RIS319155 Notulen van de raad van 30 mei 2024

Ik vraag me nog wel af wat collega De Ridder verstaat onder een volwaardige exploitatie. Wanneer is dat voor de VVD het geval? Rutger de Ridder (VVD). Ik heb specifiek in de motie opgeschreven dat je - de gemeente, dus wij dat samen met de exploitant moet bekijken. Want er is wel wat discussie over wat we daar nou willen. Een congres- en beursfunctie, hoeveel geluid zou je daar normaal gesproken bij moeten hebben? Misschien dat er nu wat meer wordt toegestaan, omdat er meer mogelijk is omdat er nog helemaal niemand is in de buurt. Dat zou zomaar kunnen. Ik denk dat dat ook niet de bedoeling is. Feesten en dat soort dingen hoeven daar niet. Daar hebben we andere plekken voor. Maar een volwaardige exploitatie is dat die ondernemer goed kan overleven én dat het iets toevoegt aan de stad. Samir Ahraui (PvdA). Stel dat de motie wordt aangenomen, het college gaat ermee aan de slag en de conclusie wordt dat er een andere definitie komt van wat voor type evenement je op deze locatie zou kunnen doen, dat past binnen de normen en waar de exploitant wellicht gewoon een programma op kan draaien. Dan is dat voor de VVD ook voldoende? Rutger de Ridder (VVD). Gecombineerd met de uitgangspunten die we ook met elkaar hebben opgeschreven over dat levendige, bruisende, economisch krachtig deel van de wijk. In combinatie met

82

het economische programma van mevrouw Bruines, in combinatie met allerlei andere verhalen die we ook hebben vastgesteld. Als het daarbinnen past, waarom niet? Als die exploitant ook blij is. De voorzitter. Door de heer De Ridder, daartoe gesteund door de heer Dubbelaar en de heer Kruis, wordt de volgende motie (R.3 VVD) ingediend:

Motie R.3 VVD Volledige exploitatie mogelijk maken voor Fokker terminal De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 30 mei 2024, ter bespreking van het raadsvoorstel Gronduitgifte kavel 1a t.b.v. realisatie Binckblocks (RIS 318684): Constaterende dat: • doordat de gemeente in het verleden geen rekening heeft gehouden met geluidshinder van de Fokker Terminal op nieuw te bouwen woningen in de buurt van de Fokker Terminal, er nu minder geluid geproduceerd mag worden als de woningen in gebruik genomen worden; • als gevolg daarvan, het college voornemens is via een hernieuwde exploitatievergunning de bestaande mogelijkheden voor exploitatie te reduceren. Overwegende dat: • de Fokker terminal als breed en divers congrescentrum voor Den Haag als geheel en voor de Binckhorst in het bijzonder een waardevolle toevoeging is; • de door de gemeente in het verleden gemaakt fout grote gevolgen heeft voor de exploitatie van de Fokker Terminal; • omdat de Fokker Terminal gemeentelijk vastgoed is het de verantwoordelijkheid van de gemeente is om het pand te verduurzamen en de exploitant(en) in staat moet stellen een goede exploitatie te kunnen voeren. Spreekt uit dat: • de Fokker Terminal bij ingebruikname van de nieuwe woningen van Binckblocks een volwaardige exploitatie moet kunnen hebben.

Roept het college op: • bij de uitwerking van de isolerende maatregelen voor de Fokker terminal het uitgangspunt te hanteren op het mogelijk maken van extra db’s geluidsruimte, waarbij samen met de huidige exploitant wordt bekeken hoe deze extra db’s mogelijk ingezet kunnen worden voor een volwaardige exploitatie. En gaat over tot de orde van de dag. De motie maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Joren Noorlander (D66). Voorzitter. Ons wordt eigenlijk gevraagd om in te stemmen met de aanpassing van het woonprogramma van Binck Blocks en de daarbij behorende dekking. Dat is een goede aanpassing, wat D66 betreft. Waar in eerste instantie geen enkele sociale huurwoning gerealiseerd zou worden, worden er nu 220 gerealiseerd en het totaal aantal woningen wordt opgehoogd naar 360. Dat is een mooie ontwikkeling voor Den Haag en de Binckhorst. Het is in deze tijd lastig om bouwprojecten van start te laten gaan. Veel projecten vertragen of komen niet van de grond. Mijn complimenten dan ook aan het college dat zij deze ontwikkeling via deze brief en dit voorstel weten vlot te trekken. Een noodzakelijke oplossing om de woningbouw mogelijk te maken, is in ieder geval tijdelijk het beperken van het geluid dat de activiteiten van de Fokker Terminal mag maken.

Totdat er eventuele duurzaamheidsmaatregelen genomen zijn, die hopelijk een effect hebben op de geluidsreductie, zullen we het hiermee moeten doen. Op de Binckhorst willen we namelijk dat 83

verschillende functies naast elkaar kunnen blijven bestaan. Dat vergt creatieve oplossingen en soms ook maatwerk. Door deze maatregelen te nemen, kunnen wonen en een congresfunctie naast elkaar bestaan, wat goed is. Want een eenzijdige woonwijk creëren, is niet de levendigheid die wij voor de Binckhorst voor ogen hebben. D66 kan dus instemmen met dit voorstel. Lesley Arp (SP). Voorzitter. De SP gaat voor het plan Binck Blocks stemmen. Ik had niet gedacht dat ik dat ooit nog zou zeggen, maar misschien gaan er vaker beleggers uit bouwplannen stappen en gaat het dan vaker voorkomen. We weten het maar nooit. Dat gezegd hebbende, het is vooral vanwege het betaalbare bouwprogramma waar de heer Noorlander het ook al over had. Ten aanzien van de Fokker Terminal snapt mijn fractie dat de exploitant wil weten waar hij aan toe is, zeker als het gaat om de verduurzaming van het gebouw. We zullen de toegezegde brief hierover in juni dan ook met veel belangstelling lezen en zijn ook wel benieuwd naar de appreciatie van de motie van de VVD. Fatima Faïd (HSP). Voorzitter. Meer sociale woningbouw is altijd goed. We steunen dan ook het aangepaste plan. In het raadsvoorstel wordt echter een voorschot genomen op het aanpassen van de GREX. Daar hebben we twee moties over. De eerste motie heeft als titel Handhaaf programma kavel 5.

Die is medeondertekend door de SP, met het dictum: verzoekt het college voor de ontwikkeling van kavel 5 vast te houden aan minimaal 50% sociale woningbouw bij de verdere planvorming. Daarnaast blijft de productie van sociale woningen al jaren achter. De ontwikkeling van eigen grond biedt de mogelijkheid om meer te doen en een inhaalslag te maken. Daarom dienen we opnieuw een motie in samen met de SP: Meer sociaal op eigen grond. Deze verzoekt het college in de herijking van het programma en de GREX in het kader van de tweede fase van de Trekvlietzone op eigen grond hogere percentages sociale woningbouw te hanteren dan 30% sociaal. De voorzitter. Door mevrouw Faïd, daartoe gesteund door mevrouw Arp, worden de volgende moties (R.1 HSP en R.2 HSP) ingediend:

Motie R.1 HSP Handhaaf programma kavel 5 De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 30 mei 2024, ter bespreking van Voorstel van het college inzake Gronduitgifte kavel 1A t.b.v. realisatie Binck Blocks (RIS318684). Constaterende, dat: • Binck Blocks meer sociale woningbouw bevat dan eerder afgesproken; • dit goed nieuws is; • tegelijkertijd al jaren het percentage sociale woningbouw achterblijft bij de ambities. Overwegende, dat: • de grex Trekvlietzone later dit jaar moet worden aangepast naar aanleiding van de recente wijzingen in het gebied en de plannen; • er nog steeds te weinig sociale woningbouw wordt gebouwd in Den Haag; • een van de redenen daarvan is dat de gemeente moeilijk kan sturen op programma als de gemeente geen eigenaar van de grond is; • onder andere kavel 5 eigendom van de gemeente is; • in de huidige grex voor kavel 5 meer sociale woningbouw was opgenomen ( 52% sociaal) als compensatie voor het ontbreken daarvan in Binck Blocks. Verzoekt het college: • voor de ontwikkeling van kavel 5 vast te houden aan minimaal 50% sociale woningbouw bij de verdere planvorming. En gaat over tot de orde van de dag. 84

Motie R.2 HSP Meer sociaal op eigen grond De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 30 mei 2024, ter bespreking van Voorstel van het college inzake Gronduitgifte kavel 1A t.b.v. realisatie Binck Blocks (RIS318684). Constaterende, dat: • Binck Blocks meer sociale woningbouw bevat dan eerder afgesproken; • dit goed nieuws is; • tegelijkertijd al jaren het percentage sociale woningbouw achterblijft bij de ambities. Overwegende, dat: • de grex Trekvlietzone later dit jaar moet worden aangepast naar aanleiding van de recente wijzingen in het gebied en de plannen; • er nog steeds te weinig sociale woningbouw wordt gebouwd in Den Haag; • een van de redenen daarvan is dat de gemeente moeilijk kan sturen op programma als de gemeente geen eigenaar van de grond is; • onder andere kavel 5 eigendom van de gemeente is; • in de huidige grex voor kavel 5 meer sociale woningbouw was opgenomen ( 52% sociaal) als compensatie voor het ontbreken daarvan in Binck Blocks. Verzoekt het college: • in de herijking van het programma en de grex in het kader van de tweede fase van het Trekvlietzone op eigen grond hogere percentages sociale woningbouw te hanteren dan 30% sociaal. En gaat over tot de orde van de dag. De moties maken onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Samir Ahraui (PvdA). Voorzitter. Ik kan het vrij kort houden. Mijn fractie is blij met dit voorstel van het college.

Juist ook de hernieuwde ambities als het gaat om het woningbouwprogramma juicht mijn fractie toe. Wij zien dat graag op meer plekken in de stad gebeuren. Mevrouw Arp refereerde daar ook al aan. Wel doet dit voorstel natuurlijk nogmaals de vraag oprijzen hoe je ervoor zorgt dat je wonen en andere functies in buurten op een goede manier met elkaar kan combineren. Wij hopen daar ook in de verdere besprekingen over de Binckhorst nog nader met elkaar van gedachten te kunnen wisselen. Wethouder Van Asten (D66). Voorzitter. We zijn inderdaad erg blij met het doorgaan van Binck Blocks. Er zijn hier toch een hoop woningen en, zoals werd aangegeven, een hernieuwd programma maakt ook hier sociale woningen mogelijk. Betaalbaar wonen op de Binckhorst is dus weer voor veel meer mensen bereikbaar. Ik vind het ook mooi dat zowel VORM als Staedion er heel hard aan heeft gewerkt om dit voor elkaar te krijgen. Goed dat het gelukt is. Zo zie je maar dat goede samenwerking leidt tot woningbouw. Daarnaast ligt inderdaad de Fokker Terminal. Laat ik inderdaad ook even de intentie van het college uitspreken om er alles aan te doen om te zorgen dat we daar de beurs- en congresfunctie kunnen behouden. Ik denk dat we er trots op mogen zijn dat deze faciliteit al jaren bovenaan de top van Nederland meedraait. Het zet Den Haag mooi op de kaart en de Binckhorst natuurlijk ook.

Dat moet een levendig gebied blijven. U heeft alle rapporten gezien over wat we tot nu toe hebben kunnen doen om de boel daar wat meer geluidsdicht te maken, zodat er niet te veel geluid op de gevels van onder andere Binck Blocks maar ook Linck zal plaatsvinden. Deels hebben we daar goed naar gekeken al en deels zijn we nog bezig met die isolerende maatregelen, die we voor de verduurzaming willen doen, maar die daar ook extra dB's zouden kunnen opleveren. In dat opzicht heb ik hier de motie voor mij van de heer De 85

Ridder van de Haagse VVD: Volledige exploitatie mogelijk maken met de Fokker Terminal. Die motie roept het college op om daar extra zijn best voor te doen en het aantal dB dat de Fokker Terminal kan produceren, zo maximaal mogelijk in te zetten. Ik denk dat dat een goed streven is. Dat is dus ook een goede oproep aan ons. We kunnen de motie met een positief advies aan de raad laten. Joren Noorlander (D66). Ik hoor de wethouder net zeggen: het college gaat er alles aan doen om die congresfunctie te behouden. Wat gaat het college dan nu anders doen als deze motie wordt aangehouden? Wethouder Van Asten (D66). We beginnen nu met de onderzoeken naar de isolerende werking die de verduurzaming kan hebben. Daar kan je wellicht nog bedenken dat daar keuzes in gemaakt zouden kunnen worden op welke manier je dat doet, zodat het wellicht nog een extra dB oplevert als je het op manier a doet in plaats van op manier b. Dan denk ik dat we er alles aan moeten doen om die andere manier te kunnen doen, zodat die ene dB dan ten gunste komt van de Fokker Terminal om die congresfunctie uit te kunnen voeren. Hinke de Groot (CDA). Ik heb een verduidelijkende vraag. Ik kwam er ook al op terug in het interruptiedebatje met de heer De Ridder.

Het is op zich heel sympathiek om te kijken naar volwaardige exploitatie, maar heeft het aannemen van deze motie ook nog consequenties voor eventuele bewoners in de buurt? Want het gaat hier wel om extra dB en kan de wethouder verzekeren dat zo meteen die bewoners geen geluidsoverlast hebben? Dat vindt mijn fractie heel erg belangrijk. Wethouder Van Asten (D66). Dat is inderdaad het geval. Daarom willen we toe naar dat maatwerkvoorschrift. Zo kunnen we ervoor zorgen dat de Fokker Terminal een goede exploitatie heeft, dat die piekbelasting net eventjes over een kwartier of tien minuten kan worden uitgesmeerd. Zoals die exploitant vaak zelf aangeeft, heb je bij een presentatie net even een geluidspiekje dat erboven komt. Dat zou fataal zijn als je echt de regel volgt. Maar, zegt de ODH, dat kan je middelen en dan kom je er wel onderuit. Dat soort maatregelen willen we treffen, zodat de Fokker Terminal weet dat ze niet in de problemen komen op het moment dat ze zich aan de regels houden en de bewoners weten dat ze geen overlast hebben op hun gevels en hier dus gewoon een goede woning kunnen betrekken zonder overlast. Dus die moeten daar absoluut hand in hand lopen. Dat was de motie van de VVD. Dan heb ik nog twee moties van de Stadspartij die ik zeer sympathiek vind. Die roepen op ervoor te zorgen dat er zo veel mogelijk betaalbaar is.

Ik heb daar wel een probleem mee, omdat die namelijk direct ingrijpen op de GREX en daarmee dus een financiële claim leggen alvorens we aan u de herziening van de GREX gaan voorleggen. U geeft in de eerste motie, Meer sociaal op eigen grond, aan dat u heel graag meer dan 30% wil. Daar kunnen we simpelweg nu nog niet aan voldoen. U kunt uw wens uitspreken, maar dat is meer voor als we het over de doorontwikkeling gaan hebben en wat dan het type woningbouw wordt dat daar gaat plaatsvinden. Onlangs is de commissie Ruimte ook op de Binckhorst geweest om het begin van dat proces voor die tweede fase Binckhorst in te gaan. Daar hoort deze motie eigenlijk bij, want die spreekt uit om te kijken of het mogelijk is. Op deze manier kan ik de motie dus gewoon nog niet positief adviseren. Dus wellicht wilt u die aanhouden totdat we het debat hebben over die doorontwikkeling. Dat gaat plaatsvinden na de zomer. Dan pas wordt de keuze gemaakt over wat voor woningbouw we daar gaan doen. Hetzelfde geldt voor uw motie Handhaaf programma kavel 5. Ook die grijpt in op de GREX. Dat kan niet via de motie. Dat zou niet correct zijn. Fatima Faïd (HSP). Bedankt aan de wethouder voor de beantwoording, maar ik zie het probleem niet zo goed. De moties roepen inderdaad op om dit vast te leggen.

Ik snap niet zo goed waarom we dit niet nu zouden kunnen doen en we moeten wachten op een brief en weer opnieuw vergaderen, terwijl we het vanavond kunnen regelen. Want we lopen natuurlijk ook heel erg achter met sociale woningbouw. Dit is dus juist een kans om daar een slag in te maken, wethouder, wat vindt u daarvan? Wethouder Van Asten (D66). Hier voel ik de passie van mevrouw Faïd voor betaalbare woningbouw. Dat is natuurlijk mooi om te zien. Ook het pleidooi om niet te vaak te vergaderen, kan ik onderstrepen. 86

Maar het zit zo. De eerste fase Binckhorstwoningen, die 5.000 stuks, zijn al vergeven met het programma. Dit is een mooi extraatje dat we konden krijgen, maar in principe ligt het vast zoals het er al ligt. We hebben ook met elkaar afgesproken dadelijk een streep te gaan zetten onder die woningaantallen. Dan gaan we ook kijken hoeveel er tot nu toe is gerealiseerd in welke categorie. Komen we dan woningen tekort, dan gaan we die compenseren in de tweede fase. Uw moties zien dus nu puur op de nieuwe fase. Die hebben we helemaal nog niet vastgelegd: wat we gaan doen, hoeveel woningen we daar kunnen maken et cetera. U loopt daar dus ver op de troepen vooruit. Daar gaan we dus sowieso nog over vergaderen, ongeacht deze moties. U zegt ook: ik wil dat die kavel 50% sociaal is en ik wil meer dan 30%. Dan legt u een financiële claim neer zonder dekking. Daar moeten we wel wat zuiverder in zijn. In het vorige debat hebben we een hele discussie gehad over wat de meest zuivere manier is om met middelen om te gaan. Daar heb ik toen ook de heer Ahraui mee gecomplimenteerd, omdat hij een zuivere instelling koos. Bij deze motie kan ik daar niet in meegaan, want u legt een claim zonder dekking. Daarom moet ik haar ontraden. Maar wellicht kunt u ze aanhouden.

Dan kunt u ze bij de vergadering waar u niet op zat te wachten, maar die we wel gaan doen - ik beloof u dat het een mooie vergadering wordt, want we gaan het hebben over de doorontwikkeling van de Binckhorst - wellicht alsnog, en wellicht in aangepast vorm, maar wel met die intentie, indienen. De voorzitter. U realiseert zich toch wel belofte maakt schuld, dat het een mooi debat wordt? Fatima Faïd (HSP). Precies, en nou loop ik een keer voor de troepen uit, is het weer niet goed. Maar wat ik wilde aanstippen, is dat we bij die kavel 5 helemaal niet per se kosten hebben, want daar zit al geld in. Ik wil de moties alle twee wel aanhouden, voor deze ene keer. En dat vooruitlopen op de troepen, ik weet niet of ik dat nog een keer ga doen. De voorzitter. Volgens mij doet u dat al heel vaak, en ook op plekken waar u niet mag zijn! (Hilariteit) De voorzitter. Aangezien de moties R.1 HSP en R.2 HSP zijn aangehouden, maken zij geen onderdeel meer uit van de beraadslaging. Ik constateer dat er geen behoefte is aan een tweede termijn. De beraadslaging wordt gesloten.

Aan de orde is: S. Gewijzigd voorstel van het college inzake trainingsaccommodatie voor ADO Den Haag in het Zuiderpark (RIS318492). De beraadslaging wordt geopend. Coen Bom (Hart voor Den Haag). Voorzitter. Wij zagen het aangepaste voorstel van het college. Dat leek ons een prima voorstel. Maar toen kwam opeens coalitiepartij Partij voor de Dieren met een amendement. Dan gaan wij als Hart voor Den Haag popcorn halen, natuurlijk, dat begrijp u wel. Lange leve het dualisme. Bottomline: wij willen ADO naar het Zuiderpark, maar als fractie weten we nu niet of we het amendement of het voorstel gaan steunen, want voor beide dekkingen is wat te zeggen. Dus dat merken we wel tijdens het debat. Wordt vervolgd. Zelfs heb ik nog twee toevoegingen naar aanleiding van de commissie. We hoorden de wethouder zeggen dat het Zuiderpark een soort Papendal zou moeten worden. Bij navraag doelde hij vooral op het topsportklimaat, maar wij zouden, ambitieus als we zijn, toch het oude ADO Cityplan van voormalig en toekomstig wethouder Richard de Mos willen aanhalen. Daarom de motie met het dictum: verzoekt het college te onderzoeken of in de nabije toekomst of op langere termijn, met marktpartijen - publiek-private samenwerking - een sporthotel voor de Sportcampus en ADO in het 87

Zuiderpark te realiseren, zodat het Papendal aan de Noordzee écht een feit wordt, en de raad over de uitkomsten van dit onderzoek te informeren. We hebben nog een plannetje uit de ijskast gehaald: het terugbrengen van het internationaal jeugdtoernooi van ADO. Dat was altijd een geweldige dag met hoogwaardige jeugdspelers, een stimulans voor onze eigen jonge voetballers met een positieve impact op het Zuiderpark. Door allerlei bestuurs- en eigenaarswisselingen is dat sinds 2014, volgens mij, niet meer georganiseerd. Wij willen het heel graag terugbrengen. Daarom een motie met het dictum: verzoekt het college er samen met ADO voor te zorgen dat het internationaal jeugdtoernooi tegelijk met thuiskomt van ADO in Zuiderpark wordt teruggehaald; de raad over de uitkomsten te informeren. Beide moties worden mede ingediend door Richard de Mos. Maarten De Vuyst (GroenLinks). Ik was benieuwd waar de medewerking van de gemeente Den Haag uit zou moeten bestaan voor dat internationale jeugdtoernooi. Coen Bom (Hart voor Den Haag). Dat kan van alles zijn. Dat kan infrastructuur zijn. Dat kan het werven van sponsoren zijn. Dat kan de inzet zijn van The Hague & Partners. Maarten De Vuyst (GroenLinks). Maar dat is niet financieel? Coen Bom (Hart voor Den Haag). Alles wat we organiseren, kost altijd geld, iets faciliteren in infrastructuur bijvoorbeeld. De voorzitter.

Laatste keer, meneer De Vuyst. Maarten De Vuyst (GroenLinks). Maar waar zou dan het budget uit moeten komen? Coen Bom (Hart voor Den Haag). Er zijn diverse mogelijkheden. Dat kan vanuit sport kunnen. Het zou uit de evenementen kunnen. Het zou voor een stukje uit The Hague & Partners kunnen. Er zijn meerdere opties. Samir Ahraui (PvdA). Ik heb geen vraag over de moties, maar over de start van de inbreng van collega Bom. Ik vraag me af waar Hart voor Den Haag precies de belangenafweging wil maken. Ik ken Hart voor Den Haag ook als een partij die heel erg voor amateurverenigingen opkomt die heel lang zitten te wachten op een kunstgrasveld, omdat ze hun bezetting, ook wanneer het regent, op orde willen houden. Ik zit dus even te zoeken. Hoe rijmt dat met het standpunt nu dat u wellicht akkoord zou kunnen gaan met het terugschroeven van die ambitie voor het aanleggen van kunstgrasvelden? Coen Bom (Hart voor Den Haag). Goede vraag, want in beide situaties is er een dekking waar wij iets mee zouden kunnen. Het ene deel van de partij vindt dit een goed idee en het andere deel dat. Wat wij nu lekker gaan doen - ik maakte het grapje over de popcorn - is afwachten hoe dit debatje verloopt. Samir Ahraui (PvdA). Ik zal in de wandelgangen straks vragen wat de heer Bom van plan is te doen, of we zien het vanavond.

Maar het betekent dus wel dat de mogelijke uitkomst zou kunnen zijn dat Hart voor Den Haag accepteert dat we de ambities voor het aanleggen van kunstgrasvelden terugschroeven? Coen Bom (Hart voor Den Haag). Dat gaan we inderdaad zien bij de stemming vanavond. Kavish Partiman (CDA). Dit vind ik wel interessant worden. Ik weet dat Hart voor Den Haag die kunstgrasvelden belangrijk vindt. Maar ik weet ook dat ze het heel belangrijk vinden dat ADO terugkeert naar het Zuiderpark. Zo'n amendement zou zomaar kunnen betekenen dat ADO opeens niet meer terugkeert naar het Zuiderpark. Bent u bereid dat risico te nemen?

88

Coen Bom (Hart voor Den Haag). Dit is vooruitlopen op de situatie. Ons allerhoogste doel is dat ADO terug moet naar het Zuiderpark. Maar er zijn nu wel twee voorstellen, waarbij de dekking ergens anders gezocht wordt. Kavish Partiman (CDA). U bent de grootste partij in deze raad, waar u regelmatig ons aan herinnert. Die negen zetels van u kunnen weleens bepalend zijn in het al dan niet aannemen of wijzigen van dit voorstel, wat grote gevolgen zou hebben. Dus daarom toch wel die vraag: vindt u het dan wel echt heel erg belangrijk dat ADO terugkeert naar het Zuiderpark? Dan kunt u helder erover zijn door te zeggen: ik steun dit voorstel zoals het is, om de garantie te bieden dat ADO terugkeert naar het Zuiderpark. Wat u en ik beiden willen. Coen Bom (Hart voor Den Haag). Ik zeg tegen meneer Partiman nog een keer hetzelfde. Wij hebben een fractie. We gaan zo meteen overleggen. Dan ziet u vanzelf waar wij voor kiezen. De voorzitter. Door de heer Bom, daartoe gesteund door de heer De Mos, wordt de volgende motie (S.3 HvDH) ingediend:

Motie S.3 HvDH Haal Internationaal Jeugdtoernooi ADO terug De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 30 mei 2024, ter bespreking van Gewijzigd voorstel van het college inzake trainingsaccommodatie voor ADO Den Haag in het Zuiderpark. Constaterende, dat: ▪ het Internationale Jeugdtoernooi van ADO een positieve impact op het Zuiderpark had en dat het roemruchte toernooi altijd een spektakel was; ▪ dat oud-ADO-directeur Mattijs Manders en oud-wethouder sport Richard de Mos tijdens een handelsmissie in China met voormalig clubeigenaar United Vansen de afspraak hadden gemaakt het jeugdtoernooi terug te laten keren in het Zuiderpark; ▪ door de wisselingen van zowel directeur, wethouder als clubeigenaar, de klad in de gemaakte afspraak is gekomen. Overwegende, dat: ▪ een terugkeer van het befaamde jeugdtoernooi van weleer een enorme stimulans kan zijn voor jonge voetballers en bovendien een positieve impact op het Zuiderpark heeft. Verzoekt het college: ▪ er samen met ADO voor te zorgen dat het Internationaal jeugdtoernooi tegelijk met thuiskomt van ADO in Zuiderpark wordt teruggehaald; ▪ de raad over de uitkomsten te informeren. En gaat over tot de orde van de dag. De voorzitter. Door de heer Bom wordt de volgende motie (S.6 HvDH) ingediend:

Motie S.6 HvDH Onderzoek sporthotel Zuiderpark De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 30 mei 2024, ter bespreking van Gewijzigd voorstel van het college inzake trainingsaccommodatie voor ADO Den Haag in het Zuiderpark. Constaterende, dat: ▪ de sportwethouder zelf wil dat het Zuiderpark een functie krijgt a la Papendal; 89

▪ ▪

Papendal een hotel heeft waar sporters en daarbij betrokkenen kunnen overnachten; men bij de bouw van de Sportcampus niet heeft gedacht aan een hotelfaciliteit in het Zuiderpark.

Van mening, dat: ▪ dit een enorm gemis is voor sporters die gebruik maken van de Sportcampus, sportstudenten en in de toekomst ook voor ADO. Verzoekt het college: • te onderzoeken om in de (nabije) toekomst met marktpartijen (publiek-private samenwerking) een sporthotel voor de Sportcampus en ADO in het Zuiderpark te realiseren, zodat het Papendal aan de Noordzee écht een feit wordt, en de raad over de uitkomsten van dit onderzoek te informeren. En gaat over tot de orde van de dag. De moties maken onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Jan Willem van den Bos (PvdD). Voorzitter. Wat de Partij voor de Dieren betreft, mogen we ons gelukkig prijzen met een wethouder Sport die zo veel ambitie voor, affiniteit met en aanstekelijk enthousiasme voor de sport heeft. Als de raad vandaag instemt met de nieuwe trainingsaccommodatie van ADO, is dat goed nieuws voor ADO en betekenisvol voor veel mensen in de stad. Als de raad dat vanavond inderdaad doet, dan zijn felicitaties ook op zijn plaats voor de wethouder en zijn team voor het realiseren van een langgekoesterde ambitie. We kennen de wethouder Sport ook als iemand die nadrukkelijk uitdraagt dat topsport hand in hand moet gaan met maatschappelijke meerwaarde. De wethouder mag graag opmerken dat de gemeenteraad hem ook niet weg zou laten komen met topsport zonder dat de stad daar iets aan heeft.

De Partij voor de Dieren is een van de fracties die bij topsportinvesteringen kritisch is en zich afvraagt: leveren deze miljoenen ook echt iets op voor de inwoners van onze stad? Bij ADO in het Zuiderpark is het antwoord dat we hierbij zien dat dit inderdaad een mooie kans is voor de sportbeleving, voor de zichtbaarheid van ADO en voor de plek van sport in het hart van onze stad. Maar de Partij voor de Dieren zit wel met een steen in de maag en dat is vanwege het vrouwenteam. We begrijpen dat ruimtegebrek de reden is dat vrouwen niet in het Zuiderpark kunnen trainen, maar het blijft een pijnlijke constatering. Als er op het Zuiderpark bijvoorbeeld nu goede fysiotherapeuten, een topsportkantine en een ruimte voor videoanalyses zijn, dan profiteren de jeugdteams en het mannenteam daarvan en is er toch voor de vrouwen een risico dat ze niet die gelijke toegang zouden hebben. Daarbij komt dat juist vrouwenteams de investeringen verdienen en het juist belangrijk is dat voor hen het topsportleven wat makkelijker gemaakt wordt. In de Eredivisie Vrouwen heb je twee categorieën teams. Teams die hun speelsters conform een cao betalen en teams die dat niet doen. Vrouwenteams met een cao betalen speelsters gemiddeld € 1.700 per maand, terwijl teams zonder cao, zoals ADO, gemiddeld slechts € 583 per maand betalen. Dit betekent hard werken naast je topsportcarrière.

De Partij voor de Dieren vindt dat er stappen gezet moeten worden om het vrouwenvoetbal te steunen. Daarom dien ik samen met collega Arp van de SP en collega Ahraui van de PvdA de motie Gelijke faciliteiten voor het vrouwenteam in, met het verzoek aan het college naar aanleiding van het mislopen van het doel om álle ADO-geledingen naar het Zuiderpark te halen in gesprek met ADO te kijken wat nodig is om de vrouwenteams van ADO gelijkwaardige toegang tot topsportfaciliteiten te geven; met ADO uit te werken hoe de vrouwen gelijkwaardig betrokken worden bij eventuele maatschappelijke activiteiten in het Zuiderpark; samen met ADO Den Haag in kaart te brengen wanneer de ADO-vrouwenselectie via een cao betaald kan gaan worden en de gemeenteraad hierover te informeren. Daarnaast heeft dit raadsvoorstel effecten in Zuidwest. Mijn collega Robin Smit sprak in de commissie over de stoelendans die hierdoor ontstaat bij sportterreinen in Zuidwest. Wat de Partij voor de Dieren betreft, mist de raad cruciale informatie over hoe we de sportdoelen in Zuidwest gaan

90

behalen, zoals een breder sportaanbod, het doorbreken van de monocultuur van voetbal en de vergroening van Escamp III. Ook de geschetste dekking in de beantwoording van de technische vragen - de beroemde technische vraag 35 van de SP, voor de liefhebbers - voor de herinrichting van Escamp I roept vragen op, zoals de € 1 mln. grondhuur van Steenwijklaan 16 voor flexwoningen, waar de raad niet nader over is geïnformeerd. Het college vraagt nu om instemming met het inzetten van geld voor Zuidwest voor de verhuizing van HDV, terwijl de financiering en de realisatie van doelen in Zuidwest onduidelijk zijn. De Partij voor de Dieren hoopt dat de raad geleerd heeft van andere projecten die vandaag op de raadsagenda staan, zoals de overkluizing van de Zwolsestraat, geluidsisolatie van de Fokker Terminal en de overkapping bij Grotius, en dat de raad daarom kiest voor een duidelijk onderbouwde dekking en zich niet committeert aan toekomstige dekking waarover de raad te weinig informatie heeft. Daarom dien ik samen met collega Klokkenburg van de ChristenUnie/SGP en collega Arp van de SP het amendement Duidelijke dekking in, dat besluit de investering voor sportpark Escamp III voor € 2 mln. uit het IHP-Sport te betalen en voor € 1 mln. uit de programmareserve Sport. We hopen op steun, want zonder een duidelijke dekking kan de Partij voor de Dieren dit voorstel helaas niet steunen.

De voorzitter. Door de heer Van den Bos, daartoe gesteund door mevrouw Klokkenburg en mevrouw Arp, wordt het volgende amendement (S.A PvdD) voorgesteld:

Amendement S.A PvdD Duidelijke dekking De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 30 mei 2024, ter bespreking van Gewijzigd voorstel van het college inzake trainingsaccommodatie voor ADO Den Haag in het Zuiderpark (RIS318492). Besluit om dictumpunt IV als volgt te wijzigen: ▪ in te stemmen met de investering voor het herinrichten van sportpark Escamp III ten behoeve van HDV ad € 3 miljoen en deze, zolang er geen besluitvorming heeft plaatsgevonden over de herinrichting van Escamp I, ten laste te brengen van het IHP-Sportbudget (€ 2 miljoen) en de programmareserve Sport (€ 1 miljoen). Het amendement maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging. De voorzitter. Door de heer Van den Bos, daartoe gesteund door mevrouw Arp, wordt de volgende motie (S.1 PvdD) ingediend:

Motie S.1 PvdD Gelijke faciliteiten voor het vrouwenteam De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 30 mei 2024, ter bespreking van Gewijzigd voorstel van het college inzake trainingsaccommodatie voor ADO Den Haag in het Zuiderpark (RIS318492). Constaterende, dat: ▪ de ambitie in het IHP Sport 2022-2032 (RIS311895) is om de vrouwenteams van ADO gebruik te laten maken van de faciliteiten in het Zuiderpark; ▪ de intentieovereenkomst uit april 2022 (RIS312039) het doel om alle geledingen een plaats te geven in het Zuiderpark nadrukkelijk benoemt; ▪ er bij het voorliggende voorstel geen ruimte is voor het vrouwenteam; ▪ het vrouwenteam van ADO Den Haag, in tegenstelling tot andere vrouwenteams, niet volgens een CAO betaald wordt;

91

▪

in een onderzoek uit 2023 van WOMEN Inc. vastgesteld is dat spelers bij clubs in de Vrouwen Eredivisie met een cao gemiddeld € 1666,67 bruto per maand verdienen, tegenover gemiddeld € 583,33 per maand bij clubs zonder cao.

Overwegende, dat: ▪ er fors wordt geïnvesteerd in de trainingsaccommodatie van ADO in het Zuiderpark; ▪ ADO maatschappelijke activiteiten waar mogelijk ook vanuit Zuiderpark wil gaan organiseren; ▪ het vrouwenteam van ADO Den Haag straks als enige onderdeel van de ADO organisatie niet kan trainen op het Zuiderpark, waarmee het risico bestaat dat ze minder toegang hebben tot kwalitatief gelijkwaardige faciliteiten en betrokkenheid bij de maatschappelijke activiteiten. Van mening, dat: ▪ geslacht geen rol zou mogen spelen in de kansen om topsporter te worden; ▪ het vrouwenteam van ADO Den Haag fatsoenlijk betaald moet worden, over dezelfde kwaliteit trainingsfaciliteiten moet kunnen beschikken als het mannenteam en een belangrijk onderdeel hoort te zijn van de maatschappelijke activiteiten van ADO. Verzoekt het college: ▪ naar aanleiding van het mislopen van het doel om álle ADO geledingen naar het Zuiderpark te halen in gesprek met ADO te kijken wat nodig is om de vrouwenteams van ADO gelijkwaardige toegang tot topsportfaciliteiten te geven; ▪ met ADO uit te werken hoe de vrouwen gelijkwaardig betrokken worden bij eventuele maatschappelijke activiteiten in het Zuiderpark; ▪ samen met ADO Den Haag in kaart te brengen wanneer de ADO vrouwenselectie via een CAO betaald kan gaan worden en de gemeenteraad hierover te informeren. En gaat over tot de orde van de dag.

De motie maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Maarten De Vuyst (GroenLinks). Voorzitter. Ik wilde even beginnen met een korte terugblik. Dit raadsvoorstel leidde in eerste instantie tot verwarring, in ieder geval ook bij ons. Er waren 140 technische vragen van collega's voor nodig om daar wat meer duidelijkheid in te krijgen. Dat heeft ook geleid tot een aangepast raadsvoorstel. Uiteindelijk is onze samenvatting dat het voorstel van het college is om een nieuwe sportvoorziening te maken in Zuidwest, dat hier tijdsdruk op zit vanwege het nieuwe seizoen van de amateurclub, dat het IHP garant staat, maar uiteindelijk dit in het grote plan voor Dreven-Gaarden-Zichten financieel moet landen, dat nu nog niet bekend is. Niet ideaal, maar het is wat het is. Het heeft even geduurd voordat ik dit overzicht kon maken, maar ik ben tevreden dat het raadsvoorstel nog aangepast is, zodat we weten welk risico we nu lopen en hoe dit afgedekt is met het garantstellen via het IHP. Ik voeg daar wel aan toe dat het zo goed is aangepast dat nu wel de vraag rijst waarom dit sowieso niet uit IHP wordt betaald. Dat is volgens mij de vraag die collega Van den Bos stelt met zijn amendement en ook de heer Bom net stelde. Ik ben dus benieuwd naar het antwoord van de wethouder daarop. Op één punt heb ik nog een vraag aan de wethouder. Die gaat ook over het financiële gedeelte.

Uit de antwoorden op de technische vragen bleek dat er aan verschillende bronnen wordt gedacht voor het geheel aan plannen voor Dreven-Gaarden-Zichten, waaronder ook de toekomstige grondexploitatie. Komen de € 3 mln. die nodig is voor dit raadsvoorstel ook uit de grondexploitatie? Want dat lees ik nu niet in dit raadsvoorstel. Samir Ahraui (PvdA). Voorzitter. Goed dat we vanavond over dit onderwerp te spreken komen. In de commissie heb ik namens mijn fractie aangegeven dat wij een aantal zorgpunten hebben als het gaat om de verhuizing van ADO naar het Zuiderpark. Dat zat 'm langs twee lijnen. Een. De timing van het voorstel. Waarom niet wachten tot we ook komen te spreken over de bestemmingsplannen voor 92

Zuidwest? Twee. Het IHP Sport, waar nog onduidelijkheid was over waar dan de dekking uit zou komen. Ik wil het college bedanken voor het aanpassen van het voorstel. Het was duidelijker, het was beter te volgen en er is inzichtelijk gemaakt hoe we uit het IHP Sport deze middelen zouden kunnen dekken, indien dat nodig is. Hoewel die duidelijkheid is gekomen, blijft wel voor mijn fractie staan dat deze dekking niet wenselijk is. Heel veel sportverenigingen zitten te wachten op een kunstgrasveld. We weten ook dat die ambitie vrij moeilijk is om te halen, juist ook voor verenigingen die in een regenseizoen soms een week of twee moeten wachten tot hun veld weer bespeelbaar wordt. De bespelingsgraad voor deze verenigingen is voor mijn fractie erg belangrijk. Dat onderstreept ook dat we in ieder geval moeten voorkomen dat we deze dekkingsbron zouden moeten aanspreken. Mijn fractie blijft na afloop van de commissievergadering nog wel steeds vragen hebben over de timing. Het college had aangegeven dat het in de gesprekken met ADO ervan uitging dat het op deze manier moest en niet anders kon. Maar ik hoor wel graag een reflectie van het college of het in de tussentijd meer informatie heeft kunnen krijgen over waarom en hoe de huur in Rijswijk nu is opgezegd en waarom we ook niet een jaar later zouden kunnen overgaan tot het doen van deze investering.

Ik hoor daar nog graag het antwoord op. Als laatste nog over de nieuwe locatie van HDV in Zuidwest. Mijn fractie heeft nog de vraag hoe we gaan borgen dat deze locatie ook open en toegankelijk is, zodat we die ook zo veel mogelijk voor de buurt en door de buurt kunnen laten gebruiken. Caroline Verduin (D66). Voorzitter. Met dit raadsvoorstel komt er een mooie investering in sport in stadsdeel Zuidwest en dan gaan ook nog de ADO-mannen weer in het Zuiderpark trainen. D66 is daar blij mee. Het proces verliep niet vlekkeloos. Er wordt een snel besluit gevraagd van de raad. Na een set technische vragen en een commissievergadering ligt er nu dan een aangepast raadsvoorstel met eindelijk een duidelijk dekkingsvoorstel. Tijdens de commissievergadering heb ik meerdere keren gevraagd om inzicht in wat die tijdelijke dekking uit het IHP Sport concreet gaat betekenen. Daar is nu duidelijkheid over. Als IHP Sport inderdaad de definitieve dekking wordt, worden niet twee maar één kunstgrasveld per jaar vernieuwd. Is er contact geweest met de voetbalverenigingen over de gevolgen hiervan en hoe wordt dit gewaardeerd? Ook D66 ziet het liefst dat de verhuizing van HDV wordt gefinancierd uit de ontwikkeling van Dreven-Gaarden-Zichten. Er zit tijdsdruk op om nu al een besluit te nemen, voordat het bestemmingsplan Dreven-Gaarden-Zichten wordt vastgesteld. Dat voelt wel wat ongemakkelijk.

We vragen de wethouder hoe hij zelf deze volgorde voor zich ziet en of hij ook dit ongemakkelijke gevoel wel begrijpt. Ik heb ook nog een motie over het dekken van parkeerplekken uit het sportbudget. Fietsen en wandelen, dat is sport. Parkeren is geen sport. De motie verzoekt het college om te onderzoeken of het realiseren van parkeerplekken bij investeringen in maatschappelijke accommodaties zoals sport en cultuur deels ten laste kan worden gebracht van het mobiliteitsbudget; en de gemeenteraad in Q4 2024 hierover te informeren. Maarten De Vuyst (GroenLinks). Ik was wat verbaasd over deze motie. U stelt dat er te weinig parkeerplekken zijn bij de topsportcampus. De topsportcampus is uit het sportbudget betaald. Dan waren die parkeerplaatsen daar nu ook uit betaald. Om het nu achteraf alsnog uit mobiliteit te halen, vind ik een wat rare figuur. Caroline Verduin (D66). Deze motie komt voort uit de wens om inzichtelijk te hebben, als je een groot project hebt als een sportaccommodatie en die goede bereikbaarheid wil hebben, hoeveel het kost om daar parkeerplekken te maken of ook niet voor andere mobiliteitskeuzes te kiezen, zoals fietsen en lopen, waar wij dan toch de voorkeur aan geven vanwege het STOMP-principe - dat moest ik even noemen van mijn collega Mekers. De voorzitter. Maar u doet het graag, hè, en uit vrije wil.

93

Maarten De Vuyst (GroenLinks). Ik kan me niet anders voorstellen dan dat mevrouw Verduin ook voor lopen, hardlopen en fietsen is, maar dat terzijde. Heel goed dat u die afweging wilt hebben, maar bij grote projecten moeten de parkeerplekken gerealiseerd worden uit dat project. Dus om dat nu uit mobiliteit te halen, is een beetje een rare move. Caroline Verduin (D66). Dit was ons voorstel: kan het uit het mobiliteitsbudget? Maar mogelijk zijn er andere vormen om uiteindelijk tot het doel te komen om inzichtelijk te hebben hoeveel het kost om parkeerplekken te realiseren bij zo'n investering. Daar ben ik eigenlijk naar op zoek. Ik ben dus ook wel benieuwd wat het college hiervan zegt. De voorzitter. Meneer De Vuyst, laatste keer. Maarten De Vuyst (GroenLinks). Die nieuwsgierigheid deel ik met mevrouw Verduin. De kosten voor de parkeerplaatsen staan duidelijk in het raadsvoorstel. Dat is dus inzichtelijk. Het gaat, denk ik, in uw motie om de dekking. Mijn voorstel zou dan wel zijn: we leggen deze parkeerplaatsen aan voor sport, dat komt uit het sportbudget. Ik zal dus niet voor uw motie stemmen, zal ik alvast zeggen. De voorzitter. Dat is geen vraag, maar een mededeling; ook interessant trouwens. Samir Ahraui (PvdA). De kosten voor de parkeerplaatsen worden volledig kostenprijs dekkend doorverhuurd aan ADO.

Ziet de motie vooral toe op de wijze van financieren of op het terugdringen van het autogebruik? Ik ben nog een beetje zoekende naar een toelichting van mevrouw Verduin. Caroline Verduin (D66). Zoals u van D66 gewend bent dat laatste: het terugdringen van autogebruik. De voorzitter. Door mevrouw Verduin, daartoe gesteund door de heer Mekers, wordt de volgende motie (S.2 D66) ingediend:

Motie S.2 D66 parkeren is geen sport De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 30 mei 2024, ter bespreking het gewijzigd voorstel van het college inzake de trainingsaccommodatie ADO Den Haag in Zuiderpark (RIS 318492). Constaterende dat: • bij een investering in sportaccommodaties, het realiseren van parkeerplekken die ook door omwonenden gebruikt mogen worden, doorgaans gefinancierd wordt uit het sportbudget. Overwegende dat: • volgens het STOMP principe, wandelen en fietsen een voorkeur heeft boven automobiliteit. Van mening dat: • het sportbudget zoveel als mogelijk ten gunste moet komen aan het stimuleren van sport in Den Haag. Verzoekt het college: • om te onderzoeken of het realiseren van parkeerplekken bij investeringen in maatschappelijke accommodaties zoals sport en cultuur (deels) ten laste kan worden gebracht van het mobiliteitsbudget; • de gemeenteraad in Q4 2024 hierover te informeren. En gaat over tot de orde van de dag.

94

De motie maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Judith Klokkenburg (ChristenUnie/SGP). Voorzitter. ADO en het Zuiderpark, het is als Scheveningen en de haven: ze zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Het is daarom mooi dat het voorliggende raadsvoorstel de terugkomst van ADO naar het Zuiderpark als trainingslocatie mogelijk maakt. Tot zover kan mijn fractie dit raadsvoorstel ook wel volgen. De financiële dekking die het college uit de hoge hoed getoverd heeft om dit te realiseren, vindt mijn fractie problematisch. Het college verknoopt dit raadsvoorstel met de nog te verwachten raadsvoorstellen voor de herinrichting van het Sportpark Escamp en de grondexploitatie van bestemmingsplan Zichten 2, 3 en 7. Maar het college vraagt ons nu al wel te besluiten over dit voorstel, terwijl dat een ruimtelijk beslag legt op het grootste deel van de vrije ruimte in Sportkamp Escamp. Door nu al over de invulling van Escamp III met twee voetbalvelden te stemmen, is het niet meer mogelijk hier de ambities te verwezenlijken voor Zuidwest die zowel in het Ambitiedocument Dreven-Gaarden-Zichten, de Structuurvisie Zuidwest als de Nota van Uitgangspunten Gaarden te vinden zijn. Om een paar voorbeelden van die ambities te noemen: het doorbreken van de monocultuur van voetbal, het toevoegen van hockey, basketbal, calisthenics, outdoor gym, padel en het uitbreiden van rugby.

Dat kan dan alleen nog maar plaatsvinden in de schaarse ruimte tussen de voetbalvelden op Escamp I. Alleen al om die reden zouden we het voorstel dat hier vandaag voorligt, pas moeten bespreken als het voorstel voor het totale sportpark bekend is. Maar dat is het nog niet alleen. Het college wil de verhuizing van HDV ten behoeve van ADO bekostigen uit de grondexploitatie behorend bij het bestemmingsplan Zichten 2, 3 en 7: een dekkingsbron in de toekomst en een die de raad nog niet heeft vastgesteld. Het feit dat dit allemaal in een zeer rommelige brief was gepropt waarvan de wethouder zich pas na technische vragen realiseerde dat het voorstel niet klopte en aangepast diende te worden, was tekenend. Want buiten de problemen met de volgordelijkheid, klopt de dekking ook inhoudelijk niet. Het college rechtvaardigt dekking uit de grondexploitatie door te stellen dat de verhuizing van HDV naar Escamp III woningbouw in Zichten mogelijk maakt en verband houdt met de daarvoor benodigde ecologische zone. Ja, er moet daar straks gecompenseerd gaan worden voor woningbouw in de ecologische zone, maar de gedwongen verhuizing van HDV is het gevolg van de wens om ADO terug te halen naar het Zuiderpark. Het is geen compensatie, want voetbalgrond in Escamp verdwijnt, namelijk in het Zuiderpark, en wordt elders weer teruggebracht.

Per saldo verdwijnt er dus zelfs voetbalgrond voor de breedtesport in Escamp. Het voorstel had zoveel simpeler kunnen zijn. In het IHP Sport is de wens en opgave te vinden om ADO weer te laten trainen in het Zuiderpark. Om de terugkomst van ADO mogelijk te maken, dient HDV te verhuizen. Daarvoor heeft het college een volgens hem geschikte locatie gevonden in Escamp III. Met de verhuizing is een bedrag van € 3 mln. gemoeid, een bedrag dat in het IHP Sport reeds als indicatieve investering is opgenomen. En gezien ADO alle investeringen voor hun velden volledig terugbetaalt, kan die € 3 mln. ingezet worden voor de verhuizing van HDV. De komst van ADO en de verhuizing van HDV hebben dan ook niets te maken met de grondexploitatie van Zichten of het mogelijk maken van woningbouw in Zuidwest. Mijn fractie staat daarom van harte onder het amendement van de Partij voor de Dieren om de kosten definitief ten laste te leggen van het sportbudget. Caroline Peeck (VVD). Voorzitter. Voor de VVD twee belangrijke punten. De VVD is voor terugkeer van het eerste elftal van ADO naar het Zuiderpark. Wij kunnen ons voorstellen dat het goed voor de jeugd is om samen te trainen en een colaatje te drinken. En de verplaatsing van HDV naar Escamp III is geen toevoeging van een voorziening. Ze zaten in Escamp en ze blijven er.

Maar als HDV inderdaad verhuist naar Escamp III, willen we in ieder geval dat het breed toegankelijk wordt. De wethouder zei in de brief al dat ze hierover met HDV in gesprek zouden gaan, maar de VVD wil dat de omwonenden ook een stem krijgen. Daarom die ik samen met de heer Uduba een motie in, Geef Zuidwest wat het is toegezegd, met het dictum: verzoekt het college samen met HDV en omwonenden een plan op te stellen voor het openstellen van de velden van HDV en de maatschappelijke rol van HDV voor Zuidwest, gericht op de toename van de mogelijkheden om te sporten; de raad hierover voor de vaststelling van het bestemmingsplan Dreven-Gaarden-Zichten 2, 3 en 7 te informeren.

95

Naast dat het geen toevoeging is, voldoet de verhuizing van HDV ook niet aan de doelen van het projectdocument Dreven-Gaarden-Zichten: het doorbreken van de monocultuur van voetbal, sportaanbod breder maken, beter laten aansluiten op de veranderende vraag vanuit de buurten. Om dit echt te realiseren, dienen de heer Uduba en ik namens de VVD een motie in met als titel Voeg daadwerkelijk ruimte om te sporten en bewegen toe in Zuidwest, met het dictum: verzoekt het college voldoende ruimte voor sport en bewegen aan te wijzen in Zuidwest buiten de bestaande velden in Escamp I, II en III; hierbij nadrukkelijk te kijken naar zowel bestaande openbare ruimten als mogelijkheden voor nieuwe faciliteiten; een concreet plan van aanpak op te stellen en dit plan, inclusief tijdlijn en budget, vóór de vaststelling van het bestemmingsplan Dreven-Gaarden-Zichten 2, 3 en 7 aan de raad te presenteren. De voorzitter. Door mevrouw Peeck, daartoe gesteund door de heer Uduba, worden de volgende moties (S.4 VVD en S.5 VVD) ingediend:

Motie S.4 VVD Geef Zuidwest wat is toegezegd

De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 30 mei 2024, ter bespreking van het voorstel van het college inzake Trainingsaccommodatie ADO in het Zuiderpark (RIS318937), Constaterende dat: • met het voorliggende voorstel HDV wordt verplaatst naar Escamp III om ruimte te maken voor een trainingscomplex voor ADO Den Haag in het Zuiderpark; • in de nota van uitgangspunten Dreven Gaarden Zichten (RIS308508) staat: “In de plannen voor de gebiedsvisie en het ambitiedocument Dreven-Gaarden-Zichten (RIS305714) is de ambitie gesteld om het sportpark van grotere waarde te maken voor alle mensen in de wijk, ook die niet lid zijn van een vereniging, door het park meer openbaar toegankelijk te maken en ook geschikt voor recreatief bewegen, spelen en ontmoeten” • in de nota van uitgangspunten Dreven Gaarden Zichten (RIS308508) staat: “in nauw overleg met sportverenigingen en omwonenden onderzocht zal worden hoe het sportpark meer open, multifunctioneel en doorwaadbaar kan worden ingericht.” Overwegende dat: • in de brief van wethouder Bredemeijer (RIS318937) staat: “Natuurlijk zal met de club bezien worden hoe het complex een zo open mogelijk karakter kan krijgen, maar ook nadrukkelijk worden gesproken over de meer maatschappelijke rol die de vereniging voor en in de buurt kan spelen en op welke wijze haar accommodatie daarin kan bijdragen.” Van mening dat: • met het oog op de

ambities van de gemeente om meer mensen in Escamp in beweging te krijgen en de verwachte grote groei aan inwoners van het gebied de komende jaren, de beschikbare mogelijkheden om te sporten per saldo moeten worden vergroot. Verzoekt het college: • samen met HDV en omwonenden een plan op te stellen voor het openstellen van de velden van HDV en de maatschappelijke rol van HDV voor Zuidwest, gericht op de toename van de mogelijkheden om te sporten; • de raad hierover voor de vaststelling van het bestemmingsplan Dreven Gaarden Zichten 2, 3 en 7 te informeren. En gaat over tot de orde van de dag.

96

Motie S.5 VVD Voeg daadwerkelijk ruimte om te sporten en bewegen toe in Zuidwest De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 30 mei 2024, ter bespreking van het voorstel van het college inzake Trainingsaccommodatie ADO in het Zuiderpark (RIS318937). Constaterende dat: • met het voorliggende voorstel HDV wordt verplaatst naar Escamp III om ruimte te maken voor een trainingscomplex voor ADO Den Haag in het Zuiderpark; • de verplaatsing van HDV naar Escamp III geen extra ruimte sport en beweging oplevert voor de bewoners van Zuidwest; • in het voorstel van het college inzake Ontwerp Structuurvisie Den Haag Zuidwest 2040 (RIS315261); Groen, stedelijk en vitaal Zuidwest is opgenomen dat “georganiseerde buitensport kan niet conform de Haagse Referentienormen maatschappelijke voorzieningen binnen Zuidwest gerealiseerd worden”. Overwegende dat: • Zuidwest een gebied is waar de komende jaren veel meer mensen komen te wonen; • met de groei van het aantal inwoners in Zuidwest ook de groei van ruimte voor sport en bewegen essentieel zijn voor de leefkwaliteit en de gezondheid van de bewoners van Zuidwest. Van mening dat: • er een dringende behoefte is aan meer ruimte voor sport en beweging voor de bewoners van Zuidwest.

Verzoekt het college: • voldoende ruimte voor sport en bewegen aan te wijzen in Zuidwest buiten de bestaande velden in Escamp I, II en III; • hierbij nadrukkelijk te kijken naar zowel bestaande openbare ruimten als mogelijkheden voor nieuwe faciliteiten; • een concreet plan van aanpak op te stellen en dit plan, inclusief tijdlijn en budget, vóór de vaststelling van het bestemmingsplan Dreven Gaarden Zichten 2, 3 en 7 aan de raad te presenteren. En gaat over tot de orde van de dag. De moties maken onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Lesley Arp (SP). Voorzitter. De terugkeer van ADO naar heilige grond. Alleen al het feit dat dit voorstel hier ligt, was voor de wethouder een reden om de champagne alvast te ontkurken. Maar het is natuurlijk geen klein detail dat die heilige grond, ons Zuiderpark, geen blanco canvas is. Een amateurclub die ruimte biedt aan breedtesport in het Zuiderpark, moet uitwijken naar een ander deel van Zuidwest en dat kost gemeenschapsgeld. Uit het commissiedebat bleek dat de wens om snel tot een akkoord te komen met de investeerder van ADO ertoe leidt dat eerder vastgestelde doelen ondergesneeuwd raken, bijvoorbeeld het ontwikkelen van een sportpark in Escamp met een openbaar karakter voor bewoners van de omliggende buurten, waar we als raad überhaupt nog een voorstel voor moeten krijgen.

Dit heeft weinig te maken met zorgvuldige besluitvorming, om nog maar te zwijgen over foutjes en slordigheden in de oude en nieuwe versie van het voorstel. Als het college het dan toch zo belangrijk vindt om nu te beslissen, dan moet wat mijn fractie betreft iedere verwijzing naar andere voorstellen waar de raad nog over komt te spreken, eruit. Daarom steunen we het amendement van de Partij voor de Dieren van harte.

97

Kavish Partiman (CDA). Voorzitter. Ik wil beginnen met me aan te sluiten bij het eerste deel van het betoog van mijn collega van de Partij voor de Dieren. Ik ben het helemaal met hem eens over wat hij heeft gezegd over de wethouder Sport en zijn ambitie op het gebied van topsport. Dus complimenten voor het eerste deel van zijn inbreng. Voorzitter. Ik kan het best kort houden. De CDA-fractie ziet het als een prachtige ontwikkeling dat ADO terugkeert naar huis. Goed voor de club die nu voetbalt in Rijswijk en al twee keer verlenging heeft moeten verzoeken om daar tijdelijk te mogen blijven. Onwaardig voor een club die de koosnaam Onze Trots draagt. Met de terugkeer van ADO naar het Zuiderpark kunnen we tegelijk wat andere mooie ontwikkelingen voor sport in de stad faciliteren. Want HDV gaat nu naar Escamp III en krijgt daar een prachtige, duurzame faciliteit, waar alle huidige en nieuwe bewoners nog jarenlang profijt van gaan hebben. Wat ons betreft een prachtige win-winsituatie die ook het niveau van de sportvoorzieningen in verdichtingsgebieden op peil houdt. Het enige wat mijn fractie aan het college wil meegeven is: schiet nou op en haal ADO naar huis, want in Rijswijk spelen heeft ze niet veel goeds gebracht. Ik ben ervan overtuigd dat de sleutel tot succes voor ADO Den Haag nog ergens in het Zuiderpark ligt. Tijd om ze terug te brengen en die te vinden.

Wellicht dat de energie van ons prachtig Zuiderpark ze snel weer terugbrengt in de Eredivisie. Jan Willem van den Bos (PvdD). Dank aan de erkenning van de collega van het CDA. Is de collega van het CDA bekend dat er bij een grondexploitatie regels zijn voor waar je geld aan kan uitgeven, zoals het verwerven van gronden en het bouwrijp maken van grond? Kavish Partiman (CDA). Ja. Jan Willem van den Bos (PvdD). Dan ben ik benieuwd of mijn collega van het CDA kan uitleggen waar in de toekomstige wat-alsschets van het college de kosten voor de kantine van HDV van betaald worden. Kavish Partiman (CDA). Volgens mij kost dat hele project totaal € 9 mln. € 4 mln. is bestemd voor de GREX. De overige € 5 mln. wordt gefinancierd uit sport, uit subsidies Zuidwest, uit een deel van de Eneco-inkomsten en uit huurinkomsten van Staedion. Uit de € 5 mln. aan overige inkomsten zou het gefinancierd moeten worden. De voorzitter. Laatste keer, meneer Van den Bos. Jan Willem van den Bos (PvdD). Ik constateerde zojuist dat de fractie van de heer Partiman medeondertekenaar is van het amendement van de heer Ahraui bij OKZ. Daar is de lijn dat je je als raad pas moet committeren als er raadsvoorstellen zijn.

Als de heer Partiman dan zo'n dekking ziet als grondhuur Steenwijklaan 16, kan hij mij dan uitleggen hoe de businesscase eruitziet en of hij een beeld heeft van hoe dat eruit moet gaan zien? Kavish Partiman (CDA). Volgens mij is dit ordentelijk gegaan. Er ligt hier een raadsvoorstel met een voorstel voor dekking. Mocht het dekkingsvoorstel erdoorheen komen, is er een ordentelijke dekking voor. Het is gewoon een simpele voorfinanciering. Volgens mij is er niets mis met deze systematiek. Wethouder Bredemeijer (CDA). Voorzitter. Dank aan de leden van de raad voor de behandeling van dit raadsvoorstel. We hebben het over twee zaken feitelijk: de verplaatsing van HDV naar Escamp III, het braakliggende terrein aldaar waar ooit ADO Lakers honkbal speelde aan de Dedemsvaartweg, en het verplaatsen van ADO weer terug naar waar ze vandaan komen, het Zuiderpark. Ik heb een aantal thema's dat ik naar aanleiding van de behandeling zou willen langsgaan. Ik begin met de verhuizing van HDV naar het oude honkbalveld. Er komen daar twee velden, een natuurgrasveld en een kunstgrasveld.

We hebben heel nadrukkelijk met ADO besproken hoe ze het gaan doen daar, ook inspelend op de groei van de bevolking aldaar - ze gaan dus echt een heel belangrijke rol spelen in de groei van Zuidwest - hoe ze ook actief zullen zijn in het werven van jeugdige nieuwe leden, dus echt die groei zullen faciliteren, en hoe ook het complex een zo open 98

mogelijk karakter kan hebben. De VVD heeft daar een motie over ingediend. Die zal ik straks appreciëren. Maar dat is inderdaad een heel belangrijk thema. Daarmee wordt dat braakliggende terrein straks weer gebruikt voor sport. Dat is heel belangrijk, ook in de hele filosofie die we hebben dat als de stad groeit, dat alleen kan als ook de voorzieningen meegroeien, in dit geval de sportvoorzieningen. Dat is ongelofelijk belangrijk. We hebben het natuurlijk over Dreven-GaardenZichten, dus Escamp I, straks het sportpark waar wat van afgeknibbeld moet worden, omdat daar woningbouwontwikkeling gaat plaatsvinden. Dat bestemmingsplan is natuurlijk al ter inzage gelegd in de stad en daar is ook al een financiële appreciatie van gegeven. Maar het feit dat daar sportgrond moet worden ingeleverd, betekent dat we als college vinden dat dat elders gecompenseerd dient te worden. Die compensatie ziet op een aantal zaken. De compensatie ziet op een extra hockeyveld bij Wateringse Veld, dus vlak bij Zuidwest. Die ziet op Escamp III, waar twee velden erbij komen waar nu geen sport beoefend wordt. En die ziet op het kunnen intensiveren van de bespeling van het sportpark Escamp I, daar waar straks Dreven-Gaarden-Zichten op ziet. Dan de dekking van de kosten: de dekking van de herinrichting van het oude honkbalveld, waar straks HDV komt te spelen. Die wordt uitgeplaatst vanuit het Zuiderpark.

Dat kost ongeveer € 3 mln. Dat dekken we in eerste instantie vanuit het IHP Sport. Dat is een voorfinanciering op basis van de vaststelling van het bestemmingsplan om straks de financiën te kunnen inzetten die daarvoor bestemd waren. Dat heeft te maken met de compensatie. Met de compensatie is een bedrag van € 9 mln. gemoeid. We hebben gezegd en dat ook zo met de raad gecommuniceerd dat we € 9 mln. hebben om uiteindelijk die compensatie tot stand te kunnen brengen. Dat vinden we belangrijk. Dus laten we voorkomen dat de stad alleen groeit op het gebied van woningen en niet op het gebied van voorzieningen, want dan zijn we de verkeerde stad aan het bouwen. Het is echt van het allergrootste belang om die € 9 mln. te kunnen inzetten voor die compensatie. We hebben berekend dat we daarvoor € 4 mln. van de GREX nodig hebben. Zoals voor de financiering met geld uit GREX'en geldt, dient dat in dat gebied te worden geïnvesteerd. Dat betekent bij Escamp I, dus niet Escamp III. Dat hebben we ook heel duidelijk zo aangegeven, maar er werd net weer een paar keer gedaan alsof dat onduidelijk was. Nee, dat is Escamp I. Het gaat dus niet over HDV. De GREX wordt dus daar bestemd waar dat ook moet, namelijk in de nabijheid van die ontwikkeling. De rest van die € 9 mln., dus € 5 mln., wordt bestemd voor onder andere Escamp III/HDV. Dat kost € 3 mln. van die € 5 mln.