4. Handelingen van de gemeenteraadsvergadering van 13 november 2025

Het is een handige tool, maar er zijn nog steeds te weinig toiletten. We kunnen dan wel goed zijn in Zuid-Holland en in de omgeving, maar er zijn er nog steeds te weinig. Als ik 's nachts als vrouw in de stad naar het toilet moet, kan ik ergens achter een heg gaan zitten. Dat vind ik gewoon heel raar. De VOORZITTER: Ik moet elke keer denken dat mijn vorige functie in de Plaspoelpolder was. Mevrouw DE JONGH SWEMER (Hart voor Delft): Goh, wat goed dat wij als Delft op de 14de plek in Zuid-Holland staan, maar ik dacht dat wij ongeveer de belangrijkste toeristenstad in Zuid-Holland wilden zijn. Ik kan dus niet helemaal rijmen dat uw ambitie niet verder reikt dan tevredenheid met plaats 14. De heer TREFFERS (Volt): Wij kennen de PvdA zeker in Delft natuurlijk echt als de partij die zich sterk inzet voor toegankelijkheid. Hoe ziet de PvdA binnen die context het niet inzetten op openbare toiletten? De heer KRISHNASING (VVD): Normaal gesproken is de PvdA altijd onder andere een partij die zegt: laten we het beste jongetje van de klas zijn. Waarom kiest zij daar juist hier niet voor? Kan de PvdA zich anders vinden in een realistisch beleid, waarmee we er niet altijd naar steven om het beste jongetje van de klas te zijn? De heer VAN DER STEEG (PvdA): Er werd mij een grapje ingefluisterd: iedereen doet even zijn plasje over mijn inbreng.

Ik begin met de vraag van Hart voor Delft over plek 14. Ter verduidelijking: we staan op plek 14 in Nederland. Na Rotterdam, ook best wel een toeristische stad, scoren wij eigenlijk dus best wel heel goed qua toiletvriendelijkheid. 63

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

Dan de SP over blinde vlekken, zeker op bepaalde momenten in de avond. Ik kan me goed voorstellen dat dat zo is, maar ga je dan een toilet maken voor een incidentele … Het is een afweging, een kostenafweging. Ik denk dat het heel belangrijk is om te kijken of we plekken die er wél zijn en die meerwaarde hebben langer open kunnen houden, bijvoorbeeld selectief. Dat zou best kunnen. Dat is even de vraag. Bijvoorbeeld het toilet in de bibliotheek is overigens gewoon tot 23.00 uur open, want volgens mij is de bibliotheek soms tot 23.00 uur open. Ik zie daar gelijk een vraag over. De VOORZITTER: Maak even het antwoord af, want ik wil eigenlijk door. De heer VAN DER STEEG (PvdA): Excuus, voorzitter. Dan de vraag van Volt over toegankelijkheid en waarom we niet inzetten op openbare toiletten. Wij zijn van mening dat we best al inzetten op openbare toiletten. Er zijn bijvoorbeeld in deze directe omgeving al een aantal toiletten. Ook de NS heeft bijvoorbeeld drie openbare toiletten. Er valt af te dingen op de kwaliteit, maar dan zouden we daar iets aan moeten doen en niet aan de inzet van extra openbare toiletten. Tot slot de VVD over "het beste jongetje van de klas". Wij denken dus dat we op het punt van openbare toiletten al best wel redelijk vooraan zitten in de klas. Wij vinden het ook belangrijk dat we op dat punt vooraan zitten, maar we zitten al vooraan.

Ik ga niet op het bureau van de leraar zitten, om het zo maar te zeggen. De VOORZITTER: Het wordt steeds beeldender. Mevrouw KOK (SP): Het gaat er natuurlijk niet om dat we niet genoeg hebben. We hebben best wel plekken waar je heen kan, maar het zijn onmogelijke uren. We moeten dus ook gesprekken aangaan om het verder te brengen. Ik sla aan op uw opmerking over de binnenstad. In de binnenstad is het redelijk geregeld, maar Delft bestaat echt uit meer dan alleen de binnenstad. In het Wilhelminapark, waar je leuk kan wandelen, is helemaal niets. Bent u dat met mij eens? De heer VAN DER STEEG (PvdA): Er zullen in Delft inderdaad plekken zijn waar een openbaar toilet in de directe nabijheid te weinig is. Wij denken wel dat voorzieningen die nabij zijn, bijvoorbeeld het Sportfondsenbad of misschien winkeliers in die omgeving, via de HogeNood-app ook zouden kunnen gaan ontsluiten. Daar zet deze motie niet op in, ook omdat zij de HogeNood-app eigenlijk expliciet afraadt. Dan de snelle verwijdering van dode watervogels. Net als GroenLinks zijn wij benieuwd naar de reactie van het college, want volgens mij is er al best wel wat inzet op het weghalen van dode watervogels. Wat de sportvoorzieningen betreft: wij zijn benieuwd hoe die motie past in het ruimtelijk kader van het plan.

Wij zijn op zich voor sportvoorzieningen, maar we vragen ons af of deze motie daar recht aan doet en in die zin uitvoerbaar is. Wij wachten de reactie van het college dus even af. 64

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Ik ga maar niet over de ratten en de wc's beginnen, hoewel ik de motie over de toiletten wel ga steunen. Onafhankelijk Delft diende op 27 oktober bij de griffie schriftelijke vragen in over de BUDD-bus, maar er bleken al vragen gesteld te zijn. Dat was heel fijn. Meneer Stoop was mij heel snel voor met een motie, lang voor de begrotingsraad. Die gaan we dan ook steunen, want we vonden het een beetje flauw om ook met een motie te komen. Onafhankelijk Delft heeft zelf vier moties. We hadden er veel meer, maar toen we hoorden over het Prinsenhof dachten we: die gaan we laten varen. In overleg met de griffie komt Onafhankelijk Delft dus met vier moties, allereerst de motie Help buurthuizen voor ze omvallen. De wethouder vertelde in de commissie al dat hulp mogelijk is, maar graag ziet Onafhankelijk Delft dit toch wat sterker uitgedragen. Wat de motie Snelle verwijdering dode vogels betreft moet ik wethouder Van Vliet helaas meedelen dat deze vogels gewoon niet geruimd worden. Ik heb het op 27 september gemeld en op 6 oktober lagen de dieren er nog. Met de huidige vogelgriep lijkt me dat niet zo handig. Ook een zwaan bij de Oostpoort was een week na de melding niet verwijderd. Op een gegeven moment heeft een inwoner de zwaan er zelf uit gehaald. De andere twee moties zal mijn collega bespreken.

Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Voorzitter. Het werd al gezegd: we zijn een kleine oppositiepartij, maar we denken groots, uiteraard ook aan dieren en in deze vergadering blijkbaar ook aan openbare toiletten. De motie Financiële toewijding aan een toekomstig buitenzwembad spreekt in principe voor zich. Wachten op al die onderzoeken maakt niet dat er eerder gespaard gaat worden en de kas is al geplunderd. Laten we dus alvast beginnen met in dit geval de intentie van sparen, want elke maand kan in deze raad weer voor een nieuwe hap uit de kas zorgen. Strategische investeringsagenda of niet en onderzoek naar varianten of niet, een buitenzwembad in welke vorm dan ook, als je die wilt hebben, vergt geld. Mevrouw WENTINK (STIP): Onafhankelijk Delft sorteert met de motie over het buitenzwembad voor op het debat dat we op 13 december met elkaar gaan hebben over de toekomst van de zwembaden in Delft. Waarom dan nu deze motie? Onafhankelijk Delft heeft het ook over de strategische investeringsagenda. Volgens mij sparen we daarmee ook voor zo'n buitenzwembad, als we dat met elkaar besluiten. Is deze motie daarmee niet overbodig? De heer VALK (CDA): Door heel specifiek een spaarpotje voor het zwembad aan te maken, zoals deze motie aangeeft, spreken we ook een voorkeur uit: we vinden een zwembad belangrijker dan bijvoorbeeld een nieuw theater of andere grote investeringen.

Is dat inderdaad wat Onafhankelijk Delft met deze motie wil zeggen? Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Ik denk dat mijn beantwoording kort kan zijn. We zijn nu de begroting aan het bespreken. We hebben het dus over geld. 65

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

Een zwembad kost geld. Of we daar nou over gaan discussiëren en welke vorm het ook wordt - variant A, variant B of variant X - het kost geld. Laten we dus alvast de intentie uitspreken dat we daaraan gaan betalen. Als antwoord op de vraag van de heer Valk zou ik willen zeggen: ja. Mevrouw WENTINK (STIP): Ik ga even door over het geld. Een buitenzwembad kost inderdaad geld. Daarom hebben we die strategische investeringsagenda, zodat we, als we besluiten om voor het buitenzwembad te gaan, daar die middelen voor hebben. Dus nogmaals mijn vraag of deze motie dan niet overbodig is. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Wat kan ik daarop zeggen? Regeren is vooruitzien en we gaan specifiek voor een zwembad sparen. Nogmaals, ik ken deze raad, want ik zit er nu bijna acht jaar in. Elke maand kan er hier weer iets nieuws oppoppen dat voorrang krijgt. Nu heeft het zwembad voorrang. Onze andere motie is de motie Sportvoorzieningen als integraal onderdeel van Schieoevers Noord. Onafhankelijk Delft wil dat er ruimte voor verenigingssport wordt gecreëerd, want dat is nu niet ingetekend. Nu er meer dan 7.000 woningen beoogd zijn om daar bij te bouwen, kan ook naar combinaties worden gekeken van wonen en verenigingssport, bijvoorbeeld sportvoorzieningen met een woning erbovenop of geïntegreerd in een multifunctioneel gebouw.

In de ideale wereld van Onafhankelijk Delft kan er wellicht toch nog afgeweken worden van het idee dat alleen woningen op gemeentegrond achter Hudito moeten worden gebouwd. Deze nieuwe grote wijk verdient het inzicht om verenigingssportruimte op te nemen. Door de fractie van Onafhankelijk Delft wordt motie 7.1.8 (Help buurthuizen vóórdat ze "omvallen") ingediend: "De gemeenteraad van Delft, in vergadering bijeen op 13 november 2025, constaterende dat:     

buurthuizen en wijkcentra in Delft onmisbaar zijn voor ontmoeting, armoedebestrijding, vrijwilligerswerk en leefbaarheid; veel besturen volledig op vrijwilligers draaien, zonder boekhoudkundige of bedrijfseconomische kennis; zij geconfronteerd worden met ingewikkelde subsidievoorwaarden, verantwoordingsformats en regels over afschrijving en restwaarde; hierdoor tijd, energie en motivatie verloren gaan aan administratie in plaats van aan buurtactiviteiten; besturen bang zijn te moeten stoppen omdat ze niet meer kunnen voldoen aan de verantwoordingseisen, niet omdat ze slecht functioneren;

overwegende dat:  

Delft geen geld over heeft, maar wel veel menskracht en kennis in dienst; het voorkomen van stoppen van buurthuisbesturen en buurtwerk een pre is; 66

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025



praktische hulp en eenvoud in regels directe verlichting bieden zonder extra subsidie;

verzoekt het college:  

een hulplijn of vaste contactpersoon binnen de gemeente aan te wijzen voor buurthuizen en hun vrijwilligersbesturen die hulp nodig hebben bij subsidieaanvragen en verantwoording; dit uit te voeren binnen bestaande middelen door herprioritering van ambtelijke capaciteit, zodat er geen extra geld nodig is,

en gaat over tot de orde van de dag." Door de fracties van Onafhankelijk Delft en Hart voor Delft wordt motie 7.1.9 (Snelle verwijdering van dode (water)vogels bij vogelgriep) ingediend: "De raad van de gemeente Delft, in vergadering bijeen op 13 november 2026 ter bespreking van de Programmabegroting, constaterende dat:    

er regelmatig dode of gewonde vogels (zoals duiven, ganzen en zwanen) worden aangetroffen in de openbare ruimte van Delft; het vaak lang duurt voordat deze dieren worden opgehaald of verwijderd, ondanks meldingen van inwoners; de aanwezigheid van dode vogels, zeker in tijden van vogelgriep, een risico vormt voor de volksgezondheid en andere dieren; het laten liggen van kadavers in de openbare ruimte bovendien als onhygiënisch en respectloos wordt ervaren door inwoners;

overwegende dat:  

het tijdig verwijderen van dode dieren in de openbare ruimte onderdeel is van goed en zorgvuldig beheer; snelle verwijdering bijdraagt aan het beperken van besmettingsrisico's bij uitbraken van dierziekten;

verzoekt het college: 1. ervoor te zorgen dat meldingen van dode (water)vogels in de openbare ruimte, zeker in periodes van vogelgriep, binnen vierentwintig uur worden opgepakt en afgehandeld; 2. hierover heldere afspraken te maken met o.a. het Hoogheemraadschap Delfland en dit actief te communiceren aan inwoners via de Stadskrant; 3. de eventuele extra middelen van deze inzet te dekken binnen de bestaande budgetten van het programma Schone en veilige stad, 67

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

en gaat over tot de orde van de dag." Door de fractie van Onafhankelijk Delft wordt motie 7.1.10 (Sportvoorzieningen als integraal onderdeel van Schieoevers Noord) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, bijeen op 13 november 2025 ter bespreking van de Programmabegroting, constaterende dat:      

de gemeente Delft en de TU Delft een stedenbouwkundige verkenning hebben vastgesteld voor het gebied Schieoevers Noord, gericht op de realisatie van duizenden nieuwe woningen; in deze plannen momenteel geen ruimte is gereserveerd voor volwaardige sportvoorzieningen voor verenigingen; uit de Visie Sport en Bewegen 2017–2025 blijkt dat er met de groei van de stad 20% tot 30% extra sportcapaciteit nodig is om te voorzien in de behoefte van bewoners; de Omgevingswet en het Nationaal Sportakkoord II gemeenten oproepen om sport en bewegen structureel te integreren in de fysieke leefomgeving; sportverenigingen in Delft een belangrijke maatschappelijke functie vervullen op het gebied van gezondheid, sociale cohesie en jeugdontwikkeling; nieuwe wijken zonder verenigingssport het risico lopen op een ongelijk aanbod van publieke voorzieningen binnen de stad;

overwegende dat:    

iedere wijk in Delft toegang zou moeten hebben tot sportvoorzieningen, inclusief ruimte voor verenigingssport; meervoudig ruimtegebruik (zoals woningen boven sportvoorzieningen) kan bijdragen aan een efficiënte stedelijke inrichting; het belangrijk is om bij nieuwe stedelijke ontwikkelingen sport niet als restfunctie, maar als structureel onderdeel van de planvorming te beschouwen; betrokkenheid van sportverenigingen en bewoners bij het ontwerp van nieuwe voorzieningen leidt tot meer draagvlak en beter gebruik;

verzoekt het college: -

in de verdere planvorming voor Schieoevers Noord ruimte op te nemen voor volwaardige verenigingssportvoorzieningen, passend bij de schaal van de wijk; hierbij alternatieve scenario's te onderzoeken waarin sport en wonen gecombineerd worden (zoals sportvoorzieningen met woningen erbovenop of geïntegreerd in multifunctionele gebouwen); de gemeenteraad hierover te informeren voorafgaand aan de besluitvorming over de omgevingsvisie Delft-Zuidoost; 68

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

-

sportverenigingen en relevante maatschappelijke partners actief te betrekken bij de uitwerking van deze plannen,

en gaat over tot de orde van de dag." Door de fractie van Onafhankelijk Delft wordt motie 7.1.11 (Financiële toewijding aan een toekomstig buitenzwembad) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, bijeen in de vergadering van 13 november 2025, constaterende dat:       

Delft ondanks haar omvang en groei nog altijd geen buitenzwembad heeft; de stad inmiddels meer dan 109.000 inwoners telt en de verwachting is dat dit aantal zal toenemen richting 140.000; buiten zwemmen in open water, zoals de Schie, verboden is en risico's met zich meebrengt voor de veiligheid; de blauwalgbestrijding in de grote plas in de Delftse Hout nog regelmatig tekortschiet, waardoor inwoners op warme dagen onvoldoende verkoeling kunnen vinden; de wens voor een buitenzwembad breed leeft onder inwoners, zoals blijkt uit eerdere petities en inspraakreacties; in de begroting en het financieel meerjarenbeeld nog geen middelen zijn gereserveerd voor een mogelijke investering in een nieuwe buitenzwemvoorziening; het voorkeursscenario voor zwembad Kerkpolder en het behoefteonderzoek naar een buitenzwemvoorziening nog worden uitgewerkt;

overwegende dat:     

een grote meerderheid van de raad het uiteraard belangrijk vindt om inwoners van Delft de mogelijkheid te bieden tot verkoeling in de zomer, zeker bij terugkerende blauwalgproblemen; de exacte kosten van een buitenzwemvoorziening nog niet bekend zijn, maar het aannemelijk is dat het om een aanzienlijke investering gaat; Delft voor grote financiële opgaven staat, waardoor het verstandig is om tijdig te beginnen met sparen; een bestemmingsreserve ('spaarpot') voor een buitenzwembad de stad in staat stelt om stapsgewijs middelen op te bouwen zonder in één keer een grote last te dragen; een geoormerkte reservering aantrekkelijk kan zijn voor investeerders of samenwerkingspartners, doordat deze de gemeentelijke intentie en betrokkenheid onderstreept;

verzoekt het college: 69

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

1. bij de Kadernota in 2026 de intentie uit te spreken om in de begroting 2027 een bestemmingsreserve 'buitenzwembad' op te nemen, waarmee Delft gericht kan gaan sparen voor de realisatie van een buitenzwemvoorziening; 2. in de begroting 2027 een voorstel uit te werken hoe deze spaarpot op een verantwoorde wijze gevuld kan worden (bijvoorbeeld via meevallers, bijdragen van derden, fasering van investeringsruimte of herprioritering van middelen); 3. bij de verdere ontwikkeling van het Kerkpoldergebied de mogelijkheid voor een buitenzwemvoorziening nadrukkelijk mee te nemen in de planvorming en besluitvorming, en gaat over tot de orde van de dag." De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Voorzitter. Ik wil terugkomen op twee punten uit de Algemene Beschouwingen, ten eerste de vraag van de heer Hombergen. Daarvoor moet ik een paar zinnetjes voorlezen: "Wanneer een van jullie tot armoede vervalt en zich niet kan handhaven, moet je hem bijstand verlenen, zoals je ook een vreemdeling zou helpen die bij je te gast is; je mag hem niet laten verkommeren." Ik hoop dat dat een antwoord is op uw vraag. Dat is één; dit is trouwens uit hetzelfde Bijbelboek. Het slot van mijn Algemene Beschouwingen was geen vraag aan het college, maar ik wil dat slot nu anders verwoorden en daarmee een vraag aan het college stellen. In de begroting staat nog een post Reserve maatschappelijke voorzieningen.

Deze reserve is uitgeput, maar wij zouden die graag behouden. De stad groeit en zoals we vaak gezegd hebben, gaat het erom dat de stad ook bloeit. Maatschappelijke voorzieningen voor ontmoeting, cultuur, geloof en ontspanning zijn essentieel en we moeten hiervoor blijven reserveren en sparen, want als we dat niet doen, voelt dat steeds weer als een kostenpost die ten koste van iets anders moet gaan, zoals ik zojuist heb gezegd. We hebben nu geen motie gemaakt, maar we vragen de portefeuillehouder of zij van plan is om hier rekening mee te houden en of zij die post wel in de begroting wil laten staan, zodat we er ook werk van kunnen maken. Ik wil nu een paar moties langslopen. Ik wil Hart voor Delft complimenten geven voor de moties BUDD-bus moet blijven en Verruiming openingstijden fietsenstallingen binnenstad, want ik bespeur een niet aflatende ijver om dit soort dingen voor elkaar te krijgen. Dus dank daarvoor. We wachten graag de reactie van het college af op moties waarin wordt gezegd "zoek de dekking bij de bestaande middelen. We hebben vandaag onvoldoende tijd gekregen om goed na te danken over de moties over sportvoorzieningen en het buitenzwembad. We zijn nu dus goed aan het luisteren en we zijn benieuwd naar de reactie van het college. Ook een compliment aan Volt voor de motie Basisinzet wijkregie. Ook daarbij is sprake van een niet aflatende inzet.

Die motie past heel goed bij wat ik vertelde over de tweede stam. 70

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

Dan de motie over de toeristenbelasting. De evaluatie waarin de effecten van de btw-verhoging op logies worden geanalyseerd, is er pas in 2027. Als we die analyse gebruiken voor aanpassingen, zijn die aanpassingen pas in 2029 mogelijk, omdat we met de logiessector de regel hebben afgesproken dat zij een kalenderjaar van tevoren worden geïnformeerd over een verhoging. Dat betekent dat je hier als raad anderhalf jaar van tevoren over moet debatteren. Dat vinden wij sowieso erg ver van tevoren. Daarnaast is de ChristenUnie ervan overtuigd dat het voor die toeristische sector met een veel kortere periode kan. Vandaar de vraag in de motie om in gesprek te gaan over hoeveel korter dat kan zijn. Ik heb wat onderzoek gedaan naar de boekingssite Booking.com, waar dit soort dingen in geregeld zijn. Dat doet in ieder geval de ChristenUnie tot de conclusie komen dat het met een veel kortere tijd kan. Maar goed, dat is eigen onderzoek. We zijn natuurlijk heel benieuwd naar de reactie van de horecasector op het idee om hier opnieuw over na te denken. Dat geeft ons als raad ook de tijd om dit echt aan de orde te stellen in de buurt van de Kadernota en de begroting voor het jaar daarop. Waarom vindt de ChristenUnie dat dit in principe een raadsvoorstel moet zijn? Omdat het volgens de ChristenUnie voorgelegd moet worden aan de raad. Dat kan natuurlijk met een collegebrief.

Dan moeten we die zelf agenderen, maar de ChristenUnie vindt het wel zo netjes om dit met een raadsvoorstel te doen, want dan komt dat direct vanuit de ingekomen stukken op de agenda. Dan hoef je er ook niet voortdurend alert op te zijn wanneer dit komt. Eerlijk gezegd was ik net een paar uur te laat om de griffie te melden dat ik het document over deze bevriezing graag wil bespreken. Dan was het gewoon in de commissie EFB aan de orde gekomen, want dan waren daar drie partijen voor. Het komt dus meer vanuit dat idee om dit als raadsvoorstel naar de raad te brengen. Mevrouw VOOGT (VVD): In de motie van de ChristenUnie staan heel specifiek de bevriezing en de verhoging. Ik ben benieuwd of het specifieke doel van de heer Van der Woerd is om de toeristenbelasting te verhogen. Daar krijg ik graag een reactie op. De tweede vraag is of dit betekent dat verlaging ook een optie kan zijn. Dit zijn dus twee specifieke vragen over de verhoging of verlaging van de toeristenbelasting. De heer HOMBERGEN (PvdA): Ik wil de heer Van der Woerd bedanken voor zijn beantwoording van mijn vraag uit de eerste ronde over de twee stammen en de gastvrijheid. Hij heeft mij toch aan die Bijbelstudie gekregen en ik hoop op nadere assistentie als ik die nodig heb. De heer VAN DER WOERD (ChristenUnie): Een goed punt van mevrouw Voogt: "verhoging" mag u in principe lezen als "aanpassing".

In de regel zal het vaak om een verhoging gaan, maar ik kan me, ook gelet op de bijdrage van de VVD in dit debat, heel goed voorstellen dat het om een mogelijke verlaging zou kunnen gaan. Het gaat dus om een aanpassing; dat is eigenlijk de bedoeling. Met de heer Hombergen ga ik buiten deze vergadering graag verder in gesprek.

71

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

Door de fracties van de ChristenUnie, GroenLinks en het CDA wordt motie 7.1.12A (Houd de raad in positie voor de toeristenbelasting) ingediend: "De gemeenteraad van Delft, bijeen op 13 november 2025, bespreekt de toeristenbelasting bij het agendapunt begrotingsbehandeling 2026-2029 en evaluatie Toeristenbelasting 2023 2024 (2537477), stelt vast dat:   

12-9-2025 de evaluatie verhoging toeristenbelasting 2023-2024 ter kennisgeving is aangeboden aan de raad; het college in dit document voorstelt de toeristenbelasting voor 2026 en 2027 niet te indexeren; met de logiessector is afgesproken tariefwijzigingen van de toeristenbelasting ten minste één kalenderjaar te voren te communiceren, opdat de sector voldoende tijd heeft tariefwijzingen in de systemen te (laten) zetten;

heeft nagedacht over en houdt er rekening mee dat:  

het vaststellen van de hoogte van de lokale belastingen een raadsbevoegdheid is; het niet indexeren en/of verhogen van de toeristenbelasting de gemeente tussen de € 80.000 en € 100.000 kost;

vindt het belangrijk dat:   

de gemeenteraad bij elke beslissing over lokale belastingen wordt geraadpleegd; er voldoende tijd is om de hoogte van lokale belastingen mee te kunnen nemen in de behandeling van de begroting; de tariefwijzigingen van de toeristenbelastingen in goed overleg met het Hoteloverleg en het Platform bezoekerseconomie tot stand komen;

vraagt aan het college om:   

de nieuwe evaluatie die in 2027 plaatsvindt aan de gemeenteraad te sturen met als nodig een bijgevoegd raadsvoorstel voor de tarieven van de toeristenbelasting; in gesprek te gaan met de logiessector of minder dan een volledig kalenderjaar nodig is om tariefwijzigingen door te kunnen voeren; vanaf 2026 bij het jaarlijkse raadsbesluit belastingverordeningen een overzicht op te nemen met alle verordeningen die niet wijzigen met als nodig de toelichting waarom het niet wijzigt; we houden als raad daarmee beter het overzicht,

en gaat over tot orde van de dag." 72

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

De VOORZITTER: We gaan naar de laatste spreker, de vanavond zeer gelauwerde heer Treffers. De heer TREFFERS (Volt): Voorzitter. Ik ben de een-na-laatste spreker, want met uw goedvinden geef ik straks het woord nog aan mevrouw Brussaard, maar eerst gaan we het hebben over de motie Wijkregie. Ik heb al van veel partijen complimenten gekregen. Dank daarvoor; ik vond de samenwerking heel prettig, maar gelukkig twijfelt de VVD nog. Dat geeft mij de ruimte om een betoog te houden over de wijkregie. Op de site van de gemeente staat: "Elke wijk in Delft heeft een wijkregisseur. Een vertrouwd gezicht in de buurt die weet wat er speelt. En die u verder kan helpen bij vragen, zorgen of ideeën. De wijkregisseur verbindt bewoners, lokale organisaties en de gemeente, zodat u zich gehoord en geholpen voelt." Dat is nogal wat. Daar staan wij als Volt ontzettend achter; wij vinden dit een heel mooi plan. Daarnaast heeft die wijkregisseur ook een werkbudget. Ik hoor het de raad denken: toen wij dat voor het eerst lazen, dachten we dat dat bijna hetzelfde is als wat Volt regelmatig heeft voorgesteld. Dat was voor ons dus het moment om te denken: daar gaan we eens even op inzoomen om te kijken hoe dat zit. We zien dat er in Delft-West voor drie dagen een wijkregisseur is met een relatief groot werkbudget.

Daar zijn we heel blij mee, maar in de andere zeven wijken is het budget kleiner, staat de wijkregisseur maar voor één dag in de begroting en is het ook maar één jaar gedekt. Wij hadden dus drie doelen: wij wilden dat werkbudget omhoog, wij wilden de inzet naar minimaal drie dagen en wij wilden dit graag structureel dekken. We zijn toen uitgebreid gaan rondbellen met alle partijen om te kijken wat mogelijk en haalbaar is als motie. Heel globaal hielden de opmerkingen vanuit de raad in dat niet iedereen achter het ophogen van het werkbudget stond en dat er getwijfeld werd over de flexibiliteit en de noodzaak van die drie dagen, zoals de VVD ook zei, en dat ook het structureel dekken best ingewikkeld was. Maar tegelijkertijd proefden we volgens mij met z'n allen toch heel veel energie, want dit is een belangrijk onderwerp en het is ook belangrijk om dit goed te doen. De dekking was natuurlijk ook een probleem, want het kost uiteindelijk niet niks. Ik heb heel veel overlegd met ongeveer alle partijen. Ik kreeg ook nog de wethouder aan de telefoon. Hij had goed nieuws, want binnen de budgetten die nu beschikbaar zijn, heeft hij de ruimte om in ieder geval in de wijken waar nu één dag per week iemand rondloopt, naar twee dagen te gaan. Daarna kunnen we die werkbudgetten en ook de inzet en de werkdruk eigenlijk evalueren om te zien hoe we die na 2026 gaan doorzetten.

Daar heb ik een motie over geschreven. Daar is in de raad veel enthousiasme voor. Daar ben ik heel dankbaar voor. Ik denk dat we hiermee de gemeente ook een gezicht geven in de wijk en dat we daarmee kunnen bijdragen aan de randvoorwaarden voor de sociale en wijkgerichte inzet in de wijken. Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Hartstikke fijn dat de wethouder min of meer al heeft ingestemd met de motie van Volt. Er zou ook budget beschikbaar zijn. Is dat incidenteel budget of structureel budget? De heer TREFFERS (Volt): In dit geval wordt er, als ik het goed heb begrepen, met potjes geschoven. Voor de financiële toelichting moet u misschien bij de wethouder zijn, maar er wordt met potjes geschoven om in ieder geval in 2026 die mogelijkheid 73

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

te bieden van twee dagen in de week in de zeven wijken waarvoor het plan was om er één dag in de week te zijn. In de motie vragen we om daarna op basis van de evaluatie een voorstel te maken voor het vervolg. De motie vraagt om incidenteel geld voor komend jaar en om een voorstel voor een hopelijk structurele aanpak daarna, ook op basis van de analyse. Mevrouw VAN DEN BERG (VVD): Ik ben nog niet helemaal overtuigd. Wat is nou precies de aanleiding om te stellen dat die acht uur extra in 2026 inderdaad zo hard nodig is om in die zeven andere wijken die wijkregisseurs blijkbaar beter of anders hun best te laten doen? Op basis van de huidige motietekst lijkt het immers bijna een doel op zich om die acht uur maar opgeplust te krijgen. Volgens mij zou het doel moeten zijn dat je in die wijk bepaalde verbeteringen voor ogen hebt, maar daarover lezen we helemaal niks terug in de motie. Probeer dus toch nog een keer uw best te doen om ons te overtuigen. De heer TREFFERS (Volt): In de overwegingen staat dat "8 uur per week per wijk onvoldoende is voor de veelheid aan taken van een wijkregisseur, zoals zichtbaarheid in de wijk, het voeren van spreekuren, het ondersteunen van initiatieven en het onderhouden van contact met partners". We vragen veel van zo'n wijkregisseur.

Het schrikbeeld van de VVD is misschien een wijkregisseur die aan het eind van de dag een halfuurtje heeft en denkt: o nee, ik heb niks te doen; dit is verlies van efficiëntie. Als een wijkregisseur in het eerste jaar waarin we dit inzetten, een uurtje in een bepaalde wijk overheeft en dat uurtje gebruikt om de wijk in te gaan, aan te bellen bij mensen en zijn taak van een spin in het web goed in te vullen, denk ik dat dat héél efficiënt is, juist ook voor de effectiviteit van die wijkregisseur. De VOORZITTER: Ik denk dat dit wel even voldoende is, maar mevrouw Van den Berg krijgt er geen genoeg van. Het is aan u; het is uw spreektijd. Dat is nog minder dan twee minuten. Dat is blijkbaar overtuigend. Mevrouw BRUSSAARD (Volt): Voorzitter. Vanuit Volt hebben we de afgelopen jaren bij Kadernota's en begrotingsdebatten erop ingezet dat we beter vooruit moeten kijken naar welke investeringen er moeten komen voor cultuur en maatschappelijke voorzieningen en om te gaan werken met huisvestingsprogramma's. Maar terwijl we vooruitkijken moeten we ook rekening houden met het behoud van de voorzieningen die we nu hebben. Dat is iets waar ik ook andere partijen in de raad vaak over heb gehoord. We zijn blij dat STIP diep in de huidige indexatiesystematiek is gedoken en dat we samen met STIP de motie over realistisch indexeren hebben gemaakt, want het is best technisch en ingewikkeld.

Ik ben blij dat we deze motie hebben kunnen indienen, want zij gaat verder dan pleisters plakken en vraagt om echt te onderzoeken hoe we tot een betere systematiek kunnen komen. Ik wil graag ingaan op een aantal andere moties. We kunnen ons best in veel moties vinden, zoals die over de openbare toiletten en uiteraard die over de BUDD-bus. Ook de SP vindt Volt aan haar zijde, want we vinden dat er wel wat meer geld mag naar de geschreven media voor de lokale journalistiek. Ook wij hadden de vragen 74

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

"waarom maar twee jaar" en "waarom dit bedrag", maar je kan pas zien wat je mist als je ziet wat je krijgt. Vanuit dat oogpunt willen we dat experiment graag aangaan. Wij vragen ons echt af of de motie over veiligheid en BOA's gaat bijdragen aan efficiëntere handhaving, ook omdat Volt ervan uitgaat dat de politie of handhaving dit dan ook wel zo zou doen. Dan de motie over het buitenzwembad. Wij denken ook dat er in Delft zeker behoefte is aan een buitenzwembad. Wel willen we de wethouder vragen of dit de manier is om dingen op de investeringsagenda te krijgen. De laatste motie is de motie over de buurthuizen. Ik hoor graag van de wethouder of er op dit moment al iemand bij de gemeente is die al een soort aanspreekpartner is. Door de fracties van Volt, de SP, de ChristenUnie, de PvdA, GroenLinks en STIP wordt motie 7.1.13 (Basisinzet wijkregie in alle wijken) ingediend: "De raad van de gemeente Delft, in vergadering bijeen op 13 november 2025 ter bespreking agendapunt 7.1 Begrotingsbehandeling 2026-2029, stelt vast dat: 



 

in 2026 in alle Delftse wijken wijkregisseurs actief zijn die de (sleutelfiguren in de) wijk kennen en verbinding stimuleren. Zij zijn een aanspreekpunt voor bewoners en organiseren leefbaarheidsoverleggen, laagdrempelige spreekuren en begeleiden initiatieven; op de website van de gemeente staat dat elke wijk in Delft een wijkregisseur heeft: 'Een vertrouwd gezicht in de buurt die weet wat er speelt. En die u verder kan helpen bij vragen, zorgen of ideeën. De wijkregisseur verbindt bewoners, lokale organisaties en de gemeente, zodat u zich gehoord en geholpen voelt'; in drie wijken in Delft-West per wijk 24 uur per week wijkregie beschikbaar is, met een gemiddeld werkbudget van € 47.000 per wijk; in de overige zeven wijken per wijk slechts 8 uur per week wijkregie beschikbaar is, met een gemiddeld werkbudget van € 20.000 per wijk;

heeft nagedacht over en houdt er rekening mee dat:  

8 uur per week per wijk onvoldoende is voor de veelheid aan taken van een wijkregisseur, zoals zichtbaarheid in de wijk, het voeren van spreekuren, het ondersteunen van initiatieven en het onderhouden van contact met partners; wij vinden dat bewoners in alle wijken recht hebben op een basisinzet van wijkregie die past bij de ambities in de programmabegroting en bij de boodschap op de gemeentelijke website, waarin een wijkregisseur als vertrouwd en bereikbaar wordt gepresenteerd en zichtbaar is in de wijk;

75

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

spreekt uit dat wij het belangrijk vinden dat in alle Delftse wijken een wijkregisseur voldoende aanwezig en beschikbaar is om de genoemde taken goed uit te kunnen voeren; en geeft het college opdracht om:   

in 2026 de inzet op wijkregie in de zeven wijken van 8 uur op te schalen naar gemiddeld 16 uur per week per wijk en dit te dekken binnen het programma Samenleven, Onderwijs en Cultuur; in 2026 de inzet op wijkregie te evalueren en daarbij in ieder geval het werkbudget voor wijkregie en de werkdruk voor wijkregisseurs in de verschillende wijken mee te nemen; op basis van deze evaluatie met een voorstel te komen over de inzet op wijkregie na 2026,

en gaat over tot de orde van de dag." De VOORZITTER: Daarmee hebben we de toelichting op de moties en het amendement in de eerste termijn van de raad gehad. Ik heb hier achter de tafel overlegd. Er is behoefte aan een kleine schorsing van tien minuten. Om 20.55 uur gaan wij door. De vergadering wordt enige tijd geschorst. De VOORZITTER: Dames en heren, het college gaat reageren op al uw vragen maar vooral op de moties en het amendement. Dat doen wij in deze volgorde: wethouder Huijsmans, wethouder Zwart, wethouder Van Vliet, wethouder Schrederhof en wethouder Gooijer. Tot slot zal ik reageren op de motie over de BOA's; ik vraag de heer Valk dan om dat in goede banen te leiden. Wethouder HUIJSMANS: Voorzitter. Dank aan allen voor weer een heel leuke inbreng. Het is ook leuk dat we op deze manier onze laatste begroting voor deze periode met elkaar kunnen bespreken. Volgens mij hebben we een periode gehad waarin we als Delft vaak heel ingewikkelde en soms wat zwaarmoedige raadsvergaderingen hadden, omdat het echt ging over schaarste en weinig keuze. Vanuit de VVD kwam de vraag of het college nu echt keuzes maakt. We hebben de afgelopen jaren de focus heel duidelijk gericht op de drie grote opgaven: Delft-West, Innovatiedistrict en energietransitie.

We zien dat de focus op die drie grote opgaven heeft gemaakt dat we de afgelopen jaren het Rijk heel duidelijk konden aangeven waar we mee bezig zijn en hoe we er ook voor zorgen dat we naast alle discussies over het op orde krijgen van onze structurele kosten ook de investeringen in de stad, die we allemaal een stukje beter willen maken, goed voor elkaar krijgen. Je ziet dat die focus heeft geholpen, want ook deze week hebben we weer € 12,5 miljoen vanuit het Rijk gekregen voor grote investeringen, bijvoorbeeld rondom Station Campus. Ik heb het ambtelijk nagevraagd: dit betekent dat we de afgelopen jaren zo'n € 130 miljoen aan onze investeringspot hebben kunnen toevoegen. Het is mooi om dat hier aan te geven. Natuurlijk zijn er een heleboel discussies over hoe we de structurele 76

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

kosten goed in de hand kunnen houden en hoe we kunnen zorgen dat er kan worden geïnvesteerd, of dat nou gaat over het buitenzwembad of andersoortige investeringen in onze stad; we hebben natuurlijk nog een heleboel punten op een lijstje staan. We zien ondertussen dat we als Delft stappen vooruit maken, ook doordat we hier, juist ook in de raad, heel stevig met elkaar hebben besproken wat de belangrijke opgaven zijn en waar we echt voor moeten gaan. Dat zien we ook vandaag, want er is een overzichtelijk aantal moties. Over het algemeen is er toch ook het idee dat we daarmee voor de stad het goede kunnen gaan doen. Ook belangrijk is dat een gedeelte van de beschikbare ruimte nog niet wordt benut, zodat ook een volgend college en een volgende raad echt weer keuzes kunnen maken, want er is, alleen al gelet op de onderwerpen die vandaag ook weer langs zijn gekomen, genoeg wat we zouden willen gaan kiezen. Ik hou het hiermee een beetje kort, want voor mij zijn er niet heel veel moties. Ik zal alleen even ingaan op de ene motie die bij mij langskwam en op een vraag van de ChristenUnie. De motie is de motie over de fietsenstallingen in de binnenstad. Ik heb er inderdaad al een aantal keren met mevrouw De Koning over gesproken dat het heel handig zou zijn als je 's avonds ook gebruik zou kunnen maken van de fietsenstallingen in onze binnenstad, want die zijn dan ongebruikt dicht.

Ik vind dus dat in deze motie gewoon een heel goede vraag wordt gesteld: is er niet een manier waarop we die ook op andere tijden, buiten de openingstijden, zouden kunnen gaan benutten? Hoe dat er precies uit komt te zien en hoe we dat beschikbaar zouden kunnen stellen - met een pasje, met een ander systeem, voor een beperkt aantal mensen of voor meer mensen - is gewoon een onderdeel van de zoektocht. Daarmee is dit een motie waarin het college in ieder geval voldoende opdracht terugvindt waarmee we volgend jaar graag met een uitkomst zullen komen over wat wel of niet mogelijk is. Die motie kunnen we dus omarmen. Mevrouw WENTINK (STIP): Wij staan open voor het idee om slimmer om te gaan met onze fietsenstallingen, bijvoorbeeld door de openingstijden te verbreden. Wij zien deze motie als een mogelijke oplossing daarvoor. We zijn benieuwd of de wethouder daarnaar kijkt. Kan dit algemeen getrokken worden met deze motie? De heer VAN DER STEEG (PvdA): Ik heb in de communicatie met Hart voor Delft al aangegeven dat, als er op termijn een grote fietsenstalling komt, wij er als PvdA voorstander van zijn dat die 24/7 open is. Ik ben benieuwd hoe het college, als er een grote fietsenstalling komt, ernaar kijkt dat die echt 24 uur per dag open is.

Wethouder HUIJSMANS: Dan komen er eigenlijk wat meer vragen bij dan de vraag in essentie, zoals die door Hart voor Delft is gesteld, maar wellicht kunnen we daar ook naar kijken, want een grote locatie 24/7 open is één vraag, maar het gaat nu vooral over de beschikbare bestaande stallingsplekken, bijvoorbeeld aan de Voldersgracht en de Oude Langendijk, waar op een gegeven moment de deur dichtgaat en waar wellicht voor omwonenden of voor mensen die vaak in de binnenstad zijn of daar werken er een optie is om ook na sluitingstijd je fiets daar nog vandaan te halen of alsnog te stallen. Dat is meer de optie zoals ik die heb gelezen, maar we kunnen daar gerust de opmerkingen bij nemen over bijvoorbeeld 77

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

langer openhouden of over een betere benutting op een andere manier. Het lijkt mij een goed idee om dat ook met deze motie te gaan onderzoeken. Dan hebben we de breedte van hoe we de bestaande plekken zo goed mogelijk kunnen gebruiken. De ChristenUnie stelde een vraag over een reserve voor maatschappelijke voorzieningen. Dat is geen bestemmingsreserve voor de maatschappelijke voorzieningen, maar er is blijkbaar weleens sprake van exploitatieverschillen op vastgoedtransacties. Daar is deze reserve voor bedoeld. Wethouder Schrederhof zal iets meer vertellen over de vraagstukken inzake maatschappelijke voorzieningen, maar dat is dus een andere tak van sport dan waar deze reserve voor is bedoeld. Wethouder ZWART: Voorzitter. In mijn portefeuille zijn er drie moties, waarvan twee over de toeristenbelasting; laat ik daar dus mee beginnen. De eerste is de motie van de VVD. In het debat kwam al naar voren dat daarin eigenlijk een koppeling wordt gemaakt die we in de begroting niet zo maken. We maken niet een directe koppeling tussen onze inkomsten met de toeristenbelasting en waaraan zij worden uitgegeven. Daar zitten de algemene middelen tussen. U maakt met deze begroting keuzes over hoe u die middelen inzet in de stad. Er gaan natuurlijk ook heel veel middelen naar onze bezoekerseconomie om onze binnenstad mooi en interessant te houden, naar evenementen, naar de cultuursector.

Dat zijn natuurlijk allemaal investeringen die ook interessant zijn voor de bezoekerseconomie. In die zin ontraadt het college deze motie, omdat deze koppeling niet te maken is. De tweede motie, van de ChristenUnie en andere fracties, heeft best wel wat lagen in het proces. Je kan heel veel over deze motie zeggen. Ik ga proberen het simpel te houden. Het eerste dictum roept op tot een proces zoals we dat nu ook doorlopen hebben. We kunnen die evaluatie niet heel veel sneller naar de raad sturen, omdat de cijfers over de overnachtingen van bezoekers in onze stad niet heel veel sneller bekend zijn. Die cijfers komen met een behoorlijke vertraging. Zodra die cijfers er zijn maken wij een evaluatie en informeren we u als raad z.s.m. over die evaluatie. Als u het niet eens bent met de conclusie van die evaluatie, bent u degene die daar een besluit over neemt. Dat is in dit geval natuurlijk ook zo. Als het college zegt dat de conclusie is dat de belasting wordt verhoogd, stoppen we daar meteen een verordening bij; of die kunnen we dan in elk geval gaan opwerken. Maar u kan ons daar natuurlijk ook nu al toe oproepen. In die zin bent en blijft u op het punt van de toeristenbelasting dus in positie, want u gaat over de hoogte daarvan. Het college adviseert alleen en stelt voor. Het tweede dictum kan: we kunnen natuurlijk in gesprek met de bezoekerseconomie, met de sector.

Dat kunnen we ook doen in het kader van de evaluatie, die we u in 2027 kunnen voorleggen. Ik wil daarbij wel enigszins aan verwachtingsmanagement doen, want de sector heeft zelf met een brief aangegeven dat jaar nodig te hebben. Ook een korte navraag bij onze ambtelijke organisatie geeft aan dat de verwachting is dat dat jaar nodig is. Daar zit weer een heel verhaal achter, maar dat gaat te ver voor nu. Ik wil u dus echt aangeven dat ik dit wil navragen, maar ik wil de verwachtingen over wat daaruit komt, enigszins scherp hebben. Het derde dictum is 78

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

meer gericht tot mijn collega; dat laat ik dus over aan mijn collega. Via de voorzitter: misschien is het handig om daar nu op in te gaan. De VOORZITTER: Ja, dat lijkt mij goed, want dan is het hele verhaal namens het college duidelijk. Wethouder HUIJSMANS: Volgens mij is het niet echt een probleem om het af te handelen zoals in het derde dictum wordt gevraagd. Dat is dus geen reden om tegen deze motie te stemmen. Wethouder ZWART: De laatste motie in mijn portefeuille betreft sportvoorzieningen als integraal onderdeel van Schieoevers Noord. Die motie was enigszins verrassend, omdat we hier helemaal geen debat over hebben gevoerd in de commissie en omdat we al drieënhalf jaar discussies hierover voeren met deze raad. U heeft zelf het bestemmingsplan en ook het beeldkwaliteitsplan vastgesteld. Daar zitten ook maatschappelijke voorzieningen in en er zit ook ruimte voor sport in. Dan hebben we het over gymzalen. Die gymzalen kunnen in de toekomst natuurlijk eventueel dubbel gebruikt worden. Dat zijn allemaal processen die nu nog niet aan de orde zijn, maar die zeker interessant zijn. Als u nu zegt dat u bijvoorbeeld in het Kabeldistrict ruimte wilt voor een voetbalveld … De VVD vraagt het college of dit dan ten koste gaat van andere functies. Het antwoord van het college is natuurlijk: ja, dat gaat het.

Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Ter verduidelijking: dit betekent dus dat er nu geen verenigingssport is ingetekend. Het zou mooi zijn als een gymzaal bijvoorbeeld voor een basketbalvereniging kan worden gebruikt, maar het is dus niet ingetekend en er wordt nu ook geen rekening gehouden met multifunctionaliteit of huizen die boven een sportvereniging of zoiets zouden kunnen worden gebouwd. De heer TREFFERS (Volt): Ik heb een vraag over de motie van de ChristenUnie over toeristenbelasting. De VOORZITTER: Dan maken we eerst de intekening van de sporthal af. Wethouder ZWART: In 2019 bent u akkoord gegaan met het Ontwikkelplan Schieoevers. Ongeveer het eerste wat ik als wethouder heb gedaan, is het bestemmingsplan Schieoevers Noord hier met u bespreken. In beide stukken heeft u niet het punt gemaakt om ruimte te maken voor voetbalvelden of hockeyvelden. Die zijn dus ook niet ingetekend in de plannen van Schieoevers Noord. Als we dat wel zouden willen, zou dat ten koste gaan van een zeer groot onderdeel van de gebiedsontwikkeling. Dan heeft u het echt over een ander type gebiedsontwikkeling. Als u dat naast de huidige planontwikkelingen van de nieuwe haven, het Kabeldistrict of de campus wilt doen, gaat dat zeker ten koste van bedrijvigheid. Dat kost ook ontzettend veel, want die moet je dan uitkopen. Dat heeft dus niet echt een hele reële waarde.

Het college ontraadt deze motie dus sterk. De VOORZITTER: Ik denk dat het goed is om ook wethouder Schrederhof een toelichting te laten geven. Dat helpt misschien om duidelijkheid te krijgen. 79

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

Wethouder SCHREDERHOF: Voorzitter. Een beetje techniek: hoe ga je nou om met groei van de stad en de sport? Wij hebben bij sport altijd rekening gehouden met de groei van de stad, die wij prognosticeren. Dat betekent dat als een voetbalvereniging meer leden zal krijgen omdat de stad groeit, wij dat compenseren door er een veld bij te zetten en niet door ergens helemaal opnieuw te starten met een nieuwe voetbalvereniging, want dat zou interessante concurrentie van elkaar zijn. Die hele grote investeringen koppelen we dus heel erg in het wel of niet toevoegen van een veld. U kent Hudito en Ring Pass, maar zo werken we ook aan de Bras. Tegelijkertijd is de andere lijn sport in de openbare ruimte. Op het moment dat er aanleg plaatsvindt, houden we daar rekening mee in hoe we daarmee omgaan. Het kan ook een commerciële sport zijn. Dat zijn de bedrijfspanden die mijn collega keurig gaat realiseren. Daar kunnen wel woningen boven komen. Dat is eigenlijk het hele palet. Volgens mij maakt dit duidelijk dat we echt rekening houden met die toekomst en dat we dit ook een plek geven, maar een logische plek. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Onafhankelijk Delft haalt hieruit dat eigenlijk alleen op initiatief van de raad sportverenigingen ingetekend kunnen worden. Dat vind ik vreemd.

Gelet op de hoeveelheid nieuwe woningen die daar worden gebouwd, lijkt het mij juist ook in het kader van de Sportvisie en andere sportgerelateerde documenten dat wij daarop vooruit zouden moeten gaan. Is het dan zo dat we de grond achter Hudito niet heel duur verkopen als we daar voor deze hele wijk verenigingssport zouden kunnen uitbreiden? Wethouder SCHREDERHOF: Ik zal proberen om het zo kort mogelijk te herhalen. Wij houden rekening met die uitbreiding; dat heeft u als raad wel degelijk gezien, want u kent het Investeringsplan Sport. Daarin is heel duidelijk gemaakt hoe wij de basis op orde bij de sportverenigingen op lange termijn realiseren. Dat betekent dat we ook bij Hudito heel duidelijk zijn: dat gaat om één veld. Idem bij Ring Pass. Dat is echt langjarig vastgezet en u heeft dat als raad allemaal gezien. Mevrouw TIMMERMANS (Onafhankelijk Delft): Nog één keer en dan hou ik op, want ik hoor wel waar dit naartoe gaat. Met verenigingssport bedoel ik natuurlijk niet een extra veld voor Hudito erbij. Het gaat om diverse verenigingssporten voor een nieuwe wijk met 7.000 woningen. Wethouder SCHREDERHOF: We hebben er rekening mee gehouden dat daar zoveel mensen en zoveel woningen bij komen en we gaan ervan uit, ook in het Investeringsplan Sport, dat we dat compenseren met bijvoorbeeld het aanleggen van een extra veld bij een vereniging, omdat er een potentiële groei is.

Dat geldt voor deze twee verenigingen. Als dat in de Bras weer zou gebeuren, hebben we daar ook de mogelijkheid om dat te doen, maar wel gekoppeld aan de plek waar de verenigingen al zitten. De VOORZITTER: De heer Treffers wil nog terugkomen op de toeristenbelasting.

80

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

De heer TREFFERS (Volt): We hoorden wethouder Zwart over de eerste twee punten aangeven - als ik het heel kort mag formuleren - dat ze die best wil uitvoeren, maar dat zij zich eigenlijk afvraagt of het zin heeft. Daarna hoorde ik onze wethouder Financiën zeggen: het derde dictum is ook geen reden om tegen te stemmen. Mijn vraag is dus toch of het zin heeft om voor deze motie te stemmen. Helpt stemmen voor deze motie het college? Wethouder ZWART: Het tweede dictum is een nieuwe vraag, maar ik kan u bij dezen toezeggen dat wij die vraag gaan stellen aan onze sector. Van het eerste dictum zie ik de meerwaarde niet in. Het derde dictum is aan wethouder Huijsmans. Wethouder HUIJSMANS: Het derde dictum staat eigenlijk al in de begroting. Het zou alleen een extra service zijn om het ook nog bij het betreffende stuk te doen, maar u kunt dat ook gewoon vinden in het overzicht dat in de begroting is opgenomen. De VOORZITTER: Maar de vraag van de heer Treffers was of het zin heeft om voor deze motie te stemmen. Wethouder ZWART: Uw vraag is natuurlijk een vraag aan uw mederaadsleden. Als u zegt dat deze toezegging niet voldoende is, is dat uw eigen oordeel, maar in die zin zijn we volgens mij vrij duidelijk geweest.

Mevrouw VOOGT (VVD): Zegt u hiermee dat de motie overbodig is? Wethouder ZWART: Ik zeg dat het tweede dictum een nieuwe vraag is, dat ik bereid ben om die vraag toe te zeggen en dat ik niet zie wat voor toevoegingen het tweede dictum en het derde dictum zijn op het huidige proces dat we lopen. De VOORZITTER: Daar zult u het mee moeten doen. Wethouder VAN VLIET: Voorzitter. In mijn portefeuille zitten een amendement en vier moties. Ik begin met het amendement van de SP over journalistiek. Het is heel interessant dat het gevoerde debat suggereert dat er heden ten dage nog steeds journalistiek is die geschreven is en dat er journalistiek is die beeld en geluid is. Dat is tegenwoordig natuurlijk niet meer met een schaartje te knippen. Heel veel nieuws komt tot de mensen via de social media, via websites en noem maar op. Dat geldt ook voor de kranten, die dikwijls digitaal gelezen worden. Wat dat betreft is het wel degelijk relevant dat wij extra middelen beschikbaar hebben gesteld voor Omroep Delft, die we op hun verzoek ook naar voren hebben gehaald. Daarmee hebben ze een kwaliteitsslag kunnen maken en ze hebben daarmee voor elkaar gekregen dat ze komend jaar en het jaar daarna jaarlijks 2,5 ton extra krijgen voor goede journalistiek. Daar zijn we heel erg blij mee. Dat gaat u ook aantreffen op de website, waar u berichten kunt lezen over alles in Delft.

Het is ook goed om te melden dat RTV West ons heeft aangegeven dat zij graag meer aandacht willen schenken aan Delft. Ook RTV West is een medium dat weliswaar ook op radio en televisie actief is, maar nadrukkelijk ook op de website en met artikelen, ook weer gelinkt aan de site van de NOS. Kortom: wij kunnen zien dat er vanuit de journalistiek echt extra 81

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

aandacht komt voor Delft. Vanuit dat perspectief acht het college het niet nodig om daarbovenop nog meer middelen beschikbaar te stellen. Daarom ontraadt het college dit amendement. Dan gaan we naar de rattenoverlast, waar veel over gesproken is. Het is natuurlijk belangrijk. Hart voor Delft vraagt aandacht voor een onderwerp dat mensen dwarszit. Het is essentieel dat wij als gemeente heel hard aan het werk zijn om te zorgen dat er zo min mogelijk sprake is van rattenoverlast. Dat begint natuurlijk preventief: zorgen dat mensen geen eten buiten laten slingeren of in het water gooien om de eendjes te voeren. Het heeft ook te maken met horeca, die hygiënisch moet werken en waar wij ook op moeten handhaven. Ten slotte, als er dan toch sprake is van overlast van ratten, moeten we ook echt zorgen voor de bestrijding daarvan. Op al die vlakken zet de gemeente volop in. Dat werkt. Dat neemt niet weg dat er af en toe toch sprake is van overlast. Het is een beetje zoals met gladheidsbestrijding: als dat aan de hand is, zetten we daar ook vol op in. Wij zijn er wel heel erg afhankelijk van dat mensen meldingen doen. Vandaag werden in het debat ook plekken genoemd. De oproep vanuit het college aan iedereen is echt om een melding te doen, want dan kan de gemeente daar effectief op ingaan.

Ik heb ook navraag gedaan bij het team: hebben we extra middelen nodig om dit te doen? Dat is niet het geval. Het heeft echt de volle aandacht. Als er meldingen worden gedaan, zetten wij daar ook vol op in. Het toekennen van extra middelen hiervoor is niet nodig. Daarom ontraden wij deze motie. Dan de motie Openbare toiletten in Delft. Dat is inderdaad een debat dat zich enigszins herhaalt van eerdere keren. Het is heel interessant om te zien dat Delft landelijk blijkbaar goed scoort op de beschikbaarheid van toiletten. Hoe het college daarnaar kijkt, past volgens mij eigenlijk juist bij wat Hart voor Delft en andere partijen voorstaan: wij werken heel erg samen met partijen in de samenleving. Het neerzetten en schoonhouden van een openbaar toilet is gewoon een heel kostbare aangelegenheid in een stad waar tegelijkertijd allemaal ondernemers zitten die toiletten beschikbaar hebben die zij goed schoon houden, die dat met plezier doen en die de toiletten ook met plezier openstellen voor iedereen in de HogeNood-app. Het is juist heel mooi dat je dat gezamenlijk met ondernemers zo kan doen en kan laten zien dat je een gastvrije stad bent. Kijkend naar alle plekken die hier genoemd worden en waarvan gezegd wordt "zou je niet hier zus en daar zo", kom je uit op een gigantische investering, met ook gigantische exploitatielasten. Dat is de reden waarom het college deze motie ontraadt.

Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Onafhankelijk Delft heeft het hier vorig jaar ook over gehad. We hebben toen ook gezegd dat de wc in de Halsteeg heel vies is. Ik had een motie gemaakt omdat ik vond dat de gemeente daar iets aan moest doen, maar die wc was niet van de gemeente; die bleek van ondernemers te zijn. Elke keer dat ik daar langskom, is die wc gesloten. Als ik er naar binnen kijk, wil je echt heel hard wegrennen omdat het er vreselijk stinkt. Kan daar dan niet iets aan gedaan worden, zodat dat ding opengaat en schoongemaakt wordt? Of kan er iemand neergezet worden, zodat het wél open is? Dit is wel heel jammer, want dat is echt een openbare wc. 82

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

Mevrouw DE JONGH SWEMER (Hart voor Delft): Het is heel moeilijk: als je het probleem niet deelt, ben je ook niet bereid om naar een oplossing te zoeken. Ik constateer dat het probleem niet gedeeld wordt. Wij geven aan dat er gewoon te weinig openbare toiletten zijn. Als het probleem niet gedeeld wordt, kunt u niet meewerken aan een oplossing. Dat hoor ik u nu zeggen. Klopt dat? Mevrouw BRUSSAARD (Volt): In de Inclusieagenda staat dat we openbare toiletten belangrijk vinden. Vanuit Volt vinden we het ook altijd goed om naar digitale vernieuwing te kijken voor hoe dat moet, maar toegankelijkheid kan niet alleen digitaal aangeboden worden. Dat doen we ook niet op andere plekken. We vragen ons dus af of de zichtbaarheid van die openbare toiletten niet ook op andere manieren gecommuniceerd moet worden dan alleen via de HogeNood-app; dat is ook een deel van de motie van Hart voor Delft. Die vraag zou ik aan de wethouder willen stellen. Wethouder VAN VLIET: Ik begin met de vraag van Hart voor Delft. Wij vinden hetzelfde belangrijk, namelijk dat er toiletten beschikbaar zijn voor mensen die hier in de stad aanwezig zijn en op zoek zijn naar een toilet. Daarin vinden we hetzelfde belangrijk. We zijn het er inderdaad niet mee eens dat er op dat vlak een probleem ligt in Delft dat we op moeten lossen.

Ik vind het interessant wat Volt zegt: je stelt het digitaal beschikbaar en dan moeten mensen het wel kunnen vinden. Ik ga dit ook nog eens aankaarten bij de horeca: jullie hebben het met elkaar eigenlijk goed georganiseerd, maar hoe zorgen we nou dat de mensen dat goed weten en dat de mensen die de app niet kennen, de app leren kennen, zodat ze weten dat ze op die manier echt welkom zijn in Delft? Ik vind het dus goed om dit nog eens onder de aandacht te brengen in de gesprekken die wij voeren met de horeca. Dan de vraag van Onafhankelijk Delft over de Halsteeg. Ja, wij zijn in gesprek met de betreffende ondernemer, maar we zijn uiteindelijk wel afhankelijk van hoe die ondernemer dat oppakt en doet. Op dit moment zijn de Visbanken natuurlijk nog steeds gesloten. Dat maakt het lastig om dit vraagstuk op te lossen, want het ligt niet helemaal in onze eigen hand. Daar hebben we die ondernemer voor nodig. De heer VALK (CDA): Wij worstelen ook een beetje met deze motie. Ik snap heel goed dat de wethouder zegt dat we niet overal een openbaar toilet kunnen neerzetten, maar dat is ook niet waar deze motie om vraagt. Tenminste, ik lees de motie zo: breng gewoon in kaart waar de blinde vlekken zitten. Er wordt heel erg vanuit de binnenstad en de horeca op de motie gereageerd, maar de stad Delft is natuurlijk breder dan alleen de binnenstad.

Wellicht wil de wethouder een soort toezegging doen dat hij toch een keer goed opschrijft wat die blinde vlekken zijn en welke mogelijkheden er eventueel zijn, zonder meteen overal ongedekt toiletten aan te leggen, want dat is volgens mij niet wat er gevraagd wordt. Dit onderwerp komt immers elk jaar terug. Blijkbaar is er dus toch iets aan de hand. Ik denk dat zo'n brief kan helpen om de discussie een keer af te sluiten. 83

HANDELINGEN GEMEENTERAAD 2025

Mevrouw GAAL (Onafhankelijk Delft): Omdat wij met een motie kwamen over bordjes voor bewegwijzering naar toiletten, hebben we vorig jaar volgens mij min of meer de toezegging van de wethouder gekregen dat daar ook naar gekeken zou worden. Zou dat nog een optie kunnen zijn, zodat mensen weten waar buiten de horeca een openbaar toilet is? Daar heb ik niks over gehoord. Mevrouw KOK (SP): Ik wil nog toevoegen dat het misschien niet eens gaat om het aantal toiletten. Het gaat ook om de openingstijden. Kunnen we daar dan misschien iets in doen, net zoals bij de fietsen? KopieKoffie in de Buitenhof is bijvoorbeeld hartstikke leuk, maar dat is het hele weekend dicht. Er zijn dus gewoon plekken waar misschien wel toiletten zijn, maar die toiletten zijn niet open. Kunnen we daar ook misschien iets in verzinnen? De VOORZITTER: De wethouder over de vraag of hij een plaskaart wil maken. Wethouder VAN VLIET: Ik denk dat Hart voor Delft goed aangeeft dat wij op een andere manier kijken naar het vraagstuk. Als we het hier hebben over toiletten, gaat het debat bijna altijd over de binnenstad, want daar komen natuurlijk heel veel bezoekers. Het gaat nooit over een openbaar toilet in Tanthof. Ik denk ook dat dit iets is wat mensen niet zozeer verwachten als je in een woonwijk bent, want dan ga je ergens heen: dan ga je naar een school of je komt van thuis.

Juist op een plek waar je op bezoek bent, zoek je zoiets. Het is dus niet zo gek dat die vraag met name over dit deel van de stad gaat. Daarom is het, zeker gezien de kosten die hiermee gemoeid zijn, niet heel aannemelijk om nu in de stad naar blinde vlekken te gaan zoeken waar je, op de kaart gezien, misschien nog een openbaar toilet zou kunnen maken. De VOORZITTER: Ik zou willen zeggen dat we dit onderwerp na het antwoord van de wethouder op de komende interrupties misschien kunnen laten rusten, want dan kunnen we misschien gewoon stemmen en een uitspraak van de raad krijgen. Mevrouw DE JONGH SWEMER (Hart voor Delft): Wij hebben onze motie zo opgesteld dat het inderdaad in heel Delft gaat om winkelcentra en bij parkeerplekken waar de bussen staan, bijvoorbeeld achter het Hampshire Hotel. Dan kan de hele bus wel weer naar het Hampshire Hotel gaan, maar het is fijn als daar gewoon een plek is waar je naar het toilet kan. Bij de parkeergarages, zoals de Koepoortgarage en de Prinsenhofgarage, zijn allemaal geen toiletten. Ook in de Zuidpoortgarage is geen toilet. Daar is in de buurt natuurlijk wel iets open, maar het is gewoon geen toiletvriendelijke stad. Dat is waar wij om vragen: ga uitzoeken wat er mogelijk is. Mevrouw KOK (SP): Ik ben het niet met de wethouder eens over de binnenstad en veel bezoekers.