1356762 Tussenrapportage 2025 bijlage 1 Tussenrapportage
Tekst van het document
TUSSENRAPPORTAGE 2025
INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave................................................................................................................................................. 2 Inleiding ........................................................................................................................................................... 3 Financieel beeld ............................................................................................................................................... 7 Programma 1 : Dienstverlening ...................................................................................................................... 10 Voortgang .......................................................................................................................................................... 10 Financiële analyse ............................................................................................................................................. 10 Programma 2 : Vitale gemeenschap ............................................................................................................... 12 Voortgang ..........................................................................................................................................................
12 Financiële analyse ............................................................................................................................................. 14 Programma 3 : Woonomgeving ...................................................................................................................... 16 Voortgang .......................................................................................................................................................... 16 Financiële analyse ............................................................................................................................................. 19 Programma 4 : Veiligheid ............................................................................................................................... 21 Voortgang .......................................................................................................................................................... 21 Financiële analyse ............................................................................................................................................. 21 Programma 5 : Zorg voor elkaar .....................................................................................................................
23 Voortgang .......................................................................................................................................................... 23 Financiële analyse ............................................................................................................................................. 26 Programma 6 : Meedoen................................................................................................................................ 28 Voortgang .......................................................................................................................................................... 28 Financiële analyse ............................................................................................................................................. 29 Programma 7 : Economie en Toerisme ........................................................................................................... 30 Voortgang .......................................................................................................................................................... 30 Financiële analyse .............................................................................................................................................
31 Programma 8 : Duurzaamheid ........................................................................................................................ 32 Voortgang .......................................................................................................................................................... 32 Financiële analyse ............................................................................................................................................. 33 Programma 9 : Algemene dekkingsmiddelen en Overhead ............................................................................ 34 Voortgang .......................................................................................................................................................... 34 Financiële analyse ............................................................................................................................................. 38 Bijlage 1 : Verwerkte mutaties begroting 2025 ............................................................................................... 41 Bijlage 2 : Voortgang budgetoverheveling 2024-2025.................................................................................... 42 Bijlage 3 : Verloop Algemene Reserve ............................................................................................................
47 Bijlage 4 : Stand van zaken investeringen 2025 .............................................................................................. 51 Bijlage 5 : Rapportage sociaal domein ............................................................................................................ 53
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
2
INLEIDING Algemeen Hierbij geven wij u een uiteenzetting van de tussenrapportage tot en met mei 2025. Op basis van deze tussenrapportage verwachten we een nadelig saldo in de jaarrekening van 2025 van € 54.000. Met het maken van een begroting geven we sturing aan het uitgeven van de verschillende budgetten in relatie tot de te realiseren doelen. Daarbij proberen we de financiële ontwikkelingen zo getrouw mogelijk weer te geven, maar ontkomen we niet aan het maken van aannames. In deze rapportage geven we inzicht in de belangrijkste financiële en beleidsmatige afwijkingen en bijstellingen ten opzichte van de begroting 2025. Ook worden verdere relevante ontwikkelingen beschreven. Op basis hiervan maken we een (financiële) prognose voor het jaarrekeningresultaat 2025. Verder vindt u in de bijlage de tussenrapportage over het Sociaal Domein. De ontwikkelingen, die in de tussenrapportage aan bod komen, hebben niet alleen financiële consequenties, maar zijn ook van invloed op het (dagelijks) leven van de inwoner van Baarn. Denk bijvoorbeeld aan de opvang van vluchtelingen en ontheemden, armoedebeleid, de Omgevingswet of het realiseren van integrale toegang. De krapte op de arbeidsmarkt blijft onverminderd groot, waardoor het moeilijk is om de ontstane vacatures te vervullen. Het afgelopen jaar is de ambtelijke organisatie al op veel fronten versterkt met nieuwe medewerkers.
Dat biedt perspectief als het gaat om het uitvoeren van plannen. Net zo belangrijk is dat met meer mensen ook achterstanden op verschillende onderwerpen in de organisatie opgepakt kunnen worden. De gemeente Baarn streeft ernaar om met behoud van eigen unieke kenmerken de taken voor de inwoners en ondernemers integraal en in onderlinge samenhang uit te voeren. Daarom investeren wij actief in het opleiden en begeleiden van nieuwe medewerkers. Dit kost tijd en geld. Verder is de verbouwing van het gemeentehuis in 2025 grotendeels afgerond. Inmiddels hebben PIT Baarn en vluchtelingenwerk hun intrek genomen. Financiële uitdagingen We worden in toenemende mate geconfronteerd met stijgende prijzen en beperkt aanbod - als gevolg van de arbeidsmarktontwikkelingen - bij de uitvoering van veel werkzaamheden en bij aanbestedingen, waardoor de uitvoering van ons beleid duurder wordt. Wij volgen de ontwikkelingen nauwgezet en proberen door slim in te kopen zoveel mogelijk binnen de bestaande financiële kaders te blijven of zo nodig bestedingen uit te stellen zonder de voortgang in gevaar te brengen. Ook de kosten voor zorg en welzijn blijven stijgen wat tot een extra financiële last voor de gemeente zorgt. Deze kosten zijn essentieel voor het bieden van adequate zorg aan onze inwoners en kunnen niet eenvoudig worden verminderd zonder de kwaliteit van de dienstverlening te schaden.
Daarom moeten we binnen andere domeinen extra voorzichtig omgaan met onze middelen om de budgetten in balans te houden. De economie laat nog steeds een bescheiden groei zien. De stijging van de koopkracht blijft in 2025 onverminderd voortgaan door de stijging van lonen en de daling van de inflatie. Ondanks de positieve ontwikkelingen blijven er tal van grote uitdagingen bestaan, zoals de betaalbaarheid van woningen, klimaatverandering, duurzaamheid, digitalisering en krapte op de arbeidsmarkt. Een grote uitdaging wordt de financiële korting (= het Ravijnjaar), die vanuit het Rijk zal worden opgelegd. In eerste instantie was dit gepland voor 2026, maar in de Voorjaarsnota maakte het kabinet bekend dat het ravijnjaar is uitgesteld tot 2028. Hoewel er naast een aantal structurele middelen ook incidentele middelen zijn aangekondigd, welke gemeenten de komende jaren enige financiële verlichting moet bieden, staan er vanaf 2028 juist weer bezuinigingen op het gemeentefonds op de rol. Verder staan de kosten van de jeugdzorg enorm onder druk. De uitgaven voor jeugdzorg zijn de afgelopen jaren flink gestegen door een toenemende vraag, terwijl de beschikbare budgetten minder hard groeien. Dit
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
3
leidt tot zorgen over de betaalbaarheid en de continuïteit van de jeugdzorg. Vanuit de Voorjaarsnota van het Rijk ontvangen de gemeenten tot en met 2027 extra middelen voor de jeugdzorg. Vanaf 2028 wordt het juist veel minder. Het Rijk gaat ervan uit, dat de Hervormingsagenda Jeugd en nog een aantal aanvullende afspraken met de sector jeugdzorg, alsmede de invoering van een eigen bijdrage in de jeugdzorg, moet leiden tot besparingen en dat daarmee de balans weer op orde komt. Bevriezing uitgaven gemeenschappelijke regelingen Op 16 april 2025 heeft de raad de motie “Bevriezing uitgaven gemeenschappelijke regelingen” aangenomen en het college opdracht gegeven: •
• •
Uiterlijk het 2° kwartaal 2025 via deelname aan de betreffende algemene besturen of dagelijkse besturen in al onze gemeenschappelijke regelingen op pro-actieve en passende wijze te bepleiten, waarbij de groei van uitgaven minimaal wordt bevroren voor de begrotingen voor 2026 en 2027 en kostenstijgingen via separate voorstellen aan de deelnemende gemeenten (via DB/AB) ingediend moeten worden; Zich in te spannen om alle gemeenten waarmee Baarn in een gemeenschappelijke regeling deelneemt ook te overtuigen van dit standpunt; Aan de Raad per afzonderlijke GR te rapporteren hoe de gesprekken verlopen zijn en wat de resultaten van die gesprekken zijn.
De motie vraagt om de groei voor uitgaven voor de begrotingen 2026 en 2027 te bevriezen. Het College interpreteert de motie, dat er alleen ruimte is voor stijging van de bijdrage aan Gemeenschappelijke Regelingen met CAO- en inflatiecorrectie. In de Perspectiefnota is aangegeven dat dit voor 2026 moeilijk wordt, omdat de bijdrage aan de verbonden partijen op basis van de ingediende kadernota’s en begrotingen voor 2026 stijgt. Een bevriezing van de bijdragen in 2027 is voor Baarn uitgangspunt. Door de betreffende portefeuillehouder is in het AB of DB de motie van de gemeenteraad van Baarn onder de aandacht gebracht. Ook zijn in de begrotingscyclus zienswijzen gecommuniceerd aan het bestuur van de GR-en. Door een aantal GR-en worden scenario’s uitgewerkt, waaronder de 0-lijn. Maar niet iedere deelnemer kiest voor de 0-lijn scenario. De raad heeft de mogelijkheid zienswijzen in te dienen op de kadernota’s en begrotingen van de GR-en en de samenwerking te zoeken met de raden van de andere deelnemers. Ook in regionaal verband worden initiatieven ondernomen om gezamenlijk bij de GR-en aan te dringen op de inzet van besparingsmaatregelen. De kans dat alle Utrechtse gemeenten hierbij op 1 lijn komen te zitten achten wij klein. Hieronder wordt per Gemeenschappelijke regeling (verbonden partij) uiteengezet op welke wijze aan de motie uitvoering is gegeven.
VRU De gesprekken over bezuinigingen of bevriezen van uitgaven worden al een aantal jaren gevoerd bij de VRU. Bij elke kadernota of begroting van de VRU worden de raden meegenomen en wordt door bijna alle gemeenten, zo ook de gemeente Baarn, aangegeven geen extra investeringen te doen. Dat gebeurt ook niet, zonder dat de raden hierin mee worden genomen. Daarnaast zijn en worden verschillende webinars en bijeenkomsten door de VRU georganiseerd voor de raden waar aandacht werd gevraagd voor de financiële positie van gemeenten. De VRU heeft sinds 2020 knelpunten en extra investeringen binnen de begroting opgelost. Van 2013-2018 is er ruim 5,3 miljoen bezuinigd. Dat is ruim 20% van de gemeentelijke bijdrage van € 75 miljoen (niveau 2013 excl. bezuinigingen).
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
4
RID In de zienswijze op de jaarstukken 2024 van de RID (ingediend in mei 2025), is expliciet aangegeven dat de gemeente Baarn oproept tot het handhaven van de “0”-lijn: • Beperking van de ontwikkeling van de RID tot de huidige propositie; • Inperking van kostenstijgingen tot CAO- en inflatiecorrectie; • Uitwerking van mogelijke besparingen in de meerjarenraming. Deze lijn is ook genoemd in de reactie op de kadernota 2026 van de RID, waarin is benadrukt dat de RID: • Binnen bestaande financiële kaders moet werken; • Kostenbeheersing gewaarborgd moet worden; • Geen autonome uitbreidingen buiten de huidige scope kan voorstellen, in afwachting van de uitkomsten van het strategietraject (DIP / stip op de horizon). De uitwerking van deze zienswijze op de definitieve begroting 2026 van de RID sluit hierop aan, daar volgt het verzoek om: • eventuele kostenstijgingen separaat aan gemeenten voor te leggen ter besluitvorming, en • de groei van uitgaven te beperken tot een minimale (bij voorkeur nul) lijn. Specifiek voor de komende jaren: • De bijdrage van de gemeente Baarn aan de RID stijgt in 2026 met € 22.000 ten opzichte van 2025, een toename van 2,1%. BBS De motie is naar BBS gecommuniceerd. In de kadernota 2026 werd kort beschreven dat er per 1 januari 2026 een nieuwe brede uitvoeringsorganisatie voor het Sociaal Domein in Baarn, Bunschoten en Soest wordt opgezet.
Dit brengt veranderingen met zich mee in taken, personeelsbezetting en kosten. Omdat de besluitvorming hierover nog loopt, is dit niet verwerkt in de kadernota 2026. Wel wordt aangegeven dat de samenwerking binnen het Sociaal Domein wordt geïntensiveerd, met als doel problemen eerder te signaleren en efficiënter op te lossen. Daarnaast wordt er ingezet op digitalisering, automatisering en een efficiëntere werkwijze om kosten te besparen en de dienstverlening te verbeteren. In de kadernota worden diverse ombuigingen beschreven, het advies via zienswijze, is om een uitwerking hiervan op te nemen in de begroting 2026. Het college stelt de raad voor om ten aanzien van de kadernota 2026 BBS geen zienswijze in te dienen maar wel het verzoek om de bezuinigingsvoorstellen te verwerken in de begroting 2026. De begroting 2026 voor BBS is opgesteld als vangnet, omdat nog niet zeker is of de nieuwe Gemeenschappelijke Regeling Eemkracht op 1 januari 2026 volledig operationeel is. De begroting laat zien hoe BBS de uitvoering van het sociaal domein in 2026 wil organiseren. De doelen en taken sluiten goed aan op eerdere afspraken, zoals de kadernota. De ontwerpbegroting 2026 van BBS laat een stijging van 4% zien, die wordt veroorzaakt door hogere lonen, meer aanvragen en extra inzet op taken, zoals zorgadministratie.
GGDrU Elke vergadering van het Algemeen Bestuur GGD regio Utrecht wijst de wethouder Volksgezondheid op de noodzaak van bezuinigen. Ook in de concept reactiebrief op de ontwerpbegroting 2026 van 2 juli 2025 aan de GGDrU wordt de motie die door de raad op 16 april 2025 is aangenomen genoemd. Ook de andere 25 gemeenten die aan gesloten zijn bij de GGDrU wijzen er steeds op dat de gemeenten te maken krijgen met bezuinigingen vanuit het rijk en dat de GGDrU daarom in dezen haar verantwoordelijkheid moet nemen om in minimaal gelijke mate te bezuinigen. In het geval van Baarn is door een soberdere en goedkopere huisvesting van de jeugdgezondheidszorg al een structurele bezuiniging doorgevoerd.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
5
RWA De motie is naar RWA Amfors gecommuniceerd. De meerjarenbegroting is opgesteld in het licht van het lopende krimpscenario waarbij er geen nieuwe instroom van WSW-medewerkers plaatsvindt. RWA/Amfors werkt tegelijk aan een toekomstvisie waarin het zich ontwikkelt tot een breed sociaal ontwikkelbedrijf, in samenwerking met de deelnemende gemeenten. Amfors zal de komende jaren minder bijdragen aan het subsidieverlies van RWA. Daarnaast wordt het verlies van RWA steeds kleiner. Dit komt omdat de Rijkssubsidie naar verhouding langzamer daalt dan de loonkosten. Per saldo leidt dit tot een tot een forse daling van de gemeentelijke bijdrage. In 2028 is het Amfors resultaat naar verwachting negatief. Dan is een bijdrage aan het RWA resultaat niet meer mogelijk. Daarnaast wordt er via een project gewerkt aan 'Impuls sociale infrastructuur en toekomst sociaal ontwikkelbedrijf’, waarbij er tijdens het project in fase B (zomerperiode 2025) een financiële uitwerking wordt gemaakt. RMN Over dit onderwerp heeft eerder al overleg plaatsgevonden binnen RMN. Daarbij is afgesproken dat RMN geen wijzigingen mag doorvoeren die leiden tot kostenstijgingen. Alleen beleidskeuzes, die door de deelnemende gemeenten zelf worden gemaakt, kunnen tot een hogere kostenpost leiden. In de jaren 2024–2027 is sprake van een gematigde kostenstijging (gemiddeld ca.
4,7% per jaar) vanwege de verwachte loonindex gevolgd door een daling van € 49.000 in 2028.In 2029 blijft het bedrag stabiel. RUD Bij de aanstaande fusie van de RUD en de ODRU, per 1 januari 2026, hebben de deelnemers aangegeven de nullijn te hanteren voor de eerste ‘nieuwe’ begroting. De wijzen van werken van beide organisaties verschilden. Bepaalde diensten zijn bij de ene organisatie net iets duurder dan bij de andere. En andersom. Dat betekent, ondanks de nullijn, toch net wat aanpassingen in de begrotingen. Daarnaast zijn afgelopen jaar ook voor de medewerkers van de beide OD-en de CAO’s aangepast. Ook deze kosten worden doorberekend. In geval van Baarn betekent dit een kostenstijging van 3% - zie de ontwerpbegroting 2025 die in september van dit jaar in de raad is behandeld. Ook voor de komende jaren is de nullijn het uitgangspunt. Of dit gerealiseerd kan worden is mede afhankelijk van kosten- en prijsstijgingen en eventuele nieuwe taken voortkomend uit nieuwe wetgeving. Rechtmatigheidsverantwoording Met ingang van 1 januari 2023 is de verantwoordelijkheid voor de rechtmatigheidsverklaring verschoven van de accountant naar het college van B&W. Deze verklaring is voor het eerst opgenomen in de jaarrekening 2023. Via deze rapportage wordt verantwoording afgelegd over de naleving van de relevante financiële regels binnen de gemeente.
Tijdens dit proces (van interne controles en audits) hebben we waardevolle ervaringen opgedaan die ons inzicht hebben gegeven in onze financiële en operationele praktijken. Met de opgedane ervaringen zullen wij in 2025 onze procedures blijven optimaliseren en wordt de basis gelegd voor een nog efficiëntere en effectievere financiële verantwoording in de toekomst.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
6
FINANCIEEL BEELD SALDO VAN DE BEGROTING Ontwikkeling begrotingssaldo 2025 De vastgestelde begroting van 2025 had een voordelig saldo van € 61.000. In onderstaand overzicht zijn de septembercirculaire 2024 en enkele mutaties opgenomen, waardoor er een voordelig begrotingssaldo over 2025 is van € 40.000. Voor een verdere specificatie hiervan verwijzen wij u naar Bijlage 1. Ontwikkeling begrotingssaldo
2025
Saldo vastgestelde begroting 2025
-61 V
1004351-940938 Jeugd op de Agenda (1e wijziging, amendement raadsvergadering 25 september 2024)
-100 V
1048736 Septembercirculaire 2024
15 N
1061278 Investeringskrediet KWS (https://baarn.raadsinformatie.nl/vergadering/1245370)
94 N
1080552 Uitbreiding Griffie (18 december 2024)
9N
1166084 Actualisatie meerjarenplan onderh.gebouwen (https://baarn.raadsinformatie.nl/vergadering/1293438)
3N
Huidige stand van de begroting
-40 V
Bedragen * € 1.000. (-/- = voordeel; + = nadeel)
PROGNOSE VAN HET JAARRESULTAAT 2025 De prognose van het jaarresultaat bedraagt een nadelig saldo van € 54.000. De begroting van 2025 had een positieve beginstand van € 40.000. Het geprognosticeerde saldo wordt veroorzaakt door het resultaat van de voorgestelde mutaties van budgetten in verschillende programma's voor een nadelig saldo van € 94.000. In deze samenvatting lichten we toe waar de voornaamste oorzaken van de verschillen zitten. De grootste afwijking ontstaat vooral door de toegenomen kosten in de jeugdzorg van € 1.304.000. Dit tekort wordt voor € 425.000 gecompenseerd door een extra uitkering via de Meicirculaire 2025. Evenals in 2024 is er een voordeel vanuit de Rijksmiddelen bij de opvang ontheemden. De totale budgetoverheveling van 2024 naar 2025 bedraagt € 595.000 . Op peildatum 1 juni 2025 was hiervan een bedrag van € 102.000 besteed. De verwachting is dat de meeste budgetten nog dit jaar besteed gaan worden. Mochten er budgetten zijn die dit jaar niet volledig besteed worden, dan vallen deze vrij bij de jaarrekening 2025 t.g.v. de algemene reserve. De voortgang van de budgetoverhevelingen wordt toegelicht in bijlage 2. In de tussenrapportage is zichtbaar dat met name op twee gebieden relatief grote afwijkingen zichtbaar zijn ten opzichte van de begroting. 1. Sociaal domein: De kosten van de uitvoering van zorg en hulp.
Hier loopt reeds een bredere aanpak in Baarn en in de regionale samenwerking in de regio Amersfoort om meer grip en inzicht te krijgen op deze kosten. De gemeente Baarn heeft een compact projectteam dat onder de noemer 'taakstelling sociaal domein' hieraan werkt. 2. Investeringen: Constatering is jaarlijks dat het investeringsportfolio van de gemeente Baarn niet volledig uitvoerbaar is conform planning en ambitie. In de tussenrapportage is dit zichtbaar doordat op 1 juni circa € 1.150.000 van de geprognotiseerde € 5.750.000 aan te realiseren investeringen daadwerkelijk is uitgegeven.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
7
Daarbij wordt wel vermeld, dat in het activabeleid van de gemeente Baarn is bepaald dat investeringen niet binnen 1 jaar maar binnen een periode van 2 jaar na beschikbaar stellen moeten zijn gerealiseerd. Desondanks is de maakbaarheid van investeringen een bredere uitdaging bij alle gemeenten. Voor een gemeente als Baarn is eerder genoemd in onderzoek van 2024 (ombuigingen), dat een jaarlijkse investeringsvolume van circa € 5.000.000 realistisch / ambitieus is, met een bepaalde bandbreedte afhankelijk van de mix van projecten (infrastructuur, onderwijshuisvesting, verduurzaming). Met het in de periode 2026-2029 geplande investeringsvolume voor de gemeente Baarn is het op basis van de huidige inzichten niet reëel om te veronderstellen dat dit volledig maakbaar is. Het voornemen is om in 2025 een analyse op de realisatie van investeringen en wat er nodig en mogelijk is om de uitvoerbaarheid van investeringen te verbeteren. Dit moet leiden tot een reëel beeld van de omvang van investeringen die de Gemeente Baarn kan doen. De verwachting is dat dit in 2026 gereed is en de uitkomsten besproken worden tijdens de behandeling van de Perspectiefnota met de gemeenteraad. Bedragen x €1.000 Exploitatie (-/- = voordeel; + = nadeel)
IBegroting 2025 TR
IRealisatie tot juni 2025
IAfwijking 2025 TR
IPrognose 2025 TR
Lasten Dienstverlening
3.801
1.730
407
4.208
Vitale gemeenschap
12.765
10.089
355
13.120
Woonomgeving
11.693
3.353
351
12.044
Veiligheid
3.133
1.571
29
3.162
Zorg voor elkaar
15.776
9.743
1.348
17.124
Meedoen
11.328
11.136
428
11.756
617
267
0
617
Duurzaamheid
6.313
3.249
0
6.313
Algemene dekkingsmiddelen en Overhead
14.830
5.074
-49
14.781
Totaal Lasten
80.256
46.213
2.869
83.125
Economie en Toerisme
Baten Dienstverlening
-1.033
-545
-130
-1.163
Vitale gemeenschap
-1.665
-3.122
-735
-2.400
Woonomgeving
-4.578
-4.150
0
-4.578
Veiligheid
-42
-42
0
-42
Zorg voor elkaar
-172
-83
0
-172
-5.905
-5.024
0
-5.905
-65
-18
0
-65
Meedoen Economie en Toerisme Duurzaamheid
-5.813
-7.110
0
-5.813
Algemene dekkingsmiddelen en Overhead
-56.738
-64.888
-1.910
-58.648
Totaal Baten
-76.011
-84.982
-2.775
-78.786
4.245
-38.770
94
4.338
0
0
0
0
Algemene dekkingsmiddelen en Overhead
-4.284
0
0
-4.284
Saldo mutaties reserves
-4.284
0
0
-4.284
-40
-38.770
94
54
SALDO van baten en lasten Stortingen Algemene dekkingsmiddelen en Overhead Onttrekkingen
RESULTAAT na bestemming
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
8
ANALYSE SALDO BEGROTING 2025 - PROGNOSE 2025 Onderstaand wordt een toelichting gegeven van de grootste afwijkingen (> € 200.000) ten opzichte van de begroting 2025. Voor een verdere toelichting van de afwijkingen wordt verwezen naar financiële analyses van de desbetreffende programma's. Programma 2 Huisvesting Baarnsch Lyceum Voor het Baarnsch Lyceum zijn incidentele extra huurkosten voor tijdelijke huisvesting opgenomen in de jaren 2026 en 2027. In het vorige IHP waren deze kosten als PM-post meegenomen. Wegens de grote stijging van het aantal leerlingen wordt er voor 2025 al een bedrag van € 378.000 aan kosten gemaakt. Programma 3 Onderhoud openbare ruimte Voor het onderhoud van wegen, bomen en vijvers wordt in deze Tussenrapportage extra budget gevraagd. Programma 5 Jeugdzorg Voor 2025 wordt op basis van de huidige prognoses een overschrijding verwacht van € 1.304.000 binnen de jeugdzorg. Dit tekort is het gevolg van een toename in het gebruik van PGB’s door wachtlijsten bij MetMaya, een stijgend beroep op specialistische jeugdhulp (SAVE), contractuele wijzigingen en cliëntovergangen binnen MetMaya, een relatief hoog aantal verwijzingen vanuit Baarn naar gebiedsteams en het verwijsgedrag van huisartsen en medisch specialisten binnen het Landelijk Transitie Arrangement.
Een deel van deze kosten wordt gecompenseerd via de Meicirculaire 2025 (€ 425.000), waarna het resterende tekort op € 1.304.000 uitkomt. Landelijk Transitie Arrangement Door een nieuw afgegeven beschikking met een hoge indicatie, alsmede reeds aanwezige "dure" cliënten wordt er op dit moment voor 2025 een overschrijding verwacht van € 570.000 Programma 6 Kosten BBS Betreft de extra kosten over 2025 n.a.v. de tussenrapportage van BBS voor een bedrag van € 265.000 door hogere personele lasten in de sociale teams en de zorgadministratie. Deze stijging wordt grotendeels veroorzaakt door de CAO-stijging en de noodzaak tot inhuur om het ziekteverzuim op te vangen. Vanwege de groeiende instroom van nieuwkomers wordt er een stijging verwacht in het aantal aanvragen bijzondere bijstand en tegelijkertijd is er steeds meer bereik binnen de doelgroep, waardoor het beroep op de regeling toeneemt. Dit leidt ook tot een stijging van de uitgaven.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
9
PROGRAMMA 1 : DIENSTVERLENING VOORTGANG Aanpassing raadszaal Wat betreft het meubilair van de raadzaal zijn de mogelijkheden onderzocht voor het geheel vervangen of deels uitbreiden van het meubilair. Op basis van de kosten en het hergebruik van materiaal is door het Presidium geadviseerd om het meubilair uit te breiden. Het is de bedoeling om in het kerstreces de herinrichting uit te voeren. Implementatie burgerzakenapplicatie De implementatie van de burgerzakenapplicatie loopt op dit moment op schema. De ingang van het nieuwe contract is per 1 december 2025. FINANCIËLE ANALYSE FINANCIËLE TABEL Bedragen x €1.000 Exploitatie (-/- = voordeel; + = nadeel)
IBegroting 2025 TR
IRealisatie tot juni 2025
IAfwijking 2025 TR
IPrognose 2025 TR
Lasten Bestuur
2.132
1.027
175
2.307
Dienstverlening
1.669
703
232
1.901
Totaal Lasten
3.801
1.730
407
4.208
Baten Bestuur
0
0
0
0
Dienstverlening
-1.032
-545
-130
-1.162
Totaal Baten
-1.033
-545
-130
-1.163
SALDO van baten en lasten
2.768
1.185
277
3.045
RESULTAAT na bestemming
2.768
1.185
277
3.045
FINANCIËLE ANALYSE LASTEN Product 10 Bestuur Verkiezingen Door de val van het kabinet hebben we vervroegde Tweede kamer verkiezingen. Structureel is er € 82.000 geraamd voor de verkiezingen. De extra kosten voor 2025 zijn € 70.000. Gevraagd extra budget is bedoeld voor extra personeel rondom Communicatie en voor Burgerzaken. Bij het debat over de val van het kabinet op 4 juni is een motie aangenomen waarin wordt verzocht om financiële middelen beschikbaar te stellen aan gemeenten voor de organisatie van de vervroegde Tweede Kamerverkiezing. Het ministerie van BZK voert hierover het gesprek met betrokken partijen. Het is dus nog onzeker of de extra kosten worden gecompenseerd. Kosten accountantscontrole Vanaf het boekjaar 2025 controleert de nieuwe accountant de gemeentelijke boekhouding. De uitkomst van de aanbesteding heeft tot gevolg dat de jaarlijkse kosten met € 13.000 toenemen. Voor de jaren vanaf 2026 is dit bedrag ook in de Perspectiefnota opgenomen. Daarnaast is sprake van meerwerk van de accountant die de controle tot en met het boekjaar 2024 heeft uitgevoerd. Dit betreft enerzijds meerkosten met betrekking tot
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
10
de interim controle in 2024 en anderzijds meerkosten met betrekking tot de controle van de jaarrekening 2024. Totaal € 67.000. Bijdrage aan de GGU De bijdrage aan de VNG voor de GGU (Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering) is € 25.000 hoger dan in 2024. In de begroting 2025 was deze stijging niet verwerkt. Bij de GGU gaat het om de volgende onderwerpen: Lokale agenda bestaanszekerheid, Asiel en Migratie en Versterking gezamenlijke wetgevingsfunctie. Product 11 Dienstverlening Reisdocumenten We zitten nog steeds in de paspoortpiek. Dit zorgt ervoor dat er meer aanvragen zijn voor reisdocumenten. Ondanks dat we de stijging hadden begroot, zien we in het eerste gedeelte van het jaar dat de de inkomsten van de reisdocumenten leges nog hoger zijn dan geraamd. Hierdoor zal de afdracht naar het Rijk ook hoger zijn dan begroot. Met de tussenrapportage ramen we € 80.000 bij. Omgevingswet In de meicirculaire 2024 is een bedrag van € 123.000 beschikbaar gesteld als compensatie voor de invoeringskosten omgevingswet. Het budget voor omgevingswet wordt hiermee verhoogd. Bij raadsbesluit van 19 februari 2024 is besloten tot het doen van een aanvraag in het kader van de suppletieuitkering in het kader van de Bommenregeling. De daarmee gemoeide kosten (onderzoek grondgebied gemeente Baarn) zijn in 2024 gemaakt en voorgeschoten uit de middelen omgevingswet 2024.
In de meicirculaire is de gevraagde rijksbijdrage van € 24.000 uitgekeerd. Op basis van het raadsbesluit zal de suppletiebijdrage uit de Bommenregeling in 2025 worden toegevoegd aan het budget voor de Omgevingswet.
FINANCIËLE ANALYSE BATEN Product 11 Dienstverlening Leges reisdocumenten Sinds 2024 zitten we in een paspoortpiek, waarin meer reisdocumenten vervallen dan in voorgaande jaren. Dit zorgt ervoor dat er meer aanvragen zijn voor reisdocumenten. Ondanks dat we de stijging hadden begroot, zien we in het eerste gedeelte van het jaar dat de de inkomsten van de reisdocumenten leges nog hoger zijn dan geraamd. Met de tussenrapportage ramen we € 130.000 als extra leges inkomsten bij.
FINANCIËLE ANALYSE MUTATIES RESERVES Geen bijzonderheden
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
11
PROGRAMMA 2 : VITALE GEMEENSCHAP VOORTGANG
Uitvoering geven aan motie "Stoppen met planvorming Cultuurhuis/Brinkhuis"(raadvergadering 28 mei 2025) Op 28 mei 2025 heeft de raad de motie Stoppen planvorming Cultuurhuis/Brinkhuis aangenomen. In de motie wordt het college opgedragen de bibliotheek op de Hoofdstraat 1 en De Speeldoos aan de Rembrandtlaan 35 te houden. Daarnaast vraagt de raad het college de kaders voor de planvorming op deze locaties te stellen en de raad door middel van een raadsinformatiebrief te informeren. Op 26 juni heeft het college een raadsinformatiebrief met betrekking tot de uitvoering van de voorgenoemde motie verstuurd. Hierin worden de begrote en voorziene investeringsbedragen voor het Cultuurhuis en het Brinkhuis genoemd. Het college vermeldt hierover: “Als de raad het college deze maand geen andere kaders voor investeringsbedragen geeft, dan zullen deze bedragen niet worden opgenomen in de begroting voor 2026.” Aangezien de raad geen andere kaders heeft gegeven, heeft het college op 2 september besloten de investeringsbedragen niet meer op te nemen in de begroting voor 2026. Ook de in 2025 geraamde investeringsbudgetten komen hiermee te vervallen, rekening houdend met de uitgaven die tot nu toe zijn gedaan. In de begroting 2026-2029 zijn de geraamde investeringsbudgetten in de jaren 2026 tot en met 2029 afgeboekt.
Afhankelijk van nadere besluitvorming zal budget nodig zijn voor het in stand houden van de gebouwen. Voor groot onderhoud zal daarom in de toekomst wel structureel budget beschikbaar moeten zijn. Hier kunnen de, als gevolg van het schrappen van de betreffende investeringsbedragen, vrijvallende budgetten rente en afschrijving (deels) voor worden ingezet. Cultuur - Cultuurcoach Sinds 1 december 2024 is er in Baarn een cultuurcoach actief vanuit Pit Baarn. De cultuurcoach zet zich in om kunst en cultuur in de gemeente te versterken. Hij brengt mensen en organisaties met elkaar in contact, helpt culturele instellingen zich verder te ontwikkelen en zoekt verbinding met andere sectoren en de samenleving. In de afgelopen maanden heeft hij gesprekken gevoerd met belangrijke spelers in het culturele veld, een cultuurcafé georganiseerd, een inloopspreekuur opgezet en meegewerkt aan de voorbereiding van het stadsontbijt voor 675 jaar Stadsrechten. Ook is hij betrokken bij nieuwe plannen voor jongerenactiviteiten en onderzoekt hij hoe het cultuurplatform een vervolg kan krijgen. De cultuurcoach werkt nauw samen met beleidsmedewerkers en lokale netwerken en is inmiddels goed zichtbaar en benaderbaar in Baarn, onder andere dankzij publiciteit in de Baarnsche Courant en bij Eemland1. Toekomstvisie 2025-2040 Sportvoorzieningen De Geerenweg Nadat de raad – unaniem – op 1 april jl.
toekomstvisie vastgesteld had is het kernteam samen met de gemeente snel doorgestart met de uitvoering van enkele speerpunten: • gezamenlijk is een opdracht voor een kwartiermaker/sportparkmanager geformuleerd; • Seste, SKAB en de gemeente hebben de planning gemaakt voor de kwaliteitsverbetering van de sportvelden. Beide speerpunten gaan we in de tweede helft van 2025 realiseren. Herijken subsidieregeling sportaccommodaties Samen met de raad van advies subsidie sportaccommodaties is de gemeente enkele keren in gesprek geweest met de sportstichtingen en sportverenigingen die vallen onder de huidige subsidieregeling Exploitatiesubsidie voor sportaccommodaties Baarn 2019. Het gesprek loopt nog maar we gaan ervan uit dat we de subsidies 2026 onder aangepaste voorwaarden gaan bepalen. Het accent komt te liggen op de instandhouding van de accommodaties in toekomstige 10 jaar.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
12
Verduurzaming de Sportcomplex De Trits Op 2 juli 2025 is het raadsvoorstel door uw raad aangenomen. In het najaar 2025 zijn we bezig met de uitwerking van de te nemen maatregelen, we verwachten oktober/november u middels een raadsinformatiebrief nader te informeren. IHP Onderwijs In 2021 is het Integraal Huisvestingsplan (IHP) voor het onderwijs in Baarn vastgesteld. Dit plan gaat over de huisvesting van basisscholen, middelbare scholen en het bewegingsonderwijs (zoals gymzalen). In de actualisatie van 2021 is extra aandacht besteed aan de gezamenlijke ambitie om goed, passend en gevarieerd onderwijs te blijven aanbieden in Baarn. Met het vaststellen van dit plan hebben de gemeente en de schoolbesturen afgesproken om zich samen in te zetten voor de uitvoering ervan. Ook zijn de benodigde kosten opgenomen in de meerjarenbegroting van zowel de gemeente als de schoolbesturen. Zo is het plan haalbaar en uitvoerbaar. In het derde kwartaal van 2025 starten we met het herijken (herzien en actualiseren) van het huidige IHP. We kijken dan opnieuw naar de plannen en behoeften voor de komende jaren, zodat het onderwijs in Baarn toekomstbestendig blijft. Onderwijshuisvesting In 2025 zetten we de voorbereidingen en uitvoering voort van de vernieuwbouw en verduurzaming van de KWS en het Aloysius.
Daarnaast werken we aan de uitbreiding van het Baarnsch Lyceum, waarbij inmiddels is gestart met de eerste werkzaamheden en is er sprake van tijdelijke huisvesting op het terrein van het Baarnsch Lyceum. Dit alles om de voortgang van het onderwijs te waarborgen. Voor 2025 gaat het om een bedrag van € 378.000 en deze kosten worden opgenomen in de tussenrapportage 2025. De kosten voor 2026 en 2027 worden verwerkt ten laste van de algemene reserve. Kansengelijkheid en OAB Onderwijsachterstandenbeleid in Baarn De gemeenteraad van Baarn heeft het nieuwe onderwijsachterstandenbeleid vastgesteld. Ook is het adviesrapport Gelijke kansen voor ieder kind in Baarn gedeeld met de raad. In dit rapport staan aanbevelingen om achterstanden bij kinderen aan te pakken. De gemeente werkt nu, samen met de VVE-werkgroep, aan de uitvoering van deze plannen. Belangrijke punten waar aan gewerkt wordt: • het kopen en gebruiken van een VVE-monitor om beter te volgen hoe kinderen zich ontwikkelen, • het aanstellen van een specialist voor het jonge kind, • meer aandacht voor een taalrijke omgeving thuis en voor de betrokkenheid van ouders bij de ontwikkeling van hun kind. Ook is er in april een gezamenlijke werkwijze afgesproken voor het aanmelden van kinderen op basisscholen in Baarn. Eind juni wordt dit nieuwe aanmeldbeleid officieel ondertekend door de schoolbesturen.
Schooljaar 2025-2026 is een overgangsjaar. De nieuwe werkwijze gaat in vanaf augustus 2026. Daarnaast is het verplichte bestuurlijke LEA-overleg (Lokaal Educatieve Agenda) opnieuw opgestart. Dit overleg vindt nu weer regelmatig plaats, met een vaste agenda. Hiermee voldoet de gemeente aan de eisen van de Inspectie van het Onderwijs. Lokaal Onderwijsbeleid Onderwijs-Zorg Route Begin 2025 hebben schooldirecteuren uit Baarn een dringende brief gestuurd naar de schoolbesturen. Ze maken zich zorgen over de lange wachtlijsten bij het Lokaal Team en de jeugdzorg. Ook was er veel onduidelijkheid over wie wat moet doen en wie de leiding heeft. De kosten voor jeugdzorg stijgen snel. Daarom willen we zorg meer naar de voorkant brengen: van zware zorg (zoals MetMaya) naar lichte hulp dichtbij huis (zoals het Lokaal Team of informele hulp). Daarvoor is het belangrijk dat we duidelijk maken wie welke taak en verantwoordelijkheid heeft in de samenwerking tussen onderwijs en zorg. Ook moet duidelijk zijn wie de leiding heeft. Samen met het Samenwerkingsverband De
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
13
Eem zijn we gestart met het maken van een plan. Daarin komt onder andere een overzichtelijke tekening van de route van onderwijs naar zorg. Om dit plan goed uit te voeren, werken we vanaf het begin samen met een klankbordgroep. In die groep zitten mensen uit verschillende vakgebieden, zij denken mee en zorgen voor steun in het hele werkveld. Stichting Pit Baarn In het eerste kwartaal van 2025 heeft Pit Baarn te maken gehad met het vertrek van de directeur. Snel na dit vertrek is een interim-directeur aangesteld om de continuïteit te waarborgen. Het wervings- en selectieproces voor een nieuwe directeur is gestart. De gemeente Baarn is hierbij betrokken als samenwerkingspartner en heeft input geleverd voor het wervingsprofiel. De eerste kwartaalrapportage is besproken met Pit en de gemeente. Er is waardering uitgesproken voor de verdere ontwikkeling van het rapportageformat en de inhoudelijke duiding van de diverse diensten. Daarnaast hebben overdrachtsgesprekken plaatsgevonden in het kader van de hersteloperatie Toeslagen. Hierbij is aandacht besteed aan zowel de zorgvuldige (AVG-technische) verwerking als het belang van een warme overdracht richting betrokken gezinnen. Verder is gesproken over de voorgenomen wijzigingen in de organisatie van de vroegsignalering van schulden (Wet gemeentelijke schuldhulpverlening, WGS).
De gemeente Baarn neemt per medio 2025 structureel de regie, coördinatie, monitoring en sturing op de uitvoering van de WGS terug binnen de eigen organisatie. De feitelijke uitvoering van de vroegsignalering blijft bij Pit belegd. Deze herverdeling versterkt de balans tussen bestuurlijke regie en maatschappelijke nabijheid. Tot slot is er een heisessie geweest om gezamenlijk de kaders vast te stellen voor het jaarplan en de begroting 2026 van Pit Baarn in het licht van de benodigde ombuigingen.
FINANCIËLE ANALYSE FINANCIËLE TABEL Bedragen x €1.000 Exploitatie (-/- = voordeel; + = nadeel)
IBegroting 2025 TR
IRealisatie tot juni 2025
IAfwijking 2025 TR
IPrognose 2025 TR
Lasten Kunst en Cultuur
2.066
1.694
0
2.066
Sport
1.681
744
0
1.681
Onderwijs
3.862
1.548
216
4.078
Welzijn
3.862
5.463
139
4.001
Volksgezondheid
1.294
640
0
1.294
Totaal Lasten
12.765
10.089
355
13.120
Baten Kunst en Cultuur
-210
-70
0
-210
Sport
-624
-909
0
-624
Onderwijs
-488
-759
0
-488
Welzijn
-340
-1.382
-735
-1.075
-3
-3
0
-3
Totaal Baten
-1.665
-3.122
-735
-2.400
SALDO van baten en lasten
11.099
6.967
-380
10.719
RESULTAAT na bestemming
11.099
6.967
-380
10.719
Volksgezondheid
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
14
FINANCIËLE ANALYSE LASTEN Product 22 Onderwijs Huisvesting Baarnsch Lyceum Voor het Baarnsch Lyceum zijn incidentele extra huurkosten voor tijdelijke huisvesting opgenomen in de jaren 2026 en 2027. In het vorige IHP waren deze kosten als PM-post meegenomen. Wegens de grote stijging van het aantal leerlingen wordt er voor 2025 al een bedrag van € 378.000 aan kosten gemaakt. Huisvesting KWS Een onderschrijding van € 100.000 wegens een voordeel op de aanbesteding van de tijdelijke huisvesting. Kosten bestaan uit plaatsen units en eerste halfjaar huur. Huisvesting Aloysius Een onderschrijding van € 100.000 wegens een voordeel op de aanbesteding van de tijdelijke huisvesting. Kosten bestaan uit plaatsen units en eerste halfjaar huur. Huisvesting NBS In 2024 heeft de NBS waterschade gehad. Aangezien de herstelkosten aanzienlijk waren en niet gedekt werden vanuit de opstalverzekering van de gemeente en ook niet betaald kon worden uit de onderhoudsvoorziening van de NBS, zijn de extra kosten in 2025 betaald door de gemeente Baarn. Dit leidt tot een overschrijding van ongeveer € 23.000 (zaak 984393). Verder is er een schade door een hoge grondwaterstand. Met de NBS is de afspraak gemaakt, dat 50% van de totale kosten betaald wordt door de gemeente voor een bedrag van ongeveer € 15.000 (zaak 906972).
Product 23 Welzijn Welzijnsactiviteiten Bij de baten is een bedrag opgenomen vanuit de SPUK IZA/GALA, dit bedrag is ook als extra budget toegevoegd aan de lasten van de welzijnsactiviteiten.
FINANCIËLE ANALYSE BATEN Product 23 Welzijn Crisisopvang vluchtelingen Ook dit jaar is er wederom een onderschrijding van de werkelijk uitgave crisisopvang van € 600.000, omdat de bedragen niet begroot zijn. Welzijnsactiviteiten Vanuit de SPUK IZA/GALA zijn de extra middelen 2025 meegenomen in deze rapportage, dit bedrag is ook als extra budget toegevoegd aan de lasten van de welzijnsactiviteiten.
FINANCIËLE ANALYSE MUTATIES RESERVES Geen bijzonderheden
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
15
PROGRAMMA 3 : WOONOMGEVING VOORTGANG Coördinator toepasbare regels en omgevingswet Deze nieuwe functie heeft een belangrijke rol bij het beheren van het omgevingsplan. Om deze goed te kunnen vervullen, in aansluiting met de bestaande formatie, wordt een profiel opgesteld waarin alle taken belegd zijn. In de tussentijd worden de taken van coördinator tijdelijk ingevuld. Ruimtelijke Omgeving en Wonen De behoefte aan verbouwingen en ruimtelijke ontwikkelingen blijft onverminderd hoog. Om de (concept)aanvragen adequaat te kunnen afhandelen is mede met behulp van een provinciale subsidie extra capaciteit ingezet. Tegelijkertijd wordt de implementatie van de Omgevingswet en de daarbij horende instrumenten verder doorgezet. Duurzaam mobiliteit systeem We gaan in september 2025 een samenwerking aan met onder andere provincie Utrecht en Noord-Holland om een deelfietsensysteem in regioverband te realiseren. Naar verwachting zijn in de loop van 2026 de eerste deelfietsen in Baarn beschikbaar. Poort van Baarn De Poort van Baarn staat momenteel on-hold wegens het ontbreken van capaciteit bij de provincie Utrecht. Wel worden dit jaar in overleg met de provincie de laatste knelpunten in het ontwerp opgelost. De uitvoering van het ontwerp start naar verwachting in 2029. Parkeerbeleid en Nota parkeernormen De gemeenteraad heeft in januari van 2025 de Parkeernormennota vastgesteld.
Hiermee zijn o.a. de parkeernormen verlaagd om woningbouw te kunnen stimuleren. Het parkeerbeleid is tevens vastgesteld, met uitzondering van de voorgestelde set aan mogelijke maatregelen om de parkeerdruk te reguleren. Ontwikkelingen maatschappelijk vastgoed Binnen het maatschappelijk vastgoed verlopen de ontwikkelingen zoals gepland en begroot. Zo is onder andere het Nutsgebouw binnen budget en planning verbouwd en inmiddels in gebruik, zijn er diverse huurders uit het Poorthuis in goede harmonie verplaatst (zoals Eemland1, Frontaal Kunst, Lokaal O) en wordt het Poorthuis binnenkort gesloopt. Voor de Wintertuin is op verzoek van de gemeenteraad een openbare aanbesteding opgestart. Conform dit verzoek is voor 1 juni 2025 de eerste fase van de aanbesteding (marktconsultatie) opgestart. De gemeenteraad heeft de gemeente verzocht om inspraak te hebben in de selectie van een exploitant. De gekozen vorm van aanbesteding is een uitgebreide procedure waarvoor specifieke kennis benodigd. De gemeente heeft deze expertise in moeten huren. Op dit moment is nog niet bekend welke financiële consequenties deze inhuur heeft. Onderhoud maatschappelijk vastgoed Op 16 april 2025 heeft de gemeenteraad het MJOP en bijbehorende financiële dekking vastgesteld.
Als gevolg van deze vaststelling heeft er in 2025 ten laste van het rekeningresultaat 2024 een extra toevoeging van € 565.000 aan de voorziening plaats gevonden. De verhoging zorgt er, in combinatie met een eenmalige toevoeging van € 2.500.000 vanuit verkoop van maatschappelijk vastgoed voor voldoende middelen om tot 2030 het onderhoud voldoende te kunnen uitvoeren. Daarna zouden er tekorten staan. Om deze toekomstige tekorten te ondervangen heeft de gemeenteraad ook besloten een strategische analyse uit te voeren om eventuele kostenbesparingen inzichtelijk te maken met als doel de tekorten in 2030 te verkleinen. Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
16
Begin mei 2025 heeft de accountant geconstateerd dat de BBV een nadere uitleg heeft gegeven over een vergelijkbaar onderwerp waardoor de beoogde eenmalige toevoeging niet meer rechtmatig is. Dit heeft tot gevolg dat we de jaarlijkse dotatie moeten ophogen met € 595.000. Dit is in de begroting 2026-2029 verwerkt. Het college zal naar verwachting in december 2025 de strategische analyse ter besluit naar de raad brengen en een gewijzigd MJOP omdat een aantal eerdere panden niet zijn meegenomen in de vaststelling van het MJOP in 2025 doordat het feit dat deze panden bijvoorbeeld in verbouwing waren. De gemeente zal de gevolgen van de gewijzigde regelgeving binnen de BBV ook verwerken in dit voorstel. Uitvoering onderhoud Er hebben in 2025 aanzienlijk meer onderhoudswerkzaamheden plaatsgevonden dan in 2024. We zien een begin van het inlopen van de achterstand van het onderhoud. Voor 2025 zijn al € 600.000 aan verplichtingen aangegaan/offertes beoordeeld. De gemeente zal niet het gehele bedrag voorzien voor 2025 (€ 1,1 miljoen) uitgeven, omdat een deel verbonden is aan de (verduurzamings)maatregelen in de Trits (aangenomen door de gemeenteraad in zomer 2025) gezien de voorbereidingstijd dus mogelijk niet meer in 2025 worden uitgevoerd. Het niet geheel besteden wordt ook veroorzaakt doordat het raadsbesluit tot een vernieuwd MJOP in april 2025 is genomen.
Hierdoor is 2025 een korter jaar om het budget uit te geven. In september 2025 wordt begonnen met het opvragen van offertes e.d. voor het jaar 2026. Opstellen Beleidsplan Water, riolering en klimaatadaptatie In samenwerking met het waterschap en de gemeente Soest wordt een capaciteitsberekening van de verwerking van afvalwater en hemelwater voorbereid en uitgevoerd (systeemoverzicht stedelijk water). De uitkomsten uit dit onderzoek worden betrokken bij het nieuwe beleidsplan (water- en rioleringsprogramma). Hierin worden ook de kaders uit de Omgevingsvisie uitgewerkt. Beheer Groen, bomen, bermen en sloten In 2024 is de geplande bomenkap vanwege procedures vertraagd en een deel van de snoeiwerkzaamheden was uitgesteld. Om die reden is in 2024 € 122.000 van de exploitatiebegroting niet uitgegeven en naar de algemene reserve gegaan. Deze werkzaamheden zijn in 2025 alsnog uitgevoerd. In 2025 zijn fors meer aanvullende onderzoeken uitgevoerd (nader technische onderzoeken) om de boomveiligheid te onderzoeken. Vanwege de inhaalslag uit 2024. Het bomenbeleidsplan is in 2025 gereed en wordt ter besluitvorming aan de gemeenteraad aangeboden. Er is een raamovereenkomst afgesloten met een nieuwe aannemer voor het onderhoud van bermen en sloten. De aanbesteding heeft geleid tot hogere prijzen dan verwacht. Waarde(n) van de Openbare Ruimte De opgaven in de openbare ruimte zijn toegenomen.
Zowel bovengronds als in de grond. Wonen, groen, parkeren, energiebehoefte en klimaatverandering is een aantal onderwerpen die ruimte vragen. Omdat de openbare ruimte beperkt en begrensd is, moeten deze belangen tegen elkaar afgewogen worden. Omdat we bij elk(herinrichtingen) project en bij beheer in de openbare ruimte te maken hebben met verschillende belangen, wordt een afwegingskader opgesteld. Dit kader helpt om prioriteit in belangen te stellen voor elk project en beheervraagstuk dat voorligt. Dit beleidskader is naar verwachting eind 2025 gereed en wordt als programma onder de omgevingswet aan de gemeenteraad voorgelegd. (Herstel) werkzaamheden en wijkrenovatie Meerjaren Uitvoeringsprogramma Openbare Ruimte (MUOR) De voorbereiding van de projecten Vondellaan en Lage Vuursche zijn (bijna) afgerond. Inmiddels zijn in de Vondellaan de kabels en leidingen verlegd en start in het najaar de herinrichting. In Lage Vuursche wordt na de zomer gestart met het verleggen van kabels en leidingen en vangt de herinrichting begin 2026 aan. De projecten Eemstraat, Rotonde Eemweg/De Geerenweg, Gerrit van der Veenlaan en Zandheuvelweg zijn nu in voorbereiding genomen.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
17
De volgende projecten die niet in het Meerjaren Uitvoeringsprogramma Openbare Ruimte (MUOR) zijn opgenomen worden momenteel voorbereid: • •
•
Wilhelminavijver: op verzoek van de gemeenteraad hogere urgentie op herstel van een waterdichte vijver in het Beschermd dorpsgezicht. Calamiteitenroute: een route als vluchtweg en voor hulpdiensten om Lage Vuursche bereikbaar te houden. De uitvoering vindt na het campingseizoen plaats. De voorbereidingskosten bedragen circa € 71.000 en de uitvoeringskosten worden verwacht tussen € 150.000 en € 200.000. De kosten worden gedekt uit het MUOR. Aanleg recreatieve voorzieningen langs de Eem: Er worden picknickvoorzieningen aangelegd en het fietspad wordt opgeknapt. Dit is de uitvoering naar aanleiding van het project Beleef de Eem. Op de route van het fietspad is op een aantal locaties Japanse duizendknoop aanwezig. Dit moet eerst verwijderd worden voordat het pad aangelegd wordt. Voor het verwijderen van de Japanse duizendknoop is een actieplan over waterveiligheid nodig, voordat de werkzaamheden daadwerkelijk kunnen starten. De oplevering van het pad vindt hierom later plaats dan verwacht. Ook de kosten vallen hierdoor hoger uit.
Juridische ondersteuning netcongestie Door snel opvolgende ontwikkelingen binnen de netcongestie is het in provincie Utrecht nog belangrijker geworden om met snelheid de uitbreiding van middenspanningsruimten (‘stroomkasten’ en ‘stroomhuisjes’) te realiseren. Dit heeft tot gevolg dat de verzoeken tot grondaankoop voor middenspanningsruimten verveelvoudigen. Er is hierdoor nog meer inzet nodig van Juridische zaken dan van tevoren was ingeschat. De verwachte overschrijding in 2025 bedraagt € 80.000. Naar verwachting begint Stedin in 2026 met het project “Buurtaanpak” in Baarn. Dit heeft tot gevolg dat de extra inzet van Juridische zaken niet in 2025 eindigt, maar voortgezet moet worden. Impactanalyse Omdat de snelheid van de verzwaring van het energienetwerk afhankelijk is van de beschikbaarheid van tijd, uitvoerend personeel en materialen wordt in 2025 een impactanalyse uitgevoerd om inzicht te krijgen in verschillende scenario’s en de impact op de gemeente Baarn.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
18
FINANCIËLE ANALYSE FINANCIËLE TABEL Bedragen x €1.000 Exploitatie (-/- = voordeel; + = nadeel)
IBegroting 2025 TR
IRealisatie tot juni 2025
IAfwijking 2025 TR
IPrognose 2025 TR
Lasten RO en Wonen
1.915
733
0
1.915
522
130
0
522
Beheer openbare ruimte
9.256
2.490
351
9.607
Totaal Lasten
11.693
3.353
351
12.044
RO en Wonen
34
0
0
34
Mobiliteit
0
-94
0
0
Beheer openbare ruimte
-4.612
-4.056
0
-4.612
Totaal Baten
-4.578
-4.150
0
-4.578
SALDO van baten en lasten
7.115
-796
351
7.466
RESULTAAT na bestemming
7.115
-796
351
7.466
Mobiliteit
Baten
FINANCIËLE ANALYSE LASTEN Product 32 Beheer Openbare Ruimte Netcongestie De verwachte overschrijding in 2025 bedraagt € 80.000 In 2026 start het project Buurtaanpak in Baarn, Dit is als gevolg van juridische inzet. Herstel wegen (klein onderhoud) Budget al jaren niet toereikend. Daarom wordt een verhoging van het budget 2025 met € 100.000 gevraagd. In de begroting 2026-2029 wordt gevraagd dit om te zetten naar een structurele verhoging van het budget herstel wegen. Beheer Groen In 2024 is de geplande bomenkap vanwege procedures vertraagd en een deel van de snoeiwerkzaamheden was uitgesteld. Om die reden is in 2024 € 122.000 van de exploitatiebegroting niet uitgegeven en naar de algemene reserve gegaan. Deze werkzaamheden zijn in 2025 alsnog uitgevoerd. In 2025 zijn fors meer aanvullende onderzoeken uitgevoerd (nader technische onderzoeken) om de boomveiligheid te onderzoeken. Vanwege de inhaalslag uit 2024 en de extra aanvullende boomonderzoeken, wordt in 2025 een overschrijding van € 100.000 verwacht. Het bomenbeleidsplan is in 2025 gereed en wordt ter besluitvorming aan de gemeenteraad aangeboden. De verwachte meerkosten om het bomenbeleidsplan af te ronden bedraagt € 22.000. Als gemeente hebben we bij het Joods monument in het Amaliapark een Anne Frank boom geplant. De kosten voor het planten van de boom en het aanbrengen van het herdenkingshekwerk bedraagt € 9.000.
Er is een raamovereenkomst afgesloten met een nieuwe aannemer voor het onderhoud van bermen en sloten. De aanbesteding heeft geleid tot hogere prijzen dan verwacht. De structurele meerkosten voor berm- en slootonderhoud bedraagt € 40.000. Riolering Extra uitgaven aan noodherstel door achterstand in vervangingen van gemalen Inspectie van de gemalen heeft aangetoond dat een deel van de gemalen in slechte staat verkeerd. Dit komt
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
19
doordat de gemalen al oud zijn en de afgelopen jaren weinig onderhoud aan de gemalen is gepleegd. Hierdoor is een deel van de gemalen aan vervanging toe. Deze worden de komende jaren gefaseerd vervangen. Totdat de inhaalslag uitgevoerd is, worden tijdelijk meer uitgaven verwacht voor (nood)reparaties. De extra uitgaven zijn naar verwachting € 30.000 euro en worden opgevangen binnen de gesloten financieringssysteem riolering (onttrekking uit voorziening riolering). Verhoogde uitgaven voor oude huisaansluitingen riolering Oude huisaansluitingen hebben door ouderdom sneller last van scheurvorming. Daardoor is er kans op verstopping door inkomend zand of boomwortels. Als de riolering in de straat vervangen wordt, worden ook de oude huisaansluitingen in de stoep vervangen die niet lang meer meegaan. Bij een verstopte huisaansluiting wordt dit direct hersteld en niet gewacht totdat de riolering in de straat vervangen wordt. Er is sprake van een verhoogde uitgave voor herstel van huisaansluitingen, die gaat afnemen op het moment dat de riolering in meerdere buurten vervangen zijn. De verhoogde uitgaven in 2025 zijn naar verwachting € 10.000 euro en worden gedekt binnen de gesloten financieringssysteem riolering (onttrekking uit voorziening riolering).
FINANCIËLE ANALYSE BATEN Geen bijzonderheden
FINANCIËLE ANALYSE MUTATIES RESERVES Geen bijzonderheden
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
20
PROGRAMMA 4 : VEILIGHEID VOORTGANG Veerkracht en weerbaarheid Meerdere (internationale) ontwikkelingen leiden tot het besef dat de reguliere gemeentelijke crisisorganisatie bij een langdurende en grootschalige crisis (> 72 uur en grote gebieden van Nederland) inwoners niet voldoende kan ondersteunen. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren bij langdurige stroomuitval, een cyberhack of een grote natuurbrand. De lokale en nationale overheid zal in een dergelijke situatie een groter beroep moeten doen op de veerkracht en weerbaarheid van de samenleving. Hierin kunnen maatschappelijke - of buurtorganisaties een belangrijke bijdrage leveren. Er wordt een Plan van Aanpak gemaakt waarin wordt geïnventariseerd wat er nodig is om een langdurende crisis het hoofd te bieden. Hiervoor is een projectleider ingehuurd. De gekozen aanpak kan ook in de komende jaren een structurele bijdrage vanuit de begroting kosten. FINANCIËLE ANALYSE FINANCIËLE TABEL Bedragen x €1.000 Exploitatie (-/- = voordeel; + = nadeel)
IBegroting 2025 TR
IRealisatie tot juni 2025
IAfwijking 2025 TR
IPrognose 2025 TR
Lasten Openbare orde en veiligheid
946
508
29
974
Crisisbeheersing en Brandweerzorg
2.188
1.063
0
2.188
Totaal Lasten
3.133
1.571
29
3.162
Openbare orde en veiligheid
-42
-42
0
-42
SALDO van baten en lasten
3.092
1.529
29
3.120
RESULTAAT na bestemming
3.092
1.529
29
3.120
Baten
FINANCIËLE ANALYSE LASTEN Product 40 Openbare orde en Veiligheid Onderzoek ontneming Joods vastgoed In het afgelopen jaar is er onderzoek gedaan naar de eventuele ontneming van joods vastgoed in de gemeente Baarn. Dit is vorig jaar in de tussenrapportage aangekondigd, maar uiteindelijk is het onderzoek (en de bijbehorende facturering) dit jaar afgerond. Explosies Vanwege een aantal incidenten met explosieven zijn er in april en mei extra kosten gemaakt voor onderzoek en cameratoezicht op een aantal adressen in Baarn. Afhankelijk van de verdere ontwikkeling van deze dossiers leidt dit tot een overschrijding van het reguliere budget. Onderzoek bom-restanten Tweede Wereldoorlog gemeente Baarn Na het historisch onderzoek naar ontplofbare oorlogsresten in Baarn is besloten om daar een vervolg op te laten doen: een 'Vooronderzoek Na-Conflictperiode Bodembelastingkaart'. Hiermee wordt in kaart gebracht welke restanten in de bodem te verwachten zijn.
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
21
Projectleider Veerkracht en Weerbaarheid Om meerdere redenen is het wenselijk de veerkracht en weerbaarheid van inwoners te vergroten. Bij langere durende omstandigheden waarbij inwoners op zichzelf aangewezen zijn en de gemeente niet altijd zorg kan bieden.
FINANCIËLE ANALYSE BATEN Geen bijzonderheden
FINANCIËLE ANALYSE MUTATIES RESERVES Geen bijzonderheden
Gemeente Baarn – Tussenrapportage 2025
22
PROGRAMMA 5 : ZORG VOOR ELKAAR VOORTGANG Strategische inzet en beleidsadvies Sociaal Domein Dankzij de uitbreiding van vier uur per week op strategisch advies hebben we ons de afgelopen periode breder kunnen inzetten op meerdere strategisch belangrijke dossiers met een nadruk op regionale samenwerking. Deze extra inzet heeft bijgedragen aan een versterkte positie van onze gemeente in de regio, een betere afstemming tussen lokaal en regionaal beleid en een strategisch fundament onder de uitvoering binnen het sociaal domein. Taakstelling Sociaal Domein Voor 2026 kende de gemeente Baarn een taakstelling van totaal € 1,4 miljoen binnen het sociaal domein. In de Voorjaarsnota van het Rijk is aangekondigd dat deze taakstelling weliswaar blijft bestaan, maar dat de daadwerkelijke uitvoering wordt doorgeschoven naar 2028. Dit biedt tijdelijk financiële ruimte, maar neemt de noodzaak tot structurele aanpassingen niet weg. Ondanks het uitstel blijft de gemeente Baarn vasthouden aan haar ingezette koers. In 2025 is gestart met de implementatie van maatregelen gericht op een meer doelmatige inzet van zorg en ondersteuning. Hierbij worden de meest complexe en kostbare zorgdossiers geanalyseerd, en vindt intensief overleg plaats met het Lokaal Team en het beleidsteam over een nieuwe werkwijze en structuur.