340146 Bestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk bijlage 6 Zienswijzennota

Er is met de onderzoeken aangetoond dat de Wet natuurbescherming de uitvoerbaarheid van het Bestemmingsplan ‘Landgoed Paleis Soestdijk’ en de uitwerking daarvan in de voorgenomen plannen en ruimtelijke ontwikkelingen, niet in de weg staat. Zie ook de reactie op zienswijze 1.3. Het bestemmingsplan en de onderzoeken zijn met alle professionaliteit en deskundigheid tot stand gekomen. De effecten van het plan op de natuur is met alle transparantie en eerlijkheid beschreven en gerapporteerd. Vervolgens zijn de natuuronderzoeken getoetst door gemeente en provincie. Zie hiervoor de navolgende reacties op de punten uit de zienswijze. De omvorming van droog productiebos met uitheemse naaldhoutsoorten naar natuurlijk, inheems loofbos leidt per saldo tot veel meer biodiversiteit. Het effect op de natuur wordt niet enkel bepaald op de oppervlakte, maar wordt gezien als een combinatie van effecten op wezenlijke kenmerken en waarden, de oppervlakte en de samenhang van het NNN. In de NNN-rapportage wordt de meerwaardebenadering beschreven die ook de effecten van uitstraling en activiteiten meeneemt. Om de aantasting zoveel mogelijk te beperken zijn de voorziene ontwikkelingen geoptimaliseerd, er worden maatregelen getroffen die aantasting van de kwaliteit tegen gaan en die zorgen voor een verhoging van de

Pagina 70 van 130

23 februari 2022

18.8

Onderzoek toont aan dat recreatieve activiteiten door mensen in de buitenlucht negatieve gevolgen hebben voor nestjongen in de vroege levensfasen. Ook ontwikkelen jonge vogels zich langzamer in de buurt van recreatievoorzieningen. En vliegen ze uit met een lager gewicht en slechtere lichaamsconditie. Wanneer tweemaal per dag iemand langs een potentieel nestgebied wandelt waar een vogelpaar zich wil gaan vestigen, neemt de kans op daadwerkelijke vestiging af met 15%. Dus zelfs lage niveaus van menselijke activiteit hebben een negatieve invloed op broedgedrag van vogels (Bötsch at all. 2017). Er is ook onderzoek naar vlucht-initiatieafstanden die laten zien op welke afstand vogels verontrust worden door menselijke aanwezigheid (Bijlsma 2012). De aanwezigheid van mensen maakt dat de natuur zich niet optimaal kan ontwikkelen, noch optimaal kan bestaan. Natuur maatregelen Bijna alle natuurherstellende maatregelen zijn geen verbetering voor de natuur maar kunnen worden gezien als ‘greenwashing’ (doen alsof je goed bezig bent voor de natuur terwijl dit helemaal niet het geval is). Natuurinclusief bouwen in de natuur levert niets op voor de natuur. Alleen de Gewone Dwergvleermuis en de Pimpelmees zal gebruik maken van nestgelegenheid in de nieuwe flats op het Alexanderkwartier. Deze dieren zijn echter nu ook al aanwezig in het Borrebos en op het marechausseeterrein.

Er is dus geen sprake van winst voor de natuur. Zwaluwen en andere vleermuizen zullen geen gebruik maken van nestgelegenheid in een woonwijk die in een bos is gelegen. Ook het verbeteren van de lanenstructuur heeft geen meerwaarde voor vleermuizen. Het verbeteren van graslandpercelen benoemen als natuurcompensatie is in feite het herstellen van iets dat fout is ingericht. Al het normale onderhoud aan de tuin en het bos is geen natuurcompensatie maar dient al plaats te vinden. Er wordt op papier nieuwe natuur toegevoegd die er in de werkelijkheid al is. Er staat dat gebieden de bestemming Natuur krijgen bij de Boterberg en de strook tussen paleis en Biltseweg. Dit kan niet als winst voor de natuur worden aangemerkt.

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

kwaliteit, door bijvoorbeeld mitigerende maatregelen te treffen en door compensatie van oppervlakte die verloren gaat. Zie ook de reactie op zienswijze 4.3. Voorbeelden van maatregelen die getroffen worden voor het Alexanderkwartier zijn beschreven onder de reactie bij zienswijze 5.3 en zijn uitgebreid beschreven in het NNN-rapport en verder uitgewerkt in het Beheer en inrichtingsplan. Zie ook de reactie op zienswijze 18.3.

Er is een integraal natuurbeheer en inrichtingsplan opgesteld waarin alle maatregelen zijn geborgd. Paragraaf 6.1.1. van de NNN-toets moet integraal gelezen worden, waarbij de combinatie van maatregelen op gebiedsniveau meerwaarde genereert. Voor de gehele ontwikkeling wordt steeds de Interim Omgevingsverordening toegepast; beperken van de aantasting, de aantasting wordt gecompenseerd, er wordt een meerwaarde gecreëerd op gebiedsniveau. Voor de uitgebreide reactie op de volgende onderdelen van de zienswijze wordt verwezen naar de reactie op zienswijze 29.18.

Pagina 71 van 130

23 februari 2022

Het verbeteren van de oevers van de watergangen en waterpartijen is geen winst voor de natuur, deze zijn bijna allemaal in prima staat. Er staat dat natuur- en vleermuisvriendelijke verlichting wordt gebruikt. Dit is geen goede daad, het zou donker moeten blijven. Er wordt gesproken over ‘behouden-versterken-vergroten-verbinden’, maar er is geen sprake van behouden. Er gaat juist veel verloren. En de natuur raakt meer versnipperd. Ook de term robuuste natuur is niet correct. Die is er helemaal niet meer in Nederland. De verbindingen met het Baarnse bos en Roosterbos raken beschadigd. Er is geen sprake van een verbetering met aangrenzende NNN gebieden. Het aanleggen van broeihopen voor ringslangen is mooi maar niet duurzaam. Deze broeihopen dienen tot in lengte van jaren omgezet en aangevuld te worden. Als dit niet gebeurd stort de ringslangpopulatie weer in. Het ophangen van nestkasten voor vleermuizen is nutteloos en onnodig. Het bos (de beukenlanen) herbergt honderden bomen met geschikte holtes voor rosse vleermuizen, watervleermuizen, grootoorvleermuizen, ruige dwergvleermuizen en franjestaarten. En vleermuiskasten werken niet. Alleen mannetjes ruige dwergvleermuizen bevolken vleermuiskasten. In 99% van de in Nederland opgehangen platte vleermuiskasten huizen geen vleermuizen, uitsluitend boomkruipers, pimpelmezen en eikenprocessierupsen. Hiervoor wordt o.a.

verwezen naar vliegbasis Soesterberg (www.zoogdiervereniging.nl/vleermuiskasten-nog-niet-bewezen-effectiefvoor-bescherming-bij-ruimtelijke-ontwikkeling Het ophangen van nestkasten voor holenbroeders is onnodig. Het bos herbergt voldoende geschikte holtes. Ook geldt dat de kasten jaarlijks of 2x per jaar schoongemaakt moeten worden gerepareerd. De watersystemen ontdoen van blad- en sliblaag hoort te worden gezien als onderhoud. Het verbeteren en door ontwikkelen van de potentiële vegetatie in de oude boskernen hoeft niet, dat doet de natuur zelf al. De nieuwe natuur die bij de kwekerij wordt toegevoegd (1,3 ha) is geen feitelijke toevoeging. De kwekerij is al volop natuur. Hier zijn Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

Pagina 72 van 130

23 februari 2022

18.9

18.10

waarnemingen van de das, konijn en vos. De kwekerij is al belangrijk onderdeel van het foerageergebied van deze dieren. Ook het af en toe vervangen van bomen in de boomgaard is onderhoud en gen natuurcompensatie. Er staat dat de niet bebouwde delen van het Alexanderkwartier worden ingericht als natuur. Dat wordt niet realistisch geacht, met alle activiteiten en de inrichting met wegen, stoepen, etc. Het Alexanderkwartier wordt een verstedelijkt gebied. De nieuwbouw bij de Parade wordt niet ingepast in de natuurlijke omgeving, maar er wordt gebouwd in de natuur. De gestelde plannen voor het Emmapark zijn goed voor de natuur, maar dit kan niet worden gezien als natuurcompensatie maar gewoon als het juiste doen. En er zal geen sprake zijn van hoge natuurkwaliteiten. Stikstofdepositie De regels ten aanzien van stikstofdepositie zou niet alleen voor Natura-2000 moeten gelden, maar voor alle natuurgebieden in Nederland. Daar bestaat geen wetgeving voor, maar dat betekent niet dat er een verantwoordelijkheid voor bestaat. Er zou ingezet moeten worden op het beperken van de stikstofuitstoot in plaats van extra verkeer veroorzaken. Roofvogels De WRN vreest dat er bij de bouwfase buiten het hek van het Marechausseeterrein gebruik wordt gemaakt van de grond, middels aanbrengen van rijplaten, kranen, bouwmateriaal etc.

Dat is direct de vernietiging van het broedgebied van de sperwer, zwarte kraai, buizerd, boomvalk en ransuil, aangezien hun broedgebied direct grenst aan het hek. En door de aanwezigheid van gebouwen en bewoners zal het boshabitat voor altijd veranderen. Er verdwijnen bomen, groen, struiken, kruiden en gezonde bosgrond. Het gebied wordt meer open, wat tot gevolg heeft dat er veel meer predatie plaatsvindt. Er zal minder prooiaanbod zijn door menselijke activiteit, lichtvervuiling, geluidsvervuiling etc. Dit zal er waarschijnlijk toe leiden dat de reproductie van de vogels nog meer onder druk komt te staan. De boomvalk is een Rode Lijst soort. De laatste vijf jaar zijn er maar twee succesvolle broedgevallen boomvalk geweest in het gebiesd Baarn-Hilversum, een dieptepunt in de aflopende trend.

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

De gemeente Baarn past de regels ten aanzien van stikstof toe die er in Nederland gelden. Zoals in de zienswijze is opgemerkt gelden de regels voor stikstofdepositie alleen voor Natura-2000 gebieden. Voor die gebieden wordt gemonitord wat de huidige depositie is en wat de kritische depositiewaarden zijn. Wanneer de wetgever komt met regels voor andere natuurgebieden, dan zal daar ook rekening mee worden gehouden. Door de ontwikkeling van Alexanderkwartier wordt een beperkte oppervlakte aan bos gekapt. De nestlocaties van genoemde soorten liggen op een dusdanige afstand tot de geplande ontwikkeling dat er geen effecten worden verwacht die leiden tot een aantasting van de functionaliteit van deze verblijfplaatsen, ook niet door indirecte gevolgen op aspecten zoals de vermeende toename van predatie. Genoemde soorten zoeken hun voedsel in een groot jacht- en leefgebied tot op vele honderden meters afstand van hun nestlocatie(s). Zie ook de reactie op zienswijze 18.4.

Pagina 73 van 130

23 februari 2022

18.11

18.12

Ook sperwers staan zwaar onder druk met afgelopen jaar (2021) maar twee succesvolle broedgevallen. Bosgroeiplaatsen en boskernen In de toelichting wordt gesproken over het rekening houden met de boskernen, alsof deze tot op de meter zijn af te bakenen. Het gaat hier over gebieden die al heel lang bos zijn en over hoge ecologische waardes die een dergelijk gebied in zich draagt. En in de hele tekst komen bosgroeiplaatsen niet meer voor.

Waterwerk in voortuin De beschrijving van wat er in de voortuin komt aan waterwerk is zeer vaag. Er wordt geen noodzaak voor gezien om een installatie te plaatsen in de voortuin van het paleis om iets te vertellen over watermanagement en de toekomstige uitdagingen voor

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

De reactie spreekt over boskernen en bosgroeiplaatsen. Er is een belangrijk onderscheid tussen deze twee. Beiden zijn door de provincie Utrecht aangewezen en als volgt gedefinieerd: - Oude bosgroeiplaatsen: ‘Boslocaties die in het midden van de negentiende eeuw als bos op de historische kaarten staan aangegeven en tot op heden onafgebroken een boslocatie zijn gebleven. Sommige locaties die op kaart als oude bosgroeiplaats zijn aangegeven, voldoen niet aan deze definitie. Indien dit overtuigend aangetoond kan worden, is de bescherming niet van toepassing. Er wordt door de provincie gewerkt aan het verbeteren van de kaart, zodat alleen locaties die voldoen aan de definitie hierop komen te staan.’ (definitie in artikel 6.17 van de Interim Omgevingsverordening); - Oude boskern: ‘Actuele groeiplaats van autochtone bomen en struiken die afstammelingen zijn van de oorspronkelijk inheemse flora die na de ijstijd op eigen kracht Nederland heeft bereikt. De groeiplaats kan zowel een bos betreffen als een houtwal of een enkele boom of struik die als relict van het oorspronkelijk bos te beschouwen is.’ (definitie in Beleidsregels natuur en landschap). Beide gebieden zijn oor de provincie Utrecht op kaart aangeduid op basis van provinciebrede kaartanalyses.

Voor het bestemmingsplan is vervolgens gedetailleerder onderzoek uitgevoerd in combinatie met veldonderzoek door Bosland Advies en Boomtotaalzorg (zie rapportage ‘Paleis Soestdijk: Onderzoek Houtopstanden’ van Boomtotaalzorg i.s.m. Bosland Advies). Voor oude boskernen geldt een zwaarder beschermingsregime dan voor bosgroeiplaatsen. De aanduiding bevat voldoende marges om hier mee in de planvorming rekening te kunnen houden. De laatste opmerking van de zienswijze wordt niet begrepen. De term bosgroeiplaats komt op veel verschillende plekken voor in de toelichting, waaronder in de toets aan houtopstanden in paragraaf 5.6.2.3. van de toelichting van het bestemmingsplan. De installatie is onderdeel van de ambities en visie Made by Holland. Met de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed heeft zorgvuldige afstemming plaats gehad over de effecten op het rijksmonument. De vormgeving hiervan zal verder moeten worden uitgewerkt en rijksmonumentaal (en welstand-technisch) moeten

Pagina 74 van 130

23 februari 2022

18.13

18.14

18.15

Nederland. Dit kan ook door installaties bij universiteiten, zodat studenten niet onnodig naar Baarn hoeven af te reizen. Ook tast een dergelijke installatie het zicht op het culturele erfgoed aan. Auditorium De bouw van het auditorium aan de achterzijde van het paleis tast het culturele erfgoed aan, ook al wordt het verdiept gebouwd.

worden onderbouwd (met een waardestelling van Tuin en Gebouw) en er zal een omgevingsvergunning voor moeten worden aangevraagd.

Bouwen in het bos Er is in de toelichting van het bestemmingsplan aangegeven dat de nieuwbouw onder de boomtoppen blijft. In de zienswijze wordt aangenomen dat binnen enkele jaren de hele strook met fijnsparren tussen de nieuwbouw en de Amsterdamsestraatweg dood zal gaan. Bezoekers van het Borrebos kunnen nu al zien dat een groot deel van deze fijnsparren dood is.

Niet helemaal duidelijk is welk deel van het bos in deze zienswijze bedoeld wordt. Tussen de huidige Marechausseekazerne en de Amsterdamsestraatweg bevindt zich een brede strook gemengd loof- en naaldbos langs de Amsterdamsestraatweg, met geschatte leeftijden tussen de 50 en 70 jaar. Het deelgebied bestaat voor een deel uit een door de provincie Utrecht aangemerkte “Oude Boskern met waarde: zeer waardevol, categorie B”. Opsteller van het houtopstandenonderzoek Booomtotaalzorg herkent zich niet in de aanname dat een groot deel van de fijnsparren momenteel dood is.

Baarnse bos In het bestemmingsplan is vermeld dat er jaarlijks ruim 280.000 bezoekers komen in het Baarnse bos. Omdat de bron hiervan ontbreekt wordt sterk getwijfeld aan de juistheid hiervan.

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

Een van de pijlers van het plan Made by Holland is het houden van publieksbijeenkomsten in de vorm van congressen. Deze functie vraagt om een (grote) ruimte waar alle bezoekers aan het congres kunnen samenkomen. Met de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed heeft zorgvuldig afstemming plaats gevonden over de effecten op het rijksmonument en de juiste positie. Het RCE heeft tevens een pleidooi gehouden voor een zelfstandig gebouw dat onder autonome architectuur wordt gebouwd. De vormgeving hiervan zal worden verder moeten worden uitgewerkt en rijksmonumentaal (en welstand technisch) moeten worden onderbouwd (met een waardestelling van Tuin en Gebouw) en in een omgevingsvergunning moeten worden aangevraagd.

In de zienswijze lijkt verwezen te worden naar de relatie van nieuwbouw en (verdere) sterfte van fijnsparren. Richting de Amsterdamsestraatweg wordt niet nieuwgebouwd. Sterker, de nieuwe bebouwing komt iets verder van de Amsterdamsestraatweg te liggen dan nu het geval is. Wel wordt er een smalle strook bos gekapt om de ontsluiting naar de Amsterdamsestraatweg te verbreden. Deze strook valt buiten de boskern. Dit is nagegaan. De provincie Utrecht heeft bezoekersaantallen van recreatieterreinen laten onderzoeken door NBTC-NIPO (een samenwerking tussen het Nederlands Bureau voor Toerisme en TNS NIPO). In de Dagrecreatiemonitor 20112012 komt het Baarnse Bos zelfstandig voor en kent het 283.000 unieke bezoekers, waarvan slechts 37% maar 1 bezoek aan het gebied heeft gebracht. In het onderzoek van 2019 is het Baarnse bos samengevoegd met Lage Vuursche en heeft men het over “723.000 unieke bezoekers, wat neer komt op ruim 2 – 2,25 miljoen bezoeken”. De bronvermeldingen zijn toegevoegd aan het NNN-rapport.

Pagina 75 van 130

23 februari 2022

18.16

18.17

18.18

18.19

18.20

Evenementen Er is door de eigenaar eerder aangegeven dat evenementen niet nodig zijn voor de inkomsten van het paleis, alleen voor de naamsbekendheid. De Werkgroep Roofvogels Nederland geeft aan dat Paleis Soestdijk al een zeer goede naamsbekendheid heeft en er geen evenementen voor nodig zijn. Daarom wordt verzocht om de evenementen geen onderdeel van het plan te laten zijn. Routegebonden activiteiten In de toelichting van het bestemmingsplan op blz. 37 staat dat in de overgangs- en rustzone routegebonden activiteiten kunnen plaatsvinden, waaronder een hardloopwedstrijd. In de zienswijze is opgemerkt dat hierbij de Wet natuurbescherming geldt en dat vooraf een natuurinventarisatie moet plaatsvinden om verstoring te voorkomen. Speelhuisje In het rapport van Eelerwoude staat dat in 1929 een speelhuisje voor Prinses Beatrix werd gebouwd. Dit kan niet kloppen want Prinses Beatrix is in 1938 geboren. Horeca Emmapark Er is in het bestemmingsplan aangegeven dat er een horecapunt komt in het Emmapark. Dit geeft extra overlast voor de natuur. Een duurzaam paleis zou geen consumerend gedrag moeten stimuleren. Hotel Het ontbreekt aan een onderzoek dat de behoefte aan een dergelijk groot hotel aantoont. En voor de werkgelegenheid is dit ook geen meerwaarde, aangezien er sprake is van personeelstekorten. Er is geen plan voor het opvangen van zo’n personeelstekort.

Ook is geen inventarisatie van het Baarnse bos geweest. Vlak achter de Parade is bijvoorbeeld al vele decennia een broedplaats van de bosuil. In 2021 waren er drie wespendieven aanwezig en in 2019 en 2020 heeft een boomvalk hier gebroed. De activiteiten op de Parade mogen geen hinder veroorzaken op de flora en fauna in het Baarnse Bos. Ook het voornemen om een verbinding te leggen tussen de Parade en het bos is niet wenselijk.

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

Evenementen zijn ondersteunend aan het Made By Holland concept en draagt bij aan het aanspreken van een brede (en jongere) doelgroep en het stimuleren van herhaalbezoeken. Een divers aanbod is essentieel voor het concept. Zie voor een toelichting hierop de reactie op zienswijze 6.3.

Een flora en fauna onderzoek is een van de indieningsvereisten voor de aanvraag van een evenementenvergunning in de gemeente Baarn. Goed om te vermelden, er is voor gekozen om hardloopactiviteiten zoals de Royal Run niet meer mogelijk te maken in de rustzone. Het vast te stellen bestemmingsplan wordt hierop gewijzigd.

De opmerking is correct, dit moet 1939 zijn. Dit wordt aangepast in de rapportage.

Het gaat om een kleinschalige voorziening, zodat bezoekers iets te eten en drinken kunnen krijgen. Het horecapunt zal worden ondergebracht in de huidige bebouwing van het sportcomplex. Het sportcomplex (gelegen aan de entree van het Emmapark) is te ver verwijderd van het paleis om geen sanitaire en op kleine schaal voedsel en drankvoorzieningen te bieden. De behoefte aan het hotel is aangetoond middels bijlage 2 bij het bestemmingsplan: de Ladder onderbouwing. Zie de reactie op zienswijze 7.6. Tevens heeft het hotel pas meerwaarde indien het Made By Holland tot volwassendom is gebracht. En tegen die tijd is de balans in de personeelstekorten verandert. Zoals in de reactie op zienswijze 4.5 is beschreven, is per onderzoek nagegaan wat het onderzoeksgebied dient te zijn. Het soortenonderzoek heeft zich niet beperkt tot de grens van het plangebied. In de zienswijze is niet duidelijk gemaakt wat bedoeld wordt met “vlak achter de Parade”. Zo is de Bosuil in het onderzoek van Laneco in 2019 rond de Parade vastgesteld. Onduidelijk is wat bedoeld wordt met de aanwezigheid van drie wespendieven. Wellicht wordt gedoeld op vogels afkomstig uit de (ruime) omgeving, zonder duidelijke gebiedsbinding. Bij het uitgebreide broedvogelonderzoek door Laneco in 2019 is geen broedpaar of nestlocatie van boomvalk in de omgeving van de Parade vastgesteld. Pagina 76 van 130

23 februari 2022

18.21

18.22

18.23

Zienswijze 19 19 19.1

Natuur In de toelichting staat dat er binnen het landgoed wordt gezocht naar een goede balans waarbij de natuur in haar totaliteit wordt versterkt en per saldo niet op achteruit gaat. Dit is niet juist, aangezien er veel schadelijke ingrepen in de natuur worden gedaan (zie de eerder gemaakte opmerkingen in de zienswijze). Ambities Made by Holland Een van de ambities van Made by Holland is om Nederlandse ondernemingen te onderscheiden die zich bezighouden met innovatieve oplossingen op het gebied van o.a. agricultuur. Dit terwijl in Nederland de landbouw- en veeteeltgebieden er ecologisch zeer slecht aan toe zijn er helemaal niet sprake is van duurzame landbouw. Ook is in de toelichting aangegeven dat Paleis Soestdijk mensen met een briljant idee wil steunen. Afgevraagd wordt hoe ze dan wil omgaan met alle niet briljante individuen. Duurzame keuzes t.a.v. gebouwen Beton is wereldwijd verantwoordelijk voor 9% van de CO2 uitstoot. Kan er voor de nieuwbouw geen duurzamere keuze worden gemaakt. En kan de provincie hier bij helpen?

Strijd met Wet natuurbescherming De ontwikkeling van het Alexanderkwartier en de daarbij behorende ontsluiting zijn in strijd met de Wet natuurbescherming. Er wordt opgemerkt dat in de onderzoeksrapporten bij het ontwerpbestemmingsplan tegenstrijdigheden staan ten opzichte van de onderzoeksrapporten bij het voorontwerp bestemmingsplan. In het rapport ‘Soortgericht onderzoek beschermde soorten herontwikkeling Paleis Soestdijk’ (Arcadis, 29 mei 2020) is vermeld dat de ransuil is waargenomen in het bosje aan de zuidoostzijde van het Paleisgebouw, bij het KMAR terrein en in de bossen achter de

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

Met de uiteindelijke uitwerking van het hotel zal rekening gehouden worden met de bestaande flora en fauna. Als nieuwbouw wordt dit gebouw per definitie natuurinclusief gebouwd. Daarnaast richt het hotel zich naar de Intendantsvilla en het plein dat tussen de gebouwen ontstaat. Overigens bestaat de verbinding tussen de Parade en het bos al, maar zit het hek hier de meeste tijd dicht. Zie hiervoor de reacties op o.a. de zienswijzen 1.3 en de hierboven gegeven reacties op zienswijzen 18.1 t/m 18.20.

Nederland staat wereldwijd bekend om haar agricultuur als een-na-grootste exporteur van voedsel ter wereld. Ons land is zeer innovatief in het verbouwen van goede kwaliteit voedsel op een zeer efficiënte manier. Natuurlijk zijn daar op het gebied van duurzaamheid nog vele stappen te nemen, zodat de bodem niet uitgeput raakt en er geen grote gasvoorraden worden verbruikt. Paleis Soestdijk biedt ruimte aan dié ondernemers die ideeën hebben om deze uitdagingen op te lossen en aan te pakken. Er wordt daarom ruimte gegeven aan mensen met goede ideeën om hen te ondersteunen het idee verder te brengen. Dit is voor iedereen mogelijk en is niet enkel voorbehouden aan briljante individuen. De eigenaar verplicht zich met dit bestemmingsplan natuurinclusief te bouwen. Daarnaast zijn er grote ambities op het gebied van duurzame materialen. De mogelijkheden van totale houtbouw voor de nieuwbouw worden nog onderzocht. Bij half verdiept bouwen blijft het toepassen van beton noodzakelijk. Maar hergebruikt beton van de Marechausseekazerne kan een goed idee zijn. In de punten 19.12 tot en met 19.18 van de zienswijze is aangegeven dat het (soorten) onderzoek Wnb van Arcadis bij het Voorontwerpbestemmingsplan tot andere conclusies komt dan het rapport van Eelerwoude, in het bijzonder op het onderdeel vogels en Vogelrichtlijnsoorten. Dit is onjuist.

Zowel Arcadis als Eelerwoude komen tot de conclusie dat voor gewone dwergvleermuis, laatvlieger, ruige dwergvleermuis, das, hazelworm en ringslang een ontheffing Wnb noodzakelijk is. Met betrekking tot vogels geven zowel Arcadis als Eelerwoude aan dat de ontwikkelingen zonder overtreding van de verbodsbepalingen Wnb mogelijk zijn. Arcadis geeft aan dat er mogelijk sprake is van (ver)storing op basis van de toen getoetste plannen, maar motiveert in haar toetsing dat er in ieder geval Pagina 77 van 130

23 februari 2022

Parade. In het onderzoek ‘Soortgericht onderzoek beschermde soorten herontwikkeling Paleis Soestdijk’ (Eelerwoude, 8 juni 2021) is een andere, tegenstrijdige, conclusie opgenomen, met een grote mate van onzekerheid. Er is geen nadere onderbouwing gegeven op de afwijkende uitkomsten. Omdat er onzekerheid is over mogelijke aantasting van verblijfplaatsen of leefgebied van de roofvogels, is er onzekerheid of er kan worden voldaan aan het in de Wnb neergelegde soortenbeschermingsregime. En zodoende is er op voorhand onvoldoende zekerheid over de uitvoerbaarheid van het bestemmingsplan. In dit kader wordt gewezen op een overweging van het Hof van Justitie van de Europese Unie inzake de Habitatrichtlijn (HvJ 24 november 2011 (C-404/09 (Commissie/Spanje), r.o. 99 en 100).

19.2

19.3

Mitigerende en compenserende maatregelen Het is onduidelijk wanneer er sprake is van mitigerende maatregelen danwel compenserende maatregelen. Het heeft de indruk dat er in de toelichting geen consistent onderscheid is tussen deze twee soorten maatregelen. Strijd met provinciaal beleid Het voornemen voor het Alexanderkwartier is in strijd met het provinciaal beleid, meer specifiek de regelingen voor het Natuurnetwerk Nederland en de Groene contour. Verzocht wordt om de woningen (in lijn met de wens van de provincie) in binnenstedelijk gebied te realiseren. In het ontwerpbestemmingsplan is aangegeven dat de ontwikkeling van het Alexanderkwartier valt onder de uitzonderingsgrond van artikel 6.3 lid 1 sub b Interim Omgevingsverordening (IOV). De motivering is echter onvoldoende concreet en in strijd met de OV. Er wordt voor een groot deel verwezen naar het onderzoek van Eelerwoude. Er wordt geen inzicht gegeven in de noodzakelijkheid

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

geen sprake is van storing die van wezenlijke invloed is op de staat van instandhouding van sperwer, boomvalk en ransuil. Daarmee is er volgens Arcadis geen sprake van overtreding van artikel 3.1, lid 4 en 5. Inmiddels is er actualiserend onderzoek uitgevoerd waarbij de ransuil niet (meer) binnen het plangebied of directe omgeving is vastgesteld. Sperwer en boomvalk zijn nog wel (net) buiten het Alexanderkwartier vastgesteld. De nieuwbouwplannen op Alexanderkwartier zijn vervolgens zo aan- en ingepast dat er een dusdanige afstand tot de nestlocaties en directe omgeving is gecreëerd, dat Eelerwoude tot de conclusie komt dat er geen sprake is van (ver)storing en overtreding van genoemd artikel. De effecten wordt zodanig beperkt dat: geen sprake is van opzettelijke verstoring van vogels met gevolgen voor de staat van instandhouding geen sprake van opzettelijke verstoring van soorten die beschermd zijn op grond van Wnb 3.5 geen zodanige verstoring van soorten van Wnb art 3.10 dat dit zou kunnen leiden tot het ongeschikt raken van een verblijfs-plaats en indien daarvan wel sprake zou zijn, kan daarvoor ontheffing worden verleend. Het NNN-onderzoek en het soortenonderzoek zijn gecontroleerd en waar nodig aangepast op de aspecten mitigerende, respectievelijk compenserende maatregelen.

Financiële overwegingen spelen geen rol in de beoordeling van de meerwaarde voor NNN conform artikel 6.3 lid 1 onder b. Er is integraal beoordeeld welke effecten de in het bestemmingsplan mogelijk gemaakte ontwikkelingen hebben op de kwaliteit, oppervlakte en samenhang van het NNN. Daarbij is eveneens in ogenschouw genomen welke meerwaarde voor het NNN op deze onderdelen wordt gerealiseerd op gebiedsniveau. In de reactie op zienswijze 19.4 wordt ingegaan op de vraag over artikel 6.3 lid 3 IOV.

Pagina 78 van 130

23 februari 2022

van (de gekozen omvang van) het Alexanderkwartier. Het plan is daarom in strijd met artikel 6.3 lid 3 OV dat er geen inzicht is gegeven in de financiële overwegingen die ten grondslag liggen aan de realisering van het Alexanderkwartier en de omvang daarvan. 19.4

Daar waar wel een adequate motivering is opgenomen, is dit niet terug te zien in de planregels van het ontwerpbestemmingsplan. In het rapport van Eelerwoude zijn uitgangspunten beschreven voor het duurzame en natuurlijke karakter van de toekomstige woningen, waaronder nestvoorzieningen voor vogels in de bebouwing, verblijfsvoorzieningen voor vleermuizen in de bebouwing, groene daken voor insecten, natuur- en vleermuisvriendelijke verlichting, inheemse beplanting en een natuurlijke inrichting van de leefomgeving met passeerbare zones voor kleine zoogdieren, reptielen en amfibieën. Geen enkel van deze uitgangspunten is vertaald in de planregels van het Ontwerpbestemmingsplan, terwijl in het NNNrapport wordt benadrukt dat “deze uitgangspunten worden opgenomen in het bestemmingsplan”. Dat de woningbouw een essentiële kostendrager is voor de grote investeringen die nodig zijn voor het herstel en de duurzame instandhouding van het Paleis Soestdijk is geen uitzondering zoals bedoeld in artikel 6.3 IOV. Alle beschreven maatregelen en ambities ter bevordering van het NNN komen zeer illusoir over, indien dit wordt afgewogen tegen de drastische gevolgen van het Alexanderkwartier, waarbij de (niet inzichtelijk gemaakte) noodzaak voor het Alexanderkwartier klaarblijkelijk slechts van financiële aard is, zonder dat hierbij adequaat wordt getoetst aan de IOV.

Het is onduidelijk op welke wijze het aantal evenementen en de omvang daarvan, alsmede de aanwending van de opbrengst van de vastgoedontwikkelingen ten behoeve van de renovatie van het Paleis en het landgoed, privaatrechtelijk is geborgd.

In de regels van het bestemmingsplan zijn voorwaardelijke verplichtingen opgenomen die verplichten tot het realiseren van de benodigde natuurmaatregelen en de oppervlaktecompensatie, gekoppeld aan de bouwwerkzaamheden van de verschillende deelontwikkelingen. De verplichting tot het nemen van de maatregelen voor het Alexanderkwartier zijn opgenomen in de bestemming ‘Wonen’, de verplichtingen voor het nieuwe scoutinggebouw zijn opgenomen in de bestemming ‘Maatschappelijk – Scouting’ en de compensatieverplichtingen voor de ontwikkelingen rond het Paleis en bij de Parade zijn opgenomen in de bestemming ‘Gemengd’. De indiener van de zienswijze doelt op Artikel 6.3. van de Interim Omgevingsverordening (hoofdstuk 6.1 IOV), waarin de regel staan ten aanzien van ontwikkelingen binnen het NNN. In artikel 6.3.1 worden de mogelijke uitzonderingen benoemd. In het geval van Paleis Soestdijk is de situatie van toepassing die beschreven wordt onder artikel 6.3.1 sub b van de Interim OV: ruimtelijke ontwikkelingen die leiden tot aantasting worden gecompenseerd binnen een met die ruimtelijke ontwikkeling samenhangend gebied en met dusdanige activiteiten dat de uitvoering van die activiteiten gezamenlijk binnen 10 jaar resulteert in een duidelijk aantoonbare meerwaarde voor het natuurnetwerk Nederland voor wat betreft kwaliteit, oppervlakte en samenhang.

Voor de herbestemming van Paleis Soestdijk is de natuur als volwaardig onderdeel meegenomen in de planvorming. Er is een natuurvisie opgesteld met verschillende maatregelen die gericht zijn op kwaliteitsverbetering en het versterken van de ecologische structuur voor de langere termijn. De in het bestemmingsplan mogelijk gemaakte ruimtelijke ontwikkelingen voldoen aan de regels die gelden voor het NNN en de Groene contour en dragen bij aan een versterking van de natuur in het plangebied. Het aantal evenementdagen ligt vast binnen de regels van het bestemmingsplan en middels de gemeentelijke APV.

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

Pagina 79 van 130

23 februari 2022

19.5

Provincie Utrecht De provincie heeft in haar brief van 31 mei 2021 aan de gemeenteraad*) kenbaar gemaakt dat zij terughoudend is met de ontwikkeling van het Alexanderkwartier. Ook weerspreekt de provincie afspraken te hebben gemaakt met de eigenaar MeyerBergman Erfgoed in het kader van de ontwikkeling van het Alexanderkwartier. Deze terughoudendheid is niet terug te zien in de toelichting van het bestemmingsplan. *) N.B. de brief is gericht aan het college.

19.6

Evenementen Er is bezwaar tegen de aantasting van het NNN en de onder de Vogelrichtlijn beschermde soorten door de te organiseren evenementen. De voorgenomen evenementen en de daarbij behorende geluidsnormen zijn in strijd met de Wet natuurbescherming. Er is in de toelichting aangegeven dat er bij evenementen negatieve effecten te verwachten zijn op de beschermde soorten in het plangebied, waaronder in ieder geval de vleermuizen, (broed)vogels, das en ringslang. Om die reden is als mitigerende maatregel opgenomen, dat evenementen alleen in de dynamische zone rond het Paleis en de Parade mogen plaatsvinden, waardoor het Parkbos hier buiten valt. Deze maatregel wordt ontoereikend geacht. Uit het onderzoek van Eelerwoude alsook het onderzoek van Arcadis blijkt dat in het Paleis Soestdijk zelf en de Parade meerdere door de Vogelrichtlijn beschermde soorten aanwezig zijn, waaronder (nesten van) de ransuil, (paarplaatsen van) de dwergvleermuis, baard/brandtsvleermuis en grootoorvleermuizen. Daarnaast zijn

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

Ten aanzien van de privaatrechtelijke borging van de opbrengsten en de renovatie van het paleis, daar is op ingegaan in de reactie op zienswijzen 4.4 en 4.12. Er zijn afspraken gemaakt met de provincie en de gemeente Baarn. Bij het niet nakomen van de verplichtingen zijn diverse boetes opgelegd. Zie tevens de (anterieure) overeenkomst die de eigenaar met de gemeente Baarn & Provincie Utrecht heeft afgesloten. Eind mei 2021 verschenen er enkele publicaties in de media naar aanleiding van de vaststelling door Gedeputeerde Staten van het Ontwerp programma Wonen en werken. Er werd een onterecht verband gelegd tussen de wens van de provincie Utrecht om de woningbouw in de provincie te versnellen en het woningbouwplan voor het Alexanderkwartier. De provincie voelde zich genoodzaakt hierop te reageren richting het college van de gemeente Baarn en deed dat per brief van 31 mei 2021. In de brief geeft de provincie een korte toelichting op het Ontwerp programma Wonen en Werken dat aanleiding was voor de mediaberichten. In haar brief schrijft de provincie geen afspraken met Meyer Bergman Erfgoed te hebben over het versnellen van de realisatie van woningbouw, wat men uit de mediaberichten zou kunnen opmaken. De opmerking over terughoudendheid komt niet voor in de brief van de brief van de provincie.

In de punten 29 tot en met 33 van uw brief gaat u in op de mogelijke effecten van evenementen op aanwezige beschermde soorten. Bij punt 30 wordt dit uit haar verband gehaald. Het aspect maakt onderdeel uit van verschillende aspecten die worden toegelicht als inleiding op het onderdeel ‘randvoorwaarden vanuit natuur’. Binnen de dynamische zone waar evenementen kunnen plaatsvinden komen diverse beschermde soorten voor, zoals de genoemde vogels, vleermuizen en de ringslang. Om effecten op deze soorten bij evenementen te voorkomen, dan wel te beperken, worden in de toelichting diverse maatregelen genoemd, zoals bijvoorbeeld het afhekken van kwetsbare terreindelen en restricties met betrekking tot de duur en het tijdstip van evenementen. Daarnaast staan in Artikel 16 Algemene aanduidingsregels aangegeven welke voorwaarden er gelden en welke maatregelen verder getroffen moeten worden bij evenementen. De tekst uit de toelichting is een samenvatting van het hiervoor uitgevoerde soortenonderzoek. Dit is namelijk vermeld onder paragraaf 5.6.4 ‘Effecten door geluid’ van het ‘Soortgericht onderzoek beschermde soorten herontwikkeling Pagina 80 van 130

23 februari 2022

19.7

meerdere ringslangen bij de vijverpomp van de vijver van het Paleis aangetroffen. Deze dieren zijn beschermd onder artikel 3.10, eerste lid, onderdeel a Wet natuurbescherming. Daar komt bij dat het deel waarbinnen evenementen zijn toegestaan veel groter is dan alleen het Paleis en de Parade, waardoor de maatregel niet opgaat. Er is in de toelichting beschreven dat evenementen niet zullen leiden tot verstoring van broedende en nestelende vogels omdat uit diverse onderzoeken blijkt dat vogels zich aanpassen aan evenementen. Er ontbreekt een verwijzing naar de betreffende onderzoeken. Geluidnormen De geluidnormen in het ontwerp bestemmingsplan komen niet overeen met de voorgestelde geluidnormen in het onderzoek van Eelerwoude en Arcadis. Uit de toelichting van het ontwerpbestemmingsplan blijkt dat per kalenderjaar twaalf evenementen mogen worden georganiseerd waarvoor de geluidnormen van het Activiteitenbesluit milieubeheer niet van toepassing zijn, maar met 20 dB(A) zijn verruimd. Er is echter geen motivering opgenomen om hogere geluidnormen dan het Activiteitenbesluit op te nemen. Ook is niet gemotiveerd dat aan dit aantal evenementendagen met deze hoge geluidsnormen behoefte bestaat.

In dit kader heeft Arcadis in haar onderzoek duidelijk gemaakt dat er vanaf een geluidscontour van 60 dB negatieve effecten zijn te verwachten voor de aanwezige beschermde vleermuizen, jaarrond beschermde vogels, zoogdieren en reptielen. Zodoende wordt verzocht om de voorgenomen evenementen ruimtelijk onmogelijk te maken.

19.8

Hotel op de Parade Er is bezwaar tegen de ontwikkeling van de bouw van een hotel, verdeeld over verschillende gebouwen op de Parade in verband met de aantasting van beschermde soorten en het NNN. Ook is het monumentale karakter van een aantal van deze gebouwen onvoldoende gewaarborgd. Het monumentale gebouw waarin het nieuwe te ontwikkelen hotel in is voorzien, wordt

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

Paleis Soestdijk’ (Eelerwoude, 8 juni 2021). Uit verschillende onderzoeken blijkt dat evenementen vogels niet lijken te deren. Onder andere Jonkvorst & Krijgsveld, 2016 in Wansink, 2018) en Reimerink & Van Hooff, 2017). Voor een beschrijving van de uitkomsten van deze onderzoeken wordt verder verwezen naar de desbetreffende paragraaf in het soortgericht onderzoek. Ook is in het onderzoek een literatuurlijst opgenomen in de bijlagen, waarin de bronnen zijn beschreven die gebruikt zijn.

Het onderzoek van Eelerwoude is uitgegaan van de geluidnormen die zijn opgenomen in het ontwerpbestemmingsplan, zie hiervoor paragraaf 2.4.13 van het soortgericht onderzoek. Allereerst, het gaat om 12 evenementdagen, niet om 12 evenementen zoals de indiener van de zienswijze beweerd. Ten tweede is het niet het nieuwe bestemmingsplan, maar de Verordening Fysieke Leefomgeving Baarn, vastgesteld 25 november 2020 (VFL) die deze mogelijkheid voor Soestdijk biedt. De gemeente Baarn heeft in de VFL voorwaarden opgenomen met betrekking tot deze zogenaamde “incidentele festiviteiten”(evenementen) en het aantal is vastgelegd in artikel 3:2 van de VFL. Het is voor de inrichting Soestdijk toegestaan maximaal 12 ‘incidentele festiviteiten’ per kalenderjaar te organiseren waarvoor de geluidnormen van het Activiteitenbesluit niet van toepassing zijn, maar met 20 dB(A) zijn verruimd. Zoals ook in de reactie op zienswijze 12.3 en hierboven in de reactie o zienswijze 19.6 is beschreven, zijn de effecten vanwege geluid bij evenementen op beschermde soorten beoordeeld. Dit geeft geen aanleiding om evenementen onmogelijk te maken. Wel zijn verschillende voorwaarden om de natuur te beschermen opgenomen in de regels onder artikel 16.1.2. van het nieuwe bestemmingsplan.

En bij elke aanvraag voor een evenementenvergunning vindt een zelfstandige toets plaats van de effecten op beschermde flora en fauna. Zie de reactie op zienswijze 1.3. Ook de effecten van de hotelvoorziening op het Baarnse Bos zijn meegenomen en afgewogen in de natuuronderzoeken. Er is niet nader onderbouwd op welke gronden de indiener van de zienswijze vindt dat het monumentale karakter van de gebouwen op de Parade wordt aangetast. MBE besteed veel aandacht aan de inpassing van functies in monumentale gebouwen. Met Hylkema Erfgoed, dochter van MBE, en toonaangevend erfgoed architect en adviseur in Nederland wordt het behoud van de monumentale Pagina 81 van 130

23 februari 2022

19.9

ernstig aangetast, zo niet vernietigd. De maatregelen om het hotel duurzaam en natuurlijk te maken, kunnen niet als compensatie dienen voor het verlies aan natuurwaarden door het plan. Uit de toelichting blijkt niet dat er voldoende elementen van het bestaande gebied intact blijven en dat er voldoende rekening is gehouden met de cultuurhistorische, landschappelijke en natuurwaarden van het plangebied en de omgeving daarvan. Verzocht wordt om de ontwikkeling van een hotel ruimtelijk onmogelijk te maken. Uitbreiding parkeerterrein De Dries en overloopparkeerterrein Er is bezwaar tegen het voornemen om het parkeerterrein De Dries te vergroten met circa 100 parkeerplaatsen en tegen het voornemen om een ‘overloopparkeerterrein’ te realiseren op het grasveld bij de boerderij ’t Kraayenest. Dit vanwege de gevolgen voor beschermde diersoorten en de aantasting van het NNN. De toelichting is tegenstrijdig, er wordt vermeld dat er geen bomenkap zal plaatsvinden, maar alle navolgende passages impliceren dat er wel degelijk bomen gekapt gaan worden. Ook is er geen Bomeneffectanalyse uitgevoerd. Het voornemen is daarom te abstract en in strijd met het in kader van de besluitvorming te betrachten zorgvuldigheidsbeginsel.

Verzocht wordt om het bestemmingsplan gewijzigd vast te stellen, zodat de uitbreiding van parkeerterrein De Dries en het ‘overloopparkeerterrein’ ruimtelijk niet mogelijk zijn.

en culturele waarden gewaarborgd. Alle ingrepen zullen in nauw overleg met het Rijksdienst voor Cultureel erfgoed en Stichting MooiSticht besproken en ontworpen worden. Uiteindelijk worden deze afspraken vastgelegd in een omgevingsvergunning die ter inzage wordt gelegd via de Gemeente Baarn. De maatregelen om het hotel duurzaam en natuurlijk te maken zijn ook niet als compensatie aangemerkt in het NNN-onderzoek. De compensatie voor natuurwaarden wordt voornamelijk gerealiseerd in de rustzone op het landgoed (het Paleisbos) / omvormen van een stuk agrarisch land in natuur aangrenzend aan het landgoed en door een duurzamere beheerstrategie van het landgoed. Met de herbestemming van Landgoed Paleis Soestdijk neemt de parkeerbehoefte ook toe. Daarom is gezocht naar uitbreiding van de parkeercapaciteit van het parkeerterrein De Dries (met circa 100 parkeerplaatsen). Eerdere onderzoeken tonen aan dat dit mogelijk is, maar worden nog verder in detail uitgewerkt, waarbij het uitgangpunt is het huidige bomenbestand in stand te houden. Ook wordt ten behoeve van het vergroten van de parkeercapaciteit bij evenementen het grasveld nabij de boerderij ’t Kraayenest voor maximaal 12 dagen per jaar ingezet als overloopparkeerterrein. In de uitgevoerde onderzoeken naar de effecten op beschermde soorten en het NNN zijn deze onderdelen van het plan meegenomen en afgewogen.

Er is inderdaad vermeld dat het uitgangspunt is dat er geen bomenkap plaats zal vinden voor het vergroten van de capaciteit van de Dries. Dit gaat alleen over De Dries. Er zijn andere onderdelen, zoals het Alexanderkwartier, waar wel bomenkap voor nodig zal zijn. Een Bomeneffectanalyse is niet nodig om te beoordelen of het bestemmingsplan uitvoerbaar is. Er is een zorgvuldig onderzoek naar de houtopstanden uitgevoerd door Boomtotaalzorg. Het aantal te kappen bomen dat is berekend is een worstcase aanname. Het aantal bomen dat uiteindelijk zal moeten worden gekapt, is afhankelijk van de werkwijze bij de uitvoering. Daarvoor zal in de vergunningsfase een Bomen Effect Analyse (BEA) uit worden gevoerd zodat exact duidelijk is wat de effecten zijn op de bestaande (solitaire bomen of groepen bomen). De uitbreiding van De Dries en het overloopparkeerterrein zijn onderdelen die bijdragen aan een goede mobiliteitsoplossing van de ontwikkeling en herbestemming van het Landgoed Paleis Soestdijk. Ook met als doel om de parkeerdruk op de omgeving te verlichten danwel te beperken. Daarom blijven ze onderdeel uitmaken van het nieuwe bestemmingsplan.

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

Pagina 82 van 130

23 februari 2022

19.10

Besluit milieueffectrapportage Het plan is wel degelijk m.e.r.-plichtig. Er is niet getoetst aan categorie D.10 van het Besluit m.e.r.. In dit verband zijn twee activiteiten van categorie D.10 van belang: Paleis Soestdijk (themapark) en het hotelcomplex op de Parade (hotelcomplex). Uit de wetsgeschiedenis van categorie D.10 alsook de voorvanger categorie C 10.1-10.3 blijkt dat bij themaparken met name gedacht moet worden aan recreatieve en toeristische voorzieningen (Stb. 1999, 224; Stcrt 2010, 9086). Paleis Soestdijk valt om die reden onder de categorie D.10. Vergelijkbare themaparken waarbij milieueffectrapportages op grond van deze categorie zijn uitgevoerd zijn bijvoorbeeld: Muziekpaleis Utrecht (2006), Natuur- en recreatiepark Muzenrijk (2006), Park de Bavelseberg (2007), Oeverpark Badplaats (2007), Recreatief Groengebied Rottezoom Lansingerland (2008). Ook is het voorgenomen hotel op de Parade eveneens aan te merken als een hotelcomplex in de zin van D.10 aangezien dit hotelcomplex zich buiten de stedelijke zone bevindt. De drempelwaarde van 250.000 bezoekers of meer per jaar wordt overschreden, aangezien er op jaarbasis 500.000 bezoekers worden verwacht, verdeeld over de publieksexpo, de conferentie- en ontmoetingsfunctie en het educatieve programma. Dit betekent dat het (ontwerp)bestemmingsplan m.e.r.-plichtig is. Ook blijkt uit blz.

107 van de toelichting dat de activiteiten betrekking hebben op 45 hectare, waardoor eveneens de drempelwaarde van 10 hectare in een gevoelig gebied wordt overschreden. Onder gevoelig gebied wordt onder andere een gebied verstaan dat deel uitmaakt van de ecologische hoofdstructuur, de voorloper van het NNN en ook een gebied dat is aangewezen als rijksmonument. Zodoende wordt verzocht om het bestemmingsplan pas vast te stellen nadat er een milieueffectrapport is opgesteld.

Zienswijze 20 20 20.1

De provincie Utrecht geeft in haar reactie aan in nauw overleg te zijn geweest met de gemeente Baarn over de voorbereiding van het bestemmingsplan. Het ontwerp bestemmingsplan is het resultaat van een inspanning van verschillende samenwerkende

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

In de reactie op zienswijze 2.3 is ingegaan op de m.e.r.-beoordeling en de overwegingen ten aanzien van categorie D.10. Er is geen sprake van een m.e.r.-plicht. De indiener van de zienswijze haalt de voorganger van categorie D.10 aan en verwijst naar de publicatie in de Staatscourant van 16 juni 2010 aangaande het ‘Ontwerpbesluit tot wijziging van het Besluit milieueffectrapportage’. Het definitieve besluit tot wijziging van het Besluit m.e.r. is gepubliceerd op 28 februari 2011. Belangrijk om in dit verband op te merken is dat in de toelichting op het definitieve besluit duidelijk is gemaakt dat daar waar in de (oude) categorie C.10 en D.10 het ruime begrip ‘recreatieve en toeristische voorzieningen’ was opgenomen zonder nadere verklaring, er in de Richtlijn m.e.r. een opsomming stond met relevante recreatieve en toeristische voorzieningen. Met de wijziging uit 2011 van het Besluit m.e.r. is deze opsomming alsnog overgenomen in D.10. Dit heeft geresulteerd in de categorieën D.10 a t/m e. Andere recreatieve voorzieningen die niet onder deze opsomming te scharen zijn, vallen niet onder D.10. Bovendien komt de activiteit alleen voor in Bijlage II bij de Richtlijn m.e.r., zodat de categorieën C 10.1–10.3 zijn vervallen en nog slechts – in gewijzigde vorm – voorkomen in onderdeel D.

Ook zijn alle voorbeelden waar naar wordt verwezen van vóór de wijziging van het Besluit milieueffectrapportage in 2011. Zoals hierboven is aangegeven is er een belangrijke wijziging geweest, waarin de categorieën concreet zijn opgenomen in D.10 van het nieuwe Besluit m.e.r. Er geldt geen m.e.r.-plicht meer voor besluiten uit kolom 4 die activiteiten mogelijk maken uit onderdeel D.10. Als de activiteit onder de drempelwaarde blijft is een vormvrije m.e.r.-beoordeling nodig en als de drempelwaarden worden overschrijden is een formele m.e.r.-beoordeling nodig. Zie verder de reactie op zienswijze 2.3.

De reactie wordt ter kennisgeving aangenomen. De constatering van de provincie dat het ontwerpbestemmingsplan een forse verbetering is ten opzichte van het voorontwerpbestemmingsplan wordt gewaardeerd.

Pagina 83 van 130

23 februari 2022

partijen, de gemeente Baarn, de MeyerBergman Erfgoed Groep en de provincie Utrecht. Het uiteindelijke doel, behoud en duurzame ontwikkeling van het historische ensemble, speelt bij alle betrokkenen een grote rol. Het resultaat van de samenwerking van partijen ziet ons college terug in dit plan. Naar aanleiding van het voorontwerp van dit bestemmingsplan is een aantal opmerkingen gemaakt op het gebied van cultuurhistorie, mobiliteit en het NNN.

20.2

Het is goed te vernemen dat er een forse verbetering ten opzichte van het voorontwerpbestemmingsplan is met betrekking tot de aantasting van het NNN in verband met de woningbouw. In het voorontwerpbestemmingsplan bedroeg deze aantasting circa 1 hectare NNN terwijl dit door aanpassing van het woningbouwplan in het ontwerpbestemmingsplan is gereduceerd naar circa 0,3 hectare. Ook zijn er goede stappen gezet in de verdere uitwerking en borging van de natuur- en mobiliteitsmaatregelen. Hiervoor is een natuur- en mobiliteits-overeenkomst tussen de MeyerBergman Erfgoed Groep en de provincie opgesteld die binnenkort zullen worden ondertekend. Hiermee is aan een aantal randvoorwaarden voldaan die belangrijk zijn voor de uitvoerbaarheid van het bestemmingsplan. Voorwaardelijke verplichting restauratie De provincie Utrecht verzoekt om aanpassing van de formulering van de voorwaardelijke verplichting die verplicht tot renovatie van het Paleis in relatie tot de voorgestelde woningbouwontwikkeling.

Er heeft overleg plaatsgevonden over de formulering van de voorwaardelijke verplichting voor de restauratie. Dit heeft geresulteerd in een aangepaste formulering. Zie onder andere de reactie op zienswijze 4.12. De nieuwe formulering luidt als volgt.

Een klein deel van het woningbouwplan is geprojecteerd op oude bosgroeiplaatsen. Deze bosgroeiplaatsen zijn beschermd door provinciale regels in de Beleidsregels Natuur en Landschap 2017. Omdat de opbrengsten van de woningbouwontwikkeling noodzakelijk zijn voor de bekostiging van de renovatie van het Paleis heeft het college van gedeputeerde staten in een brief aan provinciale staten van 28 april 2020 de bereidheid uitgesproken om onder voorwaarden in verband met deze woningbouwontwikkeling de inherente afwijkingsbevoegdheid als bedoeld in artikel 4:84 van de Algemene wet bestuursrecht toe te passen.

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

8.4.4 Voorwaardelijke verplichting restauratie Het vellen van de houtopstand op de oude bosgroeiplaatsen mag niet eerder plaatsvinden dan nadat: (i) De ontheffing van Gedeputeerde Staten van Utrecht inzake de herbeplanting op andere grond d.d. [ ] (ex artikel 4.5 lid 1 Wet natuurbescherming jo. Artikel 4.4 lid 1 Beleidsregels natuur en landschap Provincie Utrecht 2017) onherroepelijk is geworden; (ii) De casco restauratie (definitie in bestemmingsplan opnemen) van Paleis Soestdijk minimaal 3 maanden daarvoor is gestart.

Pagina 84 van 130

23 februari 2022

Zienswijze 21 21 21.1

21.2

21.3

Dit betekent dat als aan de voorwaarden wordt voldaan ontheffing kan worden verleend om voor het vellen van houtopstanden gelegen op oude bosgroeiplaatsen herplant elders toe te staan. De oppervlakte waarvoor de inherente afwijkingsbevoegdheid zou moeten worden toegepast bedraagt in het ontwerpbestemmingsplan circa 0,3 ha. Eén van de voorwaarden voor de toepassing van de inherente afwijkingsbevoegdheid is dat er geen situatie mag ontstaan waarbij wel de houtopstanden zijn geveld voor de woningbouw, maar het paleis niet wordt gerenoveerd, hetgeen tot een zeer ongewenst resultaat zal leiden. De provincie verzoekt om een juridische waarborg in het bestemmingsplan op te nemen door de renovatie en het vellen van de houtopstanden aan elkaar te koppelen. Dit door het opnemen van een voorwaardelijke verplichting. Hoewel over de formulering van deze regeling vindt momenteel overleg plaats tussen provincie, gemeente en MeyerBergman Erfgoed, wil de provincie richting de raad van de gemeente Baarn benadrukken dat een aanvulling van deze planregel noodzakelijk is in verband met de borging dat bij toepassen van de inherente afwijkingsbevoegdheid de renovatie van het Paleis is verzekerd.

Het college van gedeputeerde staten van de Provincie Utrecht (“het college van GS”) is bereid toepassing te geven aan zijn inherente afwijkingsbevoegdheid in de zin van artikel 4:84 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb), conform de Statenbrief d.d. 28-4-2020. Hierdoor kan het College van GS een ontheffing in de zin van artikel 4.5 lid 1 Wet natuurbescherming jo. Artikel 4.4 lid 1 van de Beleidsregels natuur en landschap Provincie Utrecht 2017 (Bnl) verlenen voor de herplant elders ten behoeve van de te vellen houtopstanden gelegen op oude bosgroeiplaatsen (“Ontheffing”). De nadere voorwaarden waaronder GS de bereidheid heeft uitgesproken om ontheffing te verlenen is beschreven in de overeenkomst tussen de Provincie Utrecht en MBE. De gemeente Baarn tekent deze overeenkomst alleen mee voor de voorwaardelijke verplichting in het bestemmingsplan. De overige afspraken gelden tussen provincie en MBE

Parkeeroverlast Praamgracht Er worden al jarenlang grote evenementen gehouden die veel publiek trekken en geluids- en parkeeroverlast veroorzaken voor de bewoners aan de Praamgracht. Nu komen er extra parkeervoorzieningen op de Parade en een overloopterrein bij grote evenementen. Ook is het goed dat het weiland aan de Praamgracht niet meer gebruikt kan worden voor parkeren. Echter, er zou ook een voorziening moeten worden getroffen die het onmogelijk maakt om in de berm te parkeren bij de Praamgracht. Verkeersituatie Praamgracht / sluipverkeer Gevreesd wordt voor extra sluipverkeer op de Praamgracht doordat de doorstroming op de Amsterdamsestraatweg afneemt vanwege de twee nieuwe kruisingen. Ook nu al wordt er te hard gereden en rijden auto’s in de verkeerde richting. Het is daardoor onveilig voor fietsers en wandelaars. Gevraagd wordt hoe de verkeerssituatie op de Praamgracht bevredigend kan worden opgelost, juist ook in het kader van het bestemmingsplan. Evenementen en geluidoverlast

Met de extra parkeerruimte binnen het plangebied wordt getracht de parkeerhinder op de omgeving bij evenementen te beperken. De opmerking wordt ter kennisgeving aangenomen en meegenomen in de beoordeling van een aanvraag voor een evenementenvergunning. Zie ook de reactie op zienswijze 17.5 De eigenaar zet zich in dat organisatoren van evenementen voldoende verkeersregelaars gebruiken en dat er ook aandacht is om te voorkomen dat er wild geparkeerd wordt bij de Praamgracht.

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

Uit de modelberekeningen komt naar voren dat er geen significante groei van verkeer aanwezig is op de Praamgracht en Torenlaan bij realisatie van de plannen Paleis Soestdijk. Daarnaast is dit geen ‘logische’ route voor incidentele bezoekers die naar het Paleis komen (en vaak op basis van hun navigatie de route volgen). Zie ook de reactie op zienswijze 4.11.

Pagina 85 van 130

23 februari 2022

21.4

Zienswijze 22 22 22.1

22.2

22.3

De evenementen die de laatste jaren hebben plaatsgevonden hebben voor veel geluidsoverlast gezorgd. Afgevraagd wordt of popconcerten thuishoren in een paleistuin. Zelfs (besloten) evenementen in de Oranjerie hebben overlast gegeven. Hier is door de bewoner melding van gemaakt bij de RUD Utrecht. Gevraagd wordt om als raad er op toe te zien dat het aantal geluidsdragende evenementen beperkt blijft tot 12 en dat de regelgeving voorkomt dat dit kan wijzigen omdat er onvoldoende duidelijk is of het aantal evenementen geldt voor het gehele landgoed of voor onderscheiden delen ervan. Het is niet wenselijk dat er geluidsdragende evenementen op de Parade kunnen plaatsvinden. En er wordt verzocht om strikt te handhaven op de normen. Grootschaligheid De plannen worden te grootschalig gevonden voor de locatie. De extra verkeersbewegingen, de evenementen, de ingrepen in de infrastructuur en de extra bebouwing leidt tot aantasting van bomen, natuur en de nu al drukke wegen kunnen het niet aan.

Er zijn in het ontwerp bestemmingsplan twee zones opgenomen waar evenementen zijn toegestaan. In deze twee zones samen zijn er maximaal 40 evenementdagen mogelijk. In de dynamische zone rondom Paleis Soestdijk zijn maximaal op ten hoogste 12 dagen geluidsdragende evenementen toegestaan. Voor de zone voor de Parade is tevens vastgelegd dat hier geen geluidsdragende evenementen mogen plaatsvinden. Zie verder de reactie op zienswijze 13.10.

Aantasting natuur en bos De aanslag van de plannen op het bos en de verstoring van het leefgebied van alle fauna in en rond het landgoed is veel te groot. Er wordt een eeuwenoud bos gekapt. Er zou juist sprake moeten zijn van herbebossing. De evenementen met de grote aantallen bezoekers leidt tot extra druk op de natuur door extra geluid, verkeer en meer mensen in het bos. Zelfs nu er tijdelijk geen evenementen worden georganiseerd, zijn de bossen rond Baarn al zeer druk bezocht. Dit heeft zelfs al geleidt tot afsluitingen van toegangswegen. Het toevoegen van nog een locatie voor evenementen zal tot nog meer drukte leiden.

In de reactie op zienswijze 1.3. is nader ingegaan op de toetsing van de plannen op de natuurregelgeving. Het bos rond het marechausseeterrein is jarenlang als productiebos in gebruik geweest. De ecologische waarde is in de huidige situatie niet hoog. Het uitgangspunt voor de planvorming is om houtopstanden te compenseren middels herplant. Zie ook de reactie op zienswijze 9.1. De recreatieve druk op de Utrechtse Heuvelrug is groot. De vraag naar recreatieve voorzieningen is gestegen parallel aan de gestegen welvaart en de toegenomen vrije tijd en zal de komende jaren alleen maar verder stijgen. Lage Vuursche is een zeer succesvol recreatiegebied met als keerzijde soms de grote drukte met de hiermee gepaard gaande parkeerdrukte en verkeershinder. Meer spreiding van recreanten door de aantrekkingskracht van parels als Paleis Soestdijk, Kasteel Groeneveld en het centrum van Baarn in te zetten past in het gemeentelijk beleid, zoals ook verwoord in de Toekomstvisie. De te kappen houtopstanden worden gecompenseerd. In het kader van deze planvorming neemt de omvang aan houtopstanden niet af.

Gevraagd wordt aan de gemeenteraad hoe gedacht wordt over de ontbossing rondom Baarn in het perspectief van de klimaatverandering. Gevraagd wordt hoe kan worden voorkomen dat er niet nog meer mensen naar de bossen rondom Baarn en Lage Vuursche komen als ook Paleis Soestdijk evenementen kan organiseren.

Zienswijzen ontwerpbestemmingsplan Landgoed Paleis Soestdijk, gemeente Baarn

Zie de reactie op zienswijze 6.3

De bossen zijn vrij toegankelijk. Er is sprake van scheiding van bezoekers door voor elk type bezoeker een apart routenetwerk te realiseren: wandelroutes, fietsroutes, fietscrossroutes en routes voor paarden/ ruiters. Inzet Pagina 86 van 130

23 februari 2022

22.4

Gevraagd wordt om te voorkomen dat er over een paar jaar niet nog meer parkeerplaatsen komen ten koste van de natuur.

22.5

Gevraagd wordt hoe de ambities ten aanzien van de natuur zoals opgenomen in het natuurbeheerplan ook worden nageleefd in de toekomst. Welke instantie controleert dit?