Integraal Mobiliteitsonderzoek Oostzijde 's-Hertogenbosch Definitief incl bijlagen

BI3374-PNJD-1

31

Projectgerelateerd

De ervaring leert dat bij een goede inrichting van de wegen het uitwijkgedrag beperkt blijft en verkeer vooral gebruik maakt van de gebiedsontsluitingswegen (punt 3). Echter, overmatige knipmaatregelen of een zogeheten inprikker/sectoren model kunnen de robuustheid en bereikbaarheid van het netwerk aantasten, waardoor verkeer niet meer efficiënt en met negatieve neveneffecten voor de omgeving naar de juiste bestemmingen kan worden geleid. Het basispakket wordt daarom zorgvuldig afgestemd om een balans te vinden tussen het terugdringen van ongewenst doorgaand verkeer en het waarborgen van een robuust, bereikbaar netwerk.

4.3

Punt 3: Verkeer vanuit vertrek- of bestemmingslocatie afwikkelen via randwegen

Verkeer met een vertrek- of bestemmingslocatie binnen het studiegebied wordt, waar mogelijk, via aantrekkelijke gebiedsontsluitingswegen aan de randen van de kernen en woonwijken geleid, al dan niet ondersteund door flankerende maatregelen. Hierdoor wordt voorkomen dat verkeer door (woon)straten rijdt waar het niet noodzakelijk is, wat de leefbaarheid en verkeersveiligheid in de woonkernen verbeterd. Zeker met de komst van geplande en beoogde (woning)bouwontwikkelingen vormt dit een belangrijk vertrekpunt voor de basisfilosofie. Bij het verkennen van het studiegebied en de (toekomstige) verplaatsingsbehoeftes is dat vooral adequate ontsluitingsfuncties aan de west- en oostzijde van het gebied cruciaal zijn om punt 3 te kunnen vervullen. Interne verbindingen in de vorm van ontsluitingswegen zijn nog steeds nodig, met name vanwege de omvang van de kernen en het verkeersaanbod dat zij genereert. Het gaat hierbij met name om het middengebied (gebied Laaghemaal/Hooghemaal) en de noordzijde (Hustenweg), met een aantal inprikkers in de kern (Rodenborchweg of TM Kortenhorstlaan). Zonder aanvullende (interne) gebiedsontsluitingswegen, die langs de randen van de kernen of woonwijk wordt beoogd, neemt de druk in (woon)straten toe. Waar bestaande infrastructuur voldoende capaciteit en kwaliteit biedt, wordt deze versterkt (punt 4).

Alleen op locaties waar aanvullende capaciteit nodig is of schakels ontbreken, wordt nieuwe infrastructuur overwogen (punt 5).

4.4

Punt 4: Opwaarderen bestaande infrastructuur

Waar mogelijk wordt gebruikgemaakt van bestaande infrastructuur en deze opgewaardeerd om de verkeersafwikkeling te verbeteren. Conform eerdere raadsbesluiten, alsmede het huidige bestuursakkoord, zijn investeringen in de ontsluiting aan de west- en noordzijde van De Groote Wielen noodzakelijk. Het betreft de reconstructie Blauwe Sluisweg, Hustenweg en Empelsehoefweg. Het verder versterken van deze randstructuur, bijvoorbeeld door opwaardering van kruispunten zoals Blauwe Sluisweg/Bruistensingel en Blauwe Sluisweg/Hooghemaal, draagt bij aan een robuuster wegennet en een efficiënte en veilige afwikkeling van verkeer. Langzaam verkeer blijft hier altijd een (ontwerp)aspect waar speciale aandacht aan wordt besteed. Dit kunnen infrastructurele maatregelen betreffen, zoals een ander type kruispuntoplossing, maar ook maatregelen vanuit (dynamisch) verkeersmanagement. Op kruispunten met verkeerslichten is het in enige mate mogelijk om de verkeersstromen te doseren. Dit wordt momenteel al gedaan bij de kruispunten met verkeerslichten in de omgeving van de snelwegen om te zorgen dat de doorstroming van verkeer op het hoofd- en onderliggend wegennet zo goed mogelijk blijft. Door meer kruispunten van verkeerslichten te voorzien, nemen de mogelijkheden om verkeer te sturen en doseren toe.

Tot slot kan met dynamische bewegwijzering alternatieve (betere) routes worden geboden in spitsmomenten.

24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

32

Projectgerelateerd

4.5

Punt 5: Realiseren nieuwe infrastructuur

De basisfilosofie is dat verkeer vanuit hun vertrek- of bestemmingslocatie (binnen het onderzoeksgebied) zo snel mogelijk naar de (wijk)ontsluitingswegen, aan de rand van de bebouwing gaat, zodat er zo min mogelijk verkeer door (woon)straten rijdt dat daar niet hoeft te zijn. Er is maar één ontbrekende schakel namelijk bij Kruisstraat. Daarnaast liggen er kansen om een bestaande gebiedsontsluitingsweg (Burg. Mazaraiclaan en Molenstraat) te vervangen door een nieuwe gebiedsontsluitingsweg (nieuwe verbinding tussen A2 en Maximakanaal) 1.

Als gevolg van de groei van het verkeer in de noordoosthoek van De Groote Wielen, het pauzeren van de verbreding A2 én het doorvoeren van punt 3 en 4 uit de basisfilosofie, is er aan de oostzijde een toename van autoverkeer door de kern Kruisstraat. Dit komt boven op de huidige overlast van land- en vrachtautoverkeer die zij al ervaren. Extra (doorgaand) verkeer door de kern Kruisstraat is onwenselijk en kan met een ander wegprofiel niet adequaat worden verwerkt, wat betekent dat aan de oostzijde een geschikte ontsluitingsroute ontbreekt, inclusief aansluitingen op de ontsluitingswegen.

2.

Aan de zuidwestzijde van Rosmalen is er een groei van verkeer via de Burgemeester Mazairaclaan en de Molenstraat terwijl hier ambities zijn de leefbaarheid te vergroten. Deze wegen functioneren samen met de Empelseweg nu als de rand aan de westzijde van Rosmalen en zijn ook gebiedsontsluitende wegen. Als alternatieve ‘noord-zuidroute’ aan de westzijde van de kern Rosmalen kan er een weg (aan de rand) worden aangelegd door een nieuwe verbinding aan te leggen tussen de Burg. Burgerslaan en de Graafsebaan tussen de A2 en het Maximakanaal, Deze nieuwe verbinding kan het verkeer door de Burgemeester Mazairaclaan en de Molenstraat ontmoedigen. Als deze weg significant kan worden ontlast van autoverkeer, ontstaan er goede condities voor het veilig en geloofwaardig afwaarderen van de Burgemeester Mazairaclaan (30 km/u).

24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

33

Projectgerelateerd

5

Basispakket

Op basis van de basisfilosofie MOsH en de expertanalyse van de bouwstenen is het “basispakket” MOsH samengesteld. Hierbij is integraal naar mobiliteit gekeken, waarbij het verbeteren van de afwikkeling van het gemotoriseerd verkeer indirect bijdraagt aan het verbeteren van fietsroutes en bereikbaarheid met het openbaar vervoer. Als het basispakket gerealiseerd wordt, zorgt dat niet alleen voor de verbetering van de (verkeers)situatie op de benoemde aandachtspunten, maar ontstaat er ook een robuust wegennet in het oostelijk deel van de gemeente ’s-Hertogenbosch. Dit betekent dat er meer geschikte routes zijn voor het verkeer tussen de woon- en werklocaties en het hoofdwegennet. Ook draagt het basispakket bij aan de ambities die vanuit Omgevingsvisie en Mobiliteitsvisie 2040 zijn gegeven, denk bijvoorbeeld aan het mogelijk maken van gebiedsontwikkelingen en het kwalitatief verbeteren van de openbare ruimte.

5.1

Contouren basispakket

Het basispakket bestaat uit een set aan maatregelen die zijn geclusterd in de volgende categorieën: • Nieuwe fietsverbindingen en onderzoek fietsroute centrum – Kruisstraat • HOV-verbinding westzijde Rosmalen • Ontmoedigen autoverkeer in de kern • Opwaarderen infrastructuur voor de auto en fiets • Nieuwe infrastructuur

Figuur 26: Basispakket maatregelen in MOsH. 24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

34

Projectgerelateerd

In de rest van deze paragraaf wordt per maatregel beschreven waarom deze is opgenomen in het basispakket. Daarbij corresponderen de gebruikte kleuren in de tabel Maatregelen fiets en OV 1a. Nieuwe fietsverbinding langs oostzijde De Groote Wielen

1b. Nieuwe fietsverbinding langs noordzijde De Groote Wielen 1c. Verbeteren fietsverbinding over Rompertweg

2. Onderzoek fietsroute centrum Rosmalen – Kruisstraat

3. HOV-verbinding westzijde Rosmalen

Motivering Bij de verdere bouw van De Groote Wielen en studielocatie De Bunders, mist een veilige fietsverbinding tussen de Groote Wielen en de kern Kruisstraat. Door aan de oostzijde van de Groote Wielen een fietspad te realiseren, wordt voldaan aan deze ambitie. Deze verbinding biedt fietsers ook een aantrekkelijker en veiliger alternatief voor de Grintweg. Als onderdeel van het opwaarderen van de Hustenweg is al in voorbereiding dat er aan de zuidkant van de Hustenweg een 2-richtingen fietspad wordt aangelegd. Een groot deel van de Rompertweg wordt intensiever gebruikt door gemotoriseerd verkeer als gevolg van de nieuwe verbinding ten oosten van Rosmalen die wordt aangesloten op het Hooghemaal. De bestaande Rompertweg wordt de fietsverbinding en ontsluiting naar de boerderijen. Er wordt een nieuwe weg aangelegd ten noorden van en parallel aan de Rompertweg die aansluit op Hooghemaal (zie ook kopje nieuwe infra). Er is een separaat onderzoek gedaan naar mogelijke maatregelen om de fietsroute tussen Rosmalen centrum en Kruisstraat veiliger en aantrekkelijker te maken. Een extra route door het Sprokkelbosch komt hieruit naar voren en vergroot zowel de doorwaadbaarheid van het gebied als de keuzemogelijkheden voor fietsers. Daarmee wordt het gebruik van de fiets op de kortere afstand versterkt, wat past binnen de basisfilosofie.

Onlangs heeft een nieuw concessietraject voor het openbaar vervoer in Oost-Brabant plaatsgevonden. In deze concessie heeft de provincie Noord-Brabant de kaders gesteld waarbinnen de gemeente haar wensen heeft aangegeven, en waarop vervoerders een eigen vervoersplan konden indienen. In de nieuwe dienstregeling wordt voorgesteld een bestaande buslijn (4) op te waarderen naar een hoogwaardig openbaar vervoer (HOV)-verbinding richting De Groote Wielen. Deze (snellere, ten opzichte van de huidige lijn) verbinding zal naar verwachting een frequentie kennen van minimaal vier ritten per uur overdag en twee per uur in de avonduren. Over de uiteindelijke route zal de gemeente nog in overleg treden met de vervoerder. Het overige OV aanbod (bestaande lijn 3 en de buurtbus) in dit gebied blijft bestaan, met mogelijk kleine aanpassingen qua bediening van bestaande haltes. Aanvullend daarop wordt een flexibel vervoersconcept geïntroduceerd (soort belbus) voor reizigers die willen reizen, maar wanneer de reguliere lijnen niet meer rijden (bijvoorbeeld in de avonduren). Voor de nieuwe HOV-verbinding worden haltes voorzien die passen bij het karakter van HOV. Daarbij kan worden gedacht aan voorzieningen als voldoende (overdekte) fietsenstallingen en faciliteiten voor de ‘first en last mile’, zoals deelmobiliteit waar mogelijk.

Deze maatregelen behoren tot het basispakket en worden verder uitgewerkt in de vervolgfase als er meer zicht is op de nieuwe lijnvoering. Ook worden de kruisingen Hooghemaal/Blauwe Sluisweg en Blauwe Sluisweg/Empelseweg voorzien van verkeerslichten, waarmee de mogelijkheden tot sturing binnen bepaalde verkeersstromen of doelgroepen wordt vergroot (dynamisch verkeersmanagement).

24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

35

Projectgerelateerd

Maatregelen ontmoedigen autoverkeer in de kern 4. Wegen afwaarderen naar 30 km/uur: a. Deken van Roestellaan b. Tuinstraat c. Oude Baan d. Molenstraat

4e. Knip Vlietdijk

Motivering Tussen de kernen en de wijken is het de ambitie om verplaatsingen met de fiets te stimuleren. Dat wordt deels gedaan door te investeren in fietsverbindingen, maar ook door wegen minder aantrekkelijk te maken voor de auto. Het ontmoedigen van bepaalde verkeersstromen zorgt ervoor dat dit verkeer gebruikmaakt van de gebiedsontsluitingswegen die daarvoor bedoeld zijn en ook aanwezig zijn in het studiegebied.. Door de verkeersintensiteit te verminderen, ontstaat de ruimte om de snelheid geloofwaardig te verlagen. Daarnaast, door de snelheid op een aantal wegen binnen Rosmalen te verlagen (o.a. Tuinstraat en Molenstraat) , verhoogt de leefbaarheid langs de weg en wordt het aantrekkelijker om op deze wegen te fietsen. Het realiseren van een knip op de Vlietdijk maakt de verbinding tussen Rosmalen en De Groote Wielen voor fietsers aantrekkelijker. Met name de route door het centrum van Rosmalen tussen De Groote Wielen en de A59 wordt hierdoor minder aantrekkelijk gemaakt voor autoverkeer. Deze route wordt regelmatig gebruikt als er file staat op de A2. De omrijdroutes voor de auto zijn vanwege deze knip beperkt. Met de opgewaardeerde randwegen en de nieuwe alternatieve infrastructuur kiest autoverkeer op hoofdrouteniveau al andere routes, bijvoorbeeld richting de snelweg, waardoor er vaak geen toename van reistijd is.

Het centrum van Rosmalen blijft goed bereikbaar per auto, vanuit meerdere richtingen, met parkeerfaciliteiten rondom. Ook De Groote Wielen blijft goed ontsloten. Het afsluiten van de Vlietdijk sluit ook aan bij de oorspronkelijke plannen en draagt bij aan de aanheling van het Vlietdijkpark. Daarmee wordt niet alleen de landschappelijke en ruimtelijke kwaliteit versterkt, maar ontstaan ook kansen om het gebied te verrijken met faciliteiten voor ontmoeting, in lijn met de ambities uit de Omgevingsvisie.

Maatregelen opwaarderen infra voor auto 5a. Rotondes Blauwe Sluisweg (Hooghemaal en Bruistensingel)

5b. Empelsehoefweg

5c. Grintweg

5d. Vliertwijksestraat ten zuiden van het spoor

24 oktober 2025

Motivering De rotondes op de Blauwe Sluisweg (Hooghemaal en Bruistensingel) krijgen meer verkeer te verwerken als gevolg van de verdere ontwikkeling van De Groote Wielen en de maatregelen om autoverkeer binnen de kern Rosmalen te ontmoedigen. Door de rotondes op te waarderen naar kruispunten met verkeerslichten, kan het verkeer goed verwerkt worden. De fietsers blijven het gemotoriseerd verkeer ongelijkvloers kruisen. De nieuwe ontsluitingsroute aan de oostkant van Rosmalen (zie maateregelen nieuwe infra voor auto) kan vanuit de Noordoosthoek van de Groote Wielen bereikt worden via de Empelsehoefweg/Grintweg. Door de weg te verbreden wordt de weg geschikt gemaakt voor verkeer tussen De Groote Wielen en de A59. De nieuwe ontsluitingsroute aan de oostkant van Rosmalen (zie maateregelen nieuwe infra voor auto) kan vanuit de Noordoosthoek van de Groote Wielen bereikt worden via de Empelsehoefweg/Grintweg. Door de aanleg van snelheidsremmende maatregelen wordt de Grintweg geschikt (veiliger) gemaakt voor verkeer tussen De Groote Wielen en de A59. Als gevolg van de nieuwe ontsluitingsroute langs Kruisstraat gaat er meer verkeer over deze weg rijden. Door delen van de verbinding te herinrichten wordt de weg geschikter (veiliger) gemaakt en krijgen de kruispunten meer capaciteit (en veiligheid) voor het verkeer tussen De Groote Wielen en de A59. BI3374-PNJD-1

36

Projectgerelateerd

Maatregelen opwaarderen infra voor auto 5e. Hooghemaal

5f. en 5g. Hustenweg en Blauwe Sluisweg (al in ontwikkeling)

Maatregelen nieuwe infra voor auto 6a. Nieuwe ontsluitingsroute langs Kruisstraat met knip in de woonkern

6b. Nieuwe spoortunnel Vliertwijksestraat

6c. Weg naast Rompertweg met aansluiting Hooghemaal

6d. Doortrekking Mammoet (al voorbereid)

24 oktober 2025

Motivering De nieuwe ontsluitingsroute langs Kruisstraat wordt aangesloten op het Hooghemaal/Rompertweg (nieuwe parallelweg). Met name bij de kruispunten en oversteken is het zaak vanwege de barrièrewerking op deze weg, de veiligheid en doorstroming te verbeteren om de barrièrewerking tussen De Groote Wielen en de overige wijken van Rosmalen te beperken. Als gevolg van de ontwikkeling van De Groote Wielen neemt de hoeveelheid verkeer op de Hustenweg toe. Door een goed fietspad te realiseren en kruispunten op te waarderen kan dit verkeer veilig verwerkt worden. De plannen voor deze maatregel zijn al in ontwikkeling bij de gemeente. In deze plannen zijn ook maatregel opgenomen om de barrière werking voor kuisend verkeer te beperken.

Motivering Met een nieuwe ontsluitingsroute langs de westzijde van de Kruisstraat (oost van de kern Rosmalen) kunnen een aantal aandachtspunten voor (vracht) verkeer binnen de kern Kruisstraat worden opgelost. Door een alternatief te realiseren voor het gemotoriseerd verkeer, kan binnen de kern een vrachtverbod of knip worden ingesteld. Op deze nieuwe route moeten voldoende maatregelen worden ingepast dat het kruisen van de route geen barrière voor het langzame verkeer wordt. Voor deze nieuwe ontsluitingsroute zijn meerdere tracés denkbaar. Deze tracés verschillen qua afstand tot de kern Kruisstraat en het punt waar de nieuwe route aansluit op de Rompertweg (zie 6c). Dit kan dicht bij de kruising met de Grintweg maar ook verder naar het westen. Het betreft een gebiedsontsluitingsweg buiten de bebouwde kom en krijgt geen fietsvoorzieningen (landbouwverkeer wel toegestaan). De fietsers maken gebruik van de huidige wegen in het gebied (Vliertwijksestraat, Kruisstraat/Rompertweg). De hoeveelheid verkeer op de Vliertwijksestraat neemt toe. Om te zorgen dat de spoorveiligheid op orde blijft, is op lange termijn een ongelijkvloerse spoorkruising voor het gemotoriseerd verkeer nodig. De Sprokkelboschstraat zal met een lus aangesloten worden op de nieuwe ontsluitingsroute, evenals het bedrijventerrein Kruisstraat.

Tegelijkertijd biedt de spoortunnel de kans om de snelfietsroute F59 ongelijkvloers te laten kruisen met de Vliertwijksestraat. De nieuwe ontsluitingsroute aan de oostzijde van Rosmalen wordt langs de Rompertweg met het Hooghemaal verbonden. Hiervoor wordt een nieuwe weg voor gemotoriseerd verkeer aangelegd naast de huidige Rompertweg. De huidige route wordt als fietsstraat/erftoegang gebruikt (zie kopje fiets en OV) Over bedrijventerrein Rosmalense Plas wordt een nieuwe verbinding (de Mammoet) gerealiseerd tussen de Empelseweg en de Burgemeester Burgerslaan. Hierdoor ontstaat een directere verbinding tussen Empel en de aansluiting A2. Aanvullend hierop wordt geadviseerd om dynamische bewegwijzering (als onderdeel van de dynamische verkeersmanagement maatregelen) toe te passen vanwege de twee route-opties die ontstaan: via de Mammoet of De Blauwe Sluisweg. Bij een vervolgfase wordt dit verder onderzocht.

BI3374-PNJD-1

37

Projectgerelateerd

5.2

Opties en varianten op basispakket MOsH

Boven op het basispakket zijn een aantal opties denkbaar die de effecten van het basispakket mogelijk kunnen versterken. Deze opties zijn verder onderzocht in hoofdstuk 6. Ook is een aansluitingsvariant nader bekeken. Variant Laaghemaal Vanwege de reacties uit de Omgevingsdialoog is een variant op het basispakket onderzocht waarbij de nieuwe oostelijke ontsluitingsroute op het Laaghemaal wordt aangesloten in plaats van het Hooghemaal. Hiermee kan een beter onderbouwde afweging worden gemaakt welke verbinding het meeste effect heeft op de aandachtspunten en past binnen de filosofie van MOsH, los van kosten en ruimtelijke inpassing en impact. Optie nieuwe verbinding tussen A2 en Maximakanaal Het gaat om een nieuwe noord-zuid verbinding tussen Maximakanaal en A2 tussen Graafsebaan/ Aziëlaan/Burgemeester Burgerslaan, waarmee een afname van verkeer aan de westzijde van Rosmalen (lees Molenstraat, Burgemeester Mazairaclaan, Empelseweg) wordt verwacht. Het afwaarderen van de Burgemeester Mazairaclaan wordt daarmee mogelijk. En bij een aansluiting op de Stadionlaan is, met flankerende maatregelen, het mogelijk om Hintham te ontlasten van autoverkeer. Voor de lengte en ligging zijn meerdere varianten denkbaar, maar een volledige doortrekking geniet vanwege de voorkeur aangezien deze de meeste verkeerskundige voordelen oplevert.

Deze optie heeft positieve effecten en sluit aan op de basisfilosofie.

Optie doortrekken nieuwe verbinding oost van Rosmalen van de Rompertweg naar de Empelsehoefweg De tweede optie is het doortrekken van de nieuwe verbinding oost van Rosmalen naar de Empelsehoefweg. Hiermee ontstaat een directere verbinding tussen de NO-hoek van de Groote Wielen en de Vliertwijksestraat/A59. In de basisfilosofie loopt deze verbinding namelijk via de Empelsehoefweg en de Grintweg. Het idee achter deze optie is dat hierdoor meer verkeer vanuit De Groote Wielen wordt aangetrokken en minder via de randen aan het westen van het studiegebied wordt afgewikkeld. Hiermee wordt het wegennet robuuster. Bij deze doortrekking is de situering van de nieuwe oostelijke ontsluitingsroute van Rosmalen medebepalend (maatregel 6a van basispakket). De keuze van deze optie moet dan ook in samenhang worden bekeken met het tracé van de ontsluitingsroute. Tot slot maakt deze doortrekking het mogelijk de Grintweg af te waarderen en vormt de doortrekking een kans als zijnde vertrekpunt voor de ontwikkeling van een nieuwe landschappelijke lijn in dit gebied. Optie nieuwe onderdoorgang Grote Elst De derde optie is een nieuwe onderdoorgang onder het spoor voor gemotoriseerd verkeer in het verlengde Grote Elst, zodat een directere verbinding tussen de Herven en de A59 ontstaat. In de huidige situatie is hier alleen een onderdoorgang voor fietsverkeer.

Deze optie is ontstaan vanuit de gedachte als alternatief voor de ‘’noord-zuid’’ route tussen de A2 en het Maximakanaal. Optie F59 doortrekken De optie om de F59 door te trekken langs het spoor versterkt het fietsnetwerk tussen Rosmalen en Oss. Fietsers fietsen nu via de Waterleidingstraat. De route wordt namelijk directer en verkort de reistijd op het deel van de F59 tussen Nuland en Rosmalen

24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

38

Projectgerelateerd

5.3

Aanvulling Omgevingsdialoog 3

Het basispakket MOsH met de opties is voorgelegd aan de stakeholders tijdens omgevingsdialoog 3. De stakeholders konden zich over het algemeen goed vinden in het basispakket. Over de aansluiting van de Oostelijke Landweg op het Hooghemaal of Laaghemaal en een mogelijke knip op de Vlietdijk was veel discussie waar voors en tegens werden genoemd. Daarnaast waren er diverse vragen of de (kostbare) opties aan de westzijde van het studiegebied dusdanig effect hebben op de aandachtspunten dat deze gerealiseerd moeten worden. De reacties tijdens Omgevingsdialoog 3 zijn door het expertteam beoordeeld maar hebben niet geleid tot aanpassing van het basispakket. Optie tunnel onder het spoor bij Grote Elst afgevallen De optie om een tunnel onder het spoor tussen Hintham en de Herven te realiseren is afgevallen na de Omgevingsdialoog, omdat dit een zeer kostbare maatregel buiten het studiegebied is en een nieuwe verbinding tussen A2 en Maximakanaal effectiever is. Het realiseren van een spooronderdoorgang in een bebouwd gebied met bestaande wegen en zelf hoogspanningsleidingen op het tracé is zeer complex. Daar komt bij dat de gemeente ’s-Hertogenbosch het braakliggende terrein tussen de A2, Tivoliweg en Grote Elst wil ontwikkelen en de aanpassingen aan het wegennet voor het creëren van de donderdoorgang dit in grote mate beperkt.

Het effect op het verkeer in het Figuur 27: Mogelijke inpassing optie tunnel onder het spoor bij Grote Elst. studiegebied is wel degelijk positief. De maatregel zorgt namelijk voor een afname van verkeer op de Oude Baan, Burg. Mazaraiclaan en Tuinstraat (ca 13 tot 18% minder verkeer). Het is met deze maatregel aantrekkelijker om vanaf de A59 naar de Herven een route te nemen va de Graafsebaan en de Grote Elst in plaats van de Burg. Mazaraiclaan/Tivoliweg/Aziëlaan. Het verkeer op de Tivoliweg neemt met meer dan 50% toe. Een uitgebreider overzicht van de reacties tijdens Omgevingsdialoog 3 is opgenomen in de bijlage 2, OD3 en in het verslag van de Omgevingsdialoog.

24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

39

Projectgerelateerd

6

Integrale effecten van het Basispakket MOsH

In dit hoofdstuk zijn de effecten van het basispakket en opties voor MOsH beschreven. Hiervoor zijn eerst de mobiliteitseffecten in beeld gebracht (waar zijn de af- en toenames van verkeer) en welk effect dit heeft op de bereikbaarheid en verkeersveiligheid van het studiegebied. In deze beoordeling is specifieke aandacht voor de locaties die zijn benoemd in de aandachtspuntenkaart. Vervolgens is beoordeeld welk effect het basispakket heeft op de landschappelijke kwaliteiten in het studiegebied en de ambities. De kosten om de maatregelen te realiseren zijn in beeld gebracht om naast de baten ook meer inzicht te krijgen in de kosten. Aanvullend op het basispakket zijn de effecten van drie kansrijke opties (aanvullingen) op MOsH beschreven. Ook in dit hoofdstuk wordt weer toegelicht wat is gedaan met de input uit de Omgevingsdialoog.

6.1

Effect op Mobiliteit

Het effect van het basispakket MOsH op mobiliteit is beoordeeld met behulp van berekeningen met het verkeersmodel. Met deze berekeningen is inzichtelijk gemaakt op welke wegen afnames van verkeer worden verwacht, waar de hoeveelheid verkeer gelijk blijft en op welke wegen toenames zijn te zien. De berekening is uitgevoerd voor het toekomstjaar 2040, waarin de effecten van het basispakket MOsH zijn vergeleken met de referentiesituatie 2040 (zonder basispakket MOsH). Met andere woorden: het pakket wordt niet vergeleken met het basisjaar 2019. Het kan daarbij voorkomen dat het pakket een toename van verkeer laat zien ten opzichte van de referentiesituatie 2040, terwijl de situatie in vergelijking met het huidige basisjaar juist een verbetering vormt, of andersom. In bijlage 3 zijn van de uitgevoerde verkeersmodelberekeningen de resultaten weergegeven aan de hand van zogenaamde thermometerpunten. Een thermometerpunt is een voor deze studie relevante weg in het studiegebied.

Figuur 28: Verschil basispakket MOsH ten opzichte van referentiesituatie 2040 (mvt/etmaal). 24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

40

Projectgerelateerd

Uit de modelberekening blijkt dat dit pakket aan maatregelen een verkeerseffect laat zien dat aansluit bij de basisfilosofie van MOsH. Er zijn significante afnames van verkeer te zien op Kruisstraat, de centrumroute door Rosmalen en de Oude Baan. Op de gebiedsontsluitende wegen aan de rand van het verkeerssysteem zijn toenames te zien. Door de afnames van verkeer wordt het op veel wegen binnen de kernen veiliger en aantrekkelijker voor het overgebleven verkeer dat daar wel een herkomst of bestemming heeft. De nieuwe verbinding aan de oostkant van Rosmalen, die wordt aangesloten op het Hooghemaal zorgt voor een directere en aantrekkelijke verbinding tussen De Groote Wielen en de A59. Deze nieuwe verbinding trekt 5.500 tot 10.100 motorvoertuigen per etmaal. Hierdoor wordt zowel de centrumroute door Rosmalen ontlast (die nu gebruikt wordt door verkeer tussen De Groote Wielen en de A59) als het landbouw- en vrachtverkeer door de kern Kruisstraat dat van/naar het achterland rijdt. De maatregelen rondom Kruisstraat zorgen voor verschuivingen in de verkeersstromen in het buitengebied ten noorden en oosten van de kern. De hoeveelheid verkeer op deze wegen in het buitengebied blijft passend voor de huidige weginrichting. Omdat sommige wegen een lage absolute intensiteit kennen, leidt een beperkte verschuiving in verkeer tot een relatief grote procentuele toename.

Dit heeft enige impact op de beperkte aanwonenden. Knip Vlietdijk Het realiseren van een knip op de Vlietdijk draagt eraan bij dat verkeer meer via de randen van het studiegebied rijdt in plaats van door het midden (centrumroute Rosmalen). Door de afname van verkeer ontstaat de juiste basis om de centrumroute, ter plekke van het centrum en station, in te richten als een geloofwaardige 30 km/uweg waar het langzaam verkeer een betere positie krijgt en kansen biedt voor een hoogwaardige openbare ruimte. De verbinding tussen De Groote Wielen, het centrum en de overige wijken van Rosmalen Figuur 29: Intensiteitenverschil t.o.v. modelberekening zonder knip Vlietdijk. met de fiets wordt hierdoor directer en soms zelfs sneller dan de route met de auto, waardoor het gebruik van de fiets voor deze verplaatsingen toe zal nemen. Door het opwaarderen van de kruispunten op de Blauwe Sluisweg en de nieuwe ontsluitingsroute langs de kern Kruisstraat, blijven Rosmalen en De Groote Wielen ook met de auto goed verbonden, al is er een acceptabele toename van reistijd ten opzichte van de huidige situatie, afhankelijk van de herkomst/bestemming. Uit een verkenning met het verkeersmodel blijkt dat het positieve effect van de knip op de Vlietdijk nog groter is op de momenten dat er sprake is van file op de A2.

De turborotondes Hooghemaal en Bruistensingel op de belangrijkste gebiedsontsluitende wegen (die dienen als alternatief voor de knip) worden opgewaardeerd om de toegenomen hoeveelheid verkeer goed te verwerken. Uit de verkeerskundige berekeningen blijkt dat deze kruispunten het verkeer goed kunnen verwerken, waardoor de verkeersafwikkeling op de belangrijkste ontsluitingswegen in het studiegebied goed is. Doordat op deze kruispunten verkeerslichten komen in plaats van de huidige rotondes, ontstaat er ook meer mogelijkheid om het verkeersstromen te beïnvloeden met behulp van 24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

41

Projectgerelateerd

verkeersmanagement. Hierdoor is er voor gemotoriseerd verkeer geen aanleiding om routes te kiezen via wegen op het onderliggend wegennet die niet geschikt zijn om veel verkeer te verwerken, zoals woonstraten. Er ontstaat een robuust en logisch netwerk voor het autoverkeer om vanuit de woonstraat zo snel mogelijk naar een gebiedsontsluitende weg te gaan en vanaf daar verder richting de snelwegen door te rijden. In het basispakket zijn een aantal (woon)straten opgenomen die van 50 km/uur afgewaardeerd worden naar 30 km/uur. In de berekening van het verkeersmodel is te zien dat bestemmingsverkeer hierdoor gedeeltelijk andere routes, door de wijk, rijdt naar de gebiedsontsluitingswegen. In de praktijk zal dit effect afhangen van de aanpassingen die worden gedaan aan de straten waar de snelheid wordt verlaagd. Als deze wegen nog steeds een enigszins ontsluitende inrichting behouden, zullen de verschuivingen van verkeersstromen ten opzichte van de referentie situatie kleiner zijn. Het is belangrijk om in de praktijk oog te houden voor de bijeffecten van deze maatregel. Variant aansluiten op Laaghemaal ipv Hooghemaal Er is onderzocht welk effect het heeft om de op te waarderen Rompertweg aan te sluiten op het Laaghemaal in plaats van op het Hooghemaal.

Uit de berekening met het verkeersmodel is gebleken dat de hoeveelheid verkeer op de Rompertweg en de nieuwe verbinding langs Kruisstraat vrijwel gelijk is voor beide opties. Wel zit er een verschil in gebruik van Hooghemaal en Laaghemaal zelf. De keuze voor het aansluiten van de Rompertweg op het Hooghemaal zorgt voor 5% tot 28% minder verkeer op het Laaghemaal ten opzichte van een aansluiting op het Laaghemaal. Aan dit deel van het Laaghemaal zijn een manage en kinderopvang gevestigd, voorzieningen die veilig bereikbaar moeten zijn voor kwetsbare verkeersdeelnemers. De oversteekvoorzieningen van het Hooghemaal worden hier verbeterd en veiliger gemaakt. De grootste afname betreft verkeer dat uiteindelijk een bestemming of herkomst heeft in De Groote Wielen en derhalve toch een weg zoek richting het Hooghemaal. Een aansluiting van de Rompertweg op het Hooghemaal zorgt ervoor dat zij met minder gemotoriseerd verkeer te maken hebben op deze route. Daarnaast is een aansluiting op het Hooghemaal directer voor verkeer tussen de Groote Wielen en de A59, wat een belangrijke gebruiker is van de nieuwe verbinding langs Kruisstraat. nog los van een gunstigere ruimtelijkere inpassing. Aansluiting van de nieuwe weg over de Bundersteeg in de bocht van Laaghemaal is ingewikkeld en gaat ten koste van groen langs de Bundersteeg en Rompertweg.

Een andere manier van aansluiten doet overigens verder niets af aan de verlaging van intensiteiten aan de westzijde van het Hooghemaal (ter hoogte van De Hoven). Uit de verkeersanalyses blijkt dat, bij nieuwe aanleg van infrastructuur, het verkeer een duidelijke voorkeur heeft om richting De Groote Wielen te rijden. Dit verkeer komt, ongeacht de gekozen variant, uiteindelijk toch op het Hooghemaal uit. Het Hooghemaal heeft daarbij restcapaciteit om het verkeer veilig en vlot te verwerken (eventueel aangevuld met flankerende maatregelen) en is zodanig ontworpen om door te trekken, terwijl het Laaghemaal een hogere intensiteit kent met meerdere (gelijkvloerse) aansluitingen op diverse voorzieningen (school/manage/sportaccommodaties). Daarbij heeft een doortrekking van het Laaghemaal duidelijk meer ruimtelijke consequenties, immers is vanuit oudere plannen al ruimte gereserveerd om het Hooghemaal door te trekken. Zowel vanuit de logica van het netwerk, ruimtelijke inpassing, als voor verkeersveiligheid, is het gunstiger om de Rompertweg op het Hooghemaal aan te sluiten. 24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

42

Projectgerelateerd

Effect op aandachtspunten locaties doorstroming en verkeersveiligheid In de analyse van de huidige situatie zijn een aantal wegen en kruispunten benoemd waar aandachtspunten zijn op gebied van doorstroming van verkeer en verkeersveiligheid. In deze paragraaf wordt specifiek voor deze punten beschreven welk effect het basispakket heeft. Doorstroming De verkeersdoorstroming in het studiegebied verbetert doordat de kruispunten op de Blauwe Sluisweg met de Bruistensingel en Hooghemaal worden opgewaardeerd. Door de komst van de nieuwe ontsluitingsroute langs de kern Kruisstraat ontstaan snellere en nieuwe routeopties. Andere aandachtspunten op het gebied van doorstroming liggen bij de aansluiting met de A2 (Bruistensingel) en A59 (Molenstraat). Onderdeel van MOsH is dat met verkeersmanagement wordt geprobeerd om het verkeer bij deze kruispunten zo goed mogelijk te doseren over het wegennet. Verkeersveiligheid De verkeersveiligheid in het studiegebied verbetert door de realisatie van het basispakket. Het verkeer verschuift namelijk naar de randen van het gebied, waar gebiedsontsluitingswegen het verkeer vlot en veilig kunnen afwikkelen. Deze gebiedsontsluitende wegen hebben ook vrijliggende fietspaden (met uitzondering van de nieuwe route oost van Rosmalen waar de fietsers gebruik maken van de huidige wegen als Kruisstaat en de Vliertwijksestraat).

Door de maatregelen rijdt er minder verkeer door het centrum van Rosmalen en op andere wegen door Rosmalen. Op meerdere wegen in de kern Rosmalen wordt de snelheid teruggebracht naar 30 km/uur waardoor het voor fietsers en voetgangers veiliger wordt om deze wegen over te steken. Op de wegen die wel 50 km/uur blijven, worden maatregelen genomen om oversteken en kruispunten veiliger in te richten voor voetgangers en fietsers. Denk bijvoorbeeld aan de rotonde Molenstraat. Daarnaast worden de grote rotondes vervangen door kruispunten met verkeersregelinstallatie waar fietsers ongelijkvloers worden afgewikkeld. Met name in de spitsuren worden deze kruispunten naar verwachting daardoor veiliger. Op de aandachtspunten bij de rotondes (rotonde Bruistensingel, Deken van Roestellaan in het centrum van Rosmalen, kruispunt Deken van Roestellaan – T.M. Kortenhorstlaan, rotonde Molenstraat - Oude Baan) is een verbetering van de verkeersveiligheid te zien. Op een aantal kruispunten wordt geen effect op de verkeersveiligheid verwacht omdat de hoeveelheid verkeer op deze kruispunten ongeveer gelijk blijft en er geen maatregelen genomen worden (als onderdeel van het baspakket) om het kruispunt veiliger in te richten (Bruistensingel – Reitscheweg, Bruistensingel - oostzijde A2 aansluiting Rosmalen. De gemeente onderzoekt momenteel verbeteringen aan de rotonde Empelseweg/Diepteweg/Zeis).

Leefbaarheid De verkeersberekeningen laten een grote verbetering zien van de leefbaarheid in de kern Rosmalen met minder (vracht)verkeer over de (woon)straten, die ook deels afgewaardeerd worden. Voor verkeer dat niet in de kern Rosmalen moet zijn wordt nu ook een extra route geboden via de nieuwe oostelijke route die aansluit op het Hooghemaal. Hierdoor én in combinatie met de knip in de Vlietdijk wordt de Deken van Roestellaan (centrumroute) een stuk minder druk. Daar waar het verkeer toeneemt, belast de toename de omgeving niet bovenmatig (zie paragraaf 6.2). Voor MOsH is de ambitie opgenomen om de leefbaarheid op Molenstraat/Burg. Mazairaclaan te verbeteren. In de basisfilosofie blijven deze wegen een belangrijke gebiedsontsluitende functie vervullen en blijft het snelheidsregime 50 km/uur. Door het afwaarderen van onder andere de Oude Baan laat het verkeersmodel wel een afname van verkeer zien op deze verbindingen, ten opzichte van de referentiesituatie 2040. De leefbaarheid zal dan ook zeker niet verslechteren op deze beide wegen door de uitvoering van het basispakket. Bij het uitvoeren van de optie om een verbinding aan te leggen langs het Maximakanaal, neemt het verkeer in Hintham en de Burgemeester Mazairaclaan verder af, wat positief bijdraagt aan de leefbaarheid (zie hiervoor paragraaf ‘effecten opties’). 24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

43

Projectgerelateerd

Een andere ambitie is om de leefbaarheid op de verbinding Bruggen/Kruisstraat te verbeteren als ook in de kern Kruisstraat. In de huidige situatie wordt door de bewoners overlast ervaren door (vracht)verkeer. Door het realiseren van een nieuwe verbinding, in combinatie met een verbod voor vrachtverkeer in de Kruisstraat, ontstaat er een grote verbetering van de leefbaarheid voor bewoners langs deze wegen. Het landbouw- en vrachtverkeer met een bestemming in het achterland kan gebruikmaken van de bypass rondom de kern Kruisstraat. Voor het oost – west verkeer over Bruggen/Kruisstraat/Schoolstraat wordt met het basispakket een alternatief geboden voor het (vracht)verkeer dat geen herkomst of bestemming heeft in het gebied. Hieraan moet worden toegevoegd dat het gebied in en rondom de Kruisstraat, dat qua omvang aanzienlijk is, naast de woonfunctie ook gekenmerkt wordt door diverse agrarische en bedrijfsfuncties. Daardoor is het volledig uitsluiten van landbouw- en vrachtverkeer op de lokale wegen niet realistisch. In paragraaf 6.5 wordt nog nader ingegaan op mogelijke aanvullende maatregelen op deze oostwestverbinding. Met de komst van de nieuwe route aan de oostzijde van Rosmalen en de aansluiting op de oostweststructuur kan er een nieuwe route ontstaan voor doorgaand verkeer dat van snelweg naar snelweg rijdt.

Hoewel dit verkeer per definitie ongewenst is, rijdt het verkeer over wegen die hier beter voor geschikt zijn dan de huidige routes, zoals de Burgemeester Mazairaclaan en Oude Baan. Het volledig wegnemen van dit type verkeer zou aanvullende afsluitingen vereisen, wat nieuwe uitdagingen met zich meebrengt. Overmatige knipmaatregelen of een streng inprikker/sectorenmodel kunnen de robuustheid en bereikbaarheid van het netwerk aantasten, waardoor verkeer minder efficiënt wordt afgewikkeld en er ongewenste neveneffecten voor de omgeving kunnen ontstaan (zie ook onderbouwing van de basisfilosofie, punt 2).

6.2

Effect op milieu

Er is een eerste beoordeling van de effecten van MOsH op milieu (voor geluid en luchtkwaliteit) uitgevoerd. Vanuit geluid worden geen knelpunten verwacht. Het is wel mogelijk dat mitigerende maatregelen nodig zijn tegen verkeersgeluid op bestaande wegen of wegen die worden opgewaardeerd of nieuw aangelegd. Ook voor luchtkwaliteit worden geen knelpunten verwacht, doordat in ’s Hertogenbosch geen overschrijdingen van de rijksomgevingswaarden (grenswaarden) voor luchtkwaliteit worden gerapporteerd. Daarmee is luchtkwaliteit, net als geluid, een aandachtspunt, maar hoogstwaarschijnlijk goed oplosbaar ook wanneer de normen voor luchtkwaliteit in 2030 meer dan gehalveerd worden. De huidige situatie rondom stikstof in Nederland is momenteel een showstopper voor veel projecten. In de directe nabijheid van het projectgebied liggen drie Natura 2000-gebieden (Vlijmens Ven, Moerputten & Bossche Broek en Rijntakken en Loonse en Drunense Duinen & Leemkuilen). In het basispakket en varianten wordt voor zowel de tijdelijke aanlegfase als voor de permanente gebruiksfase een bijdrage van de stikstofdepositie (> 0,00 mol N/ha/j) verwacht. Dit betekent dat de mobiliteitsmaatregelen niet zonder verder onderzoek en/of nadere ecologische beoordeling uitgevoerd kunnen worden.

In de provincie NoordBrabant is de vergunningverlening tijdelijk stilgelegd en worden momenteel geen natuurvergunningen afgegeven. Dit heeft te maken met de verslechterde staat van de natuur in meerdere Natura 2000gebieden en de noodzaak om stikstofuitstoot drastisch te verminderen. Vooralsnog is stikstofdepositie daarmee een belangrijk knelpunt en showstopper.

24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

44

Projectgerelateerd

6.3

Landschappelijke effecten en ambities

In paragraaf 2.2 zijn diverse kwaliteiten en ambities van het gebied benoemd en gevisualiseerd in de kwaliteits- en ambitiekaart. Met name aan de oostkant van het studiebied spelen deze kwaliteiten en ambities een belangrijke rol. De kwaliteiten betreffen onder andere het behoud van het open polderlandschap, de landschappelijke kwaliteit/eenheid Naad van Brabant, waardevol cultuurlandschap oostelijk van Rosmalen en landschappelijke kwaliteit historisch lint Kruisstraat. De nieuwe verbinding aan de oostkant tussen de spoorwegovergang en de Rompertweg geeft een nieuwe doorsnijding van een aantal van deze genoemde kwaliteiten en kan bestempeld worden als een negatief effect op deze kwaliteiten. Het is dan belangrijk dat bij de inrichting van deze wegen rekening wordt gehouden met deze kwaliteiten en waar mogelijk in het ontwerp/vormgeving deze kwaliteiten juist versterkt kunnen worden. Gekoppeld aan de doorsnijding met de weg, moet een landschapsontwikkelplan voor het gebied worden opgesteld, waarmee enerzijds de weg goed wordt ingepast en in de omgeving aanvullende maatregelen de kwaliteit van het landschap juist versterken. Daarmee kan het negatieve effect van de doorsnijding geminimaliseerd worden en juist een positieve draai aan gegeven worden met het versterken van deze kwaliteiten met aandacht voor kavelstructuren, singel-structuren en houtwallen.

Een goed voorbeeld hiervan is een nieuw voorgestelde route voor langzaam verkeer door het Sprokkelbosch, die de doorwaadbaarheid van het gebied vergroot en door een zorgvuldig vormgegeven inrichting naadloos kan aansluiten bij de ruimtelijke en landschappelijke kwaliteit van het gebied. Impact is groter als je middendoor het cultuurlandschap gaat, meer oostelijk aan de rand is beter. In de oostkant van het studiegebied worden in het basispakket ook een aantal bestaande wegen opgewaardeerd. Dit betreft onder andere de Rompertweg en de Empelsehoefweg. De Grintweg wordt nauwelijks anders ingericht. Bij het volgen van bestaande tracés is er weinig impact op de aanwezige kwaliteiten. Met verbreding van wegen moet er wel aandacht zijn voor de bestaande erven, bermsloten en passage van de watergang Hoefgraaf. Met het basispakket is de ontwikkeling van het klimaatlandschap oost van De Groote Wielen goed mogelijk. Met het invoeren van 30 km/uur in het centrum van Rosmalen zijn er juist kansen voor een leefbare herinrichting (meer groen) en veilige uitstraling van wegen. Daarmee worden mogelijkheden geboden voor de ambities om een verkeersluw hoog dynamisch gebied (centrum en woongebieden) Rosmalen te realiseren. Door de knip Vlietdijk kan de samenhang in het parkgebied tussen De Groote Wielen en de kern Rosmalen versterkt worden. Dit sluit aan bij de ambities van de Omgevingsvisie.

Een mogelijke ontwikkeling van de Bunders (nu studiegebied) is ook goed mogelijk met een aansluiting op de gebiedsontsluitingswegen aan de noordzijde van het gebied; op het Hooghemaal dat wordt doorgetrokken naar de nieuwe verbinding oostzijde van Rosmalen. De landschappelijk kwaliteit en recreatieve functie van de Kanaalparkzone aan de westzijde in het studiegebied wordt nauwelijks aangetast met alleen de aanpassing van de twee grote rotondes Bruistensingel en Hooghemaal. Het ontwerp van de Hustenweg en Blauwe Sluisweg voorziet verder in een goede verbinding van De Groote Wielen met het Kanaalpark en buitengebied/uiterwaarden, zodat het toegankelijk is voor bewoners. Met de opwaardering van de wegen en kruispunten aan de randen van het studiegebied met speciaal aandacht voor veilige fietsvoorzieningen wordt de recreatie in het studiegebied ook bevorderd. Met name aan de oostkant wordt door de aanleg van nieuwe verbindingen (recreatief en utilitair) of opwaardering van bestaande verbindingen (onderzoek loopt) fietsverkeer bevorderd.

24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

45

Projectgerelateerd

6.4

Effecten van opties op basispakket

Als aanvulling op het basispakket MOsH zijn er drie opties. In deze paragraaf zijn de belangrijkste effecten van deze opties integraal beschreven en beoordeeld.

Figuur 30: Opties op basispakket MOsH

Optie 1: Verbinding tussen A2 en Maximakanaal Het realiseren van een nieuwe verbinding tussen de A2 en het Maximakanaal, tussen de Graafsebaan en de Burgemeester Burgerslaan versterkt de westelijke rand van het verkeerssysteem rondom Rosmalen. Met deze verbinding worden de Burgemeester Mazairaclaan en Empelseweg ontlast van verkeer en ontstaat een nieuwe, aantrekkelijke verbinding tussen Empel en de A59. Met deze optie wordt het verkeersnetwerk robuuster en wordt een straat met woningen (Burgemeester Mazairaclaan en Empelseweg) ontlast van verkeer, zodanig dat de weg geloofwaardig naar 30 km/u kan worden afgewaardeerd. Er ontstaat een verbeterde ontsluiting van Empel naar de A59 (richting Oss en Nijmegen). Bovendien biedt het kansen voor ruimtelijke ontwikkelingen in het gebied tussen het Maximakanaal en de A2. In combinatie met een knip op de Graafsebaan, ter hoogte van de A2, wordt Hintham fors ontlast van verkeer. De route via de Stadionlaan, ingericht om deze grote stromen verkeer te verwerken, wordt namelijk meer gebruikt dan de huidige verbinding. Aan de westzijde van het studiegebied vormen de Empelseweg, Burg Mazaraiclaan en de Molenstraat de rand en zijn in het basispakket dit ook de gebiedsontsluitende wegen, die het verkeer moeten verwerken. De optie versterkt de westelijke rand van het verkeerssysteem rondom Rosmalen.

Met deze verbinding wordt de bestaande rand met de Molenstraat, Burgemeester Mazairaclaan en Empelseweg ontlast van verkeer en ontstaat een nieuwe, aantrekkelijke verbinding tussen Empel en de A59. In de omgevingsvisie 24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

46

Projectgerelateerd

is geen ontwikkeling opgenomen die deze nieuwe verbinding noodzakelijk maakt. Deze optie is geen noodzakelijk onderdeel van het basispakket, maar kan wel de leefbaarheid op de bestaande verbinding verbeteren.

Figuur 31: Intensiteitenverschil t.o.v. Basispakket MOsH. Nadelige effecten van deze verbinding zijn dat de recreatieve (fietsroute langs het kanaal) en de groenwaarden van het gebied verminderen als er een nieuwe weg wordt aangelegd waar het nu nog relatief rustig is. Dit vraagt om een afweging tussen de positieve effecten (robuuster netwerk, straat met woningen ontlast van verkeer en kansen voor ruimtelijke ontwikkelingen) en negatieve effecten (realisatiekosten, minder ruimte voor groen en recreatie). Halve verbinding tussen Graafsebaan en Tivoliweg Om kosten te besparen (of de aanleg van de complete verbinding te faseren) is het mogelijk om alleen het zuidelijk deel van de verbinding tussen de A2 en het Maximakanaal aan te leggen. Daarmee worden nagenoeg dezelfde effecten bereikt op de Burgemeester Mazairaclaan en de Oude Baan. Alleen zijn er geen afnames van verkeer op de Empelseweg en de route vanaf Empel via de Burgemeester Burgerslaan naar de Graafsebaan is niet meer mogelijk. Een volledige doortrekking is daarom de meest voor de hand liggende optie. Optie 2: Noordelijk deel nieuwe verbinding oost van Rosmalen Het realiseren van een noordelijk deel aansluitend op de nieuwe verbinding aan de oostzijde van Rosmalen past binnen de basisfilosofie, omdat de ontsluitende structuur voor gemotoriseerd verkeer aan de rand van het gebied wordt versterkt.

Hiervoor wordt een nieuwe weg aangelegd ten westen van de Grintweg, wat door een kortere en directere verbinding meer verkeer aantrekt van de noordoosthoek van De Groote Wielen. Met het realiseren van deze nieuwe verbinding wordt met name de Blauwe Sluisweg ontlast, omdat er een extra, directere ontsluiting ontstaat tussen De Groote Wielen en de A59. Daarnaast heeft de Grintweg geen hoofdfunctie meer voor verkeer en neemt de hoeveelheid verkeer op de 24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

47

Projectgerelateerd

centrumroute door Rosmalen verder af. Voor het functioneren van de verkeersstromen in het studiegebied is het niet noodzakelijk deze optie te realiseren, maar er ontstaat wel een robuuster en beter functionerend verkeersnetwerk. Voor de benodigde maatregelen en de meest optimale ligging van de nieuwe verbinding aan de oostkant van Rosmalen is het wel belangrijk om eerst een keuze te maken voor het tracé of deze optie gerealiseerd wordt. Het aanleggen van deze doortrekking is namelijk bepalend voor de uiteindelijke tracéligging tussen de Rompertweg en de Vliertwijksestraat. Door een gebiedsvisie voor dit gebied op te stellen kan nader worden uitgewerkt welke ruimte beschikbaar dient te blijven voor ruimtelijke ontwikkelingen (wonen, werken, voorzieningen), hoe een eventuele nieuwe verbinding al dan niet past in het klimaatlandschap en wat dan de optimale ligging is van de nieuwe verbinding langs Kruisstraat.

Figuur 32: Intensiteitenverschil t.o.v. Basispakket MOsH.

Indien optie 2 direct wordt meegenomen in het basispakket is het niet meer nodig de Empelsehoefweg op te waarderen en de Grintweg aan te passen. Optie 3: Doortrekken F59 langs het spoor naar Oss Het investeren in aantrekkelijke en veilige fietsroutes is het eerste punt uit de basisfilosofie MOsH. Het doortrekken van de F59 langs het spoor versterkt de doorfietsroute tussen Rosmalen en Oss en past hierdoor goed in het pakket. De route wordt directer en ligt in een aantrekkelijk landschap, zonder menging met ander verkeer. Daarnaast neemt het aantal kruisingen en oversteken op de route af. Daardoor neemt het gebruik van de route toe en kiezen meer mensen ervoor om de fiets te kiezen in plaats van de auto of trein. Nadeel van het doortrekken is dat het een nieuwe doorsnijding geeft van een gebied met hoge natuurwaarden (natuurgebied Brabants Landschap). Daarnaast is op de bestaande F59 route de Waterleidingstraat al als fietsstraat ingericht, waarmee het een duidelijke herkenbare snelfietsroute is.

24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

48

Projectgerelateerd

Bij de realisatie van een spoortunnel in de Vliertwijksestraat is het moment om een keuze te maken of deze optie gerealiseerd kan worden.

6.5

Aanvullingen omgevingsdialoog 4 en inloopbijeenkomst bewoners

In omgevingsdialoog 4 en daaropvolgende inloopbijeenkomst zijn veel reacties opgehaald met betrekking tot de basisfilosofie, basispakket en de overgebleven opties. In bijlage 3 zijn deze reacties inclusief de reactie van het expertteam weergegeven. De volgende onderwerpen kwamen het meest naar voren: het knippen van de Vlietdijk (A), de situatie rond Kruisstraat/Bruggen/Schoolstraat (B) en het weren van sluipverkeer middels het knippen van Hooghemaal/Laaghemaal (C). Met betrekking tot punt A, de knip in de Vlietdijk tussen Hooghemaal en Laaghemaal, heeft er een extra overleg plaatsgevonden tussen de gemeente (en experts) en het Centrummanagement Rosmalen. Dit heeft geleid tot meer begrip voor de standpunten van beide partijen. De ondernemers in het centrum van Rosmalen stellen dat het centrum slechter bereikbaar wordt met de auto vanuit De Groote Wielen en daarmee de economische lasten voor het centrum van Rosmalen en ook de sociale gevolgen (gevoel van afsluiting en barièrrewerking tussen de wijken) onevenredig groot zijn. De gemeente heeft in dit gesprek toegezegd om in het vervolg van deze studie nader onderzoek te doen naar mogelijke economische en sociale gevolgen van de knip Vlietdijk, als integraal onderdeel van het basispakket.

De experts houden vooralsnog wel vast aan het advies de knip in de Vlietdijk te realiseren, dit omdat het een cruciaal onderdeel is van het basispakket (zie eerdere onderbouwing in paragraaf 6.1). Met betrekking tot de situatie in Kruisstraat/Bruggen/Schoolstraat (B) het volgende. Uit de reacties is op te maken dat bewoners graag zien dat er minder (vracht)verkeer door hun straat rijdt en suggereren een extra knip in het basispakket. Om tegemoet te komen aan vragen is er een analyse gedaan van een knip in de Kruisstraat. De figuur geeft de effecten weer ten opzichte van het basispakket. Duidelijk wordt dat op deze route met name bestemmings- of gebiedseigen verkeer rijdt, van RosmalenOost/Kruisstraat/Heeseind, dat nu een andere route dient te rijden. Dit Figuur 33: Verkeerseffect knip Kruisstraat/ Bruggen t.o.v. Basispakket MOsH. verkeer verplaatst zich niet volledig naar de (nieuwe) ontsluitingswegen maar gaat ook via de Sprokkelboschstraat de wijk Hondsberg in. Dit betreft géén doorgaand verkeer en de vraag is of deze ontwikkeling wel zo wenselijk is, omdat het verkeer wordt verplaatst over wegen die minder geschikt zijn en de omrijdtijd toeneemt. Daarnaast neemt de verkeersintensiteit op de centrumroute weer toe.

Een alternatief voor een knip is het uitvoeren van een maatregel waarbij er geen verkeer kan uitwisselen tussen Kruisstraat (de weg) en de nieuwe weg aan de oostkant van Rosmalen. Dit kan met een zogenaamde koude oversteek met als nadeel dat dit een minder veilige verkeersoplossing is (met name bij negeren afslagverbod). Een andere mogelijkheid is een ongelijkvloerse kruising van beide wegen met 24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

49

Projectgerelateerd

als nadeel dat dit een dure oplossing is. Ook bij deze oplossing wordt het op het oostelijk deel van Kruisstraat minder druk, maar in de Vliertwijksestraat neemt het verkeer weer wel toe ten opzichte van het basispakket. Het westelijk deel van de verbinding bij Bruggen en de Schoolstraat blijft het even druk. De effecten dragen niet optimaal bij aan de basisfilosofie. Het expertteam adviseert deze genoemde maatregelen niet op te nemen in het basispakket maar wel integraal mee te wegen bij het opstellen van een gebiedsvisie voor dit gebied. Het expertteam verwacht echter ook dat met de komst van de bypass en de aansluiting op de oost-west ontsluitingsstructuur meer mogelijkheden ontstaan voor vracht- en landbouwverkeer, die andere herkomst/bestemmingen hebben dan het autoverkeer, wat al een positief effect heeft op de huidige route. Daarmee wordt het verkennen van een knip of andere vorm van verkeersbeperking voor dit type verkeer op deze route kansrijker en neemt de ervaren hinder en ervaren onveiligheid af. Ook de knip in de Vlietdijk maakt verplaatsingen vanuit De Groote Wielen via Bruggen en Kruisstraat onlogisch en is de kans hierop zeer klein. Ook met betrekking tot opmerking C, het mogelijk knippen van Hooghemaal/Laaghemaal, heeft het expertteam een aanvullende analyse gedaan. Deze analyse is weergegeven in bijlage 6.

Het expertteam concludeert dat het knippen van één of beide ontsluitende wegen in principe zou kunnen passen binnen de basisfilosofie, want het verkeer wordt namelijk richting de randen gestuurd, maar dat bij de uitwerking van het plan te veel nadelen ontstaan in de wijk De Groote Wielen of de kern Rosmalen met als gevolg dat er aanvullende (circulatie) maatregelen of knips noodzakelijk worden. Dit gaat weer ten koste van de bereikbaarheid en leefbaarheid van delen van Rosmalen en De Groote Wielen. Laaghemaal en Hooghemaal zijn twee ontsluitende wegen met vrij liggende fietsvoorzieningen en daarom het meest geschikt om het ontsluitende verkeer (en mogelijke sluipverkeer) tussen De Groote Wielen en de kern Rosmalen af te wikkelen. Het verkeer wordt met de opzet van het basispakket evenredig over het netwerk verdeeld zonder de wijken te belasten. Kortom, het expertteam adviseert het Hooghemaal en of Laaghemaal niet verder te downgraden of te knippen.

24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

50

Projectgerelateerd

7

Expert advies Integraal Mobiliteitsconcept voor de Oostzijde van de Gemeente ’s-Hertogenbosch

7.1

Advies basisfilosofie

Voor een toekomstbestendige verkeerssituatie adviseert het expertteam uit te gaan van een basisfilosofie. Deze basisfilosofie, congruent met de Omgevingsvisie sluit aan bij aandachtspunten en overige ambities in het studiegebied aan de oostkant van ‘s Hertogenbosch (noord van de A50 en oost van de A2). De basisfilosofie is gebaseerd op een vijftal principes/overwegingen. 1. Inzet op maatregelen om autogebruik terug te dringen (stimuleren fiets en OV); 2. ‘Doorgaand verkeer’ door de kern te ontmoedigen (bijvoorbeeld door aanleg 30 km/u zone of het knippen van een route die niet past in de gewenste verkeersstructuur); 3. Verkeer vanuit hun vertrek- of bestemmingslocatie (binnen het studiegebied) zo snel mogelijk afwikkelen via aantrekkelijke (wijk)ontsluitingswegen langs de randen van de woonwijken; 4. Voor de uitwerking van de basisfilosofie eerst zoveel als mogelijk gebruik te maken van bestaande infra; 5. Daar waar schakels ontbreken mogelijk opteren voor nieuwe infrastructuur met als doel een robuust wegennet voor het studiegebied.

Figuur 34: Basisfilosofie MOsH.

24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

51

Projectgerelateerd

7.2

Advies basispakket

Het expertteam heeft op basis van deze filosofie een voorzet gedaan voor een robuust maatregelenpakket en adviseert dit maatregelenpakket te omarmen en nader uit te werken en waar nodig verdiepend onderzoek te doen. Dit basispakket is overigens nog steeds opportuun, ook als de maatregelen op de A2 in het kader van de MIRT A2 Vught-Deil worden uitgevoerd. Op dit moment is het nog niet duidelijk wanneer het Rijk deze maatregelen, die meer capaciteit op de A2 gaan geven, gaat uitvoeren. Het basispakket is gevisualiseerd in figuur 33.

Figuur 35: Basispakket maatregelen in MOsH.

Het basispakket bestaat uit een set aan maatregelen die zijn geclusterd in een aantal categorieën, nieuwe fietsverbindingen, HOV-verbinding westzijde Rosmalen, ontmoedigen autoverkeer in de kern, opwaarderen infrastructuur voor de auto en fiets en als laatste categorie nieuwe infrastructuur. Basispakket MOsH verbetert het fietsnetwerk Het basispakket MOsH maakt bestaande fietsroutes aantrekkelijker en veiliger, en realiseert nieuwe verbindingen op routes die nu nog missende schakels hebben. Daarmee worden de verbindingen tussen Rosmalen, De Groote Wielen en het buitengebied versterkt. De veiligheid verbetert door maatregelen op kruispunten en oversteken voor fietsers en doordat de hoeveelheid gemotoriseerd verkeer op veel wegen binnen de kern afneemt.

24 oktober 2025

BI3374-PNJD-1

52

Projectgerelateerd

Faciliteren HOV Voor de nieuwe HOV-verbinding worden haltes voorzien die passen bij het karakter van HOV. Daarbij kan worden gedacht aan voorzieningen als voldoende (overdekte) fietsenstallingen en faciliteiten voor de ‘first en last mile’, zoals deelmobiliteit waar mogelijk. Deze maatregelen behoren tot het basispakket en worden verder uitgewerkt in de vervolgfase als er meer zicht is op de nieuwe lijnvoering. Verder zal de HOV-bus bij de aan te passen kruispunten Blauwe Sluisweg/Hooghemaal en Bruistensingel/Blauwe Sluisweg een hogere prioriteit krijgen, waardoor de bus sneller de kruispunten kan passeren dan nu het geval is. Basispakket MOsH verbetert doorstroming en leefbaarheid Het opwaarderen van wegen met een belangrijke verkeersfunctie en het inzetten van dynamisch verkeersmanagement zorgt ervoor dat deze wegen en kruispunten beter in staat zijn om het verkeer te verwerken en een goede doorstroming te behouden. De ombouw van de rotondes Blauwe Sluisweg met de Bruistensingel en Hooghemaal naar kruispunten met verkeerslichten geeft de mogelijkheid om bepaalde verkeersstromen te prioriteren. Deze verkeerslichten, maar ook de andere kruispunten met verkeerslichten, kunnen daarnaast ingesteld worden om de meer gewenste routes te stimuleren en het onderliggend wegennet minder aantrekkelijk te maken voor sluipverkeer.

Tegelijkertijd worden een aantal wegen afgewaardeerd en hier zijn afnames van verkeer te zien, mede doordat er geschikte alternatieve routes zijn voor het gemotoriseerd verkeer. In het gebied dat een verkeersontsluitende weg mist, tussen Rosmalen en de Kruisstraat, trekt de nieuwe verbinding meer dan 5.000 motorvoertuigen per dag en ontlast de kwetsbare wegen van (vracht)verkeer. Met basispakket MOsH kunnen gestelde doelen en ambities worden gehaald Samenvattend kan gesteld worden dat de doelen voor MOsH gehaald kunnen worden met de uitgangspunten die zijn benoemd in de basisfilosofie. Dit betekent dus dat het bijdraagt aan de hoger liggende doelen, zoals de ambities uit de Omgevingsvisie. Hiervoor dient wel het volledige basispakket gerealiseerd te worden. Met het uitvoeren van éen of enkele maatregelen (cherry-picking) kunnen niet alle ambities gerealiseerd worden. Gefaseerde aanpak Het is mogelijk om het basispakket MOsH gefaseerd te realiseren. De benodigde maatregelen zijn namelijk mede afhankelijk van het tempo waarin De Groote Wielen verder ontwikkeld wordt. De gemeente ’sHertogenbosch heeft al maatregelen voorbereid om deze ruimtelijke ontwikkeling te faciliteren (met versterken fietsnetwerk, opwaarderen Blauwe Sluisweg en Hustenweg als belangrijkste).