927634 Jaarstukken 2023 gemeente Baarn bijlage 1 Jaarstukken 2023
Tekst van het document
Ontwikkeling en invulling taakstelling sociaal domein Taakstelling hervormingsagenda sociaal domein Taakstelling i.v.m. uitbreiding lokaal team
2023
2024
2025
2026
496
N
615
N
757
N
1.276
N
175
N
175
N
175
N
175
N
Taakstelling begroting 2023
671
N
790
N
932
N
1.451
N
Inschatting effect van de maatregelen
625
V
827
V
827
V
827
V
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 55
Programma 5 - Zorg voor elkaar
Doelstellingen en maatregelen
Continuïteit zorg overgang 18-/18+ We zorgen voor een zorgvuldige overgang naar zelfstandigheid voor jongeren met jeugdzorg. • De gemeente Baarn neemt deel aan een regionale werkgroep waar besproken wordt hoe we die gebruik maken van Jeugdzorg goed kunnen begeleiden nadat ze 18 jaar zijn. Deze regionale werkgroep 18-/18+ is in 2023 minimaal bij elkaar geweest, waardoor het onderwerp grotendeels is doorgeschoven naar 2024. De gemeente zet in op een integrale benadering van huiselijk geweld en kindermishandeling We verbeteren de communicatie en samenwerking met de veiligheids- en hulpverleningsorganisatie, scholen en het Lokaal Team. •W e hebben stappen gezet om de samenwerking tussen Veilig Thuis en het Lokaal Team te verbeteren. Daardoor is de communicatie en samenwerking verbeterd. Er is besproken dat in 2024 stappen worden gezet om de communicatie verder te verbeteren op het gebied van veiligheid. • Op de middelbare scholen zijn zogeheten brugfunctionarissen van het Lokaal Team begonnen. Daardoor is er betere samenwerking tussen het Lokaal Team en de middelbare scholen. Besproken is dat er in 2024 ook bij basisscholen brugfunctionarissen gaan starten. We zetten een systeem op om de effectiviteit van deze aanpak te meten en waar nodig te verbeteren. • Het plan van aanpak voor integrale aanpak van huiselijk geweld en kinder mishandeling wordt in 2024 opgesteld.
Kosten van de jeugdzorg verminderen door nadruk op preventie en vroegsignalering Uitvoering van de Hervormingsagenda-taakstelling Sociaal Domein. Hervormingsagenda Jeugd doorvoeren. • Een aantal punten van de Hervormingsagenda Jeugd, waaronder de reikwijdte van de jeugdhulp, zijn meegenomen in de verordening Maatschappelijke ondersteuning en Jeugdhulp. Met de overige punten gaan we komende jaren aan de slag. Dit gebeurt in samenwerking met de gemeenten in de regio. Verschuiving van de inzet van zwaardere vormen van zorg naar lichtere hulp en ondersteuning In 2022 zijn zes maatregelen vastgesteld die moeten leiden tot het halen van de taakstelling binnen het Sociaal Domein (zie hiervoor). In 2023 is er gewerkt aan alle zes de maatregelen. Het Lokaal Team biedt zelf ondersteuning / begeleiding Jeugd als basistaak. • Het Lokaal Team is in 2023 gestart met het bieden van eigen begeleiding. Hiervoor wordt de formatie uitgebreid in 2024 met 3 fte. Naar verwachting zal dit bijdragen aan het meer inzet van eigen begeleiding. Praktijkondersteuner Jeugd bij alle huisartsen in de praktijken. • In 2023 is stevig ingezet op de Praktijkondersteuner Huisartsen (POH) Jeugd. Elke huisarts in Baarn kende in 2023 een Praktijkondersteuner, met een inzet van 16 uur per week. Tijdig afschalen van zorg, regiefunctie van Lokaal Team strakker.
•H et tijdig afronden van hulp en een strakkere regie van het Lokaal Team vragen om een cultuurverandering in brede zin. Niet alleen bij de zorgprofessionals, maar ook bij degenen die zorg krijgen. We werken hieraan door hierover het goede gesprek te voeren, maar ook door intensievere sturing. In 2024 gaan we daarmee door.
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 56
Programma 5 - Zorg voor elkaar
Vraag naar hulp, zorg en ondersteuning voor de jeugdige voorkomen door goede nazorg bij het Lokaal Team. •N azorg wordt geboden door het Lokaal Team via de basisinfrastructuur, bijvoorbeeld met ‘Vinger aan de pols’. Een hulptraject wordt pas afgesloten als dit daadwerkelijk kan. Het Lokaal Team blijft betrokken als dat nodig is. Het team stuurt op versterking van het eigen (sociale) netwerk en de zelfredzaamheid van de inwoner. We bieden zorg en ondersteuning zo licht als mogelijk dichtbij de jeugdige en zijn netwerk. •W e werken zoveel mogelijk preventief. Het Lokaal Team betrekt scholen en gezinnen om jongeren zelf te activeren. Dit is opgenomen als ambitie in de Jeugdagenda opgenomen, omdat we hier nog verder in willen ontwikkelen. We trekken regionaal op bij de door ontwikkeling van de zorginkoop 2023. • De collectieve aanbesteding voor de zorginkoop is in 2023 afgerond. Per 1 januari loopt een nieuw contract met MetMaya. Komende jaren zijn we nog bezig met vervolgstappen. Denk aan evalueren en het eventueel maken van meer samenwerkingsafspraken. We werken met de doorbraakmethode van het Instituut van Publieke Waarden. •H et budget voor de Doorbraakmethode is in 2023 benut. Dit ging om een aanvraag voor een jeugdige. Voor het beoordelen van het probleem is een tool gebruikt uit de Doorbraakmethode. In 2024 moeten er verdere stappen gezet worden.
Dit gebeurt in BBS-verband.
Financiën programma 5 Financiën Bedragen x €1.000
Exploitatie
Realisatie Begroting Begroting Realisatie Afwijking 2022 2023 2023 2023 2023 Gewijzigd
Lasten 50 Lokaal team/Zorgloket
1.188
1.294
1.750
2.117
-367
51 Wmo
4.784
5.614
5.772
5.648
124
52 Jeugdzorg
7.261
5.780
5.998
7.469
-1.471
Totaal Lasten
13.233
12.688
13.520
15.234
-1.714
50 Lokaal team/Zorgloket
-21
-22
-22
-24
3
51 Wmo
-191
-161
-161
-196
35
Totaal Baten
-212
-182
-182
-220
38
SALDO van baten en lasten
13.020
12.505
13.338
15.014
-1.676
RESULTAAT na bestemming
13.020
12.505
13.338
15.014
-1.676
Baten
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 57
Programma 5 - Zorg voor elkaar
Toelichting afwijking ten opzichte van de gewijzigde begroting Product 50: Lokaal team / Zorgloket
Begroting Jaarstukken Te V/N 2023 2023 verklaren
Lasten
1.750
2.117
De personeelskosten vallen hoger uit dan begroot. Dat is het gevolg van een hogere cao-verhoging dan begroot en van extra inhuur, welke noodzakelijk was door uitval van een aantal cruciale medewerkers wegens ziekte. Verder is er voor participatie meer uitgegeven aan personeelskosten door meer eigen trajectbegeleiding. Ook is er een toename van de kosten t.g.v. de doorontwikkeling van het Lokaal Team. Deze ontwikkeling is in regionaal verband, met name in verband met de regionale inkoop, de hervormingsagenda en het toekomstscenario jeugd. In 2023 zijn er stappen gezet in het uniformeren van de werkwijze en met de aanstelling van een regionale transformatiemanager is de verwachting dat we in 2024 tot een definitief resultaat komen. Nog uit te voeren project Integrale Toegang. Dit bedrag wordt volledig meegenomen in de budgetoverheveling. Totaal Lasten
-367
N
-430
N
63
V
-367
Baten
-22
-24
2
V
Overige verschillen < 30.000 en afrondingen
2
V
Totaal Baten
2
Saldo
-365
Product 51: Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning)
N
Begroting Jaarstukken Te V/N 2023 2023 verklaren
Lasten
124
V
Voordeel WMO door vooral een onderschrijding op Individuele begeleiding. Het Lokaal Team biedt steeds meer zelf begeleiding gebaseerd op de transformatie van de inzet.
5.772
124
V
Totaal Lasten
124
Baten
-161
5.648
-196
35
Overige verschillen < 30.000 en afrondingen
35
Totaal Baten
35
Saldo
159
Terug naar inhoudsopgave
V V
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 58
Programma 5 - Zorg voor elkaar
Product 52: Jeugdzorg
Begroting Jaarstukken Te V/N 2023 2023 verklaren
Lasten
5.998
7.469
-1.471
N
Stelpost regionale inkoop, welke in de begroting is opgenomen. Zie toelichting bij product 52 jeugdzorg.
-678
N
De BSA heeft afgelopen jaar haar begroting vanwege tekorten tussentijds gewijzigd. Dit heeft geleid tot een hogere bijdrage voor de gemeente Baarn door meer aanmeldingen. Deze trend is zowel landelijk als regionaal. Daarnaast kent Baarn twee jeugdigen, die ongeveer € 1 miljoen gekost hebben. Deze kosten verklaren een groot gedeelte van de overschrijding.
-646
N
PGB Sociale Verzekeringsbank door een structurele toename van het aantal aanmeldingen en gemiddeld hogere aanvragen PGB-Jeugd.
-108
N
Overige verschillen < 30.000 en afrondingen
-39
N
Totaal Lasten
-1.471
Baten
0
Totaal Baten
-0
0 0
Saldo
-1.471
N
Incidentele baten en lasten Incidentele posten Programma 5: Zorg voor elkaar
Lasten Reguliere exploitatie
Preventie en vroegsign.herv.agenda jeugd.
44.517
Totaal Incidentele baten en lasten Ondersteunend domein
44.517
Baten Dotatie reserve
Reguliere Onttrekking exploitatie reserve -44.517
–
Terug naar inhoudsopgave
–
- 44.517
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 59
Programma 5 - Zorg voor elkaar
Budgetoverhevelingen 2023-2024 Bedragen x €1,-
Budgetoverhevelingen 2023-2024
Bedrag
Integrale toegang
63.535
Mantelzorg
40.000
Totaal budgetoverhevelingen
103.535
Verplichte beleidsindicatoren Beleidsindicatoren Veiligheid
Eenheid
22. Jongeren met delict voor rechter
Peildatum
Rekening 2022
Begroting 2023
Rekening 2023
Landelijk
% van jongeren 12 t/m 21 jaar
2022
1
0,8
0,8
1
29. Jongeren met Jeugdhulp
% van alle jongeren tot 18 jaar
2022
11
9
11
11,1
30. Jongeren met jeugdbescherming
% van alle jongeren tot 18 jaar
2023
0,8
0,9
0,8
1,0
31. Jongeren met jeugdreclassering
% van alle jongeren 12 tot 23 jaar
2023
0,3
0,3
0,3
0,3
32. Cliënten met een maatwerkarr. Wmo
Aantal per 10.000 inwoners
2022
820
820
nnb
710
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 60
Programma 6
Meedoen Bestuurlijke verantwoordelijkheid Wethouder Mark Eijbaard Wethouder Steven de Vries
• Inkomensregeling • Re-integratie en Inburgering
Programma 6 - Meedoen
Beoogde maatschappelijke effect
60 Inkomensregeling
Inwoners van Baarn zijn afgelopen jaar breed ondersteund om mee te kunnen doen aan de Baarnse samenleving.
Belangrijkste ontwikkelingen
Strategische doelen 1. D e inwoners van Baarn ondersteunen om volwaardig mee te kunnen doen aan de Baarnse samenleving 2. De inwoners van Baarn proactief benaderen om armoede en schulden zoveel als mogelijk te voorkomen 3. Zoveel mogelijk inwoners laten participeren in het arbeidsproces
Bestuurlijke producten • 60 Inkomensregeling • 61 Re-integratie en Inburgering
Beleidskader • Baarn Vitaal: beleidsnota Sociaal Domein Baarn 2021-2024 • Beleidsplan integrale schuldhulpverlening 2019 -2023 • Beleidsplan Toezicht en Handhaving Sociaal Domein 2021-2024 Baarn Bunschoten Soest • Baarns minimabeleid 2021 -2024 • Uitvoeringsplan schulddienstverlening gemeente Baarn 2021 -2024
Net als in de rest van Nederland zijn inwoners in 2023 onder andere geconfronteerd met forse kostenstijgingen voor energie en voeding.
Doelstellingen en maatregelen
Hulp, zorg en ondersteuning is op elkaar afgestemd, gericht op de specifieke zorgvraag van de inwoners In beeld brengen van jongeren in de leeftijd 23 tot 27 jaar zonder startkwalificatie, onderwijsinschrijving, werk en inkomen. • Voor jongeren tot 27 jaar die niet naar school gaan of geen werk hebben, zijn er trajectbegeleiders van het Jongerenloket bij het UWV Werkplein. Zij helpen bij het vinden van een baan, geven advies over werken en leren en voorlichting over kansen op de arbeidsmarkt en over netwerken. Het Jongerenloket kan ook doorverwijzen naar andere soorten hulp. • Om te zorgen dat jongeren een startkwalificatie (zoals een diploma) krijgen, is er een samenwerkingsverband dat bestaat uit alle scholen voor voortgezet (speciaal) onderwijs in de gemeenten Amersfoort, Bunschoten, Soest, Baarn, Woudenberg en Leusden. Leerlingen van 18 tot 23 jaar krijgen hulp van Doorstroompunt-regio’s (RMC-regio’s) om toch een startkwalificatie te halen. Versterking van mogelijkheden voor inwoners om mee te doen We gaan ervan uit dat iedere inwoner volwaardig wil meedoen in de Baarnse samen leving. Zinvol werk is daarbij belangrijk. Daarmee creëren we bestaanszekerheid. Armoede en schulden waren in 2023 een groot maatschappelijk probleem met ingrijpende gevolgen voor onze inwoners. We hebben inwoners geholpen en ondersteund op verschillende terreinen.
We benaderen inwoners daarbij met begrip en niet met wantrouwen.
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 62
Programma 6 - Meedoen
Inzicht in de huidige effectiviteit van ons declaratiefonds. •U it onderzoek naar gebruik van het declaratiefonds blijkt dat er scheefgroei is ontstaan tussen het beschikken van sport- en cultuuractiviteiten en telefoon- en tijdschriftabonnementen. Er is besloten het declaratiefonds per 2024 stop te zetten en over te gaan naar het Jeugd- en Volwassenfonds Sport en Cultuur voor inkomens tot 130 procent van de bijstandsnorm. Ondersteuning bieden aan inwoners en ondernemers in een kwetsbare financiële positie. •W e zijn in 2023 gestart met het opzetten van een Armoedepact. Doel is verschillende organisaties te verbinden die armoede in Baarn willen bestrijden. Zo willen we samen problemen rond armoede en schulden terugdringen. Deelnemers aan het pact zijn in 2023 tweemaal bij elkaar geweest. •D e gemeente biedt de website BerekenUwRecht aan. Daarmee kunnen inwoners nagaan of zij recht hebben op financiële ondersteuning zoals kinderbijslag, zorgtoeslag of aanvullende bijstand. Ook kunnen er lokale regelingen aangevraagd worden. • E r is een campagne gelanceerd genaamd Baarn St€un, samen met Pit Baarn en lokale organisaties. Deze campagne is bedoeld om inwoners te helpen die worstelen met geldzorgen of -problemen.
Naast herkenbare en toegankelijke boodschappen via flyers, website en andere kanalen, zijn er inloopspreekuren in de wijk en werken professionals samen met vrijwilligers. Ondersteuning van inwoners die door stijgende energiekosten hun vaste lasten niet meer kunnen betalen. • Net als in 2022 was er in 2023 een eenmalige Energietoeslag voor huishoudens met een laag inkomen (in Baarn tot 130 procent van de bijstandsnorm). Het richtbedrag van de Energietoeslag voor 2023 was in totaal 1.300 euro per huishouden. Gemeenten hadden de mogelijkheid om 500 euro van deze toeslag eerder uit te keren, wat de gemeente Baarn ook heeft gedaan.
Uitvoering van de wettelijke taken op het gebied van de Participatiewet en Wet gemeentelijke schuldhulpverlening. • In 2023 heeft uitvoeringsorganisatie BBS gesprekken gevoerd met allerlei mensen om naar hun kansen, mogelijkheden en kwaliteiten te kijken en hen naar een baan of vrijwilligerswerk te begeleiden. • Binnen de Regio Amersfoort zijn de eerste stappen gezet om tot een analyse te komen van het bestand van mensen die ondersteund worden vanuit de Participatiewet. Voorkomen dat mensen in armoede terecht komen door communicatie over armoede, preventie en minimaregelingen. • Wijziging van de Wet gemeenschappelijke schuldhulpverlening maakt het voor gemeente mogelijk om vroeg schulden te signaleren. Daarvoor krijgt de gemeente signalen van andere organisaties over problemen met betalen. Denk aan zorgverzekeraars, energiebedrijven of woningverhuurders. Door vroege signalering kan er ook vroeger hulp aangeboden worden. Dit voorkomt dat schulden (verder) uit de hand lopen. Pit Baarn heeft voortgang gegeven aan het project Erop Af. Dat is bedoeld om vrij blijvend hulp bij schulden aan te bieden. De Armoederegisseur coördineert de vroege signalering van geldzorgen en is het aanspreekpunt voor inwoners en organisaties als het om armoedebestrijding gaat.
We geven als gemeentelijke organisatie het goede voorbeeld door meer beschutte arbeidsplaatsen te creëren dan wettelijk verplicht. • De gemeente heeft gesprekken gevoerd met RWA/Amfors en uitvoeringsorganisatie BBS over meer trajecten voor Beschut Werk. Dit heeft nog niet geleid tot meer plekken dan de huidige drie. De regionale analyse van mensen die ondersteund worden zal meer inzicht geven in de inwoners die naar een beschutte werkplek kunnen worden begeleid. Er is een beschikking afgegeven aan het Kringloopcentrum Baarn om in 2024 beschutte werkplekken of arbeidsmatige dagbesteding te bieden.
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 63
Programma 6 - Meedoen
Werkgevers stimuleren om iedereen die fit is om te werken een baan, leerwerk of aangepaste werkplek aan te bieden. •H et onderwerp ‘Kleine bijverdiensten’ is opgenomen voor de begroting 2024. Betrekken van werkgevers om bij te dragen aan de inclusieve arbeidsmarkt. •H et WerkgeversServicepunt (WSP) Regio Amersfoort spoort werkgevers aan om bij het zoeken naar medewerkers ook te denken aan mensen met afstand tot de arbeidsmarkt. Er is daarvoor een campagne geweest onder de titel ‘Werkgevers met een groot hart. WSP – werkt voor iedereen’. Werkgevers die laten zien dat zij een inclusieve ondernemer zijn, ontvangen een keurmerk van het WSP. Vraag naar hulp, zorg en ondersteuning door inwoners voorkomen door goede basisvoorzieningen, vroegsignalering, preventie en nazorg We willen schulden zo vroeg mogelijk signaleren . Dit voorkomt schrijnende situaties. Informatie en ondersteuning voor de schuldhulpverlening is beschikbaar voor iedereen. • Iedere inwoner die schulden heeft kan voor schuldhulpverlening terecht bij de Kredietbank of (voor ondernemers) Zuidweg & Partners. Ook hebben inwoners toegang tot informatie. Pit Baarn, Schuldhulpmaatje en Kredietbank Nederland zijn in 2023 op locaties als de Weggeefwinkel en de Voedselbank voor het aanbieden van informatie en hulp. De organisaties werken goed samen.
Ook in het Armoedepact is aandacht besteed aan schulden en het delen van informatie. We bieden ondersteuning aan zelfstandige ondernemers die door corona in problemen gekomen zijn. • BBS heeft ondernemers benaderd op basis van de Beleidsregels terug- en invordering bedrijfskapitaal Tozo (een nooddregeling voor ondernemers, bedoeld om hen destijds financieel te ondersteunen tijdens de coronacrisis). Belangrijk hierbij was dat een ieder de betalingsverplichtingen kon nakomen als vereist en mogelijk was, ter voorko-
ming van een faillissement. Dit proces is goed verlopen en er zijn geen faillissemten uit het beleid voortgekomen. • De gemeente Baarn heeft een stimuleringsregeling opgemaakt voor projecten van samenwerkende kunstenaars, acteurs, technici, vormgevers en andere culturele zzp’ers in 2024. De regeling steunt hiermee culturele ondernemers die hard geraakt zijn door de economische gevolgen van corona. We continueren de inzet van onze armoederegisseurs door Pit Baarn op het gebied van vroegsignalering en preventie. • De communicatiecampagne ‘Baarn St€un’ is gelanceerd om inwoners bekend te maken met de beschikbare hulp en regelingen die de gemeente Baarn biedt. De campagne leidt inwoners naar de website van Pit Baarn, waar inwoners de Steuncheck kunnen doen. Met de inzet daarvan kunnen de Armoederegisseurs inwoners ondersteunen.
61 Re-integratie en Inburgering Belangrijkste ontwikkelingen Ook in 2023 werden in de gemeente Baarn Oekraïense vluchtelingen opgevangen. We doen wat we kunnen om deze vluchtelingen op een voor hen zo prettig mogelijke manier op te vangen. Ook de opvang van alleenstaande minderjarige asielzoekers (AMV-ers) in de voormalige marechausseekazerne bij Paleis Soestdijk ondersteunen we zoveel mogelijk. Voor het werk rond de huisvesting van beide groepen vluchtelingen zijn sinds eind 2022 twee extra medewerkers in dienst. Medewerkers hebben zich onder andere ingezet voor goed onderwijs aan jeugdige vluchtelingen (bijvoorbeeld in de vorm van de taalklassen). Bij basisschool De Uitkijck zijn daardoor zogenoemde taal-schakel-klassen gekomen.
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 64
Programma 6 - Meedoen
Doelstellingen en maatregelen
Meedoen in de samenleving We gaan ervan uit dat iedere inwoner volwaardig wil meedoen in de Baarnse samen leving. Zinvol werk is daarbij belangrijk. Daarmee creëren we bestaanszekerheid. We continueren onze inzet op het gebied van re-integratie. • De Wet Uitvoeren breed offensief werd in juli 2023 van kracht. De samenwerkende gemeenten Bunschoten, Baarn en Soest hebben in BBS-verband de re-integratieverordening Participatiewet aangepast. Dit gebeurde in afstemming met de gemeenten in de Regio Amersfoort. De aanpassingen zijn al doorgevoerd en aangepast binnen het beleid en de uitvoering van BBS. Het is de bedoeling dat in 2024 de nieuwe verordening officieel vastgesteld wordt in de BBS-gemeenten en de Verordening loonkostensubsidie Participatiewet ingetrokken. Coördinatie van de inburgering. • Iedereen doet mee en zet daarvoor talent en kracht in. We huisvesten statushouders die vanuit de Rijksoverheid aan de gemeente Baarn gekoppeld zijn. De taakstelling in 2023 was om 55 statushouders te huisvesten. Die taakstelling is bijna gehaald, vanwege het feit dat gezinshereniging soms moeizaam gaat. We hebben 53 personen huisvesting kunnen bieden. • De statushouders die nieuw zijn komen wonen in Baarn begeleiden we bij het inburgeren. Daarmee volgen we de nieuwe Wet inburgering waarmee de gemeente verantwoordelijk is voor een goede inburgering van nieuwkomers.
Een goede inburgering helpt problemen later te voorkomen. Uitvoeringsorganisatie BBS heeft klantregisseurs voor inburgering aangesteld. Daarnaast subsidieert de gemeente een coördinator Inburgering van Vluchtelingenwerk. Die werkt nauw samen met de vele vrijwilligers die nieuwkomers helpen. Voor volwassen nieuwkomers zorgen we voor taalonderwijs helpen hen extra door bijvoorbeeld taalcoaches. Zodra hun taalniveau dat toelaat doen ze mee in de samenleving door middel van werk, werkervaringsplekken of vrijwilligerswerk.
Financiën programma 6 Financiën Bedragen x €1.000
Exploitatie
Realisatie Begroting Begroting Realisatie Afwijking 2022 2023 2023 2023 2023 Gewijzigd
Lasten 60 Inkomensregelingen
10.393
9.494
10.092
10.533
-441
61 Re-integratie
1.086
1.259
1.315
1.110
205
Totaal Lasten
11.479
10.753
11.406
11.642
-236
-5.336
-5.751
-5.493
-5.640
147
61 Re-integratie
-179
-154
-154
-296
142
Totaal Baten
-5.515
-5.905
-5.647
-5.936
289
SALDO van baten en lasten
5.964
4.848
5.759
5.706
53
RESULTAAT na bestemming
5.964
4.848
5.759
5.706
53
Baten 60 Inkomensregelingen
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 65
Programma 6 - Meedoen
Toelichting afwijking ten opzichte van de gewijzigde begroting Product 60: Inkomensregeling
Begroting Jaarstukken Te V/N 2023 2023 verklaren
Lasten
-441
N
Voor de debiteuren krediethypotheek leenbijstand is er een voorziening. Indien een debiteur oninbaar is wordt dit gedekt uit de voorziening. Als het saldo van de voorziening te hoog wordt, moeten wij een deel laten vrijvallen. Dit wordt bepaald op basis van percentage van het verwacht gebruik van de voorziening.
10.092
10.533
406
V
Gemeentelijk minimabeleid: Onderuitnutting is landelijk. Veel inwoners weten de verschillende mogelijkheden niet te vinden.
57
V
Schuldhulpverlening: In de afgelopen jaren hebben veel mensen in coranaperiode gebruik gemaakt van de vele maatregelen. Dit heeft tot een voordeel geleid in 2023. Nu weer veelal op zichzelf aangewezen, waardoor de verwachting in 2024 is dat het aantal schuldhulpverlening zal toenemen t.o.v. 2023.
97
V
Energietoeslag 2023 (gemeente ontvangt compensatie via de algemene uitkering, zie programma 9)
-888
N
Bijzonder bijstand: Het aantal aanvragen voor bijzondere bijstand is afgelopen jaar duidelijk gestegen. De vele mensen, die een aanvraag deden voor de Energietoeslag, zijn door het contact met BBS meer bekend geraakt met de mogelijkheden en doen daar dus ook vaker een beroep op.
-179
N
66
V
Overige verschillen < 30.000 en afrondingen Totaal
-441
Baten
-5.493
147
V
Per 1 januari 2023 zijn de minimumlonen geïndexeerd met 10,15%, wat leidt tot een stijging van de bijstandsnormen en de maximale LKS-bedragen. De gemeenten hebben extra budget ontvangen voor deze loon- en prijsbijstellingen bij de definitieve budgetten in oktober 2023
287
V
Het nadeel van de BBZ wordt veroorzaakt door een terugbetaling van teveel ontvangen TOZO over eerdere jaren.
-117
N
Overige verschillen < 30.000 en afrondingen
-23
N
Totaal
147
Saldo
-294
Terug naar inhoudsopgave
-5.640
N
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 66
Programma 6 - Meedoen
Product 61: Re-integratie en Inburgering
Begroting Jaarstukken Te V/N 2023 2023 verklaren
Lasten
1.315
205
V
Voordeel Sociale Werkvoorziening wegens daling van het aantal SW-medewerkers in de gemeente Baarn.
129
V
De start van de inburgeringstrajecten is in het eerste halfjaar vertraagd, waardoor de kosten van de taallessen en de maatschappelijke begeleiding ook vertraagd zijn. Inmiddels loopt het proces en starten de inburgeringsplichtigen binnen enkele weken na aankomst in Baarn.
105
V
Overige verschillen < 30.000 en afrondingen
-29
N
Totaal
205
Baten
-154
1.110
-296
142
V
Wet inburgering, hogere inkomsten vanuit het Rijk
142
V
Totaal
142
Saldo
347
V
Incidentele baten en lasten Incidentele posten
Lasten
Programma 6: Meedoen
Reguliere exploitatie
Energietoeslag 2022
535.600
Energietoeslag 2023 (dekking algemene uitkering, programma 9)
888.800
Baten Dotatie reserve
Reguliere exploitatie
Onttrekking reserve -500.000
Vrijval deel voorziening debiteuren krediethypotheek/leenbijstand
-406.000
Comm.campagne en armoede regisseurs
33.750
Totaal Incidentele baten en lasten Ondersteunend domein
1.458.150
Terug naar inhoudsopgave
-33.750 –
-406.000
-533.750
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 67
Programma 6 - Meedoen
Budgetoverhevelingen 2023-2024 Geen budgetoverheveling van 2023 naar 2024 voor programma 6.
Verplichte beleidsindicatoren Beleidsindicatoren Volkshuisvesting, RO, stedelijke vernieuwing
Eenheid
21. Banen
Peildatum
Rekening 2022
Begroting 2023
Rekening 2023
Landelijk
Per 1.000 inwoners 15-64 jaar
2020
797
795,5
819,6
796
23. Kinderen in een uitkeringsgezin
% van kinderen tot 18 jaar
2021
3
3
3
6.0
24. Netto arbeidsparticipatie
% vd werkzame beroepsbevolking tov beroepsbevolking
2022
71,7
67,4
72,9
72,2
26. Werkloze jongeren
% van 16 t/m 22 jarigen
2022
1
1
1
2
27. Personen met een bijstandsuitkering
Aantal per 10.000 inwoners
2022
361
264,1
240
nnb
28. Lopende re-integratievoorzieningen
Aantal per 10.000 inwoners van 15 t/m 64 jaar
2020
350
233,2
148,5
228,0
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 68
Programma 7
Economie en Toerisme Bestuurlijke verantwoordelijkheid Wethouder Mark Veldhuizen Wethouder Hugo Prakke
• Economie en toerisme
Programma 7 - Economie en Toerisme
Beoogde maatschappelijke effect
70 Economie en Toerisme
We vinden een goed economisch klimaat voor bestaande en nieuwe ondernemers belangrijk. Economie, toerisme en een levendig centrum hangen in Vorstelijk Baarn sterk met elkaar samen. Toeristische trekpleisters en evenementen, zowel binnen als buiten de bebouwde kom, zorgen voor bedrijvigheid, levendigheid en werkgelegenheid.
Belangrijkste ontwikkelingen
Strategische doelen 1. Wij zorgen voor een goed ondernemersklimaat. 2. B aarn heeft een sterk en herkenbaar (toeristisch) profiel als ‘Vorstelijk Baarn’. 3. Het centrum is een ontmoetingsplek voor inwoners en bezoekers. 4. Het is aantrekkelijk voor winkeliers om zich te vestigen in het centrum van Baarn.
Economie De economie in Baarn staat niet op zichzelf, maar is sterk verweven met de regio. Ook ondervindt de plaatselijke economie de landelijke gevolgen van ontwikkelingen zoals de energiecrisis, wooncrisis etc. Een goed vestigingsklimaat voor bestaande en nieuwe ondernemers is belangrijk voor Baarn, omdat ondernemers zorgen voor werkgelegenheid en levendigheid. Daarvoor hebben we de Economische Uitvoeringsagenda 2022-2025 verder opgepakt en uitgerold. Daarbij gaat het over de thema’s ondernemersklimaat, veiligheid, duurzaamheid en gezondheid. Daarnaast heeft de gemeente de samenwerking met ondernemers versterkt en hebben we nadrukkelijk gewerkt aan bereikbaarheid en toegankelijkheid van de gemeente in samenspraak met Platform Ondernemend Baarn (POB).
Beleidskader
Toerisme en recreatie Toerisme en recreatie leveren een bijdrage aan de lokale economie. Horecaondernemers en ondernemers in de recreatiesector verdienen direct aan toerisme. Utrecht is, samen met Flevoland, de provincie waar de bevolking de komende decennia het sterkst toeneemt. Een groeiende bevolking betekent ook meer behoefte aan recreatiemogelijkheden. Juist dicht bij de grote steden en nieuwe wijken waar de bevolking sterk toeneemt.
• Economische Uitvoeringsagenda 2022-2025 • werklocaties Baarn • Nota Toerisme & Recreatie • Actieprogramma Levendig Centrum
Ook het bezoek aan gebieden op iets grotere afstand van de steden, neemt toe als gevolg van de groeiende bevolking. De Utrechtse Heuvelrug is de populairste bestemming voor buitenrecreatie in de provincie. De gemeente heeft in 2023 verder regionaal
Bestuurlijke producten & Beleidskader Bestuurlijke producten •
Economie en Toerisme
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 70
Programma 7 - Economie en Toerisme
samengewerkt via Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug, het Regionaal Bureau voor Toerisme en Recreatie Heuvelrug & Vallei en het Routebureau. In de aanleg van het Routenetwerk Utrecht-Oost zijn flinke stappen gezet. Naar verwachting wordt het netwerk in 2024 opgeleverd. De gemeente ondersteunde in 2023 onder andere het klompenpad van het Landschap Erfgoed Utrecht (LEU). Levendig Centrum Een modern levendig centrum is steeds minder uitsluitend een plek om te kopen en winkelen. Bezoekers komen er ook om zich aangenaam op te houden en elkaar te ontmoeten. Bureau Stad & Co heeft in opdracht van de gemeente, centrumondernemers en vastgoedeigenaren een stappenplan gemaakt om een duurzaam levendig centrum te realiseren.
Invulling geven aan Werklocaties. • Het in de gaten houden van de behoefte van ondernemers aan ruimte doen we op de volgende manieren: •d oor continu in contact te staan met individuele ondernemers en het POB over uitbreidings- en verplaatsingswensen; •d oor het onderzoek van bureau STEC in opdracht van de provincie om de ruimtebehoefte te bepalen. Dit vormt de input voor het programma Regionaal Programmeren Wonen en Werken. Het onderzoek is uitgevoerd in samenspraak met de Regio Amersfoort. • We hebben regelmatig overleg met ondernemersvereniging NoordEik. Eind 2023 zijn de bedrijventerreinen Noordschil en De Drie Eiken geslaagd voor de audit Keurmerk Veilig Ondernemen-b. Hiermee is het Keurmerk KVO-b voor deze terreinen verlengd voor de periode 2024-2026.
Doelstellingen en maatregelen
Aantrekkelijker centrum voor winkeliers. • In opdracht van de gemeente, ondernemers en pandeigenaren (verenigd in De Gouden Driehoek) is een stappenplan opgesteld voor de komende jaren om een levendig centrum te realiseren. Aan één van de acties uit het plan is al invulling gegeven met het aantrekken van een centrumcoördinator.
Economie: Goed economisch vestigingsklimaat Het organiseren van netwerk- en kennisbijeenkomsten. • In 2023 waren er verschillende netwerk- en kennisbijeenkomsten voor ondernemers. Hoogtepunt was de Baarnse Dag van de Ondernemer op 15 november, waar bijna 300 ondernemers aanwezig waren. Verder was er een bijeenkomst over duurzaamheid en energie in januari, een midzomerborrel in juni en het Prinsjesdagontbijt in september. Al deze bijeenkomsten zijn georganiseerd samen met het POB en zijn goed bezocht.
Economie: Verduurzaming bedrijven. Eenvoudiger procedures. • Ondernemers zijn geïnformeerd over de innovatieprogramma’s van de Economic Board Utrecht (EBU) en de Regionale Ontwikkelingsmaatschappij (ROM). Dit is onder andere gedaan via de website van het POB en met een informatiestand op de drukbezochte Baarnse Dag van de Ondernemer.
Economie: Ruimte creëren voor ondernemers & woningen Ondersteunen van ondernemers, die willen verplaatsen. • We zijn actief in gesprek geweest met ondernemers over hun verplaatsingswensen, waarbij vrijkomende locaties in de kern worden omgevormd naar woningbouw.
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 71
Programma 7 - Economie en Toerisme
Actieplan duurzaamheid bedrijven. • E r is een Actieplan Verduurzaamheidsopgave in de maak. De capaciteit bij de Stichting Platform Ondernemend Baarn Duurzaam (POBD) om dit uit te voeren ontbreekt nu. POBD heeft in 2023 vooral capaciteit gestoken in samengaan met andere organisaties binnen Baarn Duurzaam. POBD verwacht dat een aantal Energiecoaches die nu inwoners adviseren, ook kunnen worden ingezet voor energieadvies aan bedrijven en organisaties. Bedrijfsbezoeken aan voorbeeldbedrijven. • Het Platform Ondernemend Baarn Duurzaam (POBD) is organiseert bedrijfsbezoeken aan voorbeeldbedrijven en andere bijeenkomsten in het kader van verduurzaming. In 2023 zijn door POBD geen bedrijven bezocht. Wel was er begin 2023 een thema bijeenkomst over verduurzaming en energie voor ondernemers. • Verder is verduurzaming als vast agenda-onderdeel opgenomen in de maandelijkse vergaderingen van het kernteam POB, waar POBD onderdeel van uitmaakt. Ook komt verduurzaming regelmatig aan de orde tijdens de wekelijkse bedrijfsbezoeken van de wethouder en accountmanager Economische Zaken. Toerisme: een goede balans tussen recreatie en natuur, minder massa en meer kwaliteit en spreiding van bezoekers Ondersteuning klompenpad. • Landschap Erfgoed Utrecht (LEU) krijgt een structurele subsidie van 5000 euro per jaar.
Dit bedrag is bedoeld om grondeigenaren te vergoeden die hun terrein openen voor wandelaars op het Klompenpad. Programma ‘Groen groeit mee’ ondersteunen. •D e Zuidelijke Eemvallei is een voorbeeldgebied voor het programma ‘Groen Groeit Mee’. Samen met gemeenten Soest en Amersfoort, de provincie en het waterschap is in 2023 verkennend gesproken onder leiding van het Bureau Buiten. De bevindingen zijn uitgewerkt in een catalogus met gesprekskaarten. Dit is een ambtelijk werk document ter inspiratie voor ruimtelijke plannen.
We actualiseren de Toeristische Informatie Punten (TOPs). • De eerste twee Toeristische Informatiepunten (TOP’s) nieuwe stijl zijn geplaatst bij Kasteel Groeneveld en bij Eethuys-Café De Generaal. We bestrijden parkeer- en verkeeroverlast. • De gemeente Baarn werkt aan het herijken van het parkeerbeleid en de parkeernormennota (zie: Mobiliteit, programma 3). Voor het buitengebied onderzoeken we instrumenten om parkeer- en verkeeroverlast te dempen. Dit doen we samen met onze partners in het buitengebied, zoals Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug en Staatsbosbeheer. We werken samen binnen de regio. • Binnen enkele regionale samenwerkingsverbanden is gewerkt aan het versterken van het recreatief aanbod en de marketing daarvan. We zetten marketing gericht in. • De jaarlijkse campagne ‘Nazomers Genieten in Vorstelijk Baarn’ kent steeds meer deelnemers en groeit in bereik. Een geplande vergelijkbare gezamenlijke campagne in de winter is nog niet van de grond gekomen. Dit heeft te maken met capaciteitsgebrek bij zowel gemeente als externe partners. Levendig centrum: het centrum voldoet aan het scenario ‘levendig’ waarvan ontmoeting en beleving de kernwoorden zijn Herinrichting Brink als ontmoetingsplek van Vorstelijk Baarn. • In 2023 is ervoor gekozen om het betrekken van inwoners bij de herinrichting van de Brink in 2024 uit te voeren.
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 72
Programma 7 - Economie en Toerisme
Samenwerking in het centrum verstevigen. •D e samenwerking met ondernemers in het centrum heeft geleid tot een verankering van een aantal belangrijke evenementen op de evenementenkalender van het centrum, zoals Vorstelijk Proeven, de Kerststallenroute en (in aanleg) het Notenkrakerfestival. Uitvoeringsplan Levendig centrum. •V erschillende partijen in het centrum zijn door de gemeente gevraagd om inbreng in het kader van een nieuw mobiliteitsplan voor het centrum. Daarop is de gemeentelijke inzet vergroot op toezicht en handhaving van de verkeers- en parkeerregels in en rond het centrum. •G emeente en de Coöperatie Centrumondernemers hebben voor twee jaar geld beschikbaar gesteld voor de inhuur van een centrumcoördinator. Deze is eind 2023 gestart. Prioriteit van de coördinator is de oprichting van een Bedrijfsinvesteringszone (BIZ) of ander fonds, met als doel dat ook pandeigenaren gaan bijdragen aan ontwikkelingen in het centrum. Toerisme: bezoekers aan Baarn komen ook naar / voor het centrum We positioneren het centrum als Vorstelijk Baarn. •M et de Coöperatie Centrumondernemers is er een digitaal magazine en evenementenkalender voor het centrum ontwikkeld. Deze is ook opgenomen in de website van het centrum. Er is een begin gemaakt met een gemeenschappelijke beeldbank van gemeente en de coöperatie.
•H et bereik van campagne ‘Nazomers Genieten in Vorstelijk Baarn’ is verder vergroot door ook buiten de regio reclame te maken.
• Een week voor de kerst werd voor de tweede keer het Notenkrakerfestival gehouden. Met dit festival heeft Baarn, naast Vorstelijk Proeven, (de aanzet tot) een tweede beeldbepalend evenement in het centrum. We zorgen voor herkenbaarheid als Vorstelijk Baarn. • Eén van de instrumenten voor meer herkenbaarheid van Vorstelijk Baarn is een deursticker en een oorkonde voor mensen, bedrijven en organisaties die voldoen aan de criteria voor Vorstelijk Baarn.
Financiën programma 7 Financiën Bedragen x €1.000
Exploitatie
Realisatie Begroting Begroting Realisatie Afwijking 2022 2023 2023 2023 2023 Gewijzigd
Lasten 70 Economie
550
584
602
511
91
70 Economie
-126
-58
-58
-62
4
SALDO van baten en lasten
424
525
544
449
95
RESULTAAT na bestemming
424
525
544
449
95
Baten
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 73
Programma 7 - Economie en Toerisme
Toelichting afwijking ten opzichte van de gewijzigde begroting Product 70: Economie en Toerisme
Begroting Jaarstukken Te V/N 2023 2023 verklaren
Lasten
602
511
91
V
-49
N
32
V
Door te kort op uitvoeringscapaciteit is budget op Recreatie en toerisme niet uitbesteed.
35
V
Budgetoverheveling: Er is een start gemaakt met een doorontwikkeling van het project Vorstelijk Baarn. Dit project is in 2023 gestart, maar wordt afgerond in 2024.
34
V
Overige verschillen < 30.000 en afrondingen
39
V
Totaal
91
Salarislasten kunnen per programma afwijken van de geraamde lasten, de toelichting op de salarislasten van gehele organisatie is te lezen in paragraaf Bedrijfsvoering. Vanuit Corona middelen was in 2023 een bedrag gealloceerd t.b.v. Baarnse ondernemers. Met dit budget is in 2023 een evenement "Avond van de Baarnse ondernemer" georganiseerd. Van de € 50.000,- is €18.000 uitgegeven.
Baten
-58
-62
4
V
Overige verschillen < 30.000 en afrondingen
4
V
Totaal Baten
4
Saldo
95
V
Incidentele baten en lasten Incidentele posten
Lasten
Programma 7: Economie en Toerisme
Reguliere exploitatie
Baten Dotatie reserve
Reguliere exploitatie
Onttrekking reserve
Levendig centrum-evenementen mogelijk maken, coalitieakkoord
9.150
-9.150
- Verbeteren ondern.klim. en verduurz. bedrijventerrein
17.938
-17.938
Totaal Incidentele baten en lasten Ondersteunend domein
27.088
Terug naar inhoudsopgave
–
–
-27.088
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 74
Programma 7 - Economie en Toerisme
Budgetoverhevelingen 2023-2024 Bedragen x €1,-
Budgetoverhevelingen 2023-2024
Bedrag
Doorontwikkeling Vorstelijk Baarn
30.000
Totaal budgetoverhevelingen
30.000
Verplichte beleidsindicatoren Beleidsindicatoren Veiligheid
Eenheid
Functiemenging
Peildatum
Rekening 2022
Begroting 2023
Rekening 2023
Landelijk
% verhouding banen – woningen
2022
50,7
50,3
50,6
53,2
Vestiging bedrijven
Vestigingen per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64
2022
172
225,9
175
139
Aantal Vestigingen
per 1.000 vestigingen
2022
3354
3765
3750
nnb
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 75
Programma 8
Duurzaamheid Bestuurlijke verantwoordelijkheid Wethouder Steven de Vries Wethouder Mark Eijbaard
• Energietransitie • Afval en circulaire economie
Programma 8 - Duurzaamheid
Beoogde maatschappelijke effect
Bestuurlijke producten & Beleidskader
Door de klimaatcrisis warmt onze aarde op en wordt het weer extremer. We vinden het belangrijk om onze prachtige gemeente te behouden. Zo kunnen ook onze kinderen van een gezonde omgeving genieten. Daarom investeren we in de energietransitie. En in een leefomgeving die beter in staat is om de gevolgen van extreem weer op te vangen.
Bestuurlijke producten
Strategische doelen 1. In 2030 is de gemeente Baarn zoveel mogelijk klimaatneutraal. 2. U iterlijk in 2026 is voor elke wijk bekend wat de beste duurzame warmteoplossingen zijn. 3. Samen met inwoners bedenken we maatregelen om onze klimaatdoelen te behalen. 4. Uiterlijk in 2026 is in kaart gebracht welke innovatieve en alternatieve mogelijkheden er in onze gemeente zijn voor de grootschalige opwerk van duurzame energie. 5. Het vergroten van het bewustzijn van inwoners om hun afval beter te scheiden en hiermee bij te dragen aan een (meer) circulaire economie. 6. Baarn wil een afvalvrije gemeente zijn in 2050. Afval dat toch nog overblijft, moet als grondstof gebruikt kunnen worden voor nieuwe producten.
• 80 Energietransitie en klimaatadaptie • 81 Afval en circulaire economie
Beleidskader
Energietransitie • Transitievisie Warmte (2020) • Regionale Energie Strategie 1.0 (2021) • Uitnodigingskader zonne- en windenergie (2021)
80 Energietransitie en klimaatadaptatie Belangrijkste ontwikkelingen De duurzaamheidstransitie is een opgave van lange adem. Het vraagt ook om grote veranderingen boven en onder de grond en in productie en gedrag. Daarvoor zijn een integrale blik en langetermijnvisie onmisbaar. In 2023 hebben we belangrijke stappen gezet richting een klimaatneutraal Baarn. Het programma Duurzaamheid is in 2023 flink in omvang toegenomen. Het team Duurzaamheid is uitgebreid. Het aantal (opgestarte) projecten nam toe. De nadruk komt daarbij steeds meer te liggen op de uitvoering. In 2023 was er een collectieve inkoopactie voor energiebesparende maatregelen. Verder hebben we de Verduurzamingsstrategie tegen Energiearmoede afgerond. In 2023 is ook begonnen met het opstellen van een soortenmanagementplan. En er is begonnen met een traject voor een groot isolatieplan dat inwoners ontzorgt op het gebied van isoleren.
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 77
Programma 8 - Duurzaamheid
De Lokale Energie Strategie (LES) is in 2023 voorbereid. Dit is een integraal perspectief voor de energietransitie op lange termijn. Het geeft inwoners, ondernemers en andere belanghebbenden inzicht in wat zij de komende jaren van de gemeente kunnen verwachten. Het is de bedoeling dat de de LES komende jaren in de praktijk worden gebracht. In mei 2023 is de subsidieregeling Regentonnen en compostvaten voor inwoners beschikbaar gekomen. De gemeenteraad heeft hierom gevraagd in de motie Regenton. Met de subsidieregeling ontvangen inwoners een financiële bijdrage als zij een regenton of compostvat kopen bij een deelnemende Baarnse winkel. In 2023 kochten 43 inwoners zo een regenton.
Doelstellingen en maatregelen
Meer duurzame elektriciteit Ontwikkeling solar carport Laanplein. •De ontwikkeling van een solar carport (een overdekking van parkeervakken met zonnepanelen) op het Laanplein kent uitdagingen. Er blijkt geen interesse te zijn vanuit de markt om de solar carport te realiseren. In regionaal verband is onderzocht of er interesse is voor aanbesteding van meerdere solar carports in de regio. In 2024 wordt een regionale aanbesteding opgezet. Uiterlijk in 2026 een plan gereed om het elektriciteitsnet ‘slimmer’ en daarmee robuust en betrouwbaar te houden. • In het kader van netcongestie zijn de overleggen over dit onderwerp toegenomen. De overgang tot uitvoering is ook lastiger geworden. We volgen proefprojecten in land en provincie.
Vergroten aandeel zon-op-dak door bewustwording en collectieve inkoop zonnepanelen voor woningeigenaren en VVE’s. • Samen met partners is het belang van zonnepanelen onder de aandacht gebracht van woningeigenaren en VVE’s. Dit gebeurde onder meer tijdens de Klimaatweek, in de Klimaatkrant en bij de collectieve inkoopactie voor zonnepanelen die in de eerste helft van 2023 heeft plaatsgevonden. Meer duurzame warmte Ook voor de bedrijventerreinen komt een visie voor duurzame warmte. Onderzoek instrumentarium gebouw gebonden financiering. • Op dit moment is gebouw-gebonden financiering niet mogelijk zonder dat de gemeente grote financiële risico’s loopt. Om dit risico te verkleinen is verandering van de wet nodig. Wel volgen we een aantal mogelijke oplossingen die in ontwikkeling zijn. Zoals gebouw-gebonden servicecontracten en samenwerking met marktpartijen. Plan ontwikkelen voor aardgasvrij maken bedrijventerreinen. • De bedrijventerreinen krijgen elk een eigen wijkwarmteplan, in lijn met de collectieve routekaart uit de Aanvullende warmtekaders. Een gesloten systeem op de Noordschil is alleen mogelijk met medewerking van warenhuis Nijhof en Inproba. Deze laatste heeft zich teruggetrokken. Op De Drie Eiken lijken individuele oplossingen het meest voor de hand liggend. Transitievisie Warmte uitvoeren, aanvullen en concretiseren.
• In de Lokale Energiestrategie (LES) zijn aangescherpte keuzes gemaakt rond de warmtetransitie. Aan het eerste wijkwarmteplan wordt gewerkt.
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 78
Programma 8 - Duurzaamheid
Meer energie besparen Nu de stijgende energieprijzen steeds meer inwoners in grote problemen brengen is er naast de klimaatcrisis een nog grotere urgentie om het energieverbruik te verlagen. Hierbij is het met name belangrijk om de bestaande woningvoorraad te verduurzamen en bedrijven te stimuleren om te besparen. Dit doen we onder andere met voorlichtingscampagnes, interactieve communicatie en gezamenlijke inkoopacties. Daarnaast verhogen we de inzet voor het verduurzamen van onze bedrijven, onder andere door een duurzaamheidsvisie te ontwikkelen en de energiebesparingsplicht te handhaven. Verduurzamingsprogramma voor bedrijven. • S amen met de overkoepelende ondernemersvereniging werken we in regionale context samen aan een verduurzamingsprogramma voor bedrijven. POB-D speelt hierbij een belangrijke rol en is ook zelf bezig met een programma om ondernemers te helpen met verduurzamen. Verduurzamingsstrategie tegen energiearmoede uitvoeren. • De verduurzamingsstrategie tegen energiearmoede is succesvol afgerond. Voorts is energiearmoede een specifiek aandachtspunt in alle verduurzamingstrajecten. Bewustwordingscampagne energie besparen voor inwoners en ondernemers. •O p verschillende momenten is bij inwoners en ondernemers onder de aandacht gebracht hoe zij energie kunnen besparen, bijvoorbeeld in de Klimaatkrant en in de Klimaatweek.
Ook is de urgentie om energie te besparen nu een permanent onderdeel van onze communicatie. Met een collectieve inkoopactie hebben we inwoners in staat gesteld om energiebesparende maatregelen te nemen. Collectieve inkoop isolerende maatregelen. •A fgerond in het eerste kwartaal van 2023.
Meer samenhang en synergie De huidige energieprijzen benadrukken dat de energietransitie niet alleen een technische opgave is, maar ook een grote sociaaleconomische noodzaak heeft. Via een Inwonerberaad willen we inwoners vragen om een routekaart met maatregelen te maken waarmee we onze klimaatdoelstellingen gaan realiseren. Onze voortgang monitoren we via het nog in te richten Baarns klimaatdashboard. Om meer bewustwording te bevorderen, brengt de gemeente in 2023 de Klimaatkrant uit en wordt de organisatie van de Klimaatmarkt ondersteund. Ook wordt in de gemeentelijke organisatie onderzocht hoe de inzet op het thema duurzaamheid een bredere inbedding kan krijgen en versterkt kan worden. Inwonerberaad organiseren om maatregelen op te halen om onze klimaatdoelstelling te behalen. • Verschillende acties zijn ondernomen om te onderzoeken hoe en onder welke voorwaarden een inwonerforum over duurzaamheid te organiseren. Dit is onder andere gedaan door met raadsleden en de gemeenteraad in gesprek te gaan in de vorm van een peilnota. Er is nog geen eenduidig beeld bij het inwonerberaad, de voorbereidende periode vraagt meer tijd. Klimaatkrant 2023 (4de editie). • De Klimaatkrant is succesvol uitgebracht en in oktober verspreid. Klimaatmarkt 2023. • De Klimaatmarkt was een initiatief vanuit onze maatschappelijk partners.
De maatschappelijk partners hebben echter besloten af te zien van de organisatie van deze Klimaatmarkt. Versterken gemeentelijke organisatie. • De gemeentelijke organisatie is versterkt door meer personeel aan te nemen. Hierdoor is de slagkracht vergroot en de werkdruk gespreid.
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 79
Programma 8 - Duurzaamheid
Baarns klimaatdashboard •M et een Baarns Klimaatdashboard wordt de voortgang van de Baarnse duurzaamheidstransitie gemonitord. Dit dashboard wordt door provincie Utrecht ontwikkeld en betaald. Naar verwachting gaat het Klimaatdashboard begin 2024 live.
81 Afval en circulaire economie Belangrijkste ontwikkelingen
Afvalinzameling en -verwerking In 2023 hebben we samen met RMN gewerkt aan het verbeteren van onze samen werking door de dienstverleningsovereenkomst voor 2024 te herzien. Ook is in samenwerking met de RMN-gemeenten het initiatief genomen te onderzoeken of contracten voor de verwerking van afval, dat naar de milieustraat wordt gebracht, efficiënter ingevuld kunnen worden. Uit vooronderzoek wat in 2023 is uitgevoerd blijkt er ruimte voor verbetering en zal dit in 2024 verder uitgediept worden.
Doelstellingen en maatregelen
Het bereiken van een zo optimaal mogelijk milieuresultaat Het bereiken van een zo optimaal mogelijk milieuresultaat door inwoners actief te informeren over hun kansen om afval beter te scheiden. En de resultaten die hierbij mogelijk zijn (meer circulaire economie, recyclen van producten, kans op verlaging van de kosten). Opzetten communicatiecampagne. • In 2023 is er een communicatiecampagne voorbereid met als doel inwoners bewuster te maken van het belang van betere afvalscheiding. De campagne gaat in het eerste kwartaal van 2024 van start.
Het verbeteren van de afvalinzameling op drukke locaties in de Laanstraat Huidige afvalbakken vervangen. • De afvalbakken langs de Laanstraat en op het Laanplein vulden zich snel, vooral tijdens het weekend als ze niet geleegd werden. Om dit aan te pakken, zijn de afvalbakken vervangen door grotere modellen. Bedoeling is te voorkomen dat de bakken vol raken voordat ze opnieuw kunnen worden geleegd. Vergroten van het inzicht in onze inzamelstrategie Het optimaliseren van onze huidige inzamelstrategie, door verdere ontwikkeling van het huidige beleid voor hoogbouwlocaties. Optimaliseren van de bestaande manier van inzamelen. • Voor een meer efficiënte afvalinzameling en betere scheiding van afval, zijn in 2023 de ophaalroutes en planning herzien. Begin 2024 start de afvalinzameling volgens een nieuw en efficiënter planningssysteem. • In oktober hebben we een belevingsonderzoek uitgevoerd onder ondernemers en bezoekers van zowel de Laanstraat als de Brink. Het onderzoek geeft onder andere inzicht in hoe de netheid van de straten ervaren wordt. Er komen suggesties uit voor manieren waarop de gemeente de beleving van bezoekers verder kan verbeteren. • In oktober 2023 zijn we gestart met het inventariseren van alle bovengrondse verzamelplaatsen. Plan is om deze deze lopende het jaar 2024 te vervangen door ondergrondse containers op meer strategische plekken.
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 80
Programma 8 - Duurzaamheid
Financiën programma 8 Financiën Bedragen x €1.000
Exploitatie
Realisatie Begroting Begroting Realisatie Afwijking 2022 2023 2023 2023 2023 Gewijzigd
Lasten 080 Energietransitie en Klimaatadapatatie
910
804
955
1.707
-752
081 Afval en circulaire economie
3.123
4.255
4.803
4.718
85
Totaal Lasten
4.033
5.059
5.758
6.425
-667
-547
0
0
-1.281
1.281
081 Afval en circulaire economie
-4.131
-4.545
-4.545
-4.533
-11
Totaal Baten
-4.678
-4.545
-4.545
-5.814
1.270
SALDO van baten en lasten
-645
514
1.213
610
603
RESULTAAT na bestemming
-645
514
1.213
610
603
Baten 080 Energietransitie en Klimaatadapatatie
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 81
Programma 8 - Duurzaamheid
Toelichting afwijking ten opzichte van de gewijzigde begroting Product 80: Energietransitie en klimaatadaptatie
Begroting Jaarstukken Te V/N 2023 2023 verklaren
Lasten
955
1.707
-752
N
468
V
Aanpak energiearmoede (vergoeding Rijk ontvangt gemeente via alg. uitkering).
-142
N
Rijkssubsidie capaciteit klimaatbeleid CDOKE niet besteed. Via balans naar 2024 geboekt conform voorschriften bij de specifieke uitkering.
-502
N
Specifieke uitkering "Aanpak Lokale Isolatie", niet besteed 2023. Via balans naar 2024 geboekt conform voorschriften bij de specifieke uitkering.
-576
N
Totaal
-752
Klimaatbeleid, lagere lasten, waarvan deels lagere personeelslasten. Een bedrag van € 379.000 zit in het overhevelingsvoorstel 2023 naar 2024 en wordt daarin ook toegelicht. Diverse Rijksregelingen (zowel lasten als baten niet geraamd): De gemeente ontvangt van het Rijk een vergoeding voor aanpak energiearmoede, capaciteit klimaatbeleid CDOKE en aanpak lokale isolatie. Jaarlijks moeten de uitgaven worden verantwoord bij het Rijk. De niet in een bepaald jaar bestede gelden voor deze doelen moet de gemeente beschikbaar houden oor volgend jaar. Dit gebeurt door overboeking naar de balans. In de jaarrekening zijn daardoor de lasten en baten van deze regelingen aan elkaar gelijk:
Baten
0
1.281
V
Voucher isolatiemaatregelen, bijdrage van de Provincie
61
V
Energiearmoede, aanvulling specifieke uitkering 2022
142
V
Rijkssubsidie capaciteit klimaatbeleid CDOKE
502
V
Aanpak Lokale Isolatie, specifieke uitkering van het Rijk
576
V
Totaal
1281
Saldo
529
Terug naar inhoudsopgave
-1.281
V
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 82
Programma 8 - Duurzaamheid
Product 81: Afval en circulaire economie
Begroting Jaarstukken Te V/N 2023 2023 verklaren
Lasten
4.803
4.718
85
V
-38
N
-126
N
Milieubeleid en uitvoering. Tijdelijk budget duurzaamheid (€ 100.000 per jaar tot en met 2025) is in 2023 niet ingezet.
100
V
Milieubeheer, lagere bijdrage RUD. De werkelijke bijdrage is, net als in 2022, lager dan de raming.
99
V
Overige verschillen < 30.000 en afrondingen
50
V
Totaal
85
De overschrijding op kwijtschelding afvalheffing is vergelijkbaar met 2022. Met de trend die we hier zien is de begroting structureel te laag geraamd. Overige kosten afvalinzameling. De hogere lasten worden voornamelijk veroorzaakt door de toevoeging van het voordelig resultaat afrekening 2022 RMN aan de voorziening afvalstoffenheffing (zaak 733685). Daarnaast is sprake van lagere lasten 2023 op basis van de voorlopige afrekening 2023 van RMN).
Baten
-4545
-12
V
De ontvangen Afvalstoffenheffing is in 2023 hoger dan geraamd, in percentage uitgedrukt is dit 0,02% meer.
74
V
Afvalbrengstation, bijdrage in de kosten door gemeente Eemnes. Op basis van de voorlopige afrekening van RMN/AVU is ook de doorbelasting naar Eemnes lager dan de raming.
-79
N
Overige verschillen < 30.000 en afrondingen
-7
N
Totaal
-12
Saldo
73
Terug naar inhoudsopgave
-4533
V
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 83
Programma 8 - Duurzaamheid
Incidentele baten en lasten Incidentele posten
Lasten
Programma 8: Duurzaamheid
Reguliere exploitatie
Baten Dotatie reserve
Reguliere exploitatie
Onttrekking reserve
Budgetoverheveling 2022-2023
37.428
-37.428
Duurzaamheid ambities
33.886
-33.886
Totaal Incidentele baten en lasten Ondersteunend domein
71.314
–
–
-71.314
Budgetoverhevelingen 2023-2024 Bedragen x €1,-
Budgetoverhevelingen 2023-2024
Bedrag
Innovatie opwekking
75.000
Strategisch adviseur duurzaamheid
75.000
College agenda Ambitie duurzaamheid
78.109
Klimaatbeleid duurzaamheid
151.039
Totaal budgetoverhevelingen
379.148
Verplichte beleidsindicatoren Beleidsindicatoren Duurzaamheid
Eenheid
Huishoudelijk afval fijn
kg per inwoner
Huishoudelijk afval grof Hernieuwbare elektriciteit
Procentueel
Peildatum
Rekening 2022
Begroting 2023
Rekening 2023
126,33
130
127,68
19,81
26
19,24
17%
22,5%
n.v.t.*
Terug naar inhoudsopgave
Landelijk
* In de Lokale Energie Strategie (LES) hebben we gekozen voor doelen op het aantal zonne-installaties. Een indicator op basis van hernieuwbaar opgewekte elektriciteit t.o.v. het energieverbruik is onhoudbaar. Immers, de elektriciteitsvraag neemt de komende jaren toe, terwijl de ruimte om hernieuwbare energie op te wekken gelijk blijft.
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 84
Programma 9
Algemene dekkingsmiddelen en overhead Bestuurlijke verantwoordelijkheid Wethouder Hugo Prakke (Financiën & Informatie) Wethouder Mark Eijbaard Eijbaars (Personeel & Organisatie) Wethouder Steven de Vries (Inkoop)
Paragraaf •> Overhead Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien •> Overhead
Programma 9 - Algemene dekkingsmiddelen en Overhead
Algemeen Dit programma ‘Algemene dekkingsmiddelen en overhead’ gaat niet over inhoud van beleid. In dit programma staan de algemene dekkingsmiddelen, zoals de algemene uitkering uit het gemeentefonds van de Rijksoverheid en de Onroerendezaakbelasting (OZB). Deze dekkingsmiddelen hebben geen specifieke bestemming en vormen de dekking van de beleidsinhoudelijke programma’s (1 t/m 8). De specifieke dekkingsmiddelen (bijvoorbeeld de opbrengsten afval, het verstrekken van vergunningen, onderhoud riool etc.) hangen samen met een concreet beleidsveld en staan opgenomen bij de betreffend programma’s in deze begroting. In het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) is opgenomen welke baten en lasten onderdeel uitmaken van het verplicht onderdeel ‘overhead’. Overhead wordt gedefinieerd als ‘alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van het primaire proces’ en bevat naast personele kosten ook een aantal andere kostenposten.
Strategische doel 1. Onze financiën zijn op orde, transparant en in balans 2. O nze uitvoeringskracht is op orde, wij werken efficiënt en resultaatgericht
Bestuurlijke producten
Beleidskader • • • • •
Nota Reserves en Voorzieningen Nota investeren, activeren en afschrijven Treasurystatuut Budgethoudersregeling Mandaatstatuut
90 Algemene dekkingsmiddelen en Onvoorzien Belangrijkste ontwikkelingen
Algemene uitkering De in 2023 ontvangen algemene uitkering uit het gemeentefonds bedraagt € 45,8 miljoen. Dat is bijna 60 procent van de totale omzet van de gemeente. De algemene uitkering is daarmee een belangrijke inkomstenbron voor de gemeente. Onduidelijkheid over de ontwikkeling van (de hoogte van) de algemeen uitkering uit het gemeentefonds raakt daarom de gemeentelijke financiën. De ontwikkeling van de algemene uitkering wordt tot 2026 voor een groot deel bepaald door de ontwikkeling van de totale Rijksuitgaven. In 2026 vervalt deze koppeling en wordt het accres vastgezet op de stand van de Miljoenennota 2022 plus 1 miljard euro, plus indexatie van de loon- en prijsontwikkeling. Ook wordt het restant van de opschalingskorting alsnog geëffectueerd. In 2026 ontvangt de gemeente Baarn ruim 3 miljoen euro minder dan in 2025.
• Algemene dekkingsmiddelen en Onvoorzien • Overhead
Terug naar inhoudsopgave
Gemeente Baarn Jaarstukken 2023 - 86
Programma 9 - Algemene dekkingsmiddelen en Overhead
Invoering nieuwe verdeling gemeentefonds Met ingang van 2023 heeft er een herijking van het gemeentefonds plaatsgevonden door invoering van een nieuwe verdeelsystematiek. Daarbij zijn de integratie-uitkering Voogdij/18+, de Raadsledenvergoeding, Inburgering, Participatie (Wajong deel) en Participatie regulier werk in 2023 naar de algemene uitkering overgeheveld. Deze integratie-uitkeringen worden ingepast in het nieuwe verdeelsystematiek. De herijking leidt voor de gemeente Baarn op termijn tot een structureel nadeel. Als de door het Rijk ingezette herijking van het gemeentefonds onveranderd blijft, wordt de gemeente Baarn met een extra korting op de algemene uitkering van ongeveer € 2,7miljoen per jaar geconfronteerd. Verruiming en modernisering van het gemeentelijke belastinggebied Op dit moment zijn we financieel sterk afhankelijk van het Rijk. Minder dan 20 procent van de inkomsten bestaat uit onze lokale heffingen en belastingen. In het Regeerakkoord is opgenomen dat de komende jaren een nieuwe financieringssystematiek wordt uitgewerkt voor de periode na 2025. Daarbij vindt een verschuiving plaats van Rijksbelastingen naar lokale belastingen. Deze verschuiving is gewenst om steeds grotere maatschappelijke opgaven voor onze gemeente vanuit de lokale samenleving op de juiste te manier op te pakken.
Door deze herziening zouden we als gemeente meer eigen sturing krijgen over te voeren beleid en de inkomsten. In 2023 zijn er op Rijksniveau echter geen nieuwe stappen gezet op dit gebied. Financieel perspectief vanaf 2026 Net als alle andere gemeenten in Nederland wordt ook de gemeente Baarn vanaf 2026 geconfronteerd met het zogenoemde financiële ‘Ravijnjaar’ en de negatieve effecten daarvan op de structurele dekkingsmiddelen. In de Perspectiefnota 2025 worden scenario’s opgenomen die moeten leiden tot het behoud van structureel evenwicht in de begroting en een gezonde financiële positie.
Strategisch doelstelling We zorgen voor een goede balans tussen lasten en baten op korte- en lange termijn en zorgen voor een reële raming.