2024-049104 Bijlage Voorjaarsnota 2020.pdf

In 2018 is onderzoek gedaan naar de mogelijkheden en zijn diverse varianten uitgewerkt. In het eerste kwartaal van 2019 wordt de definitieve opdracht vastgesteld en dragen we zorg voor draagvlak bij bestuur, inwoners en ondernemers. In juli 2019 presenteren wij een plan van aanpak aan het bestuur van Barendrecht. In het derde en vierde kwartaal van 2019 volgt besluitvorming over het definitieve ontwerp en volgen diverse voorbereidingen om begin 2020 te kunnen starten met de bouw van het recyclestation. Dekking voor de vervanging van het afvalaanbiedstation wordt gevonden in de voorziening afvalstoffenheffing. Evenementenkalender Het moet makkelijker worden evenementen te organiseren. Voor het evenementenbeleid is daarom een interne werkgroep opgericht die zich buigt over het nieuwe beleid. Ook gaan we hierover in gesprek met externe partijen. Aankomende maanden krijgt het evenementenloket meer vorm. Hiermee zorgen we voor één aanspreekpunt en een betere begeleiding van de organisatoren van evenementen. Barendrecht is recentelijk aangesloten bij de evenementenkalender van www.barendrechtbruist.nl. Deze kalender geeft een duidelijk en uitgebreid overzicht van alle openbaar toegankelijke evenementen en bijeenkomsten op het gebied van sport, cultuur, winkelen, film, natuur, muziek en theater. Vanuit de gemeente zullen wij deze website meer gaan promoten.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

39

Moties Trefpunt Op 13 november 2018 heeft de raad de motie ‘Trefpunt’ aangenomen waarin uw raad verzocht de optie te onderzoeken om de activiteiten van De Baerne ook onder te brengen in ’t Trefpunt. De besturen van de Stichting Kunst Creatief Barendrecht, CultuurLocaal en de Harmonievereniging Barendrecht zijn bereid het proces verder in te gaan. De komende tijd gebruiken we om gezamenlijk de mogelijkheden voor een goed proces, een ontwerp en de samenwerking in één gebouw verder te verkennen. Uiteraard betrekken we daar ook de wensen van overige gebruikers van ’t Trefpunt bij. Alle partijen willen dit proces zorgvuldig doorlopen. Vooral ook gericht op het behouden en bouwen aan een goede samenwerking in het toekomstige gebouw. Dit betekent dat de, in het collegeprogramma genoemde, planning van realisatie van ‘t Trefpunt in 2021 niet haalbaar is. Vooralsnog stellen we dat uit tot 2022. De mogelijke plannen voor een groter Trefpunt stemmen we af op de nieuwe inrichting van het Achterom / Mr. Lohmanstraat. Het budget van € 6 miljoen is taakstellend; we houden oog voor besparingen. Motie Verkeersveiligheid en Gedrag In november 2018 is in uw raad een motie aangenomen om nader uit te werken op welke manier door gedragsbeïnvloeding de snelheid van het autoverkeer kan worden beïnvloed.

Via deze motie heeft uw raad het college verzocht: o Om te onderzoeken of middels pilots, zoals de snelheidsmeter spaarpot, het gedrag van verkeersdeelnemers kan worden “beïnvloed”; o Te onderzoeken of waarschuwingsknipperlichten bij oversteekplaatsen voor fietsers en voetgangers een positief effect kunnen hebben;  En hierin expliciet ook de situatie oversteek Kleine Duiker en Barendbos (3de Barendrechtse weg) mee te nemen; o Om samen met scholen een communicatiecampagne over verkeersveiligheid rond scholen op te zetten. Nader onderzoek moet in beeld brengen wat de effectiviteit van bovenstaande initiatieven is. Motie snelheid beperkende maatregelen In maart 2018 heeft uw raad een motie aangenomen met daarin het verzoek om maatregelen te onderzoeken waarmee de verkeersveiligheid in 30 km zones kan worden vergroot. In 2018 is voor alle 30 km/h wegen in Barendrecht beoordeeld of de inrichting voldoet aan de richtlijnen. Hierbij is ook gekeken naar beschikbare informatie over ongevallen en klachten en meldingen. Op basis van deze informatie is een overzicht gemaakt van wegen die moeten worden aangepakt. Dit overzicht vormt een basis voor verdere uitwerking en prioritering om te komen tot een voorstel voor de aanpak van de 30 km/h wegen. De inventarisatie vullen we aan met de status van het onderhoud en de planning van andere projecten.

Hiermee kunnen we bepalen of het mogelijk is om werk met werk te maken. Aanvullend moet een keuze worden gemaakt voor de benodigde investeringen om de wegen in te richten conform de richtlijnen voor 30 km/h. Op basis van de inventarisatie van 2018 zijn de kosten geraamd op circa € 8 mln. om een aantal straten die nu zeer slecht scoren aan te pakken. Daarnaast is er circa € 3 mln. nodig voor de aanpak van overige straten waarvoor kleinere maatregelen nodig zijn. Bovenstaande budgetten zijn momenteel niet beschikbaar binnen de begroting. Daarom is het nodig om te bepalen wat wel en wat niet wordt uitgevoerd. Dit voorstel werken wij, samen met de inhoudelijke kwaliteitsslag, nader uit in 2019.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

40

Zorgen voor elkaar In dit programma gaan we in op de ontwikkelingen op korte termijn. Deze ontwikkelingen sluiten aan bij de al eerder in deze nota beschreven ‘Ontwikkelingen Sociaal Domein’ en richten zich meer concreet op inhoudelijke punten van het programma. Sociaal Domein Verschuiving zorgvraag en wijkteams De druk op wijkteams neemt toe. Dit komt met name door drie ontwikkelingen. - Inwoners van Barendrecht weten de wijkteams steeds beter te vinden. Dit zorgt voor een groter beroep op de wijkteams en langere wachtlijsten. - Er is sprake van een grotere instroom vanuit Jeugdbescherming en Veilig Thuis; wijkteams worden ingeschakeld wanneer hulpverlening in het vrijwillig kader mogelijk is. Dit heeft te maken met de aanscherping van de meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling en met de samenwerkingsafspraken met Jeugdbescherming en Veilig Thuis. Hierin is de samenwerking met de wijkteams meer geformaliseerd. - Het wijkteam treedt steeds meer op als wettelijk verwijzer voor de inzet van jeugdhulp en voert ook casusregie. In het verbeterplan van de wijkteams is opgenomen dat een kerntakendiscussie gevoerd wordt en dat op basis hiervan een reële inschatting wordt gemaakt van de noodzakelijke capaciteit. In 2018 is gestart met de resultaatgerichte inkoop. In de tweede helft van 2019 wordt een evaluatie naar het functioneren van de inkoop opgeleverd.

Aanpak personen met verward gedrag We analyseren en beschrijven onze bestaande lokale aanpak (via de wijkteams en het lokale zorgnetwerk) en zoeken hierbij aansluiting op de regionale aanpak via het Zorg- en Veiligheidshuis Rotterdam Rijnmond. We brengen in kaart welke knelpunten er zijn en hoe we die kunnen oplossen of verbeteren. De gevolgen van nieuwe wetgeving op het gebied van de gedwongen GGZ nemen we mee. Aan de hand van de knelpunten treden we waar nodig in gesprek met onze ketenpartners ter verbetering van de onderlinge samenwerking. Preventie en vroegsignalering In het collegeprogramma staat dat er specifiek aandacht is voor kwetsbare gezinnen met minderjarige kinderen, zoals complexe echtscheidingen. Dit is belangrijk gezien de signalen vanuit CJG Rijnmond en het wijkteam dat veel gezinnen in Barendrecht te maken hebben met complexe echtscheidingen. In 2019 wordt in de gemeente Barendrecht samen met maatschappelijke partners gewerkt aan een visie en actieplan rondom complexe echtscheidingen. In 2020 wordt ingezet op concrete acties voortkomend uit het actieplan. Innovatiefonds sociaal domein Het innovatiefonds sociaal domein beoogt innovatie / vernieuwende initiatieven op het snijvlak van zorg, welzijn en participatie te stimuleren en het steuntje in de rug te geven om in de praktijk te experimenteren.

In 2019 presenteren we een raadsvoorstel, met als doel om in 2020 te kunnen starten met dit fonds. Separatie Klijnsmagelden De uitwerking van de separatie van de Klijnsmagelden voor kinderen in armoede is op dit moment onderhanden. Dit plan wordt in de tweede helft van 2019 aan de raad ter besluitvorming voorgelegd. De financiële doorvertaling hiervan wordt meegenomen in de begroting 2020.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

41

Overig Leerlingenvervoer In het 2e kwartaal van 2019 is de aanbesteding van het doelgroepenvervoer afgerond. Vanaf 1 augustus gaan e we werken met de regiecentrale. Eventuele financiële gevolgen hiervan geven we bij de 2 tussenrapportage aan. Schoolmaatschappelijk werk in het primair onderwijs We inventariseren bij de basisscholen wat de wensen zijn voor inzet van de schoolcontactpersoon (SCP). Op basis hiervan wordt gekeken wat de mogelijkheden en financiële gevolgen zijn. Herontwikkeling Borgstede Bij de herontwikkeling van Borgstede willen wij ook een impuls geven aan de voorzieningen voor de wijk. Immers, het gaat niet alleen om een gebouw, maar juist ook om prettig samenleven en elkaar (leren) kennen. Om goede zorgvoorzieningen, gezondheidsvoorzieningen en plezier met elkaar te laten samengaan. Samen met de partners willen wij een wijkfunctie creëren voor jong en oud. Wij bekijken ook de mogelijkheden voor een wijkrestaurant, bijvoorbeeld in het dienstencentrum.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

42

Verduurzamen Nederland heeft zich gecommitteerd aan de afspraken van het klimaatakkoord van Parijs. In het regeerakkoord 2017 zijn de ambities nog eens aangescherpt. In 2030 moeten de emissies van broeikasgassen met 49% (dit was 40%) zijn gedaald om te komen tot de drastische beperking van de uitstoot tot bijna 0 in 2050. Dit betekent ook voor Barendrecht nogal wat. Duurzaamheid en de energietransitie zijn niet alleen een technische opgave, maar nog meer een maatschappelijke/sociale opgave, waar iedereen mee te maken heeft. Zo vraagt het om een verbouwing van alle woningen, van veelal matig geïsoleerd en vrijwel allemaal verwarmd met aardgas, naar goed geïsoleerde woningen die we met duurzame warmte verwarmen en waarin we schone elektriciteit opwekken of gebruiken. De sleutel voor het realiseren van de energietransitie ligt daarom ook voor een belangrijk deel in maatschappelijk draagvlak en betrokkenheid. Praktijkvoorbeelden tonen aan dat de transitie en verduurzaming succesvoller verlopen, naarmate inwoners meer met elkaar en met de (lokale) overheid optrekken. Gezamenlijk afwegingen maken, gezamenlijk ingrepen in de wijk en huizen organiseren en gezamenlijk nieuwe duurzame bronnen bezitten. Daarom willen we komen tot een lokaal klimaatakkoord dat begin 2020 gereed is. Dekking hiervan vindt plaats binnen het budget energietransitie.

Klimaatbestendig Barendrecht Energietransitie Gemeenten krijgen ten aanzien van de energietransitie een actieve regierol. Dit betekent onder andere dat de gemeente samen met de regio een plan moet opstellen om te komen tot een veilige, betrouwbare, schone, betaalbare en duurzame lokale energievoorziening. Dit vraagt om veel analyses van bijvoorbeeld het energieverbruik, de ondergrond en openbare ruimte. En natuurlijk gesprekken met regiogemeenten en het in beeld brengen van (regionale) kansen. Vanuit de rijksopgave is het maken van dit plan een grote, niet te onderschatten taak. Ten aanzien van de energiestrategie pakken we het volgende op: Barendrecht werkt samen met 22 andere gemeenten, 4 waterschappen en de provincie Zuid- Holland aan een Regionale Energie Strategie (RES). Deze brengt de (on)mogelijkheden in de regio in beeld om te komen tot een betaalbare, betrouwbare, schone en veilige energievoorziening in 2050. Dit werken wij verder uit aan de hand van een toekomstbeeld en leggen we medio 2019 aan u voor. Dekking vindt plaats binnen het budget energietransitie. We herzien het schetsplan duurzaam energiebeleid Barendrecht. Het plan wordt u in 2019 aangeboden. Het geeft een route weer om in 2050 te kunnen voldoen aan de landelijke doelstellingen. De directe invloed op de begroting 2020 volgt op basis van afzonderlijke voorstellen.

We stellen een kaart op voor het opwekken van energie. Bij deze kansenkaart worden de (on)mogelijkheden voor de opwekking weergegeven. De kaart is in het vierde kwartaal 2019 gereed. Dekking vindt plaats binnen het budget energietransitie. De verdere invulling vindt plaats in 2020 en verder. We onderzoeken de mogelijkheden voor een Duurzaamheidslening in 2019, in samenspraak met de SvN. Hiervoor wordt een separaat financieel voorstel ingediend. We continueren de projecten ter bevordering van het verduurzamen van bedrijventerrein door onder andere de Energieke Regio. In 2019 is de Energieke Regio gestart met de bedrijven op Vaanpark. Het betreft hier voornamelijk de bedrijven enthousiasmeren en stimuleren om energiebesparende maatregelen te treffen in hun bedrijfsvoering. Daarnaast blijven we inzetten op de wettelijke eisen die de bedrijven hebben op het gebied van energiebesparing. We stellen beleid op ten aanzien van het verduurzamen van ons vastgoed. Hiervoor is in het collegevoorstel separaat budget aangevraagd en opgenomen in de tussenrapportage.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

43

Klimaatadaptatie Al geruime tijd zijn we in Barendrecht aan de slag met klimaatadaptatie. In projecten brengen we klimaatadaptatie vroegtijdig in en proberen waar mogelijk no-regret maatregelen te treffen, die zowel de klimaatbestendigheid versterken als de kwaliteit van de buitenruimte verhogen. Door mee te doen aan de actie Steenbreek maken we onze bewoners bewust van de klimaatsverandering en van de dingen die zij zelf kunnen doen. Vanuit het Nationaal Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie is in 2018 de ambitie uitgesproken dat Nederland in 2050 klimaatbestendig en waterrobuust is en vanaf 2020 hiernaar handelt. Om klimaatadaptatie te borgen in onze plannen, maken we een plan voor Klimaatbestendig Barendrecht. Risicodialogen (2019-2020) met onze bewoners, ondernemers en partners geven inzicht in oplossingsrichtingen voor onze kwetsbare gebieden en leveren input om tot een klimaatadaptatiestrategie en uitvoeringsagenda te komen. Een belangrijk uitgangspunt is dat de (toekomstige) kosten voor een klimaatbestendig Barendrecht in verhouding staan tot de problematiek die we er mee oppakken. Dit plan zal in het najaar 2020 gereed zijn. Transitievisie Warmte Uiterlijk eind 2021 moet er een maatschappelijk gedragen transitievisie warmte worden vastgesteld. Per wijk worden de verschillende alternatieven bronnen voor aardgas in beeld gebracht.

Tevens is de visie voorzien van een tijdspad waarop de wijken van het aardgas af gaan. Dekking vindt plaats binnen het budget energietransitie. Routekaart maatschappelijk vastgoed Voor 1 mei 2019 moet er een routekaart gemeentelijk vastgoed worden opgesteld. Als eerste stap wordt in beeld gebracht wat het energielabel is van onze panden. De routekaart geeft inzicht in op welke (natuurlijke) momenten er aanpassingen gedaan kunnen worden. De gemeente streeft naar een energie neutrale vastgoedportefeuille in 2040. Hiervoor is budget aangevraagd in het collegeprogramma en opgenomen in de tussenrapportage. Terugdringen CO2-uitstoot In de ‘Uitvoeringsagenda Bereikbaarheid 2016’ van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag is de opgave gedefinieerd om de uitstoot van CO2 door het verkeerssysteem in 2025 te verminderen met 30% ten opzichte van 2015. Om deze opgave te realiseren wordt gewerkt aan een actieplan met maatregelen. Hierin wordt per gemeente vastgelegd welke maatregelen worden onderzocht om de uitstoot van CO 2 te reduceren. Daarbij wordt nadrukkelijk de verbinding gezocht met maatregelen die een positieve bijdrage leveren aan bereikbaarheid, leefbaarheid en economie. Het actieplan voor Barendrecht wordt in 2019 nader gespecificeerd.

Overig Stimuleren fietsen en OV-gebruik Om bij te dragen aan de doelstellingen tot energiebesparing verleiden we automobilisten om meer gebruik te maken van de fiets en het openbaar vervoer. Er worden goede OV-verbindingen en comfortabele fietsroutes gerealiseerd om een verandering in het gedrag te stimuleren. Samen met het werkgeversplatform ‘Samen Bereikbaar’ zijn wij in 2017 gestart met campagnes en evenementen die gericht zijn op ander reisgedrag van en naar het werk. Hierdoor worden mensen meer bewust van hun reisgedrag en gestimuleerd om te gaan fietsen of met het openbaar vervoer te reizen. Dit zorgt samen met de verbeteringen in het fiets en openbaar netwerk voor een goede bereikbaarheid en leefbaarheid. Beide onderwerpen zijn belangrijke speerpunten in het collegeprogramma. Komende jaren breiden we de activiteiten verder uit. Moties Barendrecht gaat voor glasvezel In 2019 wordt een voorstel uitgewerkt voor de overstap naar glasvezel.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

44

Leren, werken en ondernemen Innovatiecentrum startups Op 13 november 2018 is de motie “Innovatieve Startups” opgesteld. Vanuit deze motie werken we aan een plan om het innovatieve vermogen van de Barendrechtse economie verder te versterken. Barendrecht kent al veel innovatie, maar nu is dit versplinterd en onvoldoende zichtbaar. Met een planmatige aanpak van innovatie/startups in een samenwerking tussen ondernemers, overheid en onderwijs, willen wij een versnelling van innovatie in Barendrecht realiseren. Het plan en de bijbehorende financiële gevolgen zijn nu onderhanden en hierover wordt in de loop van 2019 een voorstel gepresenteerd. Statushouders Per 2021 gaat nieuwe wet- en regelgeving van kracht. De gemeente is vanaf dan weer (volledig) verantwoordelijk voor de inburgering van statushouders. Dit vraagt om een veel sterkere invulling van de regierol van de gemeente. Dit om trajecten beter op elkaar af te stemmen. Daarnaast moeten ook de huidige “witte vlekken” in de inburgeringstrajecten worden ingevuld. Denk hierbij aan het anders vormgeven en intensiveren van de maatschappelijke begeleiding van statushouders. Swim2Play Het college heeft op basis van de geëvalueerde cijfers over 2017 en 2018 de conclusie getrokken dat Swim2Play grotendeels heeft voldaan aan de succesvoorwaarden. Daarom willen we Swim2Play continueren.

Moties Werkende armen In de motie ‘werkende armen’ is het college verzocht om: - de groep in beeld te brengen; - in het minimabeleid deze groep te onderscheiden; - de bestaande voorzieningen beter bekend te maken bij de werkende armen; - voorzieningen aan te reiken ter ondersteuning van deze doelgroep. In de armoedemonitor wordt de informatie over werkende armen uit diverse databases opgenomen. De armoedemonitor is in mei 2019 beschikbaar en gebruikt als input voor het nieuwe minimabeleid en de uitwerking van deze motie. Landelijk heeft het onderwerp grote aandacht en het ministerie en VNG kijken naar maatregelen die deze groep kunnen ondersteunen. Opvallend hierbij is dat de meeste voorgestelde maatregelen niet bij de gemeente liggen maar bij landelijke organisaties. In het nieuwe minimabeleid werken we dit onderwerp nader uit. Maatregelen die de gemeente kan nemen voor deze doelgroep zijn nu nog niet bekend. Het nieuwe minimabeleid verwachten we in het najaar 2019, eventuele financiële consequenties worden dan voorgelegd aan de raad.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

45

Ontspannen Noldijk fietsvriendelijker De Noldijk is in beheer bij het Waterschap Hollandse Delta. We voeren gesprekken met het Waterschap om te kijken of het mogelijk is om het beheer van de Noldijk over te hevelen naar de gemeente. Deze gesprekken verlopen stroef, onder meer vanwege de staat van het onderhoud van de weg en de daarbij behorende financiële vergoedingen. In het collegeprogramma is opgenomen dat de Noldijk een 30-kilometerweg wordt (in 2022), omdat dit veiliger en aantrekkelijker is voor zowel fietsers als inwoners. Momenteel werken wij uit welke middelen aanvullend nodig zijn voor de herinrichting, de uitkomst hiervan wordt aan u voorgelegd. Sportakkoord In 2019 starten we met een sportformateur. Deze gaat de sportaanbieders bij elkaar brengen en op basis daarvan wordt het Lokaal Sportakkoord opgesteld. In het Nationaal Sportakkoord zijn 6 ambities geformuleerd, gericht op toekomstbestendigheid van de sport-infrastructuur van Nederland. Doel is om in dit akkoord tenminste één ambitie concreet met elkaar uit te werken. Zowel vanwege financiële redenen als vanwege de afhankelijkheid van consensus. In het 3e kwartaal van 2019 is dit akkoord gereed. Ervan uitgaande dat we met de aanbieders tot een akkoord komen, starten we vanaf 2020 met de uitvoering. Uitgangspunt is dat zowel de realisatie van het akkoord als de uitvoering budgetneutraal wordt uitgevoerd.

Realisatie Krajicek Playground In 2019 gaan we in gesprek met betrokkenen en omwonenden om te komen tot realisatie van de Krajicek Playground in 2020. Momenteel werken we een voorstel hiervoor uit, inclusief de eventuele financiële gevolgen. Sporthal de Driesprong De gemeente Barendrecht is voornemens het 40 jaar oude gebouw te renoveren en te verduurzamen. We inventariseren welke werkzaamheden hiervoor noodzakelijk zijn en wat de financiële consequenties zijn.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

46

Bestuur en Organisatie Follow-up Evaluatie BAR-samenwerking De colleges van Barendrecht, Albrandswaard en Ridderkerk zijn positief over hun samenwerking. Vanuit de gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de BAR-Organisatie onderzoeken we waar we verdere verbeteringen kunnen realiseren in onze werkprocessen. We richten ons op de interne en externe dienstverlening en de bestuurlijke aansturing van de organisatie. Ook uw raad wordt bij dit onderzoek betrokken. Naast de gedeelde verantwoordelijkheid voor de ambtelijke organisatie bespreken we met de gemeenten Albrandswaard en Ridderkerk of en hoe we elkaar door bestuurlijke samenwerking kunnen versterken. Later dit jaar gaan we met u in gesprek over diverse thema’s en op welke wijze we deze samenwerking vormgeven. Afstemmen communicatiekanalen op de Barendrechtse samenleving Momenteel werken wij aan een conceptplan kanalenstrategie. De financiële gevolgen hiervan bedragen naar verwachting € 25.000. Zodra hierover meer bekend is, wordt het voorstel voorgelegd ter besluitvorming.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

47

Financieel technische uitgangspunten Belastingen In de gemeente Barendrecht is sprake van een drietal belastingen en een tweetal heffingen. De belastingen zijn de Onroerendezaakbelasting, de Hondenbelasting en de Toeristenbelasting. De heffingen zijn de afvalstoffenheffing en rioolheffing. Deze componenten bepalen de lokale belastingdruk voor de burger. De lasten nemen alleen toe door de groei van de areaalgroei en de aanpassing aan de inflatie. De aanpassing aan de areaalgroei is noodzakelijk, omdat ook de kosten van de gemeente dan toenemen. Ook kort het Rijk een gemeente in de gemeentefondsuitkering, wanneer het areaal toeneemt. Tarief riolering en afval Voor de afvalstoffenheffing en de rioolheffing hanteren wij kostendekkende tarieven in combinatie met een planmatige inzet van de daarvoor gevormde voorzieningen. Het gemeentelijk afvalbeleid en het Gemeentelijk Rioleringsplan zijn het uitgangspunt voor de tarievenberekening. Investeringen 2020-2023 Voor de begroting 2020 wordt volgens het Activabeleid een investeringslijst 2020-2023 opgesteld. Een realistische planning van deze investeringen moet leiden tot een evenwichtige spreiding over de planperiode. Wij moeten de onontkoombaarheid van een investering in een bepaald jaar aantonen. De kapitaallasten worden berekend per 1 januari vanaf het jaar ná oplevering van de investering.

Prijsstijging op uitgaven De prijsstijging op uitgaven voor 2020 bedraagt 1,4% (consumentenprijsindex). Dit is gebaseerd op de prognoses van het Centraal Plan Bureau in het jaarlijks Centraal Economisch Plan 2018 uit maart 2019. Indexering tarieven Belastingen en heffingen worden conform het tarievenbeleid met de inflatie gecorrigeerd. Algemene Uitkering uit het Gemeentefonds De Algemene Uitkering in de begroting 2020 wordt berekend op basis van de meicirculaire 2019. Gemeenschappelijke regelingen Het percentage van 2,4% is gebaseerd op de in de macro economische verkenning 2019 (MEV 2019) van het Centraal Planbureau opgenomen indexcijfers. Subsidies Voorgesteld wordt om het bestaande beleid van de afgelopen jaren te continueren en de subsidies in het algemeen niet te indexeren. Voorgesteld wordt om grotere instellingen, die gebruik maken van beroepskrachten op aanvraag, wel te compenseren voor CAO-ontwikkelingen. Rente Omslagrente investeringen Hiervoor hanteren wij een rentepercentage van 1,5%, gelijkblijvend aan 2018 en 2019. Marktrente langlopende leningen De marktrente voor langlopende leningen wordt gebaseerd op de rente van een 20-jarige lening met jaarlijkse aflossing. Deze bedraagt 1,5%. Rente grondexploitaties In de Meerjarenprognose grondexploitaties van maart 2019 zijn de laatste voorschriften uit het BBV toegepast.

Er wordt 1,57% rente toegerekend aan de grondbedrijf complexen. Dividend Voor de ramingen van dividend gaan wij uit van de gemiddelde dividendopbrengsten van de voorgaande 3 jaar. De gevolgen van een eventuele verkoop van de aandelen Eneco zijn nog niet verwerkt.

e

Voorjaarsnota 2019 inclusief 1 Tussenrapportage 2018

48

Ontwikkelingen Sociaal Domein Bij de behandeling van de begroting 2019 heeft uw raad aangegeven graag een nadere toelichting te willen op de trend van het Sociaal Domein, meer zicht op de toekomstige ontwikkelingen (prognose) en tot slot beïnvloedingsknoppen waarlangs de stijgende uitgaven gedempt kunnen worden. In dit hoofdstuk gaan we daarop in. Eerst geven we per onderdeel van het Sociaal Domein een analyse. Vervolgens gaan we in op de toekomstige ontwikkelingen die we zien en tot slot geven we de beïnvloedingsmogelijkheden aan waar we de komende periode invulling aan willen geven. Het geven van een daadwerkelijke prognose is niet eenvoudig. Als gemeente hebben we inmiddels 3 jaar ervaring opgedaan met de gedecentraliseerde taken. Die ervaring nemen we mee in de ontwikkelingen naar de toekomst toe. Echter in die 3 jaar zijn ook wijzigingen opgetreden in onze dienstverlening (zoals de invoering van resultaatgerichte kostprijzen) waardoor onze dienstverlening niet over de jaren heen vergelijkbaar is. Daarnaast hebben er ook productwijzigingen plaatsgevonden. Net als wij, hebben andere gemeenten in Nederland hetzelfde waardoor benchmarking niet mogelijk is. De toekomstprognose moet dan ook meer gelezen worden als een projectie dan een daadwerkelijke prognose.

De voornaamste beïnvloedingsmogelijkheden zitten in de intensivering van welzijn (preventie) met de zorgverlening en in een intensivering in samenwerking met onze maatschappelijke partners. Immers streven we een gezamenlijk doel na. De korte termijn beïnvloedingsmogelijkheden zijn ondergebracht in voorstellen in het ombuigingsproces en worden hieronder niet nogmaals benoemd. Zoals u uit de media heeft kunnen vernemen zijn de toenemende uitgaven van gemeenten in het Sociaal Domein fors. Uit recent onderzoek blijkt dat gemeenten alleen al in de jeugdzorg landelijk € 600 mio euro tekort komen. Het Rijk heeft aangegeven nader te onderzoeken hoe zij dit kunnen compenseren in het gemeentefonds. Ook de diverse Rijksmaatregelen in de WMO maken dat onze uitgaven hoger worden, dan we middels het gemeentefonds binnen krijgen. De hoogte van de rijksinkomsten gaat de komende periode naar alle waarschijnlijkheid veranderen. Landelijk is de trend sterk zichtbaar en voelbaar dat voor gemeenten de kosten voor zorg binnen het sociaal domein blijven stijgen. De beschikbare budgetten worden eerder wel dan niet overschreden. Gemeenten hebben hier tot op heden geen goed antwoord op weten te formuleren. Dit is ook extra lastig gemaakt doordat het veelal om de meest kwetsbare inwoners gaat.

Het betreft daarnaast wettelijk vastgestelde taken en de beschikbare beleidsvrijheid is door ontwikkelingen op het vlak van jurisprudentie en publieke opinie vrijwel continu aan ontwikkelingen onderhevig. De gemeenten en de VNG weten elkaar op dit vlak wel steeds beter te vinden en bundelen meer en meer de krachten. Dit heeft tot op heden niet tot (financiële) resultaten geleid, al wordt wel een (gedeeltelijke) compensatie in de meicirculaire verwacht. Het Rijk houdt het vooralsnog bij de middelen zoals de gemeenten die altijd al kregen.

Verdeling middelen Sociaal Domein Barendrecht

WMO

e

Participatie

Voorjaarsnota 2019 inclusief 1 Tussenrapportage 2018

Jeugd

overig

49

Wmo Algemene ontwikkelingen vanaf 2015 De zorgkosten van de Wmo stijgen de afgelopen jaren flink. Dit komt door een flinke toename van het aantal cliënten, de afgelopen jaren. In 2018 leek dit te stabiliseren. Naast de toename van het aantal cliënten is de zorgvraag in omvang ook toegenomen. Dit betekent dat er extra en/of duurdere dienstverlening per cliënt nodig is; er zijn meer aanpassingen of complexere hulpmiddelen nodig. Inkomsten  uitgaven

WMO 2015-2018 6.000.000 5.000.000 4.000.000

3.000.000 2.000.000 1.000.000 2015

2016 Begroot

2017

2018

Realisatie

Analyse 2015-2018 Zoals in het bovenstaande overzicht te lezen zijn is begrotingstechnisch het budget voor de WMO van 2015 tot en met 2018 verlaagd van circa € 4,9 mio naar € 3,9 mio. Een verlaging van € 1 mio. Dit komt hoofdzakelijk voort uit de neerwaartse bijstelling van de Rijksinkomsten. Daarentegen zijn de uitgaven voor de WMO gestegen sinds 2015 van € 3,5 mio naar € 5,6 mio. De uitgaven zijn om meerdere redenen toegenomen in de loop der jaren: -

Landelijke gewijzigde wetgeving (autonome ontwikkeling): o Reële tarieven. Sinds 1 juni 2017 is de Algemene Maatregel van Bestuur (AMvB) ‘reële prijs Wmo 2015’ van kracht. De AMvB geeft nadere regels die invulling geven aan de gemeentelijke opdracht om regels te stellen ter waarborging van een goede verhouding tussen de prijs voor de levering van een voorziening en de eisen die worden gesteld aan de kwaliteit van diezelfde voorziening. Met de invoering van deze maatregel zijn de tarieven sinds 2017 jaarlijks omhoog gegaan en daardoor ook de uitgaven. Illustratief hiervoor is het tarief voor Hulp bij het huishouden wat sinds 2017 met meer dan 20% is gestegen. De AMvB heeft betrekking op alle WMO voorzieningen met uitzondering van hulpmiddelen en woonvoorzieningen.

-

Lokale ontwikkelingen o Vergrijzing en verzilveringsgraad (autonome ontwikkeling) De demografische ontwikkeling van de gemeente Barendrecht laat een vergrijzing zien van haar inwoners. Een vergrijzing van de inwoners betekent dat meer aanspraak gemaakt wordt op de voorzieningen die de gemeente biedt op het vlak van de WMO. Naast de vergrijzing is lokaal zichtbaar dat de verzilveringsgraad toeneemt. Illustratief is de verzilvering voor WMO begeleiding toegenomen met circa 18%. Zowel de vergrijzing als de verhoogde verzilveringsgraad zijn lokale ontwikkelingen die autonoom zijn en waar we als gemeente geen directe invloed op kunnen uitoefenen.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

50

o

Collegedoelstelling langer zelfstandig thuis wonen. De afgelopen jaren heeft het College de ambitie nagestreefd om te zorgen dat inwoners zo lang mogelijk zelfstandig thuis kunnen blijven wonen. Met het nastreven van deze doelstelling zijn de uitgaven van de WMO gestegen. Immers moest de leefomgeving en woning van ouderen daartoe geschikt gemaakt worden.

Prognose 2019 en verder Het geven van een zuivere prognose naar de toekomst toe is moeilijk te maken. Hierbij speelt zowel aan de inkomstenkant als aan de uitgavenkant een aantal ontwikkelingen. Aan de inkomstenkant speelt dat vorig jaar het Rijk met de VNG heeft afgesproken dat er een ‘geïntegreerd objectief verdeelmodel’ komt voor beschermd wonen, maatschappelijke opvang en begeleiding. Het nieuwe verdeelmodel moet ingaan vanaf het jaar 2021. Inmiddels zijn de voorlopige uitkomsten bekend gemaakt per gemeente. Omdat het om een geïntegreerd model gaat, is niet te herleiden wat de financiële gevolgen zijn voor de verschillende onderdelen. Er kan niet bepaald worden of we als gemeente meer inkomsten krijgen voor het onderdeel begeleiding. Op dit moment vinden gesprekken plaats over de inrichting van de nieuwe taken ‘beschermd wonen’ en ‘ maatschappelijke opvang’. Zodra hier meer over bekend wordt uw raad geïnformeerd. Aan de uitgavenkant is een prognose ook moeilijk weer te geven, omdat de WMO een openeinde regeling is waarbij de gemeente een wettelijke zorgplicht heeft. Wel laat een aantal ontwikkelingen zien dat de uitgaven niet zullen dalen, maar ook naar de toekomst toe een stijgende lijn houdt. Dit komt door: -

Landelijke gewijzigde wetgeving (autonome ontwikkeling): o Reële tarieven. Sinds 2017 zijn de tarieven met circa 20% gestegen. Naar verwachting is de stijging naar de komende periode niet significant. Maar we voorzien nog wel een stijging. Dit komt hoofdzakelijk door aanpassingen in de CAO. Deze wordt medio 2019 vastgesteld. o Abonnementstarieven. In 2019 is het abonnementstarief voor de Wmo eigen bijdrage ingevoerd door een algemene maatregel van bestuur in afwachting van een wetswijziging over dit tarief. Hierover vindt naar verwachting in het 2e kwartaal 2019 besluitvorming over plaats. In 2019 is dit tarief € 17,50 per periode van vier weken ongeacht het zorggebruik en het inkomen. Vanaf 2020 zal dit een bedrag van € 19 per maand worden. De verwachting is dat het abonnementstarief voor een behoorlijke aanzuigende werking zorgt omdat de eigen bijdrage voor met name inwoners met een hoger inkomen vele malen lager is geworden. Hierdoor is het voor hen niet meer “voordeliger” om bepaalde zorg of hulpmiddelen zelf in te kopen. Op dit moment is het werkelijke effect nog niet meetbaar of zichtbaar. Vanzelfsprekend houden we dit in de gaten en nemen we dit op bij de tussenrapportages die u van ons ontvangt met daarin de ontwikkelingen van aantallen, meldingen en zorggebruik.

-

Lokale ontwikkelingen o Vergrijzing en verzilveringsgraad (autonome ontwikkeling) De vergrijzing en verzilveringsgraad van onze gemeente zorgen beide voor hogere uitgaven. Ook naar de toekomst toe voorzien we hier een stijgende lijn. Zowel de vergrijzing als de verhoogde verzilveringsgraad zijn lokale ontwikkelingen die autonoom zijn en waar we als gemeente geen direct invloed op kunnen uitoefenen. o Collegedoelstelling langer zelfstandig thuis wonen. De afgelopen jaren heeft het college de ambitie nagestreefd om te zorgen dat inwoners zo lang mogelijk zelfstandig thuis kunnen blijven wonen. Met het nastreven van deze doelstelling zijn de uitgaven van de WMO gestegen. Immers moest de leefomgeving en woning van ouderen daartoe geschikt gemaakt worden.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

51

Beïnvloedingsknoppen De uitgaven van de WMO zijn moeilijk te beïnvloeden. Met name de wetgeving vanuit het Rijk laat weinig ‘keuzevrijheid’ over voor gemeenten om beleid aan te passen en zo de stijgende uitgaven te beïnvloeden. De beïnvloedingsknoppen die er wel zijn, zitten in de preventie en de mogelijkheid om de doelstelling van het college aan te passen: -

Investeren in mantelzorg en vrijwilligers Om de professionele hulp te verlagen, kan meer ingezet worden op de mantelzorg en vrijwilligers. Wanneer daarin geïnvesteerd wordt, zal de toename van zowel de verzilveringsgraad als het aantal gebruikers afnemen.

-

Aanpassen Collegedoelstelling Wanneer het college haar inwoners niet stimuleert om zo lang mogelijk zelfstandig thuis te laten wonen, zal mogelijk een stijging van de uitgaven dempen.

Jeugd Algemene ontwikkelingen vanaf 2015 De zorgkosten van de jeugd zijn sinds 2015 flink gestegen. Uit recent onderzoek is dit landelijk een trend en zorg. Onze gemeente is hierop geen uitzondering. De stijging wordt veroorzaakt doordat een toename zichtbaar is de zorgvraag onder de jeugd en anderzijds vanwege de toename van de kostprijs. Inkomsten  uitgaven

Jeugd 2015-2018 14.000.000 12.000.000 10.000.000 8.000.000 6.000.000 4.000.000 2.000.000 2015

2016 Begroot

2017

2018

Realisatie

Analyse 2015-2018 In het bovenstaande overzicht is zichtbaar dat de begroting in de periode van 2015 naar 2018 toe is verlaagd met circa € 2 mio. De belangrijkste oorzaak hiervan is de neerwaartse bijstelling van de inkomsten van het Rijk. Daarin tegen zijn de kosten voor de jeugd gestegen met circa € 3 mio in diezelfde periode. De redenen zijn uiteenlopend: -

Landelijke ontwikkelingen (autonoom) o Reële kostprijzen Net als bij de WMO moet ook in de jeugdzorg gerekend worden met reële kostprijzen. De kostprijzen van de zorgaanbieders zijn de afgelopen jaren stevig toegenomen. En daarmee ook de werkelijke uitgaven die we als gemeente hebben.

-

Regionale ontwikkelingen (autonoom) o Bijdrage GRJR Een groot deel van de uitvoering van de zorg voor jeugd is in samenwerking met nog 14 andere gemeenten georganiseerd. Door het met 14 andere gemeenten te organiseren ontstaat een inkoopvoordeel alsmede leren van elkaar en tot slot ook minder

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

52

uitvoeringskosten. Bij de oprichting is een wijze van inleg en verrekening afgesproken, de zogenoemde ‘vlaktaks’. De vlaktaks heeft diverse voordelen en komt voort vanuit een solidariteitsbeginsel. De werkelijke zorgkosten voor onze gemeente zijn gedaald van € 6,7 mio in 2015 naar € 6,1 mio in 2018 (voorlopig jaarresultaat). Echter de wijze waarop de inleg en verrekening in de gemeenschappelijke regeling is bepaald, zorgt er niet voor dat de inleg ook direct verlaagd kan worden. De totale uitgaven van de gemeenschappelijke regeling loopt namelijk jaarlijks op (begrotingstechnisch is een toename van circa 20% van 2015 naar 2020 zichtbaar). -

Lokale ontwikkelingen o Collegedoelstelling Vanaf 2015 is het de ambitie van het college dat de jeugd in onze gemeente kan opgroeien in een veilige omgeving en dat iedereen kan meedoen. Om dit te realiseren is sterk ingezet op de wijkteams. De jeugdigen kunnen de wijkteams goed vinden. We zien dit terug in de toename van de zorgvraag en daarmee ook de zorgkosten. De stijging van de zorgkosten wordt enerzijds veroorzaakt door een toename van het zorggebruik en anderzijds doordat gerekend moet worden met een hogere kostprijs (reële kostprijs, landelijke ontwikkeling).

Prognose 2019 en verder Het geven van een zuivere prognose naar de toekomst toe is moeilijk te maken. Hierbij speelt zowel aan de inkomstenkant als aan de uitgavenkant een aantal ontwikkelingen. Aan de inkomstenkant speelt dat recent onderzoek heeft aangetoond dat het totaal volume van de jeugdzorg is toegenomen. Het Rijk heeft aangegeven dat dit gecompenseerd gaat worden, zowel incidenteel als structureel. Echter wat de omvang van de compensatie is, is nog niet bekend. Waarschijnlijk zal dit bij de septembercirculaire 2019 bekend worden. Aan de uitgavenkant is een prognose ook moeilijk weer te geven, omdat de jeugdzorg een openeinde regeling betreft waarbij de gemeente een wettelijke zorgplicht heeft. Wel laat een aantal ontwikkelingen ons zien dat de uitgaven niet zullen dalen, maar ook naar de toekomst toe een lichte stijgende lijn houdt. We zien een verschuiving van de inzet van specialistische jeugdzorg (GRJR) naar ambulante, lokaal gecontracteerde jeugdhulp. De inzet en verwachting is dat de komende jaren deze verschuiving doorzet. Beïnvloedingsknoppen De uitgaven van de Jeugd zijn moeilijk te beïnvloeden. Met name de wetgeving vanuit het Rijk laat weinig ‘keuzevrijheid’ over voor gemeenten om beleid aan te passen en zodoende de stijgende uitgaven te beïnvloeden. Daarnaast is, in tegenstelling tot de WMO, in gemeenteland nog weinig ervaring met de transformatie.

We zien naar de toekomst toe wel beïnvloedingsknoppen waar we op willen gaan inzetten: -

-

Inrichting Sociaal Innovatiefonds Om de transformatie in de jeugdzorg meer vorm te geven is innovatie nodig. In samenwerking met de maatschappelijke partners moet worden nagegaan op welke wijze de zorgvraag van jeugd kan worden verminderd. Op dit moment zijn meerdere gemeenten aan het experimenteren hoe de transformatie het beste kan worden vormgegeven. De echte oplossing ligt nog niet op tafel. Om de innovatie binnen onze gemeente vorm te geven, gaan we een Sociaal Innovatiefonds inrichten. Dit fonds is voor de looptijd van deze collegeperiode. Aan de hand van een aantal uitgangspunten (waarbij rekening wordt gehouden met zowel het maatschappelijk gewenst effect als het financieel effect) worden in samenwerking met onze maatschappelijke partners een aantal trajecten opgezet. Intensivering samenwerking welzijn en jeugdzorg De intensivering van de samenwerking welzijn en jeugdzorg is tweeledig. Enerzijds gericht op preventie, waarbij onze jeugdigen in een eerder stadium ondersteuning krijgen waardoor zij geen beroep hoeven doen op de jeugdzorg. We zetten in op preventie door onder andere het aanbieden van cursussen zoals weerbaarheid- en sociale vaardigheidstrainingen en Kinder-Echtscheiding situaties). De andere beïnvloedingsknop is gericht op de intensivering van de samenwerking huisartsen en wijkverpleegkundige wijkteams.

Door in die gezamenlijkheid de casuïstiek te bespreken kan de inzet van zorg meer worden afgestemd op de zorgbehoefte die de jeugdige heeft.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

53

Participatie Inkomsten  uitgaven

Participatie 2015-2018 10.000.000 9.000.000 8.000.000 7.000.000 6.000.000 5.000.000 4.000.000 3.000.000 2.000.000 1.000.000 -

2015

2016 Begroot

2017

2018

Realisatie

Analyse 2015-2018 Het bovenstaande overzicht laat zien dat de uitgaven en inkomsten eenzelfde richting hebben. Onze gemeente heeft in de periode 2015 tot 2018 min of meer de landelijke trend gevolgd. Althans de landelijke trend op basis waarvan de BUIG-uitkering wordt bepaald. De bepaling van de hoogte van het macro-budget van de BUIGuitkering loopt altijd iets achter op de werkelijkheid. In 2018 is landelijk aanzienlijk minder uitgegeven aan bijstandsuitkeringen, daar wij in onze gemeente in 2018 een lichte stijging hadden van aantal bijstandsgerechtigden van circa 2%. -

Landelijke gewijzigde wetgeving (autonoom) o BUIG-budgetten De BUIG betreft een specifieke uitkering van het Rijk. Jaarlijks stelt het Rijk het macrobudget vast en verdeelt dit over de gemeenten. Doordat het jaarlijks wordt vastgesteld zit een fluctuatie in de inkomsten die we ontvangen van het Rijk. Doordat de afgelopen jaren de werkloosheid is toegenomen in heel Nederland is het BUIG-budget vanuit het Rijk toegenomen. Vanaf 2017 lijkt het beter te gaan in Nederland, in 2018 was een landelijk een daling van 2,4% van het aantal bijstandsgerechtigden te zien. Het effect van minder bijstandsgerechtigden vertaald zich in een verlaging van de rijksinkomsten (BUIG-budget). Recent is bekend gemaakt dat het macro BUIG-budget in 2019 neerwaarts wordt bijgesteld met € 200 mio.

-

Lokale onvermijdelijke ontwikkelingen o Opbouw klantenbestand (autonoom) Van 2015 tot medio 2018 was sprake van een stijging van het aantal bijstandsgerechtigden in onze gemeente. In 2018 is een inhaalslag gemaakt in het segmenteren van ons klantenbestand. De segmentatie draagt eraan bij dat een betere match gemaakt wordt met de inzet van instrumenten die ondersteunend zijn om de bijstandsgerechtigde sneller aan het werk te krijgen. We zien een stijging van de uitgaven voor inkomensvoorzieningen voor ouderen en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werknemers. o Arbeidsmarkt (autonoom) Een gunstige arbeidsmarkt is essentieel om bijstandsgerechtigden aan werk te krijgen. Echter moet de arbeidsmarkt wel aansluiten op de werkervaring en potentie van onze bijstandsgerechtigden. Wanneer dit niet het geval is, moet geïnvesteerd worden in het geschikt maken doormiddel van herscholing etc.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

54

-

Lokale beïnvloedbare ontwikkelingen o Inzet instrumentarium o Lokale economie bevorderen

Prognose 2019 en verder De landelijke daling van aantal bijstandsgerechtigden is goed nieuws. Ook in onze gemeente zien we in 2018 een afvlakking van het aantal en naar 2019 toe verwachten we zelfs een daling van ons klantenbestand. Tegelijkertijd neemt het aantal mensen dat langer dan 5 jaar een bijstand ontvangt toe. Tevens valt op dat een deel van de bijstandspopulatie een niet-westerse migratieachterstand heeft, verklaarbaar door de instroom van statushouders. Kortom, de doelgroep in de bijstand wordt complexer en is minder snel aan werk te helpen. We moeten nu meer inzetten op kwaliteit van dienstverlening, en zien naar de toekomst toe de volgende beïnvloedingsknoppen: - Inrichting Sociaal Innovatiefonds Om de kwaliteit te verbeteren moet intensievere samenwerking gezocht worden met het onderwijs en bedrijfsleven. Met het inzetten van incidentele middelen in de vorm van een Innovatiefonds kan de samenwerking versterkt worden. Daarbij is natuurlijk wel de voorwaarde dat ook het onderwijs en bedrijfsleven mee financieren. Door gezamenlijk op te treden kan meer aansluiting gemaakt worden tussen de vraag op de arbeidsmarkt en onze bijstandsgerechtigden. - Herinrichting van het instrumentarium Zoals eerder aangegeven, is de doelgroep in de bijstand complexer geworden.

De bijstandsgerechtigden die in het segment van ‘job-ready’ zitten, komen sneller aan een baan en dit aantal neemt af. De complexere doelgroep heeft de inzet van andere instrumenten nodig. De komende periode moet dit nader onderzocht en bepaald worden.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

55

Bijlage 1 Totaaloverzicht Scenario 1

Totaaloverzicht Scenario 1 Nr.

Portefeuillehouder

Omschrijving ombuiging

Toelichting

Wat verandert er ten opzichte van de huidige situatie?

Impact op samenleving

Toelichting Impact

1.1

Cees Schaap

Inkomsten degeneratie Wegen hoger begroten

Begrote inkomsten in lijn brengen met verwachting.

Degeneratie is de versnelde achteruitgang in kwaliteit van de wegverharding door het graven van sleuven. Degeneratiekosten zijn de vergoedingen, die moeten worden betaald per strekkende meter sleuf of per lasgat. Deze vergoeding moet worden betaald voor door degeneratie veroorzaakte levensduurverkorting op basis van de rehabilitatiekosten aan het einde van de levensduur van de verhardingsconstructie.

Laag

De door graafwerk veroorzaakte levensduurverkorting leidt tot eerder (plaatselijk) herstel van de wegverharding. Herstelwerk van nu is circa 7 jaar geleden veroorzaakt. Dat betekent dat op basis van meer binnenkomende vergoedingen in 2019 t/m 2023 in de jaren na 2023 meer onderhoud te verwachten is.

Komende jaren wordt meer graafwerk verwacht. Daardoor komen meer vergoedingen binnen. Er komt dus meer geld voor dagelijks onderhoud wegen ter beschikking.

1.2

Peter Luijendijk

Budget Beperkt aframen bestemmingsplannen

e

Voorjaarsnota 2019 inclusief 1 Tussenrapportage 2018

Huidige begroot budget: € 80.000 Begroot na ombuiging: € 180.000,Is reeds een beperkt budget, maar naar Laag verwachting niet volledig noodzakelijk tot komst omgevingswet en bijbehorende ruimtelijke stukken (omgevingsplan). Vanaf de komst van de Omgevingswet in 2021 is dit budget wel nodig voor de herziening van bestemmingsplannen. In 2019-2020 is dit nog niet aan de orde.

49

Bedrag jaarlijkse besparing 100.000

Geen ruimte voor 'eigen' projecten of opvangen tegenvallers, verwachting dat dit nodig is, is echter laag.

15.000

56

Totaaloverzicht Scenario 1 Nr.

Portefeuillehouder

Omschrijving ombuiging

Toelichting

2.1

Nico Bults

Minder Bijstandsuitkeringen (wet BUIG)

Volgen van de landelijke trend oplopend tot collegeprogramma (10% t.o.v. 2018). Dus voor 2019 op 2,5%, 2020 op 5%, 2021 op 7,5% en 2022 op 10%

2.2

Reshma Roopram

Meer inzet op oneigenlijk gebruik van zorg /handhaving en toezicht

6.1

Cees Schaap

BAR ombuigingen

e

Wat verandert er ten opzichte van de huidige situatie?

Impact op samenleving

Toelichting Impact

Bedrag jaarlijkse besparing 350.000

In het fundament is opgenomen dat we de Laag landelijke trend willen volgen (dit is anno 2019 5%). De doelstelling van het collegeprogramma is ambitieuzer dan dit. Effect is dat meer inzet (investering) moet zijn op aantal klantmanagers en re-integratiebudgt. Er zit een verband tussen dit voorstel en re-integratiebudget. Huidige begroting ca € 7.100.000. In deze berekening houden we rekening met een constante inkomst van het Rijk ter hoogte van 7 mln euro. Dit is onzeker naar de toekomst toe, omdat vanuit de VNG er een onderzoeksvraag ligt bij het Rijk naar een ander verdeelmodel. Door sterker in te Door meer controle en handhaving minder Laag zetten op handhaving oneigenlijk gebruik van de zorg. Dit betekent wel en toezicht kan jaarlijks dat geïnvesteerd moet worden in fte. We netto € 100.000 verwachten dat het bedrag van € 100.000 een worden verhaald / minimum is. Er zijn echter geen minder aan zorgkosten benchmarkgegevens om dit te toetsen. worden betaald.

De impact zelf is laag, want we helpen inwoners aan een baan. Echter het ambitieniveau is hoog. En vereist een kleine investering.

n.v.t.

100.000

Structureel overschot maatwerk € 100.000, en omzetten inhuur naar vast personeel € 100.000. Externe inhuur binnen de Barendrechtse programma's bedroeg over 2018 € 1.413.000.

Geen impact voor de maatschappij.

200.000

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

Overschot maatwerk wordt benut en de flexibele schil van medewerkers wordt verkleind.

Laag

57

Totaaloverzicht Scenario 1 Nr.

Portefeuillehouder

Omschrijving ombuiging

Toelichting

Wat verandert er ten opzichte van de huidige situatie?

Impact op samenleving

Toelichting Impact

6.2

Nico Bults

Bijstellen OZB inkomsten

Prognose bijstellen: inkomsten OZB

Jaarlijkse stijging van 2% opnemen. In 2018 € 268.000 meer ontvangen dan begroot.

Laag

Geen.

6.3

Cees Schaap

Reserve Openbare verlichting opheffen

Stoppen Jaarlijkse dotatie reserve openbare verlichting

Vernieuwing van lichtmasten en vervanging van lamp naar LED vinden nog maar op zeer beperkte schaal plaats. Grootschalige vervangingen/vernieuwingen zijn al in de begroting opgenomen.

Laag

6.4

Cees Schaap

Front Office balie tijden aanpassen

Openingstijden aanpassen

2 avondopenstellingen en alleen op afspraak Midden werken in dagdelen. In het voorstel gaan we van de huidige 35,5 uur open op drie avonden naar 25 uur met 2 avonden (model RK). Dit levert € 50.000 op.

6.5

Nico Bults

Bijstellen OZB inkomsten

Prognose bijstellen: inkomsten OZB

Er is nu voorzichtig ingeschat welke voorraad er nieuw bijkomt. Deze inschatting wordt reëler gemaakt.

De investeringen voor vernieuwing en vervanging van lichtmasten zijn opgenomen in de begroting. De jaarlijkse dotatie hoeft daarom niet meer plaats te vinden. Dit is mogelijk door de forse afname van de klantcontacten vanaf 2019. De nieuwe tijden zijn voldoende om alle inwoners op afspraak te helpen, maar dan wel efficiënter. Geen.

Laag

Totaal Scenario 1

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

Bedrag jaarlijkse besparing 200.000

190.300

50.000

50.000

1.255.300

58

Bijlage 2: Overzicht Scenario 2

Scenario 2: Aanvullingen ten opzichte van Scenario 1 Nr.

Portefeuillehouder

Omschrijving ombuiging

Toelichting

Wat verandert er ten opzichte van de huidige situatie?

1.3

Peter Luijendijk

Betaald parkeren Stationsdek

Invoeren betaald parkeren op het stationsdek.

Indien betaald parkeren wordt ingevoerd, levert Midden dit (naar schatting) jaarlijks inkomsten op. Invoering kost tijd, in 2019 extra kosten voor invoering te verwachten. Inkomsten betreffen een schatting. Inkomsten moeten naar rato van het aantal parkeerplaatsen worden gedeeld met NS/Prorail.

Invoering kan maatschappelijke wrevel opleveren. Bij het station is er nu grote parkeerdruk en vanuit de regio is er beleid om bij P+R locaties betaald parkeren te hanteren. Betaald parkeren stimuleert het gebruik van alternatieve vervoerswijzen en langdurig parkeren.

1.4

Cees Schaap

Onderhoudskosten civiele kunstwerken verlagen

Relingen leuningen niet meer schilderen.

Afbladderende verf. Grotere kans op houtrot en Midden roest. Civiele kunstwerken gaan minder lang mee. Alleen die plekken aanpakken die hoognodig zijn.

Ziet er niet mooi uit, niet prettig in gebruik. Het blijft wel veilig, maar grotere kans op houtrot en dus plaatsgewijs repareren. Qua uitstraling lijkt het op een lappendeken. We verwachten een toename van het aantal klachten.

Huidige begroting: €147.300 Begroting 2020-2023 na ombuigingsvoorstellen: € 127.300

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

Impact op samenleving

Toelichting Impact

Bedrag jaarlijkse besparing 100.000

20.000

59

Scenario 2: Aanvullingen ten opzichte van Scenario 1 Nr.

Portefeuillehouder

Omschrijving ombuiging

Toelichting

Wat verandert er ten opzichte van de huidige situatie?

Impact op samenleving

Toelichting Impact

Bedrag jaarlijkse besparing 20.000

1.5

Cees Schaap

Onderhoud inventaris, installaties en apparatuur straatmeubilair;

Minder vervangen/plaatsen van straatmeubilair, bijvoorbeeld banken.

Minder verzoeken voor vervangen/plaatsen straatmeubilair worden gehonoreerd. Straatmeubilair dat stuk is wordt weggehaald en niet vervangen. Aanvragen voor nieuw meubilair worden minder gehonoreerd.

Laag

Minder straatmeubilair in de openbare ruimte en minder mogelijkheden voor rustplekken voor bijvoorbeeld mensen die slecht ter been zijn.

Laag

Versobering van de inrichting van de openbare ruimte. 1 hectare omvormen levert €17.500 besparing op onderhoudskosten. De kosten voor omvorming worden gedekt uit het budget planmatig onderhoud groen (minder budget voor projecten en reconstructies).

17.500

Laag

Parkeerplaatsen worden nauwelijks gebruikt.

15.000

Huidige begroting: € 93.300 1.6.

1.7

Cees Schaap

Reshma Roopram

Openbaar groen dagelijks: Onderhoud buitenruimte incl. Groen

Omvormen beheergroepen groen

Dure beheergroepen (haag/beplanting) omvormen naar goedkopere beheergroepen (gras) Huidige begroting voor alle onderdelen van Openbaar groen Dagelijks: € 1.899.900

Parkeren Bethelkerk Opzeggen Er is een overeenkomst voor huur van huurcontract parkeren parkeerplaatsen bij de Bethelkerk. Deze plekken bij Bethelkerk dienen als overloop voor ondernemers Doormanplein om hier te kunnen parkeren. Dit is gekoppeld aan het autovrij maken van het Doormanplein.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

60

Scenario 2: Aanvullingen ten opzichte van Scenario 1 Nr.

Portefeuillehouder

Omschrijving ombuiging

Toelichting

Wat verandert er ten opzichte van de huidige situatie?

Impact op samenleving

Toelichting Impact

1.8

Cees Schaap

Openbaar groen dagelijks: Onderhoud buitenruimte incl. Groen

Stoppen met begrazing geluidswal A15

In plaats van begrazing met schapen wordt de geluidswal A15 twee keer per jaar geklepeld.

Laag

Opdracht voor 2019 is al uit. Ecologisch gezien heeft begrazing met schapen een geringe meerwaarde (er wordt geen organische stof afgevoerd)

1.9

Jan van Belzen

Cameratoezicht NSstation

Camera's blijven actief opnemen, maar beelden worden alleen bij een incident uitgekeken.

8.000

1.10

Cees Schaap

Buurtpreventie

scenario 1: Geheel Beelden worden opgenomen, maar niet periodiek Laag stoppen met periodiek live uitgekeken. (preventief) live uitkijken van de camera. Bij incident achteraf uitkijken. Stoppen met Geen ondersteuning meer aan buurtpreventie Laag ondersteuning vanuit de gemeente aanbieden.

Er wordt meer bij de samenleving neergelegd om preventie in stand te houden.

7.500

1.11

Cees Schaap

Schade aan gemeente- / BAR eigendommen straatmeubilair

Minder schades budgetteren

Als er grote schade voorkomt, dan wordt dit verantwoord in de P&C producten.

5.000

De begrote schadebedragen zijn al jaren hoger dan de daadwerkelijke benutting. Vandaar begroting aframen.

Laag

Bedrag jaarlijkse besparing 12.000

Huidige begroting : € 11.500 Begroting 2019-2023 na ombuigingsvoorstellen: € 6.500.

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

61

Scenario 2: Aanvullingen ten opzichte van Scenario 1 Nr.

Portefeuillehouder

Omschrijving ombuiging

Toelichting

Wat verandert er ten opzichte van de huidige situatie?

Impact op samenleving

Toelichting Impact

1.12

Cees Schaap

Overige algemene kosten / bestrijding wespen

Bestrijding wespen stoppen

Bestrijding van wespen is geen wettelijke verplichting. Rattenbestrijding wel. Het grootste gedeelte van het budget gaat naar rattenbestrijding (ook preventief).

Laag

Inwoners, scholen en instellingen kunnen zelf een particuliere wespenbestrijder inroepen. Het afgelopen jaar was een rijk wespenjaar, waardoor veel aanvragen zijn binnengekomen.

1.13

Cees Schaap

Aanschaf overige niet duurzame goederen straatmeubilair, dagelijks onderhoud

Minder aanschaf van plantenbakken e.d. Uitgaven worden in lijn gebracht met de begroting.

Niets, begroting wordt in lijn gebracht met de daadwerkelijke uitgaven.

Laag

Minder aanschaf nodig. Zie exploitatieresultaat: geraamd € 15.700; jaarrekening € 11.236

4.000

Onderhoud buitenruimten incl. groen - openbaar groen planmatig

Minder areaal openbaar groen vervangen

Vitaliteit van openbaar groen gaat achteruit, minder beheerknelpunten worden opgelost.

Midden

Beeldkwaliteit groen gaat achteruit, meer klachten van bewoners, knelpunten worden niet opgelost, minder bijdrage aan integrale wijkreconstructies, kapitaalvernietiging openbaar groen.

75.000

1.14

Cees Schaap

e

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

Huidige begroting: € 15.700 Begroting 2019-2023 na ombuigingsvoorstellen: € 11.700

Huidige begroting: € 193.200 Begroting 2020-2023 na ombuigingsvoorstellen: € 155.700

Bedrag jaarlijkse besparing 5.000

62

Scenario 2: Aanvullingen ten opzichte van Scenario 1 Nr.

Portefeuillehouder

Omschrijving ombuiging

1.15

Cees Schaap

1.16

1.17

Impact op samenleving

Toelichting Impact

Onderhoud Onderhoudsniveau Meer hobbels, gaten, losse stoeptegels, verhardingen niveau naar minimaal (niveau plaatselijke reparaties (lappendeken), plassen, verlagen C/D) etc. Alleen het noodzakelijke onderhoud kan worden gedaan. Meer klachten, meldingen, schadeclaims.

Midden

Meer kans op vallen, het ziet er rommelig uit en op langere termijn kapitaalvernietiging (asfalt). Kosten dagelijks onderhoud gaan omhoog.

Jan van Belzen

Voorlichting integraal veiligheidsbeleid (IVB)

Midden

Nadelige consequenties voor IVB waardoor er aan bepaalde thema's weinig tot geen aandacht gegeven kan worden (kan worden uitgedragen) en dit het effect van de inzet in grote mate vermindert. Doelstellingen uit IVB komen onder druk.

16.000

Cees Schaap

Onderhoudskosten Luizen in elzen niet dagelijks onderhoud meer bestrijden bomen verlagen

Midden

Veel klachten van bewoners. Meer overlast door plakkerige afscheiding van luizen.

4.000

e

Toelichting

Wat verandert er ten opzichte van de huidige situatie?

Stoppen met Geen voorlichting omtrent veiligheid in de voorlichting/preventie samenleving als folderwerk, informatiedagen, op thema`s integraal posters e.d. beleid

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

Bij 143 elzen geen biologische bestrijding (met lieveheersbeestjes) van bladluizen meer uitvoeren. Huidige begroting: € 180.000 Begroting 2019-2023 na ombuigingsvoorstellen: € 172.000.

Bedrag jaarlijkse besparing 50.000

63

Scenario 2: Aanvullingen ten opzichte van Scenario 1 Nr.

Portefeuillehouder

Omschrijving ombuiging

Toelichting

1.18

Cees Schaap

Onderhoudskosten Begraafplaats Den Ouden Dijck

2.3

Reshma Roopram

Wmo algemene voorzieningen (innovaties)

e

Impact op samenleving

Toelichting Impact

Aanpassen onderhoud De niet in gebruik genomen delen zullen er niet in gebruik minder verzorgd uitzien. genomen delen. Huidige begroting: € 49.900 Begroting 2020-2023 na ombuigingsvoorstellen: €39.900.

Midden

De begraafplaats zal een onverzorgde aanblik geven.

Subsidie betreffende innovaties lopen t/m 2019. Voorstel is om dit op een alternatieve wijze te financieren, om doelgerichter en effectiever de transformatie binnen het sociaal domein te realiseren wordt, via Innovatiefonds van € 500.000. Dit wordt gevormd uit de Algemene Reserve. Door de beheersing binnen het sociaal domein is het benodigd weerstandsvermogen gedaald met ruim € 700.000. De weerstandsratio blijft dus gelijk.

Laag

Laag, aangezien op een doeltreffendere wijze de transformatie vorm te geven.

Voorjaarsnota 2020 inclusief 1 Tussenrapportage 2019

Wat verandert er ten opzichte van de huidige situatie?

Via Innovatiefonds veel doelgerichter de maatschappelijke transformatie met inwoners en maatschappelijke partners realiseren. Hierbij wordt samenwerking gezocht, ook op financieel vlak. Optioneel kan college besluiten om Raad mede-eigenaar te laten zijn van dit fonds en de voorstellen door college en Raad te laten goedkeuren.

Bedrag jaarlijkse besparing 10.000

122.000

Totale budget op dit moment is € 122.000, dat vervalt dan.

64

Scenario 2: Aanvullingen ten opzichte van Scenario 1 Nr.

Portefeuillehouder