Getekende jaarstukken 2024 gemeente Brummen
Tekst van het document
Toelichting financiële afwijkingen - Baten De baten binnen dit focusgebied zijn € 1.106.000 hoger uitgevallen dan geraamd. Hieronder lichten we de belangrijkste oorzaken toe. De rijksbijdrage voor opvang van Oekraïners pakt € 25.000 hoger uit dan geraamd. Per saldo worden de lasten en baten verrekend met de reserve toekomstige kosten ontheemden. Via het Rijk ontvangen we € 673.000 meer dan begroot voor de gemaakte kosten van de doorstroomlocatie Michaelshoeve. Zie ook lasten. De leges omgevingsvergunningen bouwen en opgelegde dwangsommen laten een voordeel zien van € 163.000 ten opzichte van de raming. Voor de bouwgrondcomplexen moet op basis van de nieuwste berekeningen van de Meerjaren Prognose Grondexploitatie (MPG) een verplichte tussentijdse winstneming worden gedaan van € 32.000 voor complex Elzenbos II. De complexen Hazenberg en Krullevaar worden per 31 december 2024 afgesloten. Het resultaat van deze complexen komt uit op € 218.000.
Toelichting financiële afwijkingen - Stortingen De stortingen binnen dit focusgebied zijn € 2.935.000 hoger uitgevallen dan geraamd. Hieronder lichten we de belangrijkste oorzaken toe. Bestemmingsreserve toekomstige kosten ontheemden Van het Rijk is € 2.749.000 ontvangen voor opvang van Oekraïners en de doorstroomlocatie. Deze
33
ontvangst wordt volledig aan deze reserve toegevoegd. Voor onttrekking van de werkelijke kosten zie het onderdeel onttrekkingen hierna. Bestemmingsreserve Ligt op Groen Per 31 december 2024 worden de bouwgrondcomplexen Hazenberg en Krullevaar afgesloten. In de reserve Grondexploitatie staan Ligt op Groen gelden tijdelijk gereserveerd. Deze worden nu toegevoegd aan de reserve Ligt op Groen. Het bedrag is afgerond € 186.000. Zie ook onttrekkingen.
Toelichting financiële afwijkingen - Onttrekkingen De onttrekkingen binnen dit focusgebied zijn € 1.643.000 hoger uitgevallen dan geraamd. Hieronder lichten we de belangrijkste oorzaken toe. Bestemmingsreserve toekomstige kosten ontheemden Per saldo zijn de werkelijke lasten voor opvang van Oekraïners in 2024 uitgekomen op afgerond € 1.109.000. Dit bedrag wordt onttrokken uit de reserve toekomstige opvang Oekraïners. Voor de meerkosten doorstroomlocatie onttrekken we € 347.000 uit deze reserve, Bestemmingsreserve Grondexploitatie Per 31 december 2024 worden de bouwgrondcomplexen Hazenberg en Krullevaar afgesloten. In de reserve Grondexploitatie staan Ligt op Groen gelden tijdelijk gereserveerd. Deze worden nu onttrokken uit de reserve Grondexploitatie. Het bedrag is afgerond € 186.000. Zie ook toevoegingen.
34
Basistaken Fysieke leefomgeving Portefeuillehouders S. van de Graaf P. Inberg Y. Çegerek
Wat wilden we bereiken? 1. Een goed onderhouden, bereikbare en klimaatbestendige openbare ruimte.
Wat wilden we doen? 1a. We werken onderhoudsachterstanden in het groen weg en zorgen voor een basisonderhoud in de wijken en een hoog onderhoudsniveau in de centra en langs toegangswegen oranje
Stand van zaken Aansluitend op het nieuwe groenbeleid zijn wij begonnen met het wegwerken van onderhoudsachterstanden in het groen. Ook zijn per 2024 de wijken op een basisniveau onderhouden. In centra en langs toegangswegen is het onderhoud per 2024 op een hoog niveau. Door het aanhoudende extreem groeizame weer in 2024 (veel vocht en hoge temperaturen) is een onderhoudsachterstand ontstaan. Inzet van extra personeel in onze buitendienst en bij de aannemers was vrijwel niet mogelijk door grote krapte op de arbeidsmarkt. Over deze achterstand is naar onze inwoners in juni gecommuniceerd in de diverse media. Er is door de beschikbare medewerkers hard aan gewerkt om deze tijdelijke achterstand weg te werken. Hieraan wordt ook gedurende de winterperiode 2024-2025 verder aan gewerkt. Er is een start gemaakt met het wegwerken van achterstanden in het boombeheer. In 2024 is de boomveiligheidscontrole uitgevoerd in en rond de kern Eerbeek. In dit gebied is vrijwel de gehele achterstand in het boombeheer weggewerkt.
1b. We voeren een goede regie op de uitvoering, zodat snel wordt ingespeeld op klachten en meldingen. groen
Stand van zaken We hebben in het jaar 2024 extra aandacht besteed aan het tijdig oppakken van FIXI-meldingen. Er zijn wijzigingen in het systeem doorgevoerd en er zijn betere procesafspraken gemaakt over de afhandeling van meldingen en klachten. Dit alles met een positief effect want het percentage meldingen dat binnen twee werkdagen is opgepakt is door het jaar heen gestegen van 70% naar 83%. Gemiddeld over 2024 is 81,6% van de meldingen tijdig opgepakt (de gestelde norm is minimaal 80%).
35
1c. We zetten de inrichting en beheer van openbare ruimte in als instrument om de biodiversiteit te vergroten, hittestress te verminderen en piekbuien op te kunnen vangen. groen
Stand van zaken Conform de uitgangspunten uit het Programma Water en Riolering en het Programma Groen zijn aanpassingen in de inrichting en het beheer van openbare ruimte uitgevoerd waarbij klimaatadaptie en verbetering van de biodiversiteit uitgangspunten waren. In Eerbeek zijn in de wijk Werfakker aanpassingen aan de afwatering van wegen doorgevoerd waarbij het water nu infiltreert in plantsoenvakken. 11 personen hebben subsidie ontvangen voor het afkoppelen van hemelwater waarbij 1700 m2 dakvlak is afgekoppeld. De omvorming van groenvakken in Eerbeek is in het najaar van 2024 gestart net als de aanplant van straatbomen in de kern Brummen. Aan de Boshoffweg in Eerbeek is een nieuw bos aangeplant en de aanplant van een stuk bos bij het Gat van Cortenoever is voorbereid en wordt in januari 2025 gerealiseerd.
Wat wilden we bereiken? 2. Een infrastructuur die bijdraagt aan doelstellingen op het gebied van veiligheid, klimaatbeleid en gezondheid.
Wat wilden we doen? 2a. We stellen het programma Mobiliteit (Mobiliteitsvisie) vast. groen
Stand van zaken Het Programma Mobiliteit 2050 is op 27 juni 2024 door de gemeenteraad vastgesteld 2b. Veilige fietsverbindingen realiseren van Eerbeek naar Zutphen, Dieren en Apeldoorn en verbetering en uitbreiding van het aantal fiets- en wandelroutes. oranje
Stand van zaken In het Programma Mobiliteit is het realiseren van vrij liggende fietspaden tussen de kernen als ambitie opgenomen. In het uitvoeringsplan wordt deze ambitie in 2025 verder uitgewerkt. Visit Veluwe heeft diverse wandelroutes in de gemeente, die aansluiten op de wandelroutes op de Veluwe, verbeterd en voorzien van nieuwe bebording. 2c. Goede en logische doorgaande routes creëren zodat automobiliteit in het buitengebied zoveel mogelijk beperkt wordt door bestemmingsverkeer. oranje
Stand van zaken In het Programma Mobiliteit 2050 is de ambitie opgenomen om ongewenst doorgaand verkeer te voorkomen. In het uitvoeringsplan wordt deze ambitie in 2025 vertaald naar concrete maatregelen.
36
2d. Lobby richting provincie voor behoud en verbetering van het openbaar vervoer. oranje
Stand van zaken In gesprek met gedeputeerde Ruitenberg is de provincie kenbaar gemaakt dat behoud en verbetering van het openbaar vervoer binnen onze gemeente noodzakelijk is, vanwege het bereikbaar houden van het grote buitengebied en de aanwezigheid van de twee treinstations in Brummen en Empe. Ook in de Regiodeal 2024 is het inzetten op openbaar vervoer opgenomen. Gesprekken met de provincie over de vertragingen en uitval in het busvervoer rond Eerbeek lopen. 2e. Lobby richting provincie voor geluids- en uitstoot reducerende maatregelen op de N348. oranje
Stand van zaken Eind december 2024 heeft een gesprek met de provincie plaats gevonden waarin de overlast van de N3438 besproken is. De provincie heeft aangegeven de weg uiteindelijk te willen afwaarderen naar 80 km/uur, maar daarbij is ook benoemd dat dit de komende jaren nog niet gaat gebeuren. Er is namelijk geen sprake van verkeersonveiligheid, hierdoor is er geen urgentie. Wel hebben ze toegegeven dat het om een leefbaarheidskwestie gaat. Wij blijven met de provincie in gesprek om de problematiek levend te houden.
Wat wilden we bereiken? 3. Verhogen van het aantal overnachtingen, stimuleren van werkgelegenheid, verhogen van de gemiddelde bestedingen in de toeristische sector door aanbodontwikkeling en verbinden van toerisme om een bijdrage te leveren aan lokale opgaven.
Wat wilden we doen? 3a. Implementeren van de resultaten van het onderzoek verblijfsrecreatie. groen
Stand van zaken In 2022 is onderzoek gedaan naar de marktruimte voor verblijfsrecreatie en hoe inwoners tegen toerisme aankijken. Beiden geven een positief beeld. Een vervolg op de onderzoeksresultaten is nodig. Bij voorkeur een uitnodigingskader om ondernemers te enthousiasmeren met goede plannen te komen. Dit kader kan ook bijdragen aan de transitie in de agrarische sector voor boeren die dit interessant vinden. Dit vraagt keuzes in ruimte. Deze ambitie is daarom gekoppeld aan het spoor omgevingsvisie. In 2025 starten we met een ontwikkelkader recreatie. 3b. Aanjagen van aanbodontwikkeling en opleveren van een aantrekkelijk en beleefbaar aanbod. groen
Stand van zaken Het potentieel van de vrijetijdseconomie kan door aanbodontwikkeling veel beter benut worden. Dit is een meerjarige opgave. Ook in 2024 is er beleefbaar aanbod opgeleverd. Zo is het wandelnetwerk Veluwe aangelegd, is een derde Klompenpad opgeleverd, een nieuw belevingsobject bij Eerbeek en smartphone speurtochten voor gezinnen met kinderen. In 2025 wordt er gewerkt aan thematische routes met audioverhalen waarmee toerisme wordt verbonden met cultuur en erfgoed. 37
3c. We versterken de multimediale toeristische communicatie die is opgezet rond Visit Brummen groen
Stand van zaken We versterken het lokaal gastheerschap onder Visit Brummen met multimediale communicatie. Dat doen we online, offline en via pers en andere media. We stimuleren het medegebruik door onze ondernemers zodat we communicatiekracht collectief bundelen. Ook hebben we begin 2024 Veluwse Welkomstborden aan de gemeentegrenzen vernieuwd waarop we gastvrij welkom heten, inspireren tot bezoek met mooie beelden en doorverwijzen naar Visit Brummen. In de zomer hebben we social media geactiveerd. 3d. Samenwerking stimuleren en een actieve rol nemen in het lokaal en regionaal netwerk. groen
Stand van zaken Regionaal en lokaal samenwerken en verbinden blijft een essentieel speerpunt. Brummen is goed op het netvlies in de Veluwe Alliantie samenwerking door een proactieve rol en aanpak. Ook lokaal bleven we het netwerk bijeenbrengen met ondernemersbijeenkomsten en sparden we met de klankbordgroep toerisme. Daarnaast zetten we in op het verbinden van toerisme en recreatie met andere beleidsvelden, opgaven en agenda's. 3e. Uitwerken van het Masterplan Veluwe Ontvangstlocatie Eerbeek groen
Stand van zaken In het voorjaar 2024 is het project PAK Huis en het concept Masterplan voor een Veluwse ontvangstlocatie in de Eerbeekse spoorzone gepresenteerd aan de gemeenteraad. In de zomer is een projectmanager geworven voor de bestuursopdracht van het PAK Huis. Het Masterplan voor het TOP Veluwe in Eerbeek is in december 2024 gereed gemaakt. Het masterplan vormt onze subsidieaanvraag voor de Regiodeal Veluwe in Balans welke begin 2025 is ingediend.
Wat wilden we bereiken? 4. Organiserend vermogen toevoegen om in- en extern economische zaken beter voor het voetlicht te brengen en koppelkansen met ondernemers beter te benutten.
Wat wilden we doen? 4a. We inventariseren de wensen en behoeften van ondernemers en brengen deze samen in een economisch beleid en plan van aanpak. groen
Stand van zaken Met de versterking van de formatie op beleidsveld EZ, zijn we 2024 gestart met het eerste sectoraal EZ beleid voor Brummen. Dit programma moet de contouren geven waaraan we meerjarig gaan werken. Dat doen we o.a. in afstemming met de regio, centrumondernemers en de ondernemers op onze bedrijventerreinen. Ook hebben we de organisatiegraad versterken op de bedrijventerreinen Brummen. Het programma economie wordt in het voorjaar gepresenteerd aan de gemeenteraad ter besluitvorming. 38
Wat wilden we bereiken? 5. Klaar zijn voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet.
Wat wilden we doen? 5a Opstellen van een integrale Omgevingsvisie als doorontwikkeling van de Omgevingsvisie 1.0. oranje
Stand van zaken In 2023 zijn we gestart met het opstellen van de integrale Omgevingsvisie. Naar verwachting wordt de Omgevingsvisie vastgesteld in het eerste kwartaal van 2025. De partij die opdracht heeft gekregen om de Omgevingsvisie op te stellen is tot nu toe nog niet in staat gebleken om tot een integraal en breed gedragen stuk te komen. De opdrachtnemer is hier in verschillende gesprekken op gewezen, echter heeft dit tot nu toe nog niet tot het gewenste resultaat geleden. Vaststellen van de Omgevingsvisie in Q1 2025 is uitgesloten. Op zijn vroegst is Q1 2026 haalbaar, gelet op de huidige voortgang en de huidige staat van het concept-product. 5b. Omgevingsplan kleine kernen opstellen; oranje
Stand van zaken In 2023 zijn we gestart met het opstellen van het Omgevingsplan kleine kernen. De verwachting was dat we eind 2024 richting raad konden voor vaststelling. Na de zomer van 2024 is een inventarisatie gemaakt. Verwachte vaststelling in de gemeenteraad op zijn vroegst in Q2 2025. Dit hangt ook af van de inventarisatie en de inspraak die nog volgt na publicatie van het ontwerp. Inmiddels is de inventarisatie geweest en is de Nota van uitgangspunten afgerond. We gaan nu richting concrete planopstelling, waarbij het de verwachting is dat we rond Q3 2025 richting de raad kunnen. Dit hangt natuurlijk af van de inspraak in reactie op het ontwerp dat we zullen publiceren. 5c. Voorbereiden op nieuwe bodemtaken en verantwoordelijkheden van de Omgevingswet door samenwerkingsafspraken over toezicht en vergunningverlening in samenspraak met de Omgevingsdienst Veluwe. groen
Stand van zaken Met Omgevingsdienst Veluwe (ODVeluwe) zijn samenwerkingsafspraken gemaakt over toezicht en vergunningverlening.
39
Het financieel verloop van de basistaken Fysieke leefomgeving Bedragen x €1.000 Exploitatie
Realisatie 2023
Prim. begroting 2024
Begroting 2024 na wijz.
Realisatie 2024
Afwijking 2024
Basistaken fysieke leefomgeving Lasten
10.488
12.087
13.145
14.064
919
Baten
6.805
6.622
7.741
8.726
985
372
0
20
175
155
Stortingen Onttrekkingen
186
276
334
549
215
Totaal Basistaken fysieke leefomgeving
-3.869
-5.188
-5.090
-4.964
125
Saldo incl. bestemmingen
-3.869
-5.188
-5.090
-4.964
125
Toelichting financiële afwijkingen - Lasten De exploitatie van de basistaken fysieke leefomgeving valt over het geheel positief uit met een positief resultaat van ruim € 125.000. Dit resultaat is echter opgebouwd uit mee- en tegenvallers. Hieronder een uitwerking van de resultaten: De lasten binnen deze basistaak zijn € 919.000 hoger uitgevallen dan geraamd. Hieronder lichten we de belangrijkste oorzaken toe. Aan kosten ambtelijke capaciteit is € 86.000 meer uitgegeven dan geraamd. Dit wordt veroorzaakt door hogere kosten van externe inhuur wegens ziekte en openstaande vacatures. Zie paragraaf E Bedrijfsvoering. Gemeentelijk vastgoed en gronden Bij de post Gronden en landerijen zijn extra (energie)kosten bij de voormalige Wilhelminaschool en plankosten Burg Dekkerplein. In totaliteit gaat het om € 34.000. De helft van de 16 Flexwoningen aan de Veldkant zijn eind december verkocht aan Veluwonen. Begin 2025 wordt de 2e helft verkocht. Dit betekent dat we de gehele boekwaarde met deze wetenschap moeten afboeken in 2024. Tegenover dit nadeel staat dat we geen exploitatielasten hadden in 2024. Per saldo gaat het in 2024 om een extra last van € 1.214.000 (zie ook de onderdelen baten en onttrekkingen). Per saldo budgettair neutraal voor het resultaat. Per eind december is ook het 2e deel van gebouw Kollergang 14 verkocht aan een sportschool.
Dit betekent dat er een deel van de boekwaarde afgeboekt moet worden. Dit levert een eenmalig nadeel op van € 164.000 (zie ook onderdeel baten). Per saldo een klein resultaat. Ruimtelijke ordening De kosten voor invoering van de Omgevingswet pakken € 117.000 lager uit dan geraamd. Verder is minder externe capaciteit voor adviezen nodig geweest voor de toetsing van particuliere plannen. Dit levert een voordeel op van € 25.000. Openbare ruimte De lasten voor riolering pakken in totaliteit € 105.000 lager uit. Dit voordeel wordt voor € 96.000 veroorzaakt doordat een aantal projecten zoals het opstellen van het Systeemoverzicht Stedelijk Water (SSW), onderzoek naar kwaliteit van oude persleidingen, onderzoek naar lozingen bedrijfsafvalwater en de inventarisatie van duikers en watergangen niet is uitgevoerd. Deze 40
werkzaamheden zijn doorgeschoven naar 2025. In het kader van 100% kostendekkendheid wordt afgerond € 9.000 meer toegevoegd aan de voorziening rioolheffing dan geraamd. Bij de onderhoudskosten van onze wegen, extra onderhoud aan de openbare verlichting en kosten gladheidbestrijding (extra kosten zout) pakken de lasten in totaliteit € 60.000 hoger uit dan geraamd. Bij de onderdelen openbare reiniging en reiniging wegen zien we een voordeel van € 33.000. Een groot deel van de externe capaciteit Werkfit is ingezet bij het onderhoud van het openbaar groen. De kosten voor het op te stellen mobiliteitsplan zijn € 33.000 hoger dan geraamd. Er is extra inzet nodig geweest voor participatieonderdelen en inhoudelijke uitwerkingen. Verder zijn er extra kosten gemaakt ter grootte van € 44.000 voor de aanleg van, het eerste van drie delen van, een nieuw fietspad langs een deel van de Dierenseweg. Deze kosten worden vergoed door de Provincie (zie Baten). Vanuit het vastgestelde groenplan is er in 2024 een incidenteel budget gereserveerd voor met name inhaalslagen herplant en onderhoud van de bomen en het uitdelen van bomen aan onze inwoners. Van het beschikbare budget resteert nog € 186.000, vooral omdat het uitdelen van de bomen pas begin 2025 heeft plaatsgevonden.
De renovatie van het openbaar groen in de Eerbeekse Enk is in het najaar gestart en loopt nog door tot het eerste kwartaal 2025. Het niet besteedde deel van ruim € 81.000 is dus nog nodig in 2025. Voor de jaarlijkse onderhoudskosten is per saldo € 52.000 meer uitgegeven dan geraamd. Dit wordt onder andere veroorzaakt door verschuiving van de externe capaciteit Werkfit van openbare reiniging en onderhoud groen op begraafplaatsen naar openbaar groen, hoge kosten onderhoud bomen en minder benodigde inzet van aannemers. Het project Groene opgave landschap laat in 2024 een voordeel zien aan kosten van € 189.000. Voor de gemeentelijke exploitatie is dit project budgettair neutraal omdat deze volledig door de Provincie wordt vergoed. Zie ook onderdeel baten. Bij het onderhoud van begraafplaatsen is minder besteed dan geraamd. Er is een financieel voordeel van € 55.000 met name doordat de inzet van capaciteit Werkfit is verschoven naar het onderhoud openbaar groen.
Toelichting financiële afwijkingen - Baten De baten binnen deze basistaak zijn € 985.000 hoger uitgevallen dan geraamd. Hieronder lichten we de belangrijkste oorzaken toe. Gemeentelijk vastgoed en gronden Bij Gronden en landerijen zien we een hogere incidentele opbrengst van € 81.000. Deze hogere opbrengst is onder andere veroorzaakt door de verkoop van pand op de Hazenberg, in Lombok een groenstrook, diverse percelen voor transformatiestations en grond aan de Bredenoordweg. Veluwonen heeft eind december 8 van de 16 Flexwoningen gekocht. In de begroting was op dit taakveld rekening gehouden met een rijksbijdrage maar deze zijn verantwoord bij het focusgebied Wonen . Per saldo is hier een voordeel van € 987.000. Zie ook de onderdelen lasten en onttrekkingen. Per saldo budgettair neutraal voor het resultaat. In 2024 zijn de laatste werkzaamheden in het plangebied Elzenbos deel I afgerond aan de Akkergeelster. Er worden geen kosten meer gemaakt. Ter dekking van de nog te maken kosten was een voorziening ingesteld en deze kan nu met een positief resultaat van € 42.000 worden afgesloten ten gunst van het resultaat 2024. 41
Per eind december is ook het 2e deel van gebouw Kollergang 14 verkocht aan een sportschool. Dit levert een eenmalig voordeel op van € 166.000 (zie ook onderdeel lasten). Per saldo een klein positief resultaat. Ruimtelijke ordening In 2024 is € 155.000 aan Ligt op Groen gelden ontvangen van een aantal grote nieuwbouwprojecten. Deze wordt toegevoegd aan de bestemmingsreserve Ligt op Groen (zie ook onderdeel stortingen). Openbare ruimte Bij riolering zien we een lagere opbrengst vanuit het waterverbruik. Dit levert een nadeel op van € 312.000. Naast dit nadeel is € 22.000 meer ontvangen wegens nieuwe huisaansluitingen en vergoeding voor inhuurkosten. Uiteindelijk worden alle kosten en opbrengsten verrekend met de voorziening rioolheffing in het kader van 100% kostendekkendheid. Via de Nutsbedrijven zijn hogere leges en straatwerkvergoedingen ontvangen dan geraamd. Het gaat in totaal om een meeropbrengst van € 59.000. Van de Provincie hebben we een voorschot ontvangen van afgerond € 35.000 ter dekking van de kosten van het aanleggen van een nieuw fietspad langs een deel van de Dierenseweg. De definitieve afrekening volgt in 2025. Voor het project Groene opgave landschap zijn minder kosten gemaakt ter grootte van € 189.000, dus ook minder subsidie hier aan toe te rekenen. Het project wordt volledig gesubsidieerd (zie ook onderdeel lasten).
Circulariteit en afval De opbrengst afvalstoffenheffing en bijdrage vanuit het afvalfonds verpakkingen pakken € 209.000 hoger uit dan geraamd. Alle kosten en opbrengsten worden verrekend met de voorziening afvalstoffenheffing. Per saldo wordt € 287.000 minder onttrokken uit de voorziening in het kader van 100% kostendekkendheid.
Toelichting financiële afwijkingen - Stortingen De stortingen binnen deze basistaak zijn € 155.000 hoger uitgevallen dan geraamd. Hieronder lichten we de belangrijkste oorzaak toe. Bestemmingsreserve Ligt op Groen Vanuit een aantal grote nieuwbouwprojecten wordt de meeropbrengst van € 155.000 gestort in deze reserve (zie ook onderdeel baten).
Toelichting financiële afwijkingen - Onttrekkingen De onttrekkingen binnen deze basistaak zijn € 215.000 hoger uitgevallen dan geraamd. Hieronder lichten we de belangrijkste oorzaken toe. Bestemmingsreserve toekomstige kosten ontheemden Per saldo onttrekken we € 227.000 meer uit deze reserve dan geraamd in verband met verkoop van de Flexwoningen. Met deze mutatie wordt de gemeentelijke exploitatie niet belast met kosten (zie ook de onderdelen lasten en baten). Bestemmingsreserve Toerisme en recreatie Op het gebied van toerisme en recreatie zijn er € 12.000 minder kosten gemaakt dan geraamd. Dit betekent dat de bestemmingsreserve minder hoeft te worden aangesproken.
42
Beleidsindicatoren
BBV nr.
Benaming
Lokaal Banen in recreatie en toerisme
14
16
33
34
35
36
37
38
39
Functiemenging
Vestigingen (van bedrijven)
Omvang huishoudelijk restafval
Hernieuwbare elektriciteit
Gemiddelde WOZ Waarde
Nieuw gebouwde woningen
Demografische druk
Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden
Toelichting
Jaar Waarde Brummen
%
2020
8,0%
6,1% LISA/CBS
2021
7,1%
5,8%
2022
7,7%
6,4%
2023
7,8%
6,7%
2020
46,5
2021
46,7
53,3
2022
46,2
53,8
2023
46,4
54,2
Aantal per 1.000 inwoners in de 2020 leeftijd 15-64 jaar 2021
143
157,8 LISA
146,8
164,5
2022
152,6
173,3
2023
159,9
181,8
2020
106
171 CBS
2021
103
164
2022
99
152
%
Kg/inwoner
%
x duizend euro
Aantal per 1.000 woningen
%
In Euro’s
Gemeentelijke woonlasten meerper- In Euro’s soonshuishouden
43
Waarde Nederland
Bron
53 LISA
2023
98
2019
3,4%
20,1% Klimaatmonitor RWS
150
2020
5,6%
26,8%
2021
11,9%
33,3%
2022
21,8%
40,9%
2020
€ 265
€ 271 CBS
2021
€ 279
€ 290
2022
€ 311
€ 317
2023
€ 372
€ 368
2024
€ 384
€ 379
2019
9,8
2020
8,6
9,2 Basisregistratie adressen en 8,9 gebouwen
2021
14,2
8,9
2022
14,9
9,3
2023
15,3
9,1
2020
81,3%
70,0% CBS
2021
81,2%
70,1%
2022
81,3%
70,3%
2023
81,4%
70,3%
2024
82,4%
70,4%
2020
€ 637
€ 700 COELO
2021
€ 699
€ 733
2022
€ 829
€ 823
2023
€ 978
€ 860
2024
€ 1.019
2020
€ 853
€ 773 COELO
2021
€ 917
€ 810
2022
€ 1.056
€ 905
2023
€ 1.149
€ 942
2024
€ 1.221
nb
nb
Programma 3 Sociale leefomgeving Introductie Dit programma gaat over het volgende focusgebied: •
Sociaal Domein
Dit programma gaat over de volgende basistaak: •
Vitale Samenleving
Wat heeft het gekost? Bedragen x €1.000 Exploitatie
Realisatie 2023
Prim. begroting 2024
Begroting 2024 na wijz.
Realisatie 2024
Afwijking 2024
Lasten Incidenteel
2.080
1.268
1.875
1.485
-390
Structureel
30.208
32.447
33.873
35.054
1.182
Totaal Lasten
32.288
33.715
35.748
36.540
792
Incidenteel
1.452
1.130
1.645
1.842
197
Structureel
6.564
6.464
7.107
7.414
308
Totaal Baten
8.016
7.593
8.751
9.256
505
Saldo excl. bestemmingen
-24.272
-26.122
-26.997
-27.283
-286
Mutaties reserves
300
275
857
857
0
Totaal Stortingen
300
275
857
857
0
Mutaties reserves
0
0
68
68
0
Totaal Onttrekkingen
0
0
68
68
0
Bestemmingen per saldo
-300
-275
-789
-789
0
-24.572
-26.397
-27.786
-28.073
-286
Baten
Stortingen
Onttrekkingen
Saldo incl. bestemmingen
44
Focusgebied Sociaal domein Portefeuillehouders G.I. Timmer Y. Çegerek
Wat wilden we bereiken? 1. We realiseren de doelstellingen voor het jaar 2024 uit het integrale plan van aanpak in het kader van het Gezond en Actief Leven Akkoord van de gemeente Brummen.
Wat wilden we doen? 1. In 2024 geven we uitvoering aan het integrale plan van aanpak in het kader van het Gezond en Actief Leven Akkoord groen
Stand van zaken In 2024 is in de gemeente Brummen gewerkt aan het leggen van een solide basis en het uitbouwen van netwerken met maatschappelijk partners en inwoners. Vele acties uit het lokale plan van aanpak GALA, de Cultuurvisie en het uitvoeringsplan Sport zijn vanuit een integrale aanpak uitgevoerd. Een aantal voorbeelden zijn; •
Sjors Sportief
•
Sjors Creatief
•
de website; doemeinbrummen.nl
•
De Brummense methode voor valpreventie is ontwikkeld en wordt uitgevoerd door o.a. SWB, Sportkompas, fysiotherapeuten, huisartsen en de apotheek
•
Het programma één tegen eenzaamheid
•
Ondersteuning van mantelzorgers is verder uitgebreid.
•
Inzet van cultuur/muziek bij mensen met beginnende dementie.
•
In samenhang met het gebiedsgericht werken is een focusbuurt bepaald om aandacht te geven aan het terugdringen van gezondheidsachterstanden.
•
Het project Kansrijke start is uitgebreid met de acties binnen het programma Voorzorg.
•
Het project Podkastjes is uitgerold ter bevordering van de mentale gezondheid van jongeren.
•
Welzijn op recept is verder uitgebreid.
45
Wat wilden we bereiken? 2. De integrale visie op de sociale basis is in samenspraak met inwoners, maatschappelijk partners, de gemeenteraad en andere betrokkenen is opgesteld en vastgesteld
Wat wilden we doen? 2. Samen met inwoners, maatschappelijke partners, de gemeenteraad en andere betrokkenen ontwikkelen we de visie op de sociale basis. oranje
Stand van zaken Bij het opstellen van de visie op de sociale basis worden we geholpen door bureau Berenschot. Vanaf juli 2024 is hier volop aan gewerkt. De planning was om de visie in december van dit jaar door de gemeenteraad te laten vaststellen. Omwille van de zorgvuldigheid is er eind 2024 voor gekozen om de visie in 2025 te laten vaststellen.
Wat wilden we bereiken? 3. We zijn voorbereid op de vorming van een robuuste regionale samenwerkingsvorm in de regio voor de uitvoering inkoop Jeugdwet
Wat wilden we doen? 3. In 2024 bereiden we ons voor op de ontwikkeling die, naar verwachting, in 2025 moet gaan leiden tot de vorming en inrichting van een gemeenschappelijke regeling. groen
Stand van zaken Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft geconcludeerd dat onze zorgregio een robuuste zorgregio is. Er worden intensieve gesprekken over de vorming van de GR gevoerd. Onderzocht wordt welke vormen er zijn en welke vorm het meest passend is in onze regio. Dit gebeurt in regionaal verband en wordt aangestuurd door een regionaal projectleider. Het proces verloopt overeenkomstig de afgesproken planning. Besluitvorming hierover staat voor april 2026 gepland.
Wat wilden we bereiken? 4. Op basis van het door de VNG ontwikkeld bestuurlijk kader en convenant ‘stevige lokale teams’ versterken we het Team voor Elkaar en WerkFit
Wat wilden we doen? 4. In 2024 werken we aan de implementatie van het convenant ‘stevige lokale teams’ binnen het Team voor Elkaar en WerkFit. oranje
Stand van zaken Het richtinggevend kader voor toegang sociaal domein is op 28 maart 2024 door de VNG vastgesteld. Het kader brengt in beeld wat gemeenten vanuit onder andere de Hervormingsagenda Jeugd, het Toekomstscenario Kind en Gezinsbescherming, de Wmo en de Wet gemeentelijke 46
schuldhulpverlening kunnen doen om toegang tot hulp en ondersteuning voor inwoners te optimaliseren. In 2025 werkt de gemeente Brummen, in samenwerking met de ondersteuningslijn Stevige Lokale Teams van de VNG, aan de verdere optimalisatie van de toegang tot voorzieningen, waaronder Team voor Elkaar en WerkFit. De VNG ondersteunt dit proces actief met een transformatiecoach en werkpakketten voor zowel de ontwikkeling als de implementatie van het plan van aanpak.
Wat wilden we bereiken? 5. (lichte) ambulante jeugdhulp en opvoed- en opgroeiondersteuning is vormgegeven als (groepsgerichte) vrij toegankelijke voorziening (lichte toets, zonder beschikking) en voor inwoners laagdrempelig en dichtbij beschikbaar.
Wat wilden we doen? 5. In samenhang met het GALA, de sociale basis van de gemeente Brummen en de ervaringen binnen de implementatie van het rapport "Naar een evenwichtig sociaal domein" gaan we de vormgeving als vrij toegankelijke voorziening projectmatig inrichten. oranje
Stand van zaken Op dit moment wordt er een plan van aanpak ontwikkeld wat in 2025 moet gaan leiden tot vrij toegankelijke lichte vormen van jeugdhulp en opvoed- en opgroei ondersteuning. Dit plan omvat alle processtappen en een concrete tijdsplanning zodat in 2026 de vrij toegankelijke hulp gerealiseerd kan zijn. Tevens wordt beschreven welke externen ons hierin kunnen helpen zoals de VNG en maatschappelijk partners. De ontwikkeling van preventie binnen het GALA en het bouwen aan de sociale basis dragen bij aan het benodigde palet van voorzieningen.
Wat wilden we bereiken? 6. De beschikbaarheid van zorg en ondersteuning voor jeugdigen met complexe en samengestelde problemen op meerdere levensgebieden wordt verbeterd door de transformatie te versnellen.
Wat wilden we doen? 6. Samen met alle gemeenten in de Provincie Gelderland realiseren wij inkoop van de essentiële functies jeugdhulp, waardoor de beschikbaarheid (en transformatie) van de zorg voor jeugdigen net complexe en samengestelde problemen wordt verbeterd. groen
Stand van zaken De inkoop en aanbesteding is inmiddels afgerond. Per januari 2025 is deze zorgvorm beschikbaar voor onze inwoners.
47
Wat wilden we bereiken? 7. Binnen de uitvoering in het Team voor Elkaar en WerkFit staat de context van het gezin/huishouden centraal, wordt de best passende en meest effectieve integrale oplossing gezocht en wordt volgens de Doorbraakmethode gewerkt.
Wat wilden we doen? 7. In 2024 wordt projectmatig gestart met de implementatie van de Doorbraakmethode binnen het sociaal domein. oranje
Stand van zaken In april 2024 is de testfase binnen de gemeente Brummen gestart. Medewerkers zijn en worden in deze fase opgeleid in het werken volgens de doorbraakmethode. De noodzakelijke randvoorwaarden voor het werken volgens de doorbraakmethode in de gemeente Brummen zijn ingericht. In de testfase is gestart met 30 casussen en deze zijn gerealiseerd. De testfase wordt in Q1 2025 afgerond met een evaluatie.
Wat wilden we bereiken? 8. Het gebruik van de regelingen minimabeleid neemt met 10% per regeling ten opzichte van 2021 toe.
Wat wilden we doen? 8. Op basis van een projectplan gaan er in 2024 acties en maatregelen worden ingevoerd om het gebruik per regeling met 10% ten opzichte van 2021 te laten stijgen. rood
Stand van zaken Deze doelstelling is niet gerealiseerd in 2024 door onvoorzien vertrekkende medewerkers en openstaande vacatures. Bij het vaststellen van de Integrale Armoedenota en de nota Minimaregelingen 2024 is afgesproken dat er in 2025 een uitvoeringsplan wordt ontwikkeld met meetbare resultaten en KPI's. Het verhogen van het gebruik wordt hierin meegenomen.
Wat wilden we bereiken? 9. We besluiten over het aansluiten bij het Waarborgfonds saneringskredieten.
Wat wilden we doen? 9. We doen onderzoek naar het aansluiten bij het Waarborgfonds saneringskredieten. groen
Stand van zaken Het onderzoek naar het aansluiten bij het Waarborgfonds saneringskredieten is afgerond en de besluitvorming over aansluiting bij het Waarborgfonds saneringskredieten door het college heeft plaatsgevonden. De gemeenteraad is via een raadsinformatiebrief geïnformeerd. Het college heeft aanvullend besloten tot een subsidie aan de Voedselbank Zutphen waar inwoners uit de gemeente Brummen gebruik van maken. 48
Het financieel verloop van het focusgebied sociaal domein Bedragen x €1.000 Exploitatie
Realisatie 2023
Prim. begroting 2024
Begroting 2024 na wijz.
Realisatie 2024
Afwijking 2024
Focusgebied sociaal domein Lasten
25.591
26.496
27.753
29.149
1.396
Baten
6.484
6.277
6.734
7.385
652
300
0
582
582
0
Stortingen Onttrekkingen
0
0
0
0
0
Totaal Focusgebied sociaal domein
-19.407
-20.219
-21.601
-22.346
-745
Saldo incl. bestemmingen
-19.407
-20.219
-21.601
-22.346
-745
Toelichting financiële afwijkingen - Lasten De lasten binnen dit focusgebied zijn € 1.396.000 hoger uitgevallen dan geraamd. Hieronder lichten we de belangrijkste oorzaken toe. Aan kosten van ambtelijke capaciteit is € 180.000 minder uitgegeven dan geraamd. Dit wordt onder andere veroorzaakt door openstaande vacatures. Daar waar noodzakelijk, is capaciteit ingehuurd. Zie paragraaf E Bedrijfsvoering. Jeugdzorg In 2024 is er sprake van een overschrijding in de kosten voor de jeugdzorg van € 1.474.000 Voor de overschrijding zijn diverse oorzaken te benoemen. Complexe gezinssystemen In 2023 is de gemeenteraad geïnformeerd over gezinnen met complexe problematiek in Brummen. Deze gezinnen hebben intensieve en zeer dure zorg nodig. We zien in Brummen een toename van het aantal gezinnen met complexe problemen. Dit betekent een enorme druk op de beschikbare middelen van een kleine gemeente als Brummen. Deze 27 gezinnen gebruiken op dit moment 46% van het beschikbare budget voor jeugdzorg. Duurdere kleinschalige duurzame opvanglocaties Vanuit de Hervormingsagenda Jeugd is er de opdracht om te komen tot kleinschalige duurzame opvanglocaties voor de jeugd ter vervanging van de bestaande grote jeugdzorg instellingen. Dit is voor onze jeugdigen een goede ontwikkeling waaraan de gemeente Brummen graag bijdraagt. Echter, de kosten voor deze vormen van opvang zijn in 2024 aanzienlijk gestegen.
Er is sprake van een gemiddelde stijging van tussen de 30 en 40% van deze kosten. Dit heeft als effect dat de onderdelen Jeugdhulp begeleiding en behandeling overschrijdingen vertonen van € 465.000 en € 290.000. Verschuiving van de inzet enkelvoudige zorg naar complexe zorg We constateren een verschuiving van eenvoudige basisarrangementen naar complexere zorgarrangementen, wat de toenemende complexiteit van de hulpvragen benadrukt. Dit betekent dat zorgaanbieders intensievere zorg aan jeugdigen moeten bieden, waardoor ook de kosten per traject hoger zijn dan in het verleden. Het effect hiervan is zichtbaar in de kosten Jeugdzorg maatwerk, waar een overschrijding van € 559.000 aanwezig is. Eveneens is er een trend zichtbaar naar Jeugdhulp gezinsgericht en verblijf zwaar, waar overschrijdingen van € 224.000 en € 129.000 zichtbaar zijn, daar waar gesloten plaatsing en inzet Praktijkondersteuners voordelen van € 107.000 49
en € 43.000 vertonen. Daarnaast zijn er hogere uitgaven voor inzet van crisisverblijf LTA en pleegzorg wat resulteert in overschrijdingen van € 94.000 en € 86.000. Verder is er vaker een beroep gedaan op jeugdbescherming en reclassering wat resulteert in een nadeel van € 56.000. We kunnen deze kosten niet beïnvloeden omdat externe verwijzers deze zorg indiceren. VNG Hervormingsagenda Jeugd In 2022 is de hervormingsagenda jeugd vastgesteld. De implementatie hiervan is verspreid over meerdere jaren. Het ene jaar zal de implementatie meer kosten hebben dan het andere jaar. Door de niet besteedde bedragen steeds toe te voegen aan de reserve zijn de noodzakelijke middelen gedurende de hele implementatiefase steeds voorhanden. In 2024 is € 288.000 op de uitvoering van de VNG Hervormingsagenda Jeugd niet besteed. Dit bedrag zal in een latere fase van de implementatie alsnog worden uitgegeven. Toename van de instroom van jeugdigen in de jeugdzorg Tot slot blijft de instroom binnen de jeugdzorg zowel landelijk als lokaal toenemen. In 2024 had maar liefst 1 op de 8 jeugdigen in Brummen behoefte aan jeugdhulp. Deze toename legt blijvende druk op het zorgsysteem en benadrukt de noodzaak om adequaat in te spelen op de stijgende vraag en de daarmee gepaarde kosten.
Adviesrapport Deskundigencommissie Hervormingsagenda Jeugdzorg Er is een advies van de Deskundigencommissie van Ark aan het Rijk om de ontstane tekorten binnen gemeenten over 2023 en 2024 te gaan compenseren . Het advies bestaat onder andere uit: Compensatie van 50% van het tekort voor 2023 en 2024 (€ 729.000 voor Brummen). Aanpassen van meerjarig financieel kader door vanaf 2025 uit te gaan van uitgaven 2024. Volledig wegnemen van de extra bezuinigingen per 2026. Indexatie van de budgetten op volume en prijsontwikkeling volgen het advies Van Ark voor de Aanpassing van de indexatie: 4,7% structureel + OVA/PPC. Wet maatschappelijke ondersteuning (WMO) De totale uitgaven voor dit werkgebied zijn € 50.000 hoger dan geraamd. De uitgaven voor maatwerkvoorzieningen binnen de WMO laten een stijging in de kosten zien, veroorzaakt door extra zorg- en ondersteuningsvraag mede als gevolg van de toenemende vergrijzing binnen de gemeente Brummen. Dit resulteert in een negatief resultaat van € 83.000. Er heeft in 2024 een verrekening plaatsgevonden van enkele achterstallige facturen van twee leveranciers WMO hulpmiddelen over de jaren 2019 tot en met 2023 ter grootte van het negatieve resultaat. De uitgaven voor WMO begeleiding zijn gestegen doordat er meer vraag is naar Wmo begeleiding en er zwaardere zorg en ondersteuning nodig is. Dit resulteert in een negatief resultaat van € 55.000.
De kosten voor huishoudelijke hulp laten een lichte stijging zien van € 30.000 dit wordt met name veroorzaakt door personeelstekorten bij huishoudelijke hulp aanbieders, waardoor er duurdere particuliere huishoudelijke hulp moest worden ingezet. De uitgaven voor Beschermd Wonen laten een voordeel zien van € 129.000 ten opzichte van de begroting. Dit is gedeeltelijk veroorzaakt omdat abusievelijk baten zijn geboekt op een kostenpost. Daarnaast zijn er niet meer kosten gemaakt dan noodzakelijk was, waardoor er € 89.000 minder is uitgegeven.
50
Werk en inkomen De totale uitgaven voor dit werkgebied zijn € 16.000 hoger dan geraamd. De uitgaven in het kader van de Participatiewet zijn € 419.000 hoger dan geraamd. Er zijn een groter aantal nieuwkomers in de gemeente komen wonen in 2024. De nieuwkomers zijn in eerste instantie aangewezen op een uitkering van de Participatiewet. Tegenover deze extra kosten voor de uitvoering van de Participatiewet staan extra inkomsten van het Rijk voor de uitvoering. De extra inkomsten van het Rijk dekken niet de meerkosten in 2024. Dit komt door de systematiek die het Rijk hanteert bij het bepalen van het bedrag wat gemeenten ontvangen. De aantallen inwoners met een uitkering in de gemeente Brummen tellen pas na twee jaar mee in de financiering. Brummen zal vanaf 2026 een hogere Rijksbijdrage gaan ontvangen op basis van het gerealiseerde resultaat en het aantal inwoners met een Participatiewet uitkering op 31.12.2024. Bij inburgering is een positief resultaat zichtbaar van € 67.000, dit is te verklaren doordat de groep inwoners die onder de oude wetgeving Inburgering valt kleiner is geworden. Daarnaast zijn verplichtingen aangegaan in 2024 voor de uitvoering van de nieuwe wet inburgering welke doorlopen tot en met Q1 2025. De uitvoering Bijzondere Bijstand laat een nadeel zien van € 34.000 zien ten opzichte van de raming.
Meer inwoners hebben als gevolg van de hoge kosten van boodschappen en de nog steeds hoge energielasten een beroep gedaan op bijzondere bijstand. De uitvoering van het minimabeleid geeft een overschot van € 364.000. In de begroting 2024 is er abusievelijk budget opgenomen voor de minimaregelingen Diftar en Rioolheffing terwijl deze regelingen ingaande 01.01.2024 niet meer bestaan. Er is een kwijtscheldingsregeling ingevoerd. Hierdoor is er budget overgebleven. Een andere reden voor lagere uitgaven is dat de doelstelling van de toename van het gebruik van de minimaregelingen door vertrekkende medewerkers en openstaande vacatures niet overeenkomstig de ambitie is gerealiseerd in 2024. Een communicatieplan met een plan van aanpak voor het realiseren van een groter bereik is inmiddels in ontwikkeling. De kosten voor WerkFit zijn gestegen doordat er een nieuwe landelijke CAO voor de Wet sociale werkvoorziening is afgesloten. In deze nieuwe CAO zijn hogere lonen voor Wsw-medewerkers bepaald vanwege de inflatie en hogere kosten voor het levensonderhoud. Hierdoor is een negatief resultaat zichtbaar van € 129.000. Het gebouw van WerkFit is verduurzaamd, tijdens de werkzaamheden van de verduurzaming kwamen verouderde materialen aan het licht en zijn er extra onderhoudswerkzaamheden voor de veiligheid van het pand uitgevoerd, dit heeft geleid tot een overschrijding € 27.000.
Er is minder vaak een beroep gedaan op beschikbare inkomensvoorzieningen onder andere de inkomensvoorziening voor oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers, bijstandsbesluit zelfstandigen waardoor er een voordeel is van € 162.000. Er zijn enkele specifieke uitkeringen ontvangen, de lasten en baten zijn exploitatie neutraal voor de gemeente. Versterking Clientondersteuning (H21) vertoont een positief resultaat van € 31.000 deze middelen zijn tot en met juni 2026 besteedbaar voor de beoogde versterking. Inburgeringsvoorzieningen (G10) uitgegeven € 460.000. In 2024 € 29.000 meer besteed dan begroot, echter gelijk aan de ontvangen middelen. Onderwijsroute (G13) uitgegeven € 26.000 gelijk aan de ontvangen middelen.
51
Toelichting financiële afwijkingen - Baten De baten binnen dit focusgebied zijn € 652.000 hoger uitgevallen dan geraamd. Hieronder lichten we de belangrijkste oorzaken toe. Wet maatschappelijke ondersteuning (WMO) De ontvangen bijdrage vanuit de gemeente Apeldoorn ontvangen vanuit het overschot regionaal budget maatschappelijke opvang & beschermd wonen is hoger geweest in 2024 dan was voorzien. Hierdoor laat het budget incidenteel beschermd thuis een positief resultaat van € 311.000 zien. Werk en inkomen Aan Rijksbijdrage Participatiewet is een bedrag van € 171.000 meer ontvangen dan begroot, dit biedt een gedeeltelijke dekking voor de hogere kosten Participatiewet uitkeringen. Dit komt door de systematiek die het Rijk hanteert bij het bepalen van het bedrag wat gemeenten ontvangen. De aantallen inwoners met een uitkering in de gemeente Brummen tellen pas na twee jaar mee in de financiering. Brummen zal vanaf 2026 een hogere Rijksbijdrage gaan ontvangen op basis van het gerealiseerde resultaat en het aantal inwoners met een Participatiewet uitkering op 31.12.2024. Er is voor de uitvoering WerkFit een hoger bedrag vanuit het Rijk ontvangen dan geraamd van € 147.000. Hierin is opgenomen de verworven ESF subsidie ter grootte van € 99.000 daarnaast zijn er tegemoetkoming lage lonen van het UWV ontvangen.
Er zijn enkele specifieke uitkeringen ontvangen, de lasten en baten zijn exploitatie neutraal voor de gemeente. Versterking cliëntondersteuning (H21) ontvangen middelen a € 50.000 waarvan € 19.000 zijn besteed, het restant van € 31.000 is besteedbaar tot juni 2026 Inburgeringsvoorzieningen (G10) middelen a € 459.000 zijn ontvangen en volledig besteed, dit is € 29.000 meer dan begroot. Onderwijsroute (G13) ontvangen middelen a € 26.000 zijn volledig besteed.
52
Basistaken Vitale Samenleving Portefeuillehouders Y. Çegerek G.I. Timmer
Wat wilden we bereiken? 1.
In de gemeente Brummen zijn we een inclusieve samenleving met elkaar.
Wat wilden we doen? 1. We ontwikkelen samen met de inwoners en de samenleving in 2024 een Brede Lokale Inclusie Agenda voor de gemeente Brummen. groen
Stand van zaken Een eerste concept lokale inclusie agenda is in ontwikkeling. Op basis van het plan van aanpak is in september 2024, samen met onder andere ervaringsdeskundigen, inwoners, Maatschappelijke Advies Raad en maatschappelijke partners, gestart met het ontwikkelen van de brede lokale inclusie agenda. In 2025 zal het ontwikkelproces van de inclusieagenda continueren. Voorzien is dat besluitvorming door de Raad plaatsvindt eind Q2 2025. Wat wilden we bereiken? 2. We willen meer inwoners stimuleren om een gezonde leefstijl in te passen door onder andere een leven lang voldoende en gevarieerd te bewegen
Wat wilden we doen? 2a. In het uitvoeringsplan Sport en Bewegen gaan wij verbindingen leggen in het maatschappelijk veld om te komen tot een breed en gevarieerd sportaanbod groen
Stand van zaken Het uitvoeringplan Sport en Bewegen is vastgesteld door het college. De uitvoering van het plan is in 2024 gestart. Er is gewerkt aan het verbeteren van de onderlinge afstemming en samenwerking en deze is in 2024 verbeterd. Er is nu een structureel uitvoeringsoverleg met Sportkompas en Stichting Welzijn Brummen. Er is ook een structureel bestuurlijk overleg ingericht. Het uitvoeringsplan zal begin 2025 tussentijds worden geëvalueerd. Op basis van de evaluatie zal er een bijgesteld uitvoeringsplan met herijkte doelen worden opgesteld. In het uitvoeringsplan zullen meetbare doelstellingen en KPI's worden opgenomen.
53
2b. We gaan actief kijken naar mogelijkheden in de bestaande sportaccommodaties, maar ook in de openbare ruimte, op schoolpleinen e.d. om de faciliteiten voor meer sport- en bewegingsactiviteiten te vergroten. oranje
Stand van zaken Dit onderwerp is meegenomen in het uitvoeringsplan Sport en Bewegen wat in 2024 is vastgesteld. De uitvoering van het plan is gestart in 2024. Een aantal ideeën/initiatieven worden momenteel met externe partners verkennend besproken. 2c. We verbinden het uitvoeringsplan Sport en Bewegen actief aan het uitvoeringsplan Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) groen
Stand van zaken De verbinding is meegenomen in het uitvoeringsplan GALA en in het uitvoeringsplan Sport en Bewegen. Wat wilden we bereiken? 3. Gemeentelijke sportaccommodaties, waaronder het zwembad, worden met als uitgangspunten laagdrempeligheid, nabijheid en toegankelijkheid in stand gehouden met de daarbij horende optimale beheersvorm.
Wat wilden we doen? 3a. We werken aan de implementatie van het raadsbesluit over de beheersvorm van de binnensportaccommodaties en het werkgeverschap van de buurtsportcoaches. rood
Stand van zaken Het onderzoek naar de best passende en efficiënte beheersvorm van de binnensportaccommodaties en het werkgeverschap van de buurtsportcoaches is na het aantrekken van een tijdelijk medewerker gestart in 2024. Voorzien is besluitvorming door de Raad in Q2 2025. 3b. Na besluit van de raad over de tarieven en vergoedingen van de sportaccommodaties, zal de huidige tarievennota herzien worden in 2024. In samenspraak met de huurders van de buitensportaccommodaties worden de overeenkomsten geactualiseerd. rood
Stand van zaken In een werkgroep met vertegenwoordigers van de sportverenigingen is gewerkt aan een voorstel tarievennota. Door het vertrek van de strategisch beleidsmedewerker is deze werkgroep tijdelijk stil komen te liggen. De werkgroep met vertegenwoordigers van de sportverenigingen is eind 2024 weer opgestart. Voorzien is dat er een voorstel tarieven binnensport eind Q2 2025 in de Raad besluitvormend wordt besproken.
54
Wat wilden we bereiken? 4.
Sportaccommodaties en verenigingsgebouwen worden multifunctioneel gebruikt
Wat wilden we doen? 4. We starten bij twee sportaccommodaties en verenigingsgebouwen een tweetal experimenten gericht op het multifunctioneel gebruik. Dit geldt ook voor activiteiten en initiatieven vanuit de buurt, wijk en inwoners. rood
Stand van zaken Multifunctioneel gebruik van sportaccommodaties is meegenomen in het uitvoeringsplan Sport en Bewegen. Er zijn nog geen experimenten gestart gericht op multifunctioneel gebruik. Momenteel vindt er een inventarisatie plaats van het bestaande multifunctioneel gebruik van de accommodaties. Op basis van deze inventarisatie zullen verdere acties en maatregelen volgen in 2025 om het multifunctioneel gebruik verder te gaan verbeteren Multifunctioneel gebruik van verenigingsgebouwen zoals dorpshuizen wordt meegenomen in het uitvoeringsplan Cultuurvisie dat in 2025 gereed zal zijn.
Wat wilden we bereiken? 5. De werkwijze RMC en Leerplicht sluit aan bij het lokale jeugd- en participatiebeleid
Wat wilden we doen? 5. Voor we een nieuwe overeenkomst aangaan, onderzoeken wij samen met de gemeente Epe en Voorst, of de huidige werkwijze goed aansluit en waar mogelijk verbeteringen nodig zijn. oranje
Stand van zaken In samenwerking met de gemeenten Apeldoorn, Epe en Voorst is besloten om een gezamenlijk onderzoek, met ondersteuning van een extern bureau, te starten naar de huidige werkwijze van de uitvoering, de kansen en mogelijkheden voor inhoudelijke verbetering en de onderlinge samenwerking. Het onderzoek is eind 2024 afgerond. Het onderzoeksrapport zal in Q1 2025 bestuurlijk met de portefeuillehouders van de 4 gemeenten besproken gaan worden. Met de gemeente Apeldoorn is afgesproken dat de huidige overeenkomst uitvoering leerplicht tijdelijk doorloopt zodat zorgvuldige besluitvorming naar aanleiding van het onderzoek kan plaatsvinden.
Wat wilden we bereiken? 6. Cultuur en sport worden gezien en ervaren door inwoners als een beleving, een ontmoetingsplek en vormt een middel binnen het sociaal domein om sociale cohesie te behouden en te bevorderen.
Wat wilden we doen? 6. We ontwikkelen een compacte meerjarige toekomstvisie cultuur met haalbare doelen, waaraan een realistisch uitvoeringsprogramma is gekoppeld, passend bij de schaalgrootte van de gemeente Brummen. groen
55
Stand van zaken Op 27 juni 2024 is door de Raad de meerjarige cultuurvisie 2024 - 2034 "Cultuur verbindt ons allemaal" vastgesteld. Voor het opstellen van een uitvoeringsplan zijn in de periode november 2024 tot en met januari 2025 bijeenkomsten met betrokken partijen georganiseerd. Dit om te komen tot een uitvoeringsplan met concrete acties en activiteiten voor de komende vier jaar. De vastgestelde uitgangspunten in de cultuurvisie vormen hiervoor de basis. De verwachting is dat eind Q1 2025 het uitvoeringsplan 2025 - 2028 gereed zal zijn.
Wat wilden we bereiken? 7. We hebben voor het sociaal domein zicht op uitgangspunten op het gebied van leefbaarheid op wijk- en buurtniveau
Wat wilden we doen? 7. We ontwikkelen in 2024 een analyse o.b.v. de "Leefbaarometer" om te zien waar aandachtspunten in beleid en uitvoering op wijk- en buurtniveau liggen. Deze worden meegenomen in de visie op de sociale basis die we in 2024 gaan opstellen. groen
Stand van zaken Binnen de uitvoering van pilots gebiedsgericht werken is ervaring opgedaan in het gebiedsgericht werken en zijn er aandachtspunten opgehaald voor het verbeteren van het beleid en de uitvoering ervan op wijk- en buurtniveau. De Leefbaarometer is een van de instrumenten die is gebruikt om te bepalen welke buurten prioriteit hebben voor de uitvoering van een gebiedsgericht project in 2025. De Visie op de sociale basis is in ontwikkeling en zal in mei 2025 besluitvormend in de raad worden besproken. De concrete uitwerking van de Visie op de sociale basis zal middels een uitvoeringsagenda plaatsvinden. De opgedane aandachtspunten binnen de pilots gebiedsgericht werken zullen in de uitvoeringsagenda meegenomen worden.
56
Het financieel verloop van de basistaken vitale samenleving Bedragen x €1.000 Exploitatie
Realisatie 2023
Prim. begroting 2024
Begroting 2024 na wijz.
Realisatie 2024
Afwijking 2024
Basistaken Vitale Samenleving Lasten
6.697
7.220
7.995
7.390
-604
Baten
1.532
1.317
2.017
1.871
-146
0
275
275
275
0
Stortingen Onttrekkingen
0
0
68
68
0
Totaal Basistaken Vitale Samenleving
-5.165
-6.178
-6.185
-5.727
458
Saldo incl. bestemmingen
-5.165
-6.178
-6.185
-5.727
458
Toelichting financiële afwijkingen - Lasten Lasten De lasten binnen deze basistaak zijn € 604.000 lager uitgevallen dan geraamd. Hieronder lichten we de belangrijkste oorzaken toe. Aan kosten ambtelijke capaciteit is € 99.000 minder uitgegeven dan geraamd. Dit wordt veroorzaakt door openstaande vacatures. Zie paragraaf E Bedrijfsvoering. Volksgezondheid en sport Er is een voordeel zichtbaar op Sport van € 131.000, door een ontvangen specifieke uitkering ten bate van Sport. De ontvangen middelen zijn niet in het geheel uitgegeven. Er zijn wel plannen in ontwikkeling overeenkomstig het uitvoeringsplan sport en bewegen. Bij de publieke gezondheidszorg is de bijdrage aan de GGD NOG lager uitgevallen dan geraamd, waardoor hier een voordeel van € 55.000 aanwezig is. De Jeugdgezondheidszorg toont een voordeel van € 35.000, dit komt door te verrekenen compensabele btw en een terugbetaling voor niet uitgevoerde werkzaamheden door Verian. Welzijn en cultuur Van het budget Winterfonds hebben 5 organisaties zich gemeld voor een bijdrage in het verduurzamen van hun maatschappelijk vastgoed. Het restant van € 35.000 blijft gereserveerd voor aanvragen in het volgende jaar. Onderwijs De vraag naar leerlingenvervoer is gestegen waardoor er een nadeel zichtbaar is van € 40.000.
Er is minder gebruik gemaakt van de voorschoolse peuteropvang en ook de kinderopvang vanwege medische indicatie wat resulteert in een voordeel van € 32.000. Specifieke uitkeringen Er zijn diverse specifieke uitkeringen ontvangen, de lasten en baten zijn exploitatie neutraal voor de gemeente, voor Vitale samenleving zijn dit: Voorschoolse educatie ontheemde peuters (D8) aangewende middelen a € 360.000, het resterende bedrag is volgend jaar beschikbaar voor deze doelgroep. Gezond en actief leven akkoord (H30) aangewende middelen a € 310.000 , het restant van € 70.000 wordt terugbetaald. Integraal Zorgakkoord (H35B) aangewende middelen a € 165.000, het resterende bedrag a € 47.000 is volgend jaar beschikbaar voor dit doel.
57
Verbeteren Bibliotheek voorziening (D23) aangewende middelen a € 0 de bibliotheek dient hiervoor een aanvraag in te dienen.
Toelichting financiële afwijkingen - Baten De baten binnen deze basistaak zijn € 146.000 lager uitgevallen dan geraamd. Hieronder lichten we de belangrijkste oorzaken toe. Volksgezondheid en sport De specifieke rijksuitkering voor de exploitatie van de binnensportaccommodaties pakt in 2024 € 55.000 hoger uit dan geraamd. Welzijn en cultuur Van het budget Winterfonds hebben 5 organisaties zich gemeld voor een bijdrage in het verduurzamen van hun maatschappelijk vastgoed. Het restant van € 35.000 blijft gereserveerd voor aanvragen in het volgende jaar. De huuropbrengsten van onze welzijnsaccommodaties pakken in 2024 € 28.000 hoger uit dan geraamd. In de raming was geen rekening gehouden met de indexering. Onderwijs Geen bijzonderheden. Specifieke uitkeringen Er zijn diverse specifieke uitkeringen ontvangen voor het programma Vitale Samenleving, de lasten en baten zijn neutraal voor de gemeentelijke exploitatie. Voorschoolse educatie ontheemde peuters (D8) ontvangen middelen a € 494.000 Gezond en actief leven akkoord (H30) ontvangen middelen a € 380.000 Integraal Zorgakkoord (H35B) ontvangen middelen a € 211.846 Verbeteren Bibliotheek voorziening (D23) ontvangen middelen a € 118.000
58
Beleidsindicatoren BBV nr.
Benaming
Lokaal Gebruik Peuteropvang
17
18
19
20
21
22
23
24
26
27
Absoluut verzuim
Relatief verzuim
Vroegtijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv-ers)
Niet sporters
Banen
Jongeren met een delict voor de rechter
Kinderen in uitkeringsgezin
Netto arbeidsparticipatie
Werkloze jongeren
Personen met een bijstandsuitkering
Toelichting
Jaar Waarde Brummen
%
2019
90%
2020
91%
2021
90%
2022
93%
2019
2,2
Aantal per 1.000 leerlingen
Waarde Nederland
Bron CBS
2,4 DUO & 2,7 Ingrado
2020
-
2021
2,3
2,7
2022
9,4
4,2
2023
4,3
6,3
2019
20
2020
16
25 DUO & 20 Ingrado
2021
16
20
2022
33
24
2023
20,5
27,2
% deelnemers aan het VO en MBO onderwijs 2019
1,3%
2020
1,3%
2,0% DUO & 1,7% Ingrado
2021
1,6%
1,9%
2022
1,4%
2,4%
2023
1,7%
2,4%
2012
49,5%
2016
47,3%
46,7% GGD, CBS & 48,7% RIVM
2020
52,7%
49,3%
2022
48,2%
46,4%
Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd 15-64 2019 jaar 2020
637,0
796,0 CBS & LISA
639,3
796,2
2021
650,1
805,5
2022
654,0
825,0
2023
656,8
836,6
2020
1%
1% CBS
2021
1%
1%
2022
1%
1%
2023
1%
1%
2020
3%
6% CBS
2021
2%
6%
2022
2%
6%
2023
3%
6%
2020
69,4%
69,6% CBS
2021
70,3%
70,4%
2022
72,2%
72,2%
2023
72,8%
73,1%
2024
72,6%
73,2%
2020
2%
2% CBS
2021
2%
2%
2022
2%
1%
2023
2%
2%
2021
221,3
431,2 CBS
2022
171,6
366,7
2023
170,0
344,8
Aantal per 1.000 leerlingen
%
% 12 t/m 21 jarigen
Domein % kinderen tot 18 jaar
% van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de beroepsbevolking
% 16 t/m 22 jarigen
Aantal per 10.000 inwoners
59
BBV nr.
28
29
30
31
32
Benaming
Toelichting
Lopende re-integratievoorzieningen
Aantal per 10.000 inwoners in de leeftijd van 15 - 64 jaar
Jongeren met jeugdhulp
Jongeren met jeugdbescherming
Jongeren met jeugdreclassering
Jaar Waarde Brummen
% van alle jongeren tot 18 jaar
% van alle jongeren tot 18 jaar
% van alle jongeren van 12 tot tot 23 jaar
Cliënten met een maatwerkarrangement Aantal per 10.000 inwoners WMO
60
Waarde Nederland
Bron
2024
190,7
343,6
2019
173,3
196,2 CBS
2020
134,3
199,1
2021
118,4
197,7
2022
126,5
197,7
2023
118,1
191,5
2021
13,9%
13,2% CBS
2022
14,0%
13,5%
2023
14,9%
13,9%
2024
11,4%
11,5%
2021
1,5%
1,2% CBS
2022
1,1%
1,2%
2023
1,2%
1,1%
2024
1,0%
0,9%
2021
nb
0,3% CBS
2022
nb
0,3%
2023
nb
0,3%
2024
nb
0,3%
2020
780
700 CBS
2021
720
702
2022
730
710
2023
720
700
2024
660
650
Programma 4 Financiën Introductie Dit programma gaat over de volgende basistaak: •
Bedrijfsvoering en financiën
Wat heeft het gekost? Bedragen x €1.000 Exploitatie
Realisatie 2023
Prim. begroting 2024
Begroting 2024 na wijz.
Realisatie 2024
Afwijking 2024
480
238
-242
Lasten Incidenteel
151
430
Structureel
9.340
9.411
9.863
9.663
-200
Totaal Lasten
9.491
9.841
10.343
9.901
-442
Baten Incidenteel
0
0
38
0
-38
Structureel
49.357
49.440
51.736
52.443
707
Totaal Baten
49.357
49.440
51.774
52.443
669
Saldo excl. bestemmingen
39.866
39.599
41.431
42.542
1.111
Mutaties reserves
3.686
323
3.840
3.854
14
Totaal Stortingen
3.686
323
3.840
3.854
14
Mutaties reserves
9.096
0
4.228
4.228
0
Totaal Onttrekkingen
9.096
0
4.228
4.228
0
Bestemmingen per saldo
5.410
-323
388
374
-14
Saldo incl. bestemmingen
45.276
39.275
41.819
42.916
1.097
Stortingen
Onttrekkingen
61
Basistaken Bedrijfsvoering en financiën Portefeuillehouders G.J.M. van Rumund S. van de Graaf
Wat wilden we bereiken? 1. Het stapsgewijs digitaliseren van de gemeentelijke producten.
Wat wilden we doen? 1. Uitvoering geven aan het actieplan voor Wmebv en WOO. groen
Stand van zaken In het kader van de Woo hebben we inmiddels anonimiseringsoftware (Datamask) aangeschaft. In 2024 gaat de aandacht uit naar het verder digitaliseren van gemeentelijke processen en het aanbieden van gemeentelijke producten via e-formulieren (WMEBV).
Het financieel verloop van de basistaken Bedrijfsvoering en financiën Bedragen x €1.000 Exploitatie
Realisatie 2023
Prim. begroting 2024
Begroting 2024 na wijz.
Realisatie 2024
Afwijking 2024
Basistaken bedrijfsvoering en financiën Lasten
9.491
9.841
10.343
9.901
-442
Baten
49.357
49.440
51.774
52.443
669
Stortingen
3.686
323
3.840
3.854
14
Onttrekkingen
9.096
0
4.228
4.228
0
Totaal Basistaken bedrijfsvoering en financiën
45.276
39.275
41.819
42.916
1.097
Saldo incl. bestemmingen
45.276
39.275
41.819
42.916
1.097
Toelichting financiële afwijkingen - Lasten De lasten binnen deze basistaak zijn € 442.000 lager uitgevallen dan geraamd. Hieronder lichten we de belangrijkste oorzaken toe. Aan kosten ambtelijke capaciteit is per saldo € 289.000 minder uitgegeven dan geraamd. Dit wordt veroorzaakt door openstaande vacatures. Overhead De kosten voor overhead zijn € 190.000 lager dan begroot (exclusief ambtelijke capaciteit). Dit voordeel kan als volgt worden onderbouwd:
62
De kosten voor het archief, budget voor Wet Open Overheid en digitaliseren bouwdossiers laat een voordeel zien van € 135.000. Het budget voor de digitalisering van bouwdossiers is nog nodig in 2025. Ook de post drukwerk laat mede als gevolg van de nieuwe aanbesteding een voordeel zien van € 88.000. In 2024 zijn extra onderzoekskosten gemaakt voor volledigheid en juistheid van de crediteurenadministratie en is een extra dotatie in de voorziening voor dubieuze debiteuren gestort in verband met onzekerheden van invordering. Samen een nadeel van € 51.000. De post huisvesting bestuursdienst inclusief ingebruikgeving en kantoorbenodigdheden laat een nadeel zien van € 43.000. Dit wordt met name veroorzaakt door hogere schoonmaakkosten en portokosten. Het budget voor onderzoek naar de inrichting van de raadszaal loopt nog in samenwerking met de raadswerkgroep. Restant bedraagt € 47.000. De kosten voor vorming en opleiding personeel, Arbo aangelegenheden en personeelsadministratie pakken samen € 97.000 lager uit dan geraamd. Van dit restant is € 42.000 bestemd voor de maatregelen in het kader van de risico-inventarisatie en evaluatie die nog niet is afgerond in 2024. Bij de kosten voor Automatisering zien we en overschrijding van € 202.000. De kosten van licenties, applicatie- en systeembeheer zijn fors gestegen.