Document · PDF

B3 - B&W - Raadsinformatiebrief kerstenterrein D482626

Besluitvormende raadsvergadering 9 juli 2026, gemeente BrummenBij agendapunt: Lijst met ingekomen en verzonden stukken20.198 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

De koopkrachttoevloeiing bedraagt 29%. Van de 29% koopkrachttoevloeiing komt een belangrijk deel uit de aangrenzende gemeente Apeldoorn (waarschijnlijk kern Loenen) en gemeente Rheden.

Er zijn jaarlijks gemiddeld 550.000 overnachtingen in de gemeente Brummen. De totale toeristische dagbestedingen (in dagelijks) in de gemeente Brummen bedragen volgens het KSO €700.000 (van overnachters). Uit gemeentelijke cijfers blijkt dat 90% van de toeristische overnachtingen binnen gemeente Brummen, plaatsvindt in Eerbeek. Wanneer wordt aangenomen dat toeristen voornamelijk besteden in de plaats van de overnachting, zou 90% van deze uitgaven in Eerbeek worden gedaan. Ginder acht dit bestedingsbedrag echter te laag. Op basis van een berekening met gemiddelde uitgave aan detailhandel van €6,27 per overnachting1, 550.000 overnachtingen in Brummen waarvan 90% in Eerbeek en een percentage van 58%2 van de uitgaven die binnen de dagelijkse sector vallen, worden de bestedingen op ca. 1,8 miljoen geschat. Dit bedrag is aanzienlijk hoger. Daarom is ervoor gekozen om een realistische schatting te maken door het gemiddelde te nemen van de uitgaven volgens het KSO (in dagelijks, recreatief en doelgericht) en de geschatte uitgaven op basis van het aantal overnachtingen. Dit is meegenomen in tabel 3.

Ginder heeft het bedrag voor bestedingen per hoofd gebaseerd op CVO (continu vakantieonderzoek) in combinatie met cijfers van het NIBUD. 2) dit percentage is gebaseerd op de verhoudingen tussen dagelijkse, doelgericht en recreatieve bestedingen van toeristen binnen KSO 2023 van Eerbeek.

Bestedingen en inkomenscorrectie Bestedingscijfers geven de gemiddelde jaarlijkse besteding per persoon per sector weer. Deze cijfers zijn afkomstig van de rapportage Omzetkengetallen 2023 opgesteld door Panteia en Detailhandel.info. Omdat het inkomensniveau circa 1% lager ligt dan het Nederlands gemiddelde, wordt er geen inkomenscorrectie toegepast op de gemiddelde bestedingscijfers. Confrontatie: marktruimte 2024 Om de uitbreidingsruimte te kunnen bepalen is de vraag afgezet tegen het bestaande aanbod (potentie t.o.v. omzetclaim), zie tabel 3. Conclusie is dat in de huidige situatie de dagelijkse sector een kleine uitbreidingsruimte heeft, van 250 m2 wvo. Dit is exclusief de (toekomstige) uitbreiding van PLUS.

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

Tabel 3: Vraag-aanbod confrontatie dagelijkse sector, 2024

Marktruimte 2024 Dagelijks aanbod Aantal inwoners

11.037

Detailhandelsbesteding per hoofd (ex. BTW)

€ 2.842

Koopkrachtbinding

82%

Gebonden bestedingen

€ 25.720.000

Koopkrachttoevloeiiing (bron koopstromen)

29%

Omzet door toevloeiing

€ 10.500.000

Toevloeiing door toerisme

€ 1.240.000

Totale bestedingen

€ 37.460.000

Vloerproductiviteit

€ 7.466

Werkelijke omzet per m2

€ 7.853

Procentueel verschil

105%

Haalbaar aanbod in m2 WVO

5.020

Gevestigd aanbod in m2 WVO

4.770

Uitbreidingsruimte in m2 WVO

250

Confrontatie: marktruimte 2030 Voor de ontwikkeling van het inwonertal gaan we uit van diverse prognoses (Primos, Gelderlandincijfers, CBS). Hieruit blijkt dat het inwoneraantal in de gemeente Brummen in de komende jaren stabiel blijft. Ook wanneer we de historische cijfers erbij pakken, wordt zichtbaar dat de afgelopen decennia Brummen een stabiel inwoneraantal heeft gekend. Qua woningbouwplannen kent de gemeente Brummen tot 2030 plannen van ruim 1200 woningen. Het merendeel komt hiervan in Brummen terecht, waarschijnlijk circa 300 woningen in Eerbeek.

Al met al kunnen we verwachten dat het aantal meters dagelijks ongewijzigd zal blijven, of eerder zal afnemen. Het is nu namelijk een compleet aanbod met slechts lichte uitbreidingsruimte die al ingevuld gaat worden door de uitbreiding van PLUS.

Het is lastig te voorspellen wat de uitbereidingsmogelijkheden zijn wanneer het inwoneraantal en woningbouwplannen stabiel blijven in de toekomst. Teveel factoren, zoals de ontwikkeling van de winkelbestedingen, zijn onzeker. De marktruimte in 2024, de trends en kwalitatieve analyse geven een beeld van wat de voorspelling zou kunnen zijn. Kijkende naar de landelijke trends wordt zichtbaar dat in de dagelijkse sector de omzet stijgt (zie bouwsteen 2). Ook zien we de laatste jaren dat fysieke supermarkt-bestedingen elk jaar met enkele procenten toenemen, ondanks de groei van online. Er kan niet geduid worden dat fysieke binding en bestedingen dalen, maar wel dat het aandeel online groeit. Een aantrekkelijker en compact centrum, samen met het nieuw te ontwikkelen stationsgebied voor de toekomst, zijn ontwikkelingen die de toestroom aan bezoekers kunnen vergroten.

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

BIJLAGE 1.3 MARKTRUIMTE NIET-DAGELIJKS AANBOD In deze bijlage stellen wij een marktruimteberekening op voor de nietdagelijkse sector in 2024 en een doorkijk naar toekomst. We onderscheiden daarmee niet-dagelijks recreatief (mode, luxe artikelen en vrije tijd) en niet-dagelijks doelgericht (in/om huis en overig). Marktruimteberekening uitgangspunten Bij de berekeningen hanteren wij de volgende algemene uitgangspunten: We doen uitspraken over de toekomstige marktruimte in 2030. In deze tijd achten wij het niet verantwoord verder dan 5-6 jaar vooruit te kijken; Voor wat betreft de aanbodgegevens is gebruik gemaakt van de meest actuele Locatus-data; Gerekend wordt met m2 wvo (winkelvloeroppervlak, alleen de winkelruimte), hetgeen ongeveer 80% bedraagt van het oppervlak in m2 bvo (bruto vloeroppervlak, winkelruimte inclusief magazijn, sociale ruimtes) Alle bedragen zijn exclusief BTW. Het gebied in beschouwing is de kern Eerbeek. Huidige aanbod en omzetclaim Voor aanbodgegevens is gebruik gemaakt van Locatus, aangevuld met eigen waarneming. Het niet-dagelijks aanbod is in sterke mate geclusterd in Eerbeek-centrum, inclusief formules als Welkoop en Hubo. In tabel 4 wordt het aanbod in Eerbeek (kern) zichtbaar binnen branches in de nietdagelijkse sector. Volgens Locatus is er in totaal 3.598 m2 aan nietdagelijks recreatief aanbod in Eerbeek.

Dit is licht gekrompen in vergelijking met 2020 (Locatus, 2020) (3.873 m2). Volgens Locatus is er in

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

totaal 3.621 m2 aan niet-dagelijks doelgericht aanbod in Eerbeek. Vergeleken met voorgaande jaren heeft hier een krimp plaatsgevonden, zeker in vergelijking tot 2020 (5.182 m2). Sindsdien is er binnen de planten dier sector veel m2 verdwenen.

Tabel 4. Aanbod niet-dagelijks in Eerbeek 2024 BRANCHE

FORMULE

Recreatief

Mode en Luxe (o.a. warenhuis)

Vrije tijd

WINKELGEBIED

3.598 Hema, Ter Stal, Tuunte, Zeeman, Action -

Doelgericht In en om huis

METRAGE WVO.

3.259

Centrum en Oranje Nassauplein

339

Centrum

3.621 Hubo, Welkoop

3.621

Centrum

De omzetclaim wordt benaderd door middel van de benodigde vloerproductiviteit ofwel de normomzet per m². De basis om deze vast te stellen is de rapportage omzetgetallen 2023, opgesteld door Panteia en Detailhandel.info (2024). • Deze ligt bij niet-dagelijks (recreatief) landelijk gemiddeld op een niveau van € 2.333 excl. BTW; • Bij niet-dagelijks (doelgericht) ligt het landelijk gemiddeld op een niveau van € 1.557 excl. BTW. Het betreft landelijke gemiddelden, waarvan de hoogte afhangt van de huisvestingslasten. Deze verschillen nogal per regio. De gemeente Brummen ligt buiten de Randstad in een weinig stedelijk gebied. De huisvestingslasten liggen hier lager en daardoor ook de vloerproductiviteiten. Ook hier hanteren we dus voor Eerbeek een correctie van -10% op de landelijke vloerproductiviteiten (zie tabel 5). Vraag en potentiële bestedingen Aantal inwoners De kern Eerbeek telt per januari 2024 10.212 inwoners. Door de nabije ligging en het ontbreken van winkels aldaar, rekenen wij Hall (825 inwoners) tot het primaire verzorgingsgebied, wat dan in totaal 11.037 inwoners omvat (bron: gemeente Brummen). Koopkrachtbinding en –toevloeiing Voor wat betreft gegevens over de koopkrachtbinding en toevloeiing kunnen we gebruik maken van recent koopstromenonderzoek: het KSO Oost Nederland. Deze is in februari 2024 uitgekomen over het jaar 2023.

We hanteren de factsheet van de kern Eerbeek. ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

Het aanwezige niet-dagelijkse aanbod in Eerbeek is voor een dorp van deze omvang goed. Belangrijke winkels op dit niveau zijn Hema, Action, TerStal, Zeeman. Top 1 Toys is onderdeel van het Taborpand. Voor nietdagelijks aanbod is het centrum van het nabijgelegen Dieren een sterke concurrent. Voor de recreatieve winkeltrip bezoekt men Zutphen of Apeldoorn. De koopkrachtbinding is 35% voor recreatief en 32% voor doelgericht. Dit percentage laat het aandeel bestedingen zien dat in de eigen kern blijft, exclusief online. De koopkrachttoevloeiing bedraagt 39% voor recreatief en 36% voor doelgericht, een vrij hoog percentage. Van deze percentages koopkrachttoevloeiing komt een belangrijk deel uit de aangrenzende gemeente Apeldoorn (waarschijnlijk kern Loenen) en gemeente Rheden. Voor de toeristische toevloeiing hebben we dezelfde methode gebruikt als bij de berekening van de dagelijkse bestedingen. Deze is gebaseerd op de bestedingen per overnachting in combinatie met de bestedingen uit het KSO binnen de recreatieve en doelgerichte segment (zie bijlage 1.2). Bestedingen en inkomenscorrectie Bestedingscijfers geven de gemiddelde jaarlijkse besteding per persoon per sector weer. Deze cijfers zijn afkomstig van de rapportage Omzetkengetallen 2023 opgesteld door Panteia en Detailhandel.info.

Omdat het inkomensniveau circa 1% lager ligt dan het Nederlands gemiddelde, wordt er geen inkomenscorrectie van 0,4 toegepast op de gemiddelde bestedingscijfers. 38

Confrontatie: marktruimte 2024 Om de uitbreidingsruimte te kunnen bepalen is de vraag afgezet tegen het bestaande aanbod (potentie t.o.v. omzetclaim), zie tabel 5. We kunnen concluderen dat het niet-dagelijks recreatieve aanbod een overaanbod heeft in Eerbeek. Dit aanbod is sinds 2020 licht gekrompen en ook markttrends die spelen (zie H.2, bouwstenen) laten zien dat er weinig uitbreidingsruimte is. Zo is tussen 2015-2023 de recreatief fysieke omzet per hoofd nagenoeg gelijk gebleven (mede door stijging online), waardoor uitbreiding niet voor de hand liggend is. Het niet-dagelijkse doelgerichte aanbod doet cijfermatig vermoeden dat er uitbreidingsruimte is. Dit aanbod in Eerbeek functioneert goed. Maar het feit dat landelijk gezien de fysieke omzet in de doelgerichte sector zeer beperkt groeit, het (landelijke) aanbod ook stabiel blijft en bovenal de afname in doelgericht aanbod in Eerbeek zelf (sinds 2020), laat zien dat toevoeging van nieuw aanbod niet voor de hand liggend is. Wel zou uitbreiding van bestaande winkels in de sector doelgericht een optie zijn.

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

Tabel 5. Vraag-aanbod confrontatie niet-dagelijkse sector, 2024 Marktruimte 2024 Niet dagelijks Recreatief

Marktruimte 2024 Niet dagelijks Doelgericht

Aantal inwoners

11.037

Detailhandelsbesteding per hoofd (ex. BTW, met eventuele inkomenscorrectie)

€ 1.014

€ 1.238

Koopkrachtbinding

35%

32%

Gebonden bestedingen

€ 3.917.000,00

€ 4.372.000,00

Koopkrachttoevloeiiing (bron koopstromen)

39%

36%

Omzet door toevloeiing

€ 2.504.311,48

€ 2.459.250,00

Toevloeiing door toerisme

€ 706.680

€ 176.670

Totale bestedingen

€ 7.130.000,00

€ 7.010.000,00

Vloerproductiviteit

€ 2.100

€ 1.401

Werkelijke omzet per m2

€ 2.026

€ 1.797

Procentueel verschil

96%

128%

Haalbaar aanbod in m2 WVO

3.400

5.000

Gevestigd aanbod in m2 WVO

3.520

3.900

Uitbreidingsruimte in m2 WVO

-120

1.100

Confrontatie: marktruimte 2030 Voor de ontwikkeling van het inwonertal gaan we uit van diverse prognoses (Primos, Gelderlandincijfers, CBS). Hieruit blijkt dat het inwoneraantal in de gemeente Brummen stabiel blijft in de komende jaren. Ook wanneer we de historische cijfers erbij pakken, wordt zichtbaar dat de afgelopen decennia Brummen een stabiel inwoneraantal heeft gekend. Qua woningbouwplannen kent de gemeente Brummen tot 2030 plannen van ruim 1200 woningen. Het merendeel komt hiervan in Brummen terecht, waarschijnlijk circa 300 woningen in Eerbeek.

doelgerichte sector stabiel blijft/zeer beperkt groeit. Daarom is het niet aannemelijk dat een centrum als Eerbeek zal groeien in metrages doelgericht aanbod. Uitbreiding met nieuw aanbod zal dus niet zomaar plaatsvinden maar biedt groei van bestaand aanbod (of verplaatsing van winkels) wel mogelijkheden. Al met al kunnen we concluderen dat uitbreidingsruimte richting de toekomst zeker niet meer wordt dan voor 2024 is berekend en de ruimte naar alle waarschijnlijkheid zal afnemen.

Het is lastig te voorspellen wat de uitbereidingsmogelijkheden zijn wanneer het inwoneraantal en woningbouwplannen stabiel blijven in de toekomst. Teveel factoren, zoals de ontwikkeling van de winkelbestedingen, zijn onzeker. De marktruimte in 2024, de trends en kwalitatieve analyse geven een beeld van wat de voorspelling zou kunnen zijn. We kunnen wel verwachten dat het aanwezige metrage nietdagelijks ongewijzigd zal blijven, of eerder zal afnemen. Binnen niet-dagelijks recreatief aanbod is momenteel een overaanbod. Zoals eerder benoemd, is te verwachten dat, kijkende naar de landelijke trends, dit overaanbod waarschijnlijk alleen maar groter wordt gezien de krimp in recreatief aanbod. Binnen niet-dagelijks doelgericht aanbod wordt gesuggereerd dat er uitbreidingsruimte is. Dit zal nu, en zeker richting de toekomst, in de praktijk niet het geval zijn. Omdat in het verleden veel doelgericht aanbod is verdwenen uit Eerbeek en landelijke trends laten zien dat de ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

Bijlage 2 Kwantitatieve update: horeca & dienstverlening In dit hoofdstuk zoomen we in op de omvang en ontwikkelingen van het horeca-aanbod in Eerbeek. Vervolgens voeren we een horecabenchmark uit. Dit geeft uiteindelijk een beeld van wat op horecagebied mogelijk is in Eerbeek-centrum. Hiernaast zoomen we ook in op het aanbod aan dienstverleners en doen we uitspraken over verantwoorde metrages dienstverlenende functies in het centrum van Eerbeek.

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

BIJLAGE 2.1 ANALYSE HORECA-AANBOD Aanbod horeca in Eerbeek gegroeid maar nog steeds verspreid Het horeca-aanbod omvat in Eerbeek 2.240 m2 wvo in 2024. Dit is een toename sinds 2020, destijds was het namelijk 1.477m2 wvo. In tabel 6 wordt zichtbaar dat het aantal verkooppunten (VKP) ook is toegenomen. Ook wordt duidelijk dat met name fastservice en restaurants vertegenwoordigd zijn in Eerbeek (in VKP). De horecazaken liggen zowel verspreid over de kern in bijvoorbeeld het buitengebied (4 VKP), als ondersteunend aan het Oranje-Nassauplein (2 VKP) als centraal in het centrum van Eerbeek (10 VKP). Het aanbod is dus weliswaar gegroeid sinds 2020, maar is op centrumniveau nog onvoldoende verspreid. Daarnaast is de kwaliteit van het aanbod weinig verbeterd (toename fastservice) en is de uitstraling van een deel van de horeca in het centrum enigszins gedateerd.

Locatus hanteert voor horeca de volgende indeling: •

Dranken (en koffie & desserts): Café/bar, discotheek, ijssalon, coffeecorner, kiosk, horeca bij recreatiebedrijf en/of sportaccommodatie;

•

Fastservices: cafetaria, fastservice-restaurant, shoarmazaak, en spijsverstrekkers (o.a. bezorgen/afhaalbedrijven;

•

Restaurants (eten): Bistro, lunchroom, restaurant, pannenkoeken, café-restaurant en

Locatus

2020

2024

Dranken (en koffie & desserts)

Fastservice

Restaurants (eten)

Hotels

Horeca overig

Totaal

wegrestaurant; •

Hotels: Hotel-garni, hotel-café, hotelrestaurant, hotel-café-restaurant, pension (ook B&B);

•

Horeca overig: feestzaal, coffeeshop, vereniging/sportclub.

Tabel 6. Aantal VKP in horecabranche (Locatus)

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

Benchmark: hoog wvo, gemiddeld aantal VKP in Eerbeek In bijlage 1.1 wordt duidelijk dat binnen de benchmark, Eerbeek een bovengemiddeld aantal m2 wvo in horeca heeft. Groenlo bevat het dubbele aan vierkante meters per 1.000 inwoners. Dit heeft mede te maken met de grote hoeveelheid vierkante meters in de dranken branche. Als wordt gekeken naar het aantal VKP, wordt duidelijk dat Eerbeek waarschijnlijk wat grotere aanbieders (in wvo) heeft. In verkooppunten heeft Eerbeek namelijk een gemiddeld aantal vergeleken met de benchmark (tabel 7). Kernen als Groenlo en Voorthuizen kennen veel campings en vakantieparken, waardoor voldoende horecagelegenheden een must is (en dit ook zichtbaar wordt in de cijfers). Ook Eerbeek kent vakantieparken/campings, maar het aanbod horeca is beperkter. De horeca in Eerbeek vervult naar verwachting een voornamelijk lokale verzorgingsfunctie, ondanks de omliggende vakantieparken/campings. Daarmee is de horeca-propositie in Eerbeek, zeker voor toeristen, ondermaats.

Totaal (VKP in 2024) Eerbeek

Groenlo

Heerde

Renkum

Ulft

Voorthuizen

Zelhem

Aantal VKP horeca (2024) 30 25 20 15 10 5 0

Tabel 7. Benchmark aantal horecabedrijven (Locatus 2024)

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

BIJLAGE 2.2 ONTWIKKELINGSMOGELIJKHEDEN HORECA De ontwikkelingsmogelijkheden voor bestaande en mogelijk nieuwe horeca in Eerbeek zijn afhankelijk van meerdere factoren. Hierbij kan gedacht worden aan ontwikkeling van het aanbod, groei van het lokale draagvlak (bevolkingsontwikkeling), groei van toerisme en verblijfssector, markttrends, markt-creërende effecten (nieuwe horecaconcepten) en de effecten van de Coronacrisis. Ook de (landelijke) stijgende uitgaven van consumenten binnen de horeca- en verblijfssector stimuleren ontwikkelmogelijkheden. Een belangrijke ontwikkeling die sinds de REV Update van 2020 zich heeft voorgedaan is de Coronacrisis. Deze crisis heeft namelijk veel invloed gehad op de sector. Horecazaken moesten gedurende lange periodes hun deuren sluiten, waardoor deze ondernemers het steeds moeilijker kregen. Financiële steun heeft bedrijven geholpen, maar heeft jaren later alsnog gevolgen omdat deze terug moet worden betaald. Inmiddels lijkt de horecasector hersteld en lijkt het op Eerbeek weinig grote invloed gehad te hebben. Dit kan er mede aan liggen dat de ondernemers sterk zijn, maar ook dat het tamelijk veel fastservicebedrijven zijn. Deze bedrijven konden gedurende het grootste deel van de crisis hun bedrijf open houden voor afhalen. Sinds 2020 zijn er 3 VKP bijgekomen (ondanks de Coronacrisis).

Nog steeds is het horeca-aanbod echter matig ontwikkeld in Eerbeek. Eerbeek kent redelijk veel fastservice bedrijven, wat de kwaliteit van de horeca vermindert. Horeca geeft smaak aan het centrum Voor de komende jaren zien wij in Eerbeek vooral mogelijkheden voor de toevoeging van onderstaande typen horeca om zo diversiteit te bevorderen:

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

Restaurant-eetcafé Lunchroom/koffieconcepten Blurring concepten of ondersteunende horeca in combinatie met retail (denk aan vers-winkel met horecapunt) Ook geldt voor Eerbeek om in te zetten op een kwaliteitsslag bij de aanwezige horecazaken (gezien de grote hoeveelheid fastservice). Horeca is namelijk een steeds belangrijker wordend bezoekmotief om naar het centrum te komen en wordt ook vaak in combinatie met winkels bezocht. Een kwalitatief sterk en divers horeca-aanbod heeft direct een positieve invloed op het overig winkel- en voorzieningenaanbod in een centrumgebied en geeft ook toeristen meer reden om naar Eerbeek te komen. Door in te zetten op kwaliteit wordt horeca meer dan een plek om te eten en drinken. Met meer kwaliteit wordt het een plek om te beleven en elkaar te ontmoeten. Ook is Ginder in 2024 nog steeds van mening dat een concentratie van horeca in het centrumgebied wenselijk, bij voorkeur aan het Stuijvenburchplein en Kerstenterrein, zodat hier een herkenbaar horecagebied met terrassen ontstaat. Dit versterkt de ‘place to be’ functie van het centrum. Hiervoor zou gekeken kunnen worden naar verspreid gelegen horeca met de vraag of deze naar het centrumgebied zou willen verplaatsen (bijvoorbeeld naar het Stuijvenburchplein).

Op deze manier worden ook toeristen van de omliggende recreatieparken, die nu weinig aanleiding hebben om het centrum te bezoeken, verleidt om naar het centrum te komen. Er kan worden nagedacht of beeldbepalende, opvallende formules zoals Kruidvat en Zeeman op de juiste locatie zitten (aan het Stuijvenburchplein) of dat deze op andere plekken binnen het kernwinkelgebied zouden kunnen landen. 44

BIJLAGE 2.3 ONTWIKKELINGSMOGELIJKHEDEN DIENSTVERLENING Dienstverlening was voorheen veelal gelegen aan de randen van een winkelgebied. Dit zijn vaak locaties die buiten de grotere passantenstromen vallen, voldoen meer aan doelgericht bezoeken en hebben relatief lagere huurniveaus. Tegenwoordig zien we, onder invloed van onder andere leegstand, steeds meer dienstverleners in centrumgebieden.

Of er marktruimte is in Eerbeek is lastig vast te stellen. Rekening houdend met de afname aan aanbod en de digitalisering van financiële en particuliere dienstverleners constateren we dat er ook in 2024 geen kwantitatieve marktruimte is voor financiële of particuliere dienstverlening. Hetzelfde geldt voor ambacht.

Locatus maakt onderscheid in: Ambachten zoals kappers, schoonheidssalon, kleermaker, schoenreparatie en sleutelreparatie; Verhuur zoals auto- en fietsverhuur; Particuliere dienstverleners zoals reisbureaus, uitzendbureaus, uitvaartbedrijven, autowasserij of fotostudio; Financiële dienstverleners zoals hypotheekkantoren, makelaar, verzekeringskantoren en banken.

We zien wel kansen om dienstverleners die verspreid liggen over de kern, te concentreren op een plek in/nabij het centrumgebied. Ook kunnen ambachtelijke dienstverleners (zoals kappers, nagelstudio's of massagesalons) die vanuit huis werken, gestimuleerd worden om een onderneming te openen in het centrumgebied of aan het Oranje Nassauplein (kansrijk voor diensten). Het komt steeds vaker voor dat winkelmeters worden ingevuld met een brede mix aan functies., zoals diensten of een combinatie. Dit versterkt de ontmoetingsfunctie. Hierbij gaat het ook verder dan alleen horeca en dienstverlening. Het gaat bijvoorbeeld om ateliers, zzp-werkplekken, sportscholen maar ook om sociaal-, maatschappelijke-, culturele-, of zorgvoorzieningen of zelfs woningen.

Aantal dienstverleners in het centrum laag In 2020 had Eerbeek 21 dienstverleners. In 2024 heeft Eerbeek 18 dienstverleners (Locatus 2024), waarvan het grote deel in de ambacht zit (12 VKP). De dienstverleners liggen zowel verspreid over de kern (5 VKP), als ondersteunend aan het Oranje-Nassauplein (5 VKP) als centraal in het centrum van Eerbeek (7 VKP). Uit benchmarkgegevens blijkt dat Eerbeek in termen van VKP over een vergelijkbaar aanbod aan dienstverleners beschikt als de andere kernen (kernniveau). Op metrage (m2 wvo) scoort Eerbeek net wat onder het gemiddelde. Opvallend is dat uit de tabel 8 blijkt dat Eerbeek het laagst scoort als het gaat om aantal dienstverleners in het centrum. ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

Dienstverleners in centraal (VKP) 18 16 14 12 10 8 6 4 2 0

Tabel 8. Benchmark aantal dienstverleners per kern in het centrumgebied (2024)

BIJLAGE 2.4 ONTWIKKELINGSMOGELIJKHEDEN FITNESSCENTRA Fitnessbranche sterk, ook in kleine kernen De fitnessbranche heeft een grote groei doorgemaakt in de afgelopen decennia. Door veranderingen in de maatschappij zijn consumenten op zoek naar flexibiliteit in sporten en bewegen met aanbod dat aansluit bij hun leefstijl. Dit blijkt uit het Fitness Markt en Trend Rapport (2020-2024). Het is veruit de meest beoefende sport in Nederland, 23% van de Nederlanders beoefent de sport (NOC*NSF, 2023). Waar het aantal fitnessbedrijven tussen 2015 en 2020 een groei doormaakte (CBS), wordt zichtbaar dat hierna een lichte daling heeft plaatsgevonden. De Corona-pandemie heeft forse invloed gehad op fitnesscentra. Fitnesscentra waren bepaalde perioden gesloten en een groot deel van de leden ging minder bewegen of stopten zelfs met hun lidmaatschap. Voor de ondernemers in de fitnessbranche was dit een slechte tijd, maar inmiddels probeert de sector weer te herstellen (Fitness Markt en Trend Rapport (2020-202). CBS-cijfers van de periode 2022-2023 zijn nog niet bekend. Wel blijkt uit een Volkskrant artikel dat Basic Fit sinds de coronacrisis (waarin veel leden zijn gestopt) weer een toename aan leden heeft van 18%. In zowel steden als dorpen hebben fitnesscentra voornamelijk een lokale verzorgingsfunctie. De gemiddelde Nederlander woont binnen 1,3 kilometer van een fitnesscentrum.

Dit hangt echter sterk af van de regio. Voor Gelderland Midden/Noord Oost geldt ook een gemiddelde van 1,3 kilometer (bron: Database Sportaanbod DSA, juli 2023). De helft van de

klanten woont binnen twee kilometer van een fitnesscentrum en vrijwel geen enkele klant legt meer dan 4 kilometer af (bron: Fitness in Beeld, Van Spronsen en Partners, 2017). (Kleinschalige) fitnesscentra duiken steeds vaker op in kleinere kernen. Fitnesscentra zijn er in alle soorten en maten en kunnen zich dus qua concept onderscheiden van de concurrent. Naast individueel sporten bestaan er activiteiten zoals yoga, (groeps-) lessen, spinnen, bootcamps etc. voor zowel jongeren als senioren. Daarnaast kunnen fitnesscentra ook gecombineerd worden met andere faciliteiten zoals zorg, wellness en fysiotherapie in combinatie met voeding en gezondheid. Fitness is populair door de flexibiliteit en diversiteit. De drukke consument wil zelf kunnen bepalen waar hij/zij gaat sporten en op welk tijdstip.

Voorbeeld van fitnesscentrum in Hilvarenbeek (foto Brabants Dagblad)

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

Eerbeek groot aanbod aan fitnesscentra Ginder raamt het primaire verzorgingsgebied van een eventueel fitnesscentrum in Eerbeek op ruim twee kilometer. Het primaire verzorgingsgebied bestaat, bij vestiging in het centrum, daardoor uit de gehele kern Eerbeek (zie afbeelding). Binnen dit gebied wonen naar verwachting een kleine 11.000 personen (CBS 2023). Een fitnesscentrum zou het grootste aantal leden moeten werven uit het primaire verzorgingsgebied. Onderzoek van NOC*NSF over sportdeelname (2022) laat zien dat inwoners in niet/weinig stedelijke gebieden vaker ‘niet-sporters’ zijn in vergelijking tot inwoners van zeer stedelijke gebieden. Ook het onderzoek Fitness in beeld (Van Spronsen en Partners, 2017) benoemt dat het percentage beoefenaars in stedelijk gebied hoger ligt dan in het buitengebied.

sportschool buiten het centrum en Hart for Her een vrouwensportschool in het centrum. Ten opzichte van REV Update 2020 zijn er een aantal sportscholen bijgekomen. Studio Gym nabij het Oranje Nassauplein is er in 2023 bijgekomen (met zeer flexibele openingstijden). ProgressGym is in 2024 geopend en ligt in het buitengebied. Puur naar cijfers gekeken, zou dit een overaanbod betekenen. Echter geeft de diversiteit aan locaties (buitengebied, kern, centrum) en diversiteit aan concepten (gericht op vrouwendoelgroep, flexibiliteit en formaat van locatie), de mogelijkheid voor veel mensen om de sport te beoefenen. Belangrijke vestigingswensen van een fitnesscentrum zijn bereikbaarheid en de beschikbaarheid over voldoende parkeerplaatsen. In Eerbeek vormt dit geen belemmering. Gezien het forse aanbod lijkt er geen ruimte te zijn voor meer aanbod.

Het CBS deelt Eerbeek in bij de weinig stedelijke gemeenten. Voor Eerbeek hanteren we daarom een correctie op de 23% (landelijke fitnessbeoefenaren) en schatten we in dat ongeveer 20% van de bevolking fitness beoefent. Met een primair verzorgingsgebied van ca. 11.000 inwoners zijn dit neerkomen op grofweg 2.200 personen die mogelijk fitness beoefenen. Een gemiddeld fitnesscentrum heeft landelijk gezien een ledenbestand van 1.200 leden. Rekening houdend met deze cijfers en aannames is er in Eerbeek ruimte voor bijna 2 fitnesscentra. Eerbeek beschikt echter over 4 fitness/sportcentra. Fit en Fun is een ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

Bijlage 3 scenario’s In dit hoofdstuk zoomen we in de op de uitwerking van de 5 scenario’s.

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

BIJLAGE 3.1 SCENARIO’S EN VOORKEURSSCENARIO KERSTENTERREIN Uit de bouwstenen-analyse komt naar voren dat er al met al geen uitbreidingsruimte is voor nieuwe winkels. Wel is aangegeven dat er in met name de dagelijkse en niet-dagelijks sector (doelgerichte segment) beperkt ruimte is voor uitbreiding van het bestaande aanbod. Ook verplaatsing van bestaand aanbod is mogelijk. Deze conclusie leidt tot vijf scenario’s voor de invulling van het Kerstenterrein; per scenario worden voordelen (groen) en nadelen aangegeven (rood): • Scenario 1: Er wordt géén commerciële ruimte toegevoegd op het Kerstenterrein (inzet op groene invulling en parkeren), de winkelfunctie op het Oranje Nassauplein wordt niet actief afgebouwd. • Een groene invulling brengt meer groen in het centrum, in tijden van hittestress en wateroverlast is dit wenselijk. Aantrekkelijk groen draagt ook bij aan de verblijfsfunctie. • Groter maken van (groene) parkeervoorziening op het Kerstenterrein is in dit scenario goed mogelijk. • Ruimte voor evenementen in het centrum blijft behouden. • Tweepolige winkelstructuur met versnipperde krachten blijft ongewijzigd, dit is op langere termijn niet houdbaar. • Doordat de functie van het Kerstenterrein inzet op groen en parkeren, heeft de Stuijvenburchstraat voor een gedeelte een slechts eenzijdige (winkel-) wand. Hierdoor wordt het kernwinkelgebied minder krachtig en compact.

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

• Scenario 2: Er wordt géén commerciële ruimte toegevoegd op het Kerstenterrein (inzet op groene invulling en parkeren), de winkelfunctie op het Oranje Nassauplein wordt wel actief afgebouwd. • Een groene invulling brengt meer groen in het centrum, in tijden van hittestress en wateroverlast is dit wenselijk. Groen draagt ook bij aan de verblijfsfunctie. • Groter maken van (groene) parkeervoorziening op het Kerstenterrein is in dit scenario goed mogelijk. • Ruimte voor evenementen in het centrum blijft behouden. • Tweepolige structuur met versnippering krachten, wordt opgeheven. • Alle aanbod wordt geconcentreerd aan de Stuijvenburchstraat. Hierdoor kunnen leegstaande panden aan de Stuijvenburchstraat sneller worden gevuld. • Beperkte ruimte en hogere huurprijzen aan de Stuijvenburchstraat waardoor niet alle aanbod aan het Oranje Nassauplein kan verhuizen naar de Stuijvenburchstraat. • Doordat de functie van het Kerstenterrein inzet op groen en parkeren, heeft de Stuijvenburchstraat voor een gedeelte een slechts eenzijdige (winkel-) wand. Hierdoor blijft het kernwinkelgebied minder krachtig en compact. • Door vertrek van winkels aan het Oranje Nassauplein zal dit plein als winkelgebied minder bezocht zal worden. De panden aan het plein moeten een passende nieuwe invulling krijgen om aantrekkelijk te blijven. 49

• Scenario 3: Er wordt commerciële ruimte toegevoegd (600-800 m2) op het Kerstenterrein, de winkelfunctie op het Oranje Nassauplein wordt wel actief afgebouwd. • Actieve afbouw van de winkelfunctie op het Oranje Nassauplein zal leiden tot verplaatsing van een deel van het winkelaanbod van het Oranje Nassauplein naar de Stuijvenburchstraat/Kerstenterrein. Daarmee wordt een compact kernwinkelgebied gecreëerd met interessante (winkel-) wand; er blijft in beperkte mate ruimte voor groen en parkeren. • Ruimte voor winkel/horeca/groen/parkeren versterkt het Kerstenterrein en daarmee de verblijfsfunctie van de plek. • Het centrum wordt actief begeleid van een tweepolige structuur naar een éénpolige structuur. • Door vertrek van winkels aan het Oranje Nassauplein zal dit plein als winkelgebied minder bezocht zal worden. De panden aan het plein moet een passende nieuwe invulling krijgen om aantrekkelijk te blijven. • Evenementen kunnen niet meer op het Kerstenterrein worden georganiseerd. • Scenario 4: Er wordt commerciële ruimte toegevoegd (600-800 m2) op het Kerstenterrein, de winkelfunctie op het Oranje Nassauplein wordt niet actief afgebouwd.

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

• De Stuijvenburchstraat krijgt een interessante (winkel-) wand bij het Kerstenterrein waardoor het karakter van een winkelstraat wordt versterkt en het kernwinkelgebied krachtig en compact wordt; er blijft in beperkte mate ruimte voor groen en parkeren. • Ruimte voor winkel/horeca/groen/parkeren versterkt het Kerstenterrein en daarmee de verblijfsfunctie van de plek. • Door het toevoegen van extra winkelmeters (in combinatie met het behouden van de winkelfunctie op het Oranje Nassauplein) ontstaat overbewinkeling in Eerbeek, waardoor het denkbaar is dat het aanbod op beide locaties (Stuijvenburchstraat en Oranje Nassauplein) minder goed gaat functioneren. • Tweepolige winkelstructuur met versnipperde krachten blijft ongewijzigd, dit is op langere termijn niet houdbaar. • Het is mogelijk dat nieuwe (‘place to be’) winkels (zoals modezaken), zich toch op het Oranje Nassauplein vestigen. • Evenementen kunnen niet meer op het Kerstenterrein worden georganiseerd. • Potentiële ontwikkeling: De verwachting is dat, na het verplaatsen van een trekker (van het Oranje Nassauplein), meerdere winkels op een ‘organische manier’ verplaatsen richting het kernwinkelgebied (bijvoorbeeld naar het Kerstenterrein). Dit zou kunnen bijdragen aan de gewenste overgang van een tweepolige winkelstructuur naar een éénpolige winkelstructuur.

• Scenario 5: Dit scenario is vergelijkbaar met scenario 4. In scenario 5 zijn groen en commerciële ruimte meer in balans: Er wordt beperkt commerciële ruimte toegevoegd (max. 400 m2) op het Kerstenterrein in de vorm van een beperkte bewinkeling en/of horeca. Ook krijgt het een aantrekkelijke groene invulling. De winkelfunctie op het Oranje Nassauplein wordt niet actief afgebouwd. • De Stuijvenburchstraat krijgt een interessante invulling bij het Kerstenterrein (met veel groen, parkeren, maar ook deels commerciële ruimte). Hierdoor wordt het kernwinkelgebied krachtig en compact. • Een groene invulling brengt meer groen in het centrum, in tijden van hittestress en wateroverlast is dit wenselijk. • Groter maken van (groene) parkeervoorziening op het Kerstenterrein is in dit scenario goed mogelijk. • Goede balans tussen winkel/horeca/groen/parkeren versterkt het Kerstenterrein en daarmee de verblijfsfunctie van de plek. • Er kan ruimte behouden blijven voor kleinschalige activiteiten in het centrum. • Door het toevoegen van een beperkt aantal extra winkelmeters (in combinatie met het behouden van de winkelfunctie op het Oranje Nassauplein) ontstaat een beperkte overbewinkeling in Eerbeek, waardoor het denkbaar is dat het aanbod op beide locaties (Stuijvenburchstraat en Oranje Nassauplein) minder goed gaat functioneren. ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

• Tweepolige winkelstructuur met versnipperde krachten blijft ongewijzigd, dit is op langere termijn niet houdbaar. • Het is mogelijk dat nieuwe (‘place to be’) winkels (zoals modezaken), zich toch op het Oranje Nassauplein vestigen. • Potentiële ontwikkeling: De verwachting is dat, na het verplaatsen van een trekker (van het Oranje Nassauplein), meerdere winkels op een ‘organische manier’ verplaatsen richting het kernwinkelgebied (bijvoorbeeld naar het Kerstenterrein). Dit zou kunnen bijdragen aan de gewenste overgang van een tweepolige winkelstructuur naar een éénpolige winkelstructuur. Financiële implicaties De (verblijfs-)kwaliteit van het centrum van Eerbeek staat op de eerste plaats wanneer we kijken naar de voorkeursscenario voor het Kerstenterrein. Toch is het van belang om financiële implicaties in kaart te brengen. Per scenario is een aantal financiële zaken uitgelicht: • Scenario 1: Er wordt géén commerciële ruimte toegevoegd op het Kerstenterrein (inzet op groene invulling en parkeren), de winkelfunctie op het Oranje Nassauplein wordt niet actief afgebouwd. o Nauwelijks opbrengsten voor Kerstenterrein, afboeking op de grondwaarde is aanzienlijk. o Geen planschade claims.

• Scenario 2: Er wordt géén commerciële ruimte toegevoegd op het Kerstenterrein (inzet op groene invulling en parkeren), de winkelfunctie op het Oranje Nassauplein wordt wel actief afgebouwd. o Nauwelijks opbrengsten voor Kerstenterrein, afboeking op de grondwaarde is aanzienlijk. o De gemeente kan plan-schadeclaims verwachten vanuit het Oranje Nassauplein als aanbod gestuurd wordt afgebouwd. o Dit scenario is financieel het meest negatief. • Scenario 3: Er wordt commerciële ruimte toegevoegd (600-800 m2) op het Kerstenterrein, de winkelfunctie op het Oranje Nassauplein wordt wel actief afgebouwd. o Maximale opbrengsten Kerstenterrein (neutrale of positieve GREX). o De gemeente kan plan-schadeclaims verwachten vanuit het Oranje Nassauplein als aanbod gestuurd wordt afgebouwd.

• Scenario 5: In scenario 5 zijn groen en commerciële ruimte meer in balans: Er wordt beperkt commerciële ruimte toegevoegd (max. 400 m2) op het Kerstenterrein in de vorm van een beperkte bewinkeling en/of horeca. Ook krijgt het een aantrekkelijke groene invulling. De winkelfunctie op het Oranje Nassauplein wordt niet actief afgebouwd. o (Beperkte) opbrengsten Kerstenterrein (licht negatieve-neutrale GREX). o Wanneer aanbod op een organische wijze van het Oranje Nassauplein verdwijnt, kan de gemeente geen plan-schadeclaims verwachten vanuit het Oranje Nassauplein. Voorkeursscenario Wanneer alle voordelen en nadelen worden afgewogen (ook kijkende naar de financiële implicaties), is het voorkeursscenario voor de invulling van het Kerstenterrein scenario 5.

• Scenario 4: Er wordt commerciële ruimte toegevoegd (600-800 m2) op het Kerstenterrein, de winkelfunctie op het Oranje Nassauplein wordt niet actief afgebouwd. o Maximale opbrengsten Kerstenterrein (neutrale of positieve GREX). o De gemeente zal geen plan-schadeclaims ontvangen vanuit het Oranje Nassauplein.

ADVIES INVULLING KERSTENTERREIN EERBEEK

Dit rapport is met uiterste zorgvuldigheid tot stand gekomen op basis van deskundig onderzoek. Onderhavig rapport bevat een weergave en interpretatie van (delen van de) onderzoeksresultaten. Het is anderen toegestaan om (delen van) het rapport en gehanteerde methodieken en modellen te kopiëren, distribueren, vertonen, op te voeren zolang Ginder als maker van het werk wordt vermeld en het werk niet commercieel wordt gebruikt.

GINDER Brugstraat 1a 5211 VS ’s-Hertogenbosch T: 088 210 02 00 E: info@wijzijnginder.nl I: wijzijnginder.nl

480790

Haalbaarheidsstudie toekomstige functies Oranje Nassauplein, Eerbeek

sab adviseurs in ruimtelijke ontwikkeling

21 maart 2025, projectnummer 230450

sab adviseurs in ruimtelijke ontwikkeling info@sab.nl - www.sab.nl Disclaimer tekst Bij het samenstellen is de grootst mogelijke zorgvuldigheid nagestreefd. Toch kan de informatie in deze uitgave niet juist of onvolledig zijn. De Opdrachtgever is hiervoor niet aansprakelijk. Als u van mening bent dat er beeldmateriaal is gebruikt waarover u het beeldrecht heeft, neem dan contact op met de opdrachtgever via onze website of bovengenoemde adres. Copyright Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen, in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt worden in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch door fotokopieën of enig andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de opdrachtgever.

Inhoudsopgave 1

Inleiding

1.1

Aanleiding en doel

1.2

Aanpak haalbaarheidsstudie

Haalbaarheidsonderzoek

2.1

Huidige situatie

2.2

Mogelijke functies Oranje Nassauplein

2.3

Toetsingskader

2.4

Haalbaarheidstoets per functie

2.5

Conclusie

Openbare ruimte

3.1

Inleiding

3.2

Input omwonenden

3.3

Effecten en kansen openbare ruimte

3.4

Voorstel aanpak inrichting plein

Bijlage Bijlage 1: Voorstel aanpak openbare ruimte

1 Inleiding 1.1

Aanleiding en doel De plinten van het Oranje Nassauplein zijn gevuld met uiteenlopende functies: detailhandel, horeca, een sportschool en een apotheek. De gemeenteraad heeft in de ‘Visie Centrum Eerbeek & Eerbeekse Beek’ uitgesproken toe te willen werken naar een nieuw compact centrum in Eerbeek rondom het Stuijvenburchplein conform een zogenoemd ‘haltermodel’. De mogelijkheden voor detailhandel aan het Oranje Nassauplein zijn daarmee ter discussie komen te staan. De gemeenteraad van Brummen heeft daarnaast het Woonkader Eerbeek vastgesteld. Hierin is onder andere besloten dat er in sommige plinten van het Oranje Nassauplein geen nieuwe woningen meer kunnen worden toegevoegd aan het Oranje Nassauplein vanwege de milieucontouren van de nabijgelegen papierindustrie. Vanuit de gemeente, omwonenden en ondernemers is er daarom de wens om in beeld te brengen welke functies er wel op het Oranje Nassauplein mogelijk en gewenst zijn, om van daaruit te kunnen toewerken naar een uitvoeringsagenda voor de toekomst van het Oranje Nassauplein. Het doel van deze studie is om de haalbaarheid van verschillende toekomstige functies voor het Oranje Nassauplein in kaart te brengen en zo de mogelijkheden voor de toekomstige invulling van het plein te verkennen.

We onderzoeken welke functies op het Oranje Nassauplein kunnen worden gerealiseerd, welke voor- en nadelen deze functies hebben en welke maatregelen nodig zijn om deze functies mogelijk te maken of te stimuleren. Tot slot bekijken we welke eisen de gewenste functies stellen aan de openbare ruimte en hoe de inrichting hiervan kan bijdragen aan het bevorderen van deze functies.

1.2

Aanpak haalbaarheidsstudie In de eerste plaats zijn de verschillende functies die een plaats kunnen krijgen op het Oranje Nassauplein op een rij gezet. Vervolgens is per functie getoetst in hoeverre dit haalbaar is op het plein en zijn eventuele voorwaarden in kaart gebracht om deze functies mogelijk te maken. We hebben beoordeeld: − of de functie toegestaan is op basis van het tijdelijke Omgevingsplan; − wat de milieutechnische haalbaarheid van de functie is; − of er voldoende parkeergelegenheid op het Oranje Nassauplein is voor de functie; − wat de impact op de openbare ruimte is; − wat de omwonenden en ondernemers van deze functie vinden. Op basis van de resultaten trekken we conclusies welke functies geschikt en ongeschikt zijn voor het Oranje Nassauplein en op welke wijze deze mogelijk gemaakt kunnen worden of gestimuleerd kunnen worden. Onderdeel daarvan is het aanpassen van de openbare ruimte, waarvoor we in hoofdstuk 3 een voorstel voor een aanpak doen. 3

2 Haalbaarheidsonderzoek 2.1

Huidige situatie Het Oranje Nassauplein is een typisch resultaat van de stedenbouw uit de jaren '60. Relatief lage bebouwing omringt een brede openbare ruimte die oorspronkelijk was ingericht met gras, bomen en bloemperken. In de loop der tijd is het plein echter aanzienlijk verhard, en in de huidige staat fungeert het als een handige maar sfeerloze parkeerplaats voor de grote winkels in de plinten eromheen. De functies in de plinten zijn van een dicht karakter, en de gevels op de begane grond van de gebouwen aan de noord- en oostzijde zijn voor een groot deel gesloten. De overgebleven grote boom op het plein, de kleine groene markt die eenmaal per week plaatsvindt, en de aanwezigheid van lang bestaande winkels zoals Israëls geven het plein nog herkenbare karakter.

Afbeelding 1 Functies in de plinten Oranje Nassauplein, bestaande situatie

2.2

Mogelijke functies Oranje Nassauplein We hebben een overzicht gemaakt van alle mogelijke functies die in de plinten van het Oranje Nassauplein gerealiseerd zouden kunnen worden. We hebben hier een paar functies afgestreept, omdat deze al elders in Eerbeek een plek gaan krijgen,

zoals een bibliotheek. Daarnaast is aangegeven dat detailhandel gericht op doelgerichte bezoekers en bewoners mogelijk toch een plek kan krijgen op het Oranje Nassauplein en dat hieronder mogelijk ook een bouwmarkt kan vallen. Deze detailhandelsfuncties zijn daarom ook meegenomen. We komen hiermee op het volgende overzicht aan functies: − kleinschalige commerciële dienstverlening; − eerstelijnsgezondheidszorg en welzijn; − horeca; − detailhandel; − perifere detailhandel; − kinderopvang; − sportschool; − bijeenkomsten; − kantoor.

2.3

Toetsingskader In dit toetsingskader leggen we verder uit op welke manier we de haalbaarheid van de verschillende functies toetsen. We toetsen de functies achtereenvolgens aan de volgende aspecten: − omgevingsplan gemeente Brummen; − milieutechnisch haalbaarheid; − parkeren; − impact op de openbare ruimte; − oordeel omwonenden en ondernemers. Omgevingsplan gemeente Brummen In de haalbaarheidsstudie toetsen we of de functie is toegestaan op basis van het (tijdelijke) Omgevingsplan van de gemeente Brummen. Ter plaatse van het plangebied geldt het ‘Omgevingsplan gemeente Brummen’, in werking vanaf 1 januari 2024. Hierbinnen vormt voor het Oranje Nassauplein het bestemmingsplan ‘Eerbeek’ het ruimtelijk kader waaraan getoetst moet worden. In afbeelding 2 is de verbeelding ter plaatse van het Oranje Nassauplein weergegeven. De gebouwen en directe omgeving hebben de bestemming ‘Centrum - 2’. De openbare ruimte heeft de bestemming ‘Verkeer – Verblijfsgebied’. We hebben per functies getoetst of deze is toegestaan op basis van de regels in het bestemmingsplan ‘Eerbeek’ of dat hiervoor een wijziging van omgevingsplan noodzakelijk is.

Binnen de bestemming ‘Centrum - 2’ zijn de volgende functies toegestaan: − wonen (alleen bestaande woningen op de verdiepingen); − detailhandel (perifere detailhandel niet toegestaan); − supermarkten (alleen ter plaatse van de aanduiding ‘supermarkt’); − dienstverlening (alleen op de begane grond); − maatschappelijke voorzieningen (alleen op de begane grond);

− horeca, zoals cafetaria, broodjeszaak, lunchroom, ijssalon, koffieroom en restaurant (alleen op de begane grond én ter plaatse van de aanduiding ‘horeca van categorie 1’). Binnen de bestemming ‘Verkeer - Verblijfsgebied’ zijn de volgende functies toegestaan: − wegen, straten en paden; − parkeervoorzieningen; − voet- en fietspaden; − alleen ter plaatse van de aanduiding ‘plein’ zijn een weekmarkt en maximaal 3 kiosken toegestaan. − onder meer standplaatsen en terrassen nu niet toegestaan. In het haalbaarheidsonderzoek toetsen we per mogelijke toekomstige functie of deze op basis van het Omgevingsplan gemeente Brummen is toegestaan.

Afbeelding 2 Ligging bestemmingen en aanduidingen bestemmingsplan ‘Eerbeek’

Milieutechnische haalbaarheid Indien nieuwe milieugevoelige functies mogelijk worden gemaakt, zoals woningen, moet worden aangetoond dat deze niet worden gerealiseerd binnen de hinderzone van omliggende bedrijven. Wanneer nieuwe hinder veroorzakende functies worden mogelijk gemaakt, dan moet worden aangetoond dat deze geen hinder veroorzaken bij aanwezige gevoelige functies. In de VNG-publicatie bedrijven en milieuzonering1 staan aanbevolen richtafstanden tussen functies met een milieuzone en gevoelige functies. Deze VNG-publicatie is daarom als leidraad gebruikt. Er wordt onderscheidt gemaakt tussen richtafstanden voor gemengde gebieden en een rustige woonwijk of buitengebied. Het Oranje Nassauplein is een gemengd gebied, waarin gevoelige functies en bedrijvigheid naast elkaar voorkomen. In tabel 1 zijn de richtafstanden voor gemengd gebied opgenomen. Tabel 1 Richtafstanden voor gemengd gebied

Milieu-categorie

Richtafstand tot een ‘gemengd gebied’

10 m

3.1

30 m

3.2

50 m

4.1

100 m

4.2

200 m

5.1

300 m

5.2

500 m

5.3

700 m

1.000 m

10 m

Voor dit haalbaarheidsonderzoek en de functies die we hierin onderzoeken zijn alleen de richtafstanden voor de milieuaspecten geur en geluid relevant. Wanneer niet kan worden voldaan aan de richtafstanden, dan moet akoestisch onderzoek of geuronderzoek uitwijzen of kan worden voldaan aan wet- en regelgeving en of sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.

VNG-publicatie ‘Bedrijven en Milieuzonering’, 2009

Op basis van het bestemmingsplan Eerbeek (dat onderdeel uitmaakt van het tijdelijke omgevingsplan) ligt het plangebied in de ‘milieuzone - geurzone 2’ van de papierfabrieken. Hier mogen geen nieuwe geurgevoelige objecten worden opgericht. Het is mogelijk om hiervan af te wijken als: 1. er compenserende maatregelen getroffen worden die bestaan uit het verplaatsen van geurgevoelige objecten uit de aanduiding 'milieuzone - geurzone 2' en buiten de aanduiding 'milieuzone - geurzone 1' of; 2. er technisch compenserende maatregelen ter beperking van geuroverlast worden getroffen aan het geurgevoelige object. Parkeren In afbeelding 3 zijn de bestaande parkeerplaatsen op het Oranje Nassauplein weergegeven. Op basis van het huidige gebruik, de aanwezige functies op het Oranje Nassauplein en de geldende parkeernorm van de Gemeente Brummen, wordt het huidige aantal parkeerplaatsen (circa150) op en rondom het plein als ruim voldoende beschouwd. De haalbaarheid van mogelijke toekomstige functies is beoordeeld aan de hand van de bestaande situatie en de parkeernormen uit parkeernota 2007 van gemeente Brummen. De beoordeling van het aantal beschikbare fietsparkeerplaatsen is bepaald op basis van het tellen van de fysieke plekken en de reacties van omwonenden en gebruikers van de functies op het Oranje Nassauplein. Deze zijn als voldoende beoordeeld.

Afbeelding 3 Auto parkeerplaatsen, bestaande situatie

Impact op de openbare ruimte Met oog voor de wensen van omwonenden en ondernemers op en rondom het Oranje Nassauplein (opgehaald via Mentimeter en de participatieavond van 23 september 2024) is, op basis van ervaring met soortgelijke projecten, de impact van verschillende functies op de openbare ruimte beoordeeld. Een goed ingerichte en functionerende openbare ruimte is van uiterst belang voor het functioneren van de verschillende functies op het Oranje Nassauplein. Gebruikers verwachten dat het plein niet alleen goed werkt als verkeersruimte, maar ook een bepaalde mate van gezelligheid biedt. Daarnaast dient het plein als een plek voor openbaar groen, waterberging, kinderspel en ontmoeting. Dit geldt voor vrijwel alle functies en wordt daarom bij de haalbaarheid van de individuele functies niet getoetst. In hoofdstuk 3 gaan we dieper in op de effecten van de verschillende functies samen op de openbare ruimte van het Oranje Nassauplein en mogelijke kansen voor de inrichting. Oordeel omwonenden en ondernemers Op maandag 23 september heeft een participatiebijeenkomst plaatsgevonden met ondernemers en omwonenden. Met behulp van het programma Mentimeter is de aanwezigen op deze bijeenkomst gevraagd om aan te geven hoe zij tegen verschillende toekomstige functies op het Oranje Nassauplein aankijken. De uitkomsten hiervan zijn in afbeelding 4 weergegeven.

Op basis van deze uitkomsten is in deze haalbaarheidsstudie aangegeven hoe omwonenden en ondernemers de verschillende functies hebben beoordeeld. Uit de terugkoppeling van de aanwezigen tijdens de informatieavond blijkt dat de resultaten uit de Mentimeter niet in alle gevallen representatief zijn. In dit gevallen benoemen we dat ook in dit rapport. Daarnaast zijn niet alle mogelijke functies beoordeeld. De resultaten zullen dan ook niet leiden tot harde conclusies of functies wel of niet mogelijk zijn, maar geven wel een beeld van de wenselijkheid van functies vanuit omwonenden en ondernemers.

Afbeelding 4 Samenvatting resultaten Mentimeter

2.4

Haalbaarheidstoets per functie

2.4.1

Kleinschalige commerciële dienstverlening (kapper, uitzendbureau, schoenmaker, reisbureau, nagelsalon) Omgevingsplan gemeente Brummen Kleinschalige commerciële dienstverlening is op basis van het (tijdelijke deel van het) Omgevingsplan van de gemeente Brummen mogelijk. Binnen de bestemming ‘Centrum – 2’ is dienstverlening toegestaan. Milieutechnische haalbaarheid Kleinschalige commerciële dienstverlening valt op basis van de publicatie bedrijven en milieuzonering in milieucategorie 1. Deze functies kunnen op het Oranje Nassauplein gemengd met gevoelige functies (zoals wonen) plaatsvinden en zijn hiermee milieutechnisch haalbaar.

Parkeren Gezien het aantal beschikbare autoparkeerplaatsen (circa150) op en rond het Oranje-Nassauplein en de huidige parkeernormen van de gemeente Brummen, wordt niet verwacht dat het toevoegen van kleinschalige commerciële dienstverlening zal leiden tot een tekort aan parkeerplaatsen. Een vergelijkbare verwachting geldt voor de fietsenstallingen. Impact openbare ruimte De toevoeging van kleinschalige commerciële functies kan bijdragen aan het verbeteren van de sfeer op het plein. Momenteel zijn grote delen van de begane grondgevels gesloten, zoals die van de Action en de supermarkt. Open gevels op de begane grond en een toename van de dynamiek door bezoekers die zich tussen verschillende functies bewegen, kunnen de ambiance en het gevoel van sociale veiligheid aanzienlijk verbeteren. Oordeel omwonenden en ondernemers Uit de resultaten van de Mentimeter volgt dat de aanwezigen op de informatieavond commerciële dienstverlening op het Oranje Nassauplein over het algemeen positief beoordelen. 2.4.2

Eerstelijnsgezondheidszorg en welzijn (huisarts, apotheek, jeugdhulp, therapeut) Omgevingsplan gemeente Brummen Eerstelijnsgezondheidszorg en welzijnsfuncties zijn op basis van het (tijdelijke deel van het) Omgevingsplan van de gemeente Brummen mogelijk. Binnen de bestemming ‘Centrum – 2’ zijn maatschappelijke voorzieningen toegestaan. Hieronder vallen gezondheidszorg en/of zorg en welzijn. Milieutechnische haalbaarheid Eerstelijnsgezondheidszorg valt op basis van de publicatie bedrijven en milieuzonering in milieucategorie 1. Deze functies kunnen op het Oranje Nassauplein gemengd met gevoelige functies (zoals wonen) plaatsvinden en zijn hiermee milieutechnisch haalbaar. Parkeren Gezien het aantal beschikbare autoparkeerplaatsen (circa150) op en rond het Oranje-Nassauplein en de huidige parkeernormen van de gemeente Brummen, wordt het niet verwacht dat het toevoegen van de eerstelijnsgezondheidzorg en welzijn functies zal leiden tot een tekort aan parkeerplaatsen. Bij de plaatsing van de functies moet gekeken worden aan de nabijheid van de MIVA-parkeerplaatsen en zo kort mogelijk afstand tot de entree van de functies. Een vergelijkbare verwachting geldt voor de fietsenstallingen.

Impact openbare ruimte De toevoeging van eerstelijnsgezondheidszorg- en welzijnsfuncties zal waarschijnlijk geen grote verandering teweegbrengen in de sfeer op het plein. Vanwege de privacy gevoeligheid van deze functies zal het bestaande gevelbeeld op de begane grond naar verwachting niet significant veranderen. Oordeel omwonenden en ondernemers Uit de resultaten van de Mentimeter volgt dat de aanwezigen op de informatieavond eerstelijnsgezondheidszorg en welzijnsfunctie op het Oranje Nassauplein deels positief en deels negatief beoordelen. Mogelijk zijn de resultaten van de Mentimeter niet geheel representatief, omdat de vraag door de deelnemers anders geinterpreteerd is. Deelnemers gaven aan dat er al een apotheek zit en daarom een tweede niet nodig is. Dit is iets anders dan dat ze negatief staan ten opzichte van de bestaande apotheek en eventuele andere eerstelijnsgezondheidszorg functies. 2.4.3

Horeca Omgevingsplan gemeente Brummen Horeca is op basis van het (tijdelijke deel van het) Omgevingsplan van de gemeente Brummen op dit moment alleen toegestaan op de bestaande horeca locaties. Hier is alleen horeca in de categorie 1 toegestaan. Dit betreft cafetaria/snackbar, fastfood en broodjeszaak, lunchroom, konditorei, ijssalon/ijswinkel, koffie en/of tearoom, restaurant. Horeca waar ook alcohol wordt geschonken (zoals cafés) is niet toegestaan op basis van het (tijdelijke deel van het) Omgevingsplan van de gemeente Brummen. Milieutechnische haalbaarheid Horeca in categorie 1 en een café of bar zijn op basis van de publicatie bedrijven en milieuzonering milieucategorie 1 bedrijven. Hiervoor geldt in gemengd gebied geen richtafstand voor geluid. Een discotheek of muziekcafé is een milieucategorie 2 bedrijf, waarvoor een richtafstand van 10 m geldt. Wanneer een muziekcafé of discotheek zich op het Oranje Nassauplein wil vestigen, zal een akoestisch onderzoek moeten uitwijzen of de toekomstige geluidbelasting op de aanwezige woningen wettelijk is toegestaan en aanvaardbaar is.

Parkeren Gezien het aantal beschikbare autoparkeerplaatsen (circa 150) op en rond het Oranje-Nassauplein en de huidige parkeernormen van de gemeente Brummen en de mogelijke dubbel gebruik (verschillende dagdelen) wordt niet verwacht dat het toevoegen van horeca van categorie 1 of een café zal leiden tot een tekort aan parkeerplaatsen. Een vergelijkbare verwachting geldt voor de fietsenstallingen. Hetzelfde geld voor de horeca van de andere categorie als muziekcafé en discotheek.

Impact openbare ruimte De toevoeging van horeca kan bijdragen aan een levendigere sfeer op het plein. Open gevels op de begane grond en een toename van de dynamiek door bezoekers die zich tussen verschillende functies bewegen, kunnen de ambiance en het gevoel van sociale veiligheid aanzienlijk verbeteren. Horecagelegenheden van hogere categorieën hebben direct geen invloed op de fysieke inrichting van de openbare ruimte, maar de effecten op de sociale veiligheid en sfeer zijn daarentegen aanzienlijk groter. Oordeel omwonenden en ondernemers Uit de resultaten van de Mentimeter volgt dat de aanwezigen op de informatieavond horeca in categorie 1 op het Oranje Nassauplein positief beoordelen. Horeca in de vorm van een café of bar wordt deels positief en deels negatief beoordeeld. Horeca in de vorm van een discotheek wordt negatief beoordeeld. 2.4.4

Detailhandel Omgevingsplan gemeente Brummen Detailhandel is op basis van het (tijdelijke deel van het) Omgevingsplan van de gemeente Brummen mogelijk. Binnen de bestemming ‘Centrum – 2’ is detailhandel toegestaan, met uitzondering van perifere detailhandel. Milieutechnische haalbaarheid Detailhandel (indien niet perifeer) valt op basis van de publicatie bedrijven en milieuzonering in milieucategorie 1. Deze functies kunnen op het Oranje Nassauplein gemengd met gevoelige functies (zoals wonen) plaatsvinden en zijn hiermee milieutechnisch haalbaar. Parkeren Gezien het aantal beschikbare autoparkeerplaatsen (circa 150) op en rond het Oranje-Nassauplein en de huidige parkeernormen van de gemeente Brummen, wordt niet verwacht dat het toevoegen van meer detailhandel zal leiden tot een tekort aan parkeerplaatsen. Een vergelijkbare verwachting geldt voor de fietsenstallingen. Impact openbare ruimte De toevoeging van detailhandel kan bijdragen aan een levendigere en aantrekkelijkere sfeer op het plein. Open gevels op de begane grond en een toename van de beweging van mensen tussen verschillende functies kunnen de ambiance en het gevoel van sociale veiligheid aanzienlijk versterken. Het gebruik van de stoep als uitnodigende entree voor diverse detailhandelsfuncties verzacht de sfeer op het plein en maakt het aantrekkelijker.

Dit kan een positieve impact hebben op het gebruik van het plein, niet alleen als parkeergelegenheid, maar ook als groene verblijfsruimte en kinderspeelplaats.

Oordeel omwonenden en ondernemers Detailhandel als mogelijke toekomstige functie op het Oranje Nassauplein is niet middels de Mentimeter beoordeeld tijdens de informatieavond. Wel is door de aanwezigen op de informatieavond aangegeven dat ze het plein graag zouden willen houden zoals het is, inclusief de detailhandel. We gaan er daarom vanuit dat omwonenden en ondernemers in principe positief staan ten opzichte van detailhandel op het plein. 2.4.5

Perifere detailhandel (bouwmarkt of tuincentrum) Omgevingsplan gemeente Brummen Perifere detailhand is op basis van het (tijdelijke deel van het) Omgevingsplan van de gemeente Brummen niet toegestaan. Milieutechnische haalbaarheid Een bouwmarkt of tuincentrum is op basis van de publicatie bedrijven en milieuzonering een milieucategorie 2 bedrijf. Hiervoor geldt in gemengd gebied een richtafstand voor geluid van 10 m. Wanneer een bouwmarkt of tuincentrum zich op het Oranje Nassauplein wil vestigen, zal een akoestisch onderzoek moeten uitwijzen of de toekomstige geluidbelasting op de aanwezige woningen wettelijk is toegestaan en aanvaardbaar is. Parkeren Gezien het aantal beschikbare autoparkeerplaatsen (circa 150) op en rond het Oranje-Nassauplein en de hoge huidige parkeernormen van de gemeente Brummen ten aanzien van bouwmarkten en tuincentra, wordt verwacht dat het toevoegen van perifere detailhandel zal leiden tot een tekort aan parkeerplaatsen. Een vergelijkbare verwachting geldt voor de fietsenstallingen. Er moet ook rekening gehouden worden met meer vrachtverkeer bewegingen op en rond het plein. Impact openbare ruimte De toevoeging van perifere detailhandel zal niet bijdragen aan een verbetering van de sfeer op het plein.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/17023214/1