Programmabegroting 2024, versie AVG-proof
Tekst van het document
Activering uren (voordeel € 36.000, neutraal via programma Overhead) Jaarlijks ramen we een bedrag aan activering van uren. De daadwerkelijke toerekening van de uren over de programma's en overhead is afhankelijk van de uiteindelijke projecten die gepland/uitgevoerd worden. Zodra dat inzichtelijk is, worden de bedragen onder de betreffende projecten/programma's opgenomen. Programmabegroting 2024
57
In programma 3 levert het activeren van uren (toerekening uren aan investeringen) een voordeel op van € 36.000. Dat voordeel was voorheen geraamd onder Overhead. Het betreft hiermee een verschuiving van het bedrag vanuit Overhead naar programma 3. Subdoel 3.3.2: Ter waarborging van een veilige en kwalitatieve leefomgeving maken we beleidsvisies en plannen, hebben we een omgevingsvergunningstelsel en voeren we toezicht en handhaving uit op basis van een integrale belangenafweging We zetten onze instrumenten op het gebied van beleidsvorming, vergunningverlening, toezicht en handhaving in ten behoeve van een veilige en kwalitatieve leefomgeving. Afwegingen hierin maken we op basis van een integrale belangenafweging. Gevolgen (landelijke) ruimtelijke ontwikkelingen Nederland staat voor grote en urgente ruimtelijke opgaven, zo ook in het landelijk gebied. Dit vraagt om keuzes op nationaal niveau; de Rijksoverheid heeft hier dan ook regie op genomen. Daar waar de Rijksoverheid de regie voert, wordt de provincie gevraagd deze opgaven ruimtelijk te vertalen. Dit heeft ook effect op onze gemeente. Wij participeren in deze provinciale processen om onze eigen belangen in te brengen, te borgen en kansen te verzilveren.
Belangrijke opgaven voor de komende jaren zijn het Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG) en de Limburgse vertaling daarvan (LPLG), de Delta Rhine Corridor en de Ruimtelijke Puzzel (Novex). Omgevingswet (nadeel € 150.000, neutraal via investeringsreserve) De inwerkingtreding van de Omgevingswet vindt plaats op 1 januari 2024. De implementatie van de nieuwe wetgeving loopt ook na de inwerkingtreding door. Ter voorbereiding op de inwerkingtreding zijn nieuwe kaders vastgesteld en werkprocessen aangepast. Zo zijn de eerste ervaringen opgedaan. Ook bij de inwerkingtreding doen we nieuwe ervaringen op. Op basis hiervan evalueren we doorlopend en bekijken we of aanpassingen van processen of beleid nodig is. Dit betekent dat de implementatie ook nog doorloopt na 1 januari 2024. In verband hiermee nemen we een bedrag van € 150.000 op. Één van de veranderingen onder de Omgevingswet is het groter wordende belang van vooroverleg over nieuwe initiatieven. We stimuleren daarom het indienen van een principeverzoek voorafgaand aan een formele vergunningaanvraag. Door te werken met een intake- en omgevingstafel krijgen we in een vroeg stadium inzicht in alle relevante aspecten en kunnen we tot integrale afwegingen komen volgens de 'ja, mits- gedachte'.
In 2024 is in de benodigde capaciteit op het gebied van ruimtelijke ordening onder andere voorzien door de inzet van een trainee, in combinatie met externe inhuur. Vanaf 2025 willen we dit met vaste formatie doorzetten conform de besluitvorming in de Kadernota (beleidsmedewerker RO). Omgevingsvisie In 2023 is een start gemaakt met de voorbereidende werkzaamheden voor de omgevingsvisie. In 2024 werken we verder aan de omgevingsvisie. In deze visie bepalen we onze langetermijnvisie op de fysieke omgeving als geheel. We maken integrale keuzes over functies en ruimtegebruik. Dit betekent dat we daarin beleidsvelden zoals recreatie en toerisme, erfgoed, wonen, duurzaamheid, economie en verkeer met elkaar verbinden. Ook leggen we de verbinding met aspecten zoals gezondheid, veiligheid en leefbaarheid. Actuele beleidsdocumenten zoals de woonzorgvisie en de economische visie gebruiken we als bouwsteen bij het opstellen van de omgevingsvisie. We stellen de nieuwe omgevingsvisie op een participatieve wijze op, samen met de gemeenschap, maatschappelijke partners, verbonden partijen en bedrijven. Omgevingsplan In het omgevingsplan staan de regels voor de fysieke leefomgeving. Per gemeente wordt er één omgevingsplan gemaakt. Bij de inwerkingtreding van de Omgevingswet worden de bestemmingsplannen van rechtswege een omgevingsplan.
Het opstellen van een omgevingsplan betreft een meerjarig proces, dat tot minimaal 2029 zal doorlopen. In dit proces wordt de raad meermaals betrokken, aan de voorkant bij het uitzetten van de uitgangspunten en later bij de vaststelling van onderdelen van het omgevingsplan.
Programmabegroting 2024
58
RUD (Regionale Uitvoeringsdienst) Limburg Noord In 2023 is een start gemaakt met de uitvoering van het "plan van aanpak doorontwikkeling Omgevingsdienst Limburg Noord". In dit plan van aanpak is voor zes onderdelen aangegeven hoe dit nader uit te werken. Het gaat hierin om: 1. Uniformiteit in regionaal uitvoeringsbeleid; 2. Verbeteren jaarlijks Regionaal Uitvoeringsprogramma (RUP); 3. Werken volgens de (wettelijke) kwaliteitscriteria; 4. Beter inzicht in de voortgang (monitoring); 5. Aansturing versterken; 6. Aanpassen gemeenschappelijke regeling. De eerste twee onderdelen zijn in eerste aanzet uitgewerkt. In 2024 worden de overige werkprocessen van het plan van aanpak nog verder uitgewerkt. Ons WCL (nadeel € 40.000) In 2022 zijn we de gesprekken gestart over uittreding uit Ons WCL. Voor beëindiging van onze deelname is overeenstemming nodig met de andere deelnemende gemeenten in deze samenwerking. In 2023 zijn de activiteiten voor het Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG) geïntensiveerd. Bij deze opgaven zijn we ingedeeld in het gebied Midden-Limburg Oost. Dit gebied is gelijk aan de samenwerking binnen de stichting Ons WCL. In 2023 is het concept gebiedsplan opgesteld. In 2024 zal dit plan verder aangescherpt worden, ook start de uitvoering van de eerste werkzaamheden.
Op dit moment is nog geheel onduidelijk hoe deze uitvoering zal worden georganiseerd en welke rol voor de regio en gemeenten is weggelegd. De provincie dient daar nog uitspraken over te doen. Daarbij is het ook ongewis of een gebiedsbureau zoals de stichting Ons WCL daarbij noodzakelijk is. Het is aannemelijk dat indien de stichting Ons WCL hier een (formele) rol in krijgt, de structuur van de stichting aangepast dient te worden. Wij streven er naar om zo snel als mogelijkheid duidelijkheid te krijgen over de benodigde samenwerkingsvorm voor het NPLG. In verband hiermee nemen we een budget op voor de jaarlijkse bijdrage in 2024. Indien de verdere uitwerking en uitvoering van het NPLG geen gebiedsbureau vraagt en de vernieuwde samenwerking geen perspectief biedt, werken we alsnog aan een uittreding bij de stichting Ons WCL. Onderzoek ontgronding In 2023 zijn we gestart met onderzoek naar verdere ontgrondingsmogelijkheden. Dit onderzoek zal in 2024 worden afgerond, waarbij de (on)mogelijkheden inzichtelijk zijn. Belangrijke voorwaarde is dat er sprake is van voldoende maatschappelijk rendement en koppelkansen met betrekking tot bijvoorbeeld duurzaamheid, landschap en recreatie en toerisme optimaal worden benut. We geven hiermee uitvoering aan het coalitieakkoord.
Onderzoek vermakelijkhedenretributie In 2024 ronden we het onderzoek af in het kader van de vermakelijkheidsretributie bij vergunningplichtige betaalde evenementen en -festivals. Het is dan duidelijk voor welke evenementen en -festivals we onder welke voorwaarden vermakelijkhedenretributie gaan heffen. Financieel verwerken we dit vervolgens vanaf de begroting 2025. Subdoel 3.3.3: Groen: we richten plekken in met belevingswaarde, die uitnodigen tot ontmoeten, bewegen, sociale verbondenheid, verblijven en recreëren Bestaande plekken kunnen vaak meer waarde voor de buurt krijgen door meerdere functies aan de locatie te koppelen. Vaak zijn beperkte ingrepen al genoeg. We sluiten aan bij groenrenovaties, bewonerswensen of wensen vanuit recreatie en beleving. Nieuwe plekken kunnen we realiseren binnen de integrale wijkaanpakken of specifiek bij participatieverzoeken van bewoners. Bij de inrichting van deze plekken spelen we in op klimaatadaptatie. Koppelkansen Ronkenstein/ Groene Loper/ Beleefroute Draak We zien koppelkansen voor de realisatie van groenplekken met een onder andere een belevingswaarde bij de upgrade van de omgeving Ronkenstein (subdoel 3.3.1), de Groene Loper (3.3.4) en de Beleefroute Draak (programma 1, doel 1.3). Voor een inhoudelijke toelichting verwijzen we naar de betreffende projecten.
Programmabegroting 2024
59
Subdoel 3.3.4: Mobiliteit: Beesel is bereikbaar op een veilige en duurzame manier Als gemeente streven we naar veilige wegen en gebruik van wegen. Ook zetten we in op het verder verduurzamen van verkeer(stromen). Vervolg Mobiliteitsplan (nadeel € 50.000, neutraal via ambitiebudget) In het coalitieakkoord was de noodzaak van een mobiliteitsplan al voorzien. Vanwege de aanwezigheid van diverse verkeersknelpunten en klachten en meldingen hierover is in 2023 gestart met het opstellen van een mobiliteitsplan, waarmee we de problematieken in breder verband bekijken en de richting schetsen voor de uitvoering van de verkeersaanpak voor de komende jaren. We leggen hierbij ook de verbinding met andere beleidsterreinen, zoals duurzaamheid, gezondheid en ruimtelijke ontwikkeling. We zetten nadrukkelijk in op een integrale oplossing voor alle verkeersknelpunten, omdat voorkomen moet worden dat oplossingen op een plek leiden tot problemen op andere plekken. Dit traject loopt door in 2024 en zal leiden tot een uitvoeringsplan voor de komende jaren. Waar mogelijk, zetten we voor de uitvoering de SPV (Strategisch Plan Verkeersveiligheid)-subsidie in. Hiervoor is in 2022 een aanvraag ingediend. In het mobiliteitsplan zal, zoals gevraagd, extra aandacht zijn voor fietsveiligheid en fietsstimulering. Snelfietsroute Venlo - Reuver Realisatie is gestart na de zomervakantie 2023.
In maart 2024 zal het fietspad gerealiseerd zijn. Groene Loper Met het project De Groene Loper voorzien we in een verbinding tussen het Brachterwald en het gebied tussen Maas en Peel. Onderdeel hiervan is de herinrichting van de Keulseweg (buiten de bebouwde kom). De Groene Loper moet stimulerend zijn voor toeristisch en recreatief verkeer. We willen deze belangrijke route meer beleefbaar, verkeersveiliger en toegankelijker maken zodat deze optimaal uitnodigt voor toeristisch en recreatief verkeer. Bij de verdere uitwerking van dit project nemen we ook de grensovergang naar Duitsland mee en de aanhaking op het nieuwe Toeristische Overstappunt (TOP) bij de Witte Stein. Bij het onderdeel beleving nemen we aspecten als groen en erfgoed mee. Eerder is een aanvraag gedaan om dit project in aanmerking te laten komen voor een bijdrage uit het Regionale Investeringsagenda. De provincie heeft hier negatief op besloten. Vanwege de toegevoegde waarde die we in dit project zien, pakken we de voorbereiding toch verder op. In 2023 werken we dit project verder uit en zoeken we alternatieve subsidiemogelijkheden. De verwachting is, afhankelijk van andere wegwerkzaamheden, dat we uitvoeren in 2024.
Trendsportal/Regionale projecten (nadeel € 35.000 waarvan € 20.000 neutraal via specifieke uitkering Capaciteit Decentrale Overheden voor Klimaat- en Energiebeleid (CDOKE)) Als gemeente Beesel nemen we deel aan regionale mobiliteitsprojecten. Deze projecten zijn in het verleden deels gefinancierd uit de Regio Deal en de Regionale Investeringsagenda. Hieronder vallen projecten met een relatie tussen mobiliteit en het sociaal domein of gedragsverandering (zoals een werkgevers- en logistieke aanpak). Op dit moment is nog onbekend of er weer cofinanciering komt vanuit Rijk of Provincie. Daardoor zijn de kosten hoger dan voorgaande jaren. Besluitvorming hierover wordt verwacht in november 2023. Fietsstimulering In regionale projecten (Trendsportal) richten meerdere projecten zich op fietsstimulering, zoals: • Project fietsstimulering: Met het project fietsstimulering wordt ingezet om mensen meer, verder en langer te laten fietsen door in te zetten op gedragsverandering. In 2023 is hiermee gestart, de uitwerking ervan vindt op moment van schrijven plaats. In 2024 gaan we gebruik maken van de ervaringen in 2023, op basis van de uitvoering van projecten en de effectmetingen die uitgevoerd zijn. Ook vindt overleg met gemeenten plaats om aan te sluiten bij infraprojecten om bijvoorbeeld bij een opening van een fietsstraat of rotonde extra aandacht te generen.
• Project werkgeversaanpak: In het project werkgeversaanpak wordt ingezet op bewust reisgedrag van werknemers. Hierbij wordt ook ingezet op fietsstimulering. Ook in onze eigen projecten bevorderen we fietsgebruik, zoals bij de ontwikkeling van de Groene Loper en de aanpak van verkeersknelpunten.
Programmabegroting 2024
60
Subdoel 3.3.5: We voeren een eenduidig grondbeleid Het grondbeleid is een middel om onze gemeentelijke doelstellingen te verwezenlijken. In de Nota grondbeleid zijn de uitgangspunten hiervoor vastgelegd. Nota Grondbeleid In 2023 zijn we gestart met het opstellen van een nieuwe nota grondbeleid. De afronding hiervan vindt plaats in 2024. In de voorbereiding van deze Nota wordt de Raad betrokken. Op basis van de uitgangspunten van deze nota werken we aan de ambities op o.a. het gebied van wonen. Voor verdere specifieke informatie over het grondbeleid en de lopende uitvoering hiervan verwijzen we u naar paragraaf F Grondbeleid. Subdoel 3.3.6: We zorgen voor veilige wegen We zorgen voor veilige wegen en fiets- en wandelpaden en voeren maatregelen uit op locaties met de meeste risico’s voor de verkeersveiligheid. Vrachtverkeeraanpak Begin 2023 heeft uw raad een besluit genomen over de vrachtverkeeraanpak. In 2023 is Fase 1 opgepakt. In 2024 gaan we met Fase 2 aan de slag, dit zijn op de aanpalende straten zoals: Klaashofweg, Bergerhofweg en de Bussereindseweg. De betreffende investering is opgenomen in de investeringentabel. Wandelpad Bussereindseweg Op basis van een door de Raad ingediende motie hebben we de haalbaarheid onderzocht van een wandelpad langs de Bussereindseweg. De aanleg van een trottoir blijkt niet haalbaar.
We realiseren daarom een halfverharding langs de weg die ruimte biedt voor voetgangers om veilig te wandelen. De benodigde investering is opgenomen in de Investeringentabel. Doel 3.4: Duurzaamheid: Transitie naar een duurzame samenleving door te werken aan sociale duurzaamheid, duurzame energie, biodiversiteit en klimaatadaptatie, schone en slimme mobiliteit en circulaire economie x € 1.000
Saldo Baten minus Lasten Saldo begroting 2024
3
We werken aan onze duurzaamheidsopgaven vanuit het programma duurzaamheid (Programmabureau). Coördinatie van de vijf subdoelen vindt plaats in een integraal programmateam. Ook monitoring, communicatie en participatie vinden plaats vanuit de programmacoördinatie. Onze duurzaamheidskaders zijn opgenomen in de Duurzaamheidsvisie 'Focus, Lef en Draakkracht' 20192030 en de daarbij behorende thematische verdiepingen en actieplannen. Vanuit het Rijk zijn middelen beschikbaar via onder meer specifieke uitkeringen (SPUKs). Deze middelen zijn geoormerkt voor bepaalde doeleinden; per thema is aangegeven of en zo ja met welke SPUKs de kosten worden gedekt. Overige taken worden zo veel mogelijk bekostigd uit gelden die beschikbaar zijn vanuit het Klimaatakkoord voor de jaren 2023-2025 (CDOKE); 90% van deze gelden moeten we besteden aan personele inzet. Daarnaast zijn er nog gelden beschikbaar uit de Klimaatakkoordmiddelen 2022 (niet geoormerkt) en zijn er beperkte middelen uit afgelopen jaren. Voor de uitvoering van het klimaat- en energiebeleid boeken we op basis van berichtgeving van de provincie voor de jaarschijven 2024-2027 dezelfde baten in als het ontvangen bedrag voor 2023; we ramen voor hetzelfde bedrag aan lasten. Dit is circa € 300.000 jaarlijks. Uitvoering duurzaamheidsopgaven Duidelijk is dat de duurzaamheidsopgaven langjarig forse personele inzet vergen.
Tot en met medio 2024 geven we dat naast onze vaste formatie vorm door middel van 1 fte inhuur gedekt uit provinciale subsidiegelden. In de meerjarenbegroting 2024 nemen we deze beleidsmedewerker duurzaamheid als vaste formatie op conform het doel van de Klimaatakkoordmiddelen, zodat we de kennis in huis opbouwen. Dekking vindt voor de jaren 2024 en 2025 in ieder geval plaats vanuit deze CDOKE-
Programmabegroting 2024
61
gelden. De verwachting is dat de dekking vanuit CDOKE-gelden ook voor de jaarschijven 2026 en 2027 doorgetrokken kan worden. Subdoel 3.4.1: Sociale duurzaamheid: iedereen kan meedoen, iedereen kan het betalen en iedereen kan meeprofiteren In onze duurzaamheidsvisie staat kwaliteit van leven centraal. We werken aan een samenleving waarin onze inwoners blijvend in contact staan met elkaar en met de leefomgeving, waarin zowel in fysieke als in sociale zin ruimte is voor iedereen. Energiearmoede Op dit moment ligt de focus op het bestrijden van energiearmoede. Hiertoe is nog € 73.000 beschikbaar uit een SPUK (specifieke uitkering) uit 2023. Inzet is deze middelen mee te nemen in het isolatieplan voor koopwoningen met huishoudens die te maken hebben met energiearmoede. Verbreding subdoel sociale duurzaamheid Momenteel is sociale duurzaamheid vooral ingestoken vanuit de aanpak van energiearmoede. Verbreding van het subdoel sociale duurzaamheid verkennen we in de loop van 2024. Subdoel 3.4.2: Duurzame energie: We besparen zoveel mogelijk energie en dat wat we nodig hebben, wekken we op een duurzame manier op We zitten in een transitie van fossiele naar CO2-neutrale energiebronnen. Daarom moeten we gedoseerd en verstandig met energie omgaan. We zetten in op een efficiënt energieverbruik door besparing te stimuleren en te faciliteren.
We zoeken naar duurzame manieren om in onze energiebehoefte te voorzien. Implementatie Warmtetransitievisie (WTV) en -strategie Voor de uitvoering van de WTV maken we gebruik van de SPUK Nationaal Isolatieprogramma (NIP), waarmee we energie gaan besparen door (natuurinclusief) te isoleren. Isoleren kan echter alleen als er rekening wordt gehouden met bepaalde diersoorten die graag in spouwmuren en daken nesten en/of verblijven. Dit vergt een soortenmanagementplan (SMP) hetgeen vertraging oplevert en geld kost. Dit onderzoek is nodig om daarna de SPUK-middelen voor isoleren en de klimaatakkoordmiddelen voor personeel in te kunnen zetten. Het SMP vervult in de toekomst ook een rol in ruimtelijke plannen en in de Omgevingsvisie. In 2023 wordt een regeling tot aanvullende middelen uitgewerkt waar zowel provincies als gemeenten aanspraak op kunnen maken. De huidige middelen zijn namelijk niet toereikend om alle gebieden in Nederland van een SMP te voorzien. We verwachten door deze regeling de kosten van het SMP te kunnen financieren en hebben daarom hiervoor geen extra middelen opgenomen in de begroting 2024. Gespikkeld bezit / warmte / isoleren Voor isoleren ligt de focus met name op woningen met een slecht energielabel en op zogenoemd gespikkeld bezit.
Subsidiegelden zijn beschikbaar vanuit de provincie en een extra uitkering van het Rijk voor personele capaciteit (medewerkers die inwoners helpen met het verduurzamen van hun woning) en feitelijke isolatiesubsidies vanuit het NIP. Daarnaast zetten we in op een studie/ verkenning naar mogelijke collectieve warmtesystemen. Ook het verduurzamen van maatschappelijk vastgoed staat op de agenda. Energieopwek: gebiedsontwikkeling ’t Brook en zonneparken Vele ruimteclaims en transities doen zich voor in het landelijk gebied. Co-financiering vindt plaats via de Investeringsagenda Regio Noord-Limburg (deze loopt door in 2024). Dit gebeurt gemeentegrensoverschrijdend in samenspraak met de gemeente Venlo in relatie tot de kern Belfeld en omgeving. Verschillende mogelijke ruimtelijke ontwikkelingen dienen zich aan, zoals de Delta Rhine Corridor, de transitie van het landelijk gebied in het kader van Nationaal Programma Landelijk Gebied en bijgestelde milieunormen rond grootschalige energie-opwekking. In 2024 werken we verder aan een integrale gebiedsvisie voor ’t Brook, waarin al deze onderdelen worden meegenomen en gewogen. Dit kan vervolgens leiden tot een herijking van de Beeselse KODE (Kader Opwekking Duurzame Energie).
Programmabegroting 2024
62
Energieopwek: participatie RES (nadeel € 42.000, neutraal via dekking SPUK capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid (CDOKE)') We blijven in regionaal verband deelnemen aan de RES (Regionale Energie Strategie) Noord- en Midden-Limburg. Kosten voor deelname ramen we op € 42.000. Subdoel 3.4.3: Biodiversiteit en klimaatadaptatie: we gaan voor een groen Beesel, behouden planten en diersoorten en zijn adaptief voor extreem weer Klimaatverandering is een gegeven. We passen ons zo goed mogelijk aan door maatregelen te nemen die de effecten van toenemende hitte, droogte en wateroverlast beperken. Ook voor wat betreft de afname in biodiversiteit dragen we ons groene steentje bij aan natuurherstel. Afkoppelen regenwater De subsidie voor het afkoppelen van regenwater van particuliere huishoudens (regionaal, via Waterklaar) blijft in stand. Klimaatadaptatie Voor scholen zetten we de ingeslagen weg voort om te komen tot groenblauwe schoolpleinen. Bij BS De Triolier is dit in 2023 gerealiseerd; voor 2024 staat Bösdael op het programma. Ook bedrijventerreinen moeten klimaatadaptief en waterrobuust worden (her)ingericht. Hier leggen we een koppeling met de (uitwerking van de) economische visie en zo mogelijk met de (her)ontwikkeling van bedrijventerreinen. NPLG Voor het buitengebied haken we aan bij de ontwikkelingen in het kader van het Nationaal, resp.
Limburgs Programma Landelijk Gebied (NPLG/LPLG). Zie ook programma 3, subdoel 3.3.2. Reguliere aanpak Nu ons klimaat verandert, moeten we daar binnen ons fysiek domein op inspelen. Het toevoegen van ruimte voor groen en water is hierbij van groot belang. Dit moet zowel binnen de planvorming in een vroeg stadium aan bod komen (bijvoorbeeld in relatie tot het ruimtebeslag), maar ook in de realisatie kunnen combinaties van water(opvang) en groen bijzondere plekken binnen de gemeente zijn. We gebruiken bij nieuwe aanplant soorten die beter tegen droogte en hitte kunnen; ook kwekers selecteren hierop. Tevens letten we op de waarde voor andere planten en insecten. We gebruiken in het buitengebied vooral inheemse soorten. Daarnaast letten we ook op het toepassen van een grote variatie aan soorten. Hierdoor wordt de kans op plagen en ziekten verminderd en neemt de biodiversiteit toe. Bij het onderhoud streven we naar een ecologisch beheer. Dit is van groot belang voor het behoud planten en diersoorten in de openbare ruimte. We stimuleren daarnaast bewoners door het geven van informatie over klimaatadaptatie en biodiversiteit. Veel van deze activiteiten zijn reeds opgenomen in de reguliere budgetten.
Subdoel 3.4.4: Circulaire economie: We streven naar slim (her)gebruik van grondstoffen, producten en goederen in een gesloten kringloop waardoor het gebruik van grondstoffen afneemt Om het gebruik van schaarse grondstoffen en de uitstoot van broeikasgassen bij productie te beperken, werken we steeds meer naar een circulaire economie. Dat vergt een andere manier van denken en doen voor wat betreft (her)gebruik, ontwerp, eigendom van spullen, gebouwen etc. Afvalinzameling Het contract voor de huis-aan-huisinzameling van rest- en GFT-afval loopt af op 1 maart 2025. We hebben de intentie deze dienst opnieuw aan te besteden in 2024. We nemen hierin ook de luier- en PMD (plastic, metaal en drankpakken)-inzameling mee. Dit laatste hangt af van de bestuurlijke besluitvorming met betrekking tot de (gedeeltelijke) continuering van het grondstoffenplan eind 2023. Echter, op basis van de kennis van de huidige markt is duidelijk dat het aantal afvalinzamelaars dat op een Europese aanbesteding zal inschrijven zeer beperkt of nul zal zijn. We onderzoeken daarom gelijktijdig met de voorbereiding van de aanbesteding de mogelijkheid voor toetreding tot de gemeenschappelijk regeling van RD Maasland. De financiële consequenties voor deze trajecten zullen in 2024 bekend zijn. Programmabegroting 2024
63
Grondstoffenplan De gemeente Beesel heeft zich in het kader van de circulaire economie tot doel gesteld in 2025 nog maar 30 kg restafval per inwoner per jaar te produceren. Om dit te bereiken, hebben we reeds in 2018 de eerste stappen gezet door onder andere de huis- aan huisinzameling van rest- en GFT-afval aan te passen en de tarieven in de afvalstoffenheffing te differentiëren. Hierdoor is de hoeveelheid restafval gedaald van 110 kg naar 61 kg per inwoner. Landelijk - en ook in Beesel - is er sprake van veel vervuiling van de grondstofstromen. De landelijk ambities zijn daarom gewijzigd in de kwalitatieve doelstelling: kwaliteit voor kwantiteit (geen streefgetal voor het aantal kg). Dit is voortaan ook ons uitgangspunt. Aanscherping van het beleid is nodig om deze vervuiling verder naar beneden te brengen. Dit traject hebben we in 2023 opgepakt en loopt door in 2024. Vanwege de technische onuitvoerbaarheid (de afvalinzamelaar kan het beoogde model kliko niet aan de inzamelwagen haken), beraden we ons verder over het vervolgtraject rondom restafval-, GFT-, en PMD-inzameling. Circulaire inkoop We starten in Q3/Q4 2023 met de pilot circulaire inkoop (de aanvankelijke problemen rondom personele capaciteit zijn opgelost). Deze pilot duurt één jaar en is bedoeld om daar waar mogelijk de inkoop circulair vorm te geven en daarmee de circulaire economie aan te jagen.
De middelen in 2024 worden financieel gedekt uit de SPUK 'Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid (CDOKE)'. Circulair ambachtscentrum (CAC) Venlo/Beesel Sinds 2022 werken we met betrekking tot het realiseren van een circulair ambachtscentrum regionaal samen met de gemeente Venlo. De initiële looptijd van dit samenwerkingstraject is de kalenderjaren 2022 en 2023. We willen de implementatieperiode verlengen met kalenderjaar 2024 en doen daartoe een aanvraag bij de gemeente Venlo die mede uitvoering geeft aan de Regiodeal/Investeringsagenda. Inzet is dat er vanaf 2025 een zelfstandig werkend CAC gerealiseerd is. In dit kader verkennen we tevens de mogelijkheden naar samenwerking op de milieuparken van beide gemeenten. Duurzaam bouwen, slopen en inrichten Circulair bouwen en slopen komt steeds nadrukkelijker in beeld. Het gaat hier niet alleen om het inzetten van minder en minder belastende grondstoffen (zoals biobased materialen), maar ook om modulair en demontabel bouwen en het opnieuw gebruiken van bij sloop ‘geoogste’ materialen. Daarnaast is wet- en regelgeving op het gebied van circulair bouwen en slopen in voorbereiding waarmee we rekening dienen te houden, ook in de vergunnings- en handhavende sfeer. Om te komen tot een strategie omtrent circulair en duurzaam bouwen, slopen en inrichten, stellen we richtlijnen hieromtrent op.
Het betreft hier zowel particuliere initiatieven als bijvoorbeeld de (her)inrichting van de openbare ruimte. Zwerfafval We zetten onze aanpak zwerfafval voort. Met deze aanpak treffen we extra maatregelen (zoals participatie, voorzieningen, gedragsbeïnvloeding) om voor een schonere openbare ruimte te zorgen en te investeren in het verbeteren van zwerfafvalproblematiek. Subdoel 3.4.5: Schone en slimme mobiliteit, waarin inwoners, goederen en bezoekers van onze gemeente zich slim, schoon, veilig en aangenaam verplaatsen We zorgen ervoor dat het wegverkeer emissieloos wordt of dat men gebruik maakt van andere modaliteiten (voor personen en goederen). Zie programma 3, subdoel 3.3.4. Als onderdeel van de acties binnen het programma Duurzaamheid beschouwen we de verdere uitrol van de publieke laadinfrastructuur, regionale projecten en het stimuleren van langzaam verkeer en OV. De dekking hiervan is opgenomen in de reguliere begroting. Vanuit de SPUK Capaciteit Decentrale Overheden voor Klimaat- en Energiebeleid (CDOKE) wordt een bijdrage van € 20.000 geleverd aan de regionale projecten.
Programmabegroting 2024
64
Wat mag het kosten? Bedragen x € 1.000 Fijn wonen en bedrijvig
Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2022 2023 2024 2025 2026 2027
Saldo: Baten minus lasten Gemeenschap
-280
-468
-532
-494
-500
-506
Woongemeenschap
68
-277
-477
-503
-402
-409
Fysieke Leefruimte
-2.903
-4.459
-4.977
-4.991
-4.928
-5.022
-149
-178
3
-48
-43
-50
-3.264
-5.382
-5.983
-6.036
-5.873
-5.988
Duurzaamheid Totaal Baten minus lasten Verloop begrotingssaldo x € 1.000 Fijn wonen en bedrijvig
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Saldo t/m 1e berap 2023*
-4.940
-4.951
-4.831
-4.861
Mutaties begroting 2024**
-1.043
-1.084
-1.042
-1.128
Geraamd resultaat
-5.983
-6.036
-5.873
-5.988
* Reeds door de Raad vastgesteld ** Mutaties toegelicht in deze begroting Personeel: formatie en inhuur programma 3 Met ingang van 2024 zijn de P-budgetten specifiek toegewezen aan het te bereiken doel. Door deze herverdeling is 42% van het personeelsbudget verschoven naar andere doelen. Ook over de programma's heen. De grootste beweging is gemaakt vanuit Overhead naar de andere programma's, omdat de medewerkers primaire taken uitvoeren. Een uitgebreidere toelichting wordt gegeven in de Leeswijzer en onder Algemene dekkingsmiddelen. Bedragen x € 1.000 Doel
Formatie
Inhuur
3.1 Gemeenschap 3.2 Woongemeenschap 3.3 Fysieke leefruimte 3.4 Duurzaamheid
323 394 3.681 583
175 172
Waarvan nieuw in formatie 49 115 23 115
Totaal programma 3
4.981
347
302
Gedekt uit budget of reserve 26 92 92 210
Het budget voor personeel is in programma 3 sterk gewijzigd. De totale mutaties bedragen € 932.000. Dat komt vooral door de nieuwe personele wensen (€ 302.000) en een sterke stijging van de loonkosten door diverse oorzaken (personele wisselingen, CAO-stijging en 6% gecalculeerde inflatie in 2024) € 237.000. De herindeling van het P-budget over de doelen levert een verschuiving naar programma 3 van € 393.000. Door toekenning van de subsidie CDOKE (beschreven in doel 3.3 en 3.4) is er ruimte voor inzet van extra deskundigheid op het gebied van duurzaamheid (€ 172.000 is nieuw). De middelen zijn namelijk voor 90% voor personele inzet. De kosten op inhuur zijn volledig gedekt door de middelen CDOKE.
Programmabegroting 2024
65
Om het voorgenomen beleid uit te kunnen voeren is het wenselijk om de formatie uit te breiden met: • Procesbegeleider werkzaam in diverse integrale dossiers binnen alle programma's doel 1.3 en doel 2.8 en doel 3.1 en doel 4.3 kosten 1 FTE € 105.000 geheel gedekt uit ambitiebudget •
Beleidsmedewerker RO wordt ingevuld vanaf 2025 werkzaam binnen programma 3 in alle doelen kosten 1 FTE € 92.000
•
Beleidsmedewerker wonen 100% werkzaam in doel 3.2 kosten 1 FTE € 92.000, twee jaar gedekt uit budget wonen
•
Beleidsmedewerker duurzaamheid 100% werkzaam in doel 3.4 kosten 1 FTE € 92.000 geheel gedekt uit budget CDOKE
Samenvatting financiële mutaties Onderstaand geven we u een overzicht weer van de financiële mutaties programma 3 'Fijn wonen en bedrijvig' > € 25.000, met een totaalbedrag ad € 55.000 (nadeel): • Activering van uren: € 36.000 voordeel, neutraal via programma Overhead; • Economische visie en uitvoeringsprogramma: € 60.000 nadeel, neutraal via ambitiebudget; • Renovatie bomenrij Korte Ondersteweg Beesel: € 45.000 nadeel, neutraal via LOP-middelen; • Landschappelijke waardenkaart: € 40.000 nadeel, neutraal via andere budgetten en SPUK Capaciteit Decentrale Overheden voor Klimaat- en Energiebeleid (CDOKE); • Riolering - uitvoering GRP: € 145.000 nadeel, neutraal via egalisatievoorziening riolering; • Ons WCL: € 40.000 nadeel • Omgevingswet: € 150.000 nadeel, neutraal via investeringsreserve; • Vervolg Mobiliteitsplan: € 50.000 nadeel, neutraal via ambitiebudget; • Trendsportal/Regionale projecten: € 35.000 nadeel, waarvan € 20.000 neutraal via SPUK CDOKE; • Energieopwek: participatie RES: € 42.000 nadeel, neutraal via SPUK CDOKE. Het resterende bedrag betreft mutaties m.b.t. formatie en inhuur en diverse afwijkingen < € 25.000: • Formatie en inhuur: € 1.103.000 nadeel, deels gedekt uit budget.
Programmabegroting 2024
66
Investeringen programma 3 In dit programma hebben we de volgende investeringen opgenomen (x € 1.000): Investering 2024 2025 2026 2027 Dekking Gemalen BK (cf. GRP 20232027)
111,9
Gemalen ME (cf. GRP 20232027) SSW Maatregelen (cf. GRP 2023-2027)
19,9 106
106
KRW Dijckersingel (cf. GRP 2023-2027)
Kaplst. uit egalisatievoorziening riolering Kaplst. uit egalisatievoorziening riolering
106
106 Kaplst. uit egalisatievoorziening riolering
106
Kaplst. uit egalisatievoorziening riolering
Wijkaanpak Wildenkamp / OH Burgemeester Moorenstraat
1077,1
Kaplst. in exploitatie
Riolering Burg. Moorenstraat (cf. GRP 2023-2027)
551,8
Kaplst. uit egalisatievoorziening riolering
Wijkaanpak OH Wittebergstraat
392,2
Kaplst. in exploitatie
Riolering Wittebergstraat (cf. GRP 2023-2027)
494,8
Kaplst. uit egalisatievoorziening riolering
Wijkaanpak Henssenbosstraat
368,9
Kaplst. in exploitatie
Riolering Henssenbosstraat (cf. GRP 2023-2027)
287,6
Kaplst. uit egalisatievoorziening riolering
Verkeersknelpunten Groene Loper
100
Kaplst. in exploitatie
971,8
Kaplst. deels in exploitatie en deels (€ 500.000) uit ambitiebudget
Herinrichting Centrum Offenbeek
628
Kaplst. deels in exploitatie en deels (€ 600.000) uit ambitiebudget
Riolering Centrum Offenbeek
106
Kaplst. uit egalisatievoorziening riolering
Wandelpad Bussereindseweg
150
Kaplst. in exploitatie
Speeltoestellen
54,2
Kaplst. in exploitatie
Woningen voor urgent woningzoekenden
200
N.v.t.
Uren: Het investeringsbedrag welke wordt toegerekend aan de activering van uren is niet in bovengenoemde tabel opgenomen. Activering van uren leidt tot een hoger investeringsbedrag maar wordt separaat van bovenstaande bedragen geraamd en geactiveerd.
Gemalen BK (bouwkundig) (Investering 2026 bedraagt (cf. GRP 2023-2027) € 105.600, inclusief verhoging 6% verhoging inflatie = € 111.935) Het betreft de investering conform het Gemeentelijk RioleringsPlan (GRP) 2023-2027, welke in 2022 is vastgesteld. In het GRP was hiervoor een bedrag ad € 105.600 geraamd. In het GRP wordt geen rekening gehouden met inflatie/indexering. Op basis van de huidige inflatiegegevens, verhogen we het investeringsbedrag met 6% per jaar, waarmee we tot een bedrag ad € 111.935 in 2026 komen.
Programmabegroting 2024
67
Gemalen ME (mechanisch) (Investering 2025 bedraagt (cf. GRP 2023-2027) € 18.757, inclusief verhoging 6% verhoging inflatie = € 19.882) Het betreft de investering conform het Gemeentelijk RioleringsPlan (GRP) 2023-2027, welke in 2022 is vastgesteld. In het GRP was hiervoor een bedrag ad € 18.757 geraamd. In het GRP wordt geen rekening gehouden met inflatie/indexering. Op basis van de huidige inflatiegegevens, verhogen we het investeringsbedrag met 6% per jaar, waarmee we tot een bedrag ad € 19.882 in 2025 komen. SSW Maatregelen (Investering 2024 e.v. bedraagt (cf. GRP 2023-2027) jaarlijks € 100.000, inclusief verhoging 6% inflatie = € 106.000) In de Pastoor Rijnderslaan gaan we structureel alle kolk- en huisaansluitingen in de openbare ruimte 1 op 1 vervangen naar aanleiding van reeds verholpen klachten van volledig doorgewortelde verstopte leidingen. KRW Dijckersingel (Investering 2026 bedraagt (cf. GRP 2023-2027) € 100.000, inclusief verhoging 6% verhoging inflatie = € 106.000) Het betreft de investering conform het Gemeentelijk RioleringsPlan (GRP) 2023-2027, welke in 2022 is vastgesteld. In het GRP was hiervoor een bedrag ad € 100.000 geraamd. In het GRP wordt geen rekening gehouden met inflatie/indexering. Op basis van de huidige inflatiegegevens, verhogen we het investeringsbedrag met 6% per jaar, waarmee we tot een bedrag ad € 106.000 in 2026 komen.
Wijkaanpak Wildenkamp in combinatie met Burgemeester Moorenstraat (Totale investering 2024 bedraagt € 1.077.120 + activering uren € 69.975 = € 1.147.095) In verband met de afronding van lopende projecten en de voorbereiding van nieuwe projecten, starten we met de voorbereiding van wijkaanpak Wildenkamp in Q4 van 2023 en vindt de uitvoering plaats in 2024. We koppelen dit project aan de wijkvernieuwing in de Burgemeester Moorenstraat. •
•
Voor Wildenkamp is in de begroting van 2023 een bedrag opgenomen van € 482.700 (investering € 477.000 + toe te rekenen uren € 55.700). Vanaf 2024 nemen we extra geld op voor het meerjarig onderhoud aan de groenvoorzieningen, hiervoor wordt € 25.000 toegevoegd aan de investering waardoor dat bedrag wordt verhoogd naar € 502.000. In verband met de nog steeds stijgende prijzen voeren we een indexering door van 6%. Hierdoor wordt in de begroting 2024 een bijgesteld bedrag opgenomen van € 532.120 (excl. uren); Voor de Burgemeester Moorenstraat is in de begroting van 2023 een bedrag opgenomen van € 543.900 (investering € 489.000 + activering uren € 54.900). Vanaf 2024 nemen we extra geld op voor het meerjarig onderhoud aan de groenvoorzieningen, hiervoor wordt € 25.000 toegevoegd aan de investering waardoor dat bedrag wordt verhoogd naar € 514.000. In verband met de nog steeds stijgende prijzen voeren we een indexering door van 6%. Hierdoor wordt in de begroting 2024 een bijgesteld bedrag opgenomen van € 545.000 (excl. uren).
Totaal voor wijkaanpak Wildenkamp en Burgemeester Moorenstraat wordt in de begroting 2024 een bijgesteld bedrag opgenomen van € 1.147.095 (investering € 1.077.120 + toe te rekenen uren (geactualiseerd) € 69.975). Naast vernieuwing van de infrastructuur zijn hierin o.a. maatregelen voor klimaatadaptatie, infiltratie en (duurzaam groen) opgenomen. Dit bedrag is exclusief aanleg van speelvoorzieningen. De openbare verlichting is in 2023 vervangen door LED. De kredieten voor deze investeringen worden met deze begroting vastgesteld. Wijkaanpak voor de komende jaren Ook bij de wijkaanpakken voor 2025 - 2026 (Wittebergstraat en wijkaanpak Henssenbosstraat) stellen we de kredieten bij conform bovenstaande toelichting bij de wijkaanpak Wildenkamp / Burgemeester Moorenstraat. De kredieten voor deze investeringen worden met deze begroting vastgesteld. De projecten zijn voorlopig als onderstaand gepland maar wordt afgestemd met de bouwactiviteiten op de Heijackerstraat: • 2025 Wittebergstraat, vastgesteld krediet in 2023 totaal € 400.000 (investering € 345.000 + activering uren € 54.900). Vanaf 2024 nemen we extra geld op voor het meerjarig onderhoud aan Programmabegroting 2024
68
•
de groenvoorzieningen, hiervoor wordt € 25.000 toegevoegd aan de investering waardoor dat bedrag wordt verhoogd naar € 370.000 Na toevoeging van de indexering van 6% wordt het krediet voor 2026 totaal € 437.650 (investering 392.200 + activering uren (geactualiseerd) € 45.450) 2026 Henssenbosstraat, vastgesteld krediet in 2023 totaal € 378.000 (investering 323.000 + activering uren € 54.900). Vanaf 2024 nemen we extra geld op voor het meerjarig onderhoud aan de groenvoorzieningen, hiervoor wordt € 25.000 toegevoegd aan de investering waardoor dat bedrag wordt verhoogd naar € 348.000 Na toevoeging van de indexering van 6% wordt het krediet voor 2026 totaal € 414.330 (investering € 368.880 + activering uren (geactualiseerd) € 45.450).
Riolering i.v.m. wijkaanpakken komende jaren: •
Riolering Burgemeester Moorenstraat Investering 2024 bedraagt (cf. GRP 2023-2027) € 520.581,inclusief verhoging 6% verhoging inflatie = € 551.816) Het betreft de investering conform het Gemeentelijk RioleringsPlan (GRP) 2023-2027, welke in 2022 is vastgesteld. In het GRP was hiervoor een bedrag ad € 520.581 geraamd. In het GRP wordt geen rekening gehouden met inflatie/indexering. Op basis van de huidige inflatiegegevens, verhogen we het investeringsbedrag met 6% per jaar, waarmee we tot een bedrag ad € 551.816 in 2024 komen.
•
Riolering Wittebergstraat Investering 2025 bedraagt (cf. GRP 2023-2027) € 466.812, inclusief verhoging 6% verhoging inflatie = € 494.821) Het betreft de investering conform het Gemeentelijk RioleringsPlan (GRP) 2023-2027, welke in 2022 is vastgesteld. In het GRP was hiervoor een bedrag ad € 466.812 geraamd. In het GRP wordt geen rekening gehouden met inflatie/indexering. Op basis van de huidige inflatiegegevens, verhogen we het investeringsbedrag met 6% per jaar, waarmee we tot een bedrag ad € 494.821 in 2025 komen.
•
Riolering Henssenbosstraat Investering 2026 bedraagt (cf. GRP 2023-2027) € 271.300, inclusief verhoging 6% verhoging inflatie = € 287.566) Het betreft de investering conform het Gemeentelijk RioleringsPlan (GRP) 2023-2027, welke in 2022 is vastgesteld. In het GRP was hiervoor een bedrag ad € 271.289 geraamd. In het GRP wordt geen rekening gehouden met inflatie/indexering. Op basis van de huidige inflatiegegevens, verhogen we het investeringsbedrag met 6% per jaar, waarmee we tot een bedrag ad € 287.566 in 2026 komen.
Verkeersknelpunten (Van de totale investering ad € 240.000 + activering uren € 18.000 = € 258.000, is in 2024 begroot: € 100.000 + activering uren € 9.000 = € 109.000) Voor de toelichting met betrekking tot deze investering verwijzen we u naar subdoel 3.3.6 'Vrachtverkeeraanpak'. Voor de uitvoering van fase 1 in 2023 was € 149.000 beschikbaar gesteld. In 2024 starten we met fase 2 waarvoor een aanvullende financiering van 109.000 is benodigd. Groene Loper Van de totale investering ad € 1.281.474 + activering uren € 119.700 = € 1.401.174, is in 2024 begroot: € 971.848 + activering uren € 52.200 = € 1.024.048) Voor de toelichting met betrekking tot deze investering verwijzen we u naar subdoel 3.3.4. Enerzijds hebben we te maken met het doorschuiven van de werkzaamheden (incl. bijbehorende kosten) van 2023 naar 2024. Anderzijds hebben we te maken met inflatie. Op basis van de huidige inflatiegegevens, verhogen we het investeringsbedrag o.b.v. 6% inflatie met € 57.274. In verband met meer inzet van het eigen personeel verhoogt de activering van uren in totaal met € 16.200. Herinrichting Centrum Offenbeek Van de totale investering ad € 739.750 + activering uren € 31.500 = € 771.250, is 2024 begroot: € 628.000 + activering uren € 15.750 = € 643.750) Programmabegroting 2024
69
Voor de toelichting met betrekking tot deze investering verwijzen we u naar subdoel 3.1.1 'Toekomstbestendig centrum Offenbeek'. Enerzijds hebben we te maken met het doorschuiven van de werkzaamheden (incl. bijbehorende kosten) van 2023 naar 2024. Anderzijds hebben we te maken met inflatie. Op basis van de huidige inflatiegegevens, verhogen we het investeringsbedrag o.b.v. 6% inflatie met € 39.795. In totaal ramen we hiermee in 2024 een bedrag ad € 628.000 + activering uren € 15.750. Riolering centrum Offenbeek (Investering 2024 bedraagt € 100.000) In verband met een latere start van de werkzaamheden m.b.t. herinrichting centrum Offenbeek schuift het krediet ad € 100.000 vanuit 2023 door naar 2024. Op basis van de huidige inflatiegegevens, verhogen we het investeringsbedrag met 6% per jaar, waarmee we tot een bedrag ad € 106.000 in 2024 komen. Wandelpad Bussereindseweg (Investering 2024 bedraagt € 150.000 + activering uren € 9.000 = € 159.000) Voor de toelichting met betrekking tot deze investering verwijzen we u naar subdoel 3.3.6. Speeltoestellen (Investering 2024 bedraagt € 54.237) Van het krediet Speeltoestellen in 2023 schuiven we € 54.237 door naar 2024 welke in 2024 zal worden ingezet voor de groen/blauwe schoolpleinen (zie subdoel 3.4.3).
Woningen voor urgent woningzoekenden (Investering 2024 bedraagt € 200.000) Het krediet (voorheen genaamd ‘Woningbouwontwikkeling Wederikstraat’) schuiven we door vanuit 2023 naar 2024 en betreft de investering voor leefbaarheidsmaatregelen. De plankosten worden uit een separaat budget betaald. Bij deze investering is geen sprake van kapitaallasten vanwege de toekomstige inkomsten uit verkoop van het perceel. Verdere toelichting is opgenomen onder subdoel 3.2.2.
Programmabegroting 2024
70
Programma 4. Veilige en dienstverlenende Gemeente Wat willen we bereiken? Onderstaand geven we u de doelen van dit programma uit de doelenboom weer, inclusief de subdoelen:
Doel 4.1: In Beesel zijn en voelen inwoners zich veilig We willen een veilige gemeente zijn; voor jong en oud, voor inwoner, ondernemer en bezoeker. Iedereen moet zich bewust zijn van verdachte situaties en bereid zijn om dit te melden. Mensen zijn weerbaar en het is helder waar ze signalen van verdachte situaties kunnen melden. Ook weet iedereen wat zij zelf kunnen bijdragen aan een veilige gemeente. We stellen thema's vast. We pakken samen met onze ketenpartners casussen op. Per casus wordt middels maatwerk gekeken op welke wijze wij en onze ketenpartners het gewenste resultaat kunnen bereiken.
Doel 4.2: We geven een klantgerichte invulling aan burgerzaken We geven een klantgerichte invulling aan burgerzaken. We zorgen ervoor dat we online, telefonisch en fysiek goed bereikbaar zijn voor onze gemeenschap. We zorgen voor tijdige en inhoudelijke opvolging op vragen en behoeften van inwoners, bedrijven en stichtingen en verenigingen. Onze werkwijze met betrekking tot onze producten en diensten is klantgericht en juridisch correct.
Programmabegroting 2024
71
Doel 4.3: Een bestuurlijk sterke, kleine en krachtige gemeente zijn die vanuit verbinding met lokale, (EU) regionale en landelijke partners haar doelen en ambities bewerkstelligt De gemeente Beesel belichaamt de kracht van klein. Samen met onze inwoners en partners pakken we maatschappelijke uitdagingen op en werken we #gewoonsamen aan een gemeente van vandaag én morgen. Dit gedachtegoed en deze werkwijze kenmerkt de gemeente Beesel en andere kleinere gemeenten. We zetten dit landelijk en (eu-)regionaal in. Binnen het netwerk K80 zetten we ons in om het perspectief van onze inwoners en werkwijze landelijk te agenderen. Het partnerschap met Beesel-Brüggen belichaamt het Europa van dichtbij en dat dragen we samen uit. Daarnaast blijft Beesel meewerken aan de Gezondste Regio van Nederland en een belangrijke partner in de regio Noord-Limburg. Gezamenlijk met de 8 regiogemeenten en partners in de Quattro Helix versterken we door deze samenwerking de brede welvaart voor onze inwoners. Proces Gemeente in gemeenschap Gemeente in gemeenschap gaat over hoe we ons verhouden tot onze omgeving. Wat we bieden als gemeente sluit niet altijd aan bij wat onze gemeenschap vraagt. Op basis van het coalitieakkoord blijven we aandacht geven aan de samenwerking tussen omgeving en gemeente in gezamenlijke trajecten.
Ieders rollen en verantwoordelijkheden in trajecten worden helder geformuleerd in procesontwerpen en in adviezen over participatie. We werken aan een juiste attitude in onze samenwerking met de omgeving. Steeds gaan we daarbij uit van de waarden mens centraal, gesprek, maatwerk, iedereen doet mee, verwachtingenmanagement en inleven.
Wat gaan we er voor doen? Doel 4.1: In Beesel zijn en voelen inwoners zich veilig x € 1.000
Saldo Baten minus Lasten Saldo begroting 2024
-1.798
Subdoel 4.1.1: We zetten in op preventie, bewustzijn, weerbaarheid, samenredzaamheid en zelfredzaamheid op het vlak van veiligheid Veilig zijn en veiligheid voelen kan niet door enkel repressief als overheid op te treden bij misstanden. Het is van belang om aan de voorkant onveiligheid te voorkomen. Daarvoor moet de gemeenschap bewust zijn van gevaren die er bestaan en weten hoe ze daar zelf, samen weerbaar tegen kan/kunnen zijn. Als gemeente kunnen we hier voornamelijk een faciliterende rol in pakken door de gemeenschap te informeren en te ondersteunen waar nodig. In 2023 hebben we een goede en solide basis gelegd voor de uitvoering van onze taken op het gebied van Veiligheid. We hebben ons veiligheidsbeleid opgesteld waaruit het Uitvoeringsplan Veiligheid 2023-2024 is gevloeid. Hierin staan onder andere de (ondermijnings)campagne 'Kijk niet Weg!', project Veilig Buitengebied en bewustwordingsactiviteiten in het kader van Cybercrime gepland. Deze activiteiten pakken we in samenwerking met alle Noord-Limburgse gemeenten en partners op. Vanuit de focus op leefbaarheid maken we werk van zichtbaarheid en benaderbaarheid buiten op straat. Zo hebben we twee boa's aangenomen, wat bijdraagt aan het bereiken van dit doel.
Programma leefbaarheid Binnen het programma leefbaarheid (Programmabureau) bepalen we in 2023 en 2024 onze aanpak op het gebied van leefbaarheid (sociale en fysieke leefomgeving). Daar maakt veilig zijn en veilig voelen onderdeel van uit. Zie hiervoor onder programma 2, subdoel 2.6.4.
Programmabegroting 2024
72
Subdoel 4.1.2: We waarborgen veiligheid van (kwetsbare) inwoners Sommige doelgroepen binnen onze gemeenschap zijn kwetsbaarder in relatie tot criminaliteit en onveiligheid dan anderen. Zij verdienen dan ook (extra) aandacht, zodat eenieder veilig is binnen onze gemeente. We gaan we aan de slag met jeugd op het gebied van aanwas ondermijning, complexe casuïstiek en personen met onbegrepen bedrag. Door onze informatiepositie te verbeteren, kunnen we ook onze aanpak doorontwikkelen. Verder gaan we aan de slag met aandacht voor en bewustwording van mensenhandel, internationale werknemers en polarisatie/radicalisering/extremisme. We voeren een verkenning uit waarin we de impact van cybercrime voor onze inwoners gaan verkennen. Subdoel 4.1.3: We pakken ondermijning effectief aan Ondermijning is één van onze topprioriteiten in het Integraal Veiligheidsbeleid 2023-2026. Een effectieve aanpak behelst zowel preventie als repressie en vereist samenwerking en integraliteit. Het Uitvoeringsplan Veiligheid heeft een looptijd tot en met 2024. We gaan daarom aan de slag met het opstellen van acties en maatregelen voor het Uitvoeringsplan Veiligheid 2025-2026. De regionale samenwerking in de aanpak van ondermijning wordt voortgezet. Zo voorkomen we een waterbedeffect en profiteren we optimaal van kennis en kunde in Noord-Limburg.
Verder verbeteren we onze informatiepositie zodat we nog effectiever kunnen zijn in onze ondermijningsaanpak. Op basis van de beste informatie actualiseren we ons beleid en volgen we nieuwe ontwikkelingen, bijvoorbeeld op het gebied van drugs. Om de lokale gegevensstromen conform wet- en regelgeving te kunnen verwerken, is een eigen zaaksysteem wenselijk. In eerste instantie is dit voor ondermijningscasuïstiek, maar het systeem kan ook worden gebruikt voor overige casuïstiek (van melding tot afhandeling) binnen het veiligheidsdomein. Dit kost jaarlijks ongeveer € 12.500. Subdoel 4.1.4: We zijn voorbereid en repressief voor rampen en crisissen Als gemeente zijn we verantwoordelijk voor brandweerzorg, rampenbestrijding en crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening. Dit hebben we binnen de gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Limburg-Noord (VRLN) goed georganiseerd. In het Uitvoeringsplan Veiligheid 2023-2024 staat opgenomen dat we de organisatie vakbekwaam houden (opleiden, trainen, oefenen) op het gebied van rampen en crisissen. Verder implementeren we ontwikkelingen binnen de Veiligheidsregio Limburg-Noord (VRNL), zoals bijvoorbeeld het dekkingsplan brandweer. Veiligheidsregio Limburg-Noord (nadeel € 59.000, gedekt uit LPO middelen) De bijdrage aan de VRNL stijgt door inflatie en de stapsgewijze verhoging van de kapitaallasten voor de brandweer.
De stijging van deze bijdrage is verdeeld over twee doelen binnen onze begroting, namelijk doel Veiligheid (programma 4, € 59.000) en doel Zorggebruik (programma 2, € 24.000). De Veiligheidsregio hanteert in haar eigen begroting een index voor 2024, maar niet voor de daaropvolgende jaren. Om een realistischer beeld te krijgen van de gevolgen van inflatie voor de jaren 2025 t/m 2027 hebben we zelf een index toegepast in onze begroting. De index is geschat op 3% voor 2025 en 2% voor de daaropvolgende jaren.
Programmabegroting 2024
73
Doel 4.2: We geven een klantgerichte invulling aan burgerzaken x € 1.000
Saldo Baten minus Lasten Saldo begroting 2024
-310
Subdoel 4.2.1: Klantgerichte dienstverlening op hoge kwaliteit Als gemeente zijn we verantwoordelijk voor het verstrekken van informatie en het leveren van alle producten en diensten die van belang zijn voor onze inwoners (wettelijk verplicht en vanuit onze eigen ambities en doelen). We streven hier naar een klantgerichte aanpak en dienstverlening van hoge kwaliteit zodat onze inwoners en bedrijven kunnen vertrouwen op de gemeente Beesel. Burgerdiensten Onze dienstverlening moet aansluiten bij de ontwikkelingen om ons heen en de wensen van onze gemeenschap. Onze dienstverlening vanuit burgerzaken bieden wij vanuit het gemeentehuis aan, op afspraak en daarmee op een gewenst moment voor onze burger én waar mogelijk ook digitaal. Ons digitaal burgerzakenportfolio breiden we uit, om zo aan te blijven sluiten aan de wensen in onze samenleving. Klantenbalie Om onze inwoners goed tot dienst te zijn, is de balie sinds maart 2023 weer 5 dagen per week open. Inwoners kunnen bij de balie terecht voor algemene vragen en het aanvragen van producten zoals reisdocumenten en rijbewijzen. Ook ontwikkelen we onze online dienstverlening steeds verder door. Programma maatschappelijk vastgoed We bekijken in 2024 de mogelijke combinatie van functies, waaronder het gemeentehuis en onze klantenbalie, in het programma maatschappelijk vastgoed. Zie hiervoor onder programma 2, subdoel 2.7.1.
Gevonden voorwerpen & zwerfdieren De gemeente heeft ook de wettelijke plicht om zwerfdieren op te vangen. Omdat de huidige opvanglocatie de werkzaamheden beëindigt na dit jaar, moeten we vanaf 2024 de opvang en het vervoer van zwerfdieren opnieuw regelen. Wet open overheid (Woo) Op 1 mei 2022 werd de Wet open overheid (hierna: Woo) van kracht. Deze wet heeft als doel om de overheid transparanter te maken. Er is een implementatieplan opgesteld. In 2024 voeren we dit verder uit en gaan we ook de categorieën informatie die nog niet eerder actief openbaar gemaakt hoefden te worden, actief openbaar maken. Nationale ombudsman Iedere gemeente is verplicht een externe klachtvoorziening te hebben. Wij zijn hiervoor aangesloten bij de Nationale ombudsman. Hiervoor betalen we jaarlijks een vergoeding. Subdoel 4.2.2: Juridische kwaliteitszorg Kwaliteitszorg gaat over de manier waarop we de juridische kwaliteit van het handelen van de organisatie kunnen verbeteren. Kwaliteitszorg richt zich daarmee op iedereen die in onze organisatie werkt. De adviezen en bevindingen van de commissie bezwaarschriften zijn een belangrijke toets voor de juridische kwaliteit van de organisatie. Omdat kwaliteitszorg een zaak is van iedereen en alle juridische beleidsterreinen raakt, ligt het aan het onderwerp welk team het voortouw neemt.
In een van de ingrijpendste wetswijzigingen, de Omgevingswet, die naar verwachting in 2024 in werking treedt, zijn de specialisten op het gebied van ruimtelijke ordening binnen onze organisatie leidend. Over de Wet open overheid rapporteren we elders in de begroting.
Programmabegroting 2024
74
In 2024 concentreren we ons, net als de afgelopen jaren, op organisatiebreed toezicht en advies op het gebied van de Algemene wet bestuursrecht en contractvorming, maar ook inkoop, de AVG en natuurlijk sinds vorig jaar de Wet open overheid. In introductiebijeenkomsten met nieuwe medewerkers besteden we aandacht aan de belangrijkste onderwerpen en middels gevraagde en ongevraagde advisering stimuleren we juridisch bewustzijn. Doel 4.3: Een bestuurlijk sterke, kleine en krachtige gemeente zijn die vanuit verbinding met lokale, (EU) regionale en landelijke partners haar doelen en ambities bewerkstelligt x € 1.000
Saldo Baten minus Lasten Saldo begroting 2024
-1.772
Subdoel 4.3.1: We werken regionaal samen (ecosysteem Noord-Limburg) De gemeente Beesel is een actieve partner in Noord-Limburg de Gezondste Regio. Gemeenten staan voor grote opgaven, onder andere op het gebied van duurzaamheid, mobiliteit, economische ontwikkeling en veiligheid. Opgaven die alleen gezamenlijk succesvol kunnen worden opgepakt. We bouwen hiermee voort op een gelijkwaardige en succesvolle samenwerking met als doel de brede welvaart voor heel Noord-Limburg te verbeteren. Regiovisie Noord-Limburg 'De Gezondste Regio' Alle acht Noord-Limburgse gemeenten hebben de regiovisie De Gezondste Regio 2040 vastgesteld. Om de ambities, die hierin zijn vastgelegd, te verwezenlijken zijn 7 programma's benoemd in het herijkte uitvoeringsprogramma: Ondernemen & Innoveren, Vitaal & Gezond, Toerisme & Leisure, Mobiliteit & Logistiek, Energie, Ruimte (inclusief Wonen en Klimaat) en Veiligheid. De gemeente Beesel levert actieve, inhoudelijke en personele inbreng in deze zeven programma's. Samen met alle Noord-Limburgse gemeenten en partners in de Triple Helix (ondernemers, onderwijs en maatschappelijke partners) werken we aan regionale projecten en initiatieven. Voor onze gezamenlijke ambities is eerder al een Regio Deal met het Rijk en een Investeringsagenda met de Provincie afgesloten. De Regio Deal moet in 2025 verantwoord worden aan het Rijk.
In 2023 is een nieuwe aanvraag tot een Regio Deal voorbereid. In 2024 moet duidelijk worden of het Rijk deze toekent. Samenwerkingsstructuur Noord-Limburg De uitvoering van de regiovisie is belegd bij het regiobureau. Programmamanagers worden door diverse gemeenten gedetacheerd aan het regiobureau. De financiën van de regio lopen over de begroting van de gemeente Venlo. Om mogelijke risico's voor de gemeente Venlo te voorkomen als ook om efficiency in de regionale samenwerking te vergroten, wordt een onderzoek gestart naar de beste samenwerkingsstructuur in de Regio Noord-Limburg. Subdoel 4.3.2: We werken grensoverschrijdend samen (Euregio) De gemeente Beesel is een grensgemeente en daarom zijn we onderdeel van de Euregio Rijn-MaasNoord. Het strategisch partnerschap met buurgemeente Brüggen belichaamt het Europa van dichtbij. Samen met Brüggen, inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners willen we de grens tussen beide gemeenten letterlijke en figuurlijk beslechten. In 2024 gaan we op basis van een in 2023 opgesteld jaarplan het partnerschap tussen Beesel en Brüggen verdere inhoud geven. Op onder andere het gebied van toerisme, cultuur, sport en grensoverstijgende mobiliteit komen we tot concrete (bestaande) projecten en samenwerkingen. Subdoel 4.3.3: We werken landelijk samen (perspectief kleine gemeente) De gemeente Beesel belichaamt de kracht van klein.
Samen met onze inwoners en partners pakken we maatschappelijke uitdagingen op en werken we #gewoonsamen aan een gemeente van vandaag én morgen. Dit gedachtegoed en deze werkwijze kenmerkt de gemeente Beesel en andere kleinere
Programmabegroting 2024
75
gemeenten. We zetten dit perspectief landelijk op de agenda met het netwerk K80, komen op voor de belangen van kleinere gemeenten en werken aan het bevorderen van kennisdeling. Als voorzitter van de K80 werken we samen met de andere bestuursleden/gemeenten en alle K80leden aan een sterk netwerk in 2024. We geven invulling aan de ambitie van de VNG om tot een knooppunt van netwerken te komen. Dit betekent dat de K80, samen met de andere netwerken, een steeds belangrijkere rol krijgt. Begin 2024 komen we tevens tot een lobbystrategie. Subdoel 4.3.4: Lokale samenwerking We maken als gemeente een onlosmakelijk deel uit van onze gemeenschap. We werken samen met onze inwoners, ondernemers, verenigingen, organisaties en andere partners. Vitale voorzieningen (voordeel € 143.000) Zoals in programma 2, onder subdoel 2.7.2 reeds toegelicht, is er in de jaren 2024 t/m 2026 nog geen sprake van kapitaallasten in verband met het programma 'Integraal Kindcentrum Beesel (IKC)/Herhuisvesting basisschool Beesel‘. Omdat de dekking van deze kapitaallasten uit Vitale voorzieningen zou plaatsvinden en dit budget hiermee nu nog niet benodigd is, leidt dit tot een voordeel van € 143.000 in de periode 2024 t/m 2026.
Ambitiebudget (voordeel € 350.000, neutraal via diverse programma's) Met het ambitiebudget van jaarlijks € 350.000 investeren we extra in onze gemeente en geven we invulling, waar mogelijk samen met onze gemeenschap, aan de ambities uit het coalitieakkoord en de kadernota. De inzet hiervan in 2024 is terug te vinden in de tabel onder 'Algemeen'. Strategische visie gemeente en gemeenschap (nadeel € 10.000, neutraal via ambitiebudget) Vanuit het Programmabureau stellen we een plan van aanpak op voor de herijking van onze gemeenschapsvisie Blij in Beesel. Rol kernoverleggen en andere partners en partijen Ook in 2024 werken we samen met de kernoverleggen en andere partners en partijen in onze gemeenschap. Daar waar dit mogelijk en wenselijk is, werken we graag mét de gemeenschap samen vóór de gemeenschap. Hierin blijven we met elkaar leren en ontwikkelen en zoeken we met partners naar de juiste aanpak en rolverdeling. Ieders rol en verantwoordelijkheden in trajecten worden vooraf helder geformuleerd in procesontwerpen en in adviezen over participatieve aanpakken. Dit komt ook sterk terug bij de invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2024. Subdoel 4.3.5: Sterk bestuur In het samenspel tussen gemeenteraad, college, organisatie en gemeenschap is het van belang dat het bestuur haar werk goed kan doen. De gemeenteraad wordt hierbij ondersteund door de griffie en de rekenkamer.