Document · PDF

Financiële kaderbrief 2023.pdf

Gemeenteraad 30 juni 2022, gemeente De WoldenBij agendapunt: Vaststelling Kaderbrief De Wolden 202322.208 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Voorbereiding realisatie Gebiedsvisie ‘De Baete’ te Ruinen.

Gevolgen voor de inwoners

Optimalisatie van het gezamenlijk gebruik en inrichting van het gebied.

Middelen

Gemeente De Wolden

2023 Pm

2024

2025 Pm

2026 Pm

I/S Incidenteel Structureel

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 03 - Duurzaam Leven in De Wolden

Toelichting: Categorie 3 Er zijn veel ontwikkelingen in en rondom het sportpark ‘De Baete’ in Ruinen. Om deze ontwikkelingen en kansen op elkaar af stemmen heeft een brede werkgroep van gebruikers en vertegenwoordigers uit het dorp gewerkt aan een integrale gebiedsvisie. Daaruit blijkt dat er mooie kansen liggen om het gezamenlijk gebruik van het gebied te optimaliseren zowel fysiek als sociaal. Bij de uitwerking van de gebiedsvisie wordt ook gekeken naar de woningbouwbehoefte van Ruinen, en wordt afstemming gezocht met Wolderwijs en gebruikers van de sporthal. De voorlopige gebiedsvisie ‘De Baete volop in beweging’ is in april 2022 door de werkgroep gepresenteerd aan de inwoners en in het algemeen positief ontvangen. De gebiedsvisie met een uitwerkingsplan wordt in het voorjaar van 2022 aan de raad voorgelegd. De financiële consequenties nemen we mee in de begroting 2023-2026.

Herijking exploitatie De volgende financiële mutaties zijn aangeleverd: Product

2023

2024

2025

2026

152.585

138.000

152.585

138.000

8.3 - Lagere leges Wkb en Omgevingswet

Totaal baten

152.585

138.000

Lasten 7.4 - Bijdrage Regionale Uitvoerings Dienst 8.3 - Voorbereiding realisatie gebied 'De Baete' Totaal lasten Baten

Saldo (+ = nadeel en - = voordeel)

Toelichting lasten (voor zover niet bij de afzonderlijk genoemde onderwerpen benoemd):

Gemeente De Wolden

Programma 04 - De Wolden onderneemt

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 04 - De Wolden onderneemt De Wolden Onderneemt is het programma dat zich richt op de ontwikkeling van de lokale economie en recreatie & toerisme.

Het programma in beeld

Herijking exploitatie 3.1 – Economische ontwikkeling Activiteit

Uitvoeringsbudget toekomstbestendige bedrijventerreinen.

Gevolgen voor de inwoners

Aantrekkelijke vestigingsplaats voor ondernemers en behoud/uitbreiding van werkgelegenheid.

Middelen

2023 € 20.000 -

2024 -

2025 -

2026 -

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 3 In opdracht van de Regio Zwolle en de provincie Drenthe is onderzoek gedaan naar de toekomstbestendigheid van de bestaande bedrijventerreinen. Om de bedrijventerreinen toekomstbestendig te maken zijn aanbevelingen gedaan. Om deze aanbevelingen om te kunnen zetten in concrete maatregelen, of ondernemers te stimuleren om maatregelen te nemen, is behoefte aan middelen voor communicatie en procesbegeleiding. We maken op dit moment een start met het bedrijventerrein Hoge Akkers in Ruinerwold. In de begroting van 2022 is het incidentele budget voor 2023

Gemeente De Wolden

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 04 - De Wolden onderneemt

en 2024 op Pm gezet. Op dit moment is inzichtelijk dat we ook voor 2023 geld beschikbaar moeten stellen voor het toekomstbestendig houden/maken van de overige bedrijventerreinen. In 2023 willen we een start maken op het bedrijventerrein in Zuidwolde of Ruinen. 5.7 – Overige openluchtrecreatie Activiteit

Hogere bijdrage Recreatieschap Drenthe.

Gevolgen voor de inwoners

Het op orde brengen en houden van een actuele gemeentebegroting.

Middelen

2023 € 2.426

2024

2025 € 2.426

€ 2.426

2026 € 2.426

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 Op grond van de Kaderbrief van het Recreatieschap 2023 stijgt de bijdrage van gemeente De Wolden aan het Recreatieschap in 2023 met € 2.426. Hierbij is uitgegaan van indexering conform de loonvoet sector Overheid en de materiële overheidsconsumptie.

Herijking exploitatie De volgende financiële mutaties zijn aangeleverd: Product

2023

2024

2025

2026

Lasten 3.1 - Toekomstbestendige bedrijfsterreinen

20.000

5.7 - Hogere bijdrage Recreatieschap

2.426

22.426

2.426

22.426

2.426

Totaal lasten Baten

Totaal baten

Saldo (+ = nadeel en - = voordeel)

Toelichting lasten (voor zover niet bij de afzonderlijk genoemde onderwerpen benoemd):

Gemeente De Wolden

Programma 05 - De Wolden aantrekkelijk & aangesloten

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 05 - De Wolden aantrekkelijk & aangesloten Verkeer en vervoer, groen en spelen en cultuurhistorie: dat zijn de thema's binnen het programma De Wolden aantrekkelijk en aangesloten.

Het programma in beeld

Herijking exploitatie 2.1 – Verkeer en vervoer Activiteit

Realiseren fietspaden uit de fietsnota.

Gevolgen voor de inwoners

Realiseren van verkeersveilige fietsverbindingen.

Middelen (rente en afschrijving t.l.v. stelpost kapitaallasten)

2023 € 862

2024

€ 23.274

2025 € 23.188

2026 € 23.102

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 3 Op 15 december 2021 is door de raad de fietsnota 2021-2026 vastgesteld. De financiële gevolgen zouden integraal worden afgewogen bij het opstellen van de kaderbrief 2023. We gaan een subsidieaanvraag doen bij de overheid, de SPV, voor de fietspaden Kloosterstraat, Weerwille, Oude Benderseweg en Eursinge. Daarnaast zijn er aanvragen ingediend bij de provincie voor de kwaliteitsimpuls fietspaden voor de fietspaden Kloosterstraat en Weerwille. De totale kosten in 2023 zijn € 742.000, bij 50% subsidie wordt de gemiddelde eigen bijdrage € 371.000. De investering wordt in 20 jaar afgeschreven. De interne uren van voorbereiding, administratie en toezicht van infrastructurele projecten komen niet in aanmerking voor een bijdrage. Hiervoor ramen we € 60.000. De totale gemeentelijke bijdrage komt hiermee op € 431.000 (€ 371.000 + € 60.000).

Gemeente De Wolden

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 05 - De Wolden aantrekkelijk & aangesloten

De investeringen in 2024 en verder nemen we jaarlijks mee bij de betreffende kadernota. Ook de beheerskosten, de toename aan het areaal verhardingen en groenvoorzieningen, worden per jaar bij de geplande investeringen uit het fietsplan aangeboden. 2.1 – Verkeer en vervoer Activiteit

Uitvoering geven aan het Duurzaam Veilig programma d.m.v. subsidieaanvraag SPV.

Gevolgen voor de inwoners

Een veilig, betrouwbaar en duurzaam verkeers- en vervoersysteem voor iedereen en voor alle vervoersmiddelen.

Middelen

2023 Pm

2024

2025 Pm

2026 Pm

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 3 In juli 2022 zal er een uitvraag worden gedaan door de rijksoverheid naar projecten die bijdragen aan een Duurzaam Veilige omgeving. Hiervoor hebben we een 7-tal onveilige situaties benoemd. De maatregelen die getroffen worden zijn (verhoogde) plateaus met taludmarkering aanbrengen. Eén maatregel zal worden gerealiseerd bij de bebouwde kom van Ansen. Als de subsidie-aanvraag wordt gehonoreerd dan zal de gemeente 50% van de kosten moeten bijdragen. 2.1 – Verkeer en vervoer Activiteit

Uitvoering geven aan het Gemeentelijk Verkeer- en Vervoer Plan 2020-2029.

Gevolgen voor de inwoners

Een veilig, betrouwbaar en duurzaam verkeers- en vervoersysteem voor iedereen en voor alle vervoersmiddelen.

Middelen (rente en afschrijving t.l.v. stelpost kapitaallasten)

2023 € 200

2024 € 5.400

2025 € 5.380

2026 € 5.360

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 3 De raad heeft het Gemeentelijk Verkeer- en Vervoer Plan 2020-2029 (GVVP) vastgesteld. Het GVVP bestaat uit 2 onderdelen namelijk de mobiliteitsagenda en het uitvoeringsprogramma. Om het uitvoeringsprogramma in 2023 uit te werken gaan we voor € 60.000 de parkeerproblemen bij de begraafplaats Blijdenstein oplossen. De huidige parkeerplaatsen langs de Bijldenstein/ Kerkweg zijn vanuit verkeersveiligheid niet wenselijk. We gaan de huidige parkeerplaatsen verplaatsen naar de nieuwe locatie tegenover de Buitenhuizerweg. Vanaf daar voorzien we in een voetpad naar de begraafplaats. Ook gaan we de route naar het parkeerterrein van de kerk verduidelijken. Daarnaast gaan we de mogelijkheid onderzoeken naar een snelfietsroute. Snelfietsroutes zijn ruime en comfortabele fietsroutes die stedelijke kernen met elkaar verbinden. De routes zorgen voor een betere bereikbaarheid van woon-werklocaties en zijn voor forensen een belangrijke stimulans om voor de fiets te kiezen in plaats van voor de auto. Een snelfietsroute tussen bijvoorbeeld Meppel en Hoogeveen is een mogelijkheid om de kernen van De Wolden met Meppel en Hoogeveen te verbinden. Bijvoorbeeld een directe route langs het spoor, de Hoogeveensche Vaart of de A28. Of een meer samenhangende route langs de kernen van De Wolden. Het onderzoeken van de potentie is de eerste stap.

Daarin zijn een aantal aspecten belangrijk: het aantal potentiële gebruikers van elke route, de ligging en de inpasbaarheid van elke route en de samenhang met het bestaande fietsnetwerk. Ook bepalen we daarin de mate waarin we van bestaande infrastructuur kunnen uitgaan en de eigenschappen van de route, zoals: minimale verhardingsbreedte, verhardingstype, kruispuntvormen en voorzieningenniveau. Dit onderzoek kunnen we niet alleen. Hiervoor gaan we de samenwerking opzoeken met de provincie Drenthe en de gemeenten Hoogeveen en Meppel. Voor externe expertise nemen we € 40.000 op. De opgenomen bedragen zijn inclusief 133 interne uren ten bedrage van € 10.000. De benodigde kredieten worden in 20 jaar afgeschreven.

Gemeente De Wolden

Programma 05 - De Wolden aantrekkelijk & aangesloten

Financiële kaderbrief 2023-2026

2.1 – Verkeer en vervoer Activiteit

Op peil houden onderhoudsbudgetten 'grijs' door prijsstijgingen en indexeringen.

Gevolgen voor de inwoners

Veilige en toegankelijke leefomgeving.

Middelen Beheerprogramma's Stichting WID

2023 € 308.903 € 9.026

2024

€ 308.903 € 9.026

2025 € 308.903 € 9.026

2026 € 308.903 € 9.026

I/S Incidenteel Structureel Structureel

Toelichting: Categorie 2 Om het onderhoud op het afgesproken kwaliteitsniveau te kunnen (blijven) uitvoeren, is het noodzakelijk dat de beschikbare budgetten op peil blijven. Aanpassing van de budgetten is daarom noodzakelijk en vindt plaats op grond van de tot nu toe beschikbare informatie. Vanaf 2021 tot heden zien we prijsstijgingen van veel materialen als gevolg van Covid-19 (schaarste in productie), crisis Oekraïne (olie en gasprijzen) en schaarste in grondstoffen. De prijsstijging is een zo goed mogelijk inschatting van prijsontwikkelingen en verwachtingen zoals ze momenteel kunnen worden gemaakt. De actuele prijsstijgingen zitten tussen de 12 en 16%. Landelijk wordt in de GWW-sector een prijsindex aangehouden van 20%. Vanwege de grote onzekerheid hebben we het uitgangspunt genomen om tussen de landelijke en actuele berekening van aannemers te gaan zitten, te weten 18%. Er is rekening gehouden met een prijsindex van 18% x € 1.716.128 (budget wegenbeheersprogramma € 1.569.426, budget beheersprogramma openbare verlichting € 94.920, budget beheersprogramma bruggen € 51.782). Bij het opstellen van de begroting 2023 gaan we de indexering beoordelen en daar waar nodig corrigeren.

De Stichting WID (voormalig Reestmond) hanteert, voor inleenvergoeding van haar medewerkers, die werkzaamheden verrichten met betrekking tot straten aanleggen, renoveren en onderhouden, een andere indexering dan de gemeentelijk prijsindex. Voor het jaar 2022 heeft de stichting een prijscompensatie van 2,7% aangegeven, terwijl de gemeente rekening heeft gehouden met een indexering van 1,6%. Verschil € -4.938. Voor het jaar 2023 houden we rekening met een prijsindex van 5%. Ten opzichte van 2022 dient het beschikbare budget met € 9.026 te worden verhoogd. Ook hier gaan we bij het opstellen van de begroting 2023 de indexering beoordelen en daar waar nodig corrigeren. De afweging voor het ophogen van de onderhoudsbudgetten is vanzelfsprekend ter beoordeling van de raad. Daarbij kan meegewogen worden of het vastgestelde onderhoudsniveau misschien dient te worden bijgesteld of dat zulks in sommige gevallen mogelijk leidt tot achterstallig onderhoud en de kosten zich in de toekomst alsnog aandienen. Dit geldt natuurlijk ook voor de andere soortgelijke onderwerpen binnen dit programma. 5.7 – Openbaar groen en (openlucht)recreatie Activiteit

Landschapsbeheer door bewoners- en vrijwilligersgroepen.

Gevolgen voor de inwoners

Het behouden en onderhouden van een vrijwilligersnetwerk voor het beheer van onder andere heideterreinen, bospercelen en overige landschapselementen.

Middelen

2023 € 6.000

2024

€ 6.000

2025 € 6.000

2026 € 6.000

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 2 Landschapsbeheer voert al vele jaren met bewoners- en vrijwilligersgroepen werkzaamheden uit aan diverse landschapselementen. Hieruit blijkt dat de inwoners van De Wolden het belangrijk vinden dat landschapselementen blijven behouden. Wij willen deze groepen samen met bijdragen van de provincie en de Nationale Postcode Loterij blijven ondersteunen. In 2021 zijn vier nieuwe bewonersgroepen opgericht. Het reguliere budget is onvoldoende toereikend om de werkzaamheden uit de jaarplannen in de komende jaren verder uit te kunnen voeren. Om alle bewoners- en vrijwilligersgroepen ook in de toekomst te kunnen blijven ondersteunen is een aanvullend budget van € 6.000 nodig. Gemeente De Wolden

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 05 - De Wolden aantrekkelijk & aangesloten

5.7 – Openbaar groen en (openlucht)recreatie Activiteit

Opstellen gedragscode flora en fauna.

Gevolgen voor de inwoners

Bescherming en het behoud van in de leefomgeving levende planten- en diersoorten.

Middelen

2023 € 6.000 -

2024

2025 -

2026 € 7.000

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 In 2021 en 2022 wordt gewerkt aan de leidraad flora en fauna. Implementatie naar gedragscode is gepland voor juni 2023. Dan vervalt de huidige gedragscode. In 2026 moet er wederom een gedragscode worden opgesteld. De gedragscode (o.b.v. artikel 3.31 lid 1, Wet natuurbescherming) "Soortbescherming voor Gemeenten" moet dan in werking treden. Daarvoor is inhuur van extern expertise gewenst zoals ook is ingezet bij het opstellen van de leidraad. Op dit te realiseren is aanvullend budget van € 6.000 geraamd en voor 2026 € 7.000. 5.7 – Openbaar groen en (openlucht)recreatie Activiteit

Op peil houden onderhoudsbudgetten 'openbaar groen en speeltuinen' door prijsstijgingen en indexeringen.

Gevolgen voor de inwoners

Veilige en toegankelijke leefomgeving.

Middelen Beheerprogramma's Stichting WID Leerwerkbedrijf Stark

2023 € 108.767 € 33.092 € 19.390

2024

€ 108.767 € 33.092 € 19.390

2025 € 108.767 € 33.092 € 19.390

2026 € 108.767 € 33.092 € 19.390

I/S Incidenteel Structureel Structureel Structureel

Toelichting: Categorie 2 Om het onderhoud op het afgesproken kwaliteitsniveau te kunnen (blijven) uitvoeren, is het noodzakelijk dat de beschikbare budgetten op peil blijven. Aanpassing van de budgetten is daarom noodzakelijk en vindt plaats op grond van de tot nu toe beschikbare informatie. Vanaf 2021 tot heden zien we prijsstijgingen van veel materialen als gevolg van Covid-19 (schaarste in productie), crisis Oekraïne (olie en gasprijzen) en schaarste in grondstoffen. De prijsstijging is een zo goed mogelijke inschatting van prijsontwikkelingen en verwachtingen zoals ze momenteel kunnen worden gemaakt. De actuele prijsstijgingen zitten tussen de 12 en 16%. Landelijk wordt in de GWW-sector een prijsindex aangehouden van 20%. Vanwege de grote onzekerheid hebben we het uitgangspunt genomen om tussen de landelijke en actuele berekening van aannemers te gaan zitten, te weten 18%. Er is rekening gehouden met een prijsindex van 18% x € 604.261 (budgetten beheersprogramma groen € 587.440 en budget speelruimtebeheersplan € 16.821). Bij het opstellen van de begroting 2023 gaan we de indexering beoordelen en daar waar nodig corrigeren. De Stichting WID (voormalig Reestmond) hanteert, voor inleenvergoeding van haar medewerkers, die werkzaamheden verrichten met betrekking tot het onderhouden van het openbaar groen een andere indexering dan de gemeentelijk prijsindex.

Voor het jaar 2022 heeft de stichting een prijscompensatie van 2,7% aangegeven terwijl de gemeente rekening heeft gehouden met een indexering van 1,6%. Verschil € -18.746. Voor het jaar 2023 houden we rekening met een prijsindex van 5%. Ten opzichte van 2022 dient het beschikbare budget met € 14.346 te worden verhoogd. Bij het opstellen van de begroting 2023 gaan we de indexering beoordelen en daar waar nodig corrigeren. Het leerwerkbedrijf Stark, hanteert voor het onderhoudsbestek Zuidwolde en omstreken, een andere indexering dan de gemeentelijk prijsindex. Voor het jaar 2022 heeft het leerwerkbedrijf een prijscompensatie van 2,8% aangegeven terwijl de gemeente rekening heeft gehouden met een indexering van 1,6%. Verschil - € 9.180. Voor het jaar 2023 houden we rekening met een prijsindex van 5%. Ten opzichte van 2022 dient het beschikbare budget met € 10.210 te worden 30

Gemeente De Wolden

Programma 05 - De Wolden aantrekkelijk & aangesloten

Financiële kaderbrief 2023-2026

verhoogd. Bij het opstellen van de begroting 2023 gaan we de indexering beoordelen en daar waar nodig corrigeren. 5.7 – Openbaar groen en (openlucht)recreatie Activiteit

Veiligheidsinspecties speeltoestellen.

Gevolgen voor de inwoners

Veilige speeltoestellen.

Middelen

2023 € 6.600 -

2024

2025 -

2026 -

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 Speeltoestellen moeten veilig zijn en volgens het Warenwetbesluit Attractie- en speeltoestellen regelmatig geïnspecteerd worden. Om te beoordelen of deze speeltoestellen veilig zijn, vindt jaarlijks door een interne medewerker een veiligheidsinspectie plaats waarbij de speelplaats, het toestel en de speelzone gekeurd worden. Om blindheid te voorkomen is het verstandig en wenselijk om deze inspectie incidenteel uit te laten voeren door een extern inspectiebureau. Om deze werkzaamheden in 2023 extern uit te laten voeren moet hiervoor incidenteel € 6.600 worden opgenomen. 7.5 – Begraafplaatsen en crematoria Activiteit

Op peil houden onderhoudsbudgetten begraafplaatsen door prijsstijgingen en indexeringen.

Gevolgen voor de inwoners

Toegankelijke begraafplaatsen.

Middelen

2023 € 10.402

2024

€ 10.402

2025 € 10.402

2026 € 10.402

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 2 Om het onderhoud volgens het met de raad afgesproken kwaliteitsniveau te kunnen (blijven) uitvoeren, en het openen en sluiten van graven is het noodzakelijk dat de beschikbare budgetten op peil blijven. Ook hierbij is rekening gehouden met een prijsindex van 18% x € 57.787 (budgetten uitbestede werkzaamheden begraafplaatsen). Bij het opstellen van de begroting 2023 gaan we de indexering beoordelen en daar waar nodig corrigeren.

Gemeente De Wolden

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 05 - De Wolden aantrekkelijk & aangesloten

Herijking exploitatie De volgende financiële mutaties zijn aangeleverd: Product

2023

2024

2025

2026

Lasten 2.1 - Aanbevelingen uit nieuwe fietsnota kapitaallasten

862

23.274

23.188

23.102

2.1 - Uitvoering programma Duurzaam Veilig

p.m.

2.1 - Uitvoeringsmaatregelen GVVP (2023) kapitaallasten

200

5.400

5.380

5.360

2.1 - Inflatie onderhoudsbudgetten wegen c.a.

317.929

5.7 - Landschapsbeheer Drenthe (streekbeheer)

6.000

5.7 - Opstellen gedragscode flora en fauna

6.000

7.000

161.249

5.7 - Veiligheidsinspecties speeltoestellen

6.600

7.5 - Inflatie onderhoudsbudgetten begraven

10.402

509.242

524.254

524.148

531.042

509.242

524.254

524.148

531.042

5.7 - Inflatie onderhoudsbudgetten groen c.a.

Totaal lasten Baten

Totaal baten

Saldo (+ = nadeel en - = voordeel)

Toelichting lasten (voor zover niet bij de afzonderlijk genoemde onderwerpen benoemd):

Gemeente De Wolden

Programma 06 - De Wolden ontwikkelt met kleur en talent

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 06 - De Wolden ontwikkelt met kleur en talent Onze jeugd van nu is de toekomstige generatie die verder bouwt aan een duurzaam en sociaal De Wolden. Dit programma heeft de volgende thema's: een leven lang leren en ontwikkelen, jeugdhulp, cultuur en werken.

Het programma in beeld

Herijking exploitatie 4.2 – Onderwijshuisvesting Activiteit

Investeringen Integraal Huisvestings Plan onderwijs.

Gevolgen voor de inwoners

Zorgdragen voor een adequate huisvesting van basisschoolleerlingen.

Middelen

2023 Pm

2024

2025 Pm

2026 Pm

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 De gemeente De Wolden wil middels een Integraal Huisvestingsplan een doorkijk geven naar de ontwikkelingen op huisvestingsgebied voor primair onderwijs. Er wordt per schoolgebouw beoordeeld of deze in aanmerking komt voor nieuwbouw of vernieuwbouw. Middels dit plan kan de gemeente de investering in huisvesting voor primair onderwijs bepalen en borgen. De schoolbesturen worden in een vroeg stadium geïnformeerd over de gevolgen voor de schoolgebouwen. Het plan is in concept en de kosten voor de investeringen hiervoor zijn nog niet zover dat het in geld uitgedrukt kan worden. Bij de behandeling van de begroting 2023 hopen we meer financiële duidelijkheid te hebben.

Gemeente De Wolden

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 06 - De Wolden ontwikkelt met kleur en talent

6.72 – Maatwerkdienstverlening 18- (Jeugdzorg) Activiteit

Dalende kosten jeugdzorg door wijziging woonplaatsbeginsel.

Gevolgen voor de inwoners

Verbeteren effectiviteit jeugdhulp om kosten op langere termijn duurzaam terug te dringen dan wel het op orde brengen en houden van de beschikbare budgetten.

Middelen

2023 Pm

2024

2025 Pm

2026 Pm

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 Met ingang van 2022 is het nieuwe woonplaatsbeginsel voor de jeugd ingevoerd. Door dit nieuwe woonplaatsbeginsel zien we in 2022 al een substantiële daling van de kosten, ter hoogte van circa € 1 miljoen. Ook in 2023 zal dit naar alle waarschijnlijkheid leiden tot een verlaging van de kosten. We weten echter nog niet of dit voordeel een structureel karakter heeft. Vooralsnog nemen we hier een Pm post voor op. Bij het opstellen van de begroting 2023 hopen we hier meer inzicht in te hebben. Op dat moment hebben we ook meer duidelijkheid over de over de hoogte van de rijksbijdrage. 6.72 – Maatwerkdienstverlening 18- (Jeugdzorg) Activiteit

Hervormingsagenda kosten jeugdzorg.

Gevolgen voor de inwoners

Verbeteren effectiviteit jeugdhulp om kosten op langere termijn duurzaam terug te dringen dan wel het op orde brengen en houden van de beschikbare budgetten.

Middelen

2023 Pm

2024

2025 Pm

2026 Pm

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 De Hervormingsagenda moet zorgen voor een beheersbaar en daarmee duurzaam financieel houdbaar stelsel. De extra bezuiniging op het budget voor de jeugd in het nieuwe regeerakkoord zet echter de bedoeling en de uitvoering van de Hervormingsagenda onder druk. Gemeenten schorten daarom de Hervormingsagenda op totdat er een principeafspraak is gemaakt met het nieuwe kabinet. In deze principeafspraak moet het nieuwe kabinet onderschrijven dat de extra bezuiniging in het coalitieakkoord niet ten laste komt van kwetsbare kinderen en dat dit niet wordt afgewenteld op gemeenten. Gemeenten verwachten daarom een adequate compensatie voor de feitelijke uitgaven op het gebied van jeugdhulp. Als deze compensatie achterwege blijft zal dit voor de gemeente leiden tot hogere uitgaven. 6.72 – Maatwerkdienstverlening 18- (Jeugdzorg) Activiteit

Extra salarislasten zorgdomein, onderdeel jeugd.

Gevolgen voor de inwoners

Verbeteren effectiviteit jeugdhulp om kosten op langere termijn duurzaam terug te dringen dan wel het op orde brengen en houden van de beschikbare budgetten.

Middelen

2023 € 38.643

2024

€ 38.200

2025 € 38.163

2026 € 38.525

I/S Incidenteel Structureel

Gemeente De Wolden

Programma 06 - De Wolden ontwikkelt met kleur en talent

Financiële kaderbrief 2023-2026

wordt toegevoegd aan de algemene uitkering en verdeeld via het subcluster Jeugdhulp, subcluster Wmo 2015 en subcluster Wmo - huishoudelijke hulp. De verdeling tussen deze drie subclusters vindt naar rato van de omvang van de clusters plaats. Hierbij zijn de budgetten uit de decentralisatieuitkeringen Vrouwenopvang en Maatschappelijke opvang meegewogen bij het subcluster Wmo 2015. Bij het subcluster Jeugdhulp is de integratie-uitkering voogdij en 18+ meegewogen. Het overige structurele bedrag van € 14 miljoen zullen gemeenten in het voorjaar bij de verwerking van de reguliere loon- en prijsbijstelling voor Beschermd Wonen ontvangen. Het kabinet heeft hiervoor structureel extra middelen beschikbaar gesteld. Aangezien dekking plaatsvindt vanuit de algemene uitkering, is er per saldo geen uitzetting van de gemeentelijke begroting. 6.72 – Maatwerkdienstverlening 18- (Jeugdzorg) Activiteit

Algemene toename kosten jeugdzorg als gevolg van loon- en prijsstijging.

Gevolgen voor de inwoners

Verbeteren effectiviteit jeugdhulp om kosten op langere termijn duurzaam terug te dringen dan wel het op orde brengen en houden van de beschikbare budgetten.

Middelen

2023 Pm

2024

2025 Pm

2026 Pm

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 De effecten van de stijgende prijzen in het algemeen en de stijging van de salarissen in de nieuwe cao Jeugdzorg, zullen vanaf 2023 zichtbaar zijn. De verwachting is dat er een stijging van de kosten op jeugd tussen de 7% en 11% bedragen. Bij het opstellen van de begroting 2023 zal er een verhoging van de kosten worden meegenomen, voor zover op dat moment bekend.

Herijking exploitatie De volgende financiële mutaties zijn aangeleverd: Product

2023

2024

2025

2026

Lasten 4.1 - Gevolgen investeringen IHP Onderwijs

6.72 - Dalende kosten jeugdzorg door wijziging woonplaatsbeginsel

6.72 - Hervormingsagenda kosten jeugdzorg

6.72 - Extra salariskosten zorgdomein, jeugd

38.643

38.200

38.163

38.525

6.72 - Extra kosten jeugdzorg door loon- en prijsstijging

38.643

38.200

38.163

38.525

38.643

38.200

38.163

38.525

Totaal lasten Baten

Totaal baten

Saldo (+ = nadeel en - = voordeel)

Toelichting lasten (voor zover niet bij de afzonderlijk genoemde onderwerpen benoemd):

Gemeente De Wolden

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 07 - Gezond Meedoen

Programma 07 - Gezond Meedoen Gezondheid, zorg en ondersteuning zijn de leidende thema's binnen het programma Gezond Meedoen in De Wolden. We bieden zorg en ondersteuning aan inwoners die dat nodig hebben om in de (lokale) samenleving mee te doen.

Het programma in beeld

Herijking exploitatie 6.1 – Samenkracht en burgerparticipatie (Maatschappelijk werk en welzijn) Activiteit

Looncompensatie Algemeen Maatschappelijk werk, Schoolmaatschappelijk werk en welzijnswerk conform cao.

Gevolgen voor de inwoners

Kwalitatief aanbod Welzijnswerk.

Middelen

2023 Pm Pm

2024

Pm Pm

2025 Pm Pm

2026 Pm Pm

I/S Incidenteel Structureel

Gemeente De Wolden

Programma 07 - Gezond Meedoen

Financiële kaderbrief 2023-2026

Toelichting: Categorie 1 In het kader van de subsidieverstrekking aan Stichting Welzijn De Wolden voor het uitvoeren van Algemeen Maatschappelijk werk, Schoolmaatschappelijk werk en welzijnswerk wordt jaarlijks rekening gehouden met een compensatie voor loon- en prijsstijgingen die voortvloeien uit caoverplichtingen. Bij het opstellen van de Kaderbrief 2023 is de prijsindex nog niet bekend en daarom nemen we dit mee als Pm-post.

6.1 – Samenkracht en burgerparticipatie (problematiek Oekraïne) Activiteit

Opvang vluchtelingen vanuit Oekraïne.

Gevolgen voor de inwoners Middelen

2023 Pm Pm

2024

Pm Pm

2025 Pm Pm

2026 Pm Pm

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 Vanuit het Rijk is ons meegegeven dat het uitgangspunt is dat de gemeente een reële compensatie ontvangt voor de extra kosten als gevolg van de opvang van een deel van de vluchtelingenstroom vanuit Oekraïne. Het zou nagenoeg geen nadelige financiële effecten hebben voor de gemeente. Daarbij wordt gestreefd naar een robuuste systematiek, die zoveel mogelijk uit gaat van normbedragen, waarbij de kostendekkendheid tussentijds wordt gemonitord. Ook werkt het kabinet aan een specifieke uitkering voor de opvang van ontheemden Oekraïne. Dit moet gemeenten in staat stellen de opvang te bekostigen en hierover verantwoording af te leggen. De inwerkingtreding van de regeling voor deze specifieke uitkering is beoogd medio april en heeft een terugwerkende kracht. Naast bovengenoemde incidentele gevolgen van de opvang verwachten we ook structurele gevolgen voor de uitvoering van de participatiewet. Vooralsnog zijn hiervoor de aantallen en financiële gevolgen niet bekend en nemen we dit op als Pm post. 6.2 – Wijkteams (eerste lijnsloket Wmo) Activiteit

Structureel budget buurtteams/wijkteams versus coördinatie subsidieregeling Initiatiefrijk De Wolden.

Gevolgen voor de inwoners

Versterking samenwerking tussen inwoners en professionals.

Middelen

2023 -

2024

2025 -

2026 -

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 3 In de begroting 2022 is op pagina 69/70 aandacht gevraagd voor de continuering van de twee buurtteams met een structurele uitzetting van het benodigde budget. Voor dit jaar is destijds echter een incidenteel budget toegekend. Voor een structurele oplossing na 2022 zou de Samenwerkingsorganisatie De Wolden Hoogeveen gevraagd worden wat de mogelijkheden binnen de SWO zijn. Omdat er mogelijk een relatie gelegd kan worden met een structurele inbedding van de coördinatie subsidieregeling ‘Initiatiefrijk De Wolden’, is hierover onder programma ‘De Wolden gastvrij, initiatiefrijk & stimulerend’ nadere informatie opgenomen. Kortheidshalve wordt daarnaar verwezen.

Gemeente De Wolden

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 07 - Gezond Meedoen

6.71 – Maatwerkdienstverlening 18+ (Wmo natura immaterieel) Activiteit

Extra salarislasten zorgdomein, onderdeel Wmo.

Gevolgen voor de inwoners

Verbeteren effectiviteit hulp Wmo om kosten op langere termijn duurzaam terug te dringen dan wel het op orde brengen en houden van de beschikbare budgetten.

Middelen

2023 € 56.582

2024

€ 55.833

2025 € 55.664

2026 € 56.076

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 De Tweede Kamer heeft op 16 september 2021 de motie Hijink/Bikker aangenomen over het vrijmaken van extra financiële middelen voor zorgsalarissen. Het kabinet stelt vanaf 2022 structureel € 94 miljoen beschikbaar aan gemeenten, opdat zij de financiële middelen hebben om de stijging van de zorgsalarissen in het sociaal domein mogelijk te kunnen maken. Een deel van € 80 miljoen wordt toegevoegd aan de algemene uitkering en verdeeld via het subcluster Jeugdhulp, subcluster Wmo 2015 en subcluster Wmo - huishoudelijke hulp. De verdeling tussen deze drie subclusters vindt naar rato van de omvang van de clusters plaats. Hierbij zijn de budgetten uit de decentralisatieuitkeringen Vrouwenopvang en Maatschappelijke opvang meegewogen bij het subcluster Wmo 2015. Bij het subcluster Jeugdhulp is de integratie-uitkering voogdij en 18+ meegewogen. Het overige structurele bedrag van € 14 miljoen zullen gemeenten in het voorjaar bij de verwerking van de reguliere loon- en prijsbijstelling voor Beschermd Wonen ontvangen. Het kabinet heeft hiervoor structureel extra middelen beschikbaar gesteld. Aangezien dekking plaatsvindt vanuit de algemene uitkering, is er per saldo geen uitzetting van de gemeentelijke begroting. 6.60 – Maatwerkvoorziening (Wmo) 6.71 – Maatwerkdienstverlening 18+ (Wmo natura immaterieel) Activiteit

Bijstelling budgetten Wmo a.g.v. verschillende financiële ontwikkelingen.

Gevolgen voor de inwoners

Het op orde brengen en houden van een actuele gemeentebegroting.

Middelen

2023 Pm

2024

2025 Pm

2026 Pm

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 Ten aanzien van de Wmo kunnen er, in het licht van de kaderbrief, nog geen harde financiële ontwikkelingen worden benoemd. Wel willen wij een aantal mogelijke ontwikkelingen benoemen, waarvan het financiële effect bij het opstellen van de begroting 2023 nader zal worden geduid. 1. Een eerste ontwikkeling die we benoemen is de landelijke trend betreffende het stijgen van de Wmo-kosten. Deze trend is ook binnen de gemeente De Wolden waarneembaar, met name op het vlak van huishoudelijke hulp. De komende periode zullen wij blijven monitoren en indien nodig het effect voor de begroting van 2023 duiden en opnemen. Onlangs is deze trend nog benoemd in een artikel in Binnenlands bestuur: https://www.binnenlandsbestuur.nl/sociaal/betaalbaarheid-sociaal-domeinongewis?tid=TIDP2265988XA1712FEF46FE430C91DABB24F5DD1BDCYI5&utm_campaign= BB_NB_Sociaal&utm_medium=email&utm_source=binnenlandsbestuur. 2. Een tweede ontwikkeling betreft de prijsstijgingen die zich presenteren als gevolg van de coronapandemie en de situatie in Oekraïne. Het te verwachten financiële effect zullen wij duiden bij de begroting 2023. 3. Een derde financiële ontwikkeling is de uitwerking van de taakstellingen in het kader van herijking De Wolden. Momenteel worden de herindicaties huishoudelijke hulp, in navolging van het nieuwe normenkader, uitgevoerd.

Pas na afronding van de werkzaamheden zal ook het daadwerkelijke financiële effect voor het lopende jaar en de meerjarenbegroting helder worden. Wij zullen dit effect meenemen bij het opstellen van de begroting.

Gemeente De Wolden

Programma 07 - Gezond Meedoen

Financiële kaderbrief 2023-2026

7.1 - Bijdrage GGD voor de Kaderbrief 2023 De Wolden Activiteit

Indexering en mutaties GGD Drenthe.

Gevolgen voor de inwoners

Waarborgen van de volksgezondheid.

Middelen

2023 € 91.089 -

2024 € 61.895 -

2025 € 96.236 -

2026 € 129.655 -

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 In de begroting 2023 van GGD Drenthe is een loon- en prijscompensatie van 1,9% van de bijdrage aan de gemeenschappelijke regeling opgenomen. De 1,9% is tot stand gekomen op basis van de berekeningssystematiek uit ‘Samenwerken in Drenthe’. Tussentijdse hogere indexering dient GGD te financieren uit haar algemene reserve. Vanaf 2024 kan het indexeringspercentage wijzigen. Daarnaast neemt GGD incidentele en structurele kosten op voor ontwikkelingen op het gebied van informatieveiligheid en privacy, datagericht werken, gezonde leefomgeving en publieke gezondheid.

Herijking exploitatie De volgende financiële mutaties zijn aangeleverd: Product

2023

2024

2025

2026

Lasten 6.1 – Looncompensatie AMW, etc.

6.1 - Opvang vluchtelingen uit Oekraïne

6.1 - Structureel budget Wijkteams (zie programma 'DWD gastvrij etc.)

56.582

55.833

55.664

56.076

91.089

61.895

92.236

129.655

146.671

117.728

147.900

185.731

146.671

117.728

147.900

185.731

6.1/6.71 - Extra kosten zorgdomein, Wmo 6.6/6.71 - Bijstelling budgetten Wmo door verschillende financiële ontwikkelingen 7.1 – Loon- en prijscompensatie GGD Totaal lasten Baten

Totaal baten

Saldo (+ = nadeel en - = voordeel)

Toelichting lasten (voor zover niet bij de afzonderlijk genoemde onderwerpen benoemd):

Gemeente De Wolden

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 08 - De Wolden actief en opgeruimd

Programma 08 - De Wolden actief en opgeruimd De Wolden is een sportieve gemeente. Op het gebied van sport- en bewegen gebeurt er veel. De vele en onmisbare vrijwilligers maken dit mede mogelijk. Op het gebied van afval dragen we bij aan de totstandkoming van een circulaire economie. Het stimuleren van en verleiden tot gedragsverandering bij inwoners is minstens zo belangrijk als het beschikken over een technische inzamelstructuur.

Het programma in beeld

Herijking exploitatie Bij dit programma zijn geen autonome ontwikkelingen die op dit moment uw aandacht vragen.

Herijking exploitatie De volgende financiële mutaties zijn aangeleverd: Product

2023

2024

2025

2026

Lasten

Totaal lasten

Baten

Totaal baten

Saldo (+ = nadeel en - = voordeel)

Toelichting lasten (voor zover niet bij de afzonderlijk genoemde onderwerpen benoemd):

Gemeente De Wolden

Programma 09 - Diverse financiële zaken De Wolden incl. SWO

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 09 - Diverse financiële zaken De Wolden incl. SWO Dit hoofdstuk richt zich onder andere op de ontwikkelingen binnen de gemeentelijke financiën inclusief de algemene dekkingsmiddelen, de overhead (bedrijfsvoering), de vennootschapsbelasting, het onderdeel onvoorzien en de reserves. Deze onderdelen zijn, naast de voorgaande programma's op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording, verplicht voorgeschreven. De bedrijfsvoering die nodig is voor het realiseren van de doelstellingen, is primair de verantwoordelijkheid van de Samenwerkingsorganisatie De Wolden Hoogeveen en valt grotendeels buiten de reikwijdte van dit hoofdstuk.

Het programma in beeld

Herijking exploitatie 0.34 – Toeristenbelasting Activiteit

Bijstelling opbrengst toeristenbelasting.

Gevolgen voor de inwoners

Juiste informatie in de gemeentelijke cijfers.

Middelen

2023 Pm

2024

2025 Pm

2026 Pm

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 In de jaarrekening 2021 is onder andere al gemeld dat het werkelijke aantal overnachtingen achterblijft bij de verwachtingen en dus ook de opbrengst van de werkelijk ontvangen toeristenGemeente De Wolden

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 09 - Diverse financiële zaken De Wolden incl. SWO

belasting. De te ramen opbrengst zou op basis hiervan gebaseerd moeten worden op 285.000 overnachtingen. Gelet op het tarief 2022 zou de opbrengst in het verlengde daarvan dan neerwaarts bijgesteld moeten worden. Wij stellen ons voor richting de samenstelling van de begroting 2023 op grond van de meest actuele aantallen en cijfers, een reële inschatting te kunnen maken wat precies de gevolgen zijn voor de structurele opbrengsten in de komende jaren. 0.61/0.62 – OZB (niet) woningen Activiteit

(Extra) verhoging van de onroerendezaakbelastingen.

Gevolgen voor de inwoners

Instandhouding voorzieningen met daar tegenover hogere woonlasten.

Middelen

2023 Pm

2024 Pm

2025 Pm

2026 € 129.000 V

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 2 Hoewel in het huidige college- en raadsprogramma is te lezen dat de gemeente de belastingdruk voor haar inwoners zoveel mogelijk beperkt, is het in sommige situaties toch noodzakelijk om tot een extra verhoging van bijvoorbeeld de onroerendezaakbelastingen te moeten besluiten. Ook is vermeld dat trendmatige verhogingen van de heffingspercentages OZB geen automatisme zijn. Desondanks is bij voorgaande begrotingen besloten in de meerjarige begroting noodzakelijkerwijs toch met een regulier stijgende opbrengst van de OZB te rekenen. Redenen hiervoor zijn:  De noodzaak van prijsinflatie aan de lastenkant van de begroting, onder andere onderhoud en dergelijke;  Er een collegeprogramma ligt waaruit de nodige structurele extra uitgaven voortvloeien;  Er een behoorlijke investeringsopgave met daaraan gekoppelde kapitaallasten ligt;  De beschikbare structurele budgettaire ruimte erg beperkt is;  Het Rijk met de lagere overheden taak decentralisaties afspreekt waar onvoldoende middelen voor worden toegekend. Indien er daarnaast of om andere redenen een extra verhoging van de OZB noodzakelijk is, dan is het gewenst inzicht te hebben wat 1% verhoging dan doet met de totaalopbrengst. Uitgaande van de geraamde opbrengst 2022 betekent dit een bedrag van afgerond € 50.000.

Voor de nieuw toegevoegde jaarschijf 2026 is hierboven een bedrag van € 129.000 wegens trendmatige verhoging opgevoerd (1,5% trend en 1% areaaluitbreiding) t.o.v. de ramingen 2025. 0.64 – Belastingen - algemene overige ontwikkelingen Activiteit

Uitbreiding gemeentelijk belastinggebied.

Gevolgen voor de inwoners

Juiste informatie in de gemeentelijke cijfers.

Middelen

2023 Pm

2024

2025 Pm

2026 Pm

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 In het Coalitieakkoord 2021 – 2025 “Omzien naar elkaar, vooruitkijken naar de toekomst” is door de Regering opgenomen dat partijen een nieuwe financieringssystematiek voor mede-overheden voor de periode na 2025 willen uitwerken. Een en ander om een stabielere financiering voor de mede-overheden te realiseren en hun autonomie te vergroten. Daarbij wordt ook de mogelijkheid voor een groter gemeentelijk belastinggebied betrokken, inclusief alternatieven voor OZB. De jaarlijkse indexering van het Gemeentefonds die voortvloeit uit de koppeling aan de rijksuitgaven wordt het accres genoemd. In het regeerakkoord is een financiële reeks opgenomen voor het accres in de kabinetsperiode. Het accres wordt vanaf 2026 vastgezet op € 1 miljard met verwijzing naar uitbreiding van het belastinggebied, aldus het nieuwe kabinet.

Gemeente De Wolden

Programma 09 - Diverse financiële zaken De Wolden incl. SWO

Financiële kaderbrief 2023-2026

Standpunt VNG Bij de Algemene Ledenvergadering van de VNG in 2019 hebben gemeenten zich voorstander getoond van een uitbreiding van het gemeentelijk belastinggebied. In discussies hierover (o.a. in de bestuurlijke VNG-commissie Financiën) is wel duidelijk geworden dat het omzetten van het abstracte idee in concrete maatregelen allesbehalve vanzelfsprekend en eenvoudig is. Ter illustratie zijn hieronder de ijkpunten verwoord zoals die destijds in de commissie VNG-commissie Financiën naar voren zijn gebracht: 1. Een groter belastinggebied is geen doel op zich, maar dient om de band tussen bepalen, betalen en verantwoorden te versterken. 2.

Het moet gaan om een substantiële uitbreiding.

De horizontale, democratische verantwoording waarborgt verantwoorde heffing. Limitering van de opbrengsten via rijksregelgeving past daar niet bij.

Geen verhoging van de lastendruk. Uitbreiding van de gemeentelijke belastingen is onlosmakelijk verbonden met een navenante verlaging van de rijksbelastingen (mogelijk gemaakt door een verkleining van het gemeentefonds).

Voor de belastingbetaler is de herziening zo veel mogelijk inkomensneutraal. Koopkrachteffecten moeten worden geneutraliseerd. Dit vereist maatregelen van het Rijk.

Voor de belastingbetaler moet zichtbaar zijn dat er sprake is van een verschuiving en geen verhoging. Dit is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van Rijk en gemeenten.

Vereenvoudiging door afschaffen kleinere heffingen is mogelijk voor zover er sprake is van aanvaardbare financiële gevolgen op gemeentelijk niveau. 0.7 – Algemene uitkering uit het Gemeentefonds Activiteit

Bijstelling accres gemeentefondsuitkering inclusief vervallen opschalingskorting t/m 2025 o.b.v. de 'Maartbrief 2022'.

Gevolgen voor de inwoners

Juiste informatie over de gemeentelijke cijfers.

Middelen

2023 € 1.261.000 V

2024

€ 2.138.000 V

2025 € 2.518.000 V

2026 € 669.000 V

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 De belangrijkste inkomstenbron voor de gemeente vormt de algemene uitkering van het Rijk betreffende het gemeentefonds. De cijfers in de huidige meerjarenbegroting zijn nog gebaseerd op de septembercirculaire 2021. Volgens Binnenlandse Zaken is er voor de periode 2023-2025 voor gemeenten (en provincies) samen € 3 miljard extra beschikbaar bovenop de stand Miljoenennota 2022. Dit als gevolg van de extra middelen uit het coalitieakkoord, voor het extra accres (het gemeente- en provinciefonds bewegen mee met de rijksuitgaven) en het schrappen van de oploop van de opschalingskorting voor deze kabinetsperiode. ‘De eerste berekeningen op basis van de reeksen in het coalitieakkoord (accres en opschalingskorting) tonen aan dat geen enkele gemeente er in de periode 2022-2025 financieel op achteruit zal gaan bij invoering van het nieuwe model’, aldus de minister in haar brief aan de Tweede Kamer. Dat komt dan volgens haar nog naast de andere middelen uit het coalitieakkoord die nog ter beschikking van gemeenten komen, zoals de uitvoeringskosten van klimaat en middelen voor de jeugdzorg. Naast de stijging van het accres is inmiddels ook duidelijk geworden dat het Rijk de oploop van de zogenoemde opschalingskorting boven de € 1,0 miljard landelijk, gedurende de periode 2023 2025 schrapt.

Daarnaast mag de gemeente in verband met het verspringen van het basisjaar ook rekenen op een stijging van de uitkering ingaande 2023 wegens loon- en prijsinflatie. Een voorlopige berekening op grond van de zogenoemde 'Maartbrief 2022' (met verspringing basisjaar) en tegen constante prijzen voor de jaren daarna laat een toename van de uitkering naar 2023 zien van afgerond € 1.261.000 t.o.v. de raming voor dat jaar in de huidige MJB. Deze verhoging is voorlopig als extra ontvangst ingeboekt. Hoe de berekeningen er precies uit gaan zien, wordt Gemeente De Wolden

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 09 - Diverse financiële zaken De Wolden incl. SWO

bekend gemaakt bij de meicirculaire 2022. Zodra hierover meer bekend is, zullen we de raad afzonderlijk informeren over de budgettaire gevolgen. Ook voor een nadere duiding van bovenvermelde uitkomsten is meer informatie nodig. Uit de algemene uitkering zal de gemeente niet alleen de 'eigen' loon- en prijsstijgingen 2022 en 2023 moeten opvangen, maar ook de stijging van deze lasten bij de verbonden partijen (SWO, Veiligheidsregio, RUD, GGD, etc.). Ook zal de dekking van de ingeschatte verhoging van de onderhoudsbudgetten kapitaalgoederen (prijsinflatie) hieruit (deels) gecompenseerd moeten worden. Zo is bijvoorbeeld in bovenvermelde cijfers gerekend met een CPB-consumentenprijsindexcijfer van maar liefst 7,6% voor 2022 en 2023 samen. Dit betekent dat budgetten zowel in de lopende als voor de nieuwe begroting 2023 aanzienlijk zouden moeten stijgen. De gemeentefondsuitkering ramen we voor de jaren na 2023 in constante prijzen. Dit betekent dan ook dat we de lasten in meerjarenperspectief ook niet verder verhogen met de loon- en prijsindex van ná 2023. In de 'Maartbrief 2022' is verder weinig tot niets vermeld over het 'ravijnjaar 2026' zoals PAUW Inergy dit noemt. Dit brengt gemeenten in de problemen als er geen duiding van de uitkomsten van de laatste jaarschijf uit deze meerjarige begroting kan worden gegeven.

Het jaar 2026 is het jaar waarop de provinciaal toezichthouder toetst of een begroting structureel en reëel in evenwicht wordt gebracht. Tenslotte werd zeer onlangs duidelijk dat het Rijk te kampen heeft met omvangrijke tekorten op de rijksbegroting, die mogelijk oplopen tot een totaalbedrag van € 23 miljard. Dat ook de lagere overheden hiervan de gevolgen zullen ondervinden, ligt voor de hand. 0.7 – Algemene uitkering uit het Gemeentefonds Activiteit

Herziening verdeelsystematiek gemeentefondsuitkering ingaande 2023.

Gevolgen voor de inwoners

Juiste informatie over de gemeentelijke cijfers.

Middelen

2023 € 183.750 V

2024

€ 183.750 V

2025 € 183.750 V

2026 € 183.750 V

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 De herverdeling van het gemeentefonds, aanvankelijk voorzien voor 2021, is herhaaldelijk uitgesteld. Besluitvorming over de invoering van de integrale nieuwe verdeling is aan het nieuwe kabinet. Een andere verdeling van het gemeentefonds is volgens het ministerie nodig omdat de huidige manier van het verdelen van het rijksgeld over de gemeenten niet goed aansluit bij de kosten die gemeenten maken. Daardoor krijgen sommige gemeenten te veel geld, andere gemeenten juist te weinig geld. Het huidige model stamt grotendeels uit 1997. Sindsdien is er veel veranderd in de kosten van gemeenten, waaronder de decentralisaties in het sociaal domein. Gevolg daarvan is dat er ‘allerlei achterhaalde aannames’ in het huidige model zitten waardoor de verdeling van de middelen en de kostenontwikkeling van gemeenten steeds meer uit elkaar zijn gaan lopen. Doel van de herziene verdeling is een stabiel verdeelmodel dat ‘zo goed mogelijk’ aansluit bij de kosten van gemeenten. Bij de zogenoemde 'Maartbrief 2022’ van 6 april jl. werd nu duidelijk dat het Rijk, ondanks de adviezen van de ROB en de VNG, de nieuwe verdeling toch per 1 januari 2023 gaat doorvoeren. Wel zijn er enkele aanpassingen, waaronder een ‘vergroting van de koek’ tot een bedrag van € 3 miljard.

In afwachting van de uitkomsten van een aantal lopende onderzoeken naar een paar maatstaven, is besloten het ingroeipad per inwoner het 1e jaar terug te brengen van maximaal € 15 naar € 7,50. Voor de jaren 2024 en 2025 bedraagt dit wel maximaal € 15. Het totale effect van de herverdeling per gemeente komt daarmee op maximaal plus of min € 37,50 per inwoner per gemeente over drie jaar. Volgens het Rijk is daarnaast wel degelijk voldaan aan enkele andere adviezen van de ROB. Bij de komende meicirculaire zullen de actuele herverdeeleffecten bekend worden. Volgens de laatst bekendgemaakte cijfers zou De Wolden een voordeelgemeente zijn. Vooralsnog hebben we dit voordeel bepaald op 24.500 inwoners x € 7,50 is € 183.750. Dit voordeel komt daarmee bovenop de gevolgen van de 'reguliere' groei van het gemeentefonds zoals hiervoor zijn vermeld.

Gemeente De Wolden

Programma 09 - Diverse financiële zaken De Wolden incl. SWO

Financiële kaderbrief 2023-2026

OVERHEAD 0.4 – Overhead Activiteit

Bijdrage Samenwerkingsorganisatie De Wolden Hoogeveen.

Gevolgen voor de inwoners

Een juiste, tijdige en correcte dienstverlening door de van de ambtelijke samenwerkingsorganisatie ‘SWO De Wolden Hoogeveen’.

Middelen

2023 € 703.092 N

2024 € 738.164 N

2025 € 757.993 N

2026 € 749.137 N

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 Uit de groei van de gemeentefondsuitkering betalen we ook de loon- en prijsstijgingen, niet alleen van het 'eigen personeel' maar ook van andere organisaties waar de gemeente een financieel belang in heeft. Dat betekent onder andere niet alleen een hogere bijdrage over 2023 aan de Samenwerkingsorganisatie De Wolden Hoogeveen. Ook stijgen mogelijk de andere in de begroting van De Wolden geraamde bijdragen aan de verschillende verbonden partijen met de verwachte index. Zie hiervoor echter de programma's waaraan deze verbonden partijen zijn 'gelinkt'. Vooralsnog gaan we bij de Samenwerkingsorganisatie uit van de informatie zoals is opgenomen in de door haar opgestelde kaderbrief 2023. Gemeente De Wolden draagt bij in de kosten van de SWO op basis van een verrekenpercentage. Op basis van de evaluatie van dit percentage en de door beide gemeenten genomen besluiten, actualiseren we jaarlijks het verdeelpercentage. Voor 2023 is dit berekend op 28,78%.

Overzicht geraamde bijdragen SWO De Wolden Hoogeveen Raming volgens begroting SWO 2022-2025 Gevolgen tractieplan en wasplaats openbare werken (S) Cao-aanpassing 2021-2022 (S) Coördinatie subsidieregeling initiatiefrijk DWD (I) Extra inzet implementatie Omgevingswet (I) 'Ja, tenzij' - maatwerk dienstverlening leefomgeving (I) Continuering voor 1 jaar van de buurtteams DWD (I) Thuiscoaches en Praktijk Ondersteuners Huisartsen (S) Hogere korting bijdrage i.v.m. interne maatregelen (S) Claim WMO/meerkosten, VFF, informatiseringsprojecten (S) Correctie pensioenpremies 2022 (S) Aanvullend n.a.v. begrotingsbehandeling 2022: Applicatie communicatie toezichthouders (S) Extra buitengewoon opsporingsambtenaar (I) Extra WABO-toezichthouder (I) Project implementatie Omgevingswet (I) Aanschaf bodycams t.b.v. handhavers (S) Bijstelling n.a.v. jaarrekening 2021 en overige besluiten: Overheveling en update huisvestingslasten openbare werken (S) Nieuwe software en onderhoud (S) Indexatie software en onderhoud (S) Indexatie onderhoud tractie (S) Indexatie schoonmaakkosten (S) Bijstelling kapitaallasten o.b.v.

jaarrekening 2021 (S) Bijstelling tarieven gladheidsbestrijding (S) Uitzettingen begroting 2023: Gevolgen periodieke verhogingen (S) Cao-gevolgen per 1-1-2023 - aanname van 2% (S) Vergroten slagkracht informatieveiligheid (S) Administratieve ondersteuning uitvoering Wet open overheid (S) Extra inzet t.b.v. verzekeringen (I) Totaaltelling bijgestelde bijdrage SWO

Gemeente De Wolden

Jaar 2023 (€) 17.212.543 5.589 86.412 96.000 -10.000 356.307 -40.000

Jaar 2022 (€) 17.368.014 855 37.000 45.000 60.000 58.000 96.000 -10.000 356.307 -40.000

8.333 -

8.333 * 70.000 75.000 79.000 13.500

** 65.961 47.527 16.130 7.777 3.456 -30.413 3.880

** 66.030 -63.719 3.946

188.955 314.722 14.546 7.057 5.185 --------------18.359.968

--------------18.223.265

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 09 - Diverse financiële zaken De Wolden incl. SWO

Actuele raming in de begroting 2022 e.v. jaren De Wolden Bijstelling raming

17.656.876 --------------N 703.092 ========

18.236.347 -------------V 13.082 ========

*) Als dekking is hiervoor een deel van het jaarresultaat 2021 aangewezen. **) Hier staat een structurele aframing van het betreffende budget tegenover uit de MJB 20222025 van € 57.339 (KP 4.00.40.23000). Voor een deel zal deze bijdrage moeten worden gedekt uit de compensatie die de gemeente ontvangt voor loon- en prijsstijgingen via het Gemeentefonds (meicirculaire 2022). Er vindt vanzelfsprekend geen compensatie plaats voor de autonome uitzettingen van de bijdrage aan de SWO. Omdat we de gemeentefondsuitkering voor de jaren na 2023 in constante prijzen ramen, worden ook de lasten, dus ook de bijdrage aan de SWO, in meerjarenperspectief niet verder aangepast. Tenslotte is nog een bedrag van € 28.980 geraamd i.v.m. de gevolgen van de afschaffing van de btw-koepelvrijstelling. 0.4 – Overhead Activiteit

Huisvesting buitendienst De Vos van Steenwijklaan 73-75, Hoogeveen.

Gevolgen voor de inwoners

Het beschikbaar hebben van een structurele adequate huisvesting ten behoeve van de buitendienst openbare werken en het onderbrengen daarvan bij de SWO De Wolden Hoogeveen.

Middelen

2023 € 57.339 V

2024 € 57.339 V

2025 € 57.339 V

2026 € 57.339 V

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 De centrale hoofdhuisvesting van de buitendienst is gevestigd op de terreinen achter De Vos van Steenwijklaan 75 en 73 te Hoogeveen. Tot voor kort huurden De Wolden en Hoogeveen de terreinen via kortlopende contracten. Nadat deze verhuurder de terreinen had verkocht, hebben de gemeenten de terreinen van de nieuwe eigenaar kunnen huren voor de komende tien jaar. Het bestuur van de SWO (februari 2022) heeft besloten de centrale hoofdhuisvesting onder te brengen in de begroting van de SWO. De kosten voor deze locaties zijn geraamd op € 229.000 in 2023. Door het afstoten van een gehuurde kantine is dit vanaf 2024 € 220.000. In de begrotingen van de gemeenten is € 183.000 opgenomen voor de huisvesting op deze locaties (voor De Wolden € 57.339). Voor de gemeenten betekent dit respectievelijk een verhoging van € 9.000 voor De Wolden en € 37.000 voor Hoogeveen. De extra kosten komen voort uit de nieuwe langdurige huurcontracten, hogere energiekosten en actualisatie van de onderhoudskosten voor beide locaties. Voor de Wolden betekent dit een verhoging van € 8.622 in 2023 (€ 65.961 minus € 57.339). Door het afstoten van een gehuurde kantine wordt dit verschil verkleind tot € 6.000 in 2024. De kosten worden vanaf 2022 ondergebracht bij de SWO. 0.4 – Algemeen - onderhoud gemeentelijke gebouwen Activiteit

Financiële gevolgen update onderhoudsplan 'Planon' voor de gemeentelijke gebouwen.

Gevolgen voor de inwoners

Het actueel houden van het onderhoud van de gemeentelijke gebouwen op een door de raad vastgesteld kwaliteitsniveau, zodat een verantwoord gebruik door de inwoners kan plaatsvinden.

Middelen

2023 Pm

2024 Pm

2025 Pm

2026 Pm

I/S Incidenteel Structureel

Gemeente De Wolden

Programma 09 - Diverse financiële zaken De Wolden incl. SWO

Financiële kaderbrief 2023-2026

Toelichting: Categorie 1 Eens in de vier jaar vindt een herziening en actualisatie plaats van het onderhoudsplan gemeentelijke gebouwen. De afdeling Ingenieursbureau en Sport heeft al haar vastgoed in 2021 opnieuw laten inspecteren. Op basis daarvan presenteren we in 2022 een bijgesteld onderhoudsprogramma (inclusief de financiële gevolgen). Vanzelfsprekend leggen we daarbij een relatie met de ‘Voorziening onderhoud gebouwen’. De uitkomsten van actualisatie zullen we de komende periode nader uitwerken en aan de raad voorleggen. Na vaststelling door de raad zullen we de financiële gevolgen meenemen in de programmabegroting 2023. Het is op dit moment te vroeg om een uitspraak te doen over de financiële gevolgen van het bijgestelde onderhoudsprogramma. Wel zal als gevolg van onder andere de extreme kostenstijgingen een aanpassing van de beschikbare budgetten noodzakelijk zijn. VENNOOTSCHAPSBELASTING Ter zake zijn geen nieuwe ontwikkelingen te melden. Er bestaat nog steeds onzekerheid over de landelijke uitgangspunten die de Belastingdienst hierover in zal nemen. ONVOORZIENE UITGAVEN 0.8 – Overige lasten en baten Activiteit

Inventarisatie consequenties kostenstijgingen en hogere bijdragen verbonden partijen c.a.

Gevolgen voor de inwoners

Juiste informatie over de gemeentelijke cijfers.

Middelen

2023 Pm

2024

2025 Pm

2026 Pm

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 Van diverse producten stonden prijzen al langer onder druk als gevolg van de Covid-19 pandemie. De situatie in de Oekraïne zorgt wereldwijd voor nog meer schaarste van diverse grondstoffen en goederen, waardoor er op diverse terreinen sprake is van explosieve prijsstijgingen. Voor onze werkzaamheden ondervinden wij hier direct of indirect ook de gevolgen van. Levertijden nemen toe waardoor werkzaamheden en projecten vertraging oplopen en het uitvoeren van werkzaamheden fors duurder worden. Hierdoor lopen we een risico om uit de pas te lopen met de financiële kaders zoals die zijn vastgesteld in de gemeentelijke begroting. Dit geeft aanleiding om op hoofdlijnen te inventariseren waar wij te maken hebben met prijsstijgingen of deze nog verwachten. Om vervolgens te bepalen of en zo ja welke beheersmaatregelen hiervoor getroffen kunnen worden. Deze inventarisatie heeft in april van dit jaar plaatsgevonden en daaruit blijkt dat bij het onderhoud van de wegen en openbare verlichting tot ruim € 107.000 aan kostenstijgingen worden verwacht. Daarnaast wordt verwacht dat wij bij het programma 'Gezond meedoen in De Wolden' v.w.b. de uitvoering van de diverse zorgtaken onder de Wmo mogelijk te maken krijgen met extra kosten tot ruim € 405.000.

Niet alleen zijn het dagkoersen, ook is het mogelijk dat de gemeente ook op andere plaatsen in de begroting wordt geconfronteerd met tegenvallers, b.v. waar het gaat om energie, benzine en diesel, etc. Mogelijk dat deze ontwikkelingen ook doorwerken in de begrotingen van de verbonden partijen en leiden tot hogere gemeentelijke bijdragen. Niet duidelijk is in hoeverre ook de lopende investeringskredieten bijgesteld dienen te worden. Tenslotte is van rijkswege besloten dat gemeenten de compensatieregeling extra energiekosten huishoudens met een laag inkomen uitvoeren. Voor zowel de compensatie zelf als voor de uitvoeringskosten ontvangen de gemeenten binnen de algemene uitkering extra middelen. Hoewel op onderdelen prijsaanpassingen in de verschillende programma's zijn opgevoerd, kon dit niet overal worden meegenomen. In afwachting van nadere informatie hierover richting de samenstelling van de begroting 2023-2026 is hiervoor nu een Pm-post opgenomen.

Gemeente De Wolden

Financiële kaderbrief 2023-2026

Programma 09 - Diverse financiële zaken De Wolden incl. SWO

0.8 – Algemene lasten en baten (onvoorzien) Activiteit

Ontwikkeling en stelpost kapitaallasten nieuwe investeringen.

Gevolgen voor de inwoners

N.v.t.

Middelen

2023 -

2024 € 220.000 N

2025 € 440.000 N

2026 € 660.000 N

I/S Incidenteel Structureel

Toelichting: Categorie 1 Onder verwijzing naar hetgeen hierover al is vermeld bij het onderdeel 'Meerjarig investeringsprogramma' van deze kadernota, merken wij nog het volgende op. In de meerjarige cijfers t/m 2024 is dus per jaar een stelpost van € 220.000 voor kapitaallasten nieuwe investeringen geraamd. Afhankelijk van de financiële mogelijkheden hanteert de gemeente ook voor de jaren daarna dit bedrag vooralsnog als richtinggevend. Dit betekent eigenlijk dat tot en met 2023 jaarlijks een investeringsvolume van gemiddeld € 4,0 miljoen beschikbaar is. Immers de kapitaallasten drukken met ingang van een jaar later op de exploitatie. Na de samenstelling van het collegeprogramma zal aan de hand van de actuele financiële situatie van de gemeente, op dat moment moeten worden beoordeeld wat voor de nieuwe periode t/m 2026 de mogelijkheden zijn voor het doen van nieuwe investeringen. Vooruitlopend hierop is de betreffende stelpost van € 220.000 per jaar cumulerend ook voor de jaren na 2023 hier opgenomen.

Herijking exploitatie De volgende financiële mutaties zijn aangeleverd: Product

2023

2024

2025

2026

0.4 - Bijdrage SWO De Wolden Hoogeveen

703.092

738.164

757.993

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11604603/1