Beantwoording technische vragen jaarstukken 2022 incl bijlagen

Op deze vraag is geen technische beantwoording mogelijk. Er wordt altijd op veel verschillende manieren gewerkt aan de verbetering van de bereikbaarheid. Het verbeterde rapportcijfer is positief. We monitoren de effecten van de werkzaamheden Nieuwe Mark op de verkeersstromen, de resultaten hiervan worden betrokken in toekomstige voorstellen.

Er is op verschillende manieren gewerkt aan de verbetering van de bereikbaarheid van de binnenstad, voor alle modaliteiten. Hiermee zorgen we er voor dat de streefwaarde wordt behaald. De cijfers over 2021 en 2022 waren bij het opstellen van de jaarstukken nog niet compleet beschikbaar. Voor de sturing maken we in de klimaatbegroting gebruik van prognoses op basis van autonoom beleid en voorgestelde maatregelen. Er zijn in 2022 stappen gezet in de uitwerking van mobiliteitsmaatregelen (zoals Actieplan Fiets, extra laadpalen). Inzake het Ulvenhoutse Bos wordt het leeuwendeel van de depositie veroorzaakt door de flankerende snelwegen. Dit betreft met name doorgaand verkeer wat Breda niet als vertrekpunt/bestemming heeft. Hier is dan ook met name Rijkswaterstaat aan zet. Op het maatschappelijk vastgoed van de gemeente Breda zijn in 2022 134 zonnepanelen gelegd. 32 op Jack van Gilsplein 1 68 op Heksenakker 37 34 op Gertrudislaan 14

76

1

105 Duurzaam wonen Indicatoren

Energie en klimaat

77

1

109 DUURZAAM WONEN IN BREDA

FINANCIËLE TOELICHTING OP DIT PROGRAMMA

Waarom gebruikt u niet dezelfde bron als de Rijksoverheid? (https://klimaatmonitor.databank.nl/dashboard/dashboard/co2-uitstoot) en als u die wel gebruimt (wij kunnen de bron volgens uw naamgeving (co2 monitor milieu en mobiliteit) niet vinden), waarom heeft u dan andere aantallen CO2uitstoot? En waarom stelt u dat we de aantallen met deze daling gaan halen als u ook ziet dat het in 2021 al weer is toegenomen? Welke versnellingsacties heeft u zelf ginitieerd en wat was het effect daarvan? Thema Breda is een Hoeveel aanvragen zijn er geweest via het volkshuisvestingsfonds? En duurzame en bestendige hoeveel voor de wijkenergieplannen? Wat is er gedaan om te zorgen dat dit stad: resultaat € 1,2 miljoen geld niet op de plank bleef liggen?

78

1

110 Duurzaam wonen Investeringen

Mobiliteit

Fietsprojecten

79

1

122 Basis op orde

Dienstverlening

Klantcontact

80

1

123 Basis op orde

Dienstverlening

Toegankelijkheid

Toegankelijkheid De nieuwe Waarom is hier geen rekening gehouden met mensen met een auditieve website is volledig beperking? Wanneer wordt dit alsnog opgepakt aangezien dit wettelijk toegankelijk gebouwd. De verplicht is? (besluit digitale toegankelijkheid overheid, art.3 en 4 toegankelijkheid wordt regelmatig getoetst, onder andere door de inzet van het taalpanel en door het project ‘Huh, hoe bedoelt u?’

81

1

123 Basis op orde

Dienstverlening

Bezwaar en beroep

In de begroting 2022 was Wat was het aantal bezwaarschriften in 2018 en wat was het aantal in 2022? opgenomen dat er een nieuwe bezwaarschriftenprocedure zou worden geïmplementeerd. In september 2021 besloot de raad dat deze procedure persoonlijker en In Breda zagen we meerdere zinkgaten (sinkholes) ontstaan. Is er een verband en wat zijn vaak de onderliggende redenen voor het ontstaan?

82

1

124 Basis op orde

Beheer van de Wegen, groen en openbare ruimte riolering

De klimaatmonitor van RWS wordt wel gebruikt. Het zijn dan de CO2 cijfers exclusief snelwegen. Er is in 2021 een lichte stijging ten opzichte van 2020. In 2020 lag de werkelijke uitstoot voor het eerst onder het beoogde doel op weg naar energieneutraal in 2044, in 2021 ligt de uitstoot net boven het beoogde doel (rode lijn in grafiek bij indicator 5 in duurzaamheidsmonitor). Om de komende jaren een verdere daling te bereiken zijn extra stimuleringsmaatregelen opgenomen in de begroting 2023. Ook voor de begroting 2024 worden extra maatregelen voorzien.

In 2022 is gekozen om een eerste pilot Volkshuisvestingsfonds in de wijk Wisselaar met 10 woningen uit te voeren. Er zijn 6 subsidie aanvragen ontvangen en beschikt. De pilot was bedoeld om te leren en vervolgens op te schalen naar grootschalige uitrol. Na het reces is besloten om de grootschalige uitrol van het VHF te versnellen en geen extra pilots bij andere wijkenergieplannen meer te doen. Dit naar aanleiding van actuele ontwikkelingen zoals energie armoede en toename van initiatieven door eigenaren op het gebied van verduurzaming van hun woning. In januari is grootschalige uitrol gestart. Het VHF budget is gelabeld en wordt behouden voor de komende jaren en mag uitgegeven worden tot 31-12-2031. Wat voor fietsprojecten heeft u precies gerealiseerd, wat was het effect en Infrastructerel aanpassingen kosten tijd en zijn nog niet uitgevoerd. Er zijn verschillende projecten in hoe verhoudt dit zich tot het actieplan fiets wat zogenaamd al af zou zijn en voorbereiding zoals Fietsbrug Wilhelminasingel en Fietsroute Breda-Tilburg. Het onderzoek naar aan de raad zou zijn aangeboden en de verdubbeling van budget voor nieuwe fietsenstalling Binnenstad is opgestart. Er is een uitbreiding gerealiseerd van de stallingen fietsprojecten dat vanaf '22 in zou gaan? bij NAC en er wordt beter ingespeeld op de vraag in de binnenstad met tijdelijke stallingen.

Ook zijn er op diverse locaties extra fietsnietjes geplaatst. De verdubbeling was toegezegd door het vorige college en is niet overgenomen door het huidige college. 0 De capaciteit van het ondernemersteam is uitgebreid. Wat heeft ervoor Het team is qua totale capaciteit niet uitgebreid, maar werkzaamheden zijn verschoven en accenten gezorgd dat in de huidige arbeidsmarkt het ondernemersteam wel uitgebreid verlegd. Er is meer inzet op accountmanagement en daarmee de directe dienstverlening aan kon worden en andere teams niet? Welke prioritering heeft er plaatsgevonden Bredase ondernemers. Door een splitsing in de functie zijn er nu interne accountmanagers die (als er prioritering plaatsgevonden heeft)? inkomende ondernemersvragen binnen de gemeente aanpakken en is er voor de reguliere accountmanagers meer tijd voor een proactieve benadering naar ondernemers. Mede ingegeven door de Economische Visie en het Bestuursakkoord, maken we voor acquisitie de keuze om deze gerichter in te zetten op specifieke doelgroepen. Deze aanpassingen stellen ons in staat om ons werk beter en efficiënter te doen en hiermee sluiten we beter aan op de huidige markt. Er is juist volledig rekening gehouden met mensen met een auditieve beperkingen.

De website is zowel technisch als in woordkeuze zo ingericht dat elke voorleesfunctie die aangeboden wordt in bijna alle software (besturingssystemen, browsers enz.) ondersteund wordt. Elke willekeurige voorleesfunctie kan derhalve gebruikt worden. Niet alleen worden geschreven woorden op de juiste manier omgezet in gesproken tekst, ook afbeeldingen die een andere dan decoratieve functie hebben worden door een voorleesfunctie in woord toegelicht. De keuze om niet zelf een voorleesfunctie aan te bieden (een knop “lees voor”) is gebaseerd op gebruikersonderzoek. Daar is uit naar voren gekomen dat dergelijke ‘knoppen’ vaak storend werken op de voorleesfunctie waaraan gebruikers zelf de voorkeur geven. Daarnaast kunnen voorkeurtoepassingen van gebruikers ingesteld worden om iets langzaam en luid voor te lezen. Een “lees voor” knop kent deze opties niet. Bezwaarschriften Commissie algemeen: 2018 494 2022 490 Bezwaarschriften Commissie Sociaal Domein: 2018 350 bezwaarschriften ingediend, waarvan er 167 via de commissie zijn gegaan 2022 466 bezwaarschriften ingediend, waarvan er 178 via de commissie zijn gegaan Zinkgaten ontstaan in Nederland soms. Dat komt bijvoorbeeld door ondergrondse waterstromen die kalk oplossen of zand meevoeren, maar ook door een kapotte riolering, een gesprongen waterleiding of defecten aan andere (goten met) kabels en leidingen.

Hierdoor ontstaat uiteindelijk een verzakking of zelfs gat in de weg. Door reparatie van het defect, en het vullen van een verzakking kan dit worden gerepareerd.

83

1

124 BASIS OP ORDE Thema Beheer WAT HEBBEN WE IN BREDA van de openbare BEREIKT? ruimte

84

1

124 Basis op orde

85

1

125 Basis op orde

86

1

127 Basis op orde

Beheer van de Indicatoren openbare ruimte

87

1

127 Basis op orde

Beheer openbare Indicatoren ruimte

88

1

128 Basis op orde

Beheer van de Indicatoren openbare ruimte

89

1

128 Basis op orde

Beheer van de Indicatoren openbare ruimte

90

1

128 Basis op orde

Beheer van de Algemeen openbare ruimte

dienstverlening

Gegronde bezwaarschriften sociaal domein Openbare ruimte Wegen,groen en riolering

Afvalservice

Wat is er concreet ondernomen om de hoeveelheid afval op de gewenste hoeveelheid te krijgen?

In 2016 is VANG-beleid vastgesteld en in circa 2 jaar uitgerold in de gemeente. De andere inzameling, met de nadruk op de grondstoffen aan huis en huishoudelijk restafval op afstand, is hiervoor de basis om op deze manier het scheiden van huishoudelijk afval makkelijker te maken. De aandacht ligt op reguliere inzameling en vervullen van de wettelijke zorgplicht. Om de gestelde doelen te behalen zijn verschillende activiteiten en maatregelen genomen. Deze variëren van specifiek naar algemeen en zijn of worden, sinds de invoering VANG uitgevoerd. Communicatie en gedrag: gerichte inzet afvalcoaches in de wijken met voorlichtingswagen, als 'voorloper', in projecten, afval boa's, open dag afvalservice, communicatie op de wagens, website, socials, afvalwijzer en Breda Vandaag, rode kaarten waarop staat wat verkeerd in de container is gedaan, communicatiemiddelen in meerdere talen, BredaDoetMee, doeboek, afvalscheidngswijzer, circulaire gadgets zoals tasje van PET gemaakt, toiletrollen van drankverpakkingen.

Projecten mbt afvalscheiding en een afvalstroom (niet uitputtend): in 4 flats gft-afval scheiding bevorderen door aanrechtbakjes en intensieve aandacht en communicatie, project in Brabantpark met afvalscheidingsprullenbakjes, deelname Verbeter Breda in Fellenoord, rode kaarten bij verkeerd aangeboden afval in een container, wassen ondergrondse containers met eigen waswagen, wassen gft containers hoogbouw na lediging, stickers op ondergrondse container, borden bij ondergrondse containers over gebruik. Educatie: e-waste race op basisscholen, afvalscheiding op scholen inclusief lespakket, rondleidingen klassen milieustation, vindingrijk, onderzoeksopdrachten bij hogescholen en voortgezet onderwijs. Circulariteit: Parels Breda, zerwowasteweek, opbouwen circulair netwerk. Voorzieningen: samenwerking met woningcorporaties en VvE's, samenwerking met vluchtelingenwerk, matrassen en hout apart ophalen, informatie op milieustations aangepast (borden), project mazzelkontjes met wasbare luiers, uitvoeren sorteeranalyses om te bepalen wat nog in het restafval zit en hier op te focussen.

Het aantal gegronde bezwaarschriften sociaal domein is nog altijd 2 keer zo hoog dan in 2020. Wat is er gedaan om dit aantal naar beneden te krijgen?

We zien in onze cijfers geen stijging in het aantal gegrond verklaring. Wij zien juist een daling. Aantal gegrond: 2020: 134 ; 2021: 102; 2022: 76

De uitvoering van Stad in Wanneer wordt de uitvoering wel vormgegeven, Wanneer wordt de een Park is nog niet achterstand hitte en droogte ingehaald en wanneer is het nieuwe stedelijk vormgegeven. Wel hebben waterplan afgerond? we verschillende projecten uitgevoerd om wateroverlast te voorkomen, in combinatie met een werk-met-werkaanpak. De aanpak van hitte en droogte is achtergebleven, doordat hiervoor binnen Stad in een Park nog geen middelen beschikbaar zijn. Dit krijgt Is er onderzoek gedaan naar de reden waarom Bredanaars minder tevreden zijn over de openbare ruimte?

Een specifieke programmatische uitvoering van Stad in een Park wordt opgesteld en vastgesteld in 2023 (met mogelijk uitloop naar begin 2024). Met een eventuele dergelijke programmatischere aanpak worden de sectoralere elementen als groen, klimaatadaptatie, gezondheid, recreatie, riolering maar ook hitte en droogte meer in lijn gebracht. Dit betekent echter niet dat met bijvoorbeeld NK Tegelwippen, groene pleinen- en stratenaanpak, subsidies en wijkdeals geen voortgang is geboekt. Op dit moment worden nieuwe maatregelen uitgewerkt. Eind 2023 wordt het nieuwe Stedelijk Waterplan (2024-2028) afgerond en aan college en raad aangeboden. Hierin wordt voorgesteld om naast water en riolering nog meer aandacht te besteden aan droogte en groen. Sturen op groene oplossingen levert ook een bijdrage aan de aanpak van hittestress (en gezondheid). Voor specifieke hittemaatregelen als het planten van bomen of plaatsen van schaduwdoeken zijn in het Stedelijk Waterplan geen middelen voorzien.

Jaarlijks wordt in de stadsenquete algemene vragen gesteld over de tevredenheid over de openbare ruimte. Daaruit is het lastig te herleiden waarom de tevredenheid verandert. Hierop hebben we geen verdiepend onderzoek uitgevoerd. Op landelijk niveau wordt in een samenwerking met gemeenten meerjarig onderzoek gedaan naar het beter in beeld krijgen van de beleving van bewoners. Deze inzichten willen we onder andere gebruiken in de beleidsactualisatie van het kader kapitaalgoederen. Beleving ophalen op afroep Op basis van welk onderzoek wordt gesteld dat de afname van de waardering In de stadsenquete wordt jaarlijks gevraagd naar de tevredenheid over de inzamelmiddelen en het van de grofvuilophaling komt door de beprijzing ervan? En dus dat het gratis laten ophalen op afroep. maken tot een hogere waardering zal leiden? Onderhoudskwaliteit moet naar 90%, is nu 84%. Waardoor zijn we in 2022 De vertraging is opgelopen door participatietrajecten die langer hebben geduurd dan voorzien en niet met het plan gereedgekomen? uitloop in Werk-met-Werk projecten. De lagere onderhoudskwaliteit is vooral opgetreden in elementenverharding en minder in asfalt. Het boomwortelprotocol, waar een proces wordt doorlopen om maatregelen uit te voeren voor wortelopdruk, helpt om elementverhardingen beter aan te pakken. Dat draagt bij om uiteindelijk ook de ambitie Stad in een park verder te realiseren.

Voor riool zijn er geen indicatoren, maar hoeveel meter riool is aan vervanging In Breda ligt ruim 1300 km riolering, welke op basis van video-inspecties wordt beoordeeld. We toe? onderzoeken jaarlijks ca 70 km vrij verval riolering op kwaliteit. Door kleine mankementen te repareren en grotere defecten of locaties van wateroverlast te vervangen, wordt de kwaliteit op orde gehouden. Daarbij streven we naar de huidige kwaliteitsambitie zoals vastgesteld in het Stedelijk Waterplan 2019-2023. Jaarlijks wordt ca. 10-14 km riolering vervangen. Voor het nieuwe Stedelijk Waterplan 2024-2028 wordt een nieuwe levenscyclus benadering gemaakt en zal het benodigde investeringsvolume worden bepaald. We voorzien dat deze zeer waarschijnlijk in de aankomende jaren moet stijgen in verband met het ouder worden van het areaal. Overigens is naast budget voor vervanging ook investeringsbudget noodzakelijk voor de aanpak van wateroverlastlocaties en het op basis van kwaliteit vervangen van de ruim 300 geautomatiseerde objecten zoals bergbezinkbassins of gemalen. Er is geen inventarisatie gedaan van de kapitaalgoederen, maar welke Onlangs is een meerjarenplanning met u gedeeld betreffende welke grote onderhoudsprojecten er kapitaalgoederen en civieltechnische kunstwerken hebben dringend voor dit jaar en volgend jaar gepland zijn.

Daarnaast loopt een verdere inventarisatie in de onderhoud nodig en welke kosten zijn daaraan verbonden? technische actualisatie van de kapitaalgoederen. Deze zal na afronding met college en raad worden gedeeld.

91

1

128 BASIS OP ORDE Thema Beheer INDICATOREN IN BREDA van de openbare ruimte 132 Basis op orde Financiële Veilig Breda toelichting

Indicator Naam: Aantal bomen (Nr. 95)

92

1

93

1

132 Basis op orde

Financieel

94

1

132 Basis op orde

Financieel

95

1

134 Basis op orde

Beheer van de Algemeen openbare ruimte

De markten en kermissen Is dit tekort ontstaan door het niet doorgaan door corona of heeft dit te maken zorgen samen voor een met het annuleren van de Kermis in het Ginneken? tekort van € 0,10 miljoen. Dat komt vooral door de vertraging in de verzelfstandiging van de markt en het niet doorgaan van project alle kermissen. Het Breda tegen Waardoor vertraagd en over welke prioriteiten hebben we het? geweld is vertraagd tot begin 2023. Daarnaast hebben we minder uitgegeven (€ 0,15 miljoen) aan anti-discriminatie en slachtofferhulp door andere prioriteiten. Voldoen we nu aan de eisen van onderhoud en de behorende budgetten, zoals de provincie van ons verlangt bij het onderhoud van onze wegen?

96

1

134 Basis op orde

Financieel

Het tekort is € 0,1 miljoen door hogere personele lasten.

97

1

134 Basis op orde

Financieel

98

1

135 Basis op orde

Investeringen

Het resultaat was € 20.000. Waarom is hier een egalisatiereserve toegepast? Hier is een egalisatievoorziening voor opgesteld, waardoor het resultaat geneutraliseerd wordt. Koelmachine ijsbaan Gaat u de restwarmte gebruiken voor een (kleinschalig) warmtenet?

99

1

151 Organisatie en financiën

Een Indicatoren toekomstbestendi ge organisatie

100

1

151

101

1

152 Organisatie en financiën van Breda

5 Organisatie en financiën

Solide financiën

Indicatoren

Kapitaallasten

Zorg en veiligheid

Hoe komt het dat de inhaalslag niet volledig behaald is in 2022? Hoe komt het Naast dat er gewerkt is om de achterstand in de herplant in te lopen, zijn er in 2022 ook bomen verder dat we er juist op de hoeveelheid bomen achteruit zijn gegaan? gekapt om vervangen te worden. Het plantseizoen ligt in de maanden november tot april. Door de vorst in december is het plantwerk naar 2023 geschoven. Er is minder uitgegeven aan anti-discriminatie en slachtofferhulp vanwege Er is niet minder uitgegeven aan anti-discriminatie en slachtofferhulp. Ook zijn er geen andere andere prioriteiten. Welke zaken hadden hogere prioriteit en wat is de activiteiten voor in de plaats gekomen. Bijdrage zijn echter niet uitbetaald in 2022, maar in 2023 onderbouwing daarvan? waardoor er geen afboeking heeft plaatsgevonden. Dit heeft te maken met het moment waarop de partijen de declaraties hebben ingediend bij de gemeente Breda.

Kunt u dit tekort specificeren?

Bij het niet doorgaan van een kermis lopen we begrote opbrengsten mis. Door het annuleren van de kermis Ginneken zijn we €25000 inkomsten misgelopen. Door inzet van extra beveiliging op last van de politie hebben we €75.000 extra kosten moeten maken die niet begroot waren. In de begroting 2023 en verder is dit structureel opgelost.

De campagne #bredategengeweld is niet vertraagd, maar loopt simpelweg langer. De oorsprong van de campagne zit op de uitrol van een bewustwordingscampagne voor jongeren op (steek)wapenbezit. Deze hebben wij als Breda uitgebreid door een bewustwordingscampagne te ontwikkelen waarin jongeren bewust worden gemaakt van alle soorten geweld, zowel fysiek, mondeling als online. Antwoord op de vraag rondom uitgaven kunt u terug vinden bij de beantwoording van vraag 92.

De achterstalligheid op het onderhoud die met de inspectie 2020 is vastgesteld wordt dit jaar volledig weggewerkt en het budget is uitgenut. Ook in 2022 is de weginspectie wederom uitgevoerd. Na de zomer komen wij bij u terug om de resultaten hiervan te delen. Bij het opstellen van de begroting 2022 zijn de personeelskosten te laag geraamd o.b.v. een periode dat niet alles ingevuld was. De begroting is hierop niet aangepast. In de begroting 2023 is dit gecorrigeerd. De Raad heeft het college opdracht gegeven een egalisatiereserve Rekenkamer in te stellen om de resultaten van de rekenkamer te egaliseren tot een maximum van € 30,000 (prijspeil 2022).

In het verleden is de casus restwarmte onderzocht. Destijds is beoordeeld dat deze casus financieel/technisch niet haalbaar was. De complexiteit zit met name in de bodem en de benodigde milieumaatregelen voor de werkzaamheden in verband met de locatie (oude vuilnisbelt). Externe inhuur Het percentage inhuur is hoog, met 18,8% van de loonsom, hoe wordt er Breda heeft geen beleid gericht op het verlagen van het inhuurpercentage. Zoals in de gewerkt om dit percentage naar beneden te krijgen? Daarbij is er volgens de informatiesessie is toegelicht huren we in als er behoefte is aan extra of tijdelijke capaciteit, als we toelichting sprake van een verschuiving van inhuur. Was die keuze bewust? bepaalde expertise tijdelijk nodig hebben of als op de arbeidsmarkt geen kandidaten geworven En zo ja, wat is de redenatie hierachter? kunnen worden. We volgen overigens bij elke recruitmentopdracht hoe de verhouding flex- vast is. Indicatgor externe inhuur in Volgens opgave stegen de kosten van externe inhuur in 2022 met bijna 25 % . In het algemeen krijgen we nog steeds veel reacties op vacatures, maar de markt wordt krapper. In % ( nr 103 ) terwijnl het aantal ingehuurde personen gelijk bleef . Dit houdt geen gelijke totaliteit is de bezetting in 2022 met 132 fte gestegen. We zetten dus veel vacatures uit. Er is ook tred met de inflatie en is een zorgelijke ontwikkeling .

Als uitleg wordt gegeven behoefte aan inhuur, zie het antwoord op vraag 99 om al het gevraagde werk te kunen verzetten. dat er een verschuiving is naar inhuur voor duurzame en strategische oplossingen ipv opvang van piekbelastingen . Wij als Brreda Beslist kunnen dit onmogelijk als strategisch en duurzaam kwalificeren.Waarom worden er geen vacatures uitgezet zodat u de expertise in huis heeft ? In 2022 stegen de rentes, in 2023 stijgen deze verder. Hoeveel geld is Breda Het financieringsbeleid van Breda schrijft voor dat we maximaal kort financieren binnen (met daardoor meer kwijt aan het betalen van kapitaallasten? kortlopende leningen tot maximaal 1 jaar) door de wet gestelde grenzen. Voor Breda ligt die grens bij maximaal € 63,75 miljoen euro aan kortlopende middelen. Momenteel heeft Breda deze grens nog niet bereikt en zal dit jaar ook minder kortlopend financieren dan de € 63,75 miljoen en net als in 2022 ook in 2023 geen langlopende leningen aantrekken. - Raming kortlopende financieringsbehoefte over 2023 is gemiddeld: € 30 miljoen; - Raming gemiddelde rente op kortlopende leningen: 3% - De extra rentelasten (t.o.v. ongeveer 0% 2022): € 0,9 miljoen. De kapitaallasten betreft de rente en afschrijving over investeringen. De interne rekenrente hiervoor is in 2023 hetzelfde als in 2022. We blijven binnen de bandbreedte die de BBV regelgeving geeft.

De kapitaallasten worden dus niet hoger in 2023 door de stijgende rente, maar het resultaat op treasury wel negatiever.

102

1

152 Organisatie en financiën van Breda

Solide financiën

Gemeentebelastingen

Hoeveel geld had Breda extra binnengekregen als de OZB niet met 1% was gedaald?

Als de OZB voor woningen niet met 1% gedaald was, maar gelijk was gebleven, dan zouden we € 190.000 meer aan opbrengst hebben gehad.

103

1

152 Organisatie en financiën

Een Indicatoren toekomstbestendi ge organisatie

104

1

154 Organisatie en financiën

105

1

173 Paragrafen

Financiële toelichting en toelichting voorzieningen Benodigde toelichting op de weerstandscapac toprisico's iteit

106

1

187 Onderhoud Kapitaalgoederen

107

1

235

108

1

236 Balans

109

1

236

Toeslagen

110

1

237

NOG TE BESTEMMEN RESULTAAT

111

1

237

Armoede

112

1

239

Exploitatiereserve

113

1

240

114

1

241 jaarekening

115 116

1 1

292 292

Toeslagen Toeslagen

117

1

292

Toeslagen

118

1

301

TOZO

119

1

301

TOZO

Bezetting

Welke andere oplossingen zijn onderzocht om de bezetting te verlagen in het In het sociaal domein is de groei in de bezetting door een aantal factoren veroorzaakt. Vooral is licht van meer dienstverlening? Is bijvoorbeeld gekeken naar versimpeling van deze veroorzaakt door de opvang van Oekraïners, het uitbetalen van de energietoelages, de procedures in het sociaal domein? armoedebestrijding maar ook om de verdubbeling van aanvragen voor schuldhulpverlening aan te kunnen. Het Rijk heeft ook incidentele middelen beschikbaar gesteld als impuls op de keten Jeugd. Deze is ook bemenst. Deze extra (en nieuwe) taken vroegen bemensing om de dienstverlening naar hulpvragers goed te organiseren. Daarnaast proberen we voortdurend om onze procedures zo eenvoudig mogelijk te houden. Solide Solide financiën/voorziening Op blz 154 staat dat per 1-1-23 verlofsparen mogelijk is en daar een De mogelijkheid tot verlofsparen geldt met ingang van 1-1-2022. financiën/voorziening verlofsparen voorziening voorziening vereist was, op blz 156-157 staat dat per '22 verlofsparen verlofsparen ingevoerd is. Welk van de twee is het? punt 8 klimaatrisico's

Duidelijk is wel dat natuurherstel inclusief bijbehorende investeringen, de komende jaren essentieel is om tot een voldoende robuuste oplossing te komen. Welk bedrag was daarvoor in 2022 geserveerd, was dat voldoende? En welke lijst met concrete maatregelen tot natuurherstel is er? Welke maatregelen zijn er al genomen en welke maatregelen moeten nog worden gedaan?

"Voor het beheer en onderhoud hebben we in 2020 een beheerplan vastgesteld. Hierin is vastgelegd dat we het onderhoud in 5 jaar tijd meer risico-gestuurd gaan uitvoeren. Inmiddels blijkt dat het beheer nog steeds vooral ad hoc wordt uitgevoerd" Wat maakt dat deze omslag niet is gemaakt? Aan hoeveel mensen is er hulp geboden en hoeveel mensen wachten er nog op hulp?

Toeslagen

Toelichting vlottende activa

nog te ontvangen voorschotten

vierde kolom

Tabel

Bovenste regel toelichting reserve investeringen eigenvermogen sportverenigingen en voorzieningen

De gemeente Breda heeft de ambitie om in 2027 het natuur netwerk Brabant op haar grondgebied in zijn geheel af te ronden. Dit doet zij samen met partners. Staatsbosbeheer en Waterschap Brabantse Delta werken momenteel aan de realisatie van Weimeren/Noordrand-Midden. De gemeente werkt nu aan EVZ Boomkikker, Lage Vuchtpolder en Landgoederenzoen Haagse Beemden (zuid). In voorbereiding is Lamdgoederenzone Haagse Beemden Noord. De inschatting is dat circa 100 ha nog gerealiseerd moet worden uiterlijk 2027. De kosten hiervoor liggen op circa op circa 17 miljoen euro. De inschatting is dat circa 10 miljoen euro aan subsidie binnengehaald kan worden. Voor 2023 is 1,7 miljoen euro gereserveerd. daar boven op heeft de gemeente de ambitie een gemeentelijke natuur netwerk aan te leggen en bossen. Voor het realiseren van het gemeentelijk natuur netwerk dient rekening te worden gehouden met een bedrag van 54 miljoen euro. Voor civieltechnische kunstwerken geldt dat er te weinig kennis en inhoudelijke kwaliteit beschikbaar is geweest om het beheerdersschap uit te kunnen voeren. Inmiddels wordt er gewerkt aan de transitie van ad-hoc naar risico-gestuurd. Bij de technische actualisatie kapitaalgoederen geven we u een actuele stand van zaken.

Er is aan 283 gedupeerden hulp geboden. Iedereen die via het lijstwerk van de Uitvoeringsorganisatie Herstel Toeslagen (UHT) binnen komt en hulp van de gemeente wenst wordt binnen twee weken gesproken. Er zijn geen wachtenden. Het gaat hierbij om een subsidie voor de afwaardering en inrichting van een perceel tegen Chaamse Beek aan. Dit project richt zich niet zozeer op het herstel van het Ulvenhoutse bos. Momenteel wordt gewerkt aan een herstelplan. Hiervan is nog niet aan te geven wat de kosten zijn en welk gedeelte hiervan voor rekening van de gemeente zelf komt.

Er wordt een bedrag van 97.000 euro subsidie voor het Ulvenhoutse bos genoemd. Maar nergens lezen we of dit genoeg geld is om natuurherstel bij het Ulvenhoutse Bos te bewerkstelligen. Kunt u uitleggen wat er met dat bedrag gedaan wordt en ofdat dit afdoende is om de kwetsbare natuur bij het Ulvenhoutse Bos te herstellen, zo nee, welk bedrag moet er dan bij? Er zijn 5 primaire hulppunten aangegeven; Waar is welk geld specifiek naartoe In totaal heeft de gemeente €292.694 (2021 en 2022) uitgegeven aan vergoedingen op de 5 gegaan? leefgebieden: financiën, wonen, zorg, werk en gezin. SPUK gelden zijn dan ook hier aan besteed, denk bijvoorbeeld aan laptops, fietsen, studie, medische kosten en dagjes weg. De vergoedingen zijn niet onderverdeeld in de 5 categorieën. Kunt u van de 17,1 miljoen waarvoor u een voorstel voor resultaatbestemming Zie voor de toelichting per post uit de resultaatbestemming de toelichting in het raadsvoorstel. concreet maken wat uw doel is van deze overheveling? Graag inzichtelijk hoe Indien de toelichting niet voldoende is, dan horen we graag bij welke post een nadere duiding ervoor gezorgd wordt dat deze bedragen in de komende periode wel uitgeven gewenst is. kunnen worden. Er is € 75,000 bechikbaar gesteld voor armoedebestreiding.

Hoeveel is daar Het betreft hier een voorstel voor overheveling van € 75.000 resterende middelen armoedegelden daadwerkelijk van besteed en waaraan? naar 2023. Zie ook bij antwoord vraag 35.Betreft maatwerkfonds voor schrijnende gevallen (€ 50.000), versterking van vroegsignalering (€ 10.000) en een opstartfonds ontzorgen inburgering (€ 15.000) Kan een specificatie opgesteld worden van de Exploitatiereserve (zoals Zie het antwoord op vraag 3. opgenomen in tabblad "EXRES"). Graag de verzamelposten (zoals bestuursrapportage en september- en decembercirculaire) splitsen in de onderliggende posten/budgetten. Kunt u aangeven waaraan de € 518.000 uit de exploitatie reserve Kunsthal is De middelen worden ingezet om de activiteiten CrossArts uit te voeren. Met CrossArts is een besteed? overeenkomst afgesloten voor 3 jaar (t/ 2024). De reserve bedroeg in 2022 0 euro. Waaruit is de 1/3 regeling voor De reserve had in de vorige coalitieperiode als doel om een bijdrage te kunnen leveren aan sportverenigingen dan betaald? Welk bedrag is daar aan uitgegeven? sportvoorzieningen via de investeringsregeling (zogenoemde 1/3 regeling). Hiervoor was een bedrag van € 1,8 miljoen aan het begin van de vorige coalitieperiode toegevoegd aan de reserve investeringen sportverenigingen. Afhankelijk/op basis van het jaarplan/aanvragen van sportverenigingen wordt de reserve onttrokken.

In 2021 was het volledige beschikbaar gestelde bedrag (al) uitgenut. Hoeveel ouders hebben zich al gemeld voor de kindregeling Hoeveel extra geld is er beschikbaar gesteld voor de kindregeling

Op dit moment maken 27 personen gebruik van de kind regeling Hier zijn geen extra gelden voor ontvangen. Voor zover bekend worden de bestedingen op de 5 leefgebieden volledig vergoed. Daarnaast ontvangt de gemeente achteraf een normbedrag voor de uitvoeringskosten. Er is € 327,651 aan toeslagengeld te besteden in 2023, waar gaat de Het bedrag van € 327.651 betreft een nog te ontvangen bedrag van het Rijk (balanspost). Dit geld is gemeente dit geld aan besteden of komt er een "extra hulpronde"voor reeds al besteed. Er zijn voorschotten ontvangen van het Rijk en achteraf dient de KOT (via SiSa) te bekende gedupeerden? worden verantwoord bij het Rijk. Dan vindt ook de definitieve afrekening plaats. Aan hoeveel ondernemers is er TOZO uitgekeerd en bij hoeveel ondernemers In totaal is aan 4349 ondernemers TOZO uitgekeerd (aantal unieke personen TOZO periode 1 t/m gaat de gemeente dit terugvorderen? 5). In totaal wordt van 1005 ondernemers de TOZO (geheel of gedeeltelijk) teruggevorderd. Hoeveel foutieve handelingen zijn er gemaakt door de gemeente en hoeveel Dit wordt niet als zodanig geregisteerd door de ondernemers?

120

1

301

TOZO

121

1

301

TOZO

122

1

301

TOZO

123

1

301

TOZO

124

1

301

TOZO

125

1

301

TOZO

126

1

301

TOZO

Door de complexheid.

127

1

301

TOZO

iets afwijkend onderwerp

128

1

313

Sport

noodsteun

129

1

320 Duurzaamheidsm Afval onitor

130

1

320 idem

Indicator 2: Op deze indicator – het scheiden van afval – presteren we de In de afgelopen jaren is de hoeveelheid restafval afgenomen, maar onvoldoende daling om de afgelopen jaren alleen maar slechter. Tot nu toe genomen maatregelen gestelde doelen te halen. In het VANG beleid is al aangegeven dat we voor het behalen van de werken dus niet. Welke concrete acties staan gepland om de doelen te halen? doelen ook afhankelijk zijn van het gedrag van de inwoners. Sorteeranalyses laten zien dat in het huishoudelijk restafval nog 30-40% gft-afval zit. We willen op deze grondstofstroom de aandacht leggen en zo de hoeveelheid huishoudelijk restafval verlagen. Belangrijk aandachtspunt is dat de coronapandemie is van negatieve invloed geweest op de hoeveelheid (rest)afval. Naast deze specifieke aandacht komt er meer aandacht voor nut en noodzaak van het gescheiden aanleveren van materialen en grondstoffen. Door duidelijk te maken waarom we afval moeten verminderen en beter moeten scheiden. We onderzoeken ook of de voorzieningen in wijken voldoende zijn.

131

1

320

Indicator 3: Bij de y-as van de grafiek staat “restafval”, is daar huishoudelijk afval bedoeld?

132

1

320

Indicator 3: Wat is precies het verschil tussen restafval en huishoudelijk afval? Huishoudelijk afval betreft al het afval dat we inzamelen van inwoners en restafval is het afval dat inwoners in de grijze container aan huis of de ondergrondse container doen. Feitelijk is het restafval dat deel dat inwoners overhouden na het gescheiden weg doen van plastic verpakkingen, blik en drinkpakken, papier en karton, glas, textiel, gft-afval, grof afval, elektrische apparaten en dergelijke.

133

1

320

Indicator 3: Sinds 2017 is er geen enkele stap gezet, we produceren nog net zoveel afval. Tot nu toe genomen maatregelen werken dus niet. Welke concrete acties staan gepland om de doelen te halen?

Sorteeranalyses laten zien dat in het huishoudelijk restafval nog 30-40% gft-afval zit. We willen op deze grondstofstroom de aandacht leggen en zo de hoeveelheid huishoudelijk restafval verlagen. Naast deze specifieke aandacht komt er meer aandacht voor nut en noodzaak van het gescheiden aanleveren van materialen en grondstoffen. Belangrijk aandachtspunt is dat de coronapandemie van negatieve invloed is geweest op de hoeveelheid (rest)afval. Door duidelijk te maken waarom we afval moeten verminderen en beter moeten scheiden. We onderzoeken ook of de voorzieningen in wijken voldoende zijn.

134

1

320

Indicator 4: In de afgelopen 5 jaar is er niets bereikt op deze indicator. Welke concrete acties staan gepland om de doelen te halen?

Er is in 2022 veel voorbereidend werk gedaan voor de resterende 8 spoedlocaties, waardoor het doel, in 2027 80% afgerond wel haalbaar blijft: •Bij drie van deze acht locaties is het gelukt ze te combineren met ontwikkelingen. •Twee locaties worden al gesaneerd en zijn nog gaande. •Bij nog eens twee locaties hebben we als gemeente zelf nader onderzoek laten doen. Hiervan verwachten we in 2023 de resultaten zodat we een plan van aanpak kunnen gaan maken voor het saneren en / of monitoren van de grondwaterverontreinigingen. •Bij één locatie loopt een juridisch traject om de sanering af te dwingen.

Bodem en ondergrond

Hoeveel financiele hulpaanvragen zijn er al binnen na terugvordering TOZO? Ondernemers met schulden worden via de reguliere dienstverlening ontvangen én geholpen. Dit kunnen ondernemers zijn die de TOZO aan de gemeente moeten terugbetalen; de gemeente registreert niet als zodanig of ondernemers zich na een terugvordering TOZO bij de gemeente melden. Hoeveel geld is er beschikbaar om noodleidende ondernemers te helpen na Ondernemers met schulden worden via de reguliere dienstverlening ontvangen én geholpen. De terugvordering TOZO? gemeente kijkt per dossier naar de meest passende oplossing Hoeveel ondernemers uit de KOT zijn er in aanmerking gekomen voor TOZO De behandelaren van de TOZO zijn niet op de hoogte welke ondernemers gedupeerd zijn in het op basis van levensonderhoud? kader van de KOT. Deze gegevens zijn strikt vertrouwelijk en mogen niet met andere afdelingen gedeeld worden. Hoeveel ondernemers uit de KOT zijn er in aanmerking gekomen voor TOZO In 2022 heeft 1 gedupeerde ondernemer kwijtschelding ontvangen. op basis van levensonderhoud en hebben kwijtschelding gekregen? Hoeveel aanvragen TOZO zijn er geweest in totaal? In totaal zijn 9753 aanvragen TOZO ontvangen (periode 1 t/m 5 TOZO) Hoeveel aanvragen TOZO zijn er geweest en hoeveel zijn er afgewezen?

In totaal zijn 9753 aanvragen TOZO ontvangen (periode 1 t/m 5 TOZO). Hiervan zijn 880 aanvragen afgewezen. Hoeveel aanvragen TOZO zijn er na afwijzing gecontroleerd op foute De afhandeling van TOZO aanvragen is steekproefgewijs gecontroleerd. Exacte aantallen zijn afwijzing? derhalve niet te geven. Hoeveel bedrijven zijn er vanaf 2020 (per jaar) failliet gegaan en met welke De gemeente registreert niet hoeveel bedrijven per jaar failliet gaan en wat de reden hiervan is. reden? Er zijn verenigingen die noodsteun (achteraf) nodig hadden. Van de Vanuit het leefstijlakkoord en vanuit het uitvoeringsprogramma sport en bewegen zetten we in op beschikbare 100000 is niets uitgegeven. Gaat de gemeente met het ondersteunen en versterken van sportverenigingen. terugwerkende kracht deze verenigingen ondersteuning bieden op vlakken als; onderhoud, vrijwilligers etc.etc? Indicator 1: We hebben het doel geen restafval in een periode van 16 jaar. In de afgelopen jaren is de hoeveelheid restafval afgenomen, maar onvoldoende daling om de Van die 16 jaren om dat doel te halen resteren nog 7 jaren. We begonnen op gestelde doelen te halen. In het VANG beleid is al aangegeven dat we voor het behalen van de 175 kg per inwoner per jaar en zitten nu op ca. 150 kg per inwoner per jaar. doelen ook afhankelijk zijn van het gedrag van de inwoners.

Sorteeranalyses laten zien dat in het Tot nu toe genomen maatregelen werken dus niet. Welke concrete acties huishoudelijk restafval nog 30-40% gft-afval zit. We willen op deze grondstofstroom de aandacht gaan we nu ondernemen om het doel alsnog te halen? leggen en zo de hoeveelheid huishoudelijk restafval verlagen. Belangrijk aandachtspunt is dat de coronapandemie is van negatieve invloed geweest op de hoeveelheid (rest)afval. Naast deze specifieke aandacht komt er meer aandacht voor nut en noodzaak van het gescheiden aanleveren van materialen en grondstoffen. Door duidelijk te maken waarom we afval moeten verminderen en beter moeten scheiden. We onderzoeken ook of de voorzieningen in wijken voldoende zijn.

Huishoudelijk afval betreft al het afval dat we inzamelen van inwoners en restafval is het afval dat inwoners in de grijze container aan huis of de ondergrondse container doen. Feitelijk is het restafval dat deel dat inwoners overhouden na het gescheiden weg doen van plastic verpakkingen, blik en drinkpakken, papier en karton, glas, textiel, gft-afval, grof afval, elektrische apparaten en dergelijke.

135

1

321

Co2

136

1

321

137

1

321

138 139

1 1

321 321

140

1

321

141

1

321

142

1

321

143

1

322

144

1

322

145

1

322

Indicator 9: Hittestress in de stad neemt toe. Tot nu toe genomen maatregelen Hittestress is een onderwerp dat in ontwikkeling is. Er loopt een investeringsprogramma groene werken dus niet. Welke concrete acties staan gepland om de doelen te halen? straten en pleinen, er is een subsidieregeling om eigen tuinen en bedrijfspercelen te vergroenen, ondernemers en inwoners kunnen stukken openbare ruimte adopteren, de oppervlaktewaterkwaliteit wordt geschikter gemaakt om verkoeling te zoeken, met corporaties worden appartementencomplexen gerenoveerd en is koelte ook een eis, winkelstraten worden aangepakt.

146

1

322

Indicator 10: Kan er ook een indicator worden toegevoegd van wateroverlast voor dieren?

147

1

322

Indicator 11: Is deze grafiek cumulatief? Of neemt ieder jaar tussen de ca. 40% en 50% van de Bredanaars een maatregel?

148

1

322

Indicator 11: Als de grafiek cumulatief is hoe kan die dan dalen? Maken mensen dan maatregelen weer ongedaan?

Duurzaamheid en mobiliteit

Indicator 5: We lopen totaal niet op koers in het co2 neutraal maken van Volgens de indicator 5 lopen we nog wel op koers. De blauwe lijn volgt de rode lijn. Mogelijk heeft Breda terwijl het eerste “laaghangend fruit” al is geplukt op dit vlak. De emissie Corona een extra positief effect gehad, waardoor de kans bestaat dat de daling onvoldoende gaat zelfs weer omhoog. Tot nu toe genomen maatregelen werken dus niet. doorzet. In 2022 zijn maatregelen voorbereid om tot een versnelling te komen. Die worden 2023 Welke concrete maatregelen staan gepland in deze collegeperiode en in de gepresenteerd aan de raad (motie Klimaatplan 55%). periode tussen nu en 2044 zodat de emissie nul is in 2044? Graag voorzien van een onderbouwing/berekeningen. Indicator 6: In een periode van 34 jaar (2010 - 2044) willen we van 0% Breda, kan als compacte stad, niet al haar benodigde energie zelf opwekken. Daarom zijn er hernieuwbare energie naar 100% hernieuwbare energie. Na 12 jaar (2020) afspraken gemaakt binnen de regio West-Brabant met de RES 1.0. Voor de elektriciteitsopgave hadden we op ca. 35% moeten zitten, we zitten nu op 7%. In de huidige trend heeft Breda inmiddels 64% van de doelstelling 2030 gerealiseerd. De warmte-opgave is complex. halen we in 2044 nog niet de 20%.

Tot nu toe genomen maatregelen werken Het gebruik van hernieuwbare warmte zal een versnelling krijgen bij de uitvoering van de dus niet. Welke concrete acties staan gepland om de doelen te halen? wijkenergieplannen, waarbij gebouwen aardgasvrij worden. Indicator 7: In de eerste 11 jaar waarover deze indicator rapporteert is geen De effecten van bijvoorbeeld het invoeren van de milieuzone in 2022 is nog niet zichtbaar in deze significant dalende trend ten aanzien van Co2-emissie binnen Breda te zien, monitoringscijfers. Datzelfde geldt voor het stimuleren elektrisch vervoer door extra laadpalen. In terwijl we in 2044 op nul willen zitten. Tot nu toe genomen maatregelen 2023 voeren we onderzoek uit om extra en effectivere maatregelen te kunnen nemen om de CO2werken dus niet. Welke concrete acties staan gepland om de doelen te halen? uitstoot van verkeer te verminderen. Indicator 8: Bij de y-as staat geen legenda, wat betekenen de getallen daar? Indicator 8: Welke doelen zijn ter zake van deze indicator gesteld en waar zijn die vastgelegd? Indicator 8: Het busvervoer vervuilt nog in Breda want rijdt fossiel. Hoe ziet deze indicator eruit als het busvervoer niet als duurzaam wordt aangemerkt?

Klimaatadaptatie

Op de y-as staat het aandeel (%) duurzame verplaatsingen. De doelstelling is dat Breda in 2044 CO2 neutraal wil zijn. Dit is vastgelegd door de Raad in 2008 en deze is opnieuw bekrachtigd met de actualisatie actsheets duurzaamheid 2020. Deze indicator wordt beantwoord door een vraag uit de stadsenquete. Hierin kan alleen de optie 'OV' aangevinkt worden en wordt dus geen onderscheid gemaakt tussen bus en trein. Hierdoor is de vraag niet te beantwoorden. Indicator 8: Er is nauwelijks een stijging te zien in deze indicator, terwijl hier de De mobiliteitsprojecten die worden gerealiseerd, zoals de aanleg van fietspaden, de verbetering van oplossing ligt voor enorm veel uitdagingen in Breda. Welke concrete acties de verkeerslichten, maar ook de aanleg van laadinfrastructuur in de stad hebben allen (ook) als staan gepland om de doelen te halen? doel om de vervoerswijzekeuze van Bredanaars duurzamer te maken. De effecten hiervan zijn pas later zichtbaar. Indicator 8: Welke concrete acties heeft het college voor ogen om te zorgen Er op toezien dat de provincie ervoor zorgt dat de eis van een 100% zero emissie busmaterieelpark dat het OV verduurzaamt? m.i.v. de nieuwe concessie per medio 2025 zorgvuldig wordt uitgevoerd.

Voorts als gemeente zoveel mogelijk bijdragen aan het netjes op tijd en gebruiksklaar opleveren van de nieuwe busremise tussen busbaan-oost-langs het spoor en Frankenthalerstraat. Deze is voorzien van alle faciliteiten voor het opladen van bussen en zelf ook duurzaam gebouwd. Wat is in dit verband volgens het college de definitie van “klimaatbestendig” In het plan Breda Klimaatbesteding wordt Breda als een Stad omschreven waar het fijn wonen, en waar is die definitie terug te vinden? werken en verblijven is. Voor wateroverlast zijn in het Stedelijk Waterplan kwantitieve knelpunten gedefinieerd als waterhinder, ernstige waterhinder en waterschade. Op dit moment loopt het project Bredase Maatlat waarbij kwantitatieve maatlatten worden opgesteld voor wateroverlast, droogte, hitte, overstroming, biodiversiteit en waterkwaliteit. Op basis van die informatie is het steeds beter mogelijk om Breda Klimaatbestendig te kwantificeren. Indicator 9: Kan er ook een indicator worden toegevoegd voor warmteoverlast Op dit moment werken we hard aan een goede kwantitieve indicator voor warmteoverlast bij voor dieren? mensen. Het gaat dan om temperatuur, aandeel schaduw maar ook doelgroep die gebruik maakt van de omgeving. De inspanningen voor doelsoort mens heeft ook effect op dieren. Daar hebben we echter geen specifieke aanpak voor voorzien.

Er is een indicator voor wateroverlast. In het stedelijk waterplan wordt onderscheid gemaakt in waterhinder, ernstige hinder en waterschade. Het aanpakken van de knelpunten hebben ook een effect op dieren. Daar hebben we echter geen specifieke aanpak voor voorzien. Dit is geen cumulatieve grafiek. Deze grafiek wordt jaarlijks gemaakt op basis van de stadsenquete vraag: "doet u wel een iets aan klimaatadaptieve maatregelen zoals tegelwippen, regenton, zonnescherm etc". Het meet jaarlijks de bereidwilligheid van de Bredanaar om iets te doen aan klimaatadaptatie. Dit is geen cumulatieve grafiek. Jaarlijks wordt dezelfde vraag gesteld. De afname geeft weer dat iets minder mensen in het afgelopen jaar klimaatadaptieve maatregelen hebben genomen De afname in de laatste jaren wordt gezocht in de inflatie. Mensen zijn daardoor behoudender geworden. Particuliere milieumaatregelen worden nog gezien als een luxe product. Het geld gaat nu naar boodschappen. We zien dit ook terug in de uitputting van de subsidieregeling.

149

1

322

150

1

322

151

1

322

Geluid

Indicator 11: Is er zicht op of het steeds dezelfde mensen zijn die maatregelen Vanuit de regels van de subsidieprocedure kunnen inwoners per perceel slechts eenmaal subsidie nemen of dat het steeds anderen zijn? aanvragen. De aanvragen worden dus gedaan door verschillende mensen. Indicator 12: De doelstelling is alle wegen voorzien van stil wegdek; welke De doelstelling heeft alleen betrekking op de drukke wegen. Er is geen termijn gekoppeld aan deze termijn is aan deze doelstelling gekoppeld en waar is dat terug te vinden? doelstelling. Breda wil zoveel mogelijk werk met werk maken. Indicator 12: Het aandeel stil wegdek daalt. Welke concrete acties staan De laatste 3 jaar is het aantal stilwegdek constant gebleven, terwijl het aantal km wegdek gestaag gepland om de doelen te halen? toeneemt met stadsuitbreiding. Er wordt werk met werk gemaakt waarbij naast geluidsreductie ook veiligheid en gezonde leefomgeving een rol speelt in de keuze van het wegdek.

152

1

322

Indicator 13: De doelstelling is kennelijk het inzichtelijk maken van Nee, er is geen meetbare en in de tijd afgebakende doelstelling voor reductie van geluidsoverlast. geluidsoverlast. Inzichtelijk maken is één ding, maar is er ook een meetbare Het is niet mogelijk om geluidoverlast in de breedte aftebakenen in de tijd. Geluid is veelal een en in de tijd afgebakende doelstelling voor het reduceren van geluidsoverlast? lokaal vraagstuk. Het reduceren van geluid heeft te maken met o.a. gedrag van de mens, bedrijfsvoering, afwegingen tussen verschillende beleidsterreinen en weersinvloeden. Indicator 13: Het aandeel bewoners dat geluidsoverlast ervaart groeit alleen De meeste inwoners ervaren geluid overlast van verkeer (bromfietsen, scooters, personenauto's, maar. Welke concrete acties staan gepland om de doelen te halen? vrachtauto's). Acties waren gerelateerd aan mobiliteit zoals het actieplan fiets.

153

1

322

154

1

322

155

1

323

156

1

323

157

1

323

158

1

323

159

1

323

160

1

323

161

1

324

luchtkwaliteit

162

1

324

Duurzame Overheid

163

1

324

164

1

325

165 166

1 124-126-127- Basis op orde 171 1 55 /129

Beheer van de Afvalservice openbare ruimte Leven Sport

Onderhoud

167

1 55/129

Leven

Onderhoud

168

1

Geur

Natuur en Ecologie

Windhinder

Sport

Dieren

Indicator 13: Kan er ook een indicator worden toegevoegd van geluidsoverlast Nee, geluidoverlast voor dieren is niet meetbaar. Het gehoorspectrum varieert per dier(soort) als voor dieren? dat al bekend is. Doelstelling: Geen ernstige geurhinder in Breda vanaf 2030; geldt dat ook voor Nee, geurhinder is bij dieren niet te bepalen. dieren? Zo nee, waarom niet? Indicator 14: In de periode 2016 tot 2022 is de hoeveelheid geuroverlast gelijk De doelstelling van 0% hoort bij de ernstige geurhinder. Omdat er zeer weinig sprake is van gebleven. De eerst 6 jaar is dus niets bereikt. Hoe gaan we in de komende 8 ernstige geurhinder, wordt in de duurzaamheidsmonitor alle hinder weergegeven. Hiervoor is geen jaar alsnog van ca 25% van de inwoners die hinder ervaren naar 0%? doelstelling geformuleerd. Indicator 14: Kan er ook een indicator worden toegevoegd van geuroverlast Nee, dat kan niet, omdat geurhinder bij dieren niet is te bepalen. voor dieren? Indicator 15: Het doel lijkt om in 10 jaar van 2500 naar 3000 Hectare NNN te Momenteel wordt er gewerkt door de gemeente aan Landgoederenzone Haagse Beemden zuid, komen. In de eerste 5 jaar zijn we tot ca. 2600 Hectare gekomen. Welke weidevogelgebied Lage Vuchtpolder en EVZ Boomkikker. In voorbereiding is landgoederenzone concrete acties staan gepland om de doelen te halen? Haagse Beemden noord. Daarnaast enkele kleine projecten.

Staatsbosbeheer en waterschap Brabantse Delta is bezig met Noordrand-Midden. De resterende opgave wordt ingeschat op circa 100 ha. Hiervoor moeten gronden worden verworven op vrijwillige basis. Indicator 16: Is er een meetbare doestelling voor deze indicator en waar is die Aangezien het niet mogelijk is om alle soorten bij te houden wordt gebruik gemaakt van terug te vinden? kernsoorten. Voor open weidegebieden is dit de grutto, Voor het kleinschalig agrarisch landschap de steenuil en voor het stadscentum de huismus. De gegevens ten aanzien van de eerste twee soorten worden vanuit vrijwilligers verkregen. Voor de derde loopt een gemeentelijke monitoring. Dit jaar wordt gestart met een inventarisatie naar gebouwbewonende vleermuizen, mussen en gierzwaluwen. Deze zullen na de basisinventarisatie gemonitored worden. Daarnaast worden de boomkikkers gemonitord naar aanleiding van het project EVZ Boomkikker in Bavel. De doelstelling is om de kernsoorten weer in aantal te laten toenemen. Deze doelstelling is terug te vinden in het Groenkompas (blz. 66). Indicator 17: Wie weet waar indicator 17 is? Deze indicator ging over groen op pantoffelafstand (200m van grondongebonden woningen). Deze indicator wordt overgenomen in het dashboard voor Stad in het park.

Indicator 18, 19 en 20: Welke concrete maatregelen staan er gepland voor Er zijn in 2022 stappen gezet rondom houtstook (registratie klachten/voorlichting), uitwerking deze bestuursperiode en de periode tussen nu en 2030 waarin de WHO mobiliteitsmaatregelen (zoals Actieplan Fiets, extra laadpalen). Deze maatregelen zijn opgenomen normen gehaald moeten zijn? in het decentraal uitvoeringsplan luchtkwaliteit behorende bij het Schone Lucht Akkoord. Indicator 21: Blijkens de grafiek, gebruikt Breda steeds minder elektrische Wij hebben een energiecontract van Europese wind, wat volgens SKAO richtlijnen wordt berekend energie en steeds meer fossiele energie (zowel bandstof voor het wagenpark tot grijze stroom. Onze eigen opgewekte en verbruikte zonne-energie stoot 0 kg CO2 uit en zit als gas). Onduidelijk is hoeveel van de elektrische energie duurzaam is daarom niet in het overzicht. In 2019 wordt 4% van ons totale elektraverbruik van duurzame energie opgewekt. Welke concrete maatregelen staan er gepland voor deze opgewekt door onze zonnepanelen, in 2020 en 2021 was dit 9% van het totaal stroomverbruik. Tot bestuursperiode en de periode (doelstelling 2025 valt in de bestuursperiode) 2025 zijn de maatregelen: - het vervangen van tussen nu en 2044 wanneer de Co2 uitstoot nul moet zijn.

lichtmasten met LED verlichting, - het aanschaffen van elektrische voertuigen indien mogelijk bij vervanginging in het wagenpark - het vergroten van de WKO voor het stadskantoor, - het verder verduurzamen van vastgoed en leggen van zonnepanelen waar mogelijk . In 2022 zorgden we dat onze informatie op orde is, zodat we aan de slag kunnen met het vaststellen van de lange termijn maatregelen om in 2044 CO2 neutraal te worden Indicator 21: Het tabelletje rechts op pagina 12 geeft een wat vertekend beeld. Tot 2025 zijn de maatregelen: het vervangen van lichtmasten met LED verlichting, het aanschaffen In 2025 mag de uitstoot van Co2 nog ca 13.216 ton zijn (reductie van 11% van elektrische voertuigen indien mogelijk bij vervanginging in het wagenpark, het vergroten van de t.o.v. 2019). Die waarde staat niet eens op de x-as. In de eerste 2 jaren is een WKO voor het stadskantoor, het verder verduurzamen van vastgoed en leggen van zonnepanelen reductie gehaald van ca. 3,3%. Welke concrete maatregelen staat op stapel waar mogelijk. Ook wordt er de komende bestuurperiode onderzoek gedaan naar andere kansen in om in de komende 2 jaren alsnog 7,7% reductie te halen? de openbare ruimte en ons energieverbruik nauwkeuriger gemonitord om te verduurzamen. Indicator 23: Welke doelstelling geldt hier precies? In relatie tot de indicator? De NEN 8100 wordt binnen Breda toegepast bij nieuwbouw.

In 2022 zijn op basis hiervan Is het ervaren van windhinder door een bewoner te relateren aan het wel of onderzoeken uitgevoerd die hebben geleid tot extra maatregelen om windhinder te voorkomen bij niet voldoen aan de NEN 8100 norm? de uitvoering van de projecten. Windhinder blijft altijd een persoonlijke beleving. Houdt u bewust sturing op meer restafval om bijvoorbeeld claims van Attero te Nee. De claim Attero, die betrekking heeft op het te weinig aangeleverde huishoudelijke restafval, voorkomen? En was er geen risico voor deze claim opgenomen? gaat over de periode 2015 t/m januari 2017. Specifieke vraag; een aantal gebouwen van Optiesport zijn in slechte staat. Voor de gemeentelijke accommodaties wordt gewerkt met een Meerjarenonderhoudsplanning Wanneer gaat de gemeente deze opknappen en met welk geld? (MJOP). De uitvoering van dit MJOP is middels de afgesloten exploitatieovereenkomst verlegd naar Optisport. De gemeente Breda heeft een controlerende rol als het gaat over de uitvoering van MJOP. Uit de controle blijkt dat het wettelijk en planmatig onderhoud aan de panden door Optisport is uitgevoerd. Het gebruikersonderhoud (schoonmaak, kleine onderhoudswerkzaamheden en onderhoud aan inventaris) is niet verwerkt in het MJOP. Dit is de verantwoordelijkheid van de exploitant. Er is tijdens Corona veel achterstallig onderhoud ontstaan.

Hoeveel De stelling dat er tijdens corona achterstallig onderhoud is ontstaan herkennen wij niet. Alle verenigingen en (gemeente) sportgebouwen hebben achterstallig onderhoud reguliere onderhoudswerkzaamheden zijn onverkort uitgevoerd. Uit de met de sportverenigingen en hoe groot is de financiele schade? gevoerde overleggen zijn geen signalen gekomen, dat zij als gevolg van corona hebben moeten bezuinigen op onderhoud. In de actsheet dierenwelzijn wordt benoemd dat inwoners bewogen worden om minder vlees te eten, graag inzichtelijk welke acties hiervoor zijn uitgevoerd.

In de begroting 2022 zijn geen specifieke acties op dit gebied benoemd. Daarom wordt er in de jaarrekening niet over gerapporteerd. In de eigen bedrijfskantine zijn in 2022 wel acties geweest voor minder vleesconsumptie

169

1

170

1

1 Sociaal en Vitaal

171

1

2 Ondernemend Breda

waarom is het bedrag tbv luchtkwaliteit scholen niet gebruikt en doorgeschoven naar 2023?

172

1

4 Basis op Orde

Veiligheid openbare ruimte door een tekort aan BOAs?

De vraag is ons niet duidelijk, ook kunnen we deze niet herleiden naar de jaarstukken. Graag vragen wij om verheldering van deze vraag.

Waarom zijn de standen van de reserves per 1-1-22 leeg? Als hier iets moet staan, wat dan?

De standen van deze reserves zijn bij programma 1, 2, en 4 per 1-1-22 leeg aangezien per 1-1-22 deze standen nog waren opgenomen bij programma 5. Bij de bestuursrapportage 2022 zijn de algemene reserve, exploitatiereserve en investeringsreserve gesplitst per programma. In de kolom “uitsplitsing reserves” is de stand per 1-1-22 opgenomen.

173

Dieren

137 Basis op orde

Financiele toelichting

reserves

In de actsheet dierenwelzijn wordt het streven benoemd om zo diervriendelijk mogelijk vlees te consumeren binnen gemeentelijke instellingen. Welke stappen zijn hier in 2022 genomen? Er is meer energietoeslag aangevraagd dan eerder bedacht (dus er is een groeiend probleem). Verbetering Luchtkwaliteit scholen is 2/3 niet uitgegeven aan de verbetering hiervan. Waarom niet?

In de begroting 2022 zijn geen specifieke acties op dit gebied benoemd. Daarom wordt er in de jaarrekening niet over gerapporteerd. In de eigen bedrijfskantine wordt vlees met minimaal twee sterren van het beter leven keurmerk geserveerd De gelden voor luchtkwaliteit scholen zijn volledig toegezegd. De uitkering is gekoppeld aan de planning van de verschillende projecten. Dit hangt samen met de benodigde verantwoording van de gelden. Een deel zal daardoor in 2023 worden uitgekeerd. Projecten hebben uitstel opgelopen door beschikbaarheid materialen en capaciteit opdrachtnemers. De gelden voor de luchtkwaliteit scholen zijn volledig toegezegd. De uitkering is gekoppeld aan de planning van de verschillende projecten. Dit hangt samen met de benodigde verantwoording van de gelden. Een deel zal daardoor in 2024 worden uitgekeerd. Projecten lopen vertraging op door beschikbaarheid van materialen en capaciteit opdrachtnemers.

Mutaties exploitatie reserve 2022 Programma 1 Onttrekkingen: Deel september en meicirculaire naar 2021 MO Budgetoverheveling 2021 Rijksmiddelen ondersteuning jeugd Budgetoverheveling 2021 (decembercirc 21, maatschappelijke opvang) Budgetoverheveling 2021 (decembercirc 21, jeugdhulp: afl subsreg. Cruc. Jeugdz.) Budgetoverheveling 2021 (decembercirc 21, inburgering) Budgetoverheveling 2021 (decembercirc 21, einde lening inburg. plicht) Budgetoverheveling 2021 Schuldenafkoopfonds Budgetoverheveling 2021 Onderuitnutting coronamiddelen Jeugd en Budgetoverheveling 2021 Subsidie HiBO (Hulp in Bijzonderde Omstandigheden) Budgetoverheveling 2021 Restantmiddelen TONK Budgetoverheveling 2021 Regionale aanpak huiselijk geweld Budgetoverheveling 2021 Versterkingsplan dak-thuislozen Budgetoverheveling 2021 Regio West-Brabant (regionale middelen) crisisdienstverlening Budgetoverheveling 2021 Regio West-Brabant (regionale middelen) Budgetoverheveling 2021 WEB regio gelden Laaggeletterdheid Budgetoverheveling 2021 Breda Senior Budgetoverheveling 2021 Vuelta Budgetoverheveling 2020 Verbouwing Riethil 12 Budgetoverheveling 2020 Restant Corona compensatie huiselijk geweld Budgetoverheveling 2020 Gemeentelijk schuldenbeleid Budgetoverheveling 2020 Bijzondere bijstand Budgetoverheveling 2020 Invoeringsbudget nieuwe wet inburgering Budgetoverheveling 2020 Perspectief op Werk regio West Brabant

(correctie bij berap) Budgetoverheveling 2020 Schuldenafkoopfonds (correctie bij berap) Budgetoverheveling 2020 Crisisdienstverlening (correctie bij berap) Budgetoverheveling Berap 2022 aanpak jeugdwerkloosheid crisisdienstverlening Budgetoverheveling Septcirc22 Dichterbij dan je denkt Budgetoverheveling Septcirc22 Asiel (inburgering) Budgetoverheveling Septcirc22 Energietoeslag incl corr meicirc 22 Budgetoverheveling Septcirc22 maatsch begeleiding statushouders (DU) Budgetoverheveling Septcirc22 Vreemdelingen pleegzorg Resultaatbestemming 2021 programma 1* Totaal Programma 2 Onttrekkingen: Afwikkeling OVT BGW20 Budgetoverheveling collectiebeheer Doorschuiven budget kerkenvisie Budgetoverheveling 2021 Rijksmiddelen ondersteuning culturele sector Budgetoverheveling 2021 (decembercirc 21, systeemleren en sted vern) Budgetoverheveling 2021 (decembercirc 21, lokaal cultuuraanbod) Budgetoverheveling 2021 (decembercirc 21, stedelijke vern gebieden) Budgetoverheveling 2021 Ondersteuning lokale cultuur Budgetoverheveling 2021 Realisatie Kunsthal Besluit 2e Berap 2018 Afwikkeling OVT (restant budgetoverheveling 2020) Doorschuiven bedragen decembercirculaire 2019 nr 2021, doorschuiven budget kerkenvisie Budgetoverheveling 2021 (decembercirc 21, DU systeemleren en sted vern) Budgetoverheveling septembercirc 2022 Transformatiebinnenstad Budgetoverheveling septembercirc 2022 amendement aan

het werk met werklocaties Resultaatbestemming 2021 programma 2* Totaal Programma 3 Onttrekkingen: Budgetoverheveling jaarrekening 2019 sociale woningbouw Budgetoverheveling 2019 Geluidsmaatregelen HSL-zuid Budgetoverheveling 2021 (decembercirc 21, kwaliteitsborging bouw- en woningtoez) Budgetoverheveling 2021 Bosweelde Resultaatbestemming 2020 Werkzaamheden Bolbergseweg Budgetoverheveling 2019 Klimaatmiddelen: Transitievisie warmte Budgetoverheveling 2019 Wijkaanpak Budgetoveheveling 2019 Energieloketten Budgetoverheveling Berap 2022 Uitvoeringskosten klimaatakkoord Resultaatbestemming 2021 programma 3* Totaal Programma 4 Onttrekkingen: Inzet voor verkiezingen Brim Oranjeboomstraat Budgetoverheveling 2021 (decembercirc 21, exp. Gesloten coffeeshopketen) Budgetoverheveling 2020 Experiment Pilot gesloten coffeeshops Doorsch bedragen decembercirculaire 2019 nr 2021 Handhaving energielab. C kantoren inzet voor verkiezingen Budgetoverheveling Berap 2022 integraal huisvestingsfonds Budgetoverheveling Berap 2022 Experiment gesloten coffeeshops Budgetoverheveling Septembercirculaire 2022 Wet kwaliteitsborging bouw Waterschapsverkiezingen septembercirculaire Resultaatbestemming 2021 programma 4* Totaal Programma 5 Onttrekkingen: Budgetoverh.