1356762 Tussenrapportage 2025 bijlage 1 Tussenrapportage
Tekst van het document
Een belangrijk uitgangspunt is dat medewerkers beter inzicht krijgen in de financiële consequenties van hun besluiten, bijvoorbeeld bij het afgeven van beschikkingen of het verwijzen naar specialistische zorg versus inzet van eigen begeleiding. Een centraal onderdeel van deze aanpak is het versterken van data gedreven werken. De gemeente ontwikkelt een plan van aanpak voor het verzamelen, analyseren en interpreteren van data over zorginzet, zoals verwijzingen, kosten per cliënt en behaalde resultaten. Dit stelt ons in staat om gerichter te sturen, tijdig bij te sturen waar nodig, en de beweging van zware naar lichtere, meer passende hulp effectief te ondersteunen. Hoewel de financiële taakstelling tijdelijk is verzacht, blijft het uitgangspunt dat de gemeente Baarn actief monitort op voortgang, stuurt op uitvoering en structureel werkt aan een houdbaar sociaal domein. Zo leggen we de basis voor zowel kwalitatief goede ondersteuning als financiële beheersbaarheid op de langere termijn. Jeugd op de agenda De jeugdcoördinator, die per januari 2025 is gestart, is breed betrokken bij diverse activiteiten, zoals 675 jaar Baarn, waar ze vooral let op dat er ook leuke dingen zijn voor jongeren. Veel organisaties hebben zelf al iets voor de jeugd bedacht, zoals een speciale hardloopwedstrijd met een programma voor kinderen en jongeren.
Bij het ontbijt in de Pekingtuin wordt een chill-plek ingericht voor jongeren, met zitzakken en een silent-disco. Er wordt gesproken met jongeren over hoe de hangplekken in Baarn beter kunnen. Bij de skatebaan komt waarschijnlijk een picknicktafel met een overkapping. Ook gaan jongeren, onder begeleiding van artiesten, graffiti maken op de skatebaan tijdens een workshop. Samen met sportcoördinatoren, jongerenwerk van Pit Baarn en NBSS wordt gewerkt aan een zomerprogramma voor jongeren. Waarbij wordt gericht op jongeren van 12 jaar en ouder, omdat het aanbod voor hen nu niet goed aansluit. Er is regelmatig overleg over het Cruijff Court vanwege overlast. Samen met verschillende partijen zoeken we naar oplossingen, zodat er geen of minder problemen ontstaan in andere wijken of gemeenten. Het geld voor jeugdactiviteiten wordt gekoppeld aan de “Dag van de Baarnse jongeren” in het najaar. Jongeren kunnen hun idee pitchen voor een jury om geld te winnen voor hun initiatief, zoals bij de Pitch Parade van het VSB Fonds. De jeugdcoördinator werkt samen met de cultuurcoach van Pit Baarn. De kinderraad komt op 15 oktober weer bij elkaar. Scholen hebben inmiddels de terugkoppeling van 2024 ontvangen. In de toekomst willen we de kinderraad vaker advies laten geven, ook aan het voortgezet onderwijs. Zo horen we wat kinderen en jongeren belangrijk vinden.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
23
Tot slot: er wordt gewerkt aan plannen voor mentale gezondheid. Dat wordt gedaan via ouderavonden én activiteiten voor jongeren. Er wordt een sociale kaart gemaakt, met informatie over hulp voor jongeren. Die is hopelijk eind van het jaar klaar. Jongeren denken daar ook over mee. Jeugdzorg Winstwaarschuwing rond jeugdhulpaanbieder MetMaya Sinds 2024 levert MetMaya de specialistische jeugdhulp in onze gemeente. Dit is hulp voor jongeren met zwaardere problemen. De vraag naar deze hulp blijft echter hoog. De voorlopige cijfers van het eerste kwartaal van 2025 laten zien dat er een aanzienlijke budgetoverschrijding dreigt bij MetMaya, met name door een hoge instroom van jongeren in de specialistische jeugdhulp. Daarnaast spelen extra kosten door ‘meerzorg’ een rol. Meerzorg is nodig wanneer de standaard ondersteuning niet volstaat, bijvoorbeeld in complexe situaties waarbij één jongere intensieve begeleiding van meerdere professionals nodig heeft. Deze extra inzet gaat gepaard met aanzienlijke kosten, die bovenop het reguliere contractbudget komen. De gemeente moet vooraf instemmen met deze inzet, en iedere acht weken wordt beoordeeld of voortzetting of bijstelling van de meerzorg nodig is. De prognose van het eerste kwartaal (Q1) van MetMaya geeft echter nog geen volledig totaalbeeld van de mogelijke overschrijding voor Baarn in 2025.
De rapportage over het tweede kwartaal (Q2) zal naar verwachting een nauwkeuriger en completer beeld bieden. Wel geeft de huidige stand van zaken aanleiding tot een winstwaarschuwing, zowel voor de deelnemende gemeenten als specifiek voor Baarn. De komende periode zullen we ambtelijk en bestuurlijk nauw contact onderhouden met MetMaya, om de uitgavenontwikkeling scherp te volgen en de overschrijding waar mogelijk te beperken. Tegelijkertijd zien we dat er op andere gebieden, zoals ambulante behandeling en begeleiding, juist minder wordt uitgegeven. Dat komt doordat deze vormen van hulp nu vaak door MetMaya of het Lokale Team worden uitgevoerd. De lagere uitgaven op deze onderdelen zijn echter niet genoeg om het tekort op het MetMayabudget op te vangen. Daarom is het belangrijk dat het Lokale Team een grotere rol speelt. Als dit team zelf begeleiding biedt aan gezinnen, is dat vaak goedkoper dan doorverwijzen naar MetMaya. Zo kunnen we de kosten beter beheersen en toch goede hulp blijven bieden. PGB Jeugd als onderdeel van de taakstelling sociaal domein In de afgelopen periode is een toename zichtbaar van de inzet van duurdere voorzieningen via Persoonsgebonden Budgetten (PGB). Deze ontwikkeling draagt bij aan een verwachte overschrijding van het beschikbare budget.
Wederom is er een verwacht nadeel van € 139.000 op de PGB-Jeugd, als gevolg van de voortdurende toename van het aantal aanmeldingen met gemiddeld hogere indicaties. Daarnaast wordt, mede door de wachtlijst bij MetMaya, vaker een PGB verstrekt om de noodzakelijke zorg toch te kunnen aanbieden. Verder wordt geconstateerd dat de hoogte van PGB-beschikkingen regelmatig aanzienlijk hoger ligt dan de uiteindelijke declaraties. Hoewel uitsluitend het gedeclareerde bedrag wordt uitbetaald, ontstaat hierdoor een vertekend beeld van de feitelijke uitgaven, hetgeen het financieel sturen bemoeilijkt. Om deze situatie te verbeteren, is de werkwijze aangescherpt. Nieuwe aanvragen en bestaande beschikkingen worden kritischer beoordeeld, met als doel de doelmatigheid van de inzet te vergroten. Deze aanpak vindt plaats met behoud van de keuzevrijheid van ouders en de borging van passende en verantwoorde zorg voor kinderen en jongeren. Op deze wijze kan PGB Jeugd een bijdrage leveren aan het realiseren van de taakstelling binnen het sociaal domein, terwijl de kwaliteit van zorg gewaarborgd blijft. Maatregelen in de jeugdzorg In de afgelopen jaren is er, zowel in Baarn als in de rest van het land, een duidelijke ontwikkeling zichtbaar: er wordt steeds vaker zwaardere en duurdere jeugdzorg ingezet. Dit heeft geleid tot overschrijdingen op het jeugdzorgbudget van de gemeente Baarn.
Om deze overschrijdingen te beperken, heeft de gemeente extra maatregelen genomen. Deze sluiten aan bij de landelijke afspraken uit de Hervormingsagenda Jeugd, die zijn gemaakt tussen onder andere de Rijksoverheid en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG).
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
24
Een positief punt is dat er volgens de meicirculaire voor de jaren 2025 tot en met 2027 extra middelen van het Rijk beschikbaar komt om gemeenten te helpen de jeugdzorg beheersbaar te houden. Vanaf 2028 komen er ook nieuwe maatregelen, zoals een mogelijke eigen bijdrage voor jeugdzorg en afspraken over hoelang een traject mag duren. Tegelijkertijd zullen de extra rijksmiddelen vanaf dat jaar weer afnemen. Daarom blijft het belangrijk om als gemeente ook zelf actief te sturen op kosten en de inzet van zorg. Ontwikkelingen/uitbreiding lokaal team in de jeugdzorg Door het Lokale Team uit te breiden, kunnen we gezinnen sneller en effectiever ondersteunen. Vroege hulp voorkomt dat problemen escaleren en dat uiteindelijk zwaardere, duurdere (specialistische) jeugdhulp nodig is. Daarmee bevorderen we niet alleen snellere hulpverlening, maar dragen we ook bij aan het beheersen van de kosten. De uitbreiding van het Lokale Team is onderdeel van de bredere beweging naar meer preventie en vroegsignalering, en is opgenomen in de Perspectiefnota en wordt verwerkt in de meerjarige begroting vanaf 2026. In dat kader willen we medio 2025 een gedragswetenschapper aanstellen binnen het Lokale Team. Deze uitbreiding, zoals beschreven in de Perspectiefnota 2026, is een belangrijke stap in de transitie van zware naar lichtere vormen van zorg en eigen begeleiding.
De gedragswetenschapper kan een cruciale rol spelen in het versterken van de deskundigheid binnen het team, het sneller inschatten van hulpvragen en het ondersteunen van professionals bij het bieden van passende, minder intensieve zorg. Met deze gerichte inzet – versterking van het lokale team, inzet op preventie en de aanstelling van een gedragswetenschapper – streven we ernaar om jongeren tijdig en passend te ondersteunen, terwijl we tegelijk de financiële houdbaarheid binnen het sociaal domein scherp bewaken. Landelijk Transitie Arrangement Jeugd In sommige gevallen is jeugdhulp zó specialistisch dat deze niet lokaal of regionaal beschikbaar is. Het gaat dan bijvoorbeeld om ondersteuning bij seksuele uitbuiting, eer gerelateerd geweld, forse eetproblematiek, vraagstukken rondom genderidentiteit of complexe psychiatrische problematiek. Voor deze vormen van zorg is het Landelijk Transitie Arrangement (LTA) opgericht: een landelijke regeling tussen de VNG en gespecialiseerde zorgaanbieders, gericht op het waarborgen van continuïteit in hoog-specialistische jeugdhulp. De kosten binnen het LTA kunnen sterk uiteenlopen. Eén jongere kan de gemeentelijke begroting al merkbaar beïnvloeden. In Baarn ontvangen op dit moment negen jongeren zorg via het LTA. Dit aantal leidt naar verwachting tot een merkbare stijging van de uitgaven binnen de begroting.
De toeleiding naar LTA-zorg verloopt via medische verwijzers (zoals huisartsen en jeugdartsen), de gecertificeerde instelling en het Lokale Team. Bij acute situaties of zeer specialistische zorgvragen is directe verwijzing (vanuit een externe geldige jeugdhulpverwijzer, zoals een huisarts) naar een LTA-aanbieder soms noodzakelijk. Aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling Om huiselijk geweld en kindermishandeling beter te voorkomen, werken we aan een sterkere samenwerking en betere communicatie met organisaties zoals Veilig Thuis, hulpverleners, scholen en het Lokaal Team. Bij overleg over gezinnen sluit regelmatig een medewerker van Veilig Thuis aan bij het Lokaal Team. Ook is op elke school in Baarn een brugfunctionaris actief. Deze persoon is de schakel tussen school en zorg. Brugfunctionarissen spelen een belangrijke rol in het signaleren van onveilige situaties bij kinderen. We merken dat scholen veel behoefte hebben aan deze brugfunctionarissen. De vraag is groter dan het aantal uren dat zij nu beschikbaar zijn. Daarom is in de Perspectiefnota voorgesteld om het aantal uren voor deze functie uit te breiden via het Lokaal Team. Daarnaast biedt het Lokaal Team sinds kort groepsactiviteiten aan voor kinderen van ouders met psychische problemen of een verslaving. Deze kinderen lopen meer risico op huiselijk geweld of mishandeling.
De eerste groep is inmiddels gestart en dit aanbod wordt verder uitgebreid.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
25
Tot slot werken we aan nieuwe samenwerkingsafspraken met Veilig Thuis, de Jeugdbescherming en de Jeugdreclassering. Deze afspraken zijn onderdeel van een nieuwe aanbesteding die op 1 januari 2026 ingaat. Ze sluiten aan bij het landelijke Toekomstscenario Jeugd- en Gezinsbescherming.
FINANCIËLE ANALYSE FINANCIËLE TABEL Bedragen x €1.000 Exploitatie (-/- = voordeel; + = nadeel)
IBegroting 2025 TR
IRealisatie tot juni 2025
IAfwijking 2025 TR
IPrognose 2025 TR
Lasten Lokaal team Zorgloket
2.164
1.606
124
2.288
Wmo
5.952
Jeugdzorg
7.660
4.803
-80
5.872
3.335
1.304
8.964
Totaal Lasten
15.776
9.743
1.348
17.124
Lokaal team Zorgloket
-25
-11
0
-25
Wmo
-148
-71
0
-148
0
0
0
0
Baten
Jeugdzorg Totaal Baten
-172
-83
0
-172
SALDO van baten en lasten
15.604
9.660
1.348
16.952
RESULTAAT na bestemming
15.604
9.660
1.348
16.952
FINANCIËLE ANALYSE LASTEN Product 51 Lokaal Team Transitiebudget Eemkracht Dit jaar vindt inrichting van Eemkracht plaats. Hiervoor worden incidentele kosten gemaakt voor projectmatige en specialistische inzet voor onder andere het uitwerken van de Bestuurlijke Governance. De BBS organisatie heeft tijdelijk extra ondersteuning nodig op het gebied van financiën om op dat vlak de nodige voorbereidingen te doen. Deze kosten zullen verdeeld worden over de 3 deelnemende gemeenten. De kosten voor de transitie zullen voor de gemeente Baarn in 2025 ongeveer € 133.000 gaan bedragen. Het overige zijn kleine verschillen. Product 52 WMO PGB WMO De bijdrage aan de sociale verzekeringsbank (SVB) is structureel te hoog geraamd en wordt middels deze aanpassing bijgesteld. In de begroting 2026 wordt deze post ook meegenomen in de verwerking van de ZeroBased budget systematiek. Totaal bijgesteld naar beneden € 80.000. Product 53 Jeugdzorg Voor 2025 wordt op basis van de huidige prognoses een overschrijding verwacht van € 1.304.000 binnen de jeugdzorg.
Dit tekort is het gevolg van een toename in het gebruik van PGB’s door wachtlijsten bij MetMaya, een stijgend beroep op specialistische jeugdhulp (SAVE), contractuele wijzigingen en cliëntovergangen binnen MetMaya, een relatief hoog aantal verwijzingen vanuit Baarn naar gebiedsteams en het verwijsgedrag van huisartsen en medisch specialisten binnen het Landelijk Transitie Arrangement. Een deel van deze kosten
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
26
wordt gecompenseerd via de Meicirculaire 2025 (€ 425.000), waarna het resterende tekort op € 1.304.000 uitkomt.
FINANCIËLE ANALYSE BATEN Jeugdzorg De deskundigencommissie Van Ark heeft geadviseerd om de tekorten in het budget voor jeugdzorg in gelijke delen te verdelen over Rijk en gemeente. In de meicirculaire 2025 is hiervoor voor de gemeente Baarn € 425.000 ter beschikking gekomen. Dit bedrag is meegenomen in de analyse van de Algemene uitkering bij de Algemene Dekkingsmiddelen van Programma 9 Op 8 september heeft een constructief gesprek plaatsgevonden tussen de VNG en het kabinet, waarbij besloten is om de eerdere afspraken over jeugdzorg na te komen. Het kabinet maakt de € 728 miljoen vrij waar gemeenten recht op hadden over 2023 en 2024. Het besluit ligt in lijn met het advies van de commissie-Van Ark en de gemeenten hebben hier lang voor gestreden. De gang naar de rechter is hiermee van de baan. Welke gevolgen dit heeft voor Baarn is nog niet helemaal duidelijk en wij zullen hier nader over berichten via een Raadsinformatiebrief.
FINANCIËLE ANALYSE MUTATIES RESERVES Geen bijzonderheden
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
27
PROGRAMMA 6 : MEEDOEN VOORTGANG Regels kleine bijverdiensten verruimen De gemeente Baarn vindt het belangrijk dat werken loont, ook voor mensen die (deels) afhankelijk zijn van een bijstandsuitkering. Om die reden zijn de regels voor het bijverdienen versoepeld. Deze verruiming maakt het mogelijk om, binnen bepaalde grenzen, een deel van het inkomen uit werk te behouden zonder dat dit direct volledig wordt verrekend met de uitkering. Hiermee willen we mensen (blijven) stimuleren om stapsgewijs (opnieuw) toe te groeien naar betaald werk, op een manier die past bij hun mogelijkheden. Door deze aanpak worden inspanningen richting werk beloond in plaats van ontmoedigd. De concrete uitvoering van deze regeling ligt bij de BBS Uitvoeringsorganisatie, die zorgt voor de beoordeling en toepassing in de praktijk. Deze maatregel sluit aan bij het bredere streven om mensen perspectief te bieden, zelfredzaamheid te vergroten en de overgang naar werk aantrekkelijker en haalbaarder te maken. Baarn Steun Netwerk en Campagne Het oorspronkelijke Armoedepact is doorontwikkeld tot het Baarn Steun Netwerk, dat aansluit bij de bredere campagne Baarn Steun. Dit netwerk, waarin maatschappelijke organisaties, hulpverleners en nu ook het onderwijs vertegenwoordigd zijn, groeit gestaag.
In 2025 heeft het onderwijs zich actief aangesloten, wat de verbinding tussen hulpverlening en preventie verder versterkt. De doelstelling om deelnemers minimaal twee keer per jaar bijeen te brengen is al behaald; een derde bijeenkomst staat gepland. Tijdens deze bijeenkomsten staat het onderlinge contact centraal. Deelnemers leren elkaar beter kennen, delen kennis en ervaringen en geven elkaar letterlijk een “kijkje in de keuken”. Deze samenwerking draagt bij aan een krachtiger, lokaal vangnet voor inwoners die ondersteuning nodig hebben. Parallel aan de netwerkontwikkeling is er ook een communicatieplan in voorbereiding, als vervolg op de eerder gelanceerde campagne Baarn Steun. Met dit plan willen we structureel aandacht blijven vragen voor armoede en schulden, het taboe hierover doorbreken én inwoners helder informeren over de beschikbare ondersteuning in Baarn. Daarbij maken we gebruik van de bestaande middelen en communicatiekanalen, die waar nodig worden aangevuld of vernieuwd. Zo werken we integraal aan zowel zichtbaarheid als samenwerking, met als doel dat niemand in Baarn onnodig tussen wal en schip raakt. Beleidsplan Eind 2025 wordt het geïntegreerde beleidsplan Armoede en Schuldhulpverlening aan de raad voorgelegd. Het participatieproces is in volle gang.
Inwoners, ervaringsdeskundigen en ketenpartners worden via gesprekken en bijeenkomsten betrokken bij het vormgeven van het beleid. Er is nadrukkelijk aandacht voor het ophalen van signalen en wensen vanuit ervaringsdeskundigen.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
28
FINANCIËLE ANALYSE FINANCIËLE TABEL Bedragen x €1.000 Exploitatie (-/- = voordeel; + = nadeel)
IBegroting 2025 TR
IRealisatie tot juni 2025
IAfwijking 2025 TR
IPrognose 2025 TR
Lasten Inkomensregeling
10.182
10.349
327
10.509
Re-integratie
1.146
787
101
1.247
Totaal Lasten
11.328
11.136
428
11.756
Baten Inkomensregeling
-5.751
-4.097
0
-5.751
Re-integratie
-154
-927
0
-154
Totaal Baten
-5.905
-5.024
0
-5.905
SALDO van baten en lasten
5.423
6.112
428
5.851
RESULTAAT na bestemming
5.423
6.112
428
5.851
FINANCIËLE ANALYSE LASTEN Product 60 Inkomensregeling Alleenverdienersproblematiek Gemeenten kunnen huishoudens, die getroffen zijn door de alleenverdienersproblematiek, individuele bijzondere bijstand bieden. In de meicirculaire 2025 zijn hiervoor gelden beschikbaar gesteld. Voor Baarn is dit € 42.000. Het uitgavenbudget 2025 is hiermee verhoogd. Kosten BBS Betreft de extra kosten BBS over 2025 n.a.v. de tussenrapportage van BBS voor een bedrag van € 265.000 door hogere personele lasten in de sociale teams en de zorgadministratie. Deze stijging wordt grotendeels veroorzaakt door de CAO-stijging en de noodzaak tot inhuur om het ziekteverzuim op te vangen. Vanwege de groeiende instroom van nieuwkomers wordt er een stijging verwacht in het aantal aanvragen bijzondere bijstand en tegelijkertijd is er steeds meer bereik binnen de doelgroep, waardoor het beroep op de regeling toeneemt. Dit leidt tot een stijging in de uitgaven. Overige afwijking Het verschil van € 20.000 betreft enkele kleinere afwijkingen. Product 61 Re-integratie en Inburgering Inburgering Er wordt een niet geraamde bijdrage van het Rijk ontvangen voor kosten, die gemaakt worden voor taalonderwijs, maatschappelijke begeleiding en het financieel "ontzorgen". De verwachting is, dat het budget conform ontvangen bijdrage van € 101.000 wordt uitgegeven.
FINANCIËLE ANALYSE BATEN Geen bijzonderheden FINANCIËLE ANALYSE MUTATIES RESERVES Geen bijzonderheden
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
29
PROGRAMMA 7 : ECONOMIE EN TOERISME VOORTGANG Ondernemen in Baarn We streven naar een robuuste economische sector en zetten in op duurzame ontwikkelingen. Een goed ondernemersklimaat voor bestaande ondernemers en nieuwe ondernemers is belangrijk, want ondernemers zorgen voor werkgelegenheid en levendigheid in Baarn. Om het ondernemersklimaat op peil te houden, zetten we structureel in op diverse activiteiten en projecten: de Avond van de Baarnse ondernemer, netwerkbijeenkomsten voor ondernemers, de website van het Platform Ondernemend Baarn (POB), certificaat Keurmerk Veilig Ondernemen, IMK-155, abonnement Provinciaal Arbeidsplaatsen Register (PAR) en het verbeteren van het ondernemersklimaat in samenspraak met het POB. De jaarlijkse schouw van de bedrijventerreinen Noordschil en Drie Eiken samen met ondernemers, politie en brandweer zorgt ervoor dat de bedrijventerreinen schoon, heel en veilig blijven. De wekelijkse bedrijfsbezoeken geven veel inzicht in de behoeften van het Baarnse bedrijfsleven en hoe we daar als gemeente het beste op kunnen inspelen. De werkgroep "Parels” (centrumondernemers, Paleis Soestdijk, Kasteel Groeneveld en ondernemers) bespreekt maandelijks de acties die nodig zijn om de samenwerking te verstevigen en kansen te verzilveren.
Bedrijveninvesteringszone (BIZ) In 2024 heeft de Vereniging van Vastgoed Eigenaren Centrum Baarn (VVCB) het initiatief genomen om een bedrijveninvesteringszone (BIZ) op te richten voor vastgoedeigenaren in het centrum van Baarn. In dit kader werd de gemeente gevraagd om medewerking te verlenen aan de voorbereiding en uitvoering van de benodigde stappen. Helaas is uit de draagvlakmeting gebleken dat niet is voldaan aan de wettelijke voorwaarden voor instelling van een BIZ. Dit betekent dat de uitslag van de draagvlakmeting negatief was en er derhalve geen BIZ van start is gegaan per 1 januari 2025. Evenementen Per 1 juni 2025 is de nieuwe subsidieregeling Evenementen in werking getreden. Deze regeling biedt organisatoren meer duidelijkheid over de voorwaarden voor gemeentelijke ondersteuning en sluit aan bij het streven naar een beleidsrijk en transparant subsidiekader. Ter ondersteuning van de uitvoering is een toetsingscommissie ingesteld. Deze commissie beoordeelt aanvragen op basis van de beleidskaders en adviseert het college, zodat besluiten zorgvuldig en transparant tot stand komen. In het kader van de viering van 675 jaar stadsrechten is samen met diverse organisaties uit het centrum een feestelijk programma opgezet.
De aftrap van deze viering vond plaats op 6 april 2025 en vormt het begin van een reeks evenementen waarmee dit historische moment op passende wijze wordt gemarkeerd. De viering van 80 jaar bevrijding op 5 mei 2025, heeft plaats gehad op Paleis Soestdijk. Escher In het kader van 675 jaar stadsrechten geeft de gemeente Baarn een nieuwe impuls aan een cultureel programma rond M.C. Escher. Na jaren van voorbereiding en een periode van luwte heeft de gemeente in 2024 met de inzet van een kwartiermaker het initiatief vlot getrokken. Doel is het creëren van een onderscheidende culturele trekker die Baarn op de kaart zet en bijdraagt aan een levendig, cultureel centrum. Het werk van Escher – wereldberoemd graficus en voormalig inwoner van Baarn – vormt de inspiratiebron voor een eigentijds programma met exposities, educatie, kunst in de openbare ruimte en publieksactiviteiten. Het programma sluit aan bij de Kunst- en Cultuurvisie, Vorstelijk Baarn en Toerisme & Recreatie, en biedt volop kansen voor samenwerking en fondsenwerving. Zo investeren we in een cultureel profiel met (inter)nationale uitstraling.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
30
Ontdekcentrum Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug Een aangekondigde bezuiniging van het Rijk op nationale parken, waaronder het Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug, is dankzij een motie van Marieke Koekkoek van Volt afgewend. Daarnaast is er ook goed nieuws voor specifiek het Nationaal park Utrechtse Heuvelrug. In september opent in Kasteel Groeneveld een ontdekcentrum van Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug: een centrale plek waar bezoekers de natuur, het landschap en de verhalen van de Heuvelrug kunnen beleven. De gemeente Baarn heeft zich hier actief voor ingezet. Het ontdekcentrum draagt bij aan de zichtbaarheid van het Nationaal Park in onze gemeente. FINANCIËLE ANALYSE FINANCIËLE TABEL Bedragen x €1.000 Exploitatie (-/- = voordeel; + = nadeel)
IBegroting 2025 TR
IRealisatie tot juni 2025
IAfwijking 2025 TR
IPrognose 2025 TR
Lasten Economie
617
267
0
617
Baten Economie
-65
-18
0
-65
SALDO van baten en lasten
552
249
0
552
RESULTAAT na bestemming
552
249
0
552
FINANCIËLE ANALYSE LASTEN Geen bijzonderheden
FINANCIËLE ANALYSE BATEN Geen bijzonderheden
FINANCIËLE ANALYSE MUTATIES RESERVES Geen bijzonderheden
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
31
PROGRAMMA 8 : DUURZAAMHEID VOORTGANG RMN Door het herstellen van een fout in de kostenberekening voor kolkenreiniging door RMN, een verlaging van de verwerkingskosten en een actualisatie van de directe kosten is sprake van een daling van de kosten met betrekking tot afval en circulaire economie. Dit heeft geresulteerd in een voorgestelde begrotingswijziging van RMN die leidt tot € 231.000 aan lagere lasten. Dit is door middel van een begrotingswijziging in de begroting 2025 van de gemeente verwerkt en daardoor geen onderdeel van deze tussenrapportage. De daling van de kosten in 2025 wordt ten gunste gebracht van de egalisatievoorziening afval en kolken. Lokale Energie Strategie (LES) We geven uitvoering aan de Lokale Energie Strategie (LES) met acties op de volgende drie pijlers: energiebesparing (isoleren); duurzame warmte (aardgasvrij); en duurzame elektriciteitsopwekking. Energiebesparing In de eerste helft van 2025 is gestart met de tweede ronde van de isolatieaanpak, waarmee onze inwoners ontzorgd worden in het verduurzamen van hun woning. In de tweede helft van 2025 start de derde ronde. Inmiddels zijn meer dan 240 huishoudens geholpen met advies en vouchers. Het SoortenManagementPlan (SMP) is in concept gereed en ligt nu ter beoordeling bij de provincie.
De verwachting is dat de provincie op basis van het SMP in het najaar de gebiedsgerichte omgevingsvergunning afgeeft, waardoor bewoners, organisaties en bedrijven in Baarn sneller verduurzamingsmaatregelen kunnen uitvoeren, zonder steeds aparte ecologische onderzoeken of vergunningen te hoeven aanvragen. Daarnaast is een voorstel voor de gemeenteraad voorbereid om De Trits, speeltuinvereniging Oosterkwartier en het gemeentehuis te verduurzamen. Duurzame warmte In Eemdal-Noord wordt met een kerngroep van bewoners gewerkt aan een plan om de wijk straks met duurzame warmte te kunnen verwarmen. Samen met de kerngroep is een partij uitgekozen die mogelijke warmteoplossingen voor de wijk financieel en technisch verder kan uitwerken. Begin volgend jaar zal het wijkwarmteplan gereed zijn om verder in besluitvorming te worden gebracht. Daarnaast zijn we gestart met de voorbereidingen voor de start van de wijkaanpak in Eemdal-Zuid. Duurzame elektriciteitsopwekking Er is een vergunning verleend voor de ontwikkeling van een Solar carport op de carpoolplaats bij de Zandheuvelweg. Momenteel loopt er eveneens een tenderprocedure voor de ontwikkeling en realisatie van een Solar carport op het Laanplein.
Daarnaast is er een traject gestart met stakeholders uit het bedrijfsleven, de provincie en de gemeente die zich op de bedrijventerreinen Noordschil en de Drie Eiken in gaan zetten op verduurzaming. Onderdeel daarvan is een verkenning naar de mogelijkheden voor zonnestroominstallaties op bedrijfsdaken. Tot slot In 2025 is de subsidieregeling stimuleringsbudget ingesteld. Dit is een budget voor nieuwe initiatieven gericht op het versnellen van de energietransitie en is een vervanging van de subsidieregeling Duurzame Initiatieven. Met deze subsidieregeling willen we op een laagdrempelige manier financiële ondersteuning bieden aan initiatieven die zich richten op onder andere het verminderen van energiegebruik, het overstappen naar aardgasvrije warmteoplossingen en het opwekken van meer duurzame elektriciteit.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
32
FINANCIËLE ANALYSE FINANCIËLE TABEL Bedragen x €1.000 Exploitatie (-/- = voordeel; + = nadeel)
IBegroting 2025 TR
IRealisatie tot juni 2025
IAfwijking 2025 TR
IPrognose 2025 TR
Lasten Energietransitie en Klimaatadaptie
693
259
0
693
Afval en circulaire economie
5.619
2.990
0
5.619
Totaal Lasten
6.313
3.249
0
6.313
0
-2.102
0
0
Afval en circulaire economie
-5.813
-5.008
0
-5.813
Totaal Baten
-5.813
-7.110
0
-5.813
SALDO van baten en lasten
500
-3.861
0
500
RESULTAAT na bestemming
500
-3.861
0
500
Baten Energietransitie en Klimaatadaptie
FINANCIËLE ANALYSE LASTEN Geen bijzonderheden
FINANCIËLE ANALYSE BATEN Geen bijzonderheden
FINANCIËLE ANALYSE MUTATIES RESERVES Geen bijzonderheden
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
33
PROGRAMMA 9 : ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN EN OVERHEAD VOORTGANG Nieuw financieel systeem Door veranderende wetgeving en de decentralisatie van taken vanuit het Rijk neemt de verantwoordelijkheid van gemeenten verder toe, met name op het gebied van zorg, jeugd, werk, ruimtelijke ontwikkeling en duurzaamheid. De stapeling van deze ontwikkelingen vraagt om duidelijke prioritering en weloverwogen financiële keuzes. Om dit goed te kunnen ondersteunen, investeren we in een toekomstbestendige financiële inrichting en robuuste monitoring. Na de start van dit project in 2024 is in juni 2025 decharge verleend voor de oplevering van de nieuwe financiële software I-Financiën. Daarmee zijn de technische oplevering, de koppelingen, de inrichting en de trainingen succesvol afgerond. In de vervolgfase in 2025 richten we ons op de verdere implementatie en doorontwikkeling, waaronder het verbeteren van rapportages en dashboards die beter aansluiten op de informatiebehoefte van bestuur en organisatie. Deze ontwikkeling sluit aan bij de groeiende behoefte aan betere sturingsinformatie en draagt bij aan het versterken van de financiële slagkracht van de gemeentelijke organisatie. Door aanvullende werkzaamheden binnen dit project, zoals het ontwikkelen van maatwerkrapportages die aansluiten op het vernieuwde proces van de accountant, zal in 2025 sprake zijn van een budgetoverschrijding.
Juridische zaken De gemeente voorziet ook in 2025 een structurele toename van het aantal bezwaarschriften, grondverzoeken, WOO-verzoeken (Wet open overheid) en complexe juridische vraagstukken vanuit de organisatie. Om deze groeiende werklast het hoofd te bieden, blijft het in 2025 de focus van het team Juridische Zaken om de kwaliteit van dienstverlening binnen de wettelijke termijnen te borgen. Daarnaast zal het juridische team in 2025 nadrukkelijker proactief optreden, bijvoorbeeld door beleidsmakers vroegtijdig te adviseren over juridische risico’s. Dit draagt bij aan betere besluitvorming en vermindert de kans op juridische complicaties op de lange termijn. Bij grondverzoeken kunnen zo in een vroeg stadium potentiële knelpunten worden gesignaleerd, waarmee langdurige en kostbare juridische procedures worden voorkomen. De verwerking van grondverzoeken kent inmiddels een aanzienlijke achterstand. Door het continu toenemende aantal aanvragen blijft de werkvoorraad groeien. Dit leidt tot een hoge werklast en heeft directe impact op inwoners, projecten en het vertrouwen in de gemeentelijke dienstverlening. Het college heeft daarom aangegeven het zeer wenselijk te vinden om deze achterstand in te lopen, door te investeren in tijdelijke, specialistische inhuur.
Werving en selectie Het gebruik van de applicatie EMPLY zorgt ervoor dat we in 2025 op een consistente, professionele en gebruiksvriendelijke manier werken aan werving en selectie. In de tweede helft van 2025 evalueren we onze arbeidsmarktcommunicatiestrategie kritisch en constructief. Waar nodig scherpen we deze aan, zodat we onze doelgroepen nog gerichter en effectiever kunnen bereiken en aanspreken. Wat blijft, is dat gemeente Baarn zich positioneert als een werkgever die een omgeving biedt waarin persoonlijke ambitie en ontwikkeling centraal staan. We bieden ruimte om ervaring op te doen, te leren van fouten en te groeien. Medewerkers worden daarin ondersteund met zowel functiegerichte als ontwikkelingsgerichte opleidingen. Coördinator Arbo en interne veiligheid Om structureel invulling te geven aan het beleid op het gebied van Arbo en interne veiligheid, is een coördinator aangesteld. Deze draagt zorg voor het actualiseren van het beleid en de protocollen op het gebied van Arbo en interne veiligheid, maar vooral voor de uitvoering daarvan. Speerpunten voor 2025 zijn veilig en gezond werken door de buitendiensten, het protocol externe agressie, het ontruimingsplan, thuiswerkvoorzieningen en psychosociale arbeidsbelasting.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
34
Rechtmatigheid en procesbeheersing Vanaf begin 2025 is de procesbeheersing robuuster ingericht met een medewerker procesbeheer en interne controle. In 2024 en de eerste helft van 2025 zijn circa 90 processen geactualiseerd. Daarnaast zijn in de eerste helft van 2025 de 3-lijnen voor de interne controle ingericht voor de top-10 processen van de gemeente Baarn die zijn opgenomen in het intern controleplan 2024-2025. Hierdoor heeft de gemeente Baarn een goede stap gezet in het verbeteren van procesbeheersing en de rechtmatigheidsverantwoording. Deze verbetering is ook zichtbaar doordat de jaarrekeningcontrole van 2024 procesmatig en inhoudelijk beter is verlopen dan de voorgaande jaren. Migratie software personeel en organisatie De migratie van de P&O software (Youforce) heeft plaatsgevonden in de periode eind maart-begin mei en is succesvol verlopen. In de nieuwe stand-alone omgeving kunnen we optimalisaties van werkprocessen doorvoeren die voorheen niet mogelijk waren. Ook wordt ingezet op het uitbreiden van het aantal koppelingen, waaronder met de recruitment- en onboarding-applicatie EMPLY, en het beschikbaar stellen van managementinformatie in de vorm van een dashboard. Archief Eemland Archief Eemland heeft in overleg met de deelnemers haar dienstverleningsovereenkomst vernieuwd, om de dienstverlening passend te maken in het digitale tijdperk.
Daarnaast is indexatie doorgevoerd voor meerdere jaren. De nieuwe dienstverleningsovereenkomst is dit jaar ingegaan. Archief Eemland beheert de gemeentelijke archieven van acht gemeenten, waaronder Baarn. De uitvoering van deze wettelijke verplichting is belegd bij deze gemeenschappelijke regeling. Als overheidsorgaan is de gemeente verplicht informatieobjecten duurzaam te bewaren en toegankelijk te houden, zo lang dat wettelijk verplicht is. Hiervoor moet in het kader van overdracht en beheer de dienstverlening gemoderniseerd. IV programma regio De gemeente Baarn werkt sinds 2012 samen binnen de Gemeenschappelijke Regeling Regionale ICT-Dienst Utrecht (GR RID) op het gebied van ICT. Sinds 2018 is daar een netwerksamenwerking op het gebied van informatievoorziening (IV) aan toegevoegd. Binnen deze samenwerking met gemeenten in de RID-regio worden kennis, capaciteit en middelen gebundeld om gezamenlijk op te treden bij digitale vraagstukken, informatieveiligheid (waaronder NIS2), gegevensbeheer en technologische ontwikkelingen zoals AI. In 2022 is deze samenwerking geformaliseerd als IV-programma. Voor vijf van de zeven RID-deelnemers wordt momenteel een verbreding van de GR RID verkend tot een robuuste I-organisatie waarin ook IV en informatiebeveiliging & privacy (IB&P) zijn ondergebracht.
Gemeente Baarn kiest ervoor op het gebied van IV en IB&P aangesloten te blijven bij regionale samenwerkingsverbanden in de regio Amersfoort. Daarmee blijft Baarn onderdeel van de RID voor ICT, maar zoekt het voor IV een flexibele vorm die aansluit bij de eigen maatschappelijke opgaven en netwerken. Ondertussen werkt Baarn binnen het eigen informatiebeleid 2023–2026 gestaag aan de versterking van haar digitale fundament. In het afgelopen jaar zijn belangrijke mijlpalen gerealiseerd, waaronder de succesvolle implementatie van nieuwe kernapplicaties voor financiën (I-Financiën) en burgerzaken (e-Burgerzaken). Ook is de bewaarstrategie geactualiseerd zodat digitale communicatie, zoals e-mails en Social Media berichten, duurzaam wordt gearchiveerd. De samenwerking met RID-partijen speelt hierin een belangrijke rol, onder andere door gezamenlijke aanbestedingen, standaardisatie en het delen van expertise. De ambitie is om – samen met de RID-deelnemers – te komen tot een meer wendbare, veilige en toekomstbestendige informatievoorziening. Die stip op de horizon is een IV-landschap waarin gemeenten samen optrekken, maar ook ruimte houden voor lokale maatwerkoplossingen die passen bij hun bestuurlijke context en samenwerkingsverbanden. De besteding van het budget verloopt volgens plan.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
35
Privacy-Officer Een privacy-officer is in de eerste helft van 2025 tijdelijk ingehuurd om een start te maken met de uitvoering van het privacy-beleid en het uitzetten van een campagne om bewustwording over privacy te vergroten. Vanaf juli 2025 start een privacy-officer in dienst van gemeente Baarn om de rol verder in te richten en verder uitvoering te geven aan het privacy-beleid en bij te kunnen blijven met ontwikkelingen in privacywetgeving en in de regio. Inrichting en implementatie applicaties GEO/belastingen Na het stoppen van de aanbesteding in 2024 is een onderzoek gestart naar de mogelijkheden van samenwerking tussen Baarn en Soest op het gebied van de GEO-basisregistraties en belastingen. De uitkomst daarvan bepaalt of de aanbesteding gezamenlijk voortgezet wordt of dat Baarn en Soest ieder hun eigen weg gaan. Naar verwachting is hier in het derde kwartaal meer duidelijkheid over. In het eerste geval zal de implementatie voor zowel Baarn als Soest medio 2026 bij gemeente Soest plaatsvinden, zodat we uiterlijk per 1-1-2027 van de nieuwe software gebruik kunnen maken. Buurtbudgetten In 2025 zetten we het project Buurtbudgetten voort in een vernieuwde vorm, zodat de operationele kosten laag blijven en het grootste deel van het beschikbare budget á €25.000 daadwerkelijk naar de initiatieven gaat.
De gemeente stelt jaarlijks €20.000 beschikbaar, waarmee 80 buurtinitiatieven kunnen worden ondersteund. Inwoners kunnen per initiatief maximaal €250 subsidie aanvragen. Het doel blijft het stimuleren van betrokkenheid en samenwerking in de buurt. Initiatieven moeten gericht zijn op het bevorderen van onderling contact tussen buren en het verbeteren van de leefomgeving. Denk hierbij aan activiteiten zoals gezamenlijke opruimacties, het opknappen van groenstroken of ontmoetingsmomenten in de wijk. Inwoners kunnen hun initiatieven het hele jaar door aanmelden via het platform baarnbuurtmee.nl, dat als laagdrempelig digitaal loket fungeert. Hier kunnen inwoners niet alleen een initiatief indienen, maar ook inspiratie opdoen of bijdragen aan bestaande plannen in hun buurt door middel van vrijwilligerswerk, uitleen van materiaal of gereedschap en met een i-Deal-bijdrage. De aangepaste aanpak zorgt voor: • Gerichte ondersteuning van kleinschalige, buurtgerichte projecten; • Meer sociale cohesie, doordat ontmoeting centraal staat; • Versterking van eigenaarschap bij inwoners, wat bijdraagt aan een aantrekkelijke, leefbare buurt. Deze aanpak sluit aan bij het streven naar een participatieve samenleving, waarin inwoners de ruimte krijgen om zelf bij te dragen aan hun woonomgeving.
Voortgang informatiebeveiliging Binnen de gemeente Baarn is de wens uitgesproken om meer grip te krijgen op alle aspecten van informatiebeveiliging (IB). Om de huidige status in kaart te brengen en gericht te kunnen verbeteren, zijn in 2024 drie externe toetsingen uitgevoerd op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO): • Technische pentest op de RID-omgeving (januari 2024 en herhaling in januari 2025) • Human factor pentest, gericht op fysieke beveiliging en bewustzijn van gebruikers (mei 2024) • BIO 0-meting van de organisatorische maatregelen (mei 2024) Belangrijkste bevindingen uit de toetsingen: • De technische omgeving van de RID laat ten opzichte van vorig jaar minder kwetsbaarheden zien. • De resterende technische risico’s bevinden zich vooral in de lokale infrastructuur van Baarn, buiten de regie van de RID. • Organisatorische maatregelen zijn grotendeels informeel geregeld; er ontbreekt borging in beleid, processen en verantwoordelijkheden.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
36
• •
De implementatie van de BIO is onvoldoende volwassen en dient doorontwikkeld te worden, mede in het licht van het BIO-toetsingskader en de aankomende NIS2-wetgeving. Er zijn nog duidelijke kwetsbaarheden op het gebied van fysieke beveiliging en gebruikersbewustzijn.
Op basis van de bevindingen is besloten om een planmatige, risicogerichte aanpak te hanteren voor het verbeteren van de IB-status. De gemeente Baarn is gestart met de implementatie van de BIO 2.0-maatregelen, met als doel een hoger volwassenheidsniveau te bereiken, structurele borging aan te brengen en te voldoen aan wettelijke verplichtingen. Rechtmatigheid Vanaf 2025 is het landelijke toetsingskader voor de controle op gemeentefinanciën aangepast. De nieuwe regels zijn vastgelegd in het gewijzigde Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO). De belangrijkste wijziging betreft de invoering van één gezamenlijke materialiteitsgrens van 2% voor zowel fouten als onzekerheden in de rechtmatigheidsverantwoording. Voorheen golden afzonderlijke grenzen: 1% voor fouten en 3% voor onzekerheden. Deze wijziging zorgt voor meer duidelijkheid en uniformiteit bij het beoordelen van financiële afwijkingen. Om aan het nieuwe toetsingskader te voldoen, scherpt de gemeente niet alleen de financiële processen aan, maar ook de onderliggende processen rondom administratie, vastlegging en monitoring. Deze aanpassingen zijn nodig om op een structurele en betrouwbare manier te kunnen toetsen op rechtmatigheid. Ombuigingen In het najaar van 2024 is door adviesbureau Berenschot begonnen met een opdracht om ombuigingen te realiseren om de gevolgen van het ravijnjaar 2026 te kunnen opvangen.
Dit heeft een behoorlijk beslag gelegd op de gemeentelijke organisatie om hier over mee te denken. De ombuigingen zijn door Berenschot vertaald naar bedragen, maar dienen nog wel verder worden uitgewerkt. De keuze van het college uit de resultaten van de ombuigingen is op 15 april gepresenteerd aan de raad. Deze zijn opgenomen in de Perspectiefnota 2026-2029. Op dit moment worden de gekozen ombuigingen verder uitgewerkt, zodat ze in de begroting 2026-2029 definitief financieel kunnen worden verwerkt. Of dit voor alle ombuigingen gerealiseerd kan worden, zoals gepresenteerd in de Perspectiefnota, is onderdeel van die opdracht voor onze organisatie. Wet Open Overheid In de eerste helft van 2025 is een publicatieplatform aangeschaft. De implementatie van het publicatieplatform WOO voor gemeente Baarn staat gepland in Q3 van 2025. Zodra dit platform beschikbaar is richten we ons op het verder gefaseerd publiceren van de informatiecategorieën uit de Wet open overheid. Daarnaast starten we de tweede helft van 2025 een traject om bewustwording over werken met informatie en transparantie te vergroten. Hospitality medewerker Eind 2024 is besloten over inzet van een medewerker hospitality als pilot. De pilot is afgerond en inzet wordt niet verlengd. Dit betekent dat deze kosten vervallen. Dit is verwerkt in de tussenrapportage.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
37
FINANCIËLE ANALYSE FINANCIËLE TABEL Bedragen x €1.000 Exploitatie (-/- = voordeel; + = nadeel)
IBegroting 2025 TR
IRealisatie tot juni 2025
IAfwijking 2025 TR
IPrognose 2025 TR
Lasten Overhead
12.156
4.273
306
12.462
Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien
2.674
800
-354
2.320
Totaal Lasten
14.830
5.074
-49
14.781
Baten Overhead
-28
-192
-86
-114
Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien
-56.710
-64.696
-1.824
-58.534
Totaal Baten
-56.738
-64.888
-1.910
-58.648
SALDO van baten en lasten
-41.908
-59.814
-1.959
-43.867
0
0
0
0
Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien
-4.284
0
0
-4.284
Saldo mutaties reserves
-4.284
0
0
-4.284
RESULTAAT na bestemming
-46.192
-59.814
-1.959
-48.151
Stortingen Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Onttrekkingen
FINANCIËLE ANALYSE LASTEN Product 90 Overhead CAO akkoord 2025-2027 In het voorjaar 2025 heeft er een Cao-akkoord plaatsgevonden voor 2025-2027. De looptijd is 24 maanden (1 april 2025 t/m 31 maart 2027) met voor 2025 een loonafspraak van 2% per 1 april 2025 en 1,85% per 1 oktober 2025. Een gemiddelde salarisstijging voor heel 2025 van 1,97%. In de begroting 2025 is er nog ruimte van 1,45%. Dat houdt in dat het huidige salarisbudget met 0,51% wordt overschreden, oftewel € 84.000. Een deel van deze stijging wordt gecompenseerd door de loon- prijsindexatie van de algemene uitkering voor 2025. Gas en elektriciteit De kosten van energie zijn sinds 1 januari 2023 sterk gestegen, ten gevolge van de energiecrisis. Ook nu zijn de energiekosten nog hoog. Eind 2024 is een nieuw energiecontract afgesloten, waarbij een deel van de kosten door het verbruik bepaald worden. De verwachting is dat we hierdoor dit jaar € 80.000 meer kosten zullen maken dan begroot voor elektriciteit en € 10.000 meer kosten voor gas. Nieuw financieel pakket Ook in 2025 worden er nog kosten gemaakt in het kader van het gebruik nemen van het nieuwe financiële pakket. Het in 2024 niet bestede deel van het budget (€ 16.500) was te laag om in aanmerking te komen voor budgetoverheveling. Dit bedrag wordt daarom via deze tussenrapportage alsnog aangevraagd.
Daarnaast is er budget nodig voor ondersteuning bij de verdere implementatie van het financieel pakket voor een bedrag van € 25.000.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
38
Uitbreiding juridische ondersteuning De verwerking van grondverzoeken kent inmiddels een aanzienlijke achterstand. Dit leidt tot een hoge werklast en heeft directe impact op bewoners en projecten. Het college heeft aangegeven het zeer wenselijk te vinden om de achterstanden in te lopen door te investeren in tijdelijke, specialistische inhuur. Hiervoor is een bedrag van € 90.000 opgenomen. Product 91 Algemene dekkingsmiddelen Doorschuiven lopende investeringen van 2024 naar 2025 Bij de Jaarstukken 2024 staan vermeld welke lopende investeringen van 2024 doorgeschoven zijn naar 2025. Dit houdt in dat voor 2025 hiervoor geen kapitaallasten berekend gaan worden. Een incidenteel voordeel in 2025 van € 212.000. Lagere rentelasten Uit bijlage 4 komt naar voren dat niet alle in 2025 geraamde investeringen dit jaar (volledig) tot uitvoering komen. Het gevolg is dat de gemeente minder geld hoeft te lenen. Dit heeft een gunstige invloed van totaal € 110.000. Inrichting en implementatie applicaties Geo/belastingen Er zijn in de perspectiefnota 2024 structurele kosten geraamd voor de inrichting en implementatie applicaties Geo/belastingen. De investering zal echter pas in 2026 gedaan worden, hierdoor vallen deze kosten in 2025 vrij.
FINANCIËLE ANALYSE BATEN Product 90 Overhead Huurinkomsten gemeentehuis Eind 2024 is gemeente Baarn tot een huurovereenkomst gekomen met de gebruikers van het gemeentehuis: PIT Baarn en Vluchtelingenwerk. De inkomsten uit huur zijn nog niet in de primaire begroting van 2025 opgenomen. Deze worden bij deze tussenrapportage opgenomen en verwerkt in de begroting. Product 91 Algemene dekkingsmiddelen Algemene Uitkering gemeentefonds De decembercirculaire heeft voor 2025 een positieve invloed van € 104.000. Dit betreft een correctie van het accres (volume en lonen/prijzen) vanwege doorvoeren van de CBS-revisie . In deze tussenrapportage zijn naast de financiële effecten van de decembercirculaire 2024 (€ 104.000) ook de effecten van de meicirculaire 2025 (€ 1.635.000) opgenomen. In de meicirculaire ontvangt de gemeente een hogere bijdrage voor jeugdzorg van € 425.000. Dit dekt een deel van de in programma 5 beschreven hogere lasten voor jeugdzorg. Daarnaast ontvangt de gemeente in 2025 een bedrag van € 123.000 voor de uitvoering van de omgevingswet, € 24.000 in het kader van de "bommenregeling" , € 42.000 voor de alleenverdienersproblematiek en € 100.000 extra voor participatie. Tegenover deze extra baten worden de betreffende uitgavenbudgetten ook verhoogd. Ook leidt de meicirculaire in 2025 tot een extra algemene uitkering van € 894.000.
Tegenover dit bedrag staan geen "gelabelde" lasten (taakmutaties) en valt daardoor vrij in het begrotingssaldo. Belangrijkste reden van de hogere baten is een positieve bijstelling van het accres (volume en lonen/prijzen) en hoeveelheidsverschillen. Tot slot zijn er enkele kleine verschillen van totaal € 27.000.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
39
Dividend Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) en dividend VITENS Dividend moet worden verantwoord in het jaar dat het wordt uitgekeerd. De BNG heeft in 2025 het dividend over 2024 uitgekeerd. Dit is € 38.640 hoger dan de raming. Daartegen over staat dat VITENS enkele jaren geen dividend uitkeert. Dit houdt verband met het hoge volume aan investeringen, die nodig is om de drinkwatervoorziening op peil te houden. De geraamde opbrengst van € 53.000 zal dus niet worden gerealiseerd en worden afgeboekt. Hogere rentebaten Uit bijlage 4 komt naar voren dat niet alle in 2025 geraamde investeringen dit jaar (volledig) tot uitvoering komen. Het gevolg is dat de gemeente minder geld hoeft te lenen. Dit heeft een gunstige invloed van totaal € 100.000.
FINANCIËLE ANALYSE MUTATIES RESERVES De verklaringen van de mutaties in de reserves en voorzieningen zijn, indien van toepassing, in de afzonderlijke programma's opgenomen.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
40
BIJLAGE 1 : VERWERKTE MUTATIES BEGROTING 2025
Boekjaar 2025 Exploitatie Lasten Primitieve begroting 2025 - 2028
78.439.440 Saldo vóór bestemming / Saldo mutatie reserves
2.899.443
Resultaat nà bestemming
-61.116
BWN (met saldo- en volumewijzigingen)
Baten Stortingen Onttrekking 75.539.997
1.343.000
-4.303.559
2.960.559
Soort wijziging
25005 - 1004351-940938 Jeugd op de Agenda (1e wijziging)
Saldo
25006 - 1048736 Septembercirculaire 2024
Saldo
-100.000 97.372
-82.027 -20.000
25033 - Adm.wijz. Budget Inclusie
Volume
20.000
25055 - 1118465 Poorthuis en Aloysiusschool
Volume
700.700
25046 - Adm.wijz. Begroting BREDE SPUK 2025
Volume
369.205
25058 - 1061278 Investeringskrediet KWS
Reserves
-700.700 -369.205
Saldo
325.915
-231.600
25060 - 1204760 Budgetoverheveling 2024 naar 2025
Volume
594.780
-594.780
25069 - Adm. wijz. afsluiten boekingscombinatie
Volume
-142
Saldo
8.900
25073 - 1105892 Daling algemene reserve 2025
Volume
-427.500
25077 - 1166084 Actualisatie meerjarenplan onderh.gebouwen
Saldo
93.000
-90.000
25078 - 1096025 Toekomstvisie Geerenweg
Volume
34.000
-34.000
Mutatie lasten/baten
1.816.230
25072 - 1080552 Uitbreiding Griffie
Gewijzigde begroting 2025 - 2028 80.255.670 Saldo vóór bestemming
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
-1.343.000
-471.090 -1.343.000 76.011.087
0
1.770.500
19.420 -4.284.139
4.244.583
Saldo mutatie reserves Resultaat nà bestemming
142
4.284.139 -39.556
41
BIJLAGE 2 : VOORTGANG BUDGETOVERHEVELING 2024 -2025 BUDGETOVERHEVELING VAN 2024 NAAR 2025 - PROGNOSES De totale budgetoverheveling van 2024 naar 2025 bedraagt € 595.000. Hiervan is tot 1 juni 2024 (= peildatum Tussenrapportage) ongeveer € 102.000 uitgegeven. Veel van de middelen zullen in het derde en vierde kwartaal van dit jaar nog besteed gaan worden. Per post is onder de tabel een toelichting opgenomen. In 2025 wordt de financiële verordening geactualiseerd. Daarin wordt de mogelijkheid om incidentele budgetten over te hevelen sterkt beperkt. Uitgangspunt zal zijn dat budgetoverheveling met ingang van de jaarrekening 2025 niet meer mogelijk zal zijn. Als dit problemen in de uitvoering of anderszins oplevert is er nog wel de mogelijkheid om via een collegebesluit een beroep te doen op de post onvoorzien. In de begroting 2026-2029 is voorzien in een structurele verhoging van de post onvoorzien.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
42
Bedragen x €1.000 Exploitatie (-/- = voordeel; + = nadeel)
IBegroting 2025 TR
IRealisatie tot juni 2025
IAfwijking 2025 TR
IPrognose 2025 TR
Dienstverlening Dienstverlening 6020000 Algemene kosten burgerzaken front-office
40
0
0
40
6530010 De Speeldoos
60
31
0
60
6530030 Cultuursubsidies incidenteel
75
7
0
75
Totaal Kunst en Cultuur
135
39
0
135
40
31
-9
31
6675214 Uitvoeringskn jeugdzorg - pers.kosten OS
36
0
0
36
Totaal Zorg voor elkaar
76
31
-9
67
6630001 Inko.onderst.Parti.Wet Pers.kosten OS
14
0
0
14
6630030 Alleenverdienersproblematiek
20
0
0
20
Totaal Inkomensregeling
34
0
0
34
50
0
0
50
6040170 Financien, toezicht en controle
60
32
0
60
6040181 P&O / HRM Opleidingen
50
0
0
50
6040187 P&O / HRM overige diensten
35
0
0
35
6080060 Personeelsaangelegenheden salarissen
65
0
0
65
Totaal Overhead
210
32
0
210
Vitale gemeenschap Kunst en Cultuur
Zorg voor elkaar Lokaal team Zorgloket 6710040 Integrale toegang Jeugdzorg
Meedoen Inkomensregeling
Duurzaamheid Afval en circulaire economie 6740010 Milieubeleid en uitvoering Algemene dekkingsmiddelen en Overhead Overhead
Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien 6830250 Gegevensbeheer
50
0
0
50
Totaal Algemene dekkingsmiddelen en Overhead
260
32
0
260
SALDO van baten en lasten
595
102
-9
586
RESULTAAT na bestemming
595
102
-9
586
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
43
PROGRAMMA 1 Bestuurlijk product 11 Dienstverlening Smart City Beleid (€ 40.000) Binnen het informatiebeleid van de gemeente Baarn is innovatie één van de vijf sporen. In 2024 lag de focus op de overige sporen; met het opstellen van AI-richtlijnen is een eerste stap gezet op innovatie. In 2025 krijgt dit spoor concreet vervolg. We werken momenteel aan de verdere uitwerking van AI-beleid, mede in samenwerking met de gemeente Soest. In de tweede helft van 2025 verwachten we ook de verkenning van Smart City-beleid op te pakken, gericht op de inzet van technologie en data voor maatschappelijke opgaven. Het overgehevelde budget van € 40.000 wordt hiervoor ingezet.
PROGRAMMA 2 Bestuurlijk product 20 Kunst en Cultuur Hoog peil cultuur behouden en broedplaats (€ 75.000) Van het budget van 2024 is een bedrag van €75.000 overgeheveld naar 2025. Deze middelen zijn/worden ingezet voor diverse culturele en maatschappelijke initiatieven binnen de gemeente Baarn. Het budget wordt onder andere besteed aan: • het voorbereidingskrediet voor het opstellen van de uitgangspunten voor het Brinkhuis, conform het raadsbesluit van 18 december 2024; • het onderzoek Escher in Baarn door een kwartiermaker; • het project Slag om Baarn; • het gedicht 675 jaar Stadsrechten van Merel Steinweg; • een jongeren Field Lab met een Pitch Parade; • extra zichtbaarheid en programmering rondom Open Monumentendag; • het project Take me to church, een initiatief met muziek, theater en dans, gemaakt voor en door jongeren. Met deze inzet wordt actief bijgedragen aan een levendig cultureel klimaat en participatie van verschillende doelgroepen binnen Baarn. De kosten tot nu toe zijn hoger dan in de tabel zichtbaar. Correctie van boekingen hebben inmiddels plaatsgevonden. Kosten voor herstel tekortkoming NEN-inspectie De Speeldoos (€ 60.000) Een bedrag van € 60.000 is overgeheveld van 2024 naar 2025 voor het herstel van tekortkomingen die zijn vastgesteld tijdens de NEN-inspectie van De Speeldoos.
Met deze middelen worden en zijn reeds verschillende achterstallige onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd om de veiligheid en het onderhoudsniveau van het gebouw weer op orde te brengen.
PROGRAMMA 5 Bestuurlijk product 50 Lokaal team/Zorgloket Integrale toegang (€ 40.000) In 2024 is een bedrag van € 40.000 overgeheveld naar 2025. Dit bedrag is bestemd voor de verdere ontwikkeling van de integrale toegang binnen het sociaal domein. In 2024 zijn met deze middelen verschillende kosten gedekt, waaronder projecten die gericht zijn op het versterken van de nulde- en eerstelijnszorg. Het doel hiervan is om vroegtijdig ondersteuning te bieden en daarmee te voorkomen dat inwoners terechtkomen in duurdere tweedelijnszorg.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
44
Het grootste gedeelte van de overgehevelde middelen is ingezet voor de tijdelijke aanstelling van een beleidsmedewerker Jeugd. Deze medewerker had als opdracht om een analyse te maken van de inzet van zware en kostbare jeugdzorg binnen Baarn en hierover een beleidsadvies op te stellen. Dit advies is vervolgens meegenomen in de uitwerking van de taakstelling binnen het sociaal domein en vormt een belangrijk onderdeel van de verdere realisatie van de integrale toegang.
PROGRAMMA 6 Bestuurlijk product 60 Inkomensregeling Alleenverdienersproblematiek 2023-2024 (€ 19.780) Via de septembercirculaire 2024 is aan de gemeente Baarn een bedrag van € 19.780 toegekend via de decentrale uitkering. Deze middelen zijn doorgeschoven naar 2025 en worden ingezet voor zowel de compensatie van de alleenverdienersproblematiek als voor de extra uitvoeringskosten van BBS. De kosten zullen vanaf oktober zichtbaar zijn in de gemeentelijke administratie. De alleenverdienersproblematiek betreft een groep huishoudens in Nederland die – door een ongelukkige samenloop van belastingregels en de uitkeringssystematiek – te weinig toeslagen ontvangen. Hierdoor leven zij onder het bestaansminimum. Gemeenten kunnen deze huishoudens tijdelijk ondersteunen met een jaarlijkse tegemoetkoming. In 2023 en 2024 zijn inwoners al geholpen via een tijdelijke oplossing binnen de individuele bijzondere bijstand. Voor de jaren 2025, 2026 en 2027 zijn er beleidsregels vastgesteld op grond van de Wet tijdelijke regeling alleenverdienersproblematiek. Daarbij is gekozen voor een eenvoudige, rechtvaardige en ruimhartige aanpak. Vanaf 2028 wordt een structurele oplossing voorzien via de inkomstenbelasting, uitgevoerd door de Belastingdienst.
PROGRAMMA 8 Bestuurlijk product 81 Afval en circulaire economie Wijkaanpak aardgasvrij Eemdal-Noord (€ 50.000) In 2024 is er 50.000 euro overgeheveld voor de wijkaanpak Eemdal-Noord aardgasvrij. Met dit budget wordt er onderzoek uitgevoerd naar haalbare technische en financiële aardgasvrije warmte-alternatieven voor EemdalNoord. Het onderzoek wordt vormgegeven door de gemeente met hulp van wijkinwoners van Eemdal-Noord. Dit budget wordt in zijn geheel uitgegeven in 2025.
PROGRAMMA 9 Bestuurlijk product 90 Overhead P&O kennis en ontwikkeling (€ 100.000) Van dit budget worden de inhuur betaald voor het opleiden van medewerkers. € 50.000 hiervan is gereserveerd voor het team van Ontwikkeling Samenleving conform Directiebesluit 1258286. Dit budget zal in zijn geheel benut worden. Functiehuis HR 21 (€ 100.000) Het budget wordt gebruikt voor de inhuur van een HR 21 expert en de nabetaling van de oude jaren (2024 en eerder) als gevolg van de HR21 waardering. Naar verwacht zal dit budget toereikend zijn al is het op dit moment moeilijk in te schatten wat de nabetaling zal gaan worden. De meeste uitgaven inzake HR21 zullen eind van dit jaar plaatsvinden.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
45
Bestuursopdracht ombuigingen (€ 60.000) Voor deze bestuursopdracht is in 2024 een budget beschikbaar gesteld. De opdracht loopt door in 2025. Het volledige budget zal worden besteed. Bestuurlijk product 91 Algemene dekkingsmiddelen en Onvoorzien Applicatiebeheer GEO-Basisregistraties (€ 50.000) Het verkennend onderzoek naar de toekomstige uitvoering van belastingtaken met de gemeente Soest is nog niet afgerond, waardoor de aanbesteding van de applicaties, waarin onze geografische basisregistraties worden beheerd, nog niet kan starten. Naar verwachting zal opdrachtverlening pas in 2025 plaatsvinden, waarbij het incidentele budget van € 50.000 zal worden ingezet voor de inhuur van de projectleider.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
46
BIJLAGE 3 : VERLOOP ALGEMENE RESERVE STAND ONTTREKKINGEN AR Stand van zaken onttrekkingen 2025 Algemene Reserve De stand van zaken van de besteding van de budgetten budgetoverheveling 2024 naar 2025, waar de onttrekking van € 595.000 tegenover staat, is in bijlage 2 toegelicht. De stand van zaken van het restant van de geraamde onttrekkingen is in onderstaand overzicht inzichtelijk gemaakt. Daaruit komt naar voren dat tot medio juni 2025 en bedrag van € 1.467.506 is besteed. Het raadsbesluit van 29 januari 2025 inzake "beperken daling algemene reserve" is in onderstaand overzicht verwerkt. Inclusief de na dit raadsbesluit genomen besluiten met als dekking onttrekking uit de algemene reserve en de toevoeging van het jaarresultaat 2024 wordt er per saldo in 2025, bij volledige besteding van de uit de algemene reserve te dekken budgetten, ongeveer € 2.000.000 aan de algemene reserve onttrokken. Aangezien er geen verwachte opbrengsten zijn in 2025, is de prognose van de algemene reserve op 31 december 2025 € 1.922.564. Opbrengsten verkopen panden vertraagd De gemeente is in gesprek met projectontwikkelaar BPD over het vlot trekken van het project Montini, zodat overdracht aan BPD kan plaatsvinden. Het is niet realistisch te verwachten dat dit nog in 2025 zal zijn. Wel wordt alles op alles gezet om de overdracht zo snel mogelijk te kunnen laten plaatsvinden.