Handelingen 3 december 2024

Het liefst hadden wij natuurlijk ook al meteen een uitspraak voor een nieuw theater, maar niet tegen alle prijzen. Ik hoop dat de wethouder toch nog een toezegging kan doen om wat breder te kijken dan alleen naar dat financiële plaatje voor volgend jaar. De heer VAN DER SLUIS (SP): Voorzitter. Een stap zet je in een richting waar je uiteindelijk heen wil. Een stap ineens een zijpad in omdat je met z'n allen denkt dat we nu eenmaal een zijpad in moeten, lijkt me geen verstandig idee. Wij zijn dus duidelijk tegen het amendement. Het is wel waar dat het amendement, zoals de 22

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

wethouder zegt, effectief weinig uitmaakt, maar het is gewoon een signaal naar de stad dat we het allemaal vaag en wazig maken. Dat heb ik net allemaal al gezegd. Wat de motie over de opbrengsten betreft: het lijkt mij heel fijn als er zo'n overzicht komt, ook omdat heel veel mensen in deze raad het heel belangrijk vinden om dingen in euro's te kunnen meten. Maar misschien is het nu nog te vroeg. Ik twijfel dus nog een beetje over die motie. Ik zal het zo wel zien. Mevrouw DE JONGH SWEMER (Hart voor Delft): Voorzitter. Gewoon in beeld brengen wat het in euro's oplevert … Dat soort onderzoeken zijn echt heel standaard. Bij iedere nieuwbouw, als er een bedrijf komt - bijvoorbeeld Royal Haskoning - wordt ook gelijk gezegd wat het allemaal oplevert. Dus toch nog een keer de vraag of de wethouder daar eens echt over kan nadenken. De heer VALK (CDA): Voorzitter. Ik begrijp de gedachte van de motie van Hart voor Delft wel, maar het is zo jammer dat die motie vreselijk laat is toegestuurd, zodat we er niet even met elkaar over konden nadenken. Of het wordt een beetje een vuistregelberekening in de zin van: er komen 100.000 bezoekers per jaar en die geven gemiddeld € 30 uit; dat wordt dus € 3 miljoen. Maar dat levert niks op. Of het wordt een hele diepe economische analyse, die gewoon heel veel tijd en geld gaat kosten, zoals de wethouder terecht zei. Er zit dus eigenlijk niks tussen.

Het is of het één of het ander: of je hebt er niks aan of het wordt duur. We zullen dus tegen deze motie stemmen, maar vooral dus omdat zij zo laat is ingediend. Mevrouw DE JONGH SWEMER (Hart voor Delft): Als duidelijk wordt gemaakt dat iedere bezoeker die in Delft komt om het theater te bezoeken, ongeveer € 50 gaat uitgeven, is dat ook best wel een hoog bedrag. De heer VALK (CDA): Ja, en € 80 is nog meer. We kunnen natuurlijk elk getal invullen, maar het probleem is dat je dat nu gewoon nog niet weet. Een bezoeker uit Tanthof wil je bijvoorbeeld heel graag naar het theater hebben, maar die gaat geen hotel boeken. Het is dus ook een beetje de vraag wat de strategie van het nieuwe theater wordt. Het is nu nog veel te vroeg. We kunnen dus niks anders dan nattevingerwerk doen. Dat is zonde van de tijd en van het geld. Mevrouw VOOGT (VVD): Voorzitter. Ik wil even reageren op het debat van zojuist en de motie van Hart voor Delft. Voor ons is het evident dat een stadstheater van grote waarde is voor onze stad, zowel maatschappelijk als sociaal en economisch. We zien tegelijkertijd natuurlijk ook dat zo'n analyse ontzettend veel geld en tijd kost, afhankelijk van hoe gedegen je die analyse doet.

Als VVD zijn we natuurlijk altijd voorstander van een kosten-batenanalyse, maar wat ons betreft richt de wethouder zich nu in eerste instantie op de financiële strategie, met een goede businesscase, exploitatiekosten en de onrendabele top en met de eerdergenoemde samenhang tussen VAK/DOK en cultuur in de wijken. Ik denk dat dat nodig is om een volgende stap te zetten. Uiteraard levert het euro's op, maar dat heeft natuurlijk niks te maken met de begroting zoals wij die hier hebben. Wij zullen dus tegen de motie stemmen zoals die nu voorligt. 23

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. De ChristenUnie heeft ook nog een beetje wijsheid nodig om te beslissen over de motie van Hart voor Delft, want mijn vraag aan de wethouder is: als we met de financiële strategie bezig zijn, vanaf wanneer is wat hier in de motie gevraagd wordt, dan wél van belang? Wanneer is dat? Met andere woorden: zou deze motie wellicht niet nu maar over vijf jaar moeten worden ingediend? Iets dergelijks. Over de termijn zegt de motie trouwens helemaal niets. Mevrouw DE JONGH SWEMER (Hart voor Delft): De termijn is dat als de financiële strategie wordt opgeleverd, daar ook de meerwaarde van een stadstheater bij zit. Wethouder VAN VLIET: Voorzitter. De heer Hombergen werd gelijk enthousiast over het betrekken van de stad bij het voeren van het gesprek over de maximale maatschappelijke meerwaarde van zo'n Theater van de Toekomst. Dat is nou precies iets wat je in een volgende fase moet gaan doen. Dat vraagt eerst dat u als raad zegt: wij willen dat u de stad ingaat, college, want wij hebben geloof in een theater; we weten nog niet of het lukt, maar we hebben er zoveel geloof in dat u de stad in kan en die vraag kan stellen. Het zou heel gek zijn als het college nu de stad in zou gaan, terwijl u als raad zich daar nog niet over uitspreekt. Ik zou dat dus echt stapsgewijs doen en ons echt met een opdracht de stad insturen.

Over de motie is het nodige gezegd. Daar heb ik geen aanvulling op. Er was ook een vraag van de ChristenUnie. Dat vind ik een mooie vraag. Ik zeg: nu nog even niet, want we gaan nu eerst zelf nog nadenken over hoe je die maatschappelijke meerwaarde kan vergroten. Er komt enig moment. Ook daarover zou ik even met het team moeten nadenken: wat is een wijs moment daarvoor? Daarop heb ik het antwoord niet paraat. Ik weet alleen wel dat we dat nu nog niet moeten doen. De heer VAN DER SLUIS (SP): De wethouder zei dat hij nu nog geen opdracht heeft om echt naar de stad te gaan, maar heeft u, als het amendement van tafel gaat, het idee dat u dan wél zo'n opdracht heeft en dat u dan wél in gesprek kan met de stad? Wethouder VAN VLIET: Dat maakt het zeker duidelijker; daarin heeft u helemaal gelijk. Tegelijkertijd zou dat echt een opdracht moeten zijn voor een volgende fase. Daar zou ik het dan ook met de raad over willen hebben: wat is de volgende fase, wat gaan we daarin doen en wat is de opbrengst van de volgende fase? De VOORZITTER: Ik denk dat we op dit moment voldoende bediscussieerd hebben, maar ik kijk rond om te zien of u het daarmee eens bent. Dat is het geval. Ik sluit dus de beraadslaging. In stemming komt amendement 7.1.A (Wel onderzoek naar nieuwbouw, maar nog geen voorkeur) van het CDA, D66, de VVD, Onafhankelijk Delft, Volt, de ChristenUnie en Hart voor Delft.

Het amendement wordt met een digitale stemming aangenomen met 28 tegen 8 stemmen, waarbij de fracties van de SP en STIP ertegen hebben gestemd. 24

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

De VOORZITTER: Mevrouw Grobben heeft niet meegestemd. Ik neem aan dat zij geacht wenst te worden voor het amendement te hebben gestemd. Mevrouw GROBBEN (Hart voor Delft): Ja. De VOORZITTER: Dan noteren wij dat. In stemming komt motie 7.1.1 (Opbrengst stadstheater in beeld) van Hart voor Delft. De VOORZITTER: Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen. De heer HOMBERGEN (PvdA): Voorzitter. Bijna met spijt in het hart: de wethouder heeft mij toch overtuigd van zijn redenering. We zullen de motie dus niet steunen. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. De ChristenUnie vindt dit een mooie motie, maar het tweede dictum en de wijze waarop dat behandeld zou moeten worden, lijken ons inderdaad niet op de goede plek. Daarom zullen wij tegenstemmen. Mevrouw WESSELS (GroenLinks): Voorzitter. Ook wij zullen tegenstemmen, wel met de oproep om de motie goed in het archief te bewaren, want ik denk dat zij tegen die tijd heel nuttig zal zijn. Mevrouw BRUSSAARD (Volt): Voorzitter. Wij denken dat het op een gegeven moment heel belangrijk kan zijn om het niet alleen over het gebouw te hebben maar ook over de impact. Dat is iets wat we hebben kunnen leren van het proces rondom Amare. Maar we hebben ons door de wethouder ervan laten overtuigen dat dit beter past bij de volgende fase. We zullen dus niet instemmen met de motie.

Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Onafhankelijk Delft zal ook tegenstemmen, maar ook wij willen er echt toe oproepen om dit in ogenschouw te houden, want in deze motie zijn heel belangrijke punten aangedragen. De VOORZITTER: Mevrouw De Jongh Swemer, de motie heeft gelukkig toch indruk gemaakt en u houdt haar misschien nog even in het archief, zoals mevrouw Wessels zei. Wie weet komt de motie ooit weer terug. De motie wordt met een digitale stemming verworpen met 7 tegen 30 stemmen, waarbij de fracties van Hart voor Delft en de SP ervoor hebben gestemd. In stemming komt het geamendeerde voorstel. Het geamendeerde voorstel wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. 177. Voorstel van het college aan de raad inzake Visie Groen en Biodiversiteit - De Stad als ecosysteem in 2040 (2428423). 25

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

De VOORZITTER: De motie Bodemverontreiniging is aangekondigd door mevrouw Timmermans van Onafhankelijk Delft. Ik heb begrepen dat ook de heer Brink het woord zal voeren. Dat is al direct zijn maidenspeech. Wij zijn benieuwd, meneer Brink, maar de dame gaat voor. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Onafhankelijk Delft was aanwezig bij de avond Alle beestjes helpen om te bezien of er meer gedaan kan worden voor dieren, zoals bijvoorbeeld de egel of de vleermuis in de binnenstad. Ook de gemeente Delft sprak op deze avond. Het was mooi om te zien dat de gemeente Delft er zeker voor openstaat om de samenwerking aan te gaan met de inwoners om het leefgebied van dieren te versterken of te verbeteren en dat hier al diverse acties op lopen. Dat is echt heel goed. Minder mooi was het verhaal van een persoon die vertelde dat tien jaar geleden door de gemeente een boom was gerooid in een bepaalde straat, op gemeentelijke grond, en dat de nieuwe boom die ervoor terug zou komen, er nog steeds niet staat. Er kwam die avond een reactie van een persoon op dit verhaal: de gemeente Delft heeft te kampen met verontreinigde grond. Los van het feit dat tien jaar een aardige achterstand is, is het voor inwoners niet overzichtelijk wat er in hun buurt aan grondverontreiniging bestaat.

Het is te doen om eigen grond op te zoeken via de gemeentelijke website of er kan bijvoorbeeld een klein gebied worden aangevraagd via een mail aan de gemeente, maar het is niet gemakkelijk om inzicht te krijgen in hoe het ervoor staat met verontreinigde grond in de gemeentelijke grond als geheel. Onafhankelijk Delft denkt ook niet dat het goed is dat inwoners tientallen mails moeten sturen om steeds meer inzicht in een locatie te krijgen. De informatie bestaat dus wel, maar wordt niet breed gedeeld in de vorm van een overzicht van Delft. In de Omgevingswet wordt overheden juist de taak toebedeeld om informatie over de leefomgeving toegankelijker en eenvoudiger te maken in het kader van informatievoorziening en transparantie. Daarom pleit Onafhankelijk Delft middels deze motie voor een totaalplaatje om ten opzichte van de inwoners transparanter te zijn over bodemverontreiniging in gemeentelijke grond, want het is best gek dat er niet een overzicht in een makkelijke weergave wordt gegeven. Onafhankelijk Delft vindt juist dat dit zou passen in het plaatje van de informatievoorziening aan de inwoners. Er bestaat ook een document Bodemkwaliteitskaart 2024, afgelopen oktober vastgesteld door het college. Dat is een document van 150 pagina's over de bodemkwaliteit, met plaatjes, maar dat maakt het natuurlijk niet per se overzichtelijker voor eenieder.

Ik moet ook eerlijk bekennen dat je welhaast een geleerde moet zijn om het document goed tot je te kunnen nemen. Ook doet Delft niet mee aan de BiO-applicatie van de Omgevingsdienst Haaglanden, waarin gemakkelijker inzicht kan worden verschaft. Dat scheelt aardig wat mailcontacten met de gemeente. Onafhankelijk Delft vraagt daarom in de motie om te overwegen om aansluiting te zoeken bij die applicatie. De heer VALK (CDA): Als je de motie letterlijk leest, staat in het derde dictum precies het omgekeerde van wat mevrouw Timmermans volgens mij bedoelt, want er staat: "te overwegen of Delft zich niet moet aansluiten bij de BiO-applicatie". Maar u zegt van wel. Ik wil dus een verduidelijking van wat u precies bedoelt. Misschien moet u de tekst van de motie aanpassen. 26

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

De VOORZITTER: Leve de heer Valk. Wat vindt u ervan, mevrouw Timmermans? Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Nou, meneer Valk, wat fijn. Voordat het helemaal fout gaat: het is dus inderdaad precies andersom. Excuus. Dat moet dus aangepast worden. De VOORZITTER: De griffier heeft de motie bij dezen aangepast. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Perfect. Bedankt. Door de fractie van Onafhankelijk Delft wordt motie 7.2.1 (Bodemverontreiniging) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, bijeen op 3 december 2024 ter bespreking van de Visie Groen en Biodiversiteit; constaterende dat: • • • • • •

bodemverontreiniging een risico vormt voor de volksgezondheid, natuur en milieu; er in diverse delen van Delft sprake kan zijn van bodemverontreiniging; het belangrijk is om inzicht te hebben in de aard en omvang van de bodemverontreiniging om effectieve maatregelen te kunnen nemen; er geen totaaloverzicht op de gemeentelijke website is van grondverontreiniging in Delft als het gaat om gemeentegrond; verontreinigde gemeentegrond niet makkelijk op te zoeken is op de gemeentelijke website en op de website van Omgevingsdienst Haaglanden; Delft niet meedoet aan de BiO-applicatie van Omgevingsdienst Haaglanden;

overwegende dat: • • • •

het de verantwoordelijkheid van de gemeente is om een veilige en gezonde leefomgeving te waarborgen; inwoners alleen op adres kunnen zoeken als het gaat om verontreinigde grond; inwoners en andere belanghebbenden het recht hebben om gemakkelijk inzicht te verkrijgen in bodemverontreiniging als het gaat om gemeentegrond; transparantie richting de inwoners vanzelfsprekend is in het kader van informatievoorziening;

verzoekt het college: • •

een gedetailleerd overzicht te maken van bodemverontreiniging in Delft als het gaat om gemeentegrond; dit overzicht te delen op de gemeentelijke website in het kader van transparantie; 27

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

• •

te overwegen of Delft zich aan moet sluiten bij de BiO-applicatie van de Omgevingsdienst Haaglanden; deze overwegingen met de raad te delen,

en gaat over tot de orde van de dag." De VOORZITTER: De heer Brink mag niet geïnterrumpeerd worden bij zijn maidenspeech. De heer BRINK (STIP): Voorzitter. Een aantal jaren geleden verruilde ik mijn geboortestad Den Helder voor Delft om scheepsbouwkunde te studeren. Ik stapte hier in een wereld vol kennis en mogelijkheden. Delft heeft mij altijd al getrokken; een prachtige, gezellige stad met een ontzettend goede universiteit. Al snel raakte ik via STIP betrokken bij de Delftse politiek. In de afgelopen jaren ben ik nieuwsgierig geworden naar hoe de Delftse politiek nu echt werkt, want Delft heeft alle ingrediënten om een succesvolle stad te zijn: een gunstige ligging, een prachtige historische binnenstad en natuurlijk de Technische Universiteit. Maar zoals elke chef weet, zijn goede ingrediënten niet genoeg. Zonder een doordacht recept en goede samenwerking in de keuken bereik je niets. Vandaag geef ik u graag een kijkje in onze keuken. De keuken van onze stad wordt gerund door maar liefst 39 chef-koks. Sommigen van ons zijn ervaren koks die al jarenlang meedraaien en precies weten hoe alles werkt. Anderen, zoals ik, zetten net hun eerste stap in deze keuken. Sommigen experimenteren het liefst met nieuwe gerechten. Anderen vertrouwen op hun vaste recept.

Om direct goed aan de slag te kunnen, worden nieuwe koks niet alleen in het diepe gegooid, maar ook goed geholpen door de oude garde. We hebben elkaar in verschillende groepjes verzameld, met elk een eigen visie en lievelingsgerecht. Soms botsen smaken, soms vullen ze elkaar perfect aan. Ja, soms lopen we elkaar een fractie in de weg, knoeien we een beetje of brandt er iets aan. Maar uiteindelijk hebben we allemaal hetzelfde doel: iets op tafel zetten waar iedereen trots op is. De stad heeft terecht hoge verwachtingen van deze keuken. Iedere dag opnieuw moet er worden geleverd. Gelukkig staan we niet alleen. In het restaurant lopen nog zes mensen rond om alles uit te serveren. Als de koks niet met elkaar in discussie zijn, zijn ze dat wel met deze zes. Samen werken ze aan Delft. Naast hun eigen plannen worden ze dikwijls maandelijks met nieuwe recepten van deze koks de stad ingestuurd. Het runnen van deze keuken vraagt om samenwerking, luisteren naar elkaar en vooral een gedeelde visie. Deze keuken, dat zijn wij, en het restaurant is de stad. Ik geloof in een restaurant dat vernieuwt en vooroploopt en waar iedereen welkom is, een Delft dat iedere dag een beetje mooier wordt. Een van de belangrijke ingrediënten om Delft nog mooier te maken, is natuurlijk groen. Het nieuwe recept, de Visie Groen en Biodiversiteit, bespreken we vanavond. STIP is blij met deze visie.

Tijdens de commissievergadering hebben we al enkele accenten meegegeven. Voor ons is bijvoorbeeld de waarborging van een goede biodiversiteit en inheemse soorten belangrijk.

28

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

Laten we samen die keuken van Delft runnen. Laten we onze recepten, onze ideeën en onze visies combineren tot iets waar we allemaal trots op zijn, want alleen samen, door samen te werken, kunnen we van Delft een nog mooiere stad maken, een groene stad die klaar is voor de toekomst. (Geroffel op de tafels) De VOORZITTER: Meneer Brink, dat was een heel herkenbaar verhaal, want de bruisende stad met de horeca is altijd een heel belangrijk punt voor STIP. Daar horen gewoon hele lekkere restaurants bij. Dat ben ik van harte met u eens. Ik wil nog wel graag een keer de discussie met u aangaan over de afdeling uitserveren. Ik weet niet wie u met die personen bedoelt. Ik zou zeggen: u mag van mij gerust serveren. We willen vanaf deze tafel graag meedenken over de kwaliteit van het gerecht, maar daar gaan we met elkaar na afloop nog wel een keer het debat over aan onder het genot van een borrel bij een van de gezellige cafés die we ook hebben. Dat gaat helemaal goed komen. Ik feliciteer u met uw mooie, heel leuke en ook prikkelende eerste betoog. We komen er vast nog op terug. We houden het in ons achterhoofd; althans, ik in ieder geval. De heer VAN DER STEEG (PvdA): Voorzitter. Felicitaties aan de heer Brink voor zijn maidenspeech. Kennelijk zijn wij voormalige buren, want ik ben opgegroeid op Texel. Fijn om een provinciegenoot te treffen. Wij vinden dit een mooie visie.

Ze is ook ambitieus, zoals we in de commissie al zeiden. Het uitvoeringsplan dat erbij zit, geeft wat ons betreft ook echt uitwerking aan de visie. Ik wil nog wel aandacht vragen voor iets. We hebben een toezegging van de wethouder gekregen over communicatie over het kappen van bomen. De wethouder heeft heel expliciet gezegd dat dit gaat over het kappen van bomen. Wat ons betreft gaat dit ook over het herplanten van bomen; dat hebben we ook benoemd in de commissie. Dat is voor heel veel mensen heel belangrijk. Dat die communicatie beter kan, blijkt ook uit het Gemeenteblad van gisteren, waarin staat dat er negentien bomen worden gekapt aan de Vrijenban. Vrijenban is geen straat, maar een wijk. Wordt de Vrijenbanselaan bedoeld? Dat is een beetje vaag. Die zorgvuldigheid in de communicatie is dus belangrijk, als voorbeeld. We hebben ook begrepen dat de wethouder achteraf naar aanleiding van onze opmerking over communicatie nog even contact heeft gezocht met de uitvoerende partijen over groenonderhoud en hoe daarmee moet worden omgegaan. In een stad die meer biodivers is, zal dat flexibeler moeten. Wij zijn er blij mee dat hij dat contact heeft gezocht. Wij houden daar ook een vinger aan de pols. Wel houden wij zorgen over dat onderhoud, omdat wij denken dat ook daar een koppeling tussen uitvoerende organisaties en de burger heel belangrijk kan zijn.

De wethouder heeft eerder gezegd dat de uitvoerende partijen niet kunnen aangeven wanneer ze bijvoorbeeld gaan vegen of groenonderhoud gaan doen. Wij denken dat dit een uitdaging is waarover de wethouder het gesprek misschien toch kan openen.

29

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

We blijven uitkijken naar de Visie Openbare Ruimte, want daarin worden de verschillende thema's, waaronder dit thema, met elkaar verweven. Dat vinden wij heel interessant en wij kijken daar echt naar uit. In de commissie kwam waterkwaliteit wat ons betreft wat minder aan bod. Wij vinden dat ook daar aandacht voor moet blijven, niet alleen in de Delftse Hout, maar ook in grachten en sloten en in het grondwater. Dat zijn allemaal dingen die samenhangen met dit stuk. Een klein schot voor de boeg: we zagen dat er deze week een initiatiefvoorstel is ingediend over bomenlijnen. Daar zijn wij in beginsel heel erg positief over. Wij denken dat dat in lijn met dit plan een mooie stap kan zijn. Tot slot: op Texel diende D66 onlangs een motie in om bomen echt oud te laten worden. Ze noemen dat "een langlevenbeleid". Dat lijkt ons wel wat. Kan de wethouder ook daarnaar kijken, ook bij snippergroen, door snippergroen aan te wijzen waar bomen echt oud kunnen worden? Misschien zou dit kunnen in de Bomenvisie. Dat is dus een vraag aan de wethouder. De heer HERREMA (GroenLinks): Voorzitter. Wat GroenLinks betreft had de Visie Groen en Biodiversiteit naar de hamerstukken gemogen, maar nu het toch op de agenda staat, wil ik er toch iets over zeggen, namelijk dat er een document ligt met een mooie ambitie om Delft te vergroenen, met aandacht voor gezondheid en ook sociaal welzijn.

In de commissie werd al duidelijk dat het college nog komt met een stuk over hoe we omgaan met bewegen, recreëren, ontmoeten, spelen en sporten in de openbare ruimte. Verder zien we uit naar de Kansenkaart Biodiversiteit en ook naar de realisering van de uitvoeringsagenda. Nog even reagerend op de motie van Onafhankelijk Delft: ik heb op de website van de gemeente wel een knopje gevonden waar je gratis iets van gegevens kan opvragen. Ik ben benieuwd of dat wel of niet voldoende is, maar ik wacht ook even op de reactie van de wethouder op die inbreng. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Heeft u op de website ook een totaaloverzicht gevonden van de bodemverontreiniging in Delft? Dat is eigenlijk het punt dat Onafhankelijk Delft maakt in het kader van de Omgevingswet. De heer HERREMA (GroenLinks): Het gaat inderdaad gewoon per perceel, dat je kan aangeven. Mijn ervaring is dat een overzicht ook een soort schijnwerkelijkheid weergeeft: op de plekken waar geen bodemverontreiniging is aangegeven, zou best verontreiniging kunnen zitten. Als je een schop in de grond doet, moet je eigenlijk altijd even een onderzoekje doen. Maar ik wacht de reactie van de wethouder af. Wethouder VAN VLIET: Voorzitter. Ik begin met de motie. Alle informatie die beschikbaar is, is inderdaad ook ontsloten. U heeft technische vragen gesteld en u heeft keurig een uitleg gekregen van hoe dat werkt.

Iedereen kan voor de stad op perceelniveau vragen hoe het zit met de bodemkwaliteit, maar je kan in hetzelfde programma ook een uitsnede maken van een willekeurige vorm en zorgen dat er 30

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

een rapport wordt gemaakt over hoe het op die plek beschikbaar is. Wij doen ook mee met de Omgevingsdienst Haaglanden voor alles waarvoor de Omgevingsdienst het bevoegd gezag is. Die gegevens hebben wij dus allemaal aangeleverd in de applicatie waarnaar u vraagt, die BiO-applicatie. We hebben natuurlijk ook bodem@delft.nl, waar u al uw vragen kunt stellen. Wij zijn van mening dat we op die manier echt tegemoetkomen aan alle vragen die er zijn in de stad op het gebied van de bodem. In het stuk dat wij in oktober hebben vastgesteld en dat u toegestuurd heeft gekregen, zitten ook kaarten die een overzicht geven van heel Delft. Dus om heel eerlijk te zijn ben ik heel erg op zoek: voor welke toepassing wilt u nog iets en kunt u het antwoord niet vinden? Iedereen is uitgenodigd om gewoon contact op te nemen met onze bodemmensen via het e-mailadres, want die kunnen u vast verder helpen. Ik zou eigenlijk niet weten wat wij als college verder zouden kunnen doen. Daarom ontraden wij deze motie. Er zijn nog een paar zaken genoemd, een klein beetje voortkauwend op het debat in de commissie. De PvdA vraagt om zorgvuldige communicatie. We hebben u gehoord. De kwaliteit van water is belangrijk. We hebben daarvoor de Strategische Samenwerkingsagenda Water. We zijn op dit moment ook volop in gesprek over bijvoorbeeld meer natuurvriendelijke oevers in Delft.

Wij streven naar een lang leven voor bomen. Daarom investeren we ook in groeiplaatsen. Ik moet wel zeggen dat het geen bomenvisie wordt. Het wordt echt een Bomenverordening, die dus voortborduurt op de visie die wij als stad hebben op groen. Dat is deze. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Eigenlijk heb ik de wethouder niks nieuws horen zeggen naar aanleiding van de termijn van Onafhankelijk Delft. De motie vraagt natuurlijk om een breder plaatje, juist in het kader van transparantie en informatievoorziening, zodat er een geheel overzicht is en mensen wijken met elkaar kunnen vergelijken. Nu moet dat heel ingewikkeld, soms zelfs via de mail, terwijl één plaatje volstaat. Wat Onafhankelijk Delft betreft is het dan ook nodig om daar één plaat van te hebben om dat inzichtelijk te maken. Wat de BiO-applicatie betreft: op de site van de Omgevingsdienst Haaglanden staat dat de Omgevingsdienst bodeminformatie aanlevert voor onder andere Den Haag, Rijswijk, Wassenaar, Zoetermeer enzovoort. "Van de onderstaande opdrachtgevers hebben wij, met uitzondering van provinciale bodemlocaties, geen bodemdossierstukken beschikbaar: Delft, Leidschendam-Voorburg en PijnackerNootdorp." Ik trek dus toch een beetje in twijfel wat er wordt gesuggereerd, want we hebben ons daar dus niet op die manier bij aangesloten.

Vandaar nogmaals de oproep: kan er, zoals de motie vraagt, een overzicht komen in het kader van transparantie, informatieverstrekking, overzichtelijkheid en gemakkelijk informatie kunnen vinden door de inwoner? En kan er overwogen worden om ons bij die applicatie aan te sluiten? De heer VAN DER STEEG (PvdA): Voorzitter. Dank aan de wethouder voor de antwoorden. Ik had het ook over de toezegging. Het is misschien een beetje flauw om daarover door te gaan, maar u zei in het debat twee keer expliciet dat u wilde 31

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

gaan communiceren over het kappen van bomen. Gaat u dan ook communiceren over het herplanten van die bomen op die plekken? Dat is misschien een beetje flauw, maar dat is wel belangrijk voor ons. Wethouder VAN VLIET: Voorzitter. We moeten even kijken hoe we dat in het vat gieten. Bij het kappen van bomen komen daar bomen voor terug. Uiteraard kunnen wij daarover communiceren. Ik ga even kijken hoe we daar een mooie vorm voor kunnen vinden. Maar dat vraagt ook om even te kijken wat logisch is, want het ene vraagt een vergunning en dergelijke en is niet gelijk gekoppeld. Ik ga een keer kijken. Ik heb uw vraag gehoord. De VOORZITTER: Ik denk dat wij aan het einde van de behandeling zijn gekomen. Bent u het met mij eens dat we de beraadslaging kunnen sluiten? Dat is het geval. Dan is de beraadslaging bij dezen gesloten. In stemming komt motie 7.2.1 (Bodemverontreiniging) van Onafhankelijk Delft. De motie wordt met een digitale stemming verworpen met 7 tegen 30 stemmen, waarbij de fracties van het CDA, Onafhankelijk Delft, de SP en Volt ervoor hebben gestemd. In stemming komt het voorstel. De VOORZITTER: Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen. Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Voorzitter. Hart voor Delft ziet liever een concreet plan in plaats van een ambitie die pas in 2040 werkelijkheid kan worden. Vandaar dat we tegen dit voorstel van het college zijn.

Het voorstel wordt met een digitale stemming aangenomen met 32 tegen 5 stemmen, waarbij de fractie van Hart voor Delft ertegen heeft gestemd. 178. College van B en W - Concept gebiedsvisie Station Delft Campus (2434453). De VOORZITTER: Er zijn een aantal moties aangekondigd. We beginnen met de motie Betaalbaar en inclusief woonbeleid in Station Delft Campus van Volt. De heer TREFFERS (Volt): Voorzitter. Misschien weten de mensen thuis het niet en het gaat ook niet helemaal over het onderwerp, maar we hebben feedback gekregen over hoe we efficiënt kunnen vergaderen met z'n allen. Een van die dingen was dat we niet te veel complimenten moeten geven. Daar was in de commissievergadering ook geen tijd voor. Dus vergeeft u het mij, voorzitter, als ik toch nog een paar kleine complimentjes ga geven. De VOORZITTER: Ik kijk daar anders tegen aan, hoor. Dus ga gerust uw gang. De heer TREFFERS (Volt): Gelukkig. We houden natuurlijk van efficiënt, maar ik moet benoemen dat er gewoon al een prachtig document ligt voor een conceptvisie. 32

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

Als student Bouwkunde word ik helemaal blij van een aantal dingen die ik in de visie zie: sport, ontmoeting, innovatie, wonen, placemaking, sociale inclusie en een geweldig mooi ingerichte openbare ruimte, zoals ik het zo zie. Iets anders waar ik ook blij van word, is dat we dit stuk bespreken op een moment waarop we als raad nog kunnen sturen. U heeft mij vaak gefrustreerd gezien omdat ik te laat was. Nu zijn we in ieder geval op tijd in het proces. Ook daar ben ik heel erg blij mee. Wij dienen twee moties in. Die moties zijn voor ons kanttekeningen: het gaat prima, maar het kan nog beter en dat verwachten we ook. Het gaat dus niet om iets waarvan we verwachten dat het college het niet goed gaat doen, maar om datgene waarop wij het plan willen toetsen wanneer het naar de raad komt. De eerste motie is hoofdzakelijk geschreven door het CDA. Dat is gewoon een prachtige motie over ontmoeting. Daarmee zeggen wij eigenlijk: als in de conceptvisie niet duidelijk wordt dat er ook echt betaalbare ontmoetingsplekken zijn voor iedereen in de stad, vinden wij dat een gemiste kans. Dan kunnen wij daar niet achter staan. De vraag waar wij niet tevreden over zijn, is wat ingewikkelder bij de motie waarvan ik de eerste indiener ben en die ik met veel andere partijen indien. We hebben ontzettend ons best gedaan om een motie te schrijven waar veel partijen het mee eens zijn.

Dat betekent dat sommige partijen liever meer betaalbaar en wat minder sociaal hadden gezien en dat andere partijen liever meer studentenhuisvesting of juist minder studentenhuisvesting wilden, maar we zeiden allemaal dat we 50% duur in ieder geval niet ambitieus genoeg vinden. Tegelijkertijd vinden we het met z'n allen belangrijk dat dit plan haalbaar is. Het is een ontzettende uitdaging geweest - ik denk dat ik daarmee voor meer mensen mag spreken - om daar een goede afweging in te maken, want het korte verhaal is volgens mij dat eigenlijk onduidelijk is wat dit doet met de haalbaarheid. Daarom vragen we naast het eerste dictum, waarin we het college vragen om echt te streven naar 66% betaalbaarheid en om er wat meer sociaal, wat meer betaalbaar en wat meer studenten bij te doen, in het tweede dictum om te onderbouwen welke keuzes je daarvoor moet maken en waarom je die keuzes wel of niet hebt gemaakt. Laat dat zien qua financiën. De heer VALK (CDA): Ik heb twee vragen. Ik begin met vraag 1; dat is logisch, denk ik. Politiek is heel logisch; het is eigenlijk heel simpel: je begint gewoon met vraag 1 en daarna komt vraag 2. Wat bedoelt u precies met "streven"? U zegt dat het college moet streven naar 20% sociale huur.

Stel dat daar 15% of 10% uit komt; keurt u het plan dan af omdat dat onvoldoende is? Of verbindt u daar geen consequenties aan? Oftewel: wat is de uitkomst en welke consequenties verbinden Volt en de andere indieners aan de uitkomst van deze motie? Dit was vraag 1. Vraag 2 vraagt ook een inleiding. Nog heel kort geleden, op 17 oktober, is door vrijwel de hele raad een motie aangenomen over ingrijpen in het woningtekort voor jongeren en studenten en is het college gevraagd om in maart met een visie te komen. Volgens mij is het college daar net mee begonnen en nu komt u met een nieuwe motie die voor een heel specifiek deelgebied allerlei eisen opstelt. Dat komt op ons een beetje opportunistisch over of als een blijk van te weinig vertrouwen dat het college de motie gaat uitvoeren. Welke van die twee is het?

33

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

De heer TREFFERS (Volt): Ik durf het bijna niet te zeggen, maar mag ik eerst vraag 2 beantwoorden? De VOORZITTER: Ja, u gaat over het antwoord. De heer TREFFERS (Volt): Om daar kort over te zijn: ik heb daar heel veel vertrouwen in en ik heb ook al gehoord dat er ontzettend voortvarend aan wordt gewerkt. Tegelijkertijd gaan ze in maart of later, wanneer dat onderzoek uitkomt, aan ons presenteren wat de opties zijn. Precies deze optie kunnen we dan dus niet meer kiezen. Ik zeg dus eigenlijk: laten we het college helpen met het uitvoeren van de motie. Daar zit voor Volt inhoudelijk gedreven in ieder geval bij dat dit volgens mij een hele goede plek is om wat meer sociaal, wat meer betaalbaar en wat meer studenten te hebben, omdat ik denk dat dat past bij het karakter van het gebied. Uw andere vraag ga ik ook nog eens tweeledig beantwoorden. Nogmaals, ik ben tevreden als het college mij laat zien dat het alles op alles heeft gezet of mij in ieder geval duidelijk laat zien wat de afweging is en waarom het niet ambitieuzer kan. Als u mij vraagt of ik percentages wil noemen … Laat ik het zo zeggen: als we van 50% duur teruggaan naar 45% duur en als die 5% alleen naar betaalbaar gaat … Ik vind het ook belangrijk dat er sociaal bij komt, bijvoorbeeld. Er zijn andere partijen waarvan ik verwacht dat ze dan zeggen dat zij het ook belangrijk vinden dat er studenten bij komen.

Wat dat betreft hebben we gezocht naar een compromis. Het college heeft ruimte om dat in te vullen. Mijn vraag en volgens mij de onderliggende vraag van de motie is om dat zo ambitieus mogelijk te doen. De heer VALK (CDA): Om het scherp te krijgen: met 5% minder vindt u dat het niet gelukt is. Gaat u dan tegen de definitieve gebiedsvisie stemmen? Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Het gaat onder andere natuurlijk over studentenhuisvesting. Bedoelt Volt hiermee de onzelfstandige woningen of juist de zelfstandige woningen voor studenten? Ik denk dat dat heel cruciaal is voor het beantwoorden van de vraag of 15% of 20% haalbaar en realistisch is. De VOORZITTER: Meneer Treffers, u heeft nog twee minuten. Dat is het harde leven, meneer Treffers. De heer TREFFERS (Volt): Kort gezegd: er is een reden waarom "onzelfstandige" bij de overwegingen staat en niet in het dictum. Voor de haalbaarheid gaat het voor ons dus ook gewoon om het feit dat studenten een huis nodig hebben in Delft, in dit geval. Nu weet ik door de tijdstress de andere vraag niet meer. De VOORZITTER: Nog één keer de vraag van meneer Valk. De heer VALK (CDA): Volgens mij zei de heer Treffers: als het percentage dure woningen 5% minder wordt, vind ik dat niet goed. Is de consequentie dan dat Volt bij dat soort percentages tegen de definitieve versie gaat stemmen?

34

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

De heer TREFFERS (Volt): Als Volt het gevoel heeft dat het college daar echt zijn uiterste best op heeft gedaan en dat het nieuwe plan alsnog goed is voor de stad, gaan we daarvoor stemmen, maar ik beloof u dat het voor ons een heel zwaarwegende reden is om tegen te stemmen als het wat ons betreft niet ambitieus genoeg is. Dat is ook precies de reden waarom ik nu al een motie meegeef: doe je best, want wij willen dit heel graag steunen en we staan ook achter dit plan. De heer ANALIKWU (D66): Als Volt nu al zo stellig wil voorsorteren op dit woonprogramma … We kunnen op de achterkant van een bierviltje de berekening maken dat dit nogal wat gevolgen kan hebben voor de investeringen in de openbare ruimte. Waarvan wil Volt dan die samenhang tussen die vier kwadranten betalen? De heer TREFFERS (Volt): Ik wil heel graag ook nog in debat met de wethouder, mocht dat nodig zijn. Ik kan alleen maar zeggen dat we niet stellig zijn. We vragen om ergens naar te streven, ook om tegemoet te komen aan de zorgen van D66. Dus ook al dient u de motie niet mee in, ik hoop dat u daar genoegen mee neemt. Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): We hebben het in de commissie vooral gehad over de verhouding tussen duur en betaalbaar. Toen hebben we als oplossingsrichting met elkaar besproken dat we vooral in de middeldure sector heel veel zouden kunnen betekenen.

Dat percentage is inderdaad aangepast in de motie, maar ineens zijn ook de percentages voor sociale huur en studentenhuisvesting opgehoogd. Ik vraag me dus af waarom u niet gewoon bent gebleven bij het aanpassen van het middeldure segment, want daar zit volgens mij echt een kans. De heer TREFFERS (Volt): Het was een compromis tussen verschillende partijen. Als u op de motie had gestaan, had u uitgebreid erover mee kunnen onderhandelen. De heer ANALIKWU (D66): Ik hoor niet waar Volt de investeringen in de openbare ruimte van zou willen betalen. Ik kan dus eigenlijk niets anders zeggen dan: Sinterklaas bestaat; daar zit hij, achter die tafel. De heer TREFFERS (Volt): Iedereen hier in de raad weet hoe erg ik mijn best heb gedaan. Er is één partij tegen. Het is flauw om met 30 seconden op de klok nog zo'n opmerking te maken. Door de fracties van Volt, GroenLinks, Hart voor Delft, STIP, de ChristenUnie en Onafhankelijk Delft wordt motie 7.3.1 (Betaalbaar en inclusief woonbeleid in Station Delft Campus) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 03-12-24, ter bespreking van College van B en W - Concept gebiedsvisie Station Delft Campus (nr. 2434453), constaterende dat: •

in de huidige gebiedsvisie voor Station Delft Campus een gemengd woonprogramma wordt voorgesteld met 15% sociale huur, 15% 35

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

• • •

studentenhuisvesting, 20% middelduur, en 50% dure woningen, zoals genoemd in het ontwikkelplan Schieoevers Noord; de Woonmonitor laat zien dat de langetermijndoelen voor sociale huur en betaalbare huur uit de Woonvisie niet worden gehaald; de gemeenteraad heeft vastgesteld na 2025 te willen sturen op twee derde betaalbaarheid bij nieuwbouw; de behoefte aan een inclusieve woonomgeving voor verschillende doelgroepen in de gebiedsvisie is benadrukt, maar de huidige verdeling in het woonprogramma niet aansluit bij de ambities van de gemeente om betaalbaarheid en sociale rechtvaardigheid te waarborgen;

overwegende dat: • • • • •

het toevoegen van meer sociale huur en (onzelfstandige) studentenhuisvesting kan bijdragen aan een evenwichtigere en inclusievere wijkontwikkeling; er bij jongeren en starters veel behoefte is aan betaalbare woningen; een evenwichtigere verdeling van woningtypen zorgt voor betere doorstroming binnen de omliggende wijken, zoals Tanthof en Voorhof; het versterken van het aandeel middeldure woningen en het beperken van dure woningen meer inwoners in staat stelt in Delft te blijven wonen en de nieuwe wijk leefbaar en toekomstbestendig maakt; het betaalbaarder maken van het woonaanbod in een gebiedsontwikkeling een risico kan zijn op de haalbaarheid van andere ambities;

draagt het college op: 1. het huidige gemengde woonprogramma in de visie te herzien en te streven naar een verhouding van minimaal 67% betaalbaar en maximaal 33% dure woningen, en zich daarbij in te spannen voor de volgende streefpercentages: o 20 % sociale huur; o 20% studentenhuisvesting; o 25% middeldure woningen; 2. bij het vaststellen van de Visie Station Delft Campus te onderbouwen hoe een afweging is gemaakt tussen de haalbaarheid van de andere ambities voor het gebied, de verdeling van het woonaanbod en daarbij de financiële consequenties inzichtelijk te maken, en gaat over tot de orde van de dag." De heer VALK (CDA): Voorzitter. Ondanks het advies van de externe observator zal ik ook gewoon beginnen met twee bedankjes: aan de heer Treffers voor het initiatief om gezamenlijk tot een motie te komen - ik denk niet dat we de motie gaan steunen, maar ik waardeer zijn effort - en uiteraard ook aan onze commissielid David Sarkisian, die ik op de tribune zag zitten en die heel veel werk heeft gedaan voor de motie die wij als eerste partij indienen. Aan mij de eer om de motie te verdedigen.

36

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

Dit is een mooie conceptgebiedsvisie. Toch komen wij met een motie, want als je de visie leest, blijft er een zorg over. Misschien is dat ten onrechte; dat gaan we dan wel horen van de wethouder. We lezen een duidelijke wens om van dit gebied een plek te maken voor ontmoeting tussen iedereen, alle bewoners van de vier kwadranten rondom het station. Die ambitie is er, maar als ik goed heb geteld, komt het woord "innovatie" er 181 keer in voor; en dan heb ik "innovatiedistrict" nog niet eens meegeteld. Dat is op één na tweeënhalf keer zoveel als de woorden "Voorhof" en "Tanthof" bij elkaar. Dan heb ik toch het idee dat er een beetje scheef naar de rechterkant van het kwadrant gekeken is. Misschien is dat heel onbewust gebeurd en is dat helemaal niet de bedoeling, maar onze fractie heeft toch het gevoel dat het uiteindelijk een beetje een ontmoetingsplek gaat worden voor het rechterdeel van dit kwadrant en dat er uiteindelijk toch allemaal dure voorzieningen, dure kopjes koffie en dure sportscholen gaan komen waar de inwoners van Tanthof en Voorhof wel langs kunnen lopen maar waar ze geen gebruik van kunnen maken omdat het voor hen gewoon onbetaalbaar is.

Vandaar dat we in deze motie zeggen: ga daar in ieder geval mee aan de slag, wethouder, en zorg ervoor dat in de definitieve versie de wens dat het echt een ontmoetingsplek is voor iedereen, ook voor inwoners van Voorhof en Tanthof, sterker naar voren komt. Misschien zegt de wethouder dat dat toch al het plan was. Dat zou natuurlijk heel mooi zijn, maar zoals gezegd wordt dat in dit concept voor ons onvoldoende helder. Vandaar deze motie. Dan de reactie op de motie van Volt en heel veel andere partijen. Een beetje aansluitend bij de interruptie van de heer Analikwu hebben ook wij wat vragen over wat dit betekent voor de betaalbaarheid en de businesscase. Het is een beetje tricky om een paar dagen van tevoren ineens aan allerlei percentages te gaan draaien, zonder dat je weet wat de financiële consequenties daarvan zijn. Misschien kan de wethouder een tipje van de sluier oplichten, maar deze cijfers zijn er natuurlijk niet voor niets voor dit gebied. Mevrouw ROMEIJNDERS (GroenLinks): Ik denk dat we, als we willen bijsturen, dat echt nu moeten doen voor betaalbare woningen. Die wil het CDA volgens mij ook, want zonder betaalbare woningen komen er ook weinig families in Delft wonen. Hoe ziet het CDA dat? Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Ik heb eigenlijk dezelfde vraag over de financiële haalbaarheid.

Als we het college oproepen om vooral maatschappelijke voorzieningen toe te voegen aan het programma, kan dat ontwikkelaars misschien tegenhouden bij het realiseren van een betaalbare gebiedsontwikkeling. De heer VALK (CDA): We hebben de Woonvisie natuurlijk gesteund en we hebben destijds ook de motie van Volt en andere partijen gesteund. Ik vind het gewoon een beetje tricky om nu ineens percentages te veranderen. Daar zit voor mij het verschil. Het gaat er niet om dat we het niet belangrijk vinden dat er betaalbare woningen zijn, maar om nu ineens zo eventjes in de laatste week een percentage te gaan roepen en te zeggen dat dat het moet zijn, gaat ons te ver, tenzij de wethouder ons helemaal gerust kan stellen en zegt dat dit helemaal geen financiële consequenties heeft. Maar dat verwacht ik niet. 37

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

Dan de vraag van de VVD. Ik heb de motie natuurlijk zo geformuleerd dat we geen percentage noemen en dat we niet zeggen dat het zus of zo moet, maar dat het college dit moet bewaken en het plan moet uitwerken vanuit de gedachte dat dit voor iedereen toegankelijk moet zijn. Ik denk dat we de plank misslaan als je het aan de hoogste bieders gaat aanbieden en dit gebied puur economisch gaat verdelen en dat het dan geen ontmoetingsplek voor alle inwoners van dit gebied gaat worden. De heer VAN DER SLUIS (SP): We zitten nu heel vroeg in het proces. Uit navraag bij ambtenaren blijkt dat de percentages nog een beetje met de natte vinger zijn gekozen. Dit is hét moment om ze aan te passen. Of denkt het CDA dat we hier voor niks zitten en dat we beter naar huis kunnen gaan omdat we toch nooit meer iets kunnen aanpassen? Mevrouw VAN DER VLIST (ChristenUnie): Ik vraag me af of het CDA liever 50% dure woningen heeft in dit gebied en dan geen enkele andere consequentie of dat het CDA toch bereid is om na te denken over meer betaalbare woningen in dit gebied, wat mogelijk consequenties heeft voor de uitwerking van andere zaken, maar wat we met deze motie ook nog verder in beeld gaan brengen. De heer VALK (CDA): Gezien de tijd - ik heb nog maar een minuut - pak ik de vragen samen.

Ik denk dat ik bij deze motie uitgelegd heb wat onze zorg is: het gaat ons met name om het vastpinnen op percentages, terwijl er al allerlei initiatieven liggen om een goede balans in Delft te vinden. Maar ik hoor graag de reactie van de wethouder over de betaalbaarheid en de effecten van deze motie. Door de fracties van het CDA, Onafhankelijk Delft, Hart voor Delft en Volt wordt motie 7.3.2 (Stadspoort als poort voor ontmoeting) ingediend: "Deze motie wordt besproken door de gemeenteraad van Delft op de vergadering van dinsdag 3 december 2024 ter bespreking van het agendapunt over de conceptgebiedsvisie Station Delft Campus. Als gemeenteraad van Delft stellen we vast dat: • •

•

de wijken rondom Station Delft Campus nu fysiek worden gescheiden door twee fysieke barrières, namelijk het treinspoor en de Kruithuisweg; de conceptgebiedsvisie de ambitie heeft om deze wijken zowel ruimtelijk als sociaal beter met elkaar te verbinden, waarbij wordt uitgesproken dat de bewoners van Voorhof en Tanthof ook moeten profiteren van de ontwikkelingen rondom Station Delft Campus; door middel van placemaking een voorproef wordt gegeven van het type voorzieningen die gewenst zijn in dit gebied en welke mensen het gebied zoal moet aantrekken.

We hebben daarbij nagedacht over en houden rekening met het volgende:

38

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

• •

• • •

De gebiedsvisie focust in de uitwerking van verbinding meer op het ruimtelijk verbinden van de verschillende wijken en de gebouwen, maar in mindere mate op hoe de sociale verbinding vorm moet krijgen; Door de focus op het ruimtelijke aspect van de plannen en het aandeel dure woningen bestaat het risico dat het gebied rondom Station Delft Campus een dure buurt wordt waar vooral bewoners op afkomen die zich dat financieel kunnen veroorloven; Hierdoor bestaat ook het risico dat nieuwe bedrijvigheid en plekken voor ontmoeting zich vooral gaan richten op bovengemiddeld kapitaalkrachtige bezoekers; Placemaking kan een katalysator zijn om bepaalde initiatieven te stimuleren in de uiteindelijke ontwikkeling; In de huidige conceptgebiedsvisie focust placemaking vooral op het innovatieve karakter dat het gebied moet krijgen en minder op hoe het gebied een ontmoetingsplaats kan zijn voor alle bewoners, in het bijzonder ook bewoners van Voorhof en Tanthof.

We vragen het college om op grond van het bovenstaande: •

•

te bewaken dat in het gebied voldoende maatschappelijke en commerciële voorzieningen die (financieel) toegankelijk en passend zijn voor bewoners van Tanthof en Voorhof worden ingepast - in zowel de placemaking als de latere fases - zodat het gebied een ontmoetingsplek voor iedereen wordt; het bovenstaande uit te werken in de definitieve gebiedsvisie Station Delft Campus,

en gaat over tot de orde van de dag." De heer VAN DER SLUIS (SP): Voorzitter. Dit is nieuw voor deze raad: we hebben grond waarop we iets gaan ontwikkelen. Dat gebeurt helemaal nooit. Daarnaast wordt dit plan gekenmerkt door de wens om dingen anders en innovatief aan te pakken en om te kijken wat er mogelijk is en wat de mogelijkheden zoal zijn. Het leek ons dus een goed idee om, nu we gaan ontwikkelen op eigen grond, eens te inventariseren wat de mogelijkheden daartoe eigenlijk zijn. Erfpacht kan iedereen verzinnen. Ik heb zelf een soort makelaarsoptie bedacht, waarbij de ontwikkelaar de grond niet direct verkrijgt maar pas later. Daar schijnt zelfs een naam voor te zijn. Ik denk dus dat dit een goed moment is om de ambtenaren en de wethouder te vragen om een overzicht te maken van wat er mogelijk is en wat we kunnen doen, zodat we dat in de besluitvorming verder mee kunnen nemen. Dan over de betaalbaarheid van de woningen. Het is natuurlijk heel flauw om hier te zeggen "Sinterklaas zit daar" en ondertussen geld uit te geven aan overbodige bruggen, tramlijnen en groene wanden; dat heb ik al honderd keer gezegd. Dit doet af aan het werk en de discussie die hieraan vooraf zijn gegaan.

De motie roept er immers juist toe op om als volgt te kijken: als we een aantal percentages verhogen of veranderen, heeft dat effect op het hele plan; wat zullen die effecten zijn? Daarom staat er ook "streven naar". Probeer eens die kant op te bewegen en probeer eens 39

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

díé kant op te bewegen. Wat zouden dan de effecten zijn op het plan? Dan kunnen we daar later besluiten over nemen. Dat is volgens mij wat er staat, maar het staat er niet zo vrijblijvend dat het goed genoeg is als je er een papiertje omheen doet en één percentage verandert. Het is een beetje een afweging daartussen. De heer ANALIKWU (D66): Nu ging de heer Van der Sluis een stapje in de richting van de vraag die ik wil stellen. Ik ben benieuwd wanneer de SP echt tevreden is. Hoeveel woningen moeten er concreet bij en hoeveel moeten die percentages zijn opgeschoven voordat de SP in het verlengde van de vraag van meneer Valk straks voor de definitieve versie wil stemmen? De heer VAN DER SLUIS (SP): Ik vind dit een mooie vraag. U weet ook dat ik die vraag gisteren heb beantwoord, maar het is beter om dat hier te doen. Er is een verschil tussen de hele stad en deze wijk, want ik vind dat het in dit gebied niet nodig is om bijvoorbeeld heel veel sociaal te bouwen. Ik zou dus zeggen dat je hier wat lager kan zitten, op 25% of zo, terwijl je dit in de rest van de stad hoger moet trekken. Het is dus een complex verhaal. De percentages die in deze motie staan, zijn wat de SP betreft voor betaalbare huur te laag. Daarom hebben we de motie niet mede ingediend. We zullen haar wel steunen, omdat het een beweging in de goede richting is.

Over de betaalbaarheid: we hebben een heel vreemd systeem in Nederland, namelijk met woningen die gesubsidieerd zijn - dat zijn de koopwoningen - en met ongesubsidieerde woningen, de huurwoningen. Het gevolg daarvan is dat een ontwikkelaar graag koopwoningen neerzet, want die zijn gesubsidieerd. Daar maakt hij dus meer winst op. Het gevolg daarvan is dat we in onze plannen moeten zeggen: je mag ook een percentage onbetaalbare woningen bouwen; in dit geval is dat volgens mij 50%. Met de winst die de ontwikkelaar daarop maakt, kan hij ook een aantal ongesubsidieerde woningen bouwen, dus huurwoningen. Eigenlijk is dat heel vreemd, want op die manier romen we de hypotheekrenteaftreksubsidie af en zetten we die hiervoor in. Het is echt een heel vreemd systeem. Daar zijn we in gekomen. Ik denk dat alleen mensen die daar helemaal in zitten, kunnen blijven volhouden dat dit systeem werkt, want iedereen op straat ziet dat de woningbouw is vastgelopen en niet meer werkt en dat we meer en betaalbaarder moeten bouwen. Volgens mij moeten we alles op alles zetten om dat voor elkaar te krijgen en is dat een van de hoofdtaken die we hier als gemeenteraad hebben. (Er gaat een mobiele telefoon af) De VOORZITTER: We zijn er klaar voor. Het zit ergens in die hoek, volgens mij bij meneer Gommers. Ik kijk hem gewoon even streng aan; ik kijk richting STIP. O, het is meneer Valk.

Meneer Valk, kom op! Ik had van u ander gedrag verwacht. De heer VALK (CDA): Dat doen die dingen soms, voorzitter. Die gaan ineens aan. De VOORZITTER: Meneer Van der Sluis, vervolg uw geweldige betoog. De heer VAN DER SLUIS (SP): Ik ga hier gewoon gebruik van maken. Dit nummer begint met "As I walk through the valley of the shadow of death". Dat gaat om een film waarin een lerares zich inzet voor mensen die in haar klas zitten om hen te 40

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

helpen een goed leven op te bouwen. Dat zijn mensen die echt heel veel hebben aan betaalbare woningen en die heel blij zouden zijn met dit betoog en iedere inzet van iedereen in deze raad om te proberen er zo veel mogelijk te laten bouwen. Het gaat niet alleen om sociale woningen, maar ook om de middenhuur en alle dergelijke categorieën in plaats van dat de markt en het geld ons ertoe dwingen om alleen maar onbetaalbaar te bouwen. Ik denk dat ik er nu genoeg over heb gezegd. De VOORZITTER: Dat komt goed uit, want uw eindtijd begint te naderen, althans qua secondes hier. Door de fractie van de SP wordt motie 7.3.3 (Onze grond) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 3 december 2024 ter bespreking van de concept gebiedsvisie Station Delft Campus. constaterende dat: • •

een deel van de grond van het te ontwikkelen gebied in eigendom is van de gemeente; het college innovatieve ideeën en concepten wil gebruiken bij het ontwikkelen van dit gebied;

overwegende dat: • •

de democratische controle en invloed op een gebied groter is als de grond waar het om gaat in handen is van een democratisch bestuurd orgaan; met name bij mee- of tegenvallers tijdens het project het belangrijk is dat de gemeente in control blijft en dat de gemeente dus niet afhankelijk wordt van de nieuwe grondeigenaar na verkoop;

draagt het college op om: •

•

in kaart te brengen wat de mogelijkheden zijn om de grond in dit gebied niet direct te verkopen aan een ontwikkelaar. Daarbij kan gedacht worden aan: o het uitgeven van de grond in erfpacht; o de definitieve grondwaarde pas vaststellen bij de start van de verkoop of dit gedeeltelijk doen; o de grond niet verkopen aan de ontwikkelaar, maar deze wel de opdracht geven om het gebied te ontwikkelen en als een soort makelaar de grond namens de gemeente te verkopen aan de uiteindelijke gebruikers (gedelegeerd ontwikkelaar); de gemeenteraad op de hoogte te stellen van de mogelijkheden zodat deze in de besluitvorming over de definitieve gebiedsvisie Delft Campus meegenomen kunnen worden,

en gaat over tot de orde van de dag."

41

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

Mevrouw FUNG FEN CHUNG (STIP): Voorzitter. STIP wil dat het stationsgebied van Delft Campus gaat uitgroeien tot een levendig bereikbaar gebied met voldoende passende woningen en ruimte voor bedrijven. Hiervoor dienen we vanavond zelf een motie in over de bereikbaarheid en hebben we een motie mede ingediend over het passende woonprogramma. STIP vindt het alleen maar logisch dat we het streven naar twee derde betaalbaar hier inzetten, zoals we ook bij de Woonvisie hebben vastgesteld. Daar is al heel veel over gezegd; ik sluit me aan bij de woorden van de eerste indiener van die motie. Dan onze eigen motie. Goede bereikbaarheid hoort bij een gebied dat zich zal vullen met meer woningen en meer bedrijvigheid. Daarom willen we dat Station Delft Campus uitgroeit tot een volwaardige ov-knoop met verschillende vervoersvormen, waar je kan overstappen om naar andere delen van Delft én de regio te komen. STIP vindt dat dit nu niet duidelijk genoeg naar voren komt. Daarom onze motie om voor de groeiende vervoersvraag rekening te houden met de benodigde ruimte, zoals voor het eventueel verlengen van tramlijn 1 en voldoende busaansluitingen. In de commissie heeft STIP ook gepleit voor voldoende ruimte voor deelvervoer in dit gebied. STIP heeft de zorg dat de mobiliteitshub in eerste instantie alleen bedoeld wordt als parkeergarage.

Kan de wethouder bevestigen en concreet toelichten hoe in dit gebied rekening wordt gehouden met voldoende ruimte voor deelvervoer? De heer ANALIKWU (D66): Wij dienen samen een motie in voor een goed bereikbaar gebied. Daar zijn investeringen voor nodig in de openbare ruimte. Hoe verhoudt het streven in de motie van onder andere Volt zich tot die bereikbaarheid? Mevrouw FUNG FEN CHUNG (STIP): Ik had deze vraag van D66 natuurlijk al een beetje kunnen verwachten. Wij willen in dit gebied een betere bereikbaarheid en passende woningen. Wij hebben in de Woonvisie gezegd dat we na 2025 aan de slag willen gaan met een nieuwbouwprogramma met twee derde betaalbaar. We gaan, zoals ook in de motie staat, kijken hoe het zit met de ruimtevraag en de haalbaarheid van al die andere ambities. Daar zullen we dus bij de verdere uitwerking op terugkomen. Door de fracties van STIP, D66, Hart voor Delft en GroenLinks wordt motie 7.3.4 (De stadspoort ook echt bereikbaar) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 3 december 2024 ter bespreking van de conceptgebiedsvisie Station Delft Campus. We stellen vast dat: -

de bereikbaarheid en vindbaarheid van het stationsgebied Delft Campus onvoldoende zijn, en het spoor en de Kruithuisweg de verbinding tussen verschillende deelgebieden van Delft beperken; Station Delft Campus moet uitgroeien tot een stadspoort voor bezoekers en bewoners om Delft in en uit te gaan;

42

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

-

om dit te bereiken de verbindingen naar en rondom het stationsgebied verbeterd moeten worden, met als doel een aantrekkelijke ov-knoop, waar het gebruik van openbaar vervoer wordt gestimuleerd; de conceptgebiedsvisie op het gebied van openbaar vervoer rekening houdt met de twee nieuwe buslijnen;

We hebben nagedacht over en houden er rekening mee dat: -

-

de conceptgebiedsvisie met de genoemde twee mogelijke buslijnen zeer beperkt invulling geeft aan de mogelijkheden en wensen voor de inrichting van een volwaardige ov-knoop; er geen plannen zijn om het doortrekken van de tramlijn naar station Delft Campus te onderzoeken; met de Visie Openbaar Vervoer nog veel besloten moet worden over de ovontsluiting in Delft en de regio, maar door in de gebiedsvisie geen rekening te houden met wensen voor doorontwikkeling van het ov, dit in de Visie Openbaar Vervoer er ook niet zal komen; door in de definitieve gebiedsvisie ruimte te bieden aan mogelijke invullingen Station Delft Campus bij toekomstige besluiten beter gegarandeerd is van concrete verbeteringen op het gebied van bereikbaarheid.

We geven het college opdracht om: -

in de definitieve gebiedsvisie Station Delft Campus op te nemen dat de nog vast te stellen Visie Openbaar Vervoer leidend zal zijn voor de invulling van het openbaar vervoer; hiervoor in de gebiedsvisie rekening te houden met ruimte voor het doorontwikkelen van een volwaardige ov-knoop op de lange termijn, als overstappunt met meerdere ov-modaliteiten,

en gaan over tot de orde van de dag." Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Voorzitter. Helaas gaat er nu iets mis in deze keuken, om met de woorden van de heer Brink te spreken. Hart voor Delft heeft zich teruggetrokken van deze motie, omdat de studentenhuisvesting helaas nog met 20% in de motie staat. Zoals eerder gezegd wil Hart voor Delft de huisvesting van de studenten op de TU-campus hebben. Meneer Treffers gaf al aan dat er problemen waren met … De VOORZITTER: Mevrouw De Koning, u bent nog niet begonnen of u roept al iets op. Dat is geweldig. Mevrouw ROMEIJNDERS (GroenLinks): Hart voor Delft wil studenten op de Campus hebben. Nou heet dit gebied Station Delft Campus. Waarom wil Hart voor Delft hier dan geen studentenwoningen? Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Het gaat over de Delftse Campus, de stad Delft aan de kant van de Delftenaren en niet aan de kant van de TU. 43

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2024

De VOORZITTER: Gaat u door met uw betoog, mevrouw De Koning. Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Ik was klaar, voorzitter. De heer TREFFERS (Volt): Naast studenten kunnen er ook mensen sociaal en betaalbaar wonen, 10% meer als het aan Volt ligt. Wilt u dat ook niet voor uw kiezers? Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Hart voor Delft wil heel graag jongeren bij de laatste bullet hebben staan, zodat daar ook voor gezorgd wordt; dus niet alleen voor studenten. De jongeren die in de stad zitten en die graag een eigen woning of een gezamenlijke woning willen hebben, komen met deze 20% tekort. De heer VAN DER SLUIS (SP): Jongeren staan er niet in, want studentenwoningen zijn een type woningen en jongeren zijn een groep mensen, maar die kunnen wel gaan wonen in alle betaalbare woningen die erin zitten. Kunt u daar dus toch niet over nadenken? Jongeren kunnen wel in die sociale woningen terecht. Het doet dus wel degelijk iets voor hen. Wilt u daarom toch overwegen om hiervoor te stemmen? Mevrouw DE KONING (Hart voor Delft): Nee, want ook studenten kunnen zich bij de woningbouwverenigingen opgeven als belangstellenden, en andersom niet.