Jaarstukken 2021 BD.pdf

Enkele mijlpalen van de afgelopen collegeperiode zijn: • Samenwerking Dutch Fresh Port geborgd in een driejarig programmatische aanpak met de partners Ridderkerk, Rotterdam, de provincie Zuid-Holland en VBO Fresh Port; • MKB-deal van het Ministerie van EZK, stimuleren van innovatieklimaat in Barendrecht, Albrandswaard en Ridderkerk ; • Realisatie van het compensatieplan De Stationstuinen; • De MKB-deal van de provincie Zuid-Holland verkenning reststromen hub; • Op dit moment (eind 2021) zijn we gestart met een integrale ontwikkelaanvraag van Dutch Fresh Port bij de MRDH.  Stichting Samenwerking Onderwijs-Bedrijfsleven (SOB) We gaan de Stichting Samenwerking Onderwijs Bedrijfsleven evalueren om deze een nieuwe impuls te geven. SOB heeft de afgelopen 4 jaar goed gefunctioneerd. Vele leerlingen en ondernemers zijn met elkaar in contact geweest. Er is 2 keer een techniekfestival georganiseerd voor basisscholen. Er zijn 100 ondernemers bij de stichting aangesloten. Er is nauw contact met alle onderwijsinstellingen en een goede samenwerking met STO (sterk techniek onderwijs) Barendrecht-Ridderkerk. Wel heeft corona door diverse activiteiten een streep gezet. Uiteraard is zoveel mogelijk ingezet op digitaal ontmoeten, maar fysiek ondernemers en leerlingen elkaar laten ontmoeten, blijft de voorkeur hebben.

 Stimuleren inkoop bij lokale ondernemers Door de corona pandemie zijn de mogelijkheden voor bedrijfsbezoeken en de organisatie van een cursus/bijeenkomst voor ondernemers zeer beperkt gebleken. Niettemin zijn wij er in geslaagd om de voorgenomen 30% lokale inkopen ook in 2021 te realiseren. Er is 31% lokaal ingekocht. In het nog steeds actuele Inkoop- en aanbestedingsbeleid uit 2019 is opgenomen dat bij middelgrote opdrachten de gemeente bij ten minste drie tot maximaal vijf ondernemers een offerte opvraagt. Daarbij dienen er, indien

Programma 4 Leren, werken en ondernemen

40

Jaarstukken 2021

mogelijk, minimaal twee lokale ondernemers te worden uitgenodigd. Dit beleidspunt is structureel onderdeel van de inkoop- en aanbestedingsprocessen.  Veiligheid ondernemers Veiligheid blijft een belangrijk thema op de agenda. In januari 2022 is er een grote (online) bijeenkomst georganiseerd met als thema ondermijning. In deze samenwerking tussen het openbaar ministerie, de politie, de gemeente en ondernemers zijn de gevaren van ondermijning belicht. Dit was onderdeel van het brede project Mistral.  Winkelcentra De KVO gesprekken vinden weer plaats en zullen binnenkort ook weer fysiek mogelijk zijn. De voorbereidingen voor de herstart van de BIZ Barendrecht centrum (Winkelscentrum Middenbaan) zijn in volle gang. Er is een projectgroep opgericht vanuit de winkeliers en we werken toe naar een oprichting per januari 2023. Wat hebben we bereikt?

We faciliteren goed onderwijs Wat hebben we daarvoor gedaan?  Aankoop voormalig pand Edudelta, Dierensteinweg Een projectteam dat integraal is samengesteld en daardoor kan bouwen op deskundigheid vanuit verschillende disciplines, is een ontwerpproces gestart om de onderwijscampus aan de Dierensteinweg 2 te realiseren. Het projectteam heeft voor de renovatie van Dierensteinweg 2, op basis van het programma van eisen, een eerste concept van het schetsontwerp opgesteld, dat in 2022 wordt uitgewerkt tot een definitief ontwerp. Verder heeft het projectteam gewerkt aan de voorbereidingen voor de aanbesteding van een aannemer die de renovatie/verbouwing gaat realiseren. Het projectteam zal in 2022 eveneens de onderwijscarrousel verder vorm en inhoud geven en onderzoekt een mogelijk nieuwe functie van de locatie De Wijngaard.  Klimaatverbetering op scholen Uit de pilot Klimaatverbetering op basisscholen is gebleken dat het aanpassen van lokalen voor verbetering van het binnenklimaat veel geld kost. Om gemeenten en schoolbesturen te stimuleren om maatregelen te nemen heeft het Rijk in 2021 de regeling Specifieke uitkering ventilatie in scholen (Suvis) in het leven geroepen. Dat is een subsidieregeling waarmee het rijk 30% van de kosten zou dragen. De gemeente en de schoolbesturen moesten samen de overige 70% betalen.

De schoolbesturen in Barendrecht hebben aangegeven dat ze daarvoor geen middelen vrij konden maken. De hele financiering van de onderwijshuisvesting in zijn algemeenheid en van de ventilatie in het bijzonder is sterk in beweging. Wij hopen en verwachten daarom dat er op niet al te lange termijn (financieel) betere mogelijkheden komen om het binnenklimaat te verbeteren.  Nieuwbouw de Ark en de Tweemaster Door de aankoop van het voormalige pand van Edudelta kan de school voor speciaal onderwijs, De Rank, daarheen verhuizen. De school aan de Dorpsstraat-Oost komt daardoor vrij. Na renovatie van dit pand kan De Tweemaster hierheen verhuizen. Voor De Ark is nog steeds vervangende nieuwbouw gepland.  Onderwijs Achterstanden Beleid (OAB) Afgelopen jaren heeft de gemeente geïnvesteerd in het professionaliseren van het personeel van de kinderopvang zoals het financieren van taaltrainingen 3F (3F is het verplichte taalniveau van pedagogische medewerkers). Er is 1 nieuwe voorschoolse educatie (VE) locatie gestart, namelijk Smallsteps. Wat betreft het VE-aanbod zijn alle VE vragen gehonoreerd, zoals subsidies voor peuters met een VE indicatie en het voorbereiden en implementeren van de pedagogische beleidsmedewerker die per 1 januari 2022 verplicht is voor alle kinderopvang organisaties.

 Passend onderwijs Door de Kerngroep Passend Onderwijs is een Ontwikkelagenda samenwerking Onderwijs en Jeugdhulp opgesteld en is ingezet op het intensiveren van de samenwerking met de scholen, schoolbesturen, samenwerkingsverbanden en CJG Rijnmond. We werken in gezamenlijkheid toe naar inclusiever onderwijs en

Programma 4 Leren, werken en ondernemen

41

Jaarstukken 2021

een onderwijszorgcontinuüm. Binnen dit onderwijszorgcontinuüm krijgen kinderen onderwijs en zorg die aansluit op hun behoeften op een plek waar zij zich veilig voelen en zich kunnen ontwikkelen, want ieder kind heeft recht op ontwikkeling en een passend ontwikkelingsaanbod. We zetten daarbij in op de speerpunten samenwerking op uitvoering en samenwerking op inkoop. Voor samenwerking op uitvoering hebben we sessies georganiseerd voor de schoolcontactpersonen, jeugdverpleegkundigen en de gedragswetenschappers van RiBA om te komen tot meer gezamenlijke afspraken over de taakverdeling en werkzaamheden. Bij het opstellen van de inkoopstrategie voor de lokale jeugdhulp per 1-1-2023 zijn de samenwerkingsverbanden en het onderwijs nauw betrokken. Met zowel het regulier als het speciaal onderwijs zijn gesprekken gevoerd over hun wensen en behoeften. Wat hebben we bereikt?

Iedereen werkt mee Wat hebben we daarvoor gedaan?  Extra ondersteuning statushouders In 2021 hebben we voorgesorteerd op de nieuwe wet inburgering die in is gegaan op 1-1-2022. Dit houdt in dat er gewerkt is in de geest van de nieuwe wet en deze werkwijze verder is geïmplementeerd. Dit betekent een verdere doorontwikkeling van een integrale benadering in de ondersteuning van statushouders. In 2021 is er ook gestart met het project Goede Buur. Dit project is vormgegeven in samenwerking met het Platform opvang Statushouders, waar de organisaties die zich bezig houden met statushouders in georganiseerd zijn. Statushouders worden gekoppeld aan buddy's. Samen ondernemen zij activiteiten met de aangesloten maatschappelijke partners.  Meer aandacht voor financiële problemen De verwachting was dat er een groei van 30% zou zijn op het gebied van vroegsignalering als gevolg van de coronacrisis. Om die reden hebben we ingezet op het eerder bereiken van onze inwoners die te maken hebben met financiële problemen. Om inwoners eerder te bereiken hebben we ingezet op communicatie. De NIBUDgeldkrant is verschenen. We zijn aangesloten bij de Nederlandse Schuldhulproute (NSR). Voor wat betreft vroegsignalering is deze taak per 1 januari 2021 in de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening vastgelegd. Wij voerden deze taak al wel uit voor 2021, echter de aanpak hebben we gewijzigd.

We zijn eind 2021 aangesloten bij het Landelijk Convenant Vroegsignalering. We ontvangen daardoor op een meer efficiënte wijze de signalen rondom de betalingsachterstanden van onze vier signaalpartners: verhuurders, energie- en waterleveranciers en zorgverzekeraars. Hierdoor hebben we inzicht of inwoners bij meerdere leveranciers achterstanden hebben. Dit stelt ons in staat meer inzicht te hebben in de problematiek van inwoners, te prioriteren en de dienstverlening af te stemmen op de behoeften. De mogelijkheid bestaat dat het aantal vroegsignalen gaat stijgen, doordat de prijzen zijn gestegen op het gebied van o.a. energie en zorgverzekering. Verder hebben we samenwerking gezocht met De Nieuwe Gerechtsdeurwaarder (DNG) om ook via die innovatieve aanpak te bereiken dat schuldenopbouw vermeden kan worden.  Passend traject gericht op werk In 2020 is een begin gemaakt met de harmonisatie van werkgeversinstrumenten. Dit is in 2021 verder ontwikkeld. In samenspraak met de arbeidsmarktregio worden knelpunten weggenomen die zorgen voor drempels tussen werkzoekenden en de arbeidsmarkt. In 2021 is de samenwerkingsovereenkomst Structuur Uitvoeringsorganisatie Werk en Inkomen (SUWI) vastgesteld door de regiogemeenten in de arbeidsmarktregio. De inzet is meer regionale samenwerking om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aan het werk te helpen.

We hebben een stijging van het aantal garantiebanen gezien. Er is meer gebruik gemaakt van jobcoaching en loonkostensubsidie voor de doelgroep met een arbeidsbeperking. Voor de doelgroep werk zijn we in 2021 een samenwerking met randstad gestart. Aan de poort worden werkzoekenden direct aangemeld bij randstad, om waar mogelijk een uitkeringssituatie te voorkomen. De wetswijzigingen die in 2021 van kracht zouden worden, zijn doorgeschoven naar 2022. In 2021 hebben we waar mogelijk voorbereidingen getroffen voor de inwerkingtreding van deze wetswijzigingen.

Programma 4 Leren, werken en ondernemen

42

Jaarstukken 2021

Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator

Beschrijving indicator

Jaarstukken 2021 BD

NL

Begroting 2021 BD

NL

6.* Voortijdige schoolverlaters Het percentage van het totaal aantal leerlingen (12 - 23 tot (VO + MBO) % (bron: jaar) dat voortijdig, dat wil zeggen zonder DUO) startkwalificatie, het onderwijs verlaat.

1,42% 1,7% 1,5% 1,9% (2020) (2020) (2018) (2018)

7.* Absoluut verzuim (bron: Ingrado)

Het aantal leerplichtigen dat niet staat ingeschreven op een school, per 1.000 leerlingen.

0,72 1,9 2,0 1,9 (2021) (2018) (2018) (2018)

8.* Relatief verzuim (bron: Ingrado)

Het aantal leerplichtigen dat wel staat ingeschreven op een school, maar ongeoorloofd afwezig is, per 1.000 leerlingen.

31,0 26,0 25,0 23,0 (2021) (2019) (2018) (2018)

9. Lokale inkoop (bron: gemeente Barendrecht)

Het percentage lokale inkoop ten opzichte van de totale 35% inkoop (streven is 30%). (2021)

n.v.t.

27% (2019)

n.v.t.

10. Werkloze beroepsbevolking (bron: CBS)

Aantal personen zonder betaald werk (ongeacht de 28 27 28 24 arbeidsduur), die recent naar werk hebben gezocht en (2020) (2020) (2019) (2019) daarvoor direct beschikbaar zijn. De indicator is per 1.000 inwoners tussen 15-75 jaar. * Cijfers BBV indicatoren 6 t/m 8 Jaarstukken 2021 BD: dit zijn de meest recente broncijfers vanuit onze eigen organisatie Leerplicht Barendrecht. Zij leveren deze ook aan bij DUO en Ingrado. Jaarstukken 2021 NL en Begroting 2021 BD/NL: deze cijfers worden aangeleverd via 'Waar staat je gemeente.nl'. Zij werken o.a. met de cijfers van DUO en Ingrado. Hierdoor kan een afwijking ontstaan van de broncijfers die geleverd worden door de gemeente. De VSV cijfers kennen een vertraging van een jaar.

Programma 4 Leren, werken en ondernemen

43

Jaarstukken 2021

Wat heeft het gekost? Programma 4 Leren, werken en ondernemen Overzicht lasten en baten Begroting 2021 op taakveldniveau

Begrotingswijzigingen 2021

Begroting 2021 na wijziging

Werkelijk 2021

Afwijking (voordeel is + nadeel is -)

Lasten 3.1:Economische ontwikkeling

213.700

508.300

722.000

645.454

76.546

3.3:Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

163.700

-131.900

31.800

41.305

-9.505

3.4:Economische promotie

22.700

-22.700

0

0

0

4.2:Onderwijshuisvesting

4.573.900

-87.500

4.486.400

4.364.867

121.533

4.3:Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

1.923.000

878.500

2.801.500

2.828.727

-27.227

6.3:Inkomensregelingen

9.062.500

4.270.500

13.333.000

13.096.632

236.368

6.5:Arbeidsparticipatie

2.317.100

-302.000

2.015.100

1.814.030

201.070

Totaal Lasten

18.276.600

5.113.200

23.389.800

22.791.015

598.785

3.1:Economische ontwikkeling

-35.000

-445.000

-480.000

-544.500

64.500

3.3:Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

-309.600

0

-309.600

-339.633

30.033

3.4:Economische promotie

-25.000

0

-25.000

-25.867

867

Baten

4.2:Onderwijshuisvesting

-1.157.300

0

-1.157.300

-1.171.115

13.815

4.3:Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

-762.800

-673.000

-1.435.800

-1.412.671

-23.129

6.3:Inkomensregelingen

-7.819.600

-2.886.600

-10.706.200

-10.783.946

77.746

6.5:Arbeidsparticipatie

0

0

0

-956

956

-10.109.300

-4.004.600

-14.113.900

-14.278.687

164.787

8.167.300

1.108.600

9.275.900

8.512.328

763.572

Totaal Baten Saldo lasten en baten programma 4 leren, werken en ondernemen

Toelichting op de afwijkingen (> € 25.000 en < € 100.000) Taakveld 3.1 Economische ontwikkeling Gebiedsteam Dutch Fresh Port (€132.492 voordeel) Dit voordeel is toegelicht bij het onderdeel saldoverklaring (nr. 17). Taakveld 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Op dit taakveld zijn geen afwijkingen te melden. Taakveld 3.4 Economische promotie Op dit taakveld zijn geen afwijkingen te melden. Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting Gebouw De Dubbeldekker (€42.083 voordeel) Dit betreft de tijdelijke onderwijshuisvesting van 4 klassen Schaepmanschool. De kosten waren lager dan verwacht en de vergoeding voor het gebruik was hoger dan geraamd.

Programma 4 Leren, werken en ondernemen

44

Jaarstukken 2021

Gebouw Edudelta Dierensteinweg (€142.701 voordeel) Dit voordeel is toegelicht bij het onderdeel saldoverklaring (nr. 16). Taakveld 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Leerlingenvervoer (€40.422 nadeel) Dit nadeel is te verklaren door een toename van het aantal leerlingen dat gebruik maakt van leerlingenvervoer. In de periode november 2021 – november 2022 is het aantal leerlingen met 12 toegenomen. Dit is een stijging van 10%. Taakveld 6.3 Inkomensregelingen Wet BUIG uitkeringen (€353.771 voordeel) Dit voordeel is toegelicht bij het onderdeel saldoverklaring (nr. 10). TOZO heroriëntatie (€73.231 voordeel) Vanuit het Rijk heeft de gemeente Barendrecht middelen gekregen om de negatieve gevolgen van de coronamaatregelen tegen te gaan. Er is gebleken dat van de in de decembercirculaire 2020 opgenomen gelden van €76.000 t.b.v. het ‘aanvullend pakket re-integratie’ en ‘impuls re-integratie’ weinig gebruik is gemaakt. Het blijkt dat ondernemers zich liever richten op het behoud van de eigen onderneming waar vaak veel tijd en financiële middelen in zijn gestoken, dan zich te laten omscholen. Een ‘heroriëntatie’ is daarom niet vaak ingezet. Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten (€242.000 nadeel) Dit nadeel is toegelicht bij het onderdeel saldoverklaring (nr. 1).

Minimabeleid (€69.598 nadeel) Het overschot binnen het minimabeleid is met name op de onderdelen meedoen en de bijzondere bijstand. Bij meedoen worden aanvragers vanaf 1 januari 2021 weer gecontroleerd op inkomen en vermogen. Dit leidt tot minder toekenningen. Ook de lockdowns in 2021 speelden een rol, juist op de onderdelen die gebruikt mogen worden binnen meedoen waren deze voelbaar (sport, cultuur, uitjes). Voor de uitgaven bijzondere bijstand is in 2021 incidenteel extra coronavergoeding ontvangen. Er zijn echter niet meer uitgaven geweest. Taakveld 6.5 Arbeidsparticipatie Re-integratieprojecten (€120.105 voordeel) Dit voordeel is toegelicht bij het onderdeel saldoverklaring (nr. 18).

Programma 4 Leren, werken en ondernemen

45

Jaarstukken 2021

Programma 5 Ontspannen

Beschrijving Binnen het programma Ontspannen komen de activiteiten op het gebied van recreatie, sport en cultuur aan de orde. Wat hebben we bereikt?

Iedereen kan ontspannen Wat hebben we daarvoor gedaan?  Buitengebied aantrekkelijker maken voor wandelaars in 2021 hebben we verder gewerkt aan het mooier en toegankelijker maken van het buitengebied van Barendrecht voor wandelaars. Het klimaat speelde daarin ook een steeds grotere rol. Met meerdere beheerders zoeken we naar de ideale combinatie van paden, meer bomen en open maar gezonde grond. Zo draagt ons buitengebied bij aan CO2-opvang, biodiversiteit, rust en natuurbeleving. De vernieuwde Wevershoek is net opgeleverd. Dit ligt net op Ridderkerks grondgebied, maar biedt ook een nieuwe beleving en verbeterde waterkwaliteit voor de Barendrechtse recreant. Het aangrenzende perceel Gravestein aan de Noldijk, waar eerder kassen stonden, ligt op Barendrechts grondgebied en wordt ingericht als struinnatuur met wandelpaden. Het nu nog agrarische deel van de Zuidpolder, grofweg tussen de A29 en de derde Barendrechtseweg, wordt heringericht tot natuur- en recreatiegebied. In 2021 zijn de plannen hiervoor een stuk verder gekomen. Ook is begonnen met de uitwerking van de plannen om van de Koedoodhaven een recreatiehaven te maken met ruimte voor natuur. Dit verbindt verschillende wandelgebieden, biedt horeca en versterkt Natura2000.

Programma 5 Ontspannen

46

Jaarstukken 2021  Medewerking verlenen aan de ontwikkeling van natuurgoed Ziedewij De gemeenteraad heeft in het eerste kwartaal van 2021 ingestemd met de aankoop van de grond van de provincie. De overdracht van de grond zal in 2022 plaatsvinden. Op het moment dat het wijzigingsplan onherroepelijk is worden de werkzaamheden voor het Natuurgoed Ziedewij uitgevoerd.  Mogelijkheid recreatiehaven in de Waal De gemeente heeft recreatiehaven het Waaltje gerealiseerd. De watersportvereniging het Waaltje realiseert momenteel het clubgebouw.  Noldijk fietsvriendelijker maken In 2018 is het raadsbesluit genomen om de komgrenzen van Barendrecht aan te passen. De Noldijk staat op de nominatie om binnen de bebouwde kom te worden opgenomen. Tot op heden zijn de borden met komgrenzen nog niet aangepast. Onderdeel van de verplaatsing van komgrenzen is de beheeroverdracht. Het beheer van de weg gaat over van het waterschap naar de gemeente. Daar horen financiële en organisatorische afspraken bij. Met het waterschap zijn hierover gesprekken gevoerd, maar is nog geen overeenstemming bereikt. Ook hoort bij de overdracht een plan voor aanpassing van de inrichting van de weg, met bijbehorende financiële dekking. Voor de Noldijk is in 2021 gestart met het participatieproces om te komen tot een herinrichtingsplan.

 Ontwikkelen omgeving bruggenhoofd met Trimbaan In het afgelopen jaar is verder gekeken naar manieren om de omgeving van het bruggenhoofd en de trimbaan verder te ontwikkelen. Dit is nog niet afgerond. Grondposities van Rijkswaterstaat bemoeilijken de herontwikkeling. De nieuwe bedrijfsvoering van de naastgelegen sauna biedt mogelijk kansen voor een toegankelijkere uitstraling van het gebied. Enige vorm van horeca, in of rond het gebouw, kan een groot verschil maken. Ook het aantrekken en toestaan van enkele kleinschalige evenementen overdag in de Vredepolder, of het verder verbeteren van de beleving van het unieke hoge groen, kan de uitstraling van het gebied verbeteren. Deels is dit laatste al uitgevoerd met het kappen van zieke essen en terugplaatsen van gevarieerder groen. Ook wordt nu gekeken of de verkeerskundige situatie voor kruisende fietsers en wandelaars hier kan worden verbeterd.  Verbeteren waterkwaliteit Gaatkensplas In 2018 heeft het Waterschap Hollandse Delta de verantwoordelijkheid voor het planmatig wateronderhoud (baggeren, waterplanten maaien en oeveronderhoud) van de Gaatkensplas overgedragen aan de gemeente. Dit is de aanleiding geweest om een integraal beheer- en onderhoudsplan op te stellen voor deze plas en de aangrenzende waterpartijen en groengebieden.

Het plan bevat streefbeelden voor ecohydrologie (welke soorten waterplanten), beleving door de bewoners, visstandbeheer, waterdiepte en blauwalgbestrijding. Deze aspecten beïnvloeden elkaar onderling. Daarom wordt er gewerkt met één partij die het onderhoud integraal uitvoert. Sinds 1 april 2020 is GKB de aannemer voor 10 jaar voor dit onderhoud.  Verder ontwikkelen Zuidpolder Tijdens het ecologisch onderzoek dat in 2021 is uitgevoerd, zijn twee zeldzame soorten aangetroffen in dit deel van de Zuidpolder. De Kleine Wolfsmelk (een plantje) en de Platte Schijfhoorn (een slakje). Met de juiste inrichting en een aangepast beheerplan kunnen deze soorten overleven. Een verzoek om ontheffing om te kunnen starten met de werkzaamheden zal begin april 2022 worden ingediend bij de Omgevingsdienst Haaglanden. Naar verwachting zal een antwoord op dat verzoek ruim een half jaar later volgen. Uitgaande van een positief besluit zal dan eind 2022 het grondwerk worden uitgevoerd, waarna begin 2023 gestart kan worden met de geplande werkzaamheden (fietspad en watergang/klimaatbuffer). Wat hebben we bereikt?

Iedereen kan sporten Wat hebben we daarvoor gedaan?  Krajicek playground realiseren en trapvelden van kunstgras Er is onvoldoende budget om zowel de trapvelden als een Krajicek playground te realiseren. Het realiseren van de Krajicek playground heeft voorrang op de trapvelden. Wij blijven zoeken naar mogelijkheden om jongeren

Programma 5 Ontspannen

47

Jaarstukken 2021

volwaardige plekken te geven om te kunnen sporten en verblijven voor die wijken waar in deze behoefte nog onvoldoende wordt voorzien.  Opstellen lokaal sportakkoord In het 2020 afgesloten Sportakkoord hebben de betrokken partijen afspraken gemaakt over hoe zij met elkaar de ambities op het gebied van sport en bewegen binnen de gemeente Barendrecht willen bereiken. Er is een klankbordgroep van aanvoerders en een regiehouder, want het gaat om een gezamenlijk akkoord waar alle partijen ook gezamenlijk verantwoordelijk voor zijn. Wat hebben we bereikt?

Iedereen kan cultuur beleven Wat hebben we daarvoor gedaan?  Cultuureducatie voor jeugd In 2021 hebben wij de tussenevaluatie van de Cultuurnota vastgesteld en zijn wij aan de slag gegaan met de vervolgacties. Een belangrijk thema in de Cultuurnota is cultuureducatie (cultuur onder schooltijd). In 2021 hebben we, binnen de landelijke maatregelen in de coronacrisis waar mogelijk met cultuurpartners en het CEB netwerk (https://www.cultuureducatiebarendrecht.nl/info/ ), cultuureducatie bij de leerlingen op scholen gebracht. De deelname aan de ‘Rijksregeling cultuureducatie met kwaliteit’ helpt ons bij het borgen van cultuureducatie in de scholen.  Doorontwikkelen bibliotheek Carnisselande Op 1 februari 2021 is het verbouwde pand aan het Middeldijkerplein (voortaan ’t Plein) opgeleverd en huisvest de Bibliotheek AanZet, de Wijkteams en een Veiligheidspost. Vanuit de gemeenschappelijke identiteit ’t Plein is het samenwerkingsplan (juli 2021) opgesteld voor de ontwikkeling van een gezamenlijke programmering. Door als partners op te treden, ontschotten ze maatschappelijke problemen, zoals eenzaamheid en laaggeletterdheid, en werken ze effectief samen aan wat nodig is in Carnisselande. Uiteraard ieder vanuit zijn eigen specialisme, maar altijd in relatie tot elkaar vanuit de waarden ‘ontmoeting’ en ‘ontwikkeling’.

Ook de in de wijk werkzame zorgorganisaties en KijkopWelzijn maken gebruik van ’t Plein, al dan niet in samenwerking met de bewoners van Carnisselande zelf. Een voorbeeld hiervan is het spreekuur van vraagwijzer. ’t Plein is daarom dé plek geworden waar ontmoeting en ontwikkeling centraal staan, gedragen door alle vaste bewoners van ’t Plein én haar gasten. Hierin ligt een belangrijke rol voor de regiefunctionaris/programmacoördinator die de activiteiten van partners van buiten faciliteert, actief op zoek gaat naar mogelijkheden om de dienstverlening van de inpandige partners met elkaar te versterken en nieuwe samenwerkingsverbanden verkent. Daarnaast is er de functie van de gastvrouw die het gezicht is van ’t Plein. Zij ontvangt de bezoekers, verwijst naar de juiste afdeling en/of het juiste loket. Zij is de verbinder tussen de drie partners in ’t Plein.  Herzien Cultuur Subsidiebeleid De Algemene Subsidieverordening en de beleidsregels zijn vastgesteld. Deze gelden vanaf 23 juni 2021. In 2021 hebben wij de bijzondere subsidieregeling ‘Cultuurplannen in en na de coronacrisis’ vastgesteld en uitgevoerd. Ook hebben wij in 2021 rijksgelden via de Veiligheidsregio ingezet als steun aan onze cultuurpartners bij de ‘CoronatoegangsbewijsCheck’.

 Stimuleren inzetten culturele netwerk om de samenwerking te verbeteren Coronacrisis Wij waarderen de daadkracht en flexibiliteit van onze cultuurpartners. Zij hebben snel geschakeld tussen persconferenties en uitvoering gegeven aan de maatregelen. Ook hebben zij in 2021 met maatschappelijke partners een mooie programmering gerealiseerd voor onze inwoners. Rijksregeling cultuureducatie met kwaliteit’: CEB netwerk Theater Het Kruispunt, Bibliotheek AanZet, CultuurLocaal, KunstCreatief Barendrecht, Jeugdtheater Hofplein en het Kenniscentrum voor Cultuureducatie Rotterdam (KCR) hebben in 2021 verder gewerkt aan vraaggerichte

Programma 5 Ontspannen

48

Jaarstukken 2021

cultuureducatie voor het onderwijs. Zij doen dit in de vorm van een netwerk: het CEB (cultuureducatie in Barendrecht). Cultureel café: digitaal en met welzijnspartners In 2021 hebben wij met de Culturele Alliantie het eerste ‘digitale culturele café in Barendrecht’ georganiseerd. Met onze cultuur- en welzijnspartners hebben we ingezoomd op een belangrijk thema in de Cultuurnota en onze ‘Nota Integraal Beleid Sociaal Domein’: ‘De Verbinding en duurzaamheid: meer duurzame samenwerking die leidt tot een groter en beter bereik’. Voor sommige partners bracht dit een eerste kennismaking, andere partners kenden elkaar al en maakten plannen om de samenwerking te verdiepen. Ook kwamen er nieuwe ideeën. Denk aan cultuur als middel tegen het bestrijden van eenzaamheid en de aansluiting bij ‘Samen ouder worden’. Naast de culturele cafés borgt de Culturele Alliantie ook het digitale netwerk. Vlaams- Nederlands netwerk Wij hebben in 2021 deelgenomen aan het Vlaams- Nederlands netwerk voor jongerenparticipatie cultuur. KijkopWelzijn en de partners binnen de ‘Stichting Kruispunt Live’ waren een ‘best practice’ als het gaat om het programma ‘Fruit of the Hood’. De partners hebben een subsidie aangevraagd en toegekend gekregen vanuit de landelijke regeling: Samen Cultuur maken, verbreden.

Meer muziek in de Klas Ons netwerk heeft geleid tot deelname aan het landelijk programma ‘Méér Muziek in de Klas’. CultuurLocaal probeert meer lokale partners aan te laten haken. Winterwandeling Stichting Kruispunt Live heeft in 2021 de ‘Winterwandeling’ gerealiseerd met Barendrechtse gedichten van KeesJan Visser. Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator 1. Niet-sporters (bron: CBS+RIVM)2

Beschrijving indicator Het percentage inwoners dat niet sport ten opzichte van het totaal aantal inwoners.

Jaarstukken 2021

Begroting 2021

BD

NL

BD

NL

48,3% (2020)

49,3% (2020)

52,2% (2016)

48,7% (2016)

2 De Gezondheidsmonitor kent een frequentie van eens per vier jaar op het detailniveau van gemeenten. Op landelijk niveau wordt dit onderzoek jaarlijks gehouden.

Programma 5 Ontspannen

49

Jaarstukken 2021

Wat heeft het gekost? Programma 5 Ontspannen Overzicht lasten en Begroting 2021 Begrotingswijzigingen baten op taakveldniveau 2021

Begroting 2021 na wijziging

Werkelijk 2021

Afwijking (voordeel is + nadeel is -)

Lasten 5.1:Sportbeleid en activering

538.400

85.500

623.900

650.702

-26.802

5.2:Sportaccommodaties

3.587.200

303.400

3.890.600

4.227.428

-336.828

5.3:Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

1.645.100

277.900

1.923.000

1.874.776

48.224

5.5:Cultureel erfgoed

113.300

-9.700

103.600

91.912

11.688

5.6:Media

1.219.000

-100.600

1.118.400

1.188.927

-70.527

Totaal Lasten

7.103.000

556.500

7.659.500

8.033.745

-374.245

0

0

0

-60.000

60.000

5.2:Sportaccommodaties

-1.133.700

-416.800

-1.550.500

-1.775.935

225.435

5.3:Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

-287.200

0

-287.200

-291.496

4.296

5.6:Media

-114.800

0

-114.800

-116.006

1.206

Totaal Baten

-1.535.700

-416.800

-1.952.500

-2.243.437

290.937

Saldo lasten en baten programma 5 Ontspannen

5.567.300

139.700

5.707.000

5.790.308

-83.308

Baten 5.1:Sportbeleid en activering

Toelichting op de afwijkingen (> € 25.000 en < € 100.000) Taakveld 5.1 Sportbeleid en activering Buurtsportcoaches (€45.000 voordeel) Voorgaande jaren heeft Marlyne In- & Outdoor een subsidieaanvraag ingediend voor de buurtsportcoachregeling. Zij hebben, door organisatiewijzigingen, in 2021 geen aanvraag gedaan voor de buurtsportcoachregeling. Hierdoor is in 2021 een bedrag van €59.500 overgebleven. Daarnaast is er een nadeel van €14.500, met name door extra middelen die verstrekt zijn aan Kijk Op Welzijn voor de aanstelling van een regisseur Sport- en Preventieakkoord voor 1 jaar. Taakveld 5.2 Sportaccommodaties Sporthal De Driesprong (€26.906 nadeel) In 2021 was er vanwege de coronamaatregelen minder verhuur mogelijk dan bij de 2e Tussenrapportage was voorzien. Zwembad Inge de Bruijn (€51.860 nadeel) Dit nadeel komt door de kwijtschelding van huur over 2020 en 2021 aan Fitnesscentrum Carnisselande i.v.m. de corona lockdown. Gebouw sporthal De Bongerd (€36.473 voordeel) In 2021 is deze sporthal aangewezen als priklocatie voor de corona-vaccinaties door de GGD. Hierdoor waren de huurinkomsten hoger. Sportpark Smitshoek (€47.525 nadeel) Vanwege (gedeeltelijke) kwijtschelding van huurvergoedingen van sportverenigingen i.v.m. corona zijn de huurinkomsten van de sportvelden ruim €14.000 lager dan begroot. De kosten voor onderhoud aan led-

Programma 5 Ontspannen

50

Jaarstukken 2021

verlichting, de levering van SBR-rubber en een overeenkomst voor onderhoud zijn in totaal €30.000 hoger dan begroot. Taakveld 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Culturele vorming (€59.853 voordeel) Het overschot is ontstaan doordat het subsidieplafond (€228.000) in de bijzondere subsidieregeling ‘Cultuurplannen in en na de coronacrisis 2021' niet is bereikt. Taakveld 5.6 Media Gebouw bibliotheek Carnisselande (€59.185 nadeel) Na de verbouwing van ’t Plein zijn hier vanaf september 2021, naast de Bibliotheek Aanzet, ook de wijkteams en de Veiligheidspost gehuisvest. In de begroting was nog geen rekening gehouden met de extra exploitatielasten (energie, beveiliging, schoonmaak) na deze verbouwing.

Programma 5 Ontspannen

51

Jaarstukken 2021

Programma 6 Bestuur en organisatie

Omschrijving Binnen het programma Besturen en organisatie komen de activiteiten op het gebied van bestuur en dienstverlening aan de orde. Wat hebben we bereikt?

Wij hebben een efficiënte en effectieve organisatie Wat hebben we daarvoor gedaan?  Visie op wijkgericht werken en wijkwethouderschap ontwikkelen Behalve het wijkoverleg Middeldijkerplein e.o., kwamen de wijkoverleggen niet fysiek bij elkaar. Wel was er contact op individuele basis, zowel fysiek als online. Het was merkbaar dat bewoners veel thuis waren met meer ergernissen tot gevolg. Vaak zijn klachten het gevolg van de stapeling van verschillende slepende ergernissen. We stuurden dan aan op het voeren van het gesprek en faciliteren dit vanuit het wijkoverleg. De wijkwethouders gingen door met de online wijkspreekuren en persoonlijke bezoekjes bij inwoners, als het kon. KijkopWelzijn organiseerde de derde editie van ‘Barendrechts Beste’ in het vierde kwartaal 2021. Wel in een aangepaste vorm vanwege de coronamaatregelen. Zo konden er geen fysieke pitches plaatsvinden met de deelnemers, maar kwam de 5-koppige jury digitaal bij elkaar om een top 3 te kiezen. Daarna kon iedereen in Barendrecht opnieuw digitaal stemmen op zijn of haar favoriete initiatief. De prijsuitreiking vond plaats in februari 2022. In het kader van ‘Meedoen in Barendrecht’ (overheidsparticipatie) voerden we gesprekken met KijkopWelzijn over de toekomst van Barendrechts Beste. Dit resulteerde eind december tot een voorstel voor uitbreiding van Barendrechts Beste.

En de Barendrechtse Uitdaging deed in opdracht van de gemeente onderzoek naar de mogelijkheden voor een breed maatschappelijk netwerk. Hiervoor organiseerde zij o.a. eind maart een digitale bijeenkomst voor alle maatschappelijke organisaties. Eind juni ontvingen we het eindverslag. Na de zomer gingen we aan de slag met de aanbevelingen. Zodra het weer kan, organiseren we een netwerkbijeenkomst voor alle maatschappelijke organisaties. Tot slot organiseerden we een themabijeenkomst voor raadsleden over participatie en lokale democratie in november. In 2021 bestond Buurtbemiddeling Barendrecht 10 jaar. In totaal werd er 71 keer gebeld naar de Advieslijn Woonoverlast Barendrecht (AWB). Dat is ruim drie keer zoveel dan het jaar ervoor. We mogen hieruit concluderen dat de promotie van de AWB in 2021 zijn vruchten heeft afgeworpen. De AWB ondersteunt het proces van buurtbemiddeling. Als we het aantal zaken dat via de AWB is doorgezet naar buurtbemiddeling vergelijken met het aantal bemiddelings- en coaching zaken in het vorige jaar, is er een stijging te zien. Bovendien groeide de tijdsinvestering per zaak behoorlijk. Door het grote aantal zaken waarin een verstoorde relatie een

Programma 6 Bestuur en organisatie

52

Jaarstukken 2021

rol speelt hebben de bemiddelaars vaak extra tijd, zorg en aandacht gegeven aan de individuele gesprekken met bewoners.  Voorbereiding invoering omgevingswet Uitstel Omgevingswet Inmiddels is bekend geworden dat de invoering van de Omgevingswet niet op 1 juli 2022 inwerking treedt, maar op 1 januari 2023. Het uitstel van de Omgevingswet houdt verband met onvoldoende zekerheid dat nieuwe omgevingsplannen, omgevings- en waterschapsverordeningen via plansoftware goed digitaal gepubliceerd kunnen worden. Ook blijkt uit overleg met verschillende experts dat er meer tijd nodig is om goed te oefenen met de nieuwe digitale systemen van de Omgevingswet. De extra tijd tot invoering van de Omgevingswet geeft de organisatie ruimte om meer zaken voor de invoering goed op orde te hebben. Financiële consequenties Omgevingswet en Wkb Op verschillende onderdelen zullen er vanaf 2022 meer kosten worden gemaakt, doordat gemeenten er meer taken bij krijgen en andere instrumenten dienen te hanteren. Vanuit de gemeenten is landelijk via de VNG een signaal afgegeven aan het Rijk dat de begrotingen van gemeenten het niet toelaten extra financiële lasten op te vangen. De gemeenten hebben het Rijk gevraagd om zodanige garanties dat de overgang naar de Omgevingswet voor gemeenten op middellange termijn (<10 jaar) budgetneutraal zal verlopen.

Ook de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) is opnieuw uitgesteld. De kosten en de baten zullen als gevolg van de invoering van de Omgevingswet en Wkb structureel wijzigen. Dit hangt voor een groot deel samen met het privatiseren van een deel van het bouwtoezicht. Binnen het project invoering Wkb is, in samenwerking met het programma Omgevingswet, een nieuwe kostenonderbouwing voor de legesverordening opgesteld. Daarin zijn de effecten van de privatisering van het bouwtoezicht verwerkt. De gemeenten krijgen als gevolg van de Omgevingswet extra wettelijke taken, onder andere op het gebied van bodem en milieu. Ook deze wijzigingen zullen worden meegenomen in de nieuwe kostenonderbouwing en legesverordening. In verband met het uitstel van de Omgevingswet heeft de vaststelling van de legesverordening niet in 2021 plaatsgevonden. Invloed Omgevingswet en Wkb op de langere termijn De privatisering van het technische onderdeel van het bouwtoezicht zal in eerste instantie alleen gelden voor gevolgklasse 1 (o.a. grondgebonden woningen). Later zal dit, na evaluatie, worden uitgebreid naar meer risicovolle bouwwerken. Het is nog niet bekend wanneer deze uitbreiding plaats zal gaan vinden. De Omgevingswet biedt gemeenten meer afwegingsruimte om in het Omgevingsplan zelf te bepalen welke activiteiten vergunningsvrij, melding- of vergunningsplichtig worden.

Wijzigingen van de vergunningplicht kunnen effect hebben op de kostenonderbouwing, leges en werkzaamheden. Dit zal bij elke voorgestelde wijziging en/of uitbreiding tegen het licht moeten worden gehouden. Hetzelfde geldt voor een toekomstige verruiming van de privatisering van het bouwtoezicht. Financiële consequenties zijn afhankelijk van de afwegingen in het Omgevingsplan en verruiming van de gevolgklassen en kunnen op dit moment nog niet inzichtelijk worden gemaakt. In 2021 hebben de volgende voorbereidende werkzaamheden plaatsgevonden: • Er is geoefend met een omgevingstafel. Bij een concreet initiatief is de vorm van een omgevingstafel toegepast waarbij ook de ketenpartners betrokken waren; • De nieuwe werkprocessen werden in beeld gebracht en een advies volgt van BMC; • VTH software is aangeschaft waarmee straks omgevingsvergunningen verleend kunnen worden. Zodra de Omgevingswet in werking treedt wordt overgestapt op de nieuwe processen in Squit; • De Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) is parallel aan de Omgevingswet uitgesteld. Er zijn twee proefprojecten in het kader van de Wkb opgestart.

In deze proefprojecten wordt samen met aannemers en kwaliteitsborgers geoefend met de toekomstige nieuwe werkwijze; • Er is opdracht verleend voor het opstellen van een casco omgevingsplan door de gemeente; • Er heeft een inventarisatie van de verordeningen met betrekking tot de fysieke leefomgeving plaatsgevonden; • De gemeenteraad heeft de Verordening op de gemeentelijke adviescommissie Commissie Ruimtelijke Kwaliteit 2021 vastgesteld; • Er is een handreiking participatie voor initiatiefnemers opgesteld. Er wordt verder gewerkt aan het Participatiebeleid; • Voorbereidende werkzaamheden om tot een besluitvorming adviesrecht en het delegatiebesluit te komen heeft plaatsgevonden.

Programma 6 Bestuur en organisatie

53

Jaarstukken 2021

Wat hebben we bereikt?

Wij bieden een kwalitatief hoog niveau dienstverlening aan onze inwoners Wat hebben we daarvoor gedaan?  Communicatiemiddelen beter benutten In 2021 is een strategie ontwikkeld voor de inzet van onze social mediakanalen. Deze wordt uitgerold. Daarbij werken we volgens het 3H-model van Google. Ook zoeken we op verschillende manieren meer interactie met inwoners, o.a. door steeds vaker actief deel te nemen in het gesprek op sociale media, maar ook door content van inwoners (uiteraard met toestemming) te delen. Eind 2021 is onderzoek gedaan naar (waardering van) de communicatie door de gemeente. De uitkomsten daarvan worden in 2022 en verder gebruikt om verbeteringen door te voeren.  Verbeteren digitale dienstverlening De gemeentelijke website en webformulieren zijn verder doorontwikkeld, op basis van data (gebruikersstatistieken) en met hulp van inwoners. Teksten en formulieren zijn herschreven, de navigatie (wat staat waar op de website) is kritisch bekeken. Binnen Burgerzaken zijn de e-diensten verder geïmplementeerd. In 2021 zijn, met oog op de verkiezingsjaren, de e-diensten ‘Vervangen stempas’ en ’Aanvragen volmacht stempas’ live gegaan. E-diensten zorgen voor meer gebruiksgemak voor inwoners bij het invullen van een online formulier. De koers voor het programma Dienstverlening is vastgesteld.

Waarbij een uitvoeringsagenda met projecten is opgesteld en de voorbereidende stappen zijn gezet om invulling te geven aan de koers online als voorkeurskanaal. De meeste informatie op de gemeentewebsite is digitaal toegankelijk, met uitzondering van pdf bestanden. Als iets niet toegankelijk gemaakt kan worden, dan wordt een alternatief geboden. Binnen de organisatie is hard gewerkt aan het creëren van bewustwording op het gebied van digitale toegankelijkheid en inclusie. We bieden een meldpunt voor inwoners die problemen ervaren. Zij kunnen op diverse manieren contact opnemen met de gemeente. Daarnaast is webcare verder geprofessionaliseerd, systemen zijn (her)ingericht om sneller te kunnen reageren, kaders zijn vastgesteld en medewerkers zijn getraind. Er zijn afspraken gemaakt over beantwoording en verantwoordelijkheden. Sinds maart 2021 werken we met een nieuw meldsysteem voor meldingen over de openbare ruimte. Dit datagedreven systeem is ontwikkeld door een intern samengesteld projectteam en heeft gebruik gemaakt van de bestaande GIS applicatie. Gedurende het project werkten we samen met verschillende teams binnen de organisatie. Bij het op maat maken van het meldsysteem is met zoveel mogelijk wensen rekening gehouden. Ook aannemers maken gebruik van het meldsysteem. Het webformulier is getoetst op toegankelijkheid en gecertificeerd.

Door handleidingen en instructie video’s te maken hebben we fysieke trainingen kunnen vermijden. Daarnaast hebben we trainingen georganiseerd via teams. De benodigde tablets en telefoons zijn uitgegeven, waarbij rekening is gehouden met de laatste veiligheidseisen. Waar nodig sturen we bij en passen we functionaliteiten aan. Denk daarbij aan de onlangs gemaakte koppeling met ‘Onze toekomst is duurzaam’.

Programma 6 Bestuur en organisatie

54

Jaarstukken 2021

Beleidsindicatoren Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Nr. BBV Indicator

Beschrijving indicator

Jaarstukken 2021 Begroting 2021 BD

NL

BD

NL

1. Formatie3 (bron: BARorganisatie)

Toegestane formatie in fte per 1.000 inwoners van het ambtelijk apparaat voor het begrotingsjaar op peildatum 1 januari.

6,90 (2021)

n.v.t.

6,44 (2021)

n.v.t.

2. Bezetting3 (bron: BARorganisatie)

Werkelijk aantal fte per 1.000 inwoners dat werkzaam is op peildatum 1 januari t-1.

6,77 (2021)

n.v.t.

6,30 (2021)

n.v.t.

3. Apparaatskosten3 (bron: BARorganisatie)

Alle personele en materiële kosten per inwoner die verbonden zijn aan het functioneren van de organisatie, exclusief griffie en bestuur in euro’s.

€ 654 (2021)

n.v.t.

€ 616 (2021)

n.v.t.

4. Externe inhuur3 (bron: BARorganisatie)

Uitvoeren van werkzaamheden door externe medewerkers zonder dat daarbij een arbeidsovereenkomst of aanstelling aan ten grondslag ligt in euro's.

5. Externe inhuur3 (bron: BARorganisatie)

Uitvoeren van werkzaamheden door externe medewerkers zonder dat daarbij een arbeidsovereenkomst of aanstelling aan ten grondslag ligt in percentage van de loonsom.

12,4% (2021)

n.v.t.

1,0% (2021)

n.v.t.

6. Overhead3 (bron: BARorganisatie)

Alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces (de kosten die opgenomen worden in de programma's) als percentage van de totale kosten.

48,6% (2021)

n.v.t.

49,0% (2021)

n.v.t.

7. Overhead3 (bron: BARorganisatie, inclusief overhead gemeente Barendrecht)

Alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces (de kosten die opgenomen worden in de programma's) als percentage van de totale kosten.

52,0% (2021)

n.v.t.

52,3% (2021)

n.v.t.

3

€ 8.907.700 n.v.t. € 619.600 n.v.t. (2021) (2021)

De indicatoren formatie tot en met overhead zijn gegevens die intern bij de BAR-organisatie beschikbaar zijn vanuit de desbetreffende P&C producten, de begroting 2021 en de jaarstukken 2021. Op dit moment is er nog geen landelijk systeem dat de cijfers met andere gemeentes kan vergelijken. Vandaar dat er bij deze indicatoren n.v.t. staat aangegeven. Het verschil tussen begroting en rekening bij externe inhuur wordt veroorzaakt door het gegeven dat er weinig inhuur in de primitieve begroting van de GR BAR zit. Pas in de loop van het jaar wordt er incidenteel ingehuurd om vacatures op te vangen en in specifieke expertise te voorzien.

Programma 6 Bestuur en organisatie

55

Jaarstukken 2021

Wat heeft het gekost? Programma 6 Bestuur en organisatie Overzicht lasten en baten op taakveldniveau

Begroting 2021

Begrotingswijzigingen Begroting 2021 na 2021 wijziging

Werkelijk 2021

Afwijking (voordeel is + nadeel is -)

Lasten 0.1:Bestuur

3.446.400

209.500

3.655.900

3.967.242

-311.342

0.2:Burgerzaken

1.140.300

912.200

2.052.500

1.995.622

56.878

Totaal Lasten

4.586.700

1.121.700

5.708.400

5.962.864

-254.464

-736.500

-55.300

-791.800

-1.585.746

793.946

Baten 0.1:Bestuur 0.2:Burgerzaken

-607.100

0

-607.100

-606.460

-640

Totaal Baten

-1.343.600

-55.300

-1.398.900

-2.192.205

793.305

Saldo lasten en baten programma 6 Bestuur en organisatie

3.243.100

1.066.400

4.309.500

3.770.658

538.842

Toelichting op de afwijkingen (> € 25.000 en < € 100.000) Taakveld 0.1 Bestuur Vrijval voorziening pensioenen wethouders (€548.904 voordeel) Dit voordeel is toegelicht bij het onderdeel saldoverklaring (nr. 7). Griffie (€45.738 nadeel) Het nadeel komt door hogere loonkosten in verband met de nieuwe CAO. Daarnaast is er i.v.m. ziekte begin 2021 ingehuurd en vanaf 1 november extra (tijdelijk) ingehuurd. Bijdrage GR BAR (€532.285 voordeel) Dit voordeel is toegelicht bij het onderdeel saldoverklaring (nr. 8). Taakveld 0.2 Burgerzaken Verkiezingen (€47.562 nadeel) Voor het organiseren van de Tweede Kamerverkiezingen is een bedrag van €109.400 bijgeraamd in de 1e Tussenrapportage. Dit bedrag is hoger uitgevallen, mede door de aanschaf van extra middelen om mensen met een beperking zo goed mogelijk te laten deelnemen aan deze verkiezingen.

Programma 6 Bestuur en organisatie

56

Jaarstukken 2021

Paragrafen De paragrafen geven voor het desbetreffende onderwerp een dwarsdoorsnede door de begroting. Een paragraaf is een verplicht onderdeel uit het BBV. Hieronder is een overzicht gegeven van de paragrafen. Daarnaast is de paragraaf Jaarverslag Duurzaam inkopen opgenomen en de Corona rapportage. 1. § § Lokale heffingen 2. § Weerstandsvermogen en risicobeheersing 3. § Onderhoud Kapitaalgoederen 4. § Financiering 5. § Bedrijfsvoering 6. § Verbonden partijen 7. § Grondbeleid 8. § Jaarverslag duurzaam inkopen 9. § Corona rapportage Deze zullen hierna worden behandeld.

Paragrafen

57

Jaarstukken 2021

1. § Lokale heffingen Inleiding In deze paragraaf staat informatie over het gevoerde beleid en de opbrengsten van de gemeentelijke belastingen en heffingen. Lokale heffingen zijn te verdelen in heffingen waarvan de besteding gebonden of ongebonden is. De gebonden heffingen worden besteed aan een aanwijsbare taak, zoals de afvalstoffenheffing, rioolbelasting, leges, begraafrechten en marktgelden. Deze heffingen worden daarom niet tot de algemene dekkingsmiddelen gerekend. Ongebonden lokale heffingen, zoals de OZB, honden- en toeristenbelasting, worden wel tot de algemene dekkingsmiddelen gerekend. De besteding van deze heffingen is niet gebonden aan een bepaalde taak. Uitgangspunten lokale heffingen 2021 Woonlasten De woonlasten bestaan uit de onroerende zaakbelastingen, afvalstoffenheffing en rioolheffing. De gemeenteraad heeft in december 2020 de tarieven voor 2021 vastgesteld. De tariefontwikkeling ten opzichte van 2020 staat in onderstaande tabel weergegeven. Heffing

Tariefwijziging 2021

Onroerende Zaak Belasting

0,0%

Rioolheffing

3,0%

Afvalstoffenheffing

19,0%

Overzicht gerealiseerde inkomsten lokale heffingen Hieronder ziet u een totaaloverzicht van de geraamde en gerealiseerde inkomsten uit de belastingen en de gebonden heffingen.

Inkomsten lokale heffingen

Begroting 2021 primair

Realisatie 2021

na wijziging

Afwijking in Euro

in %

Algemene dekkingsmiddelen Onroerende Za a k Bel a s ting

10.484.600

10.548.500

10.582.900

34.400

0,3%

Hondenbel a s ting

288.700

288.700

290.900

2.200

0,8%

Toeri s tenbel a s ting

25.000

25.000

25.800

800

3,2%

Afva l s toffenheffi ng

5.962.800

5.962.800

5.958.300

-4.500

-0,1%

Ri ool heffi ng

3.120.900

3.182.900

3.199.400

16.500

0,5%

Ma rktgel den

55.200

55.200

43.100

-12.100

-21,9%

Begra a frechten

530.200

510.200

572.900

62.700

12,3%

Leges Burgerza ken

593.300

593.300

595.600

2.300

0,4%

624.100 21.684.800

389.100 21.555.700

600.900 21.869.800

211.800 314.100

54,4%

Baten 2021 5.958.300 3.199.400 43.100 572.900 595.600 600.900 10.970.200

Lasten 2021 6.196.800 3.199.400 65.300 937.000 1.024.000 2.425.700 13.848.200

Gebonden heffingen

Leges Omgevi ngs vergunni ng & APV Totaal Kostendekkendheid gebonden heffingen Afva l s toffenheffi ng Ri ool heffi ng Ma rktgel den Begra a frechten Leges Burgerza ken Leges Omgevi ngs vergunni ng & APV Totaal

Paragrafen

Dekking in % 96% 100% 66% 61% 58% 25%

58

Jaarstukken 2021

Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Het komt voor dat een belastingplichtige niet, of slechts deels, de aanslag kan betalen. Onder wettelijk vastgestelde voorwaarden kan deze belastingschuldige kwijtschelding krijgen voor de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. Binnen de gemeente Barendrecht wordt de hondenbelasting niet kwijtgescholden. Het hebben van een hond is immers een keuze. De behandeling van kwijtscheldingen gaat via het Samenwerkingsverband Vastgoedinformatie Heffing en Waardebepaling (SVHW). Bij de beoordeling van kwijtscheldingsverzoeken worden de normbedragen van de Participatiewet toegepast. Deze normbedragen gelden voor verschillende huishoudtypen en worden elk jaar bijgesteld. Als het inkomen van een aanvrager boven deze norm ligt, wordt het verzoek om kwijtschelding afgewezen. In het overzicht hierna treft u een vergelijking aan tussen de geraamde en de gerealiseerde kwijtschelding van gemeentelijke belastingen. De tariefstijging van de afvalstoffenheffing (19%) en de rioolheffing (3%) heeft geleid tot een stijging van de kosten voor kwijtschelding van in totaal €23.000 ten opzichte van het belastingjaar 2020. Overzicht kwijtscheldingsbedragen Jaar

Begroot

Realisatie

2016

€ 274.500

€ 247.000

2017

€ 281.300

€ 245.500

2018

€ 281.300

€ 235.180

2019

€ 272.000

€ 242.740

2020

€ 247.000

€ 229.100

2021

€ 247.000

€ 252.100

Uit het overzicht blijkt dat het aantal kwijtscheldingsverzoeken dat in 2021 is binnengekomen en is afgehandeld met 9% is afgenomen van 838 naar 751. Het percentage toegekende kwijtscheldingsverzoeken bleef nagenoeg gelijk, 81% in 2020 (678 van 838) en 82% in 2021 (614 van 751).

Omschrijving Gehonoreerd

Overzicht verzoeken kwijtschelding 2020 678

2021 614

Afgewezen

160

137

Totaal

838

751

Lokale woonlasten Het Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden (Coelo) van de Rijksuniversiteit van Groningen brengt jaarlijks het niveau en de ontwikkeling van de lokale lasten in beeld. Bij het vergelijken van de woonlasten wordt er onder andere gekeken naar de OZB, afvalstoffenheffing en rioolbelasting. Het Coelo brengt hierover jaarlijks de ‘Atlas van lokale lasten’ uit, met daarin informatie over alle gemeenten in Nederland. In deze jaarrekening hebben we een vergelijking gemaakt tussen de lokale lastendruk van de gemeente Barendrecht met die van omliggende gemeenten en een vergelijking met gemeenten met de laagste en de hoogste woonlasten. Er wordt onderscheid gemaakt tussen de volgende situaties: A. Woonlasten van huishoudens met een koopwoning (eigenaar bewoner) •Eenpersoonshuishouden en meerpersoonshuishouden met een koopwoning; B. Woonlasten van huishoudens met een huurwoning (huurder bewoner) • Eenpersoonshuishouden en meerpersoonshuishouden met een huurwoning.

Paragrafen

59

Jaarstukken 2021

Vergelijkende grafieken Woonlastenvergelijking met omliggende gemeenten In vergelijking met de woonlasten van de omliggende gemeenten laat het Coelo het volgende zien: Grafiek woonlasten van huishoudens met een koopwoning (eigenaar bewoner).

Grafiek woonlasten van huishoudens met een huurwoning (huurder bewoner).

Uit deze overzichten volgt de conclusie dat, in vergelijking met de omliggende gemeenten, de woonlasten voor eenpersoonshuishoudens zich onder het gemiddelde begeven. Meerpersoonshuishoudens hebben in Barendrecht bovengemiddelde woonlasten.

Paragrafen

60

Jaarstukken 2021

Woonlastenvergelijking met gemeenten met laagste en hoogste woonlasten. In deze vergelijking is landelijk gezien zowel de gemeente met de laagste woonlasten (rangnummer 1) als de gemeente met de hoogste woonlasten (rangnummer 374) opgenomen. De volgende grafieken laten dit zien. Grafiek woonlasten van huishoudens met een koopwoning (eigenaar bewoner) De gemeente met de laagste woonlasten voor een eenpersoonshuishouden is de gemeente Aalten en voor een meerpersoonshuishouden de gemeente Tilburg. De hoogste woonlasten worden in de gemeente Bloemendaal betaald. De gemeente Barendrecht neemt landelijk gezien de 308e plek op de ranglijst in.

Grafiek woonlasten van huishoudens met een huurwoning (huurder bewoner). Nijmegen blijft nog steeds een erg aantrekkelijke gemeente voor huurders, de woonlasten voor huurders zijn daar het laagst. Zwijndrecht is in 2021 de duurste gemeente op de 374e plaats. Barendrecht neemt hierin de 323e plaats in.

Paragrafen

61

Jaarstukken 2021

De woonlasten voor een éénpersoonshuishouden in Barendrecht zijn lager dan het gewogen landelijk gemiddelde, de woonlasten voor een meerpersoonshuishouden zijn hoger dan het gewogen landelijk gemiddelde.

Paragrafen

62

Jaarstukken 2021

2. § Weerstandsvermogen en risicobeheersing 1. Aanleiding en achtergrond De gemeente Barendrecht voert actief beleid op de beheersing van de risico’s die de gemeente loopt. Gekeken wordt naar de maatregelen die worden getroffen om de risico’s af te dekken. Voor de risico’s waarvoor geen maatregelen getroffen kunnen worden, bijvoorbeeld omdat het verzekeren ervan te duur zou zijn, wordt ingeschat welke buffer noodzakelijk is. Dit is het weerstandsvermogen. Op basis van de continu geïnventariseerde risico’s en de beschikbare financiële middelen (weerstandscapaciteit) is het weerstandvermogen berekend. In dit risicoprofiel worden de belangrijkste trends en ontwikkelingen benoemd en meegewogen. 2. Risicoprofiel Door actieve risicobeheersing heeft de gemeente in beeld wat de risico’s zijn en is het mogelijk om het weerstandsvermogen te bepalen. Alle risico’s worden voor zover mogelijk 2 maal per jaar herijkt en er wordt continu geanticipeerd op nieuwe risico’s. Het getoonde risicoprofiel is bepaald vanuit de inventarisatie en analyse zoals uitgevoerd in februari 2022. De coronapandemie heeft invloed op de ontwikkeling van het risicoprofiel. De belangrijkste trends en ontwikkelingen worden aangehaald en we nemen een geconsolideerd risico op, direct gerelateerd aan de mogelijke scenario’s op korte termijn (<1 jaar).

We kijken zowel terug als vooruit met als doel een actueel risicoprofiel te presenteren in deze jaarstukken. In het volgende overzicht worden de belangrijkste (geconsolideerde) risico's gepresenteerd die de grootste invloed hebben bij de bepaling van de benodigde weerstandscapaciteit. Bij ieder risico worden kort de beheersmaatregelen weergegeven. De lijst met belangrijkste risico’s omvat circa 94% van alle geïdentificeerde risico’s. Belangrijkste financiële risico’s gemeente Barendrecht Nr. 1

2

3 4

5

6

7 8

9

Risico Maatregelen/Opmerkingen Risicocluster tekorten uitvoering GRBAR organisatie, monitoring/ gedecentraliseerde taken sociaal benchmarking, business intelligence, domein. competentie-ontwikkeling, SPP Risicocluster uitvoering wet- en GRBAR organisatie , Proces meldpunt regelgeving beveiliging data/ datalekken, Invoeren register informatie/ gegevens/ privacy gegevensverzamelingen, Compliance Cluster Corona risicodekking Uitkomst van corona risicosimulatie Barendrecht Risico dat de BAR-organisatie haar GRBAR organisatie , monitoring, taken niet kan uitvoeren binnen het business intelligence, beschikbaar gestelde budget. competentieontwikkeling Risicocluster uitvoering JeugdwetBeperkte invloed, GRBAR organisatie, , tekorten die ontstaan in de uitvoering transformatie keten, monitoring/ van de Jeugdwet benchmarking, business intelligence Faillissement van derden of instellingen Frequent toepassen audits, Analyse bij wie borgstellingen, garanties, P&C voortgangsrapportages van leningen of vorderingen uitstaan kan instellingen leiden tot onvoorziene uitgaven. Cluster WMO gerelateerde risico's. Overschrijding van budget(ten) Risico tekorten in open eindregelingen Schulddienstverlening, Schuldhulpverlening, bijzondere bijstand, leerlingenvervoer etc. Optreden negatief scenario deelneming GR Nieuw Reijerwaard

Klasse 4

4

max. Financieel gevolg max.€ 1.500.000 ~ max.€ 1.270.000 ~

2

max.€ 968.000

4

max.€ 1.117.000 -

4

max.€ 1.000.000 -

4

max.€ 1.000.000 ~

Beperkte invloed, GRBAR organisatie, monitoring, business intelligence Schulddienstverlening: preventie, competentieontwikkeling, business intelligence

3

max.€ 350.000

3

max.€ 250.000

1x per jaar grex-analyse, gecontroleerde projectomgeving. ! risico’s van alle verbonden partijen worden in 2022 in cluster samengevoegd gerelateerd aan paragraaf verbonden partijen.

3

Paragrafen

+

~

+ max.€ 3.000.000 +

63

Jaarstukken 2021

Belangrijkste financiële risico’s gemeente Barendrecht Nr. 10

Risico Fi na nci ël e en i ma gori s i co's op door de gemeente ges ubs i di ëerde i ns tel l i ngen

11

La gere Al gemene Ui tkeri ng gemeentefonds / bes tuurl i jke en fi na nci ël e verhoudi ngen Ri jk en decentra l e overheden

+ ~ !

Maatregelen/Opmerkingen Frequent toepa s s en a udi ts , Ana l ys e P&C voortga ngs ra pporta ges va n i ns tel l i ngen. Zi e toel i chti ng bi j: bes tuurl i jke en fi na nci ël e verhoudi ngen Ri jk en decentra l e overheden.

Klasse 4

max. Financieel gevolg ma x.€ 400.000 ~

3

ma x.€ 500.000 ~

Risico daalt en/of neemt af. Risico stijgt en/of neemt toe. Risico blijft gelijk. Aandachtvestiging/opmerking i.v.m. ontwikkelingen

Het bovenstaande overzicht toont risico’s die incidenteel schade op kunnen leveren met daarbij het maximale financiële gevolg. De onderstaande tabel geeft aan hoe groot de kans is in lengte van tijd en hoe de spreiding in tijd is terug te vertalen. Kwantiteit Referentiebeelden

Kansklasse Toelichting kansklasse

10%

0 of 1 keer per 10 jaar

1

Deze klasse wordt gehanteerd voor risico’s waarvan het onwaarschijnlijk is dat deze zich in de komende jaren voordoen.

30%

1 keer per 5 – 10 jaar 2

Deze klasse hanteren we voor risico’s waarvan het niet waarschijnlijk is dat ze zich in het komende jaar voordoen.

50%

1 keer per 2 – 5 jaar 3

Deze klasse hanteren we voor risico’s die zich in het komende jaar wel maar ook niet kunnen voordoen.

70%

1 keer per 1 – 2 jaar 4

Deze klasse wordt gehanteerd voor risico’s waarvan het waarschijnlijk is dat ze zich in het komende jaar zullen voordoen.

90%

1 keer per jaar of meer

Deze klasse wordt gehanteerd voor risico’s waarvan het zeer waarschijnlijk is dat ze zich in het komende jaar gaan voordoen.

5

Op basis van de ingevoerde risico's is een risicosimulatie uitgevoerd. De risicosimulatie wordt toegepast omdat het reserveren van het maximale bedrag € 12.860.063 ongewenst is. De risico's zullen immers niet allemaal tegelijk en in hun maximale omvang optreden. Benodigde weerstandscapaciteit bij verschillende zekerheidspercentages Percentage

Bedrag

5%

€ 2.384.127

25%

€ 3.190.915

50%

€ 3.771.655

75%

€ 4.375.377

90%

€ 4.996.654

95%

€ 5.483.018

Uit de tabel met zekerheidspercentages volgt dat 90% zeker is dat alle risico's kunnen worden afgedekt met een bedrag van € 4.996.654 (benodigde weerstandscapaciteit). 3. Beschikbare weerstandscapaciteit De beschikbare weerstandscapaciteit van de gemeente Barendrecht bestaat uit het geheel aan middelen dat de organisatie daadwerkelijk beschikbaar heeft om de risico's in financiële zin af te dekken.

Paragrafen

64

Jaarstukken 2021

Beschikbare weerstandscapaciteit Weerstand

Huidige capaciteit

Algemene reserve

€ 12.632.337

Totale weerstandscapaciteit

€ 12.632.337

4. Relatie benodigde en beschikbare weerstandscapaciteit Om te bepalen of het weerstandsvermogen toereikend is, dient de relatie te worden gelegd tussen de gekwantificeerde risico's en de daarbij gewenste weerstandscapaciteit en de beschikbare weerstandscapaciteit. De benodigde weerstandscapaciteit die uit de risicosimulatie voortvloeit kan worden afgezet tegen de beschikbare weerstandscapaciteit. De uitkomst van die berekening vormt het weerstandsvermogen. Ratio weerstandsvermogen (excl. corona risico's)

= Beschikbare weerstandscapaciteit

=

€ 12.632.337 =

=

€ 12.632.337 =

Benodigde weerstandscapaciteit

Ratio weerstandsvermogen (incl. corona risico's)

3,14

€ 4.028.654

= Beschikbare weerstandscapaciteit Benodigde weerstandscapaciteit

2,53

€ 4.996.654

Het ratio weerstandsvermogen van de gemeente Barendrecht valt met 2,53 (inclusief de coronarisico’s) binnen klasse A, wat staat voor een uitstekend weerstandsvermogen. Weerstandsnorm Klasse

Ratio

Betekenis

A

> 2,0

Uitstekend

B

1,4 – 2,0

Ruim voldoende

C

1,0 – 1,4

Voldoende

D

0,8 – 1,0

Matig

E

0,6 – 0,8

Onvoldoende

F

< 0,6

Ruim onvoldoende

5. Kengetallen In de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing in de begroting en het jaarverslag worden kengetallen opgenomen voor de netto schuldquote, de netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen, de schuldratio, de solvabiliteitsratio, de structurele exploitatieruimte, de grondexploitatie en de belastingcapaciteit. Deze kengetallen maken het gemakkelijker om inzicht te krijgen in de financiële positie van de gemeente. Kengetallen