen die mee willen denken en ook mee willen helpen. Er zijn ook heel veel zorgen en vragen; ja, die zijn er ook. Het college zet zich in om die weg te nemen. Dat zal ook de komende tijd verder ingezet worden. Dat leest u óók in de stukken. Dat is wat ik bedoel met participatie en volgens mij heeft het college dat ook beloofd. De voorzitter. Meneer Kaptheijns, heeft u iets nieuws? Want eigenlijk is er volgens mij nauwelijks iets nieuws gezegd. Maar gaat uw gang. Nick Kaptheijns (PVV). Dan wil ik het nog even samenvatten. Volgens mevrouw Butt van GroenLinks betekent dit dus eigenlijk dat er nu een besluit wordt genomen dat al helemaal vaststaat.

De bewoners hebben over de belangrijkste zaken van dit plan niet mee kunnen spreken, maar dat is dus 'een succesvol participatietraject'? Dat is mijn enige vraag, hoor. Hera Butt (GroenLinks). Wat GroenLinks betreft zitten we nog in een participatietraject, in een intensief traject waarbij de buurt wordt betrokken. Ik kan nu dus niet zeggen: dit is een succesvol traject geweest. Ik denk wel dat het college heel mooie handreikingen en beloftes heeft gedaan. En ja, de raad moet dat goed en nauw blijven volgen, maar daar staat GroenLinks wel achter. De tijdelijke invulling is geen makkelijke opgave maar is wel nodig. We hebben te maken met een opvangcrisis en een wooncrisis. De dakloosheid neemt toe en Ter Apel loopt al heel lang vast. De stad draagt met dit plan een steentje bij. Dat is allang noodzakelijk en is bovendien de verantwoordelijkheid van de overheid. GroenLinks blijft het zeggen: niemand zou op straat hoeven te slapen. Als samenleving zorg je voor hen die kwetsbaar zijn, voor hen die niet of minder goed voor zichzelf kunnen zorgen, of dat nu je neefje in een jeugdzorginstelling is, iemand die gevlucht is uit Syrië, Irak, Eritrea of Oekraïne, of iemand die dakloos is. We zitten met z’n allen, ook als stad, in een situatie waarin veel mensen hulp van de overheid en onderdak nodig hebben. GroenLinks is solidair, ook met de toekomstige bewoners van het Haga-complex.

Dakloze mensen, gezinnen, asielzoekers en jongeren zijn onderdeel van onze samenleving; die kunnen wij niet wegdenken of uitgummen. Die mensen willen wij niet wegdenken. Voorzitter: de heer Sluijs. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Is GroenLinks ook solidair met jongeren die bij hun ouders op zolder moeten blijven zitten omdat er geen woning is? Hera Butt (GroenLinks). Ja. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Vreemd dat ik dat niet hoor in het rijtje dat mevrouw Butt zojuist uitsprak. Ik zou graag willen weten hoe zij dan invulling geeft aan die solidariteit. Hera Butt (GroenLinks). Het is helemaal niet vreemd dat u dat niet hoort in mijn rijtje, want ik ben nog niet klaar met mijn inbreng. De voorzitter. Gaat u dan snel verder met uw inbreng, mevrouw Butt. Hera Butt (GroenLinks). Dakloze mensen, gezinnen, asielzoekers en jongeren zijn onderdeel van onze samenleving; die kunnen wij niet wegdenken of uitgummen. Die mensen willen wij niet wegdenken. Daar moeten we als hele stad voor staan, verspreid over de stad wat GroenLinks betreft, ook in de Vogelwijk. We moeten het met elkaar doen. Voor GroenLinks maakt het niet uit wat je 39

achtergrond is of waar je wieg heeft gestaan. Je bent een mens, een deel van de maatschappij, van ons land, en een medebewoner van onze mooie stad Den Haag. GroenLinks zet zich in voor een stad waar je niet op straat hoeft te slapen en we steunen de overheid bij inspanningen voor dakloze mensen en gezinnen, jongeren uit de jeugdzorg, mensen die zijn gevlucht en - daar zijn ze - de startende woningzoekenden. We staan voor een stad en een gemeente die naar je omkijkt als het leven tegenzit, een overheid die zich blijft inspannen voor mensen waar het niet altijd lekker mee gaat en die extra hulp nodig hebben. Dit plan voor de tijdelijke invulling van het oude HagaZiekenhuis kan wat GroenLinks betreft een positieve bijdrage leveren aan de vele uitdagingen die we met z'n allen hebben in Nederland, als maatschappij en in Den Haag. Dat is wat voor mij, voor GroenLinks, toch wat de doorslag heeft gegeven. Mensen om ons heen schreeuwen om hulp. De nood is hoog en niks doen is geen optie voor mij of voor GroenLinks. Judith Klokkenburg (ChristenUnie/SGP). Voorzitter. Om maar met de deur in huis te vallen: de ChristenUnie/SGP is voor de opvang van mensen in het Haga-complex en is zelfs blij dat we nu eindelijk ook op het zand opvang regelen voor mensen die dat nodig hebben.

Zoals een van de insprekers al zei: vandaag kunnen we de kloof tussen rijk en arm in onze stad een klein beetje dichten. Dat staat wat de ChristenUnie/SGP betreft niet ter discussie, maar het participatietraject met de buurt is tot nu toe niet goed gegaan. Hoewel in het debat over de aankoop was beloofd dat de participatie zou starten, is dat niet gebeurd. Als dan gezegd wordt 'we hebben de regels van de raad gevolgd', moeten we daar heel snel over praten. Vandaag ligt een investeringsbesluit voor, zodat er gestart kan worden met de benodigde aanpassingen in het gebouw, maar laat dit een oproep zijn aan de wethouder: ga de wijken in, haal de zorgen op en mitigeer ze. Daarom een amendement om aan de slag te gaan met de randvoorwaarden, het benoemen van succesfactoren en een escalatieladder. Het moet scherper worden afgesteld en de buurt moet daarbij betrokken worden.

Het amendement dien ik samen met collega Smit in en luidt: besluit om dictum II toe te voegen: met de omliggende buurten vóór de inhuizing van de verschillende doelgroepen te bepalen wanneer de tijdelijke invulling van het Haga-complex een succes is door succesfactoren te formuleren en hoe die worden gemeten, te bepalen aan welke randvoorwaarden moet worden voldaan en die randvoorwaarden te definiëren, duidelijke afwegingskaders en stappen in het escalatiemodel af te spreken en tijdige evaluatiemomenten in te bouwen. Daarnaast vindt de ChristenUnie/SGP de businesscase kwetsbaar. Het is niet logisch dat we de gehele tijdelijke invulling binnen vijf jaar afschrijven, terwijl we saneringskosten maken voor bijvoorbeeld asbest, die ook bij de permanente herontwikkeling gemaakt zouden moeten worden. Wat ons betreft is het simpel: als een projectontwikkelaar dit toch zou moeten betalen, moeten we ervoor zorgen dat dat ook gebeurt. Daarom een amendement om die businesscase te versterken. Volgens mij hoef ik het niet voor te lezen als het amendement heel technisch is. De voorzitter. Ik neem aan dat dit amendement wel gedeeld is en dat iedereen er kennis van heeft kunnen nemen. Judith Klokkenburg (ChristenUnie/SGP). Het is gedeeld. De voorzitter. Helemaal goed. Gaat u verder. Judith Klokkenburg (ChristenUnie/SGP). Ten slotte de permanente winteropvang.

Die werd in de tijdelijke invulling teruggebracht naar 80 plekken in plaats van de huidige 120. Maandag bleek dit ineens op basis van een integraal advies van de driehoek te zijn, terwijl dat niet eerder met de raad is gedeeld. Ik verzucht haast: wethouder, u maakt het ons wel erg moeilijk. Die 40 plekken minder zijn immers voor mensen die nog helemaal geen alternatief hebben. De nu aangekondigde opvang voor de EU-arbeidsmigranten sluit op 1 november en voor de doelgroep Bijzonder Thuis is nog geen enkel thuis gerealiseerd. Aanstaande winter staat het Haga nog leeg en als ik het goed heb begrepen, geldt het driehoeksadvies niet daarvoor. Daarom de oproep om de komende winter een slag om de arm te houden als de andere locaties nog niet geregeld zijn. Vandaar een motie waarvan het dictum luidt: verzoekt het college in de winter 2024-2025 ruimte te houden voor de invulling van 120 plekken in de 40

PWO, totdat zeker is dat de andere alternatieve locaties zijn gerealiseerd en de raad hierover ruim voor 1 november 2024 te informeren. Caroline Peeck (VVD). Ik hoorde u er wel iets over zeggen, maar hoe reflecteert de ChristenUnie erop dat het op advies van de driehoek is teruggebracht van 120 naar 80? Judith Klokkenburg (ChristenUnie/SGP). Dat advies is gegeven over de totale invulling van het nu voorliggende plan, met tot 750 bewoners van het Haga-complex: de doelgroep zou dan verminderd moeten worden van 120 naar 80. Die volledige doelgroep is er de komende winter nog niet. Zo heb ik dat advies dus niet gelezen. Daarvoor zou je dus ruimte moeten kunnen houden, want anders heb je 40 mensen op straat als er geen andere plekken zijn. Caroline Peeck (VVD). Volgens mij is het óók het advies van de driehoek, maar blijkt ook uit de evaluatie van de PWO dat het niet beheersbaar is. Kan de ChristenUnie daarop reflecteren? Judith Klokkenburg (ChristenUnie/SGP). Ik heb de evaluatie over dit jaar nog niet gelezen en het gaat wel over kwetsbare doelgroepen die je anders op straat laat slapen, omdat die plekken nog niet geregeld zijn. De voorzitter. Mevrouw Peeck, voor de laatste maal. Caroline Peeck (VVD). In de brief staat gewoon dat de reden de mate van overlast voor de buurt is en dat het aantal daarom wordt teruggebracht van 120 naar 80. Dat staat gewoon letterlijk in de brief.

Judith Klokkenburg (ChristenUnie/SGP). We zijn er als raad volgens mij niet om de makkelijkste keuzes te maken. Als ik moet kiezen of mensen op straat slapen of dat er mogelijk overlast is in een buurt, dan zeg ik: zorg dat die overlast gemitigeerd wordt, dat er voldoende handhaving is en noem maar op en laat die mensen niet op straat slapen, want daarmee worden problemen voor die mensen maar ook voor de andere plekken waar die mensen dan moeten verblijven niet minder. De voorzitter. Door mevrouw Klokkenburg worden de volgende amendementen (D.D CU/SGP en D.E CU/SGP) voorgesteld:

Amendement D.D CU/SGP formuleer wanneer Haags Plan Einstein een succes is De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 juli 2024, ter bespreking van voorstel van het college inzake Tijdelijke invulling voormalig Haga-complex Sportlaan (RIS318976), Besluit om dictum II toe te voegen: ▪ met de omliggende buurten vóór de inhuizing van de verschillende doelgroepen te bepalen wanneer de tijdelijke invulling van het Haga-complex een succes is door succesfactoren te formuleren en hoe die worden gemeten, te bepalen aan welke randvoorwaarden moet worden voldaan en die randvoorwaarden te definiëren, duidelijke afwegingskaders en stappen in het escalatiemodel af te spreken en tijdige evaluatiemomenten in te bouwen.

Amendement D.E CU/SGP versterk businesscase Haga De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 juli 2024, ter bespreking van voorstel van het college inzake Tijdelijke invulling voormalig Haga-complex Sportlaan (RIS318976), Besluit om dictum I als volgt te wijzigen: ▪ in te stemmen met de investering en dekking van € 26,5 miljoen voor het voormalig Hagacomplex als multifunctionele opvang/huisvestingslocatie onder voorbehoud van de 41

rijksbijdrage van € 10 miljoen en door de investeringen die ook bij herontwikkeling gedaan moeten worden door te berekenen in de businesscase van de nader te bepalen permanente invulling van het Haga-complex; Hierbij wordt de resterende investering, in aansluiting op de tijdelijke gebruiksduur, in 5 jaar afgeschreven en gedekt uit de huidige begroting en wordt programma 8 weer deels aangevuld bij de permanente herontwikkeling. De amendementen maken onderdeel uit van de verdere beraadslaging. De voorzitter. Door mevrouw Klokkenburg wordt de volgende motie (D.10 CU/SGP) ingediend:

Motie D.10 CU/SGP geen afbouw van de pwo zonder alternatieven De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 juli 2024, ter bespreking van het voorstel van het college inzake Tijdelijke invulling voormalig Haga-complex Sportlaan (RIS318976), constaterende, dat: ▪ de permanente winteropvang afgelopen winter (PWO) 120 plekken had en daarmee vol zat; ▪ een integraal advies van de driehoek adviseert om aan maximaal 80 personen plek te bieden in de pwo in de tijdelijke invulling van het Haga-complex; overwegende, dat: ▪ het driehoekadvies gaat over de integrale invulling van het Haga-complex, maar de inhuizing van andere doelgroepen in het Haga gepland staat vóór de zomer van 2025 en aanstaande winter het Haga-complex dus verder nog leeg staat; ▪ 40 plekken voor dak- en thuisloze mensen op een andere manier moeten worden ingevuld aanstaande winter, bijvoorbeeld door de opvang EU-arbeidsmigranten en de doelgroep Bijzonder Thuis; ▪ voor de opvang van EU-arbeidsmigranten inmiddels een locatie is gevonden, maar die per 1 november 2024 alweer sluit; ▪ voor de doelgroep Bijzonder Thuis nog geen alternatieve opvanglocaties zijn gevonden; ▪ de invulling van de pwo 2024-2025 nader wordt bepaald, mede op basis van de evaluatie van de GGD over de pwo 2023-2024; ▪ de raad meermaals heeft uitgesproken en in het beleidskader “Den Haag geeft Thuis” heeft bekrachtigd dat niemand in

onze stad gedwongen op straat moet slapen; verzoekt het college: ▪ in de winter 2024-2025 ruimte te houden voor de invulling van 120 plekken in de pwo, totdat zeker is dat de andere alternatieve locaties zijn gerealiseerd en de raad hierover ruim voor 1 november 2024 te informeren, en gaat over tot de orde van de dag. De motie maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Nick Kaptheijns (PVV). Voorzitter. Alle dank aan de insprekers. Vandaag bespreken we de tijdelijke invulling van het voormalige Haga-complex in de Vogelwijk, wat de PVV betreft het toonbeeld van bestuurlijke minachting richting inwoners, de nieuwe politieke realiteit die er sinds 22 november is en die tot uiting is gekomen in een rechts kabinet met het strengste migratiebeleid ooit en de verwachte intrekking van de Spreidingswet oftewel de Dwangwet. Het dwingende karakter van de opvang van een onverenigbare groep van kwetsbare burgers en 440 asielzoekers en statushouders in het voormalige HagaZiekenhuis is illustratief voor de wijze waarop het college de wil van de hardwerkende en belastingbetalende Hagenezen en Hagenaars tekortdoet, want als er iets duidelijk is, is dat het gebrek van lokaal draagvlak voor de plannen. Bewoners, wijkverenigingen en 42

ondernemersverenigingen in de Vogelwijk en omliggende buurten voelen zich compleet overvallen door de plannen. Bewoners van de Vogelwijk en omliggende buurten, verenigd in de Stichting Wijkbelang Segbroek, probeerden daarom gisteren bij de rechter de geplande besluitvorming nog van tafel te vegen. Helaas besloot de rechter dat dit zonder resultaat bleef, maar het signaal kon niet helderder zijn. Maar onze mooie stad zit helaas met een college dat niet wil luisteren, niet gaat luisteren en nog meer van dit soort plekken wil gaan inrichten met jonge, krijgsgerechtigde mannen. Dit zal onherroepelijk leiden tot nog meer onveiligheid in de stad van vrede en recht, die steeds meer verworden is tot de stad van chaos en onrecht. Het enige waar de buurt nog over mee mag praten, is de escalatieladder. Cynischer gaat het niet worden. Het wordt tijd dat het college accepteert dat wij simpelweg niet de capaciteit hebben om nog langer mensen op te vangen die niets hebben bijgedragen aan onze stad. Den Haag heeft nu al te maken met een enorme woningnood onder de Haagse starters en dakloze gezinnen, die soms al jaren op een woning moeten wachten. Wat onze fractie betreft wordt dan ook de volledige capaciteit van het Haga ingezet om deze doelgroepen extra te helpen.

Hebben wij als stad juist geen verantwoordelijkheid ten opzichte van onze kwetsbare mensen in de stad die wanhopig op zoek zijn naar woonruimte? De PVV vindt van wel. Vandaar een motie met als dictum: verzoekt het college geen capaciteit van het Haga te gebruiken voor de huisvesting van asielzoekers en statushouders. Samir Ahraui (PvdA). Een korte vraag. Ik heb afgelopen week minister Faber horen zeggen dat ze nog steeds voldoende opvangplekken in Nederland moet realiseren en daarbij de hulp van gemeenten nodig heeft. Ik vraag me af hoe de heer Kaptheijns zijn eigen bewindspersoon wil helpen om die voldoende opvangplekken te realiseren. Nick Kaptheijns (PVV). Ja, wij zijn nog steeds wettelijk gebonden om dat te doen. Dat is nou eenmaal de realiteit. Totdat die Spreidingswet van tafel is, zullen we ons daar ook gewoon aan moeten conformeren, maar niet in deze setting, niet in het HagaZiekenhuis met zulke diverse, onverenigbare groepen bij elkaar. Dat is gewoon totaal onwenselijk. De voorzitter. We proberen aan alle kanten de woordvoerders aan het woord te laten. Dat is voor alles en iedereen beter, vooral voor het debat. Samir Ahraui (PvdA). Dan begrijp ik goed dat de PVV op dit moment niet tegen de opvang van asielzoekers in Den Haag is, maar tegen deze locatie. Dan zou ik eigenlijk aan de heer Kaptheijns willen vragen waar in Den Haag hij deze doelgroep dan wél wil opvangen.

Nick Kaptheijns (PVV). Dan heeft de heer Ahraui toch niet heel goed naar mij geluisterd. Ik wil eigenlijk dat er helemaal geen asielzoekers meer worden opgevangen in Den Haag, omdat we simpelweg de capaciteit niet hebben. Ik vind het een beetje cynisch om dan te zeggen: kijk dan maar elders in het land waar die capaciteit nog wel is. De realiteit is echter dat die Spreidingswet er nog steeds is en dat we ons daar dus aan moeten conformeren, maar we moeten ook heel eerlijk zijn: we hebben de capaciteit niet meer in onze stad. We moeten nu eens eerst naar onze eigen mensen kijken. Samir Ahraui (PvdA). De heer Kaptheijns zegt aan de ene kant 'de wet is de wet en daar moeten we ons aan conformeren; die moeten we dus uitvoeren'. Dan ga ik ervan uit dat ook voor de heer Kaptheijns de wet gewoon belangrijk is en dat we ons houden aan de wet zolang die er is. Op welke wijze wil de heer Kaptheijns, nu we dit debat met elkaar voeren, invulling geven aan de wet? Want als hij dat niet wil doen, zegt hij: hartstikke leuk, al die wetten die we in Den Haag bedenken, maar we pikken er alleen de wetten uit die ons goed uitkomen. Nick Kaptheijns (PVV). Nee hoor, in een ideaal scenario zouden we dit proces eigenlijk zo lang moeten traineren en frustreren totdat die Spreidingswet van tafel is en wij helemaal niet meer die opgave hebben om die mensen op te vangen. Dat zou een ideaal scenario zijn.

Fatima Faïd (HSP). Hoor ik het nou goed dat u zegt dat we geen capaciteit hebben? Volgens mij staat in de Vogelwijk een heel gebouw leeg dat we gewoon kunnen gebruiken. 43

Nick Kaptheijns (PVV). Ja, voor onze eigen mensen in de stad die wanhopig op zoek zijn naar woonruimte. We hebben zoveel doelgroepen die we daar zouden kunnen huisvesten. Dus nee, niet asielzoekers. Fatima Faïd (HSP). Volgens mij wordt u dan helemaal bediend, want volgens mij zitten er naast asielzoekers ook allemaal andere groepen: jongeren, daklozen, gezinnen, winteropvang; 'eigen daklozen eerst', zeg maar. Volgens mij wordt u dus helemaal bediend met dit plan. Ik begrijp uw kritiek dus eigenlijk niet zo goed. Nick Kaptheijns (PVV). Nee, we zouden pas bediend worden met dit plan als onze motie aangenomen wordt, dus minus 440 asielzoekers. Wij zijn ook voor al die groepen waaraan mevrouw Faïd refereert: die moeten huisvesting krijgen en die kunnen daar best ondergebracht worden. De voorzitter. Door de heer Kaptheijns wordt de volgende motie (D.20 PVV) ingediend:

Motie D.20 PVV Geen asielzoekers en statushouders in voormalig Haga-complex Sportlaan De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 juli 2024, ter bespreking van het voorstel van het college inzake Tijdelijke invulling voormalig Haga-complex Sportlaan. Constaterende, dat: ▪ het college voornemens is om het Haga te benutten voor de huisvesting en opvang van diverse doelgroepen, waaronder circa 440 asielzoekers en statushouders. Overwegende, dat: ▪ de gemeente Den Haag te maken heeft met woningnood voor o.a. Haagse starters en dakloze gezinnen; ▪ er in de omgeving van het Haga geen draagvlak is voor de huisvesting van asielzoekers en statushouders; ▪ het onverkoopbaar is dat een groot deel van de capaciteit van het Haga wordt gebruikt voor de huisvesting van asielzoekers en statushouders, terwijl er Hagenaars en Hagenezen zijn die al jaren wachten op woonruimte. Verzoekt het college: ▪ geen capaciteit van het Haga te gebruiken voor de huisvesting van asielzoekers en statushouders. En gaat over tot de orde van de dag. De motie maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Robin Smit (PvdD). Voorzitter. Dank aan alle insprekers.

Na een uitgebreid tweeminutendebat en in de laatste anderhalve week nog diverse constructieve gesprekken gehad te hebben met buurtbewoners, ondernemers en belangenbehartigers staat onze fractie hier wederom met een dubbel gevoel, met een dilemma tussen belangen: het proces met betrekking tot de omgang met omwonenden versus het doel van het voorliggende voorstel, waar onze fractie voor staat, namelijk menswaardige opvang. Want het gaat hier uiteindelijk om dakloze mensen voor wie onderdak broodnodig is, na jarenlang ook landelijk beleid dat niet is uitgevoerd of, sterker nog, waarop is bezuinigd, waardoor wij nu kampen met mensen die op straat leven en wonen, waar we oplossingen voor moeten treffen. In diverse gesprekken hebben we vooral gehoord dat veel bewoners zich overvallen voelden. Dat snapt onze fractie, terugkijkend op het proces. Zoals ik ook in de commissie aangaf, is bij de eerdere bespreking eind december bij de aankoop van de locatie toegezegd dat in het voorjaar goede participatie zou plaatsvinden. Dat is uiteindelijk niet gebeurd, wat het gevoel van ongemak heeft gevoed. Zoals een 44

van de insprekers al aangaf, is er een middengroep met zorgen en vragen en is goede communicatie daarbij broodnodig. Daarom is het goed dat de wethouder heeft besloten om die werkgroepen eerder te laten starten. Er heersen in de buurt onduidelijkheid en zorg over wie straks de regie heeft. Veel mensen vrezen dat het COA alles bepaalt en dat de gemeente geen enkele zeggenschap heeft. Welke mogelijkheid tot sturing hebben we na het tekenen van die overeenkomst met het COA, ook met het oog op het voorgestelde ingroeimodel? Ook hebben we een van de insprekers van het Straat Consulaat een aantal aanbevelingen horen doen. Daar staat onze fractie achter. We zijn erg benieuwd wat de reactie van het college daarop is. Voorzitter: de heer Van Zanen. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Ik ben blij dat de Partij voor de Dieren onze zorgen deelt dat mensen niet gehoord zijn en dat er geen goede participatie is geweest, maar hoe kan je nu dan zo'n besluit dat het college heeft genomen, doordrukken? Kan er niet gewoon even een pas op de plaats worden gemaakt? Robin Smit (PvdD). Zoals ik aan het begin van mijn inbreng aangaf, sta ik hier met dilemma's. We hebben in dit huis al vaker debatten gehad over hoe we mensen moeten opvangen. Daarbij zien we gewoon keer op keer dat er eigenlijk nergens plek is voor mensen die het broodnodig hebben.

Dat vraagt soms ook om beslissingen die nu misschien niet tot draagvlak leiden, maar misschien wel in de toekomst. Om ook die geschiedenis hier te vertellen: ook uw fractie, Hart voor Den Haag, heeft in 2021 een motie ingediend om een permanente winteropvang te realiseren in de stad. We weten allemaal dat het aantal mensen die op die wachtlijst staan - sterker nog: met de ETHOS-telling eigenlijk veel hoger is dan we nu weten. En waar gaan we die opvang dan plaatsen? Die hoofdvraag staat nog steeds. Daar gaan we nu een deel van oplossen, maar dat is nog lang niet genoeg. Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). Ik hoor wat de heer Smit zegt en ik ben het ten dele met hem eens, maar er zijn ook hier vanmorgen allerlei constructieve voorstellen gedaan door de insprekers. Het is toch doodzonde dat die niet al eerder meegenomen zijn door het college? Dat had toch tot veel meer draagvlak geleid? Robin Smit (PvdD). Dat is ook zo'n dilemma, want we staan nu hier. We kunnen geen invloed meer hebben op het voorproces. Dat is nu geweest. Een van de insprekers zei het ook: dat verdient geen schoonheidsprijs. De reden waarom ik dat niet heb benoemd, is dat ik dat ook een beetje een loze huls vind, maar ik vind dat we hier nu staan om die opvang te realiseren die mensen nodig hebben. Dat is óók een dilemma waarvoor we hier staan. De voorzitter. De laatste keer, mevrouw Verdonk.

Rita Verdonk (Hart voor Den Haag). De heer Smit moet niet te veel in die dilemma's blijven hangen. Ik vind dat dat niet echt bij hem past, want de heer Smit is ook altijd van oplossingen en de mensen hier geven aan dat zij van constructieve oplossingen zijn en mee willen denken, maar dat hadden ze graag eerder gezien. De realiteit is nu wel dat het vertrouwen weg is. Kan je dus als college dit besluit doorzetten terwijl er geen vertrouwen is bij heel veel omwonenden? Robin Smit (PvdD). Het zal u niet ontgaan zijn dat iedereen hier in dit huis meerdere mails heeft gekregen van omwonenden en organisaties. Daarom heb ik de afgelopen anderhalve week ook nog met meerdere mensen gesproken. Inderdaad, het waren stevige, maar constructieve gesprekken en ik heb altijd de hand uitgestoken. We staan hier ook met een bomvol dilemma, want het gaat wel om mensenlevens die we moeten opvangen. Dat neemt niet weg dat we ook de zorgen van de omwonenden mee moeten nemen. Daarom geef ik aan dat het goed is dat die werkgroepen eerder zijn gestart en dat we er echt voor moeten zorgen dat die participatie nu wél gaat plaatsvinden. Dat geeft dus juist ook de urgentie ervan aan dat de Participatieverordening, die al zo lang op de plank ligt, nu eens een keer in dit huis wordt besproken. 45

Fatima Faïd (HSP). Voorzitter. In 2013 kraakten activisten de katholieke kerk aan de Sportlaan. Een hele grote groep uitgeprocedeerde asielzoekers vond hier toen woonruimte. Ze werden liefdevol opgevangen door de buurt: eten, drinken, hulp, dagbesteding, kleding en een heel netwerk aan sociale activiteiten. Dat heeft mijn beeld van de Vogelwijk toen heel erg veranderd. We betreuren het dat de negatieve stemmen nu de overhand lijken te krijgen. Zelfs als iemand met een genuanceerd verhaalt komt in de commissievergadering, wordt die persoon eigenlijk te hard aangepakt door raadsleden. Dat stoort mij heel erg. Blijkbaar mag er geen ruimte zijn voor medemenselijkheid, barmhartigheid en medeleven. De Haagse Stadspartij is sowieso voor cohousing van kwetsbare groepen. Wij geloven niet in het huisvesten van deze groepen in aparte complexen. Wij geloven dat Den Haag een gemeenschap is waarin mensen voor elkaar klaarstaan en elkaar helpen. Er wordt wat ons betreft vooral ook over mensen gesproken in plaats van mét hen. Ik wil graag duidelijk van de wethouder horen - meneer Ahraui van de Partij van de Arbeid refereerde daar al aan - op welke manier zij waarborgt dat niet alleen organisaties maar ook de mensen zelf die in die complexen komen wonen, gewoon over hun eigen leven gaan. Nick Kaptheijns (PVV).

Waar is de empathie van mevrouw Faïd met de buurt, met de inwoners van Den Haag? We zitten hier natuurlijk in de Haagse raad. We zijn hier toch voor de mensen van Den Haag? We zijn hier toch niet voor de mensen die nog uit Syrië, Irak of iets dergelijks hiernaartoe moeten komen? Fatima Faïd (HSP). Dank u wel voor uw vraag. Wij van de Stadspartij zijn voor iedereen die in onze stad verblijft. Of je nou uit Syrië komt of heel je leven op Scheveningen hebt gewoond, voor ons is iedereen hetzelfde en ben je gewoon een Hagenaar of een Hagenees. Nick Kaptheijns (PVV). Dat zou zo door John Lennon geschreven kunnen zijn, maar dat terzijde. Mevrouw Faïd noemde het voorbeeld van de uitgeprocedeerde asielzoekers, volgens mij uit 2013. Dat zijn dus gewoon illegalen die uitgezet hadden moeten worden. Fatima Faïd (HSP). Nee, dat is niet zo. Toevallig was ik natuurlijk heel erg bij die actie betrokken; dat wist u volgens mij wel. Nee, bijna iedereen heeft een verblijfsvergunning gekregen. Heel bijzonder aan die actie was de steun vanuit de Vogelwijk richting het college en richting de raad. Wij hebben toen als activisten dus heel veel steun gekregen, onder andere van de bewonersorganisatie, die heel veel gesprekken hier in het stadhuis heeft gevoerd. Die actie heeft bijna twee jaar geduurd. Die mensen hebben daar twee jaar gewoond. Elke dag kwamen er mensen eten brengen.

Uiteindelijk zijn die mensen allemaal in een traject gekomen waarin ze eigenlijk hoorden. Ik kan zeggen dat 90% gewoon een verblijfsstatus heeft gekregen. Soms zijn de wegen dus een beetje ondoorgrondelijk en heb je activisten nodig die de puntjes weer even op de i zetten; dan komt het toch nog goed. Ik heb er dus helemaal vertrouwen in, ook in deze wijk. Het is ook nog eens zo dat ook andere wijken in de loop der jaren kwetsbare mensen hebben moeten opvangen. Ik snap de zorgen van de mensen uit de Vogelwijk en ik vind ook dat het college daar heel serieus naar moet kijken. Dat horen wij ook; wij horen ook die zorgen. Maar het is natuurlijk niet zo dat wildvreemden de hele tijd gaan bepalen hoe kwetsbare mensen hun leven moeten inrichten. Dat zou een beetje gek zijn. De voorzitter. De laatste keer, meneer Kaptheijns. Nick Kaptheijns (PVV). In ieder geval dank voor het antwoord, maar daar zit uiteindelijk toch ook een beetje het probleem? Als er altijd maar gemarchandeerd kan blijven worden met regels et cetera, waar gaan we dan naartoe, ook als stad? Deelt mevrouw Faïd niet de realiteit dat we een gigantisch capaciteitsprobleem hebben? Dat gaat niet alleen over de woningmarkt, maar ook over de zorg en het onderwijs. Het is gewoon onwijs druk in de stad. Fatima Faïd (HSP). Natuurlijk hebben we op bepaalde vlakken capaciteitsproblemen.

Daarom denk ik dat het heel verstandig is om te kijken of je bijvoorbeeld iets met arbeidsmigratie zou kunnen doen, zodat je mensen hierheen haalt en laat werken, want er komt natuurlijk een gigantische vergrijzing 46

aan. Het is natuurlijk niet zo dat wij hier als Den Haag muren om de stad gaan bouwen en dat het dan goed komt. En dan nog iets: u zit nu voor het eerst in de regering; dus ga het regelen, zou ik zeggen. Massimo Etalle (FVD). Voorzitter. Sinds de jaren zestig migreren ongekend grote hoeveelheden mensen naar Nederland. Eerst waren het tijdelijke arbeidsmigranten uit Marokko en Turkije. Zij zouden na enkele jaren terugkeren. Later waren het vluchtelingen uit oorlogsgebieden in Afrika en het Midden-Oosten. Zij zouden terugkeren als het thuis weer veilig was. Zestig jaar later wonen zij samen met hun kleinkinderen nog steeds hier in Nederland. Nooit is in Nederland een meerderheid voorstander geweest van deze demografische transitie. Inmiddels is dit ongenoegen eindelijk doorgedrongen tot de politiek. De nieuwe regering heeft beloofd de nieuwe asieldwangwet van tafel te vegen. Dat het college zich op die wet beroept om deze megaopvang door te drukken, is absurd. Dit wekt dan ook de indruk van een soort wanhoopsgreep. Terwijl in de nationale politiek een andere wind is gaan waaien, doet dit college alles om de zeer omstreden migratieplannen nog voor jaren vast te leggen. Fatima Faïd (HSP). Ik vind het een beetje grappig, want ik zit naar iemand te luisteren die - laat ik het zo zeggen - een nazaat is van mensen die hiernaartoe gekomen zijn, net zoals ik.

Ik begrijp uw hele verhaal dus niet, want u gaat misschien ook kinderen en kleinkinderen krijgen. Misschien gaan mijn kleinkinderen of achterkleinkinderen wel zeggen: wat doen die mensen van u hier eigenlijk? Ik begrijp dit hele verhaal dus niet, want u bent dan zelf debet aan de 'demografische ontwikkeling' waar u het over heeft. Massimo Etalle (FVD). Dank aan mevrouw Faïd voor deze zeer belangrijke vraag. Ik spreek als volgens mij goed geïntegreerde Nederlander in het belang van Nederland. Ik spreek voor wat belangrijk is voor Nederland. Ik spreek niet namens mijn persoonlijke geschiedenis of namens mijn etnische of demografisch-historische belangen. Ik sta hier voor de inwoners van Den Haag, voor iedereen die hier gebukt gaat onder de gevolgen van de massamigratie. Mevrouw Faïd zegt: 'Je bent zelf toch een migrant? Je hebt zelf een migratieachtergrond.' Dat kan wel zo zijn, maar ik ben Hagenees en ik spreek hier in het belang van Den Haag tegen de almaar doorgaande massale immigratie waar deze stad onder gebukt gaat. Fatima Faïd (HSP). U natuurlijk ook bedankt voor de uitgebreide beantwoording, maar ik krijg toch een beetje een soort kortsluiting in mijn hoofd. U zegt: het gaat niet over mij. Vervolgens begint u een heel betoog over demografische ontwikkelingen.

Daar bent u gewoon een gevolg van, zeg maar, want u staat hier met een hele mooie naam die in ieder geval niet 'Jansen' of 'Piet' is. Ik snap uw hele betoog dus niet. Ik snap ook niet zo goed waarom u dat allemaal linkt. U zegt dat u Hagenaar bent en dat u opkomt voor de belangen van de Hagenaars. Hartstikke goed; prima, maar ik snap niet zo goed wat de link is met dat demografische en waarom u dat er steeds bij haalt, want het is eigenlijk een beetje gênant dat u dat hier staat te vertellen. Massimo Etalle (FVD). Bedankt voor de complimenten voor mijn naam. Ik zou natuurlijk niets af willen doen aan prachtige namen zoals 'Jansen' en 'Piet', die zeer vervlochten zijn met de geschiedenis van Nederland. Dat ik hier zo sta, is juist niet hypocriet; dat is juist waar we voor moeten staan. Ik vind het heel bijzonder en typerend dat mevrouw Faïd niet kan begrijpen dat iemand niet namens een persoonlijke etnische afkomst spreekt, zoals veel te veel mensen hier in Nederland doen, maar in het belang van de gemeente, in het belang van het land en in het belang van waar wij met z'n allen heen gaan. De voorzitter. De laatste keer, mevrouw Faïd. Fatima Faïd (HSP). Dan heb ik eigenlijk nog maar één vraag: wanneer vertrekt u? Massimo Etalle (FVD). Na u.

47

De voorzitter. Ik denk niet dat ze het verstaan heeft. Gaat u door, mevrouw Etalle; meneer Etalle, bedoel ik. Ik ben helemaal van mijn à propos. Massimo Etalle (FVD). In de stukken staan verhalen over veiligheid, dialoog met de buurt en coaches, maar wat zijn deze beloften waard als de omwonenden al jaren overlast ervaren van de daklozenopvang? Ook hiervan is melding gemaakt en ook hier is niet genoeg mee gedaan. Door deze opvang durven omwonende kinderen nu al niet meer buiten te spelen. De gemeente slaagt er niet in dit veiligheidsgevoel te herstellen. Bij de opvang van de Binckhorst, die wel vaker als voorbeeld wordt gebruikt van hoe het zou moeten gaan, ervaren winkeliers zoveel overlast dat ze meldmoe zijn geworden. Het vertrouwen in de gemeente is tot een dieptepunt gedaald. Dit staat ook de omwonenden van het voormalige HagaZiekenhuis te wachten. Dit hoeft niet zo te zijn als de wethouder besluit de Haagse inwoners op 1 te zetten. Is de wethouder bereid om met het Rijk in gesprek te gaan over uitstel van de opgave voor de opvang van asielzoekers? Adeel Mahmood (DENK). Voorzitter. Zoals u in het begin zei, ben ik hier tot uiterlijk twaalf uur. Voor de duidelijkheid en voor de mensen die zich dat afvragen: dat is twaalf uur middernacht, straks. Ik kreeg daar vragen over, maar ik ben hier dus nog. Dan naar dit belangrijke onderwerp.

Mijn fractie staat positief tegenover dit voorstel. DENK is ook blij dat de gemeente begin dit jaar het voormalige HagaZiekenhuis aan de Sportlaan heeft aangekocht. Het pand staat al jaren grotendeels leeg en het is goed dat hier nu eindelijk een nuttige bestemming voor wordt gevonden, onder andere door een tijdelijke invulling. De zorgen die geuit zijn door bewoners, hebben ons ook bereikt, vandaag ook weer via inspraak, maar ook via de vele e-mails. Er zijn zorgen, maar gelukkig ook woorden met een warm welkom voor de nieuwe buren. Het beeld dat wordt geschetst, is dus niet eenzijdig. Ik had ook niks anders verwacht. Het is onze morele plicht om kwetsbare groepen fatsoenlijk op te vangen. Gelukkig kan dat in dit complex. Is het spannend? Ja. Kan het zorgen voor overlast? Misschien wel. Juist daarom is het belangrijk om hierover continu in overleg te blijven met de buurt, maar ik zie bij de betrokken wethouders ook een open deur en inzet om de zorgen serieus te nemen en te werken aan oplossingen en een betere verstandhouding, waarbij er oplossingen liggen in het goed managen van de locatie, waarbij snel gehandeld en bijgestuurd kan worden en waarbij goede overlegstructuren aanwezig zijn. Dat is zeker niet eenvoudig, nu het debat hierover zo gepolariseerd is.

Gelukkig zie ik dan ook de bereidheid bij de betrokken wethouders om de zorgen serieus te nemen en deze waar mogelijk weg te nemen. DENK benadrukt vaker het belang van participatie. Ik wil aangeven dat wij ook kritisch zijn over de beperkte betrokkenheid van de buurt en het goed informeren over de plannen, want als de buurt aangeeft niet goed op de hoogte te zijn van de plannen, neem ik dat ook aan. Dit zien we niet alleen hier, maar bij verschillende projecten. Dit moet en kan beter. Gelukkig kan dat ook richting de verdere uitwerking van de plannen en is het college daar ook toe bereid, niet over de vraag of er opvang komt en in welke aantallen, maar over de wijze waarop dit goed kan. Er wordt samen gekeken naar oplossingen voor de serieuze zorgen; daar staan wij achter. Ik wil het ook even omdraaien. Ik was laatst bij een event waar een rijksambtenaar sprak over zijn ervaringen met azc's. Er zou een onderzoek komen naar de veiligheidsbeleving. Hierbij zou de buurt tot een bepaalde straal meegenomen worden in het onderzoek. De betreffende rijksambtenaar, die ooit bewoner van een azc was en inmiddels onderzoeker is, stelde toen terecht de vraag waarom de veiligheid van de bewoners van de azc's niet wordt meegenomen in het onderzoek. Als men buiten bang is, zijn de mensen binnen ook bang.

Dat willen we weleens vergeten, want de mensen - ja, het zijn mensen - die wij opvangen, hebben ook families, emoties en vrees. Ook intern, als er bezoekers zijn met mentale klachten, zijn het de bewoners in het complex die daar misschien het eerst last van hebben. Als ik dit soort berichten uit de buurt tot mij zou nemen en bewoner van de opvang zou zijn, zou ik ook twijfelen over de veiligheid. Ik denk dat wij dit weleens vergeten. Nick Kaptheijns (PVV). Als de woordvoerder van DENK zich daar zo druk over maakt, hoe verstandig is het dan om zulke diverse groepen met zoveel uiteenlopende problemen onder één dak samen te laten wonen? 48