RIS312262 Notulen van de raad van 21 april 2022

Den Haag is rijk aan diversiteit, netwerken en verenigingen die willen werken aan saamhorigheid en die verantwoordelijkheid al nemen. Van die positieve verhalen raak ik enthousiast en ze sporen mij aan. Wij, als vertegenwoordigers van deze stad, moeten zorgen dat die gemeenschapswaarde wordt gezien en gesteund. Hard nodig, juist in onze gesegregeerde stad, waar polarisatie en hardheid de norm dreigen te worden. Daarom vindt het CDA het belangrijk dat het ontwikkelen van de toekomst van onze buurten niet alleen over mooie papieren plannen gaat op het stadhuis, maar dat we met de bewoners kijken hoe we de buurten samen kunnen vormgeven. Er zit al ontzettend veel samenwerkingskracht in onze Haagse samenleving. Laten we daarom oog houden voor menselijke maat in plannen die recht doen aan de gemeenschapswaarde van activiteiten. Zo ook in Moerwijk, hebben we ook vanochtend gehoord van de insprekers. Met ook dank aan de insprekers die op deze lange dag nog steeds op de tribune zitten. Op basis van vrijwilligheid en energie van de bewoners wordt er al veel georganiseerd: de weggeefwinkel, buurtactiviteiten voor de kinderen, een fietswerkplaats en nog veel meer. Nu liggen er in Zuidwest plannen om de boel op te knappen en een boost te geven aan de wijk. Afgelopen jaren hebben initiatieven zoals Helicopter en de Samenscholing het pand aan de Beatrijsstraat gratis mogen gebruiken.

Daardoor zijn er ook mooie activiteiten opgezet. Maar laten we ook het verhaal eerlijk vertellen. Van tevoren stond vast dat het gebruik van het pand van tijdelijke aard was. Het pand is nu nodig aan onderhoud toe. Dat is te zien en ook terug te lezen in de onderzoeksrapporten die zijn nagestuurd door de wethouder, waarvoor dank. Nu neemt de gemeente haar verantwoordelijkheid om als eigenaar van het gebouw het gebouw op te knappen en daarmee bij te dragen aan het aangezicht van de wijk en om daarnaast betaalbare en kleinschalige bedrijfsruimte te creëren. Er is een haalbaarheidsonderzoek gedaan waarbij het uitgangspunt herontwikkeling van de locatie tot bedrijfsverzamelgebouw op basis van marktconforme condities is. Op bladzijde 3 is te lezen dat het programma onder andere bevat het realiseren van bedrijvigheid, maar ook ruimte voor wisselende buurtinitiatieven en een restauratieve voorziening voor buurt en ondernemers. Een prachtig plan, waar volgens mij ook behoefte aan is in de buurt. Sterker nog, een groot deel van de voorgestelde activiteiten gebeurt nu al. Allemaal activiteiten die niet zijn gedaan op basis van marktconforme condities, maar op basis van vrijwilligheid en energie van de bewoners, zoals de buurtactiviteiten en de weggeefwinkel.

Dreigt dit nu allemaal verloren te gaan? Kan de wethouder aangeven of zij dit ook van gemeenschapswaarde vindt voor deze wijk? Vorige week hebben we te horen gekregen dat vanaf het begin is gezegd door de wethouder over activiteiten van de Samenscholing - ik citeer - 'dat zij altijd mogen terugkomen als zij willen terugkomen'. Maar vervolgens heb ik nog geen concreet voorstel gehoord hoe de Samenscholing door kan gaan met haar activiteiten. De CDA-fractie is benieuwd of de wethouder vandaag met concretere plannen komt. Daarom dient het CDA ook een motie in om Haagse gemeenschappen een thuis te bieden voor het voortzetten van hun activiteiten. Het dictum luidt: roept het college op actief mee te helpen bij het zoeken van geschikte en voor de maatschappelijke initiatieven acceptabele vervangende ruimte binnen de wijk of direct aangrenzende wijken; de raad voordat herontwikkeling op de Beatrijsstraat 8-12 plaatsvindt hierover te informeren. Tot slot. Voor het CDA staat niet ter discussie dat het pand aan de Beatrijsstraat een opknapbeurt nodig heeft. Het staat ook vast dat initiatieven van buurtbewoners een grote 83

gemeenschapswaarde hebben en een plek verdienen in de buurt. Daarom ondertekenen en steunen we ook het amendement om buurtbewoners, ondernemers en gebruikers beter te betrekken dan blijkbaar tot nu toe is gedaan, wat we ook hoorden van de insprekers. Leonie Gerritsen (PvdD). Vorige week kwam na een tijdje heen en weer debatteren wel de aap uit de mouw dat niet alle gebruikers terug zouden kunnen komen in dit gebouw. Als dat inderdaad zo is, is het CDA dan alsnog voor dit plan? Hinke de Groot (CDA). Voor het CDA is het belangrijk dat deze activiteiten kunnen worden voortgezet in de buurt. Ze kunnen misschien in het gebouw weer terugkomen, maar als er in de omgeving, waar ook veel leegstaande gebouwen staan, ook een plek kan worden gecreëerd, zou dat wat ons betreft ook een mogelijkheid zijn. Leonie Gerritsen (PvdD). Heel veel van deze initiatieven hebben juist kracht door het samenwerken, dat iedereen elkaar ondersteunt. Er is al aangegeven dat lang niet voor alle soorten initiatieven weer ruimte is in diezelfde locatie, maar dat die het op eigen houtje op een andere plek waarschijnlijk ook niet redden. De wethouder heeft ook al aangegeven dat er nu niet een plek gevonden kan worden ergens in de stad met dezelfde hoeveelheid ruimte. Hoe kijkt het CDA daar tegenaan? Hinke de Groot (CDA). Daarom dienen we juist deze motie in, om juist wel te kijken naar die verschillende plekken.

Ik snap de wens om op dezelfde locatie door te gaan. Maar je kunt ook breder kijken of andere plekken geschikt zijn. Daarom roep ik de wethouder ook op om daar echt werk van te maken, meer dan tot nu toe is gedaan, om echt te zorgen dat deze initiatieven een plek gaan krijgen in de buurt en hun activiteiten voort kunnen zetten. De voorzitter. Mevrouw Gerritsen, tot slot. Leonie Gerritsen (PvdD). Mocht het nou niet lukken om al deze initiatieven een andere plek te geven, is het CDA dan alsnog voor dit plan? Hinke de Groot (CDA). We zijn eerst benieuwd naar de beantwoording van de wethouder en of er echt goed gekeken wordt in de wijk zelf of er alternatieve ruimte is. Misschien is er vlakbij, net over de grens met een andere buurt, nog plek. Laten we dat eerst goed bekijken, voordat we daar uitspraken over gaan doen. Mariëlle Vavier (GroenLinks). Mijn vraag aan het CDA is of mevrouw De Groot de Samenscholing met name ziet als een verzameling losse initiatieven of als één geheel dat elkaar bindt. Hinke de Groot (CDA). Goede vraag. Wat ik heb begrepen, ook van de insprekers, is dat de activiteiten elkaar juist versterken en dat het juist mooi zou zijn als die verbinding er is. Aan de andere kant is het een feit dat in Den Haag de ruimte schaars is en dat dit gebouw een opknapbeurt verdient.

Idealiter zou het mooi zijn als alle activiteiten bij elkaar kunnen blijven, maar feit is gewoon dat de ruimte schaars is. Daar moeten we ook zorgvuldig mee omgaan. Mariëlle Vavier (GroenLinks). Dank voor dit heldere antwoord. Is het CDA dan bereid om uiteindelijk deze groep samenhangende activiteiten op te offeren als er niet voldoende ruimte elders is om ze te huisvesten? Hinke de Groot (CDA). Als ik de vraag goed heb begrepen, ga ik nu zeker niet zeggen dat we ze willen opofferen. We willen gewoon kijken of er een goede plek kan worden gevonden waar de activiteiten zo veel mogelijk bij elkaar kunnen blijven. Die wens snap ik, maar we zijn vooral benieuwd hoe de wethouder dat concreet gaat doen. Daarom ook het amendement dat we met de ChristenUnie indienen om juist bij de herontwikkeling goed te kijken hoe partijen goed betrokken kunnen worden, zodat hun inbreng meegenomen kan worden.

84

De voorzitter. U vervolgt uw betoog. Hinke de Groot (CDA). Ik had niet veel meer. Ik wilde graag nog afsluiten met dat wij het belangrijk vinden dat activiteiten door kunnen gaan. Als de wethouder het belangrijk vindt dat bewoners hun verantwoordelijkheid nemen om er een saamhorige buurt van te maken, dan vinden we ook dat de wethouder ook zelf verantwoordelijkheid moet nemen om te kijken naar een alternatief voor deze initiatieven, zodat ze ook weer kunnen terugkomen in de omgeving. Met belangstelling zien wij de reactie tegemoet. Mariëlle Vavier (GroenLinks). Ik was nog even benieuwd hoe het CDA ertegen aankijkt dat er nu een goed werkend initiatief is waar de buurt bij betrokken is, en dat er straks een nieuw initiatief moet worden opgebouwd dat wordt ondersteund door een community builder om het weer opnieuw op te bouwen. Hoe kijkt het CDA daar tegenaan? Hinke de Groot (CDA). Zoals ik in mijn betoog heb aangegeven, zien wij ook dat er bepaalde activiteiten in het programma worden voorgesteld die nu al gebeuren. Daar moet ook aandacht voor zijn in de verdere ontwikkeling van de plannen. Daarom vinden wij ook dat er nog een stapje bij moet om bij die ontwikkeling te zorgen dat alle bewoners, de ondernemers, de initiatieven die nu al nu er zijn, goed betrokken worden; daarom ook het amendement. De voorzitter. Door mevrouw De Groot wordt de volgende motie (O.1 CDA) ingediend:

Motie O.1 CDA Biedt een thuis aan maatschappelijke initiatieven De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 21 april 2022, ter bespreking van het voorstel van het college inzake Investeringsbesluit herontwikkeling Beatrijsstraat 8-12 voor de maakindustrie (RIS311871). Constaterende, dat: • het voor verschillende maatschappelijke initiatieven, zoals het collectief De Samenscholing, nog onduidelijk is of zij tijdelijk op een andere locatie kunnen doorgaan met hun activiteiten of dat zij een nieuwe locatie krijgen; • deze activiteiten maatschappelijke impact hebben die behouden zou moeten worden; • deze maatschappelijke initiatieven gemeenschapswaarde hebben voor de buurt en de wijk. Overwegende, dat: • het de taak is van de gemeente om de samenleving en maatschappelijk initiatief te ondersteunen; • de gemeente de verantwoordelijkheid heeft het Haagse verenigingsleven, buurtinitiatieven en andere uitingsvormen van Haagse gemeenschappen, te helpen waar nodig; • de gemeente dit kan doen door zich in te spannen voor het behouden van panden die bestemd zijn voor het verenigingsleven, of te voorzien in ruimtes en locaties waarmee verenigingen en initiatieven geholpen zijn.

Roept het college op: • actief mee te helpen bij het zoeken van geschikte en voor de maatschappelijke initiatieven acceptabele vervangende ruimte binnen de wijk of direct aangrenzende wijken; • de raad voordat herontwikkeling op de Beatrijsstraat 8-12 plaatsvindt hierover te informeren. En gaat over tot de orde van de dag. De motie maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging.

85

Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Voorzitter. Wat heerlijk om hier weer te mogen staan. De afgelopen jaren ging het op een wat andere manier. Ik denk dat het voor de hele raad geldt en voor al onze collega's, maar dit is toch wel waar we het voor doen, hè, meneer Kruis? Maar terug naar de Beatrijsstraat. 'Wat een mooie ontwikkeling.' Dat was mijn eerste zin tijdens de behandeling in de commissie. Inmiddels hebben we meer informatie gekregen van de wethouder. Dank u wel, mevrouw Bruines. Maar daar ben ik dan toch wel van geschrokken. Want ik heb ook de stukken van 2015 nog even doorgenomen. Het is echt absurd dat dit destijds door het college is gekomen. In elk geval staat nu vast dat de gemeente Den Haag ruim € 2 mln. aan huurwaarde is misgelopen doordat een wethouder destijds een school gratis heeft weggegeven aan de vrienden van de Stadspartij. In elk geval staat nu vast dat die peperdure overeenkomst ook niet is nageleefd door de vrienden van de Stadspartij. Want in de overeenkomst staat, in het openbare deel dan: bruiklener is verantwoordelijk voor al het onderhoud in, aan of op het pand, alsmede voor het herstel, vervanging, vernieuwing en het beheer daarvan. Een ander punt, nogmaals, uit het openbare deel: bruiklener is jegens de gemeente aansprakelijk voor alle schade aan het gebouw. Afijn, zo zijn er nog meer voorwaarden.

Maar het staat vast dat er tekortgeschoten is in herstel, vervanging en vernieuwing. Ze zeggen daar zelf over: 'De Samenscholing, de gebruikers van de Beatrijsstraat, hebben geprobeerd een en ander aan onderhoud uit te voeren. Echter geven ze ook aan dat dit geen prioriteit heeft, ook omdat ze financieel hierin zeer beperkt zijn en alles vanuit eigen middelen en vanuit eigen bezetting moet worden uitgevoerd.' Dat staat in bijlage 4 van de stukken die mevrouw Bruines heeft nagestuurd. Zeer interessant, want het had dus geen prioriteit. Nou, zo werkt dat niet met overeenkomsten. Dus een vraag aan de wethouder: wat vindt de wethouder ervan dat de overeenkomst op deze punten niet is nagekomen? Wat gaat de wethouder doen om de schade op de bruiklener te verhalen? Mariëlle Vavier (GroenLinks). Ik vroeg me even af of de heer Dubbelaar had geluisterd naar al die insprekers vorige week die zeiden dat ze met name prioriteit hebben gegeven aan het interieur, dus de binnenruimte, de keuken en dat soort dingen? Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Ja, maar dat was dus niet de afspraak. Daarom heb ik de overeenkomst er even bij gepakt en goed de voorwaarden doorgenomen. Ik constateer gewoon dat de overeenkomst niet nagekomen is. De voorzitter. U vervolgt uw betoog. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Het mag duidelijk zijn hoe Hart voor Den Haag over dit dossier denkt.

In de commissie heb ik reeds gesproken over mijn enquête in de wijk met enkele vrijwilligers van Hart voor Den Haag. Hieruit kwam toch wel een beeld naar voren van structureel overlast. Mooier kan ik het gewoon echt niet maken. Hierover heb ik destijds schriftelijke vragen gesteld. Deze vragen waren destijds geen aanleiding voor het college om de overeenkomst te beëindigen en het gebouw te herontwikkelen. Wat fijn dat dat nu wel gaat gebeuren. Uit de enquête kwam van meerdere bewoners wel een belangrijke wens naar voren. Daarom heb ik de motie Huisartsenpost Moerwijk-Noord geschreven. Ik verzoek het college in de verdere planvorming Beatrijsstraat inclusief bestemmingsplanwijziging rekening te houden met de komst van een huisartsenpost. Deze motie is mede ingediend door mevrouw Lotte van Basten Batenburg van de VVD, mevrouw Hinke de Groot van het CDA en de heer Noorlander van D66. Fatima Faïd (HSP). Ik vroeg me af of meneer Dubbelaar ervan op de hoogte is dat bij het partycentrum Ons Huis woningen gebouwd worden, ook met een zorgfunctie. Ik zou me kunnen voorstellen dat als je bloed moet prikken - want daar gaat uw motie met name over - je dat daar doet. Daar hoeft geen huisartsenpost voor in de Samenscholing te komen. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Oh. Ja, ik hoor een opvatting van mevrouw Faïd. Ik hoor geen vraag of iets. De voorzitter. Mevrouw Faïd met een vraag. 86

Fatima Faïd (HSP). De vraag was of u ervan op de hoogte was dat dat daar gaat komen bij het partycentrum Ons Huis. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Ja, dat staat in de beantwoording van mijn schriftelijke vragen, die ik twee jaar geleden heb gesteld. Dus die antwoorden ken ik wel. Overigens is dat geen huisartsenpost. De voorzitter. Mevrouw Faïd, tot slot. Fatima Faïd (HSP). Dat klopt, maar volgens mij heeft u het in uw motie vooral over een prikpost. U noemt het een huisartsenpost, maar uw motie gaat er vooral over dat het zo moeilijk is om bloed te prikken. Dat kan ook gewoon in dat nieuw te bouwen gedeelte. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Dan gaan we echt inhoudelijk in op de uitwerking van een motie. Die laat ik graag bij de wethouder. De zorgfunctie die bij Ons Huis komt is gericht op het leveren van andere vormen van zorg. In de enquête die ik met vrijwilligers van Hart voor Den Haag onder buurtbewoners heb gehouden, kwam naar voren dat heel veel wijkbewoners helemaal naar het Heeswijkplein moeten voor kleine, reguliere zorgbenodigdheden. Judith Klokkenburg (ChristenUnie/SGP). Volgens mij hebben we de huisartsenposten centraal geregeld via de Hadoks en zijn die nu in de ziekenhuizen Antoniushove, Westeinde en aan de Leyweg.

Waarom vindt de heer Dubbelaar dat een huisartsenpost, die dus in de weekenden et cetera open is en waar huisartsen bereikbaarheidsdiensten moeten draaien, in dit deel van de stad noodzakelijk is? Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Dat heb ik dus net geprobeerd uit te leggen. Ik heb daar met vrijwilligers van Hart voor Den Haag in de buurt een wijkenquête gehouden en dit kwam bij meerdere bewoners naar voren. Ik ben volksvertegenwoordiger. Daarom heb ik die enquête ook gedaan. Daarom breng ik dat punt hier ook onder de aandacht. Judith Klokkenburg (ChristenUnie/SGP). Ik heb de heer Dubbelaar alleen maar horen praten over bloedprikken en kleine zaken, maar een huisartsenpost is echt iets heel anders dan een locatie waar je bloed kan prikken. Dat is een locatie waar je in het weekend heen gaat als je klachten hebt die niet kunnen wachten tot na het weekend. Dan bel je een centraal nummer en dan word je naar het ziekenhuis gestuurd. Dát is een huisartsenpost. Dus volgens mij heeft de heer Dubbelaar niet helemaal scherp wat hij daar nu eigenlijk wil. Misschien heeft hij wel scherp wat hij daar wil, maar niet hoe het dan heet. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Bedankt dat deze aanvulling wordt gegeven. Ik ben inhoudelijk geen specialist op medische zorg. Maar ik zie dat er nu een maatschappelijke bestemming op de gronden zit. Er komt straks een bestemmingsplanwijziging.

Ik wil voorkomen dat binnen die bestemmingsplanwijziging een beperkte zorgfunctie in de herontwikkeling straks niet meer mogelijk is. Daarom heb ik ook in mijn motie erbij gezet dat daar rekening mee gehouden moet worden. De voorzitter. Mevrouw Klokkenburg, tot slot. Judith Klokkenburg (ChristenUnie/SGP). Maar dan zou het toch zuiverder zijn als in het verzoek staat dat daar rekening gehouden wordt met een zorgfunctie en niet per se met een huisartsenpost? Ik vind dat namelijk heel ver gaan. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Waarvan akte. Ik hoor geen vraag. Leonie Gerritsen (PvdD). Vindt u een medische invulling wel passen bij een locatie waar muzikanten, kunstenaars en werkplaatsen gevestigd moeten worden? Gewoon even qua rommeligheid, geluid, gehorigheid en dat soort dingen. 87

Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Ik denk dat die functies naast elkaar kunnen bestaan binnen dat gebouw. We praten over meer dan 5.000 m2. Dat is echt een enorm oppervlak. In de stukken lees ik dat er 40 verschillende ruimtes komen. Daar kan in de uitvoering echt wel rekening mee gehouden worden. Fatima Faïd (HSP). Ik haak even aan op die 40 bedrijfsruimtes. Uit uw enquête blijkt dat er heel veel overlast is. Hoeveel overlast zal het wel niet geven als je midden in een woonwijk 40 bedrijfsruimtes neer gaat zetten met 71 parkeerplaatsen? Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Op overlast moet gehandhaafd worden. Er wonen mensen in die buurt. Het is een woonwijk. Daar wordt normaal gesproken door mensen rekening mee gehouden. Er is in de buurt veel overlast geconstateerd van de huidige gebruikers. Fatima Faïd (HSP). Het is heel grappig. De heer Dubbelaar heeft allerlei signalen over overlast. Wij niet, en volgens mij de rest van de raad eigenlijk ook niet. Is het niet zo dat het vooral gaat om het partycentrum Ons Huis en dat daarvan vooral veel overlast is? Als je met de buurtbewoners praat, dan hoor je dat vooral. In welke straten heeft u die enquête precies gedaan? Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Wat leuk, die belangstelling van de Stadspartij voor mijn enquête. Twee jaar geleden was die er namelijk totaal niet.

Afgelopen week, tijdens de commissie, had ik 'm bij me, nu helaas niet. Ik dacht ook niet dat het echt nodig zou zijn op dit moment. Peter Bos, oud-collega - hij zit op de tribune - van mevrouw Faïd, kwam naar mij toe. Ik heb hem globaal inzicht gegeven in de formulieren die ik afgelopen week bij me had. Maar fijn dat de Stadspartij eindelijk belangstelling toont voor de activiteiten van Hart voor Den Haag. De voorzitter. Mevrouw Faïd, tot slot. Fatima Faïd (HSP). Dat is allemaal heel leuk, maar ik wil natuurlijk wel gewoon antwoord op mijn vraag. In welke straten heeft u nu die enquête gehouden? Volgens mij waren het er maar twee, even uit mijn hoofd. Maar ik denk dat u dat heel goed weet, want u noemt steeds die enquête. Nu ben ik toch na twee jaar eigenlijk wel heel nieuwsgierig daarnaar. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Toevallig was ik er persoonlijk zelf bij met de vrijwilligers van Hart voor Den Haag. We zijn de Vier Heemskinderenstraat doorgelopen, de Beatrijsstraat en de Troelstrakade; daar wonen de mensen in de hoge flats, die daar direct op uitkijken. Ik moet u zeggen: daar kwamen eigenlijk nog de meeste klachten vandaan. Mariëlle Vavier (GroenLinks). Hoe groot was de onderzoeksgroep eigenlijk? Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Ik vind de belangstelling voor de enquête echt heel fijn.

Ik verwijs graag naar de schriftelijke vragen die ik daarover gesteld heb. Mariëlle Vavier (GroenLinks). Dit is een serieuze vraag. Wij horen hier vooral insprekers uit de buurt die juist ongelofelijk blij zijn met dit initiatief. Hart voor Den Haag beweert wat anders, op basis van een enquête die ze zelf hebben uitgevoerd, maar ze willen geen uitspraak doen over hoeveel enquêteformulieren dat dan zijn. Kan de heer Dubbelaar niet gewoon even serieus antwoord geven op de vraag? Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Ik denk dat ik een vijftigtal enquêteformulieren bij me had afgelopen week. Ik heb daar de heer Bos van de Haagse Stadspartij inzicht in gegeven afgelopen week. Ik heb 'm nu niet bij me. Ik verwijs nu graag naar de schriftelijke vragen die ik destijds erover gesteld heb.

88

De voorzitter. Door de heer Dubbelaar, daartoe gesteund door mevrouw Van Basten Batenburg, mevrouw De Groot en de heer Noorlander, wordt de volgende motie (O.2 HvDH) ingediend:

Motie O.2 HvDH Huisartsenpost Moerwijk -Noord De raad van de gemeente Den Haag, in vergadering bijeen op 21 april 2022, ter bespreking van het voorstel van het college inzake Investeringsbesluit herontwikkeling Beatrijsstraat 8-12 voor de maakindustrie, (RIS311871). Constaterende dat, • het oude schoolgebouw in de Beatrijsstraat wordt getransformeerd tot economische broedplaats voor kleinschalige bedrijfsruimte voor de maakindustrie; • in Moerwijk-Noord geen huisartsenpost is gevestigd. Overwegende dat, • de gemeente Den Haag eigenaar is van het gebouw; • het pand na transformatie beschikt over 40 kleinschalige bedrijfsruimtes; • bewoners voor bijvoorbeeld bloedprikken naar Moerwijk-West of Moerwijk-Oost moeten. Van mening dat, • er bij de herontwikkeling van de Beatrijsstraat een kans ligt om rekening te houden met de wens van bewoners voor de komst van een huisartsenpost. Verzoekt het college, • in de verdere planvorming Beatrijsstraat inclusief bestemmingsplanwijziging rekening te houden met de komst van een huisartsenpost. En gaat over tot de orde van de dag. De motie maakt onderdeel uit van de verdere beraadslaging. De voorzitter. Ik geef het woord aan de heer Noorlander, die zijn maidenspeech gaat houden. Joren Noorlander (D66). Voorzitter.

Aangezien het mijn maidenspeech is, zou ik mijn inbreng graag willen beginnen met een persoonlijke noot, waarna ik overga naar het voorstel. Mijn moeder is leraar, net als mijn vader en net als vele anderen in mijn familie. Ik ben ook het onderwijs in gegaan. Zes jaar lang heb ik als gymleraar voor de klas gestaan, waar je kinderen niet alleen leert te bewegen, maar ook leert je grenzen te verleggen en je sociale vaardigheden te ontwikkelen. Het is werk waar je echt trots op kan zijn, want als je voor de klas staat, maak je een verschil. Ik kon dat verschil daar ook maken. Maar ik merkte wel dat er iets knaagde aan mij als gymleraar. Want ik kan kinderen alle sporten van de wereld leren, maar wat als die kinderen na hun schooltijd geen sportplek in de wijk kunnen vinden? En wat als die kinderen na hun schoolcarrière uit huis willen, maar nergens een huis kunnen vinden? En wat als ze jaren en jaren later eindelijk een woning hebben gevonden, maar merken dat er te weinig groen is om prettig te kunnen wonen en te weinig scholen zijn voor hun eigen kinderen om ook kansrijk in het leven te kunnen starten? Dat zijn allemaal problemen waar wij als raad hier iets aan kunnen doen. Ik ben er dan ook trots op dat ik als voorzitter van de commissie Samenleving een bijdrage kan leveren aan het democratisch proces op onderwerpen als onderwijs en sport.

Ik ben er trots op dat ik als regulier raadslid mag meespreken over hoe wij die stad precies gaan inrichten. Waar geef je de ruimte aan het onderwijs, aan sport en aan het leven dat wij onze inwoners gunnen? Maar dat doe je niet zomaar. Als we willen dat Den Haag een betere, leefbaardere stad wordt, moeten we echt een visie hebben op hoe de stad zich moet ontwikkelen. Nou is dat misschien niet een heel vreemde opmerking, maar misschien dit wel, want wij moeten als raadsleden ook een visie 89

hebben op wat er buiten het stippellijntje van onze gemeentegrens gebeurt. Want onze macht stopt misschien wel bij dat stippellijntje op de kaart, maar de levens van onze inwoners niet. Den Haag is geen eiland, maar een stad in een verstedelijkte regio. Den Haag, en dus ook de gemeenteraad, dient zich daarnaar te gedragen. Wij bouwen dus geen muren om de stad, maar we bouwen bruggen naar de omliggende gemeenten. We zorgen voor de inwoners van de regio en niet alleen voor de geboren Hagenees. We denken regionaal en nemen de verantwoordelijkheid die bij een volwassen stad hoort. Alleen met een gezamenlijke visie die wij over verschillende raadsperiodes heen uitdragen, kunnen wij een verschil maken voor de komende generaties. Ik kijk er dan ook naar uit om met deze raad vergezichten te schetsen, een stip op de horizon te zetten en Den Haag daar de komende vier jaar een stukje dichterbij te brengen. Tot zover de persoonlijke noot. Ik ga over naar het voorstel dat voor ons ligt. Laat ik daar eerst over zeggen dat ik onder de indruk ben van het aantal insprekers dat hier op de tribune zit. Dank voor de inspraak. Het opknappen en het ontwikkelen van het pand is broodnodig. Het voorstel van het college zorgt ervoor dat er subsidie komt om dat te bewerkstelligen. Voor broedplaats Helicopter is er een mogelijkheid om terug te keren naar het opgeknapte gebouw.

Voor vrijplaats de Samenscholing is dat nu niet voor alle initiatieven, omdat zij een andere status hebben dan Helicopter. Daarom zien we graag dat het college zich inspant om de maatschappelijke wijkinitiatieven van de Samenscholing een goede plek te geven. Daarom steunen wij de motie Biedt een thuis aan maatschappelijke initiatieven van het CDA en het amendement Betrek de buurt en de gebruikers van het pand écht bij de ontwikkeling Beatrijsstraat van ChristenUnie/SGP, die daartoe oproepen. Daarnaast tekenen wij natuurlijk mee met de motie van de heer Dubbelaar van Hart voor Den Haag over de huisartsenpost Moerwijk-Noord. Dank u wel. (Geroffel op de tafels) De voorzitter. Van harte gefeliciteerd met uw maidenspeech. De laatste spreker op de lijst is de heer Kruis. Sebastian Kruis (PVV). Voorzitter, heel fijn dat u me nu wel het woord wil geven. Hartelijk dank daarvoor. Ik heb me de laatste tijd hardgemaakt om de vergaderingen weer te laten beginnen om 17.00 uur, zodat mensen niet vrij hoeven te nemen om in te spreken. Dat was, geloof ik, vandaag iets minder een probleem. Maar ik vond het wel leuk vanochtend. Ik zag een hele tribune vol met krakers. Ik miste eigenlijk alleen nog de mobiele eenheid. Toch vond ik het leuk om iedereen bij elkaar te zien. Het verbaast misschien mensen, maar ik zou mezelf ook wel karakteriseren als een culturele vrijbuiter.

Dan gaat mevrouw Mostert een beetje gniffelen, maar het is echt zo. Als ik vanochtend mensen hoor inspreken en bijna tot tranen geroerd zie over het feit dat ze nu een plek hebben waar ze het zo fijn hebben, waar ze kunnen doen, met de mensen die ze leuk vinden, wat ze willen doen en dat ze daar gewoon een geschikte locatie voor hebben, ben ik daar best wel gevoelig voor, moet ik u eerlijk bekennen. Wat ik dit college wil meegeven is het volgende. In de herontwikkeling gaan ze kleinschalige ondernemers de kans geven, maar in dit type wijk weet ik alweer wat er gaat gebeuren. Dan krijg je weer allemaal van die smerige belwinkels en van die halalzaken. Daar zit ik totaal niet op te wachten. Ik vind het alternatief van dit college dus eigenlijk nog vervelender … of vervelender, ik vind het niet beter dan het idee dat we dit nog even tijdelijk behouden als er gewoon echt geen beter alternatief is. Natuurlijk, er moet wat gebeuren aan het onderhoud enzovoorts. Als dat inderdaad in de overeenkomst staat, moet daar gewoon van alles aan gebeuren. Maar ik zou dus wel tegen het voorstel stemmen van het college. Wat ik ook wel een belangrijk punt vind om te maken, is het volgende. Ik hoorde net de inbreng van mevrouw Fatima Faïd. Als ik haar inbreng en haar economische visie hoor, dan was misschien de naam Fatima Failliet beter geweest.

Zij zegt dat zij opkomt voor de mensen in de Samenscholing, maar dat doet ze helemaal niet. Als je namelijk wilt dat iets behouden blijft, dan ga je onder je collega's steun vergaren voor moties of amendementen die je indient, maar ze heeft ze niet eens toegestuurd. Dus voordat ze de mensen voorhoudt dat ze echt knokt voor het behoud van de Samenscholing en de culturele broedplaats op deze plaats: ze heeft daar helemaal haar best niet voor gedaan. Ze heeft een beetje de linkse vrienden aangeschreven en die hebben waarschijnlijk gezegd 'ja, 90

goed idee, Fatima', maar je had ook een beetje over je grenzen heen kunnen kijken, een keertje uit je linkse echo chamber om een keertje steun te zoeken voor een gezamenlijk doel. Maar goed, het gezamenlijk doel heiligt blijkbaar niet de middelen. Uiteindelijk laat je in die zin gewoon je vrienden en je achterban in de kou staan. Dat vind ik toch pijnlijk voor iemand van de Haagse Stadspartij die altijd zegt dat iedereen moet samenkomen. Inclusie heeft blijkbaar wel bepaalde grenzen. Dat is eigenlijk gewoon een afgang voor je eigen achterban. Ik denk dat de heer Bos dat niet zou doen. Ik geef nu graag het woord aan de heer Dubbelaar. Het woord is aan de verdachte. O nee, die niet. De voorzitter. Die grap snap ik niet. Volgens mij is dat niet aan de orde. De heer Dubbelaar heeft een interruptie. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Wat is er met de woordvoerder van de PVV gebeurd? Ik ken hem namelijk als iemand die hier altijd tegen gestreden heeft. Ik ken hem als iemand die naast mij stond in 2015 om dit te voorkomen, om er debatten over aan te vragen, om moties in te dienen om die gebruiksovereenkomst te laten ontbinden. Wat is er met de PVV gebeurd? Sebastian Kruis (PVV). Goede vraag van meneer Dubbelaar. Het punt is dat ik het alternatief van dit college niet beter vind dan het houden zoals het nu is.

Hoe dit allemaal tot stand gekomen is, de achterkamertjesdeal tussen de heer Wijsmuller en al zijn linkse krakersvriendjes, daar ben ik totaal niet over te spreken. Maar goed, deze situatie is er inmiddels al een jaar of zeven. Het idee van kleinschalige ondernemers in dit type wijk, met deze bevolkingssamenstelling, zie ik totaal niet zitten, want dan weet ik al wat er gaat gebeuren. Dat wordt gewoon één grote bron van ondermijning. Of ik moet gewoon heel concrete voorbeelden kunnen krijgen van: dit en dit gaat zich hier vestigen. Maar ik wil niet de zoveelste Lebarawinkel in de stad, want die hebben we al meer dan genoeg. Ik ben dus niet per se voor dit, maar ik ben ook niet voor de plannen van het college. Dan kies ik uiteindelijk waar ik me op dit moment het beste bij voel, en dat is absoluut niet dit college. Arjen Dubbelaar (Hart voor Den Haag). Ik begrijp dat de heer Kruis zich zorgen maakt over de komst van een Lebarawinkel, al weet ik niet zo goed wat het is. Het heeft iets met telefonie te maken. Dat is detailhandelsverkoop, denk ik dan. Dat is volgens mij niet zozeer de bedoeling. Maar als de heer Kruis richting wil geven aan wat daar komt, waarom komt hij dan niet met een voorstel waarover we kunnen stemmen, met een motie of een amendement? Sebastian Kruis (PVV).

Dat vind ik een goede suggestie voor een volgende keer, maar op dit punt nu niet, want ik heb andere prioriteiten. Ik moet gewoon mijn verhaal doen op de agendapunten die voorkomen. Als ik echt ergens heel veel prioriteit aan geef, dan dien ik er moties of amendementen over in, maar dit staat niet per se bovenaan mijn prioriteitenlijstje. Wat dat betreft is het ook wel goed om soms te zeggen wat je ergens van vindt of om je gedachtegang over iets te delen met de zaal en het publiek. Dat heb ik gedaan zojuist. Ik heb ook mijn afwegingskader met u gedeeld. Dit is ie. Dat ik u daarmee verras, is alleen maar heel erg goed, want als ik u zou gaan vervelen, zou ik dat nog veel erger vinden. Lesley Arp (SP). De heer Kruis gaf aan dat hij een aantal amendementen van de HSP niet had gezien en dat hij zich gepasseerd voelde, maar interessanter vind ik eigenlijk de vraag of hij die amendementen wel of niet gaat steunen. Dat vond ik namelijk niet echt heel duidelijk in zijn betoog. Dus daar was ik benieuwd naar. Sebastian Kruis (PVV). Ik denk wel dat het inderdaad heel erg goed is om met de huidige gebruikers te kijken of ze op de huidige locatie, binnen de huidige context kunnen worden behouden of dat ze mee kunnen worden genomen in de herontwikkeling. Ik vind het wat dat betreft wel echt van belang dat de gebruikers die er nu in zitten, wel echt worden meegenomen in de planvorming.

Maar als ze op deze manier nu nog tijdelijk behouden kunnen blijven zolang het college niet met een beter alternatief komt, zal ik de amendementen steunen en de gebruikersovereenkomst verlengen. Maar dat heeft wat mij betreft wel een einddatum. Een einddatum kan natuurlijk best wel onderdeel zijn van een 91

overeenkomst. Maar op dit moment zou ik ze steunen, inderdaad. Maar ik vind het wel mevrouw Faïd aan te rekenen dat ze die mij niet toestuurt. Dat is natuurlijk een beetje zwak van iemand die zegt voor iemand op te komen en dat eigenlijk niet per se doet. Dat is misschien wel een goede afsluiter, als mevrouw Faïd of mevrouw Failliet het met me eens is. Geen reactie is instemming. Wethouder Bruines (D66). Voorzitter. Dank voor al uw inbrengen. Ook dank aan alle insprekers vandaag. Ik moet zeggen - dat zeg ik even namens mijzelf - dat dit een van de ingewikkeldste en lastigste onderwerpen is die ik de afgelopen jaren hier heb mogen verdedigen. Dat heeft te maken met het feit dat ik heel goed zie, en ook heel goed begrijp, wat er ontstaan is in vrijplaats de Samenscholing de afgelopen jaren. Daar is heel veel waardering voor. Dat wordt ook gekoesterd door veel mensen die daar zelf werken, gebruikers en ongetwijfeld ook een groot deel van de buurt. Iets als zo'n plek is voor de stad, in een stad van belang. Het is niet de enige. We hebben er meer. We hebben er meer gehad. Er zit ook wel beweging in. Soms is het een tijd hier en dan weer daar. Maar in de jaren dat dit pand in gebruik is gegeven aan de Samenscholing, is daar wel iets ontstaan natuurlijk.

Tegelijkertijd ben ik als wethouder Economie binnen het door de raad vastgestelde beleid verantwoordelijk voor het zorgen voor voldoende betaalbare bedrijfsruimte, in het bijzonder in de maakindustrie; de ambachtelijke of creatieve maakindustrie noem ik het dan maar even. Dat is een beetje het idee van deze plek, waar ook door deze raad heel vaak om gevraagd wordt. Het is duidelijk dat daaraan echt een schreeuwend tekort is in onze stad. Ik spreek ook heel veel ondernemers. Die komen bij ons als gemeente en zeggen: ik wil zo graag iets, maar ik kan geen plek vinden. Dat zijn ook schrijnende verhalen. Die mensen moeten tegemoetgekomen worden. Het feit dat dit schoolgebouw een tijd leeg stond, het feit dat op een gegeven moment daar dit initiatief, de Samenscholing, ingekomen is, is wel altijd de bedoeling geweest. Dat is ook duidelijk gecommuniceerd. Het is een tijdelijke overeenkomst, een gebruikersovereenkomst, met inderdaad een aantal afspraken in die gebruikersovereenkomst, waaronder het onderhoud van het pand, waaronder het daarvoor geen huur betalen, maar ook dat het afloopt op enig moment en dat de gemeente daarmee niet verplicht is om voor vervangende ruimte te zorgen. Dat zijn natuurlijk wel afspraken die we niet zomaar maken.

Dit pand is een van de weinige panden in de stad - we hebben namelijk niet zoveel eigen panden - dat van onszelf is en waarmee we dus ook actief een ontwikkeling kunnen bewerkstelligen. Er is wel door sommigen van u gevraagd: er staat toch nog wel ergens een leeg kantoorgebouw en misschien kun je daar nog wat mee? Die panden zijn niet van ons. Daar kunnen we dus ook niet direct mee aan de slag. Dit pand is wel van de gemeente. Het is op zichzelf zeer geschikt voor de opdracht die ik als wethouder Economie heb om te zorgen voor kleinschalige bedrijfsruimte die ook betaalbaar is, om die herontwikkeling daar plaats te laten vinden. Dat is ook de achtergrond van het voorstel dat hier ligt. De achtergrond van het voorstel is niet geweest: nou, we hebben een pand, daar heeft zich een mooi initiatief in ontwikkeld, hoe gaan we daar nu verder mee om? Of: hoe gaan we nu verder met vrijplaatsen? Dat is niet de insteek van het college geweest bij het maken van dit voorstel. Dat heb ik ook in de commissievergadering gezegd. Maar ik snap wel dat het daarmee wringt. Dat hoor ik ook bij velen van u in de gemeenteraad. Toch ga ik nu wel beargumenteren waarom we de keuze hebben gemaakt zoals die nu voorligt en zal ik op al uw vragen, amendementen en moties ingaan.

Tekort aan kleinschalige bedrijfsruimte dus, en daarnaast ook de zeer gewenste kwaliteitsverbeteringen en ontwikkelingen die we met zijn allen voorstaan in Zuidwest in brede zin. Ook het ondernemerschap moet worden gestimuleerd. We zijn natuurlijk bezig met het aanpakken van woningen, maar ook plekken voor ontmoeting, samenkomst en sociale aspecten zijn heel erg belangrijk. Het is een wijk in ontwikkeling. Daar hoort ook die bedrijvigheid bij. Tot slot speelt het aspect dat als je daar plannen mee hebt, er wel een grote verbouwing nodig is, want het pand is in slechte staat. Wat wij voorstellen in deze fase aan de raad - dat is ook wat hier voorligt - is om in te stemmen met het feit dat het pand wordt opgeknapt en dat daar bedrijfsruimtes worden gemaakt die kunnen worden verhuurd voor marktconforme, lage tarieven. Voor 60 m2 betaal je ongeveer € 400 in de maand. Dat is niet veel. Wel in vergelijking met als je niks betaalt, maar er zijn ook echt andere tarieven in deze stad. Lesley Arp (SP). Ik zat een beetje te kauwen op iets wat de wethouder helemaal aan het begin van haar beantwoording zei. Dat was dat ze dit een van de lastigste onderwerpen vond in haar portefeuille 92

van de afgelopen tijd. Dan is er iets wat ik niet helemaal kan bevatten. Dan zou je toch zeggen dat de wethouder allereerst zelf met de gebruikers in gesprek gaat en zorgt dat de participatie in ieder geval goed verloopt. Als ik het zo bekijk, is dat gewoon niet het geval. Hoe reflecteert de wethouder daarop? Wethouder Bruines (D66). Daar wilde ik zo nog even op terugkomen. Ik moet heel eerlijk zeggen dat door de … Nee, ik kom daar zo eventjes op terug. Uw vraag is terecht, hoor. Waar was ik? We gaan dus met die lage huren aan de slag. Er is een aantal vragen gesteld. Maar ik ga nu gelijk even op mevrouw Arp in. Het is lastig, omdat ik ook zie dat dit heel belangrijk is en dat we ook hier weer worden geconfronteerd met de enorme hoeveelheid ruimteclaims en wenselijke ontwikkelingen binnen onze stad, waarbij een afweging te maken is. Wat we nu voorstellen, is om hiermee aan de slag te gaan, om het pand op te knappen, bedrijfslocaties te maken en ook ruimte te maken voor Helicopter om na de tijdelijke verhuizing naar de Twickelstraat weer terug te komen. Eventueel proberen we nog wat ruimte te organiseren, zoals ook in de stukken staat, voor maatschappelijk, cultureel of restauratief. Mevrouw Arp vraagt naar de participatie.

Er is verkennend onderzoek gedaan door Motus in opdracht van de gemeente vanuit het uitgangspunt dat we dit gaan transformeren naar een betaalbare bedrijfsruimte. Er is onderzoek gedaan naar de vraag in de buurt, wat de ontwikkelingen zijn en hoe je daarmee om zou kunnen gaan. Ik heb geconstateerd, ook in de inspraak en in de gesprekken die we nu gehad hebben, dat dit op zijn minst tot verwarring heeft geleid, maar dat er ook een aantal onjuistheden ingeslopen zijn, of in ieder geval zo ervaren onjuistheden. Dat vind ik heel erg vervelend. Dat onderzoek is door de gemeente gevraagd. Als ik van de insprekers vanochtend hoor hoe dat door de Helicopter ervaren is, zijn dat twee dingen die ik niet helemaal met elkaar kan rijmen. Ik weet in ieder geval wel hoe wij er zelf in staan en hoe de gesprekken op dit moment gevoerd worden. Wij vinden namelijk dat Helicopter als erkende broedplaats zeker het recht heeft om op deze plek weer terug te komen, en ook tegen broedplaatsentarief. Ik zou willen voorstellen - dat is eigenlijk een wat algemene reactie op een aantal amendementen en moties die hier naar voren zijn gebracht - dat we dat rapport van Motus maar even laten voor wat het is. Het is voor ons ook een oplegger, een gevraagde inventarisatie. Nou, die ligt er.

Ik wil de komende tijd, ook vanuit de gemeente, met de buurt, met de omgeving verder in gesprek gaan om te kijken op welke manier de initiatieven die er zijn of ondernemers die er zijn, weer een plek daar kunnen vinden dan wel wat er in de verdere omgeving aan mogelijkheden zijn en hoe we daar met elkaar mee om zouden kunnen gaan. Wat ik wel belangrijk vind, is dat we vasthouden aan het uitgangspunt. Althans, dat is wat hier voorligt en dat verdedig ik ook. We maken hier bedrijfsruimte van. Het financieringsconcept dat erachter ligt - want dat is ook wat voorligt - ligt ook ter besluitvorming voor. Mariëlle Vavier (GroenLinks). Dank aan de wethouder dat ze dat Motus-rapport even laat voor wat het is. Dank ook dat ze bereid is in gesprek te gaan. Ik vroeg me af of de wethouder ook bereid is om in gesprek te gaan met de gebruikers als zij bijvoorbeeld het pand zelf zouden willen kopen. Dat hebben we in het verleden met Maakhaven en De Besturing gedaan. Wethouder Bruines (D66). Nee, dat is niet wat het voorstel van het college nu is. Dat is waarom ik ook zeg dat ik het wil doen binnen de kaders die hier voor besluitvorming voorliggen, namelijk het maken van betaalbare bedrijfsruimtes, zoals dat ook omschreven staat in het stuk.

Maar we willen wel heel goed kijken wie er allemaal in kunnen, wat er misschien nog meer als ondersteunende functies bij kan, maar ook wat belangrijk is voor de buurt. Wat is er misschien mogelijk op andere plekken? Ik wil daar dus echt zo goed mogelijk naar kijken, zonder resultaatverplichting. Dat kan namelijk niet, ook niet op basis van de gebruiksovereenkomst, maar ik wil daar wel een inspanningsverplichting voor doen om te kijken wat mogelijk is. Het idee om even helemaal een stap terug te zetten en te kijken wat er kan, vindt het college te ver gaan. Dus het voorstel zoals het gedaan is, ligt er nog steeds, maar ik wil echt wel heel goed kijken welke ideeën er leven, hoe we het zo goed mogelijk voor elkaar kunnen krijgen en welke onderdelen van de huidige gebruikers we kunnen behouden. Ik hoor vaak noemen de fietsenwerkplaats en andere dingen. Dat zijn volgens mij initiatieven die uitstekend passen binnen wat we daar graag willen en wat daar ook mogelijk zou moeten zijn.

93

Leonie Gerritsen (PvdD). Begrijp ik dan goed dat de wethouder er niet voor openstaat om de huidige gebruikers met een gedegen plan te laten komen, als we nu toch het plan van Motus even laten varen? Wethouder Bruines (D66). Het onderzoek van Motus is voor ons als onderlegger bedoeld. Ik heb gemerkt dat het een beetje is opgevat, ook in de gesprekken, als een soort plan of een conceptplan. Dat is het niet. Het is een onderlegger. Het is een verkenning van wat er zou kunnen en wat men daar ziet. Ik wil het ook niet meer laten zijn dan dat. Dus dat laten we even liggen. En, inderdaad, het college houdt wel vast aan het voorstel dat er ligt. Dat is dus niet: laten we dat even nu niet doen en laten we kijken wat er aan ideeën uit de organisaties zelf komen. Ik wil wel met hen kijken in hoeverre een aantal dingen bij elkaar te brengen zijn. Leonie Gerritsen (PvdD). Er zou toch op zijn minst naar een compromis gezocht kunnen worden tussen de plannen van de gemeente en de invulling van de samenwerking. Het is een groot gebouw. Misschien kan er iets samenkomen, een combinatie plaatsvinden. Wethouder Bruines (D66). Dan loopt u vooruit op. Wat het college belangrijk vindt, is dat we ruimte maken voor goedkope bedrijvigheid. Dat staat als een paal boven water. Dat is ook de reden dat we de subsidieaanvraag bij Kansen voor West II hebben gedaan.

Daar zit ook nog een aspect in van vestiging. Daar hoort ook die economische functie bij. Dat is mijn uitgangspunt. Hoe dat verder kan en welke rek er nog in zit, dat zal moeten blijken. Ik zeg dat ik bereid ben om daar het gesprek over aan te gaan, maar ik kan er niet op vooruitlopen wat dat precies betekent. Zo ver kan ik op dit moment gaan. Leonie Gerritsen (PvdD). In de commissie heb ik ook gevraagd om ons de subsidievoorwaarden en alle regels die komen kijken bij Kansen voor West op te sturen. Ik heb wel een blaadje gekregen met wat Kansen voor West is, maar helemaal niet wat die subsidie uit Europa is en wat de deadlines zijn waaraan we moeten voldoen. Dat was een toezegging, maar dat hebben we niet ontvangen. Dat wilde ik nog wel even aanstippen. Wethouder Bruines (D66). Volgens mij staan de data waaraan voldaan moet worden voor wat wanneer ingediend moet zijn, daarin. Ik heb toegezegd om meer uitgebreide informatie over het hele programma Kansen voor West te geven. Dat komt ook nog wel, maar dat is hier niet direct op van toepassing. Er hoort in ieder geval de economische functie bij, in dit geval. Volgens mij is dat goed uitgelegd, maar ik kan u daar nog meer informatie over geven, als u dat wil. Maar dan krijgt u een heel dik pakket. Dat moeten we dan eens even gaan uitzoeken. Maar dat is waarom we die aanvraag voor Kansen voor West hebben gedaan.

Het heeft nu nog met vestiging te maken. De bedoeling daarvan is het volgende. U heeft in de stukken kunnen zien wat ongeveer de inschatting is van de nodige verbouwingen om het zo voor elkaar te krijgen. Dat betekent dat een heel groot deel in 25 jaar ook via de huuropbrengst moet worden terugverdiend. Dat zijn ook kosten die dan de jaarlijkse exploitatie met zich meebrengen. Door deze subsidieaanvraag en het kunnen matchen met het cofinancieringsfonds van onszelf, plus nog een bijdrage vanuit Economie voor kleinschalige bedrijvigheid, kunnen we een deel van het bedrag erin stoppen zonder dat het terugverdiend hoeft te worden. De rest is puur de lage huur en de dekking van de kosten. Daarmee wil ik ook gelijk aangeven tegen degenen die zeggen dat dit een commerciële, winstgevende exploitatie zou zijn, dat dit absoluut niet aan de orde is. Janneke Holman (PvdA). Ik had een heel andere vraag. Het ging net over de tijdelijke verhuizing van Helicopter naar de Twickelstraat. Er zijn nogal wat zorgen over het pand dat er nu is. Alle lokalen daar zijn al bezet door andere initiatieven. Kan de wethouder echt garanderen dat alle kunstenaars van Helicopter daadwerkelijk terechtkunnen aan de Twickelstraat? Wethouder Bruines (D66). Dat is de intentie. Het is de bedoeling dat dat gaat gebeuren. Er zijn tien grote klaslokalen.

En het is veilig; dat was ook nog een vraag van mevrouw Vavier, of het brandveilig is. Dat is zo. De Helicopter kan daar tijdelijk in en kan daarna weer terug naar de Beatrijsstraat tegen de broedplaatsentarieven, zoals die ook voor andere gelden. Daar is ook contact over met Helicopter op dit moment. Dat is nog niet afgerond, maar dit is wel zoals we het willen doen.

94

Mariëlle Vavier (GroenLinks). Ik hoor echt andere geluiden: dat het allemaal niet past op de Twickelstraat, dat er al gebruikers in zitten en dat er daarom geen ruimte is, dat het echt niet brandveilig is, dat er niet voldoende brandblussers zijn en al dat soort zaken. Ik begrijp dus even niet waar dan de informatie vandaan komt. Wethouder Bruines (D66). De informatie die ik heb, krijg ik van onze eigen ambtelijke diensten die hier op dit moment mee bezig zijn samen met de Helicopter. Ik vind het wat lastig, want we hebben beiden op dit moment niet het bewijs hier in handen. Maar het voorstel om dit mogelijk te maken, zal de gemeente natuurlijk nooit zomaar doen. Dat betekent dus dat er a. plek moet zijn en b. dat die veilig is. Daar kunt u ons aan houden. We moeten even nazoeken waar dan de geluiden en de zorgen vandaan komen. Als die er zijn, dan moeten ze worden weggenomen. Maar het is echt de bedoeling om het zo te doen. Mariëlle Vavier (GroenLinks). Dank aan de wethouder. Natuurlijk vertrouwen wij erop dat dat ook precies de bedoeling is van de gemeente. Kan de wethouder dan toezeggen dat ze daar nog even een check, check, dubbelcheck op doet voor alle zekerheid? Wethouder Bruines (D66). Jazeker. Ik zie op de publieke tribune signalen dat we dat even heel goed moeten checken. Vanzelfsprekend, maar ik heb nooit een ander geluid gehoord.

Maar goed, volgens mij zijn we het erover eens. Leonie Gerritsen (PvdD). Ik wil ook echt vragen of de wethouder en misschien de wethouders ook echt een keer langs willen gaan bij de Samenscholing om te proeven en te voelen wat voor plek dit nou is, want ik denk dat dat misschien toch niet helemaal overkomt hier in het IJspaleis. Wethouder Bruines (D66). Vanzelfsprekend. Ik kan me daar heel veel bij voorstellen, maar ik zal dat zeker doen, ook met onze medewerkers. Voorzitter. Ik ga de amendementen langs. Ik heb hier O.A, Behoud culturele m2 van de HSP. Wat het college betreft is dat in ieder geval voor een groot deel overbodig. In het collegebesluit, de commissiebrief van eind december staat hierover het een en ander opgenomen. Dat gaat over vervangende huisvesting voor broedplaats Helicopter, met mogelijke terugkeer - dat was stap 3, zoals het toen omschreven stond - en over aanvullende locaties van broedplaatsen ter compensatie van de verdwijnende 3.000 m2 voor cultuur op de Beatrijsstraat. Dat we daarnaar op zoek gaan, is al besloten door het college en vorige week ook herbevestigd in de commissie. Het amendement is dus overbodig en het college ontraadt dat dan ook. Amendement O.C is ook van de HSP. Dat vraagt de overeenkomst niet op te zeggen totdat de bestemmingsplanwijziging definitief is en de daadwerkelijke verbouwingskosten duidelijk zijn.

Er is een raming gemaakt van de verbouwing. Dat is een raming zoals we die altijd maken, dus die is wat mij betreft volledig betrouwbaar. Wat de bestemmingsplanwijziging betreft: het is nog maar de vraag of het echt een grote bestemmingsplanwijziging moet zijn of dat het met een kruimelregeling kan. In ieder geval is voorzien dat het pand een stuk bedrijfsmatige bestemming moet hebben. Er moeten bedrijfsmatige functies in het pand terecht kunnen komen. Dat is de doelstelling die het college zich heeft voorgenomen. Er kan een stuk culturele invulling zijn voor Helicopter, die terugkomt, of die broedplaatsfunctie. Er zijn ook nog mogelijkheden voor een aantal andere zaken. Er is een recente technische omschrijving uit januari 2022 van de benodigde werkzaamheden, op grond waarvan de budgetraming gemaakt is. Die heeft u ook gekregen. Als de raad instemt met dit investeringsvoorstel, dan is wel opzegging noodzakelijk, want dan hebben de mensen nog steeds maanden om eruit te gaan, maar dan moeten we ook wel aan de slag met het pand. Anders wordt het a. vertraagd en b. zijn we in ieder geval zeven ton subsidie kwijt en daarmee ook het cofinancieringsfonds. Dan hebben we het over € 1,4 mln. Dan gaat het dus echt mis. Het college lijkt het dus niet verstandig om nu in de vertraging te gaan en ontraden daarom dit amendement. O.D is ook van mevrouw Faïd van de Haagse Stadspartij.

Zij zegt in de toelichting dat de huur te duur is. Daar heb ik net al iets over gezegd. De huurprijs is niet hoog. Het is echt een betaalbare huur als je die vergelijkt met andere tarieven. Voor 60 m2 is de kale maandhuur € 400. De kern van het plan is inderdaad om het te bestemmen voor kleinschalige bedrijfshuisvesting. Daar is de aanvraag 95

voor geld van Europa en het gemeentelijk geld vanuit programma 11 voor bedoeld. Dit amendement haalt die doelstelling onderuit. Daarom ontraadt het college dit amendement. Lesley Arp (SP). Ik had nog een vraag over de waardering van de wethouder van het eerdere amendement over het uitstellen. Begrijp ik nu goed dat de wethouder vasthoudt aan die opzegtermijn van zes maanden? Ze gaf net aan dat ze nog met de Samenscholing in gesprek wil, maar daar zit dus wel een harde deadline aan vast en het moet wel met stoom en kokend water, begrijp ik. Wethouder Bruines (D66). We moeten wat het college betreft nu aan de slag met de voorbereidingen voor de verbouwing. In de komende zes maanden hebben we, denk ik, de tijd om met elkaar te gaan kijken wat er precies kan gaan gebeuren en hoe we dat gaan doen. Als men eruit is, dan kunnen we beginnen met de verbouwing. Als die klaar is, wordt het pand gevuld. Dat is de opzet van het voorstel. Lesley Arp (SP). Dan vraag ik me toch af wat de waarde is van dat gesprek, want je gaat al handelen en ondertussen ga je in gesprek. Dan heb ik het gevoel dat er niet echt veel ruimte is om te manoeuvreren voor de partijen die nu gebruikmaken van de locatie. Wethouder Bruines (D66).

Dat is precies de reden waarom ik zei dat het college wel hecht aan het besluit dat hier nu voorligt, namelijk het transformeren van het pand naar kleinschalige bedrijfsruimte, plus de daarbij behorende financiële dekking zoals die is voorgelegd. Dat is voor ons het uitgangspunt. Voor wat er binnen dat kader aan mogelijkheden is om het in te vullen en te kijken wat er allemaal kan binnen die ruimte, sta ik geheel open en daar wil ik ook de grenzen van opzoeken. Dat is het voorstel dat ik nu doe vanuit het college. Voorzitter. Amendement O.E van de ChristenUnie vraagt om bij de uitwerking van de herontwikkeling en het concept de gebruikers van het pand, de buurt en de verdere omgeving te betrekken. We willen graag iedereen betrekken bij de verdere uitwerking, maar wel binnen het kader zoals dat ik net aan mevrouw Arp heb geschetst. Als u dat inderdaad ook zo bedoelt - ik zie geknik aan de overkant - dan kan het college dit amendement omarmen. Het CDA roept met motie O.1 op om actief mee te helpen met zoeken van geschikte vervangende ruimte voor de initiatieven die er nu zijn voor de tijdelijke uitplaatsing, maar eventueel ook voor onderdelen die niet terug kunnen of willen keren. Dat wil ik graag toezeggen. We proberen altijd zo goed mogelijk iedereen te ondersteunen die een plek zoekt. Dat zullen we in dit geval ook zeker doen.

We hebben daar geen verplichting toe - dat heb ik net gezegd naar aanleiding van de gebruikersovereenkomst - maar we willen wel ons best doen om te kijken wat de mogelijkheden zijn. Dat wil ik u zeker toezeggen. Maar we willen wel graag aan de slag, dus er geldt hier ook wel dat de huur dan opgezegd gaat worden, omdat we dan ook wel over zes maanden het pand vrij willen hebben. Ik voel dat als een inspanningsverplichting om te helpen. Dus we helpen daar graag bij. Hinke de Groot (CDA). De wethouder zegt dat ze het als een inspanningsverplichting ziet. Begrijp ik goed dat ze nog meer met initiatiefnemers gaat kijken naar vervangende ruimte, zoals waar de motie toe oproept? Wethouder Bruines (D66). Als mensen een plek zoeken, kijken we waar we die kunnen vinden. Ik heb gezegd dat plekken schaars zijn, maar we willen op alle manieren helpen en ondersteunen bij het zoeken. Dat is wat we kunnen doen. Of het allemaal gaat lukken, weet ik niet, maar we vinden het allemaal belangrijk. Dat zei ik ook in het begin. De hele ontwikkeling van Zuidwest gaat om bedrijfsruimte, om goede woningen, maar ook om ontmoetingsplekken. Wat we daarin kunnen doen, zullen we zeker doen. Met die opmerking kan het college de motie omarmen. Dan hebben we de motie van Hart voor Den Haag over de dokterspraktijk. In eerdere gesprekken is dat voor ons wel naar voren gekomen.

Of dat dan echt een huisartsenpost of een bredere zorgfunctie is, is mij om het even. Als daar behoefte aan is en dat ook zo wordt ervaren door de buurt, dan kan daar in de verdere planvorming rekening mee gehouden worden. In die zin kan het college deze motie ook omarmen. Dan hebben we tot slot de motie van GroenLinks. Die vraagt ook om in gesprek te gaan, maar gaat ook over het kunstwerk en het parkeren nog. Over het in gesprek gaan heb ik net al het nodige 96

gezegd. Dat gaan we doen. 'In het voorstel van transformatie mee te nemen op welke wijze het kunstwerk wordt beschermd.' We moeten kijken wat daar kan. De vraag snap ik. We moeten dat echt even serieus bekijken. Het staat volgens mij nu op een plek die net in een mogelijke verkeersroute zit. Misschien is er verplaatsing nodig, maar dat moet in overleg gebeuren. Daar is het college toe bereid. Dan hebben we nog het parkeren. We gebruiken het beleid dat we hebben op het gebied van parkeernormen en zo. Dat geldt en daar heeft het college zich aan te houden. Maar ik heb begrepen dat ook gekeken kan worden - dat onderzoek kunnen we doen - hoe je misschien met meer deelparkeren, deelautogebruik of wat dan ook daar flexibiliteit in kan krijgen. Wat dat allemaal precies kan zijn, kan ik op dit moment niet zeggen, maar we zijn bereid daar zeer serieus naar te kijken. Voorzitter. Daarmee heb ik volgens mij de vragen beantwoord. Ik kijk even of er nog iets heel concreets ligt. Ja, de heer Dubbelaar heeft nog iets gevraagd over het verhalen van schade. Ik weet dat er aan de binnenkant wel het een en ander gebeurd is, maar het pand is niet in optimale staat, volgens de norm die we voor onze eigen panden hanteren.

Je kan zeggen: goh, is er misschien te weinig gebeurd? Ik snap uw vraag, maar omdat wij toch van plan zijn om het pand te transformeren en te herontwikkelen, denk ik dat we het nu maar gewoon even moeten laten voor wat het is. Het geeft wel iets aan, en dat vind ik ook het zure van dit. Je geeft iets tijdelijk ter beschikking. Daar ga je van uit. Dan ga je zelf nadenken: oké, wat gaan we na die tijdelijkheid doen? Maar ja, er ontwikkelt zich dan altijd iets. Dat brengt dan ook weer een hoop zeer met zich mee. Dat zien we hier ook. We gaan proberen daar zo goed mogelijk aan tegemoet te komen. De voorzitter. Ik zie nog een vraag van mevrouw Vavier. Mariëlle Vavier (GroenLinks). Ik wilde even nog checken of dit betekent dat de wethouder mijn motie omarmt. Ik vroeg me ook nog af of zij nog kan reageren op de vraag over de malafide samenwerkingspartner. Wethouder Bruines (D66). Ja, die motie kan omarmd worden, waarbij voor het gesprek geldt wat ik ook eerder in reactie op sommige anderen heb uiteengezet. Wat betreft het kunstwerk en het parkeren heb ik toegezegd dat we daarnaar gaan kijken. Ik kan daar niet op vooruitlopen, maar de vraag wordt gesnapt en het wordt in behandeling genomen. In die zin kunnen we de motie omarmen. Mariëlle Vavier (GroenLinks). Dank aan de wethouder. Ik had nog de vraag over de malafide samenwerkingspartner die ieder jaar failliet gaat.

Wethouder Bruines (D66). Ik heb geen idee waar dat over gaat. Ik begreep uit de inspraak dat het zou gaan over een glasbedrijf of zo dat ook genoemd stond in het onderzoek en dat daar eventueel wilde gaan zitten. Er is met niemand nog enige afspraak gemaakt, dus 'samenwerkingspartner' is dan echt een heel groot woord. Ik weet het oprecht niet. Maar het is wel iets om even na te gaan. Maar in de fase wie daar allemaal wel en niet precies komen, zijn we ook nog niet. Dat is echt wat de komende tijd allemaal gaat gebeuren. Dat was allemaal onderdeel van de verkenning die gedaan is. De voorzitter. Ik constateer dat alleen bij mevrouw Faïd behoefte is aan een tweede termijn. Fatima Faïd (HSP). Voorzitter. Ik wil graag nog een amendement indienen. Dat heet Uitstel voor alternatief plan. Het dictum luidt: 'Besluit dictumpunt I t/m IV te schrappen en te vervangen door: I. De planvorming rondom de Beatrijs 8-12 voor 6 maanden op te schorten om de huidige gebruikers de kans te geven alternatieve plannen te ontwikkelen.; II. Daartoe met de Samenscholing en Helicopter in overleg te treden om te komen tot een heldere afkadering van de voorwaarden waaraan zo'n plan moet voldoen.; III. Het college werkt mee aan het doen van de noodzakelijke onderzoeken die dienen als onderbouwing voor de alternatieve planvorming.