RIS314679 Notulen van de raad van 11 januari 2023

Bij de begrotingsbehandeling is dit weggestemd, want toen werd er heel ambtelijk vanuit het college gezegd dat er één punt bij zit waar de raad over gaat, namelijk de raadscommissie. Tot uw dienst; dan doen we het vanavond anders. We hebben het opgeknipt in vier moties. Daarover kunt u zich allemaal uitspreken en dan kunnen bewoners in Escamp en Zuidwest kijken wat u met z'n allen gestemd heeft. Lesley Arp (SP). Ik wil hier serieus op ingaan. Ik ben het hartgrondig eens met het credo 'luister naar de bewoners', maar ik denk dat we ook moeten erkennen dat de realiteit helaas weerbarstiger is dan zoals het wordt voorgespiegeld. We moeten erkennen dat, hoe goed de intenties van deze moties wellicht ook zijn, zij dit soort vreselijke geweldsincidenten niet volgende week of de week daarop gaan voorkomen. Dat doen we helaas niet door te wapperen met een motie. Was de wereld maar zo simpel. We moeten erkennen dat we deze jongeren, die ook maatschappelijk werk doen in de wijk, gewoon keihard nodig hebben. Als zij zich de rug toegekeerd voelen door dit verhaal, moeten wij daar volgens mij dus iets mee. Ik hoor daar geen serieuze reactie op. Ralf Sluijs (Hart voor Den Haag). Wij werken samen met iedereen van goede wil.

Dat is altijd zo geweest en dat hebben we ook altijd gedaan, maar wij hebben helemaal niks op met snotneuzen van 13, 14, 15 jaar die met messen lopen die zo groot zijn als halve zwaarden en die de gemiddelde slager in zijn hele carrière nog nooit gezien heeft. Daar hebben we helemaal niks mee, maar met de mensen van goede wil die eraan willen bijdragen dat de problemen opgelost worden, werken we altijd samen. Dat hebben we altijd gedaan en dat zullen we altijd blijven doen. Lesley Arp (SP). Er zitten bij de moties - bijvoorbeeld de motie over de patseraanpak, als ik die zo mag samenvatten - natuurlijk ook moties die mogelijk een bepaalde keerzijde hebben. Voor jongeren die uit groepsdruk willen ontsnappen, hebben we bijvoorbeeld ook nodig dat die jongeren vertrouwen hebben in de politie en bereid zijn om te praten. In de motie staat bijvoorbeeld dat we jongeren bij enig drugsbezit al gaan plukken. Heeft Hart voor Den Haag nagedacht over wat dat bijvoorbeeld doet met de relatie tussen de politie en de jongeren? Ralf Sluijs (Hart voor Den Haag). Als je op deze leeftijd niet met wapens en met drugs over straat loopt, heb je van de politie helemaal niks te vrezen. Als je daar wel mee loopt, word je wat ons betreft aan alle kanten geplukt, zeker als je met iPhones, scooters en dure spullen loopt waarvan je niet kan uitleggen waarvan je die hebt betaald.

Dat lijkt mij heel duidelijk. De voorzitter. Door de heer Sluijs worden de volgende moties (D.1 Hart voor Den Haag tot en met D.11 Hart voor Den Haag) ingediend: 16

Motie D.1 Hart voor Den Haag Help wapens de scholen uit De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van messengeweld Escamp, Constaterende, dat: • het wapenbezit en het gebruik ervan in Den Haag fors toeneemt; • bij de meest recente steekpartij een 15-jarige jongen bijna doodgestoken is en de verdachte een 13-jarige jongen betreft en rivaliserende groepen op wraak zinnen. Overwegende, dat: • scholen een belangrijke rol spelen in het signaleren van spanningen tussen rivaliserende groepen jongeren en wapenbezit; • scholen regelmatig de plek zijn waar geweldsdelicten-, (ernstige) bedreigingen- en/of drugsbezit plaatsvinden; • een grote controle van 8000 schoolkluisjes in Zaanstad in 2020 drie hamers, zes messen, illegaal vuurwerk, pepperspray, een stroomstootwapen en vals geld opgeleverd heeft. Van mening, dat: • we alle mogelijkheden die we hebben moeten benutten om wapens en drugs uit de zakken van jongeren te krijgen; • we hierbij ook gebruik kunnen en moeten maken van gepensioneerde agenten en gemeentelijke handhavers met de juiste opsporingsbevoegdheid.

Verzoekt het college: • om met een voorstel tot wijziging van de Algemeen Plaatselijke Verordening (APV) te komen zodat schoolcops, een brigade van (oud)-politieagenten en/of gemeentelijke handhavers met de juiste opsporingsbevoegdheid, rondom scholen onaangekondigd kunnen controleren op wapen- en drugsbezit; • de raad over de uitkomsten te informeren. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie D.2 Hart voor Den Haag Beboet ouders bij wapenbezit minderjarig kind De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van messengeweld Escamp, Constaterende, dat: • het wapenbezit en het gebruik ervan in Den Haag fors toeneemt; • bij de meest recente steekpartij een 15-jarige jongen bijna doodgestoken is en de verdachte een 13-jarige jongen betreft en rivaliserende groepen op wraak zinnen. Overwegende, dat: • alles op alles gezet moet worden om het wapenbezit en het gebruik ervan omlaag te krijgen en extra maatregelen daarvoor nodig zijn; • ouders in Rotterdam van wie hun kind voor de tweede keer betrapt wordt met een mes op zak, een boete van 2500 euro moeten betalen; • Rotterdam daarvoor, middels de APV, gebruik maakt van de mogelijkheden die gemeenten al hebben, namelijk een last onder dwangsom.

17

Verzoekt het college: • om met een voorstel te komen om ouders van minderjarige jongeren, die voor de tweede keer betrapt worden met een mes op zak, te beboeten en daarin het Rotterdamse voorbeeld expliciet mee te nemen; • om met een voorstel te komen om ouders van minderjarige jongeren, die niet meewerken aan het verbeteren van het gedrag van hun minderjarige kind, te beboeten; • de raad over de uitkomsten te informeren. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie D.3 Hart voor Den Haag Misdaad loont niet De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van messengeweld Escamp, Constaterende, dat: • het wapenbezit en het gebruik ervan in Den Haag fors toeneemt; • bij de meest recente steekpartij een 15-jarige jongen bijna doodgestoken is en de verdachte een 13-jarige jongen betreft en rivaliserende groepen op wraak zinnen; • criminele jongeren zich te vaak onaantastbaar wanen. Overwegende, dat: • alles op alles gezet moet worden om het wapenbezit en het gebruik ervan omlaag te krijgen en extra maatregelen daarvoor nodig zijn; • jongeren hun luxegoederen zoals scooter/iPhone/iWatch als statussymbool zien; • de politie en het Openbaar Ministerie in Rotterdam in 2018 gestart zijn met het het afpakken van dure spullen van jongeren die niet kunnen aantonen hoe ze die betaald hebben. Van mening, dat: • het glasheldere signaal afgegeven moet worden dat misdaad niet loont. Verzoekt het college: • te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om wapenjeugd te raken waar het pijn doet en hun luxegoederen, zoals scooter en iPhone, af te pakken zodra zij betrapt worden met een wapen en/of drugs; • de raad over de uitkomsten te informeren. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie D.4 Hart voor Den Haag Pak geweldsverheerlijkende drillrappers hard aan De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van messengeweld Escamp, Constaterende, dat: • in de zogenoemde drillmuziek, afkomstig uit de Verenigde Staten en Groot-Brittannië, geweld wordt verheerlijkt, To drill betekent onder meer 'doorboren met kogels'; • rappers in videoclips met machetes rondzwaaien en bedreigingen naar rivaliserende groepen uiten. Overwegende, dat: • jongens van 13, geïnspireerd door drillrappers, met (kap)messen over straat lopen; 18

• •

de mentaliteit van jongeren, mede geïnspireerd door drillrappers, meedogenloos is geworden: ze lachen als er iemand doodgaat; jongeren steeds vaker zo bang zijn dat ze zichzelf, volgens jeugdwerkers, bewapenen.

Verzoekt het college: • om er bij het Openbaar Ministerie op aan te dringen om Haagse geweldsverheerlijkende drillrappers te vervolgen; • uitlatingen van Haagse drillrappers op sociale media te monitoren en van de sociale mediagiganten te eisen dat zij meer doen om het aanprijzen van geweld en steekpartijen via sociale media tegen te gaan; • om een zwarte lijst aan te leggen waarop geweldsverheerlijkende drillrappers geplaatst worden zodat deze lieden uit zwembaden en andere gemeentelijke voorzieningen geweerd kunnen worden. En gaat over tot de orde van de dag. Motie D.5 Hart voor Den Haag Publiekscampagne ‘Een wapen is niet stoer’ De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van messengeweld Escamp, Constaterende, dat: • het wapenbezit en het gebruik ervan in Den Haag fors toeneemt; • bij de meest recente steekpartij een 15-jarige jongen bijna doodgestoken is en de verdachte een 13-jarige jongen betreft en rivaliserende groepen op wraak zinnen. Overwegende, dat: • jongens van 13 met (kap)messen over straat lopen; • de mentaliteit van jongeren meedogenloos is geworden: ze lachen als er iemand doodgaat; • jongeren steeds vaker zo bang zijn dat ze zichzelf, volgens jeugdwerkers, bewapenen; • alles op alles gezet moet worden om het wapenbezit en het gebruik ervan omlaag te krijgen en extra maatregelen daarvoor nodig zijn.

Verzoekt het college: • om een publiekcampagne ‘Een wapen is niet stoer’ te starten waarbij de harde realiteit van de (fatale) gevolgen van wapengeweld onder jongeren niet geschuwd wordt. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie D.6 Hart voor Den Haag Betrek scholen en jeugdwerk bij terugdringen wapengeweld De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van messengeweld Escamp, Constaterende, dat: • het wapenbezit en het gebruik ervan in Den Haag fors toeneemt; • bij de meest recente steekpartij een 15-jarige jongen bijna doodgestoken is en de verdachte een 13-jarige jongen betreft; • schooluitval de beste voorspeller is van crimineel gedrag. Overwegende, dat: • jongeren steeds vaker zo bang zijn dat ze zichzelf, volgens jeugdwerkers, bewapenen; 19

• •

scholen en jeugdwerk een belangrijke rol spelen in het signaleren van spanningen tussen rivaliserende groepen jongeren en wapenbezit; scholen regelmatig de plek zijn waar geweldsdelicten-, (ernstige) bedreigingen- en/of drugsbezit plaatsvinden.

Verzoekt het college: • om een verplichte meldings- en registratieplicht voor scholen en jeugdwerk aangaande en geweldsdelicten, ernstige bedreigingen, wapen- en/of drugsbexit in te stellen. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie D.7 Hart voor Den Haag Eén projectorganisatie voor Zuidwest De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van messengeweld Escamp, Constaterende, dat: • bewoners van Zuidwest via het Manifest Zuidwest op z'n best hebben aangegeven zich grote zorgen te maken over de toekomst van de wijken in Zuidwest en haar bewoners; • bewoners de gemeente en de politiek verwijten de toenemende spanningen in Zuidwest te bagataliseren. Overwegende, dat: • er in Zuidwest sprake is van weinig sociale cohesie, verloedering, overbewoning, armoede, werkloosheid en een kwetsbare bevolking; • het gevoel van onveiligheid in Zuidwest is toegenomen tot veertig procent; • bewoners spreken van een ‘getto’ en ‘banlieues’. Van mening, dat: • het stadsbestuur (college en raad) de zorgen van de bewoners van Zuidwest serieus moet nemen en gehoor moet geven aan de aanbevelingen die zij zelf gedaan hebben als “Verbond van Zuidwest” in het actiedocument ‘Zuidwest op z’n best’. Verzoekt het college: • om één projectorganisatie voor Zuidwest in te richten bestaande uit ambtenaren van alle gemeentelijke diensten; • deze te delegeren naar het stadsdeel om daar, samen met de bewonersinitiatieven en professionele- en vrijwilligersorganisaties, te werken aan de opgaven voor Zuidwest. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie D.8 Hart voor Den Haag Eén budget voor Zuidwest De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van messengeweld Escamp, Constaterende, dat: • bewoners van Zuidwest via het Manifest Zuidwest op z'n best hebben aangegeven zich grote zorgen te maken over de toekomst van de wijken in Zuidwest en haar bewoners; • bewoners de gemeente en de politiek verwijten de toenemende spanningen in Zuidwest te bagataliseren.

20

Overwegende, dat: • er in Zuidwest sprake is van weinig sociale cohesie, verloedering, overbewoning, armoede, werkloosheid en een kwetsbare bevolking; • het gevoel van onveiligheid in Zuidwest is toegenomen tot veertig procent; • bewoners spreken van een ‘getto’ en ‘banlieues’. Van mening, dat: • het stadsbestuur (college en raad) de zorgen van de bewoners van Zuidwest serieus moet nemen en gehoor moet geven aan de aanbevelingen die zij zelf gedaan hebben als “Verbond van Zuidwest” in het actiedocument ‘Zuidwest op z’n best’. Verzoekt het college: • om één budget, waarbij geld voor initiatieven, programma's of projecten voor langere tijd beschikbaar komen in een Fonds Zuidwest, zonder schotten tussen verschillende programma’s. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie D.9 Hart voor Den Haag Een raadscommissie voor Zuidwest De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van messengeweld Escamp, Constaterende, dat: • bewoners van Zuidwest via het Manifest Zuidwest op z'n best hebben aangegeven zich grote zorgen te maken over de toekomst van de wijken in Zuidwest en haar bewoners; • bewoners de gemeente en de politiek verwijten de toenemende spanningen in Zuidwest te bagataliseren. Overwegende, dat: • er in Zuidwest sprake is van weinig sociale cohesie, verloedering, overbewoning, armoede, werkloosheid en een kwetsbare bevolking; • het gevoel van onveiligheid in Zuidwest is toegenomen tot veertig procent; • bewoners spreken van een ‘getto’ en ‘banlieues’. Van mening, dat: • het stadsbestuur (college en raad) de zorgen van de bewoners van Zuidwest serieus moet nemen en gehoor moet geven aan de aanbevelingen die zij zelf gedaan hebben als “Verbond van Zuidwest” in het actiedocument ‘Zuidwest op z’n best’. De raad spreekt uit: • om een speciale raadscommissie voor Zuidwest in het leven te roepen en verzoekt het presidium om hier invulling aan te geven. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie D.10 Hart voor Den Haag Eén budget voor participatie/ondersteuning bewonersinitiatieven Zuidwest De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van messengeweld Escamp,

21

Constaterende, dat: • bewoners van Zuidwest via het Manifest Zuidwest op z'n best hebben aangegeven zich grote zorgen te maken over de toekomst van de wijken in Zuidwest en haar bewoners; • bewoners de gemeente en de politiek verwijten de toenemende spanningen in Zuidwest te bagataliseren. Overwegende, dat: • er in Zuidwest sprake is van weinig sociale cohesie, verloedering, overbewoning, armoede, werkloosheid en een kwetsbare bevolking; • het gevoel van onveiligheid in Zuidwest is toegenomen tot veertig procent; • bewoners spreken van een ‘getto’ en ‘banlieues’. Van mening, dat: • het stadsbestuur (college en raad) de zorgen van de bewoners van Zuidwest serieus moet nemen en gehoor moet geven aan de aanbevelingen die zij zelf gedaan hebben als “Verbond van Zuidwest” in het actiedocument ‘Zuidwest op z’n best’. Verzoekt het college: • om budget participatie/ondersteuning bewoners initiatieven, waarbij 10% van het beschikbare budget voor Zuidwest wordt gereserveerd voor het versterken van bewonersparticipatie en bewonersinitiatieven gaat. En gaat over tot de orde van de dag

Motie D.11 Hart voor Den Haag Versterk de zwakke wijken De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van messengeweld Escamp, Constaterende, dat: • het college heeft aangegeven dat de gemeente Den Haag niet langer in staat is om de problemen in een groot aantal oude volkswijken, zoals Laak, Transvaal, RustenburgOostbroek en Morgenstond, alleen op te lossen ( https://www.omroepwest.nl/nieuws/4583811/den-haag-kan-problemen-in-oude-volkswijkenniet-meer- alleen-oplossen); • de misdaad- en overlastcijfers in met name Escamp uitermate zorgelijk zijn en de overlast nergens zo gestegen is als in Escamp; • er een forse stijging heeft plaatsgevonden van het aantal High Impact Crimes zoals woninginbraak, overvallen, straatroven en geweldsmisdrijven. Overwegende, dat: • er in Den Haag Zuidwest sprake is van weinig sociale cohesie, verloedering, overbewoning, armoede, werkloosheid en een kwetsbare bevolking; • het gevoel van onveiligheid is toegenomen tot veertig procent en bewoners spreken van een ‘getto’ en ‘banlieues’; • er naast ouderen ook veel statushouders, arbeidsmigranten en GGZ-patiënten wonen in de wijken die al tijden overbelast zijn; • in sommige straten 85 procent van de huishoudens een betalingsachterstand heeft en in sommige wijken het woningaanbod voor 70 procent uit sociale woningen bestaat.

Van mening, dat: • dit een recept voor ellende is.

22

Verzoekt het college: • om te onderzoeken op welke wijze de ‘Wet bijzondere maatregelen grootstedelijke problematiek’ ingezet kan worden, waarmee het college extra mogelijkheden krijgt om problemen in de genoemde wijken op te lossen en de kwaliteit van leven te verbeteren; • de raad over de uitkomsten te informeren. En gaat over tot de orde van de dag. De moties maken onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Sebastian Kruis (PVV). Voorzitter. Ook ik maak natuurlijk graag van de gelegenheid gebruik om iedereen een gelukkig nieuwjaar te wensen en heel veel sterkte en wijsheid in 2023. We zijn vanavond bijeen in een extra raadsvergadering, omdat het jaar 2022 is geëindigd in een geweldsorgie in Escamp, het zoveelste Haagse stadsdeel dat wordt geconfronteerd met de gevolgen van de immigratieobsessie van de regentenkliek, gedrenkt in multiculturalisme en een zieke 'weg met ons'-mentaliteit, waardoor Hagenaars en Hagenezen zich compleet in de steek gelaten voelen en waardoor hun woonwijken veranderen in banlieues. De zorgwekkende overlast en misdaadcijfers in Escamp; daar gaat het vandaag eigenlijk over. De laaggeletterdheid is daar drie keer zo hoog als het landelijk gemiddelde, dat overigens steeds meer wordt genivelleerd door de normen steeds naar beneden bij te stellen, zoals u weet.

Bijna de helft heeft een migrantenachtergrond en de derde generatie wordt al niet eens meer als zodanig bestempeld, met alle gevolgen van dien voor het houden van zicht op de ondergang van Den Haag. Nergens steeg de overlast zo sterk als in Escamp. Weinig tot nul sociale cohesie, verloedering, overbewoning, kwetsbare bevolking, armoede, zowel geestelijk als financieel, werkloosheid, voortijdige schooluitval en de voortgaande islamisering ten koste van onze eigen Nederlandse cultuur. Hierdoor verandert de aanblik steeds meer in die van een buitenwijk van Rabat of Aleppo. Ik zie de verantwoordelijke PvdA-wethouder glunderen bij dat idee, want hoe minder Nederland, hoe beter. Maar dat is natuurlijk nog een probleem: dat uitgerekend de wethouder van de PvdA, de partij die 100% verantwoordelijk is voor deze culturele segregatie en dit algehele verval, verantwoordelijk is voor dit stadsdeel en Zuidwest. Dat is een verschrikkelijk vooruitzicht voor het stadsdeel Zuidwest. Een brand blussen om je eigen huis te redden, doe je immers ook niet met benzine. Nu is er, zoals al genoemd door collega Sluijs, als voorlopig dieptepunt de geïmporteerde stammenstrijd tussen Syriërs en Marokkanen. We lezen in De Telegraaf naar aanleiding van het steekincident in de avondwinkel: 'Een Marokkaan van 15 wordt neergestoken in een buurtwinkel, waarvoor onder meer een Syriër van 13 jaar vastzit'.

13 jaar! Toen meneer Sluijs 13 jaar was, ging hij met zijn moeder naar de winkel om een knuffel van Elmo te kopen, maar Syriërs gaan blijkbaar een kromzwaard kopen om in te steken op leeftijdsgenoten. Een Marokkaan wordt gequoot in De Telegraaf: 'Die jongen was bijna dood. Dan kun je niet verwachten dat we dat zomaar accepteren. Let maar op. Er gaat hier nog heel wat gebeuren. Wij vergeten dit niet', aldus de Marokkaan in De Telegraaf. Zij vergeten dit niet en wij willen hen niet. Weg wezen met dat tuig! Als Syriërs denken dat vluchten voor een oorlog betekent dat je in een nieuw land weer een nieuwe oorlog kunt beginnen, moeten we nu snel en kordaat ingrijpen, want genoeg is genoeg en vol is vol, zoals u weet. Terwijl wij onze handen vol hebben aan de rotzooi die al eerder is binnengekomen, is dit D66-college nog druk bezig om karrevrachten aan extra paupervolk onze stad binnen te hengelen. Vandaag staan ze in het Algemeen Dagblad te klagen over het voedsel in een driesterrenhotel in Den Haag, want vijf keer per week vlees en twee keer vis is niet voldoende voor dat ondankbare gajes. Nederlanders draaien ieder dubbeltje om om nog iets fatsoenlijks op tafel te krijgen en de asielprofiteurs lachen ons recht in het gezicht uit, terwijl de gelukzoekers uit een recent verleden onze straten inmiddels reeds veranderd hebben in no-goarea's.

Bedankt, D66 en Partij van de Arbeid! Ik heb een aantal moties voorbereid die ik zal voordragen. Het gaat om maatregelen die op dit moment echt iets bijdragen aan het snel herstellen van de orde en het gezag. Ik begin met de motie Samenscholingsverbod voor specifieke groepen: constaterende dat het college een samenscholingsverbod instelde voor Escamp en dat dat inmiddels weer is opgeheven, overwegende dat een samenscholingsverbod een effectief middel is om veiligheidsproblemen van bekende overlast gevende groepen aan te pakken, verzoekt het college te onderzoeken hoe we het instrument 23

samenscholingsverbod veel vaker in kunnen zetten en ook voor specifieke groepen om het middel doelgericht in te zetten. Hera Butt (GroenLinks). Kan de PVV uitleggen wat de PVV bedoelt met 'specifieke groepen', zoals genoemd in de motie? Sebastian Kruis (PVV). Dat gaat om groepen waarvan we weten dat ze overlast veroorzaken. Hera Butt (GroenLinks). Van welke groepen weten we dat? Sebastian Kruis (PVV). Dat weten we in de wijk Escamp nu bijvoorbeeld van die Syriërs en die Marokkanen die nu voor die rotzooi zorgen rondom die avondwinkel op de Beresteinlaan, om maar een voorbeeld te noemen. Hera Butt (GroenLinks). Zijn dat groepen? Volgens mij zijn het een x-aantal jongeren die zijn opgepakt. Ik snap niet helemaal wat de PVV bedoelt met 'groepen'. Sebastian Kruis (PVV). Dat is heel simpel. Als je met z'n tweeën bent, ben je een duo. Als je met z'n drieën bent, is het een trio. Met meer dan drie kom je vaak al in wat Nederlanders 'een groep' noemen. Misschien is die nadere uitleg iets waar u iets mee kan. Fatima Faïd (HSP). Ik ga toch nog even door op de vraag van mevrouw Butt. Ik ken de PVV als de vriend van de politie. Het lijkt me toch wel handig als u iets extra's meegeeft aan de politie: over welke groepen heeft u het? Dan weet de politie ook wat zij moet doen. Misschien moet u dus toch wat concreter worden, want anders is het zo'n lege huls. Sebastian Kruis (PVV).

Ik denk dat dit een verwijt is. Daar herken ik me niet in. We weten om welke groepen het nu gaat. Daarom is er ook een samenscholingsverbod ingesteld door de burgemeester rondom de avondwinkel bij de Beresteinlaan. Dan is er dus blijkbaar een bepaalde groep mensen op het oog waarvan je, om verdere incidenten op dit moment of in ieder geval tot vorige week te voorkomen, niet wil dat zij kunnen samenscholen. Het gaat dus om die specifieke groepen, die bekend zijn bij de politie, handhaving en jongerenwerkers en waarvan we gewoon weten dat ze overlast veroorzaken. Van die specifieke groepen zou ik graag onderzocht willen zien of het mogelijk is om enkel die groepen, die op de radar staan, een samenscholingsverbod te geven, zodat bijvoorbeeld een groep vrouwen uit Staphorst niet de dupe is van het gedrag van Syriërs en Marokkanen in Den Haag. Fatima Faïd (HSP). Het laatste wat u zei, is natuurlijk te belachelijk voor woorden. Maar als ik u goed begrijp, heeft u het eigenlijk niet over groepen maar gewoon over locaties. Sebastian Kruis (PVV). Het punt bij overlast gevende groepen is dat de overlast veelal plaatsvindt op dezelfde locatie. Dat zie je nu ook in deze omgeving. Er speelden tussen deze groepen incidenten rondom die avondwinkel en op de Beresteinlaan.

Ik zou dus willen dat op deze specifieke locatie dat samenscholingsverbod opnieuw wordt ingesteld, want ik vind dat een geweldig instrument, dat we veel vaker en op veel meer locaties zouden moeten inzetten, maar als het aan mij ligt dan wel enkel voor de groepen die overlast veroorzaken. Want je zou niet willen dat straks iedereen er de dupe van wordt dat op bepaalde locaties een samenscholingsverbod geldt, maar juist enkel de mensen om wie het allemaal überhaupt is begonnen. Fatima Faïd (HSP). Nogmaals, volgens mij heeft u het dan over locaties, maar u blijft 'groepen' zeggen. Over welke groepen heeft u het dan? Sebastian Kruis (PVV). Over de groepen die overlast veroorzaken op de locaties waar ze dat eerder hebben gedaan, waardoor ze op de radar zijn gekomen bij de diensten, dus bij de gemeente, de politie, jongerenwerkers en handhaving. Het gaat dus om speciale samenscholingsverboden voor bepaalde groepen op bepaalde locaties om niet iedereen de dupe daarvan te laten worden. Het zou eigenlijk een 24

motie kunnen zijn die de Haagse Stadspartij normaal zou indienen, want de motie is bedoeld om te voorkomen dat iedereen generiek ergens de dupe van is. Ik heb dus ook gedacht: wat zou mevrouw Faïd doen als ze in mijn schoenen stond? Toen dacht ik: dan zou ze waarschijnlijk tot deze motie komen. Kavish Partiman (CDA). Ik ga verder in op die groepen en het door de heer Kruis aangehaalde voorbeeld van Syriërs en Marokkanen in een bepaalde wijk. Dat zijn volgens hem twee specifieke groepen. Ik stel me zo'n beetje voor dat het zou kunnen dat dat wordt gedaan en dat een politieagent de opdracht krijgt om daarop te gaan handhaven. Hoe moet hij aan iemand zien dat hij een Syriër, een Marokkaan of wellicht een Turk, Surinamer, Colombiaan of wat dan ook is? Hoe zie je dat? Sebastian Kruis (PVV). Je merkt aan alles dat meneer Partiman eigenlijk zelden tot nooit met agenten op straat spreekt, want als je dat zou doen, zou je weten dat elke agent over zijn eigen stadsdeel of wijk waar hij vaak actief is, altijd kan vertellen wat voor type groepen in welke wijk overlast veroorzaken. Dat verschilt tussen de wijken. Uiteindelijk weten we dus gewoon op basis van de surveillance en de incidentenregistratie binnen een bepaald gebied welke groepen overlast veroorzaken. Ik heb het dus over die groepen.

Ik heb het dus niet over alle Marokkanen of Syriërs, maar over de groepen waarvan we weten dat ze overlast veroorzaken. Dat zijn in dit geval Syriërs of Marokkanen; het gaat dus om die groepen. Kavish Partiman (CDA). Dat is een vrij warrig antwoord. De vraag is vrij simpel. Je loopt als politieagent over straat. Het zijn niet alleen wijkagenten die de handhaving doen; dat zijn ook agenten uit andere omgevingen, vooral als er iets zo zwaars als een samenscholingsverbod wordt uitgevaardigd. Die persoon kent die wijk misschien niet, maar komt daar zijn werk doen. Hij moet kijken naar een persoon en moet die persoon op een uiterlijk kenmerk identificeren als Marokkaan of Syriër. Of stelt u bijvoorbeeld voor dat een Marokkaan of een Syriër in een bepaalde wijk een bepaald uiterlijk kenmerk bij zich zou moeten dragen om daarin zichtbaar te zijn? Ik kan me niet voorstellen dat een agent dit op iemands gezicht ziet. Ik zou dus toch graag willen dat u even probeert om antwoord te geven op mijn vraag. Sebastian Kruis (PVV). Het gaat dus niet om een agent die zomaar opeens in een Haagse wijk actief is. We weten welke agenten vaak werken in Haagse wijken. Die agenten zijn vaak aangesloten bij een bepaald politiebureau en weten gewoon wat er leeft in de stad. U zou daar echt nog een hoop van kunnen leren, maar die agenten weten dus welke groepen vaak overlast veroorzaken in hun stadsdeel.

Het gaat dus om die groepen en het is dus ook niet een individu dat hij ziet. Het gaat om groepen die van de burgemeester hopelijk een samenscholingsverbod hebben gekregen omdat ze eerder overlast of criminaliteit hebben veroorzaakt. Die groepen zouden wat mij betreft een specifiek samenscholingsverbod kunnen krijgen binnen een bepaald gebied om te voorkomen dat die groepen daar samenkomen en dat dat mogelijk leidt tot meer gewelds- en overlastincidenten, waar we het vanavond over hebben. Kavish Partiman (CDA). Toch haalt u hier specifiek twee nationaliteiten, etniciteiten of achtergronden aan, namelijk Syriërs en Marokkanen, en weigert u antwoord te geven. Ja, het is duidelijk dat een wijkagent weet wat er speelt in zijn wijk en welke jongeren wel of niet wellicht voor problemen zouden kunnen zorgen, maar als een samenscholingsverbod wordt uitgevaardigd, controleert niet alleen die wijkagent in die wijk. Dan zijn het veel meer agenten, ook agenten die van buiten die wijk komen en die de wijk niet kennen. Ik probeer dus nogmaals de vraag aan u te stellen hoe iemand aan jouw gezicht of uiterlijke kenmerken moet zien dat je Syriër, Marokkaan, Turk, Surinamer of wat dan ook bent. Hoe zie je dat? Sebastian Kruis (PVV). Dan heeft meneer Partiman echt niet goed naar mijn motie geluisterd.

We hebben het hier over Syriërs en Marokkanen omdat die nu op deze plek verantwoordelijk zijn voor die geweldsorgie waardoor we hier vandaag bij elkaar zijn geroepen dankzij Groep de Mos en meneer Sluijs. Over die groepen heb ik het in dit specifieke geval, want ik vind het onbegrijpelijk dat die groepen nu gewoon weer samen kunnen komen rondom die avondwinkel op de Beresteinlaan. Dat is 25

toch niet heel gek? Daar heb ik het dus over. Ik heb het niet over hoe je aan iemand ziet of het een Turk, een Syriër of een Colombiaan is. Het gaat over deze groepen, waarvan we weten dat ze overlast veroorzaken. Daar heeft de burgemeester ook zijn brief op toegespitst, ten eerste om ons te informeren dat er een samenscholingsverbod was ingesteld. Dat vond ik echt een geweldig begin van het nieuwe jaar, want blijkbaar vindt ook deze burgemeester eindelijk dat dat soort maatregelen in de buurt komen van wat nodig is voor Den Haag. Ik heb het dus over die specifieke groepen, waar we het vandaag over hebben naar aanleiding van een samenscholingsverbod, ingesteld door deze burgemeester. Ik kom bij een geweldige motie, al zeg ik het zelf. Dat is de motie Inzet van het leger in Escamp: constaterende dat het college de noodklok heeft geluid over acute veiligheidsproblematiek in stadsdeel Escamp en de politiecapaciteit nu al zwaar onder druk staat en andere stadsdelen lijden bij een grotere politie-inzet in Escamp, verzoekt het college in overleg te treden met Defensie om hen om bijstand te vragen teneinde de orde en het gezag te herstellen in Escamp. Op die manier kunnen we misschien ook politiecapaciteit vrijspelen om die in te zetten bij bijvoorbeeld de Bosjes van Pex.

Of moet ook daar eerst iemand worden neergestoken voordat het college in actie komt? Dan is er de motie Scholen moeten verplicht aangifte doen van geweldsincidenten: constaterende dat onderwijsinstellingen marketing- en pr-machines zijn geworden, overwegende dat onderwijsinstellingen ten behoeve van hun imago gewelds- en wapenincidenten onder de pet willen houden - soms, niet altijd - verzoekt het college te regelen dat in Den Haag onderwijsinstellingen altijd aangifte doen van gewelds- en wapenincidenten. We hebben het vandaag natuurlijk over Syriërs en Marokkanen. Dat zijn meestal geen boeddhisten. Daarom de motie Bevorderen van vrijwillige remigratie uit Escamp: constaterende dat Den Haag steeds meer verandert in een islamitische enclave, overwegende dat we graag zouden zien dat Den Haag Nederlandser wordt in plaats van islamitischer, verzoekt het college om een grote remigratiecampagne op te tuigen in Escamp om veel Marokkanen en Syriërs te enthousiasmeren voor een vrijwillig vertrek uit Nederland en Den Haag. Het is misschien naïef van mij, maar ik reken op een toezeggingenkwartet. Zo niet, dan krijg ik straks hopelijk steun van veel fracties bij de stemmingen. De voorzitter. Door de heer Kruis worden de volgende moties (D.12 PVV, D.13 PVV, D.14 PVV en D.15 PVV) ingediend:

Motie D.12 PVV Bevorderen vrijwillige remigratie in Escamp De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van de actuele situatie Escamp. Constaterende dat, • Den Haag steeds meer verandert in een islamitische enclave. Overwegende dat, • we graag zouden zien dat Den Haag Nederlandser wordt in plaats van islamitischer. Verzoekt het college, • om een grote remigratie campagne op te tuigen in Escamp om veel Marokkanen en Syriërs te enthousiasmeren voor een vrijwillig vertrek uit Nederland en Den Haag. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie D.13 PVV Leger inzet in Escamp De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van de actuele situatie Escamp. 26

Constaterende dat, • het college de noodklok heeft geluid over acute veiligheidsproblematiek in stadsdeel Escamp; • de politiecapaciteit nu al zwaar onder druk staat en andere stadsdelen lijden bij grotere politieinzet in Escamp. Verzoekt het college, • in overleg te treden met Defensie om hen om bijstand te vragen ten einde de orde en gezag te herstellen in Escamp. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie D.14 PVV Samenscholingsverbod voor specifieke groepen De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van de actuele situatie Escamp. Constaterende dat, • het college een samenscholingsverbod instelde voor Escamp; • deze inmiddels weer is opgeheven. Overwegende dat, • een samenscholingsverbod een effectief middel is om veiligheidsproblemen van bekende overlast gevende groepen aan te pakken. Verzoekt het college, • te onderzoeken hoe we het instrument samenscholingsverbod veel vaker in kunnen zetten en ook voor specifieke groepen om het middel doelgericht in te zetten. En gaat over tot de orde van de dag.

Motie D.15 PVV Scholen moeten verplicht aangifte doen van geweldsincidenten De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2023, ter bespreking van de actuele situatie Escamp. Constaterende dat, • onderwijsinstellingen marketing en PR-machines zijn geworden. Overwegende dat, • onderwijsinstellingen ten behoeve van hun imago gewelds- en wapenincidenten onder de pet willen houden. Verzoekt het college, • te regelen dat in Den Haag onderwijsinstellingen altijd aangifte doen van gewelds-en wapenincidenten. En gaat over tot de orde van de dag. De moties maken onderdeel uit van de verdere beraadslaging.

27

Marieke van Doorn (D66). Voorzitter. Helaas is 2022 voor veel mensen in deze stad niet gelukkig geëindigd: voor de jongeren, kinderen nog, van 13 en iets ouder die verstrikt raakten in een wapenwedloop en die denken dat ze maar één ding kunnen doen, namelijk een nog groter mes scoren. Het is zeer zorgelijk en vooral hartverscheurend droevig. De D66-fractie steunt de manier waarop de burgemeester heeft ingegrepen: een combinatie van harde, maar heel noodzakelijke maatregelen aan de ene kant om ervoor te zorgen dat de escalatie wordt onderbroken en aan de andere kant beleid waarmee jongerenwerk wordt geïntensiveerd en de omgeving van de jongeren, bijvoorbeeld overige gezinsleden, wordt betrokken bij die de-escalatie en het bieden van perspectief voor afglijdende jongeren. Beide aanpakken zijn nodig. Zorg dat ze elkaar op straat niet aanvallen, maar zorg ook dat er thuis hulp is om wapengeweld tegen te gaan. Dat snijdt wat de D66-fractie betreft heel wat meer hout dan alle harde, maar onzes inziens loze woorden van de voorgaande sprekers bij elkaar, want dit is een serieus probleem. Dit vergt serieuze oplossingen, geen stoere, polariserende praatjes en niet een wedstrijdje verplassen over wie het meest machoachtige beleid kan voorstellen. Daar hebben ouders niets aan, daar hebben de kinderen niets aan en daar hebben ook de slachtoffers niets aan. Ralf Sluijs (Hart voor Den Haag).

Mevrouw Van Doorn heeft het over 'serieuze oplossingen'. Welke serieuze oplossingen draagt D66 aan? Marieke van Doorn (D66). Als de heer Sluijs vanmiddag bij de commissiebehandeling was geweest, had hij er al een paar gehoord. Ik kom daar straks in mijn inbreng op terug. Als u het goedvindt, ga ik door. Er komen wat serieuze oplossingen aan. Dat is een cliffhangertje. Maar eerst nog even over die niet zo serieuze oplossingen. Door met een kanon op een mug te schieten, bijvoorbeeld met de schoolcopsmotie van Hart voor Den Haag, haal je het vertrouwen en de verantwoordelijkheid weg bij jongeren die wél op het rechte pad willen blijven. We moeten mensen juist aanspreken op hun vertrouwen en verantwoordelijkheid. Ik zei het al in het interruptiedebat: preventief fouilleren kan alleen voor specifieke gebieden in de openbare ruimte. Scholen vallen daar niet onder. Het klinkt heel stoer allemaal, maar het is een nepoplossing. Ralf Sluijs (Hart voor Den Haag). Hoe gaat D66 de scholen vrijwaren van messen en wapens? Marieke van Doorn (D66). Ik denk dat we scholen niet moeten straffen en geen schoolcops op hun dak moeten gooien. We moeten scholen de handvatten bieden om het beter te doen. Help scholen, want net als ouders hadden ze het beter gedaan als ze wisten wat ze moesten doen. Ralf Sluijs (Hart voor Den Haag). Ik krijg helemaal geen antwoord.

Ik vraag hoe D66 ervoor gaat zorgen dat de scholen worden gevrijwaard van wapens en messen. Ik heb nog niet het begin van een antwoord gehoord. 'Help scholen'; hoe gaat D66 dat dan doen? Want scholen willen inderdaad geholpen worden. Die oproep hebben wij zojuist ook gedaan en die hebben wij ook gehoord. Hoe gaat D66 dat doen? Marieke van Doorn (D66). D66 heeft bijvoorbeeld een aantal zaken in het coalitieakkoord weten op te laten nemen, waaronder een hele hoop preventieve jeugdmaatregelen. Dat is één ding. Jongeren perspectief bieden, zodat ze weten dat ze meer kansen en opties hebben dan alleen een groter mes aanschaffen, is een manier om minder messen op scholen te krijgen. Scholen die hulp vragen, moeten de ondersteuning krijgen die ze verdienen. Daarom ben ik benieuwd wat de wethouder daar straks over te zeggen heeft, maar wat we daar vanmiddag over hebben gehoord, is dat ze die ondersteuning krijgen. Ralf Sluijs (Hart voor Den Haag). En wat vindt mevrouw Van Doorn van hoe het loopt? Marieke van Doorn (D66). Mevrouw Van Doorn baalt er een beetje van dat er allerlei loze praatjes worden geopperd die polariserend zijn en die het probleem helemaal niet aanpakken. Ook ouderbetrokkenheid is een van de belangrijkste manieren om meer grip op deze jongeren te krijgen, maar die krijg je wat ons betreft niet door boetes. Deze ouders hebben hulp nodig, geen 28

straf. Als deze ouders wisten wat ze moesten doen, hadden ze dat al gedaan, zoals ik zojuist ook al zei. We moesten naast ouders, naast jongeren en naast scholen gaan staan, zoals de insprekers ook zeiden. Ook moeten we de persoonsgerichte aanpak verder uitbouwen, met meer duidelijkheid over waar de regie ligt. Ik hoorde vanmiddag dat die bij veiligheid ligt. We snappen volledig dat we de privacy van deze gevoelige kinderen moeten beschermen, maar wij denken als D66 dat we de ogen en de oren in de stad keihard nodig hebben. Zou het daarom een idee zijn om de buurtpreventieteams, de BPT's, alleen aan het begin of juist alleen aan het einde van de periodieke overleggen op ieder politiebureau tussen de partners van de persoonsgerichte aanpak over de ontspoorde of ontsporende jongeren in hun verzorgingsgebied structureel te laten aansluiten om gebruik te maken van hun inzichten op de plek waar dat echt nodig is? Dat vragen wij aan de burgemeester. Wij horen graag of de burgemeester hiervoor kansen ziet, met inachtneming van privacy, waar we het vanmiddag ook al even over hadden. Om terug te komen op de actuele zaken van de afgelopen weken: we steunen de acties van de burgemeester. De kritische noot die we vanmiddag al plaatsten, was dat we graag eerder wat hadden gehoord over zijn ingrijpen. In de commissievergadering is vanmiddag beloofd dat dat in het vervolg gaat gebeuren.

Dat vinden we hartstikke mooi. Ralf Sluijs (Hart voor Den Haag). Is er een buurtpreventieteam in Vrederust? Marieke van Doorn (D66). Er zijn verschillende buurtpreventieteams over de hele stad. Ik weet niet of er ook in Vrederust een buurtpreventieteam is. Ralf Sluijs (Hart voor Den Haag). Dat is er dus niet. Marieke van Doorn (D66). De meningen daarover verschillen. Als dat er niet is, zou het er moeten zijn en zouden we als gemeente moeten nadenken over hoe we de betrokkenheid van bewoners kunnen versterken. Vanmiddag hebben we het in de commissiebehandeling van het Integraal Veiligheidsplan uitgebreid daarover gehad. De burgemeester gaat ook in kaart brengen wat er allemaal wel is en wat er niet is. Daar worden we in Q1 over geïnformeerd. Hij gaat het 'strak trekken', zoals hij het noemde. Als daar gaten in zitten, moeten die worden opgevuld. Ralf Sluijs (Hart voor Den Haag). Er lopen inderdaad mensen rond, maar die hebben niet de status van een buurtpreventieteam. Marieke van Doorn (D66). De status van buurtpreventieteams wisselt inderdaad erg. Dat is ook onze observatie, niet alleen in Zuidwest maar in de hele stad. Vandaar dat we de burgemeester hebben gevraagd om dat inderdaad wat strakker te trekken. Het geweld onder jongeren is zorgwekkend, verdrietig en complex.

We moeten niet bang zijn om flink in te grijpen, zoals gedaan is met het samenscholingsverbod om escalatie te voorkomen, en we moeten slim genoeg zijn om ouders, broertjes en zusjes, buurtbewoners en jongeren te betrekken bij de oplossing. Alleen dan geven we die kinderen een kans om echt iets van hun leven te maken. Nur Icar (DENK). Voorzitter. Allereerst dank aan de insprekers voor de genomen moeite om hier het beeld met betrekking tot Escamp een beetje recht te trekken. Vaak krijg ik de vraag waarom ik in de Schilderswijk woon. Dat is een terugkerende vraag waarover ik, sinds ik raadslid ben, vaker moet nadenken. Zijn het de mensen die naar elkaar omkijken, de saamhorigheid of de Marokkaanse bakker om de hoek, waar ik al mijn hele leven mijn brood haal? Ja, de Schilderswijk heeft zijn uitdagingen, maar nog steeds wonen en leven mensen er graag. Sinds kort besef ik dat een deel van de mensen in Escamp het tegenovergestelde hebben. Ik wil jullie graag kort meenemen in verhalen uit Morgenstond, een van de wijken in Escamp, en uit Escamp in het algemeen. Voor inzichten uit wijken zoals Morgenstond ben ik afhankelijk van beschouwingen en ervaringen van anderen, bijvoorbeeld Ali, die in het publiek zit. Hij is een goede vriend, geboren en getogen in de Schilderswijk en sinds anderhalf jaar met zijn vrouw, kind en kat woonachtig in Morgenstond.

Zijn inzichten en ervaringen zijn net zo waardevol als confronterend. Zijn perspectief vond ik heel interessant, omdat hij daar als tweeverdiener uit de Schilderswijk bewust is gaan wonen. 29

Tijdens mijn wandeling met Ali en een aantal andere bewoners van Morgenstond vraagt hij mij of ik zin heb in een kopje koffie bij de Subway in het winkelcentrum bij de Leyweg. Hij geeft me meteen een opdracht mee: 'Ik ga je vragen om de komende vijf minuten alleen maar te observeren en te luisteren'. Na een minuut vraag ik hem waar ik mij op moet focussen. Ik krijg geen antwoord. Hij tilt zijn armen op en wijst naar de overkant van de straat. Bij het busplatform staat een vrouw met een lange zwarte jurk, met twee kleine dochtertjes, bij een groente- en fruitkraam. Nog steeds begrijp ik niet wat hij bedoelt. Hij vraagt mij: 'Heb je ooit een moeder twee losse appels zien kopen op de Haagse Markt?' Ik woon naast de Haagse Markt; het was dus een legitieme vraag. Ik heb dat nooit gezien. Armoede is hier meer zichtbaar en voelbaar dan elders in de stad. Je wordt daar elke dag mee geconfronteerd. Hij gaat verder: 'Weet je dat ik een tijdje terug een interview met Tim 'S Jongers heb gelezen waarin hij zei dat iemand in Moerwijk gemiddeld vier jaar korter leeft dan een bewoner van het Statenkwartier en vijftien jaar langer zorg nodig heeft?' Onder andere dat heeft hem doen besluiten om Morgenstond zo snel mogelijk weer te verlaten.

Het zijn niet alleen de slecht geïsoleerde woningen, geringe koopkracht, lagere levensverwachting, wegduikende ratten langs het water of het gevoel van onveiligheid in de wijk. 'Ik heb, zoals vele anderen van mijn generatie, heel lang mijn stinkende best gedaan voor een betere levensstandaard, maar als ik hier een rondje maak met mijn zoon in zijn kinderwagen, mis ik de Schilderswijk. Het probleem van Zuidwest is dat het vervreemd en ontzield is. Er is weinig sociale cohesie in Escamp. Ik wil niets afdoen aan wat mensen allemaal doen om een bijdrage te leveren aan het herstellen van die sociale cohesie, op een handjevol traditionele Hollandse ouderen en niet-westerse families na die mij het gevoel geven dat ze de wijk zo snel mogelijk zouden verlaten als ze daar financieel toe in staat waren.' Hij spreekt ze regelmatig op de Leyweg en weet hoe moeilijk zij het hebben. Hij schrikt allang niet meer van verhalen over koude woningen, dure boodschappen en eenzaamheid. Geringe sociale cohesie is geen oorzaak van al deze problemen, noch zijn zij een gevolg daarvan. 'Voor velen is Escamp een tijdelijke verblijfplaats, een doorgang naar iets beters', zegt hij. Hij geeft daar voorbeelden bij. Hij vertelt mij dat hij in het afgelopen jaar steeds meer nieuwe migranten tegenkomt die hij blijkbaar herkent aan hun accent en die in de afgelopen jaren een verblijfstatus hebben gekregen.

'Ze wonen allemaal binnen een straal van een paar kilometer van elkaar, tussen de Leyweg en Vrederust, om binnen een paar jaar weer weg te gaan zodra ze een stabiel inkomen genereren. Besef dat deze mensen hier pas een paar jaar wonen. Wat zegt dat over de buurt?' Concrete oplossingen heeft hij zelf niet. Hij heeft wel een denkrichting, namelijk dat de omstandigheden in Escamp, met name het gebrek aan voorzieningen en de armoede, een gezicht moeten krijgen. Weet over wie je spreekt in plaats van slap te lullen over 'een Marokkanenprobleem' of 'een Syriërsprobleem'. Dat is lui, want wie help je daar nou echt mee? Daarmee help je zeker niet een vrouw van 68 die op haar oude dag nog de centen moet tellen. Toch blijft het belangrijk dat de gemeente goed beseft dat de demografische en sociaal-economische samenstelling van een wijk bepalend is voor het creëren van sociale cohesie. Dit geldt voor het Regentessekwartier, voor de Schilderswijk, maar zeker ook voor Escamp. Het geringe veiligheidsgevoel en de spanningen in de wijk zijn geen oorzaak maar een symptoom van slecht beleid in Escamp. Het begint met het ontbreken van sociale cohesie en met armoede. Daar waar de gemeente spreekt over verschillende vormen van armoede, zoals energiearmoede, gaat het nog te weinig over het feit dat Den Haag nog altijd kampioen segregatie is.

Ik was het er al gauw met Ali over eens dat de huidige wethouder mooie plannen heeft voor Escamp en in ieder geval zijn best doet. Tegelijkertijd beseft hij dat je 30 jaar aan schade niet in 3 jaar kan herstellen. Hij hoort de wethouder zeggen dat Escamp aantrekkelijker moet worden voor jonge kansrijke tweeverdieners door goede scholen, hippe eettenten, geïsoleerde woningen, geen softdrugsgebruik op straat en idealiter zelfs een oplossing voor het rattenprobleem. Hij kan daar alleen geen geduld voor opbrengen. Zijn zoontje moet over een paar jaar naar school. Daar waar zijn ouders in de overlevingsstand hebben geleefd in de Schilderswijk en wij veroordeeld waren tot ruwe omstandigheden, gunnen wij onze kinderen een kansrijker begin. Daar spelen veiligheid, leefbaarheid en het imago van je buurt ook een rol bij. Ali zal en kan de wijk verlaten voor betere omstandigheden, maar hoe zit het met hen die dat niet kunnen of niet willen? Escamp verdient beter. Ik heb een aantal concrete vragen. De langetermijnplannen voor Escamp zijn bekend. Is de wethouder van plan om op korte termijn al concrete actie te ondernemen om Escamp leefbaarder en veiliger te maken? Zo ja, welke acties zijn dat? En hoe betrekt hij de buurtbewoners daarbij? Is de 30

wethouder het met DENK eens dat het onacceptabel is dat Den Haag, de stad van vrede en recht, nog steeds de meest gesegregeerde stad van Nederland is? Hoe gaan we hier als raad en college gezamenlijk verandering in brengen? Is het college of de burgemeester, die ik niet had verwacht, bereid om in gesprek te treden met de ondernemer van de buurtwinkel die toevallig mijn naam draagt Nour - en die nu gesloten is, waardoor hij financieel benadeeld wordt door het incident dat buiten zijn onderneming plaatsvond? Ik wil graag afsluiten met de opmerking dat je, als wij bepaalde gebieden of wijken vooruit willen helpen, niemand een gunst doet door te stigmatiseren en bevolkingsgroepen tegen elkaar uit te spelen. Laten we als raad dus die verantwoordelijkheid nemen en ervoor zorgen dat we Den Haag echt een stap vooruithelpen. De voorzitter. Nu komt de maidenspeech van de heer Sewtahal. Dat betekent dat interrupties niet worden toegestaan. Mairan Sewtahal (PvdA). Voorzitter. Dank aan alle insprekers voor het overbrengen van alle zorgen. Ik herken uw zorgen en ik heb de afgelopen dagen veel bewoners gesproken. Ik sta hier vandaag om het met u te hebben over de actuele situatie in Zuidwest. Daarnaast heb ik vandaag mijn maidenspeech. Dit is geen licht onderwerp om mijn maidenspeech over te houden. Daar ben ik blij mee. Dit is namelijk een onderwerp dat dicht bij mijn hart ligt.

Ten eerste wil ik benoemen dat het verschrikkelijk is wat er heeft plaatsgevonden, niet alleen voor het slachtoffer maar ook voor de omstanders die dit zinloze geweld hebben moeten aanzien. De daders van dit geweld moeten uiteraard hard gestraft worden. Dit incident kent alleen maar verliezers. Ik ben 25 jaar geleden naar Nederland gekomen, waar ik me vestigde in onze stad, in de Schilderswijk. Ik heb hier meer dan tien jaar gewoond en ben daarna naar Transvaal verhuisd. Beide zijn wijken die regelmatig negatief in het nieuws komen en waar veel over wordt gesproken in deze raad. Als je alleen naar de dingen zou luisteren die in deze zaal worden gezegd en die worden opgeschreven in de kranten, krijg je een beeld van twee probleemwijken, wijken waar het altijd misgaat en die nooit positief in het nieuws komen. Ik wil graag wat vertellen over mijn ervaring van de afgelopen twintig jaar waarin ik door deze buurten heb gelopen. Voor mij zijn de Schilderswijk en Transvaal namelijk geen probleemwijken of zwakke buurten. Voor mij zijn het de plekken die mij kansen hebben geboden, kansen die mij hebben gebracht waar ik nu ben. Ik heb mijn dromen kunnen waarmaken, niet ondanks maar dankzij het wonen en opgroeien in deze wijken.

En ik ben niet de enige; er zijn succesverhalen van jongeren die artiesten worden, topambtenaren worden of in de politiek belanden, zoals ik, maar ook zoals meerdere raadsleden die hier met mij in deze zaal zitten. Het stigmatiseren van alle inwoners van de Schilderswijk, Transvaal en Zuidwest is niet alleen verkeerd, maar werkt ook averechts. Het werkt demotiverend voor jongeren die hun stinkende best doen om de juiste keuzes te maken en hun dromen na te jagen. Zij moeten niet alleen geholpen worden, maar ook gezien worden. Ik sta heel graag naast hen. In de afgelopen twintig jaar heb ik veel contact gehad met de buurtbewoners van deze wijken. In mijn vrijwilligerswerk met jongeren en ouderen heb ik armoede van dichtbij gezien: wat armoede kan doen met een persoon, een gezin, een buurt en hoe armoede je leven kan ontwrichten. Jongeren die opgroeien in armoede, zijn niet gedoemd om de verkeerde keuzes te maken, maar we moeten ze wel helpen om het goede pad te kiezen. Dit betekent niet dat ik mijn ogen sluit voor de uitdagingen die wijken zoals de Schilderswijk en Transvaal, maar ook Zuidwest kennen. Een van de belangrijkste dingen die een stad moet bieden, is veiligheid. Veilig kunnen wonen, veilig kunnen opgroeien en veilig kunnen werken zijn allemaal essentieel voor een goede stad. Dit is ook de manier om het vertrouwen van de inwoners van de wijken terug te winnen.

Dat doen we niet door stigmatiserende artikelen in de kranten te laten schrijven of door nog meer polarisatie uit te lokken op Twitter. Dat doen we door te focussen op de zorgen van de bewoners en door die actief aan te pakken. De reden om dit debat te voeren zou moeten zijn: hoe kunnen we de omwonenden van de Beresteinlaan, waar dit voorval plaatsvond, het beste helpen? Kunnen zij nog veilig over straat? Hoe denken zij dat we kunnen helpen om hun kinderen de juiste keuzes te laten maken? Want we moeten niet bang zijn om toe te geven dat er inderdaad grote uitdagingen zijn in Zuidwest. Jongeren missen rolmodellen en sturing. Er zijn veel te weinig wijkagenten, te weinig straatcoaches en te weinig jongerenwerkers. Jongeren hebben meer ontmoetingsplekken nodig, zodat ze niet op straat hangen. Ook moeten de jongeren meer inspraak 31

krijgen over de uitdagingen én de aanpak vanuit de gemeente in hun wijk, zodat zij meer verantwoordelijkheid voelen voor hun eigen buurt. Daarom wil ik een motie indienen, met als dictum: verzoekt het college de mogelijkheid van een jongerenraad die als klankbordgroep voor politie, gemeente, scholen, buurthuizen en jongeren in Escamp kan dienen, te onderzoeken en hierover de raad te informeren in Q2 van 2023. De motie is medeondertekend door Hera Butt van GroenLinks en Nur Icar van DENK. Een van de grote problemen in Zuidwest is de toename van ondermijnende criminaliteit. Is dit iets wat de burgemeester herkent? We hebben vanuit het Rijk tien keer € 3 mln. gekregen om ondermijning aan te pakken in Zuidwest. Ik vraag aan het college hoe we dit geld gaan gebruiken. Waar gaan we dit op inzetten? En wat is het effect geweest van de ondermijningsaanpak tot nu toe? Wat kunnen en moeten we hiervan leren, zodat we dit nieuwe geld zo effectief mogelijk inzetten? We moeten kijken naar een totaalpakket aan maatregelen, waarbij we preventie niet vergeten. Er zijn zoveel jongeren die op een splitsing staan en die een keuze moeten maken tussen het goede pad en het snelle geld.

Hoe kunnen we hen beter bereiken en hun de kansen bieden die ik bijvoorbeeld ook heb gekregen? Ik wil het college vragen of het bereid is om te kijken naar de beschikbare capaciteit aan straatcoaches, jeugdwerk en ontmoetingsplekken en de raad hierover te informeren en te onderzoeken wat er nodig is om jongeren beter in beeld te hebben en te houden. Straatcoaches en jongerenwerkers lopen zich de longen uit het lijf om hun wijken te verbeteren en zo veel mogelijk mensen te helpen, maar dat kunnen ze niet alleen. Daarbij hebben ze de politie nodig en de gemeente. Ik hoor bijvoorbeeld dat er in Moerwijk al heel lang een of twee agenten zijn, terwijl de norm zes agenten is. Ik wil de burgemeester vragen of hij de capaciteit van wijkagenten in Den Haag Zuidwest op orde kan brengen door in gesprek te gaan met de politie en het Rijk en de tekorten duidelijk in kaart te brengen. Juist in wijken met meer problematiek is dit zo belangrijk. Kan de burgemeester hierover rapporteren aan de raad? Als we als gemeente serieus zijn wanneer we zeggen dat we deze mensen willen helpen, moeten we meer mensen op straat hebben. Zoals u hoort, is veiligheid ontzettend belangrijk voor mij.

Daarbij heb ik het over veiligheid op straat, maar ook over veiligheid in bredere zin: het beschermen van onze jeugd tegen slechte invloeden, discriminatie en pesten, zodat zij zich in Den Haag écht veilig kunnen voelen. Dat is waarmee ik mij de komende periode zal bezighouden om te zorgen dat iedereen in heel Den Haag de juiste handvatten krijgt om het beste pad te kiezen en zich hier thuis kan voelen. (Geroffel op de bankjes) De voorzitter. Van harte gefeliciteerd met uw maidenspeech. Door de heer Sewtahal wordt de volgende motie (D.16 PvdA) ingediend:

Motie D.16 PvdA Geef jongeren de kans mee te praten over hun eigen toekomst in Escamp. De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari 2021., ter bespreking van de actuele situatie in Escamp. Overwegende, dat: • burgerparticipatie, met in het bijzonder jongerenparticipatie, gewenst is in Den Haag; • in het coalitieakkoord staat dat er 8 miljoen euro wordt uitgetrokken voor participatie van en ontmoeting met bewoners in Zuidwest; • jongeren in Escamp kampen met grote uitdagingen en weinig kunnen meepraten over de ontwikkelingen en aanpak van deze uitdagingen in hun eigen wijk. Constaterende, dat: • jongeren in Escamp behoefte hebben aan meer inspraak in hun wijk; • jongeren de toekomst van hun wijk bepalen; • politie, gemeente en jongerenwerkers meer input van de jongeren kunnen gebruiken; 32

• •

meepraten en meebeslissen zorgt voor meer verantwoordelijkheid bij de participanten; meepraten en meebeslissen zorgt voor meer begrip voor de aanpak van de gemeente in Escamp.

Verzoekt het college: • de mogelijkheid van een jongerenraad die als klankbordgroep voor politie, gemeente, scholen, buurthuizen en jongeren in Escamp kan dienen, te onderzoeken; • hierover de Raad te informeren in Q2 van 2023. En gaat over tot de orde van de dag. De motie maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging. Fatima Faïd (HSP). Voorzitter. Allereerst wens ik iedereen natuurlijk een heel gelukkig nieuwjaar; de beste wensen voor iedereen. Ik wil de insprekers hartelijk danken omdat zij hier vanavond hun verhaal hebben willen houden. Natuurlijk zijn ook wij als Haagse Stadspartij ernstig geschokt door de steekpartij in Zuidwest, maar ook door de andere incidenten met jongeren. We staan achter de aanpak die de burgemeester hier gekozen heeft, omdat hij heel snel geprobeerd heeft om de rust in die wijk terug te krijgen. Daar kunnen we ons helemaal in vinden, maar het is niet een probleem van vandaag en het is ook niet een probleem van gisteren. Het speelt al heel lang in de stad. Wat nu natuurlijk nodig is, is een concrete aanpak van een goede kwaliteit en met doorzettingsvermogen, zodat gezinnen de specialistische hulp kunnen krijgen die ze nodig hebben en daar niet op hoeven te wachten omdat er hele lange wachtlijsten zijn bij de hulpverlening.

Uit gesprekken met ouders en jongeren komt naar voren dat zij het gevoel hebben dat ze niet gehoord worden en niet worden meegenomen in de oplossingen. Binnen deze groep zijn er voldoende rolmodellen, ideeën en specialisten die deskundig zijn vanuit hun professie, maar ook in de haarvaten van de gemeenschap zitten. Opnieuw een blik jongerenwerkers opentrekken zonder binding met deze gemeenschappen is even zinloos als een agent die eens per jaar op school komt uitleggen dat messen niet cool zijn. Wij hebben twee moties. Ten eerste de motie Betrek jongeren en ouders bij aanpak Zuidwest, met als dictum: verzoekt het college jongeren, hun ouders en positieve rolmodellen te betrekken bij het opstellen, uitvoeren en evalueren van de aanpak Zuidwest. Preventie moet ook goed zijn. Daarom de tweede motie, Train jongeren op emotionele ontwikkeling, met als dictum: verzoekt het college te onderzoeken op welke wijze jongeren getraind kunnen worden op het bevorderen van hun emotionele ontwikkeling en conflictoplossing als preventiemiddel bij (messen)geweld, hierbij samen te werken met deskundigen op het gebied van ontwikkelingspsychologie en sociale media. De voorzitter. Door mevrouw Faïd worden de volgende moties (D.17 HSP en D.18 HSP) ingediend:

Motie D.17 HSP Train jongeren op emotionele ontwikkeling De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 11 januari, ter bespreking van D Actuele situatie Escamp. Overwegende, dat: • jongeren de emotionele impact van online pesten niet kunnen overzien; • jongeren het lastig vinden om emotie over te brengen en de reactie van de ander te kunnen peilen bij het versturen van onderlinge privé berichten via diensten zoals whatsapp, tik tok, etc. Constaterende, dat: • (messen)geweld onder jongeren in toenemende mate voorkomt; 33