RIS314924 Notulen van de raad van 9 februari 2023

De wethouder zegt dat het niet alleen de gemeentelijke eisen zijn, maar de wethouder zei zojuist wel dat de gemeente argumenten heeft meegenomen. Kan de wethouder aangeven wat de inzet van Den Haag is geweest binnen het VNG-verband? Wethouder Parbhudayal (VVD). Nogmaals, het is niet zo dat wij als enkelvoudige gemeente iets sturen naar of inbrengen in die tafel. Dit vindt plaats voor alle 341 gemeentes en voor alle gemeenschappelijke regelingen, dus voor gemeentes die alles gemeenschappelijk doen. Er wordt onderhandeld voor pakweg 200.000 werknemers. Er is dus geen zinnig antwoord op te geven anders dan dat het aan die tafel onder leiding van de VNG tot stand komt en dat de onderhandelingen daarover lopen. Die onderhandelingen zijn nu gestaakt; het loopt niet. Het is absoluut niet de bedoeling dat leden die daar aan tafel zitten, waaronder Den Haag, via een gemeenteraad of via de media daar uitspraken over doen, want die onderhandelingen lopen nog. Althans, we wachten er natuurlijk op dat de vakbonden weer aan tafel komen. Alle informatie die er op de website van de VNG staat - ik heb het even voor mezelf geprint - daar moeten we het mee doen. Robin Smit (PvdD). Ik ben de wethouder een klein beetje kwijt. De wethouder zegt eerst dat er geen wensenlijstje of eisenlijstje meegegeven wordt voor de gesprekken en dat we eigenlijk alleen maar voor de sier daar aan tafel zitten.

Maar uiteindelijk wordt er gezegd: we gaan nog geen uitspraken doen, want de onderhandelingen lopen nog. Wat is nou precies het verhaal? 17

Wethouder Parbhudayal (VVD). Ik kan het weer herhalen. Ik heb net gezegd dat Den Haag de caoonderhandelingen niet zelfstandig voert. Het is een sectorale tafel. Wij laten ons ook vertegenwoordigen door de VNG. Alles wat een stand van zaken heeft en waarover gecommuniceerd kan worden, staat op de VNG-site. Daar moeten alle gemeentes het mee doen. Ik kan hier verder niets zinnigs over zeggen. De voorzitter. Meneer Smit, voor de laatste keer. Robin Smit (PvdD). Dan probeer ik toch nog iets zinnigs toe te voegen. Zou de wethouder dan misschien bereid zijn om vertrouwelijk met ons te delen welke argumenten wij als gemeente hebben aangeleverd in die tafel bij de VNG en wat de Haagse inzet daarin is geweest? Kan dat dan vertrouwelijk? Dan hebben we in ieder geval nergens last van, denk ik. Wethouder Parbhudayal (VVD). Er zijn geen stukken van het college van Den Haag die naar die tafel gaan. Onder leiding van de VNG komen daar stukken met allerlei argumenten, cijfers en ontwikkelingen rondom looncomponenten die worden berekend en geanalyseerd. Op basis van de eisen van de bonden vinden er gesprekken plaats. Sebastian Kruis (PVV).

Is het niet mogelijk om hier in Den Haag zelf een soort budget te zoeken dat wordt uitonderhandeld tussen de VNG en de FNV voor een soort overbruggingskrediet om zelf tegemoet te komen in het verschil daartussen? Want zo ongeveer iedereen in deze zaal, op mezelf na, kan gemist worden in Den Haag, maar deze mensen natuurlijk absoluut niet. Deze mensen houden onze stad schoon. Maar van alle mensen in de stad verdienen deze mensen als eersten onze aandacht om naar een budget te zoeken. Is het niet mogelijk om dat binnen het gemeentebudget te doen? Wethouder Parbhudayal (VVD). De onderhandelingen vinden plaats voor alle werknemers van gemeenten, dus deze mensen en die mensen. Het vindt plaats voor iedereen. De salarissen van alle gemeenteambtenaren en alle andere cao-afspraken die vastgelegd zijn, vinden mensen nu in hun primaire en secundaire arbeidsvoorwaarden. U vraagt wat het startpunt in de gemeentebegroting is als het gaat om bijvoorbeeld lonen. Dat hebben alle gemeentes geraamd. Dat doen we in de begroting, die we vorig jaar hebben vastgesteld voor dit jaar. Het startpunt, gebaseerd op de toenmalige cijfers uit de MEV of de inflatie, is nu ruim 3,3% in de begroting. Dat is de startinzet van de meeste gemeentes en in ieder geval van Den Haag, omdat wij met die cijfers de begroting voor dit jaar ramen. Sebastian Kruis (PVV).

Dat is echt een heel ambtelijk antwoord op een eigenlijk heel simpele vraag. Hoe kan het dat de mensen die het meest essentieel zijn voor het welzijn van Den Haag op deze manier aan een touwtje hangen en dat we afhankelijk zijn van externe onderhandelingen? Dit moet u als gemeente toch zelf kunnen regelen? Ik vind echt dat deze mensen onze absolute topprioriteit moeten hebben. Ik zou graag zien dat de wethouder daar ook voor gaat staan, want we kunnen deze mensen niet missen. Wethouder Parbhudayal (VVD). Nogmaals, wij voeren de cao-onderhandelingen niet zelfstandig. Dat doet geen enkele gemeente. Ik vind het vervelend als u gaat zeggen dat ik in herhaling treed, maar er bestaat geen standaard cao. Het is een collectieve, landelijke cao. Die cao-onderhandelingen worden zo gevoerd en daar gaat Den Haag niet van kunnen afwijken. De voorzitter. Laatste keer, meneer Kruis. Sebastian Kruis (PVV). Daar gaat Den Haag niet van afwijken of daar wil Den Haag niet van afwijken? Ik denk dat we uit deze situatie kunnen leren dat we daar als gemeente zelfstandig over zouden moeten gaan. Als ik de wethouder een beetje hoor, snapt zij ook heel goed de onderhandelingspositie van juist de Haagse straat- en reinigingsmedewerkers.

Is dat niet een soort beginpunt om eens te kijken of we als gemeente dat in de toekomst zelf op ons kunnen nemen en om nu snel een oplossing te zoeken voor de huidige situatie? 18

Wethouder Parbhudayal (VVD). De mensen van de Haagse straatreiniging vallen onder de cao ambtenaren. We hebben het over die cao. Carlos Martinez van Andel (Hart voor Den Haag). Ik ga de vorige vraag wat anders formuleren. Stel dat de wethouder zelf iets in te brengen had bij de VNG, wat zou dan de inzet van de wethouder zijn? Wethouder Parbhudayal (VVD). Nogmaals, we zijn in onderhandeling. Ik kan daar als lid van het college van Den Haag geen uitspraken over doen. We moeten terug aan tafel met de bonden. Wij hebben een bod gedaan oftewel die tafel heeft een bod gedaan en de bonden hebben de onderhandelingen gestaakt. Ergens moeten ze terugkomen, want ook wij willen een goede cao die recht doet aan de tijd waarin we nu leven. U weet dat veel cao's onder druk staan vanwege bijvoorbeeld de inflatie. Er wordt heel goed gekeken naar allerlei componenten, want er worden overal cao's afgesloten. Dat zijn onder andere zaken waarover wordt gepraat. We willen dat snel doen, want het is al februari. Er wordt gepraat over zaken zoals looptijd, looneisen, de hoogte van de inflatie en allerlei andere componenten. We kunnen daar verder niets over vertellen, want dat is onderdeel van de onderhandelingen. De voorzitter. Eigenlijk heeft u geen tijd meer, dus ik stel voor dat u heel snel nog twee preadviezen op de twee andere moties. Wethouder Parbhudayal (VVD).

De motie Spreekt uit borduurt een beetje voort op de vorige motie. Uiteraard is het aan u, zeg ik tegen de heer Icar en mevrouw Arp, om u hierover uit te spreken, maar het verhaal is hetzelfde als bij de vorige motie. De motie Geen looninhouding bij staking geeft in de overweging aan dat het een keuze kan zijn van gemeentes. Dat is voor Den Haag niet het geval wat het college betreft, want wij hebben hier met de vakbonden vaste afspraken over de handelwijze bij collectieve acties en die ook in ons personeelsreglement vastgelegd. Het laatste dateert van vorig jaar. De vakbonden hebben dat geaccordeerd en daarmee ingestemd. Er staat een goede passage over looninhouding in. Het college gaat zich daaraan houden. Dat is de afspraak die we met de vakbonden hebben. Als we daar al een goede afspraak over hebben, willen we die niet overtreden. Lesley Arp (SP). Ik ben met stomheid geslagen door dit antwoord. Ik heb natuurlijk ook contact gehad met mensen van de vakbond en die zeggen dat wat er hier in Den Haag gebeurt in andere steden niet gebeurt. Een voorbeeld is Groningen. Daar heb ik zelf ook mijn bronnen, om het maar zo te zeggen. Daar geven ze aan: wij betalen wel door tenzij iemand een beroep kan doen op de stakingskas van de FNV. Dit is dus uitgerekend wél een aspect waarin we een eigen lijn kunnen trekken.

Ik kan me echt totaal niet voorstellen dat vakbondsactivisten zeggen 'weet je wat, doe maar die looninhouding' als andere gemeenten dat niet doen. Wethouder Parbhudayal (VVD). Dan moet ik mevrouw Arp verwijzen naar het personeelsreglement. Daarin staan een aantal artikelen die daarover gaan. Die zijn ook met de vakbonden afgestemd en geaccordeerd. Daar houdt het college zich dan ook aan, want het zijn afspraken waar ook zij ons aan houden. Het is een onderdeel van het geheel. Er zijn vele afspraken. Op het moment dat er aanzeggingen komen voor stakingen, verwachten vakbonden dat wij als wetgever ons houden aan die afspraken. Lesley Arp (SP). Dan zou ik met klem een oproep willen doen om die afspraken opnieuw tegen het licht te houden. Zoals ik in de motie aangeef, zijn er gemeenten waar dit gebeurt. En waar hebben we het nu over? We hebben het over mensen die echt moeite hebben om het hoofd boven water te houden en dus uit wanhoop gaan staken. Maar dan wordt drie dagen lang het loon ingehouden, terwijl we dat geld wel in het budget hebben, terwijl we dat gewoon in onze begroting hebben. Ik vind dat best wel beschamend. Ik ken verhalen van mensen die voor de gemeente werken en die een beroep moeten doen op armoedevoorzieningen. Ik vind dat echt beschamend. We hebben het in dit geval over drie dagen loon.

Bij andere stakingen zal het waarschijnlijk ook om een korte periode van een aantal dagen 19

gaan of misschien wel stiptheidsacties. Ik denk echt dat we dit tegen het licht moeten houden en dat we ons niet moeten verschuilen achter regeltjes. Wethouder Parbhudayal (VVD). Nogmaals, dit is iets wat tussen de vakbonden en Den Haag tot stand is gekomen. U zegt dat we hier weer naar moeten kijken. Dat kan, maar op dit moment zijn dit de afspraken. Sinds de aanzegging van de vakbonden deze week zijn we op basis van die afspraken van alles en nog wat met elkaar aan het doen. Dat wordt in goed overleg met onder andere de FNV gedaan. Ik zou de raad willen voorstellen: laten we ons aan die afspraken houden, zodat zij hun zaken de komende dagen goed kunnen voortzetten. Sebastian Kruis (PVV). Ik ben echt een beetje geschrokken van het antwoord van de wethouder in het verlengde van mevrouw Arp. Het is onacceptabel dat die mensen worden gekort. Allerhande lapzwansen in deze stad worden op elke manier tegemoetgekomen door dit college. En deze mensen, die gewoon het recht hebben om te staken, moeten gewoon niet gekort worden. Het zijn mensen met vaak een hele kwetsbare financiële positie die ook gewoon op mogen komen voor hun rechten. Het interesseert me niks wat er in het verleden allemaal is afgesproken. Die mensen moeten gewoon doorbetaald worden. Als u dat niet doet, zullen we daar volgende keer een motie van wantrouwen over indienen.

Het is gewoon onacceptabel als mensen zo worden beknopt in hun vrijheid om te demonstreren en op te komen voor hun rechten. Wethouder Parbhudayal (VVD). Het is aan de heer Kruis wat hij doet met deze woorden. Nogmaals, wij hebben een reglement, helemaal afgestemd met en geaccordeerd door de vakbonden. Zij houden zich daaraan. Zij verwachten ook van ons dat wij ons eraan houden. Dat doen we al sinds een paar dagen. Ik stel nog steeds voor aan de raad dat we dat volhouden en doen. De komende dagen zijn we alles op alles aan het zetten om langs dat reglement allerlei zaken goed op orde te brengen. Looninhouding is een afspraak. U zei het net zelf. Mensen worden wel gecompenseerd uit de stakingskas die de vakbonden zelf hebben. Hoe dat er precies aan toegaat, is aan hen. Maar zij verwachten van ons dat wij ons aan het reglement houden, en het college doet dat ook. Robin Smit (PvdD). De wethouder refereerde aan het personeelsbeleid. De titel van het personeelsbeleid is 'De wereld verandert - de gemeente verandert mee'. Is het in dat kader niet slim om mee te veranderen naar de eisen van deze werknemers? Wethouder Parbhudayal (VVD). De eisen van deze werknemers en wat er in het personeelsreglement staat, zijn twee gescheiden trajecten wat ons betreft. Wij hebben ook heel veel sympathie voor alles wat er gebeurt. En onze mensen zijn ons enorm dierbaar.

U weet dat wij als werkgever in december zelf een eenmalige uitkering hebben gedaan en voor de nieuwe medewerkers van de straatreiniging in januari, zonder dat daar vakbonden tussen hoefden te komen. Wij gaan deze lijn wel volhouden, net als in Utrecht, waar dezelfde organisatoren van de bonden dit allemaal hebben gedaan, en in Amsterdam. Looninhouding is een afspraak met hen in het reglement. Zij toetsen ook op alle andere afspraken die gemaakt zijn, waaronder deze, en die gemeentes doen dat ook. Het is dus het beste voor Den Haag om dit te doen, want daar zijn afspraken over. Janneke Holman (PvdA). In de motie staat dat het een keuze van gemeenten is om wel of niet door te betalen. Groningen maakt een andere keuze. Mijn vraag is of het wel een keuze is. Als je als gemeente niks doet, dan betaal je gewoon door. Maar je moet als gemeente nu zelf een actieve handeling verrichten, namelijk registreren wie er staken en wie niet, wie wel lid is van een bond en wie niet, en dan ga je loon inhouden. Het vraagt dus extra werk van de gemeente om ervoor te zorgen dat mensen niet doorbetaald worden. Schets ik dat zo goed, vraag ik aan de wethouder. Wethouder Parbhudayal (VVD). Het zijn absoluut extra handelingen. Sinds het moment van aanzeggen wordt er van alles en nog wat gedaan door de managers en de leidinggevenden van in dit geval de Haagse Straatorganisatie.

Het is zelfs zo - dit heb ik net een uur geleden gehoord - dat veel medewerkers niet gaan staken, maar wel uit solidariteit verlof gaan opnemen en dat dat ook allemaal wordt geregistreerd. Op het moment dat wij die regels gaan veranderen, bijvoorbeeld als u in dit geval 20

zegt 'loon inhouden', dan moeten wij ook iets doen met degenen die uit solidariteit verlof opnemen. Ja, het klopt dat het best veel administratieve handelingen zijn. Het management van de straatreiniging is daarmee bezig. Dat zijn afspraken. Dat is in het verleden ook zo gebeurd, maar die protocollen zijn weer eruit gehaald. De beraadslaging wordt gesloten. De voorzitter. We gaan later vanavond stemmen over de moties van de heer Icar en een aantal collega's.

Aan de orde is: G. Voorstel van het college inzake Vaststelling bestemmingsplan Madestein-Vroondaal 5e herziening (RIS313652). De beraadslaging wordt geopend. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Voorzitter. Het bestemmingsplan Madestein-Vroondaal vijfde herziening staat op de agenda. Het stond geagendeerd op de advieslijst van de commissie en we hebben de commissiebehandeling gehad. Het is een bijzonder bestemmingsplan. We komen in de gemeenteraad niet vaak een bestemmingsplan tegen waarmee het college wil voorkomen dat het planschade moet betalen. Want vaststaat dat er schade is, vandaar dit raadsvoorstel. Ik begreep uit de commissiebehandeling dat dit één keer eerder is voorgekomen in Den Haag. Het gevoel bekruipt mij dat het college probeert om zijn rechtspositie te versterken door een besluit van de gemeenteraad. Waarom moet de raad zich hiervoor lenen? Dat is een vraag aan de wethouder. Nogmaals, vaststaat dat er schade is, vandaar dit raadsvoorstel. Het college wil bewoners compenseren met bouwrechten waar men niet op zit te wachten. Het college wil schade vergoeden aan bewoners door het verlenen van bouwrechten. Deze mogelijkheid heeft de gemeente gevonden in het planschaderecht. Wettelijk zal het misschien wel kloppen, maar dat wil nog niet zeggen dat het de juiste keuze is.

Daarnaast zorgt dit voor onrust in de wijk, bij bewoners die deze bouwrechten niet krijgen en wel te maken krijgen met de gevolgen. Dit voorstel lijkt nergens op. Als ik de fiets van wethouder Van Asten kapotmaak, vergoed ik de schade van zijn fiets niet door het geven van een strippenkaart voor de tram. Zo werkt dat niet. Dit voorstel is opmerkelijk vanwege het in deze raad breed gedeelde standpunt dat je schade moet verhalen op daders. En de gemeente is de dader in deze casus. In de vorige raadsvergadering werd er nog een motie ingediend - een prima motie overigens, die ik meegetekend heb - over het verhalen van schade op daders van de Utrechtsebaan. Die motie werd omarmd door het college, dus ik reken er eigenlijk op dat de raad tegen dit bestemmingsplan gaat stemmen. Ik zou zeggen: soms een beetje dualisme, en ditmaal voor de bewoners van Vroondaal. Sebastian Kruis (PVV). Voorzitter. Nog bedankt voor uw mooie woorden van zojuist over de ramp in Syrië en Turkije. Daar kunnen we ons zeer bij aansluiten. Ik vind het ook wel goed om vanaf deze plek een keertje te zeggen dat ik natuurlijk vaak zeer kritisch ben geweest op de Schilderswijk, maar dat ik de afgelopen dagen wel met een zekere glimlach heb gekeken naar wat daar allemaal gebeurt. Want ook dat is Den Haag, ook dat is de Schilderswijk. Ik vind het ook goed om dat een keertje te benoemen.

Dan ga ik nu in op het voorliggende bestemmingsplan. Ik ben het eigenlijk helemaal eens met de heer Dubbelaar. Ik vind mezelf vaak heel goed in beeldspraak, maar meneer Dubbelaar is vandaag echt in vorm. Hij zei namelijk iets heel moois over de fiets van meneer Van Asten, waar ik het gewoon volledig mee eens ben. Ik dank ook de insprekers voor hun inspraak. Die was zeer gedegen. Wij zullen dus ook tegen dit voorstel van het college stemmen. Robert Barker (PvdD). Voorzitter. De Partij voor de Dieren ziet een voorstel dat meer bebouwing mogelijk maakt ten koste van het groen. Bovendien is er geen goede communicatie met bewoners. 21

Tijdens de bespreking in de commissie ging er veel aandacht uit naar de bezwaarmakers, maar ook andere bewoners zijn niet geholpen met deze oplossing. Een bestemmingsplan zou ten goede moeten komen aan de ruimtelijke kwaliteiten van de wijk, zodat het er fijn wonen is. Dit voorstel doet het tegenovergestelde. Mijn fractie steunt het daarom ook niet. De Partij voor de Dieren roept de wethouder op om beter te reflecteren op de communicatie met bewonersverenigingen en bewoners en om zich in te zetten voor een betere informatievoorziening hierover aan de raad. Lesley Arp (SP). Voorzitter. Ik moet zeggen dat ik het een heel ingewikkelde situatie vind, die voorligt. Dat mag ook weleens gezegd worden. Als we de insprekers horen, ziet het er in ieder geval naar uit dat dit voorstel van het college een recept gaat zijn voor claims en rechtszaken. Tijdens de commissiebehandeling heb ik de volgende vraag gesteld. Als je een bestemmingsplan behandelt, is dat meestal omdat je ruimtelijk iets wil. Is het stedenbouwkundig wenselijk wat wij doen? Het gaat om vrij riante woningen, die al onbetaalbaar zijn. Ik denk niet dat ik er ooit zou kunnen wonen. Maar die woningen worden mogelijk dus nog groter gemaakt met dit bestemmingsplan. Die stedenbouwkundige reflectie heb ik toch een beetje gemist in de commissie. Ik heb veel twijfels, en bij twijfel is meestal mijn reactie: niet oversteken.

Maar ik hoor graag wat de wethouder te zeggen heeft. Wethouder Van Asten (D66). Voorzitter. Dank aan de commissie en de insprekers. We hebben eigenlijk al een goede discussie gehad in de commissie, en dan nu de afronding in de raad. De heer Dubbelaar vroeg waarom de raad dit moet doen. Dat is natuurlijk omdat de raad een bestemmingsplan vaststelt. Daarom leggen we dit hier aan u voor. Dat is eigenlijk de hele simpele reden. U maakte een vergelijking met mijn fiets. Nou praat ik graag over fietsen, en vooral over de mijne. U zei: als ik uw fiets sloop en ik geef u een strippenkaart terug, dan is het niet goed. Dat klopt. De strippenkaart bestaat niet meer, dus daar zou ik niet zo heel veel meer aan hebben, maar laten we er een opgeladen ov-chipkaart van maken. Maar u maakt eigenlijk de verkeerde vergelijking. Als u mijn fiets zou slopen en u mij de compleet gerepareerde fiets zou teruggeven, zou ik geen schade hebben. Daarmee kunt u deze situatie wel vergelijken. Wij geven deze bouwrechten namelijk terug en daarmee vergoeden wij de schade die is ontstaan. Ik kom daarmee gelijk bij de vraag van de SP.

Wat is nou het stedenbouwkundige verhaal hierachter, aangezien die woningen nog groter worden? Nou, dat is nog maar de vraag, want al deze mensen hebben de mogelijkheid gehad om hun volledige bouwrechten te gebruiken op het moment dat zij hun woning bouwden, maar hebben daar op dat moment ook geen gebruik van gemaakt. Het is dus nog maar de vraag of men hierdoor nu spontaan de huizen gaat vergroten. De voorzitter. Meneer Kruis, had u een interruptie? Nee? Het was een verkeerd handje. Gaat u door, wethouder. Wethouder Van Asten (D66). Meneer Kruis wilde denk ik graag een fietsdebat aangaan, maar ja, dan moet hij tegenwoordig bij de heer Mulder zijn. De Partij voor de Dieren vroeg naar de communicatie, die verbeterd zou moeten worden. Deze zaak liep natuurlijk in 2015 bij de herziening. Na vier jaar zijn er toen schades gemeld. Dat is toen een heel proces geweest met het bureau dat we daarvoor in hadden gehuurd. De communicatie is dus prima geweest; het is alleen een vrij juridische zaak geworden. Men meldt namelijk schade en die moet worden beoordeeld, en vervolgens moet daar een conclusie op komen. Dat is nou eenmaal een juridische procedure. Daar hoeven we ook niet voor weg te lopen, want het is juist fijn dat mensen op die wijze daadwerkelijk hun recht kunnen halen, of dat recht in ieder geval wordt bevestigd.

Uit die procedure is gekomen dat negen partijen planschade hebben geleden, en die wordt op deze wijze vergoed. Robert Barker (PvdD). Die planschade heeft de gemeente veroorzaakt, en het heeft heel lang geduurd voordat de gemeente dat erkende. Dat is dan toch juist niet zo goed gegaan? Wethouder Van Asten (D66). In 2015 is dat bestemmingsplan aangepast, en pas ergens na de zomer van 2019 hebben de mensen zich gemeld met het idee dat zij planschade hadden geleden. Die was inderdaad veroorzaakt door de gemeente, door de bestemmingsplanwijziging die toen voorlag en hier 22

ook in de raad is aangenomen. Daarop is nu gehandeld; daarop wordt nu teruggekomen met deze herziening, waardoor de bouwrechten weer in originele staat worden hersteld. De SP noemde nog het bang zijn voor claims. Dat hebben wij ook uitgezocht. We hebben het er ook uitgebreid over gehad in de commissie. Wij zien de extra planschade bij andere percelen hierbij juist niet. Daarom wordt deze planschadezaak wat het college betreft afgerond met deze herziening, en worden de bouwrechten dus hersteld. En volgens mij is het nog steeds heel prettig en uitstekend wonen in deze prachtige wijk aan de zuidrand van Den Haag. De voorzitter. De heer Dubbelaar. Stilte graag in de zaal. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). De insprekers bij de commissie en de insprekers van vanavond hebben, denk ik, in duidelijke bewoordingen kenbaar gemaakt dat er nog een andere procedure loopt. Deze mensen zitten daar echt al maanden op te wachten. Waarom kiest het college er niet voor om die procedure eerst even af te wachten? Wethouder Van Asten (D66). Daar zijn we uitgebreid op ingegaan tijdens de commissiebehandeling. Dat heeft namelijk te maken met de termijn die er bestaat voor het vergoeden van de schade in natura, iets wat we op deze wijze doen door die bouwrechten terug te geven. Daarom moeten we deze stap al zetten.

Mocht er anders worden besloten in de bezwaarprocedure, dan kan daar natuurlijk altijd nog op worden teruggekomen. De voorzitter. Dat was het? Dank u wel. Dan kijk ik om te beginnen naar meneer Dubbelaar om te zien of er behoefte is aan een tweede termijn. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Voorzitter. Ik wil best gebruikmaken van mijn tweede termijn en ik heb nog iets van spreektijd over, maar ik vind het gewoon echt zinloos. Ik vind de opstelling van het college echt een schandaal naar de bewoners toe, die hier gewoon kenbaar maken dat ze tonnen schade hebben geleden door iets wat de gemeente niet goed gedaan heeft. Ik blijf van mening dat je schade moet verhalen op daders. Wethouder Van Asten (D66). Ik vind eigenlijk dat hier heel vervelende woorden gebruikt worden over de rol van de gemeente hierin. Ik hoorde de heer Dubbelaar net zeggen dat hij eigenlijk niet begrijpt wat ik hem uitleg. Nou, dat is prima, maar dan moet hij mij om uitleg vragen in plaats van gelijk met het oordeel te komen dat de gemeente allemaal rare dingen doet. Daar neem ik echt afstand van. Wij proberen hier keurig die procedures te volgen. Die leg ik u graag nog een keer uit, maar dan wel graag voordat u die conclusie trekt. De beraadslaging wordt gesloten.

Aan de orde is: H. Voorstel van het college naar aanleiding van Adviescommissie bezwaarschriften over besluit intrekking beschermd stadsgezicht De Dreven (RIS313806). De beraadslaging wordt geopend. Lesley Arp (SP). Voorzitter. De Adviescommissie bezwaarschriften heeft op 5 oktober voorgesteld om het besluit van de raad om het beschermd stadsgezicht De Dreven op te heffen, in te trekken en te vervangen door een nieuw besluit, waarbij telkens pas de bescherming voor een deelgebied wordt opgeheven zodra er voldoende zekerheid is over de nieuwbouw. Als het aan het college ligt, wordt het besluit van de raad nu ingetrokken, maar treedt het weer in werking als er een nieuw planologisch kader voor de Dreven is. Dat wil zeggen: een bestemmingsplan of een omgevingsplan. In de commissiebehandeling bleek echter dat het college nog geen uitsluitsel kon geven over hoe dit kader

23

er precies uit gaat zien. Wordt het één groot plan voor De Dreven? Worden het meerdere deelplannen? Het is nog onduidelijk. Ook is nog onduidelijk hoe de waardevolle elementen van het gebied geborgd zullen worden in een planologisch kader. Dat maakt nogal wat uit in het licht van het voorliggende voorstel, want we kunnen wel de beschermde status in één ruk van het gebied af halen, maar de sloop-nieuwbouw zal niet in één keer plaatsvinden. Het gaat om een stadsvernieuwing die vijftien tot twintig jaar in beslag neemt, en het zou zomaar kunnen dat we als gemeente ergens in dit proces weer terug moeten naar de tekentafel, bijvoorbeeld vanwege risico's of gestegen bouwkosten. Voor alle duidelijkheid: de SP is en was tegen de opheffing van het beschermd stadsgezicht, maar als een meerderheid van deze raad er toch op gebrand is om dat stadsgezicht op te heffen, laten we dat dan op z'n minst op een zorgvuldige en stapsgewijze manier laten gebeuren, zoals de Adviescommissie bezwaarschriften voorstelt. Zo kunnen we er ook voor kiezen om waardevolle elementen zo veel mogelijk te behouden. Rutger de Ridder (VVD). Wat gaat hier volgens mevrouw Arp niet zorgvuldig genoeg? Ik begrijp niet helemaal waarom dit niet zorgvuldig genoeg is. Lesley Arp (SP). Allereerst is het natuurlijk een vrij ingewikkeld collegevoorstel dat hier voorligt, maar ik kijk even naar dictumpunt III.

Het eerste dictumpunt zegt: we trekken de beslissing van de raad om het stadgezicht op te heffen, in. Dan kom je bij dictumpunt III, en dat zegt eigenlijk dat we die beslissing herinvoeren als er een planologisch kader is. Nu heb ik het college gevraagd hoe dat planologische kader er precies uit gaat zien. Wordt het één totaalplan voor de Dreven? Worden het kleinere deelplannen, zoals we bijvoorbeeld hebben gezien bij Steenzicht en Ruimzicht? Dan zie je dat het college daar eigenlijk nog helemaal geen idee van heeft, wat mij ook wel enigszins verbaast. Daarom lijkt het mij zorgvuldiger om nu gewoon te doen wat de adviescommissie zegt. We trekken het oude besluit dus in, en zodra we meer weten over wat het planologisch kader gaat zijn, komen we met een voorstel voor gefaseerde afschaffing. Rutger de Ridder (VVD). Ik begrijp wel wat u zegt, alleen vraag ik me nog steeds af waarom dat iets anders is dan wat het college voorstelt. Het college stelt namelijk voor om het pas feitelijk te laten intrekken wanneer er een nieuw planologisch kader is, dat wij als raad moeten vaststellen.

Dus waarom maakt het voor mevrouw Arp uit of we doen wat zij voorstelt, namelijk het nu gefaseerd intrekken, of wat het college voorstelt, namelijk het pas intrekken wanneer de raad een nieuw planologisch kader heeft vastgesteld? Want dat is toch een prima volgorde? Daar wordt alles in neergelegd dat uiteindelijk beschermd moet worden. Dat klopt toch? Lesley Arp (SP). Mijn fractie heeft er in ieder geval behoefte aan om te weten hoe het college dat planologisch kader voor zich ziet. Stel je voor dat het één kader wordt voor de hele Dreven. Dan hebben we het dus over een ontwikkeling van vijftien à twintig jaar. We weten nog niet hoe het zit. Uiteindelijk gaat het er dan om, zoals de adviescommissie zegt, dat we proberen om het gefaseerd op te heffen. De sloop-nieuwbouw zou ook gefaseerd zijn. Ik heb dus behoefte aan meer duidelijkheid over hoe we dat gefaseerd gaan doen, dus hoe we in de praktijk gaan brengen wat de adviescommissie zegt. De voorzitter. Laatste keer, meneer De Ridder. Rutger de Ridder (VVD). Ik ga het nog één keer proberen, want ik zou het juist zo goed vinden om af te wachten wat dat planologisch kader wordt, om ook integraal te kunnen bekijken hoe de te beschermen onderdelen, die wij gezamenlijk willen beschermen, in gaan passen in dat plan.

Als we zeggen dat we het nu gefaseerd moeten doen, moet het dus ook gefaseerd en zou de integraliteit daardoor verloren kunnen gaan. Bent u dat niet met mij eens? Ik denk namelijk dat wij samen aan dezelfde kant van het touw trekken. Lesley Arp (SP). Als wij samen aan dezelfde kant van het touw trekken, had ik het sowieso interessant gevonden om vooraf nog even contact te hebben gehad met de heer De Ridder over dit amendement. Dat hebben we helaas niet gehad, maar ik denk in ieder geval dat het onverstandig is om 24

voor het voorliggende voorstel van het college te stemmen. Dan heb je namelijk eventueel de mogelijkheid dat toch de status van beschermd stadsgezicht er in één ruk vanaf gaat. Je geeft eigenlijk een carte blanche en daar wil ik voor waken. De voorzitter. U zet uw betoog voort. Lesley Arp (SP). Ik was gebleven bij het amendement dat ik indien met de heer Barker van de Partij voor de Dieren. Dat amendement besluit dictumpunt III te wijzigen in: met een nieuw voorstel te komen tot gefaseerde intrekking van het beschermd stadsgezicht zodra er meer bekend is over het planologisch kader voor De Dreven, waarbij waardevolle delen van het huidige stadsgezicht waar geen sloop-nieuwbouw plaatsvindt, in stand worden gehouden. De voorzitter. Door mevrouw Arp, daartoe gesteund door de heer Barker, wordt het volgende amendement (H.A. SP) voorgesteld:

Amendement H.A SP Faseer intrekking beschermd stadsgezicht De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 9 februari 2023, ter bespreking van het voorstel van het college naar aanleiding van Adviescommissie bezwaarschriften over besluit intrekking beschermd stadsgezicht De Dreven, RIS311095 (RIS313806). Besluit om dictumpunt III te wijzigen in: met een nieuw voorstel te komen tot gefaseerde intrekking van het beschermd stadsgezicht zodra er meer bekend is over het planologische kader voor de Dreven, waarbij waardevolle delen van het huidige stadsgezicht waar geen sloop-nieuwbouw plaatsvindt in stand worden gehouden; Het amendement maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Robert Barker (PvdD). Voorzitter. Het is onverstandig om het beschermd stadsgezicht op te heffen. Het is zeker nu onverstandig. Laten we luisteren naar de bezwaarcommissie en het doen op basis van de concrete uitwerking van het kader. Zo zorgen we ervoor dat we delen van de stad beschermd kunnen laten totdat de plannen concreet zijn. Een groot deel van de plannen zal de komende jaren ook nog niet plaatsvinden. Dat duurt nog minimaal tien jaar. Onze oproep is daarom om te kiezen voor fasering. Daarom roepen we ertoe op om het amendement van de SP te steunen. Sebastian Kruis (PVV). Voorzitter. Bedankt aan de voorgaande sprekers voor de warme introductie, oplopend naar dit hoogtepunt.

Wij hebben ons altijd zeer fel verzet tegen alle plannen van dit college in de Dreven. We zijn ook zeer tegen het intrekken van de status beschermd stadgezicht. Mijn waarde fractievertegenwoordiger Chris Faddegon heeft al aangegeven dat hij bezig is met een voorstel om ook daadwerkelijk een beschermd stadsgezicht een beschermd stadsgezicht te laten zijn. Nu houdt de beschermde status namelijk feitelijk in: de helft plus één en weg is het beschermd stadsgezicht. We weten natuurlijk wat voor destructieve plannen deze PvdA-wethouder heeft met de Dreven, de Gaarden en de Zichten. Vandaag liggen De Dreven voor, en mijn fractievertegenwoordiger werkt dus aan een plan om er daadwerkelijk voor te zorgen dat een wethouder met expansiedrang niet ineens de halve stad om zeep kan helpen. Dat geldt overigens niet voor panden met een monumentenstatus, heb ik hem gezegd, want u kent mijn immer voortdurende strijd tegen de monumentenstatus van bijvoorbeeld het Stichthagegebouw of het gebouw van de Amerikaanse ambassade. Dat zouden we vandaag nog moeten slopen, iets waar ik ook zelf graag een rol in zou willen spelen als het zover komt. Maar dat is iets anders en dat staat hier los van. Ik vrees wel dat je dan vaak in dezelfde debatten komt. Wij vinden het dus erg van belang dat een beschermd stadsgezicht ook echt een beschermd stadsgezicht blijft. Daarvoor werken wij aan een voorstel.

We zullen vandaag tegen dit voorstel van het college stemmen, maar wel voor het amendement van mevrouw Arp, want alles wat we kunnen doen om dit te traineren, grijpen we met beide handen aan, zoals u weet. 25

Peter Mekers (D66). Voorzitter. We moeten vooruit met de plannen voor Zuidwest. Ook vanmiddag spraken we met bewoners die liever vandaag dan morgen de sloophamer erin zien gaan, want de woningen zijn óp. Het college stelt nu voor om op deze wijze invulling te geven aan de uitspraak van de adviescommissie. Dat lijkt ons een passende wijze. Op deze manier volgen we de uitspraak op en wordt de bescherming pas opgeheven als er voor dat deel een nieuw planologisch kader is. Wat D66 betreft is er voldoende mogelijkheid in de toekomst bij de behandeling van de deelplannen om daar zorgvuldig over te kunnen besluiten. We zullen het collegevoorstel daarom ook steunen en vinden het amendement van de SP geen wezenlijke toevoeging. Wethouder Balster (PvdA). Voorzitter. De inbrengen van de SP en de Partij voor de Dieren gingen met name over het amendement van de SP. Dat amendement zegt enerzijds: sloop niet voordat je een ruimtelijk kader vaststelt. Maar dat doet het nieuwe collegevoorstel al. En wellicht ter geruststelling zeg ik nog tegen mevrouw Arp dat als er meerdere ruimtelijke kaders nodig zijn, wij na vaststelling van het eerste kader niet al het tweede of wellicht al het derde gebied kunnen slopen zonder een sloopvergunning. Dat is met het collegevoorstel dus beschermd.

Het amendement stelt anderzijds ook, in tegenstelling tot het collegevoorstel: stel het besluit om überhaupt het stadsgezicht op te heffen nader uit. En dat gaat niet, gegeven de keuzes die uw raad heeft gemaakt voor de buurt in stedenbouwkundig opzicht. Want zowel in het ambitiedocument als in de nota van uitgangspunten, het projectdocument en het eerder genomen besluit over het stadsgezicht heeft u eerder besloten om het stadsgezicht op te heffen als onlosmakelijk onderdeel van de plannen. Die plannen kunnen niet gerealiseerd worden zonder dit besluit. Het opheffen staat ook in de uitspraak van de Acb niet ter discussie. Sterker nog, de Acb zegt niets over de inhoudelijke argumentatie rond het opheffen van het stadsgezicht, dat, zoals ik net al aangaf, onlosmakelijk verbonden is met de plannen die u reeds heeft vastgesteld. Nee, de Acb zegt: voorkom dat er gesloopt kan worden zonder vergunning voordat het bestemmingsplan of omgevingsplan is vastgesteld. Dan is namelijk zeker dat er gesloopt gaat worden en er nieuwbouw zal plaatsvinden. Eigenlijk stelt het amendement het besluit dus weer ter discussie of er überhaupt sprake moet zijn van opheffing. Dat is echt niet meer aan de orde, en dan komt de planvorming in gevaar. Daarom ontraadt het college het amendement. Tot slot de inbreng van de heer Kruis van de PVV. De heer Faddegon heeft hetzelfde in de commissie gesteld.

Wij zien de voorstellen wat dat betreft tegemoet. Hij stelde geloof ik voor om een tweederdemeerderheid te hanteren bij het opheffen van het stadsgezicht. Ik heb aangegeven dat met belangstelling tegemoet te zien. Misschien moet die dan ook wel gelden bij het instellen van een beschermd stadsgezicht, maar die voorstellen zien wij tegemoet. Robert Barker (PvdD). De wethouder had het erover dat je per gebied zou kunnen kijken. Betekent dat ook dat hij, als hij met dat plan komt, ervoor zou kunnen kiezen om een deel van een beschermd stadsgezicht te behouden? Dan is er bijvoorbeeld een plan voor fase 2 waar nog geen geld voor is. Kan dat deel dan beschermd worden gehouden? Wethouder Balster (PvdA). Nee. Het beschermd stadsgezicht ziet op het totale stedenbouwkundige plan dat in oorsprong is gemaakt voor de ontwikkelingen. Maar de Acb zegt: ga nou niet slopen voordat er een goed planologisch kader ligt - dat was ook niet de intentie van het college - maar zorg eerst dat het goed juridisch is afgedicht. Daar hebben we met het nieuwe voorstel, dat vandaag bij u voorligt, de waarborgen voor geregeld. Robert Barker (PvdD). De bezwarencommissie zegt natuurlijk ook: kijk of je meer kan beschermen; kijk per stuk.

Waarom zou je dus bijvoorbeeld niet, als je voor fase 2 nog geen geld en nog geen concrete uitwerking hebt, dat stukje nog beschermen totdat het zeker is dat de financiering rond is? Waarom zou de wethouder daar niet voor kiezen? Wethouder Balster (PvdA). Ook hier hebben we natuurlijk al veel bij stilgestaan. Hoewel het beschermd stadsgezicht moet worden opgeheven, zullen wel een aantal karakteristieke elementen in het gebied bewaard kunnen blijven. Daar blijft het college op inzetten en dat zullen we straks uiteraard ook benoemen en herhalen in het planologisch kader, dat aan u moet worden voorgelegd. Dat geldt 26

bijvoorbeeld voor de winkelplinten in de Dreef en de Singelstructuur. Op die elementen zijn we zuinig en dat zal straks ook meelopen in de planologische kaders. De voorzitter. Laatste keer, meneer Barker. Robert Barker (PvdD). De wethouder begon met zeggen: ik ga kijken of ik bepaalde dingen kan behouden; ik ga per deelgebied kijken en de bescherming opheffen en zo. En nu zegt de wethouder eigenlijk: ik hef die bescherming sowieso op bij de eerste gelegenheid. Hij is namelijk niet bereid om te kijken of hij die fase 2, waar nog geen financiering voor is en die pas over zo'n vijftien jaar zal worden uitgevoerd, wel beschermd kan houden. Waarom zou de wethouder dat niet kunnen zeggen? Waarom zegt hij niet: we houden dat deel beschermd of we gaan het in ieder geval op dat moment analyseren? Wethouder Balster (PvdA). Ik herhaal mezelf. De bescherming zit op het totale gebied, dus de totale stedenbouwkundige inrichting van het gebied. Daar gaat de bescherming over. Op de waardevolle elementen zullen we zuinig zijn, zeker ook in de planologische kaders, die nog bij u langs zullen komen als voorstel. Rutger de Ridder (VVD). Ik wil graag weten of het klopt wat de wethouder zonet zei.

Als we het toch in deelgebiedjes gaan doen en we gaan beginnen met sloop en nieuwbouw van deel 1, waar we een planologisch kader voor hebben, dan kunnen we nog niet slopen in deel 2 en 3, toch? Dat klopt, hè? Wethouder Balster (PvdA). Ja, dat heb ik zonet ook aangegeven. Dat is correct. Lesley Arp (SP). Wat ik heel lastig vind aan deze hele situatie, ook in de commissie, is dat de wethouder nog niet echt duidelijkheid heeft gegeven over hoe het planologisch kader eruitziet. Hij zegt: als we het in delen gaan doen … Maar waarom is er eigenlijk überhaupt nog geen zekerheid over te geven? Wethouder Balster (PvdA). Zoals u weet, is het een plan voor een periode van twintig jaar. Als we die voorstellen hadden, hadden we die al aan u voorgelegd. Maar zover zijn we nog niet, en de totale uitvoering van deze plannen zal ook twintig jaar behelzen. Dat is de reden waarom we het nog niet allemaal aan u kunnen voorleggen, maar uiteraard komen we daarover te zijner tijd met u te spreken. Lesley Arp (SP). Maar het zou dus wel kunnen dat dat planologisch kader een kader is waarin bijvoorbeeld in één keer wordt besloten over de plannen voor het eerste deel en de plannen die pas over vijftien à twintig jaar uitgevoerd worden? Dat zou dus nog een optie kunnen zijn? Wethouder Balster (PvdA). Ik hou nog even alle opties open, maar dat lijkt mij zeer onwaarschijnlijk.

Ik denk dat we voor dit grote gebied een aantal planologische beslissingen met elkaar zullen moeten nemen. Het mooie van het voorstel dat vandaag voorligt, is dat u er zeker van kunt zijn dat wij niet gaan slopen in de gebieden die tot voor kort een beschermde status hadden voordat wij een ruimtelijk kader met elkaar hebben vastgesteld. Robert Barker (PvdD). Ik bezin me nog op wat de wethouder zei tegen de heer De Ridder, namelijk dat je dan nog niet in deel 3 kunt slopen. Hoe zit dat dan? Betekent dat dat in deel 3 dan nog de sloopvergunning geldt die gekoppeld is aan het beschermd stadsgezicht? Wethouder Balster (PvdA). Als er sprake is van een vastgesteld planologisch kader volstaat een sloopmelding. En daarvoor, dus voordat dat planologische kader door u is vastgesteld, mag er niet gesloopt worden en zal er niet gesloopt worden.

27

Robert Barker (PvdD). Nog even om het duidelijk te krijgen. Dat betekent dus dat de wethouder zegt: als we deel 3 nog niet hebben uitgewerkt, bijvoorbeeld in fase 2 in dit geval, geldt nog steeds de plicht van een sloopvergunning, dus dan is er niet alleen maar een sloopmelding vereist. Wethouder Balster (PvdA). Er wordt niet gesloopt voordat u een ruimtelijk kader heeft vastgesteld. Dat borgen we nog eens even extra met het raadsvoorstel dat vandaag bij u voorligt. Daar kunt u dus zeker van zijn. De voorzitter. Meneer Barker, laatste keer. Robert Barker (PvdD). Ja, om het scherp te hebben, want de wethouder lijkt de vraag te ontduiken. Daarom stel ik 'm nog even scherp. De wethouder zegt 'er wordt niet gesloopt', maar dat betekent dat de gemeente of Staedion ervoor kiest om niet te slopen. Maar wordt er niet gesloopt omdat er geen sloopvergunning is? Klopt het dus dat een sloopvergunning vereist blijft, ook bij projecten in de fase 2? Wethouder Balster (PvdA). Het is nog sterker. Met dit raadsvoorstel in de hand wordt er niet gesloopt voordat u een planologisch kader heeft vastgesteld. Daarna is het beschermd stadsgezicht opgeheven, zoals u weet, ook materieel, en is een sloopmelding voldoende. Maar dus niet dan nadat u dat besluit heeft genomen. De voorzitter. Dat was het, wethouder? Dan kijk ik of er behoefte is aan een tweede termijn. Dat is niet het geval.

De beraadslaging wordt gesloten.

Aan de orde is: I. Voorstel van het college inzake Verklaring van geen bedenkingen (Wabo) ten aanzien van aanvraag omgevingsvergunning voor het bouwen van een bedrijfsgebouw aan de Singel ongenummerd naast nummer 21 (Y-Catch, kavel III) (RIS313830). De beraadslaging wordt geopend. Robert Barker (PvdD). Voorzitter. Als gemeenteraad moeten we nu niet instemmen met 4.500 m2 extra verharding voor auto's. Dat is een voetbalveld aan groene ruimte die verdwijnt voor een autowasstraat. Het is bovendien meer dan dubbel het oppervlak dat Haagse inwoners per jaar via steenbreek vergroenen. Hoe kan het dat het stadsbestuur mensen oproept om hun tuin te vergroenen en tegelijkertijd groen opoffert voor een autowasstraat? Waarom deze groene ruimte niet koesteren? Ook een bedrijventerrein hoeft niet helemaal betegeld te zijn. Dat is juist niet in het belang van mens en dier. Daarom doen wij de oproep om dit plan weg te stemmen en te kiezen voor het groen. Durf te kiezen, zeg ik tegen het college en tegen de wethouder, die er niet is. Verder merken we dat keer op keer natuurtoetsen beroerd worden uitgevoerd. Het college geeft dit ook toe. Er wordt in november gezocht naar broedvogels en vleermuizen, die dan echter in winterslaap zijn, en er wordt gezegd dat áls ze er zijn, er gewoon een ontheffing moet komen om ze te doden. Het vinkje is gezet, maar niemand heeft wat aan dit onderzoek.

We zijn blij dat de wethouder er wat mee wil, maar eigenlijk moeten we hier gewoon als gemeente scherp op zijn. Vandaar dat ik de volgende motie indien: verzoekt het college om nader in te gaan op het juridische kader rond de quickscan en welke ruimte de gemeente heeft om hierop bij te sturen, en aan te geven waaraan de gemeente bij het bekijken van een dergelijke quickscan toetst en hoe ze acteert indien een quickscan niet afdoende is, hierbij in te gaan op de mogelijkheid om niet meer akkoord te gaan met de quickscan die enkel in de winter is uitgevoerd waardoor geen inschatting van de aanwezigheid en de activiteit van veel diersoorten kan worden gemaakt, en aan te geven of en hoe ze de uitkomsten van dit soort quickscans in haar besluitvorming kan wegen. 28

De voorzitter. Door de heer Barker wordt de volgende motie (I.1 PvdD) ingediend:

Motie I.1 PvdD Degelijke natuuronderzoeken De raad van de gemeente Den Haag in vergadering bijeen op 9 februari 2023, ter bespreking van het voorstel van het college inzake Verklaring van geen bedenkingen (Wabo) ten aanzien van aanvraag omgevingsvergunning voor het bouwen van een bedrijfsgebouw aan de Singel ongenummerd naast nummer 21 (Y-Catch, kavel III) (RIS313830). Constaterende, dat: • de quickscan flora en fauna bij dit bouwplan heeft plaatsgevonden in november en de onderzoekers daarover zeggen: o ‘De onderzoeksperiode is matig geschikt voor onderzoek naar (broed)vogels’ o ‘Het plangebied is bezocht op een moment op de dag dat vleermuizen niet foerageren o ‘De onderzoeksperiode is matig geschikt voor verspreidingsonderzoek naar amfibieën en ongeschikt voor onderzoek naar voortplantingswateren.’ • de volgende soorten worden in de quickscan flora en fauna genoemd: o mogelijk in het plangebied nestelen merel, houtduif, vink, kleine karekiet, grasmus en bosrietzanger; o vermoedelijk is het een functioneel leefgebied van verschillende beschermde grondgebonden zoogdiersoorten als dwergmuis, aardmuis, bosmuis en egel; o amfibieën als bastaardkikker, gewone pad en bruine kikker en kleine watersalamander, benutten het plangebied mogelijk als foerageergebied en mogelijk bezetten ze er een (winter)rustplaats; o het plangebied wordt als een geschikt foerageergebied voor vleermuizen

beschouwd en ‘Vermoedelijk foerageren soorten als laatvlieger, gewone dwergvleermuis, gewone grootoorvleermuis en ruige dwergvleermuis rond d houtige beplanting en boven de ruigte in het plangebied en vliegen ze over het plangebied tijdens het foerageren rond de bomen die net buiten het plangebied staan.’ • geconcludeerd wordt dat sprake is van een ‘onbebouwd perceel met een grazige en ruige vegetatie en wat jonge natuurlijk houtige opslag.’ en dit maakt het ‘tot geschikt functioneel leefgebied voor verschillende beschermde diersoorten. Als gevolg van de voorgenomen activiteiten wordt mogelijk een beschermd dier gedood en een vaste rust- en/of voortplantingsplaats van een beschermd dier beschadigd en/of vernield.’ Overwegende, dat: • een dergelijk onderzoek overkomt als een afvinklijst waarbij het beschermen van de dieren van ondergeschikt belang is; • de onderzoekers zelf erkennen dat de periode van bezoek ervoor zorgt dat veel relevante informatie over de natuur op deze plek mist; • het college zich bereid toonde om een aanvullende scan te te laten uitvoeren of er geen beschermde diersoorten zijn en dit te doen in het voorjaar; • een dergelijk onderzoek goed is, maar geen invloed meer heeft op het besluit van de gemeenteraad.

Verzoekt het college: • nader in te gaan op het juridische kader rond de quick scans en welke ruimte de gemeente heeft om hierop bij te sturen; • aan te geven waaraan de gemeente bij het bekijken van een dergelijke quickscan toetst en hoe ze acteert indien een quickscan niet afdoende is;

29

• •

hierbij in te gaan op de mogelijkheid om niet meer akkoord te gaan met een quickscan die enkel in de winter is uitgevoerd waardoor geen inschatting van de aanwezigheid en activiteit van veel diersoorten kan worden gemaakt; aan te geven of en hoe ze uitkomsten van dit soort quickscans in haar besluitvorming kan wegen.

En gaat over tot de orde van de dag. De motie maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Wethouder Van Asten (D66). Voorzitter. Dank aan de heer Barker voor de bijdrage en de motie. We hebben het er zonet al uitgebreid over gehad in de commissie. Het college kan werken met de motie die is ingediend, en dus het onderzoek gaan doen om te kijken hoe we dit voortaan zo goed mogelijk kunnen invullen. We willen hier wel graag de externen bij betrekken, dus de omgevingsdienst en de provincie. Het is dus niet volgende week af, maar we gaan dit wel serieus aanpakken om deze motie zo goed mogelijk te kunnen uitvoeren. Wij kunnen dus met de motie uit de voeten. Robert Barker (PvdD). Dank voor de omarming, maar ik zou nog wel graag een reflectie willen op de bijdrage. Ik snap dat de wethouder er niet was toen ik die uitsprak, maar ik zou in ieder geval graag willen horen hoe het college voor zich ziet dat het bijvoorbeeld particulieren oproept om via Operatie Steenbreek hun tuin te ontstenen, terwijl er nu meer dan twee keer zo veel ruimte wordt versteend. We hebben hierdoor eigenlijk een moeilijk verhaal qua vergroening in de stad. Wethouder Van Asten (D66). Ik begrijp dat dat conflicterend kan lijken. We willen inderdaad graag dat er zo veel mogelijk vergroend wordt in de stad, dat achtertuinen van tegels worden ontdaan en dat de gemeente zo veel mogelijk groenstroken aanlegt.

Tegelijkertijd is er op dit bedrijventerrein nog een stuk dat nog geen bedrijf is. We willen bedrijven ook graag concentreren en dit is de ruimte voor een bedrijventerrein. Ik snap dat dat conflicteert, alleen hebben we ook werkgelegenheid als doel in deze gemeente. Er is in de commissie een debat geweest over hoeveel werkgelegenheid deze ontwikkeling met zich meebrengt. Het debat daarover voer ik graag met u en de heer Noorlander, maar dit is de reflectie. Robert Barker (PvdD). Vindt de wethouder dan in zijn reflectie dat het te verantwoorden is om een voetbalveld aan groen te laten verdwijnen voor een autowasstraat? Wethouder Van Asten (D66). Het antwoord daarop is ja, anders had het college dit niet bij u voorgelegd. Hinke de Groot (CDA). Ik begrijp dat de wethouder met deze motie uit de voeten kan. Ik vroeg me nog wel even iets af. De motie vraagt het college om nog een extra quickscan te doen gedurende het jaar. Verwacht de wethouder dan ook extra vertraging bij dergelijke procedures? Wethouder Van Asten (D66). In mijn korte maar toch intense ervaring in deze job heb ik al gezien dat het vaak heel lang duurt voordat er überhaupt een plan wordt ontwikkeld. Daarin zit volgens mij meer dan genoeg ruimte om gedurende de seizoenen ook nog eens goed te kijken hoe een terrein erbij ligt. Ik verwacht daar dus eigenlijk geen vertraging door. De beraadslaging wordt gesloten. -

Afronding debat commissie.

30

Aan de orde is: J.

Medewerking actiegebiedaanwijzing Stuwstraat en Schaapherderstraat (RIS313684).

De beraadslaging wordt geopend. Lesley Arp (SP). Voorzitter. Ik heb één motie op dit punt, die het college verzoekt om te voorkomen dat bewoners van actiegebieden die niet aan de regels voor herhuisvesting voldoen, dakloos raken, woningcorporaties te verzoeken om zo snel mogelijk gehoor te geven aan dit verzoek, en samen met woningcorporaties een plan te maken om dakloosheid ten gevolge van sloop-nieuwbouwplannen te voorkomen en dit naar de raad te sturen. Deze motie wordt mede ingediend door mevrouw Faïd van de Haagse Stadspartij en de heer Barker van de Partij voor de Dieren. De voorzitter. Door mevrouw Arp, daartoe gesteund door mevrouw Faïd, wordt de volgende motie (J.1 SP) ingediend:

Motie J.1 SP Maak bewoners van actiegebieden niet dakloos De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op donderdag 9 februari 2023, ter bespreking van Medewerking actiegebiedaanwijzing Stuwstraat en Schaapherderstraat. Constaterende, dat: • de wethouder VWZ in de vergadering van de commissie Ruimte van 27 januari 2023 heeft toegezegd om na te gaan of Hof Wonen de regels naleeft bij de bemiddeling van huurders in de Stuwstraat, naar aanleiding van signalen dat er bewoners in de Stuwstraat zijn die niet in aanmerking komen voor de urgentiestatus; • Hof Wonen op korte termijn een bewoner van de Stuwstraat wil laten ontruimen, omdat deze niet officieel op het huurcontract zou staan. Overwegende, dat: • er de komende jaren veel sloop-nieuwbouwplannen zijn voor sociale huurwoningen in Den Haag; • voorzieningen voor maatschappelijke opvang in Den Haag overvol zijn; • gemeenten en corporaties ook een zorgplicht hebben en een toename van sloopnieuwbouw; • niet zou mogen leiden tot een toename van het aantal daklozen, vanwege het feit dat sommige bewoners strikt gezien niet aan de regels voor herhuisvesting voldoen (bijvoorbeeld omdat zij al ruime tijd geleden zijn ingetrokken bij een familielid, maar dit niet in het huurcontract hebben laten opnemen).

Verzoekt het college: • te voorkomen dat bewoners van actiegebieden die niet aan de regels voor herhuisvestingvoldoen dakloos raken; • woningcorporaties te verzoeken om zo snel mogelijk gehoor te geven aan dit verzoek; • samen met woningcorporaties een plan te maken om dakloosheid ten gevolge van sloop nieuwbouwplannen te voorkomen en dit naar de raad te sturen. En gaat over tot de orde van de dag. De motie maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging. 31

Wethouder Balster (PvdA). Voorzitter. Bij herstructurering is het beleid dat mensen te allen tijde worden geherhuisvest als zij rechthebbend zijn. Mensen moeten daarvoor rechtmatig wonen op de plek waar zij vandaan moeten en recht hebben op een passende herhuisvesting. Denk bijvoorbeeld aan de wettelijke regels voor het passend toewijzen. De corporaties zijn daarbij nadrukkelijk op zoek naar maatwerk, en daar daag ik ze toe uit, vaak ook gesteund door u, bijvoorbeeld als mensen boven het norminkomen terechtkomen; u kent de voorbeelden. Nu ligt hier een motie voor met een conclusie en overwegingen die afgeleid lijken van een situatie in een individuele casus. Dat is in die zin lastig dat ik u niet kan en mag meenemen in deze situatie in verband met de privacy. Het college heeft getoetst of de corporatie zich aan de regels houdt - daar vraagt u ook om in uw motie - en of zij zich tot het maximaal redelijke inspant om bewoners, of in dezen de bewoner, herhuisvesting te bieden, ook in situaties waarin volgens de letter handelend wellicht alles is gedaan maar dit nog niet tot de gewenste uitkomst heeft geleid. In deze casus stel ik vast, met de informatie die ik heb, dat beide het geval zijn. De regels zijn gevolgd en de corporatie heeft alles gedaan wat in haar vermogen ligt.

Ik ben uiteraard bereid om u daar vertrouwelijk nog verdere informatie over te geven, maar u kunt dat van mij aannemen. Overigens handelt Hof Wonen hier hetzelfde als bijvoorbeeld Staedion doet in Den Haag Zuidwest ten aanzien van de tijdelijke bewoning of het leegstandsbeheer. Voorzitter: de heer Groenewold. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Volgens mij doelen wij op de inspreker van vanavond; dat is de individuele casus waar de wethouder het over heeft. Hij zegt 'u mag van mij aannemen', en dan moet je altijd een klein beetje voorzichtig zijn. Waar blijkt dat dan uit, vraag ik de wethouder. Wethouder Balster (PvdA). Als ik aangeef dat ik daar niets over kan zeggen, kan ik dat nu natuurlijk ook niet doen. Ik ben uiteraard best bereid om u daarover nadere informatie te verstrekken als u daar prijs op stelt, maar dat kan ik in dit debat niet doen in verband met de geldende privacyregels. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Ik begrijp dat de wethouder over deze individuele casus niks kan zeggen in de openbaarheid, maar hij kan wel in z'n algemeenheid iets zeggen. Hij heeft getoetst of de spelregels goed worden nageleefd. Mijn vraag blijft dus: waar blijkt dat dan uit? Waarom bent u wel overtuigd en een deel van de raad nog niet? Wethouder Balster (PvdA). Dat weet ik niet; dat is aan uw raad.

Maar u vraagt mij om toch te reflecteren op deze individuele casus, door de vraag of die voldoet aan de regels die wij hier met elkaar stellen, waarvan ik het uitgangspunt zojuist heb geschetst. En dat kan ik niet doen. Fatima Faïd (HSP). Ik merk dat ik er toch een beetje moeite mee heb dat u helemaal focust op een zogenaamde individuele casus. Er heeft hier iemand ingesproken - dat klopt - maar het is natuurlijk helemaal niet zo dat dit gaat om deze individuele casus. Er zijn heel veel mensen in de stad en in het gebied waar deze meneer vandaan komt die eigenlijk ook op de nominatie staan om uit hun huis gezet te worden, en die zich met grote zekerheid ook moeten gaan melden bij het Daklozenloket. Ik ga ervan uit dat het zo is, maar ik vraag het voor de zekerheid: deze wethouder gaat er toch ook van uit dat mensen gewoon recht hebben op wonen en dat regeltjes dus gewoon secundair zijn? Het kan toch niet zo zijn dat u straks de wethouder van uitzettingen bent in plaats van de wethouder die woningen voor mensen regelt? De voorzitter. Dank voor de vraag, mevrouw Faïd. De volgende keer iets korter alstublieft. Wethouder Balster (PvdA). Voor de herhuisvesting hebben we met elkaar een aantal regels gesteld. Daar begon ik mee.

Maar ik verwacht ook van corporaties dat zij kijken naar situaties waarin de menselijke maat moet worden toegepast als de regels niet voldoende soelaas bieden. Dan kijken we naar de redelijkheid en de maximale inspanning die de corporatie daarin verricht. Die beiden dingen moeten gebeuren. Als mevrouw Faïd signalen heeft dat dit niet goed gebeurt, en als dat meer signalen 32

zijn dan deze ene casus in dit gebied, dan hoor ik dat heel graag. Die zijn mij niet bekend. Als dat zo is, nodig ik u graag uit om die aan te dragen. Dan ga ik daar graag naar kijken, zoals we dat ook in deze situatie hebben gedaan. Fatima Faïd (HSP). Dank aan de wethouder voor de beantwoording, maar het is hier natuurlijk al regelmatig aan de orde geweest dat mensen uit hun huis worden gezet. Het verbaast me dus dat de wethouder zegt dat hij niet weet waar het over gaat. Maar ik zal snel zijn, voorzitter … En nou ben ik natuurlijk mijn vraag vergeten. Dat komt ervan. Ik ben even de kluts kwijt. De voorzitter. Dan laat ik eerst mevrouw Arp van de SP nog even een vraag stellen. Lesley Arp (SP). Ik denk dat we met z'n allen willen voorkomen dat mensen zich moeten melden bij het Daklozenloket. De maatschappelijke opvang is overvol en het is ook nog eens heel duur. Ook duurt het heel lang als mensen eenmaal in die keten zitten. Ik heb verschillende precaire situaties meegemaakt, met dreigende huisuitzettingen, waarin ik toch zag dat een corporatie bijvoorbeeld niet via een urgentiestatus maar via een tijdelijk aanbod wél wat kon doen. Natuurlijk is dat niet ideaal, maar het is in ieder geval een dak. Dan verbaast het mij dus dat de wethouder zegt dat Staedion en Vestia op dezelfde manier optrekken.

Want juist bij Staedion heb ik meerdere mensen meegemaakt die in een tijdelijk aanbod zijn gehuisvest, waardoor toch die keten van dakloosheid voorkomen kon worden. Hoe zit dat dus precies en waarom lees ik op Den Haag FM dat dat bijvoorbeeld bij Ad Hoc niet kan? De voorzitter. Mevrouw Arp, zou u de volgende keer ook ietsje korter kunnen zijn? Dank u. Wethouder Balster (PvdA). Weet u, elke situatie is anders. Qua beleid en qua uitgangspunten werkt Hof Wonen hetzelfde als Staedion in de gebieden waar u het zojuist over had. Dat is de beleidsmatige kant. Maar elke casus is anders. Nogmaals, ik ben graag bereid om u vertrouwelijk te informeren over de casus in dezen, maar dat kan ik hier niet doen. Lesley Arp (SP). Het is natuurlijk waar dat elke casus anders is, maar als we eenmaal iemand op straat hebben gezet en hij afhankelijk is van de keten van opvang, is er geen weg meer terug. Is men dan bijvoorbeeld bereid om voordat die huisuitzetting plaatsvindt te kijken naar tijdelijke huisvesting? Wethouder Balster (PvdA). U kunt van mij aannemen dat er al heel erg veel gedaan is, ook in deze casus, om huisuitzetting te voorkomen. Laat ik daar nog het volgende aan toevoegen over het beeld dat mevrouw Faïd schetste. Er zijn wel meer cases waarbij mensen bij herstructurering … Wij proberen dat echt te allen tijde te voorkomen.