1342734 Programmabegroting 2026 bijlage 1 Programmabegroting 2026 - 2029
Tekst van het document
2027
2028
2029
Mutaties
Geraamd
Geraamd
Geraamd
Geraamd
reserves
resultaat
resultaat
resultaat
resultaat
1.443
1.443
1.500
1.494
1.493
55
55
55
89
156
ZBB 2026 Ombuigingen begroting 2026 Totaal
Gemeente Baarn – Begroting 2026
-100 1.256
1.513
1.398
0
-100
-100
-100
-100
1.398
1.455
1.482
1.548
28
(I) Gewijzigd, (II) PPN, (III) Zero based, (IV) Ombuigingen en (V) Ontwikkelingen (II) Bijdrage nieuw kunstgrasveld Sportpark De Geerenweg In het raadvoorstel Toekomstvisie 2025-2040 sportvoorzieningen De Geerenweg (zaak 1096025) is aangegeven dat de Perspectiefnota het moment was om een integrale afweging te maken over de inzet van onze financiële middelen. Dit kunstgrasveld is bedoeld om de capaciteit voor voetbal uit te breiden. Tegelijkertijd zal een natuurgras voetbalveld in een hockeyveld worden omgezet. De Stichting Kunstgras Accommodatie Baarn (SKAB) zal dit hockeykunstgrasveld realiseren, betaald uit eigen middelen. Voordeel hiervan is dat de hockeyvereniging geen wachtlijst hoeft te hanteren. Tegelijkertijd krijgen de voetbalclubs door omzetting van een natuurgrasveld naar kunstgrasveld meer ruimte, omdat de effectieve speeltijd toeneemt. Voorgesteld wordt om de investering te dekken middels een jaarlijkse subsidie bestaande uit rente en aflossing van de lening, uitgaande van een looptijd van 15 jaar en 3% rente. Dit draagt bij aan de gezondheidsdoelen en ontmoetingsmogelijkheden voor inwoners. (II) Onderhoud bestaande kunstgrasvelden sportpark De Geerenweg Elke 10 à 12 jaar moet de toplaag vervangen worden van de kunstgrasvelden. De kosten hiervan zijn enorm gestegen, onder meer door strengere milieueisen, inflatie en gestegen onderhoudskosten.
Hierdoor heeft stichting Seste onvoldoende middelen kunnen sparen. Voorgesteld wordt de investering te dekken middels een jaarlijkse subsidie bestaande uit rente en aflossing van de lening die Seste aantrekt. Uitgangspunt daarbij is een looptijd van 15 jaar en 3% rente. Dit draagt bij aan de gezondheidsdoelen en ontmoetingsmogelijkheden voor inwoners. In overleg met de Stichting wordt gekeken naar welke eigen bijdrage ze wel kunnen doen. (IV) Ombuiging Sport Binnen het programma Sport wordt het budget met € 100.000 verlaagd. De structurele subsidie aan Stichting De Trits wordt daarvoor naar beneden bijgesteld. Sportcentrum de Trits behaalt al jaren positieve financiële resultaten, waardoor de noodzaak voor gemeentelijke ondersteuning is afgenomen. Deze verlaging beperkt weliswaar de investeringsruimte van de stichting, maar de huidige financiële positie met aanzienlijke bestemmingsreserves en ruime algemene reserve, biedt voldoende buffer om de gevolgen op te vangen. In het algemeen vanuit de gemeentewet moet voor de verlaging van een subsidie voor de subsidieontvanger een redelijke en billijke termijn gehanteerd worden. Daarom is in overleg met de stichting een afbouw van 3 jaar overeen gekomen, in 2028 is de bezuiniging ingevuld. In de bijlage Ombuigingen vindt u een financiële specificatie van alle ombuigingen inclusief de afwijking in de eerste twee jaar bij Sport.
Voorgesteld wordt het tekort van de eerste twee jaren te dekken uit de risicobuffer. (V) Toekomstvisie Sportvoorzieningen aan de De Geerenweg (Raadsbesluit 1 april 2025, 1096025) In 2026 gaan we behalve de hiervoor genoemde investeringen in kunstgras ook aan de slag met ontwikkelen van een plan om het gesloten sportpark om te vormen naar een meer openbare sporten beweegzone. Een kwartiermaker/sportparkmanager gaat daar parttime aan werken maar ook een 4e-jaars stagiair sportkunde en een urban sports landschap architect. Hiervoor is in de begroting 2026 een eenmalig budget van € 62.000 opgenomen. De kwartiermaker/sportparkmanager gaat ook starten met invulling van de andere speerpunten: oprichting werkgroep ‘gezamenlijk energiebeheer’; inventariseren duurzaamheidsmaatregelen met korte terugverdientijd; aanjagen subsidieaanvragen en pilotprojecten (batterijen, collectorvelden); plan opstellen voor veilige inrichting De Geerenweg; Gemeente Baarn – Begroting 2026
29
verplaatsing parkeerdruk naar De Drie Eiken voorbereiden; gedragsverandering promoten: te voet of met de fiets; ondersteunen van huidige beheersorganisaties in professionaliseringsslag; verkennen en voorbereiden inzet structurele sportparkmanager; stimuleren van samenwerking tussen De Trits en andere beheerorganisaties.
Wat willen we gaan doen in 2026 - 2029 (€ x 1.000) Perspectiefnota 2026 Bijdrage nieuw sportveld Sportpark De Geerenweg
2026 55
2027 55
Onderhoud bestaande kunstgrasvelden sportpark De Geerenweg Ombuigingen begroting 2026
2026
2027
2028
2029
55
55
34
101
2028
2029
Sport
-100
-100
-100
-100
Totaal
-45
-45
-12
56
Gemeente Baarn – Begroting 2026
30
22 Onderwijs Wat willen we bereiken? Goed onderwijs is een belangrijke basis voor een gelukkig en gezond leven. We dragen hieraan bij door te zorgen voor passende huisvesting voor onderwijsorganisaties die voldoet aan de eisen van deze tijd. Samen met de scholen voeren we de komende jaren het Onderwijskansenbeleid uit, in het verlengde van de motie 'Gelijke kansen voor ieder kind'. We pakken hierbij onderwijsachterstanden aan, zodat alle kinderen gelijke kansen krijgen om zich te ontwikkelen. Daarnaast voeren we in 2026 een nieuw aanmeldbeleid in dat zorgt voor een eerlijkere en transparantere verdeling van leerlingen over de scholen. Dit draagt bij aan een evenwichtiger en inclusiever onderwijssysteem waarin ieder kind optimaal kan groeien. 3
Inwoners krijgen de kans om hun talenten te ontdekken en te ontwikkelen.
Wat gaan we daarvoor doen? Regulier In 2026 werken we binnen het onderwijs aan een aantal belangrijke ontwikkelingen en actuele thema’s. We starten eind 2025 met de actualisatie van het Integraal Huisvestingsplan (IHP), zodat de onderwijshuisvesting ook in de toekomst goed aansluit op de behoeften van leerlingen en scholen en voldoet aan de eisen op het gebied van duurzaamheid. Daarnaast verbouwen we diverse onderwijslocaties, met nadrukkelijke inzet op vernieuwbouw en verduurzaming. Het gaat hierbij om de Koningin Wilhelminaschool (KWS), de Aloysiusschool en de uitbreiding van het Baarnsch Lyceum, om te kunnen blijven voorzien in de onderwijsbehoefte van de komende jaren. Ook starten we in 2026 met de implementatie van een nieuw aanmeldbeleid voor het primair onderwijs (PO). Dit moet leiden tot gelijke kansen en een transparanter aanmeldproces voor alle kinderen in Baarn. In 2026 zetten we extra in op het versterken van de onderwijs-zorgroute, zodat leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben tijdig de juiste begeleiding krijgen. Hiermee voorkomen we uitval en zorgen we voor een betere aansluiting tussen onderwijs en jeugdhulp. Daarnaast intensiveren we de samenwerking met scholen en ketenpartners om het aantal voortijdig schoolverlaters verder terug te dringen.
Ook wordt de leerplicht actief gehandhaafd en combineren we dit met preventieve maatregelen om verzuim in een vroeg stadium aan te pakken. Het programma Gezonde Scholen blijft in uitvoering. Hierin staan gezondheid, welzijn en leefstijl in de schoolomgeving centraal. Tot slot blijven we ons inzetten voor volwasseneneducatie en het terugdringen van laaggeletterdheid, in nauwe samenwerking met de regiogemeenten (waaronder Amersfoort) én met lokale, maatschappelijke organisaties. Zo zorgen we voor een toekomstbestendig, inclusief en kwalitatief hoogwaardig onderwijsaanbod in onze gemeente.
Gemeente Baarn – Begroting 2026
31
Wat kost het? Onderwijs (22)
2024
Overzicht baten en lasten (€ x 1.000) Resultaat
2025
2026
Geraamd
Saldo
resultaat
baten en lasten
2027
2028
2029
Mutaties
Geraamd
Geraamd
Geraamd
Geraamd
reserves
resultaat
resultaat
resultaat
resultaat
2.649
2.649
2.779
2.786
2.722
Perspectiefnota 2026
172
172
115
188
355
ZBB 2026
-30
-30
-30
Bestaand beleid
Ombuigingen begroting 2026 Totaal
2.674
3.374
2.791
0
2.791
2.864
-30
-30
-180
-180
2.764
2.867
(I) Gewijzigd, (II) PPN, (III) Zero based en (IV) Ombuigingen (I) OAB/VVE SPUK-gelden In 2025 wordt een groot deel van het eerder doorgeschoven onderwijsachterstandenbudget alsnog besteed. Dit is het gevolg van stijgende kosten, onder andere voor extra VVE-groepen vanwege wachtlijsten, een late factuur voor de taalklas 2024 en hogere kosten voor peuteropvang. Er is nieuw OAB-beleid vastgesteld, de daarin genoemde activiteiten worden uit budget van Jeugd op de Agenda gefinancierd (overlap in beleidsdoelen) en vanuit lokaal Onderwijs budget. De landelijke verdeling van de SPUK-gelden (OAB/VVE) is gebaseerd op verouderde cijfers, die een vertraging van twee jaar kennen. Hierdoor sluiten de toegekende middelen niet aan bij de actuele situatie en worden deze pas met vertraging beschikbaar gesteld. Daarnaast voert het Rijk in 2026 een landelijke korting van 10% door op de SPUK-gelden voor onderwijsachterstandenbeleid. Deze generieke korting heeft direct impact op het beschikbare budget. Dit wordt in 2026 opgevangen doordat de uitgaven voor kinderopvang vanwege een Sociaal Medische Indicatie (SMI) vanaf dat jaar weer vanuit Jeugdzorg budget zullen worden bekostigd en niet meer vanuit budget Kinderopvang. Hierdoor ontstaat er ruimte om dit tijdelijke te kort op te vangen binnen het totaal budget Kinderopvang/Peuterspeelzalen.
(II) Schoolverzuim en wachtlijsten terugdringen Voor leerplicht is 0,5 FTE nodig om de huidige 3 maanden achterstand weg te werken, ontstaan door ziekte en structureel hogere belasting op de werkzaamheden. Daarnaast is voor de hogere belasting 0,5 FTE structureel nodig. Hogere belasting komt door: nieuwe wet Van school naar duurzaam werk, stijging ongeoorloofd verzuim en hogere complexiteit. Betreft de Wet van school naar duurzaam werk kennen gemeenten nog niet voldoende inzicht, samenwerking en duidelijke kaders om jongeren effectief naar werk te begeleiden. In Eemkracht verband: T.o.v. Soest heeft Baarn 1,5x meer leerlingen per FTE, dat kan voor frictie gaan zorgen bij nieuwe uitvoeringsorganisatie. Tot slot, er is wisselwerking tussen achterstand leerplicht en wachtlijsten lokaal team en Met Maya (zie ook programma 5, lokaal team).
(II) IHP Tijdelijke huisvesting Baarnsch Lyceum Voor het Baarnsch Lyceum zijn incidentele extra huurkosten voor tijdelijke huisvesting opgenomen in de jaren 2026 en 2027. In het vorige IHP waren deze kosten als PM post meegenomen. Nu zijn deze kosten meegenomen wegens de grote stijging van leerlingen die in het IHP van 2021 niet was verwacht. Een deel van de kosten wordt via de tussenrapportage 2025 gemeld voor 2025, het deel voor 2026 en 2027 zijn verwerkt ten laste van de algemene reserve. Gemeente Baarn – Begroting 2026
32
(II) IHP Opname voorbereidingskredieten Aloysius, Guido de Bres, Baarnsch Lyceum inclusief investering In de praktijk is er voorafgaand aan elke nieuwe investering een voorbereidingskrediet ten behoeve van onderwijshuisvesting nodig om ontwerpkosten, voorbereidingskosten en advieskosten af te dekken. Deze zijn in de Perspectiefnota financieel verwerkt. Dit heeft een verhogend effect, omdat voorbereidingskredieten in 5 jaar worden afgeschreven. In het geval van de genoemde scholen kunt u bij het beschikbaar stellen van de voorbereidingskredieten nog bijsturen. De leerlingenaantallen zijn sterker gegroeid dan eerder verondersteld in het IHP 2021. De afgelopen en komende tijd wordt gebruikt om samen met het Baarnsch lyceum te kijken hoe eventuele uitbreiding zal plaatsvinden. In de Perspectiefnota is een bedrag van € 3.500.000 opgenomen, hiervan is 8% ( € 280.000) als voorbereidingskrediet opgenomen. (III) Zero based budgeting Dit betreft de administratieve uitwerking van de stelpost ZBB uit de begroting 2025. Voor de specificatie wordt verwezen naar bijlage Zero Based Budgeting (ZBB). (IV) Ombuiging IHP Doorschuiven projecten Er komt een financiële herijking van het Integraal Huisvestingsplan (IHP) waarbij de geplande investeringen in onze scholen in de komende jaren tegen het licht worden gehouden.
Het betreft met name de geplande investeringen in de Aloysius, het Baarnsch Lyceum en de Guido Bres. Uitstel van geplande investering levert een incidentele vrijval van (kapitaallasten) in de jaren 2028 en 2029 op. Er zijn daarnaast verschillende richtingen om de ombuiging te realiseren onderzocht. Wij achten de ombuiging uiteindelijk niet als realiseerbaar, om de volgende hoofdredenen: Er zijn al gemaakte bestuurlijke afspraken over bouwtijd/aanvang realisatie; Toekomstige wijzigingen in het bouwbesluit, van BENG naar ENG, uitstel maakt een project dan niet goedkoper; Niet voldoen aan de Frisse Scholen-Norm wat indruist tegen het Gezonde scholen-beleid. Tot slot was de beoogde bezuiniging in het Berenschotrapport als incidenteel aangemerkt. Na 2029 betekende dit ook een andere keuze. In de bijlage Ombuigingen vindt u een financiële specificatie van alle ombuigingen inclusief de afwijkingen.
Wat willen we gaan doen in 2026 - 2029 (€ x 1.000) Perspectiefnota 2026
2026 2027 2028 2029
Schoolverzuim en wachtlijsten terugdringen
50
50
IHP Tijdelijke huisvesting Baarnsch Lyceum
122
65
IHP Opname voorbereidingskredieten Aloysius, Guido de Bres, Baarnsch Lyceum inclusief investering Ombuigingen begroting 2026
Gemeente Baarn – Begroting 2026
50
138
305
2026 2027 2028 2029
IHP Doorschuiven projecten Totaal
50
172
115
-180
-180
8
175
33
Wie hebben we daarbij nodig? In de gemeente vallen er scholen onder diverse schoolbesturen. Vanwege de wettelijke verplichting om openbaar onderwijs aan te bieden in de gemeente, wordt hieronder alleen de Stichting Openbaar onderwijs Eemvallei(STEV) benoemd.
Deelneming
Gevestigd
Rechtsvorm
Webadres
Wettelijke verplichting
St. openbaar onderwijs Eemvallei Educatie (STEV)
Amersfoort
Stichting
www.stev.nl
Art 23 lid 4
Openbaar belang STEV zorgt voor openbaar en dynamisch onderwijs, waardoor de onderwijsprofessional in staat is het leervermogen bij ieder kind aan te spreken. Als stichting overziet STEV het grotere geheel en heeft zij de verantwoording over de aangesloten scholen. Maatschappelijk doel Baarn STEV is sinds 2005 een organisatie voor primair openbaar basisonderwijs in de omgeving van Amersfoort. Bij STEV zijn 13 basisscholen aangesloten. Deze openbare basisscholen liggen verspreid over verschillende dorpen en gemeenten: Baarn, Barneveld, Bunschoten, Nijkerk, Scherpenzeel, Soest en Woudenberg. Wat willen we bereiken? Kennisdeling en voortdurende ontwikkeling voor onze onderwijsprofessionals, met als doel goed kwalitatief en passend onderwijs aan te bieden. Wat gaan we ervoor doen? De Uitkijck is een gecertificeerde Daltonschool waar de leerkrachten oog hebben voor het kind als individu. Zij bieden wat het kind nodig heeft op cognitief, affectief en creatief gebied om een zelfstandig, sociaal en kritisch denkend mens te worden in een multiculturele samenleving.
Stichting openbaar onderwijs Eemvallei educatie (STEV) (X € 1.000)
Rekening
Begroting
Begroting
2024
2025
2026
Balans Eigen vermogen
2.289
2.185
2.188
Vreemd vermogen
8.467
8.510
8.399
20.544
19.993
18.849
211
-104
3
0
0
0
Exploitatie Omvang baten (excl. reserves) Geraamd resultaat Bijdrage gemeente Baarn
Gemeente Baarn – Begroting 2026
34
23 Welzijn Wat willen we bereiken? Iedereen in Baarn moet mee kunnen (blijven) doen in de samenleving. Vanuit Baarn Vitaal, onze koers voor een vitale toekomst, zetten we sterk in op het versterken van eigen kracht en zelfredzaamheid van onze inwoners. Waar nodig bieden we (tijdelijke) ondersteuning vanuit de gemeente. Positieve Gezondheid vormt het denkkader en uitgangspunt voor ons beleid, diverse programma’s en projecten. We richten ons niet alleen op het beïnvloeden van het individuele gedrag van mensen, maar ook op het creëren van een gezonde en ondersteunende leefomgeving. 4
Inwoners voelen zich ondersteund om eigen regie te voeren in wonen, werken en vrije tijd.
5
Inwoners voelen zich betrokken bij elkaar en zetten zich voor anderen in.
Wat gaan we daarvoor doen? Regulier In 2026 gaan we Jeugd op de agenda verder uitwerken. De jeugdcoördinator speelt hierin een centrale rol door onderdelen verder te concretiseren, zoals het betrekken van jongeren in de volle breedte en het ophalen van hun behoeften en signalen. Hierbij wordt nauw samengewerkt met Pit Baarn, het onderwijs, verenigingen, sportclubs en diverse lokale organisaties. Stichting Pit Baarn speelt een belangrijke rol in het sociaal domein en is het lokale aanspreekpunt voor inwoners op het gebied van zorg, ondersteuning, opvoeding, werk, geldzaken, vrijwilligerswerk, mantelzorg en eenzaamheid. Als gevolg van de ombuigingen zal Pit Baarn in 2026 werken met een aangepast jaarplan, waarbij extra afstemming plaatsvindt op de onderdelen jeugd, onderwijs en vroegsignalering. Opvang ontheemden De gemeente Baarn biedt, naast woonruimte voor statushouders, ook opvang aan asielzoekers en Oekraïense ontheemden. Dit gebeurt op eigen opvanglocaties en in samenwerking met woningcorporatie Omthuis, het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) en onder coördinatie van de provincie Utrecht. Op deze manier draagt de gemeente bij aan de wettelijke en maatschappelijke verantwoordelijkheid om mensen in nood een veilige plek te bieden. De kosten voor de opvang worden gedragen door de daarvoor verantwoordelijke instanties, zoals het Rijk en het COA.
Naar aanleiding van de zorgwekkende berichtgeving van het NRC en de gebrekkige informatievoorziening vanuit het COA die daaruit bleek, monitoren we samen met COA en politie nauwlettend de ontwikkelingen op het asielzoekerscentrum en de naleving van de met het COA gemaakte afspraken.
Gemeente Baarn – Begroting 2026
35
Wat kost het? Welzijn (23)
2024
Overzicht baten en lasten (€ x 1.000) Resultaat
2025
2026
Geraamd
Saldo
resultaat
baten en lasten
Bestaand beleid
2027
2028
2029
Mutaties
Geraamd
Geraamd
Geraamd
Geraamd
reserves
resultaat
resultaat
resultaat
resultaat
3.311
3.240
3.243
3.247
3.311
Perspectiefnota 2026 ZBB 2026 Ombuigingen begroting 2026 Totaal
-460 555
3.582
2.851
0
-460
-460
-460
-460
2.851
2.780
2.783
2.787
(I) Gewijzigd, (II) PPN, (III) Zero based en (IV) Ombuigingen (IV) Ombuiging Sluiten/afstoten voorzieningen Voorgesteld wordt om de Volières op te heffen en de hertenkamp in het Maarschalksbos af te stoten. Het eerste jaar (2026) zal de bezuiniging door de uitvoering niet geheel worden gehaald, de verwachting is dat vanaf 2027 het bedrag € 20.000 hoger uitvalt dan opgenomen in de PPN 2026. Dit bedrag is bedoeld ter compensatie van de niet te halen ombuiging Beeldkwaliteit bij programma 3.2. Beheer Openbare Ruimte. (IV) Ombuiging Stichting PIT Baarn Om een ombuiging van € 400.000 vanaf 2026 te realiseren op de subsidie aan welzijnsorganisatie Stichting Pit Baarn, worden diverse taakstellingen op het gebied van zorg en welzijn doorgevoerd. Pit zal per 1 januari 2026 een structurele ombuiging van € 400.000 realiseren. Deze bezuinigingen raken meerdere onderdelen van de dienstverlening, waarbij een herschikking van inzet en middelen noodzakelijk is. Een belangrijke maatregel is het beperken van de overheadkosten binnen Pit Baarn. De organisatie kiest voor een platte structuur, waarbij het management wordt geschrapt. De nieuwe directeur gaat werken op basis van een 28-urige werkweek in plaats van 36 uur. Ook de functie van extern controller wordt opnieuw aanbesteed om kostenbewuster in te kopen.
Daarnaast wordt gestuurd op een efficiëntere bedrijfsvoering, taakverschuivingen en het combineren van functies om kosten te reduceren zonder directe impact op het primaire proces. Naast het terugbrengen van overhead kijkt Pit naar andere financieringsmogelijkheden, aangezien de inkomsten nu voor bijna 90% uit gemeentelijke subsidie bestaan. Het doel is een meer evenwichtige financieringsmix te realiseren. Een andere belangrijke verschuiving betreft het terugbrengen van individuele begeleiding ten gunste van meer collectief aanbod. Dit betekent dat minder ingezet wordt op één-op-éénbegeleiding en meer op groepsgerichte ondersteuning en activiteiten. Dit vergt niet alleen een andere aanpak van Pit Baarn, maar ook aanpassing door inwoners die ondersteuning ontvangen. Het is essentieel dat deze collectieve voorzieningen goed aansluiten bij de verschillende doelgroepen. Daarom zal het bestaande collectieve aanbod geëvalueerd worden op doelmatigheid en effectiviteit per doelgroep. Er wordt onderzocht in hoeverre dit aanbod daadwerkelijk voorziet in de behoeften van bijvoorbeeld ouderen, mensen met een beperking of jeugd. Een andere ombuiging betreft mogelijk de mantelzorgwaardering en het vrijwilligersfonds. Waar Pit Baarn momenteel inzet op individuele waardering en ondersteuning van mantelzorgers, zal deze Gemeente Baarn – Begroting 2026
36
inzet worden versoberd of anders vormgegeven. Dit kan bijvoorbeeld door de collectieve waardering (zoals bijeenkomsten) te beperken of te vervangen door minder kostbare alternatieven. Ondersteuning voor vrijwilligersinitiatieven zal kritischer worden beoordeeld en mogelijk in omvang worden teruggebracht. Tegelijkertijd vindt er een evaluatie plaats van de basisdienstverlening en basisvoorzieningen die Pit Baarn biedt. Het doel hiervan is scherp te krijgen welke voorzieningen essentieel zijn voor brede maatschappelijke participatie en welke onderdelen mogelijk versoberd, samengevoegd of afgeschaald kunnen worden, zoals de website, bureau vrijwillige inzet, de leuning en het vervoer. Effect op Stichting Pit Baarn Voor Pit Baarn betekenen deze ombuigingen een noodzaak tot herprioritering van taken en een andere inzet van personeel en middelen. De organisatie zal genoodzaakt zijn haar werkwijze aan te passen: minder intensieve individuele ondersteuning, een grotere nadruk op groepsgericht werken en een striktere afweging bij het ondersteunen van mantelzorgers en vrijwilligers. Ook zal er intern gestuurd moeten worden op het beperken van overhead en het optimaliseren van bedrijfsprocessen. De impact hiervan zal voelbaar zijn voor zowel medewerkers als inwoners, waarbij maatwerk plaats moet maken voor doelmatig collectief aanbod.
Tegelijkertijd biedt het een kans om bestaande werkwijzen kritisch te herzien, nieuwe financieringsbronnen te benutten en zo de effectiviteit van het sociaal domein in Baarn te versterken. De informatie (medio augustus) vanuit PIT Baarn zelf, geeft aan dat de ombuiging naar verwachting kan worden ingevuld. Omdat de maatregelen die worden voorgesteld nog voor behandeling van de begroting 2026 worden getoetst is in de opzet van de voorliggende begroting rekening gehouden met een mogelijke afwijking van € 174.000 in het eerste jaar. Dit bedrag is inclusief het terugdraaien van de opgenomen negatieve indexering op subsidie voor PIT Baarn van € 74.000 welke een structurele doorwerking heeft. Of deze buffer daadwerkelijk nodig is laten we uw raad uiterlijk een week (of zoveel eerder) voor de oordeelsvorming via een raadsinformatiebrief (RIB) weten. Hierdoor is er voldoende tijd om dit zorgvuldig uit te werken. In de RIB zullen ook de eventuele gevolgen van de ombuiging conform uw motie bij de PPN worden toegelicht. In de bijlage Ombuigingen vindt u een financiële specificatie van alle ombuigingen inclusief de afwijking zoals hiervoor genoemd.
Wat willen we gaan doen in 2026 - 2029 (€ x 1.000) Perspectiefnota 2026
2026
2027
2028
2029
Ombuigingen begroting 2026
2026
2027
2028
2029
Sluiten/afstoten voorzieningen
-60
-60
-60
-60
PIT Baarn en taakstelling Welzijn
-400
-400
-400
-400
Totaal
-460
-460
-460
-460
Gemeente Baarn – Begroting 2026
37
24 Volksgezondheid Wat willen we bereiken? Onze ambitie is dat inwoners van Baarn kunnen wonen, leven, naar school gaan en werken in een veilige en gezonde omgeving, met aandacht voor gezondheid én voor elkaar. Een gezond en vitaal Baarn staat centraal: we willen een samenleving waarin iedereen, ook de meest kwetsbaren, een gezond en veilig leven kan leiden. Positieve gezondheid is hierbij het sleutelwoord. De GGD-regio Utrecht (GGDrU) ondersteunt de gemeente met publieke gezondheidsinterventies en -acties die erop gericht zijn om mensen zoveel mogelijk te laten meedoen. Deze inspanningen zijn niet alleen gericht op het individu, maar ook op het versterken van de gezondheid en het welzijn van groepen en de hele gemeenschap. Zo bouwen we samen aan een veerkrachtig en vitaal Baarn, waarin iedereen de kans krijgt om optimaal te participeren. 6
Inwoners worden gestimuleerd om gezond en vitaal te leven.
Wat gaan we daarvoor doen? Regulier In Baarn zijn de afgelopen jaren veel succesvolle initiatieven gestart rond gezond en actief leven. Voorbeelden zijn de Gezonde Schoolprogramma's’ op basisscholen, B-Slim (met aandacht voor voeding), fittest voor ouderen, danscafé’s en de theatervoorstelling 'Mag ik je kussen'. Deze activiteiten komen voort uit de gezamenlijke ambitie een gezonde samenleving en mens te realiseren. Ook in 2026 blijven we hierin investeren. We nemen de eigen regie en mogelijkheden van inwoners als uitgangspunt, en werken daarbij samen met lokale en regionale partners. Zowel de basisvoorzieningen van de GGD regio Utrecht als de lokale maatwerkvoorzieningen dragen hieraan bij. Deze inzet richt zich op het versterken van zes pijlers binnen de lokale gezondheidsaanpak:
Vaccinatieprogramma’s en infectieziektenbestrijding Jeugdgezondheidszorg via het consultatiebureau (basis) Gezonde schoolprogramma’s Meld- en adviespunt Bezorgd Stevig ouderschap Verwijzing naar voor- en vroegschoolse educatie (lokaal maatwerk).
Positieve Gezondheid vormt het inhoudelijke kader voor ons volksgezondheidsbeleid. Dit vertaalt zich in zes dimensies waarop gezondheid wordt versterkt: lichaamsfuncties, mentaal welbevinden, zingeving, kwaliteit van leven, meedoen en dagelijks functioneren.
Gemeente Baarn – Begroting 2026
38
Wat kost het? Volksgezondheid (24)
2024
Overzicht baten en lasten (€ x 1.000) Resultaat
2025
2026
Geraamd
Saldo
resultaat
baten en lasten
Bestaand beleid
2027
2028
2029
Mutaties
Geraamd
Geraamd
Geraamd
Geraamd
reserves
resultaat
resultaat
resultaat
resultaat
1.251
1.251
1.251
1.251
1.251
-7
-7
-7
-7
-7
1.244
1.244
1.244
1.244
Perspectiefnota 2026 ZBB 2026 Ombuigingen begroting 2026 Totaal
1.103
1.291
1.244
0
(I) Gewijzigd, (II) PPN, (III) Zero based en (IV) Ombuigingen (III) Zero based budgeting Dit betreft de administratieve uitwerking van de stelpost ZBB uit de begroting 2025. Voor de specificatie wordt verwezen naar bijlage Zero Based Budgeting (ZBB). Wie hebben we daarbij nodig? Verbonden partij
GGDrU
Gevestigd
Utrecht
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Webadres
Wettelijke verplichting
www.gggdru.nl
De GGDRu voert voor de gemeente de taken uit die voortkomen uit de Wet Publieke gezondheid (Wpg). Hierbij ligt de primaire focus op de collectieve en preventie aspecten van gezondheid.
Openbaar belang De GGDrU voert voor de gemeente de taken uit die voortkomen uit de Wet publieke gezondheid (Wpg). Hierbij ligt de primaire focus op de collectieve en preventieve aspecten van de gezondheid. Maatschappelijk doel gemeente Baarn De gemeente zorgt voor uitvoering van de Wpg (Wet publieke gezondheid) met daarbij passende maatwerkondersteuning. Wat willen we bereiken? Inwoners hebben niet altijd invloed op het voorkómen of vermijden van gezondheidsrisico’s, zien de risico’s niet of hebben niet de middelen en mogelijkheden om gezonde keuzes te maken. GGDrU is er om de gezondheid van inwoners te beschermen of te verbeteren door zelf collectieve maatregelen te nemen en andere partijen te adviseren. Daar is publieke gezondheidszorg voor. GGDrU staat ervoor om het verschil in gezondheid verkleinen en het vermogen van mensen om mee te kunnen doen aan de samenleving bevorderen. Gemeente Baarn – Begroting 2026
39
Wat gaan we er voor doen? GGDrU heeft het bevorderen en beschermen van de gezondheid verdeeld over de pijlers; Gezonde en veilige leefomgeving, Kansrijk opgroeien, Langer en gezond zelfstandig en Wendbare en vitale organisatie. GGDrU voert de wettelijke verplichte taken uit namens alle gemeenten als collectief. Deze collectieve, verplichte wettelijke taakuitvoering wordt de basistaakuitvoering genoemd. Het daarbij horende pakket aan producten is het basispakket. Het gaat over het beschermen tegen gezondheidsrisico’s. In de samenwerkingsovereenkomst zijn de aanvullende werkzaamheden vastgelegd die de GGDrU voor en in opdracht van de gemeente Baarn uitvoert, op het domein Publieke Gezondheid. In 2026 wordt een verdere oriëntatie gedaan op het takenpakket van de GGDrU, mede gezien de snel stijgende kosten. Onderzocht wordt welke taken van het Lokaal Team en welzijnsorganisatie Pit Baarn overlappen en slimmer verdeeld kunnen worden.
Gezondheids dienst Utrecht (GGDrU) (X € 1.000)
Rekening
Begroting
Begroting
2024
2025
2026
Balans Eigen vermogen
6.217
1.603
2.800
Vreemd vermogen
36.090
18.942
27.464
Omvang baten (excl. reserves)
81.839
64.671
75.275
Geraamd resultaat
2.477
0
0
Bijdrage gemeente Baarn
1.229
1.360
1.312
Exploitatie
Gemeente Baarn – Begroting 2026
40
Programma 3: Woonomgeving Bestuurlijke verantwoordelijkheid Wethouder Mark Veldhuizen Wethouder Mark Eijbaard Wethouder Hugo Prakke
Inleiding We ondernemen activiteiten en taken die nodig zijn voor de kwaliteit van (samen)leven in Baarn. Wij houden de variatie in woon-, werk- en leefomgevingen in stand en behouden de Baarnse identiteit. Dit doen we samen. Inwoners en ondernemers krijgen de ruimte en wij regisseren, ondersteunen en stimuleren. Daarbij hebben wij aandacht voor historische en culturele waarden, kwaliteit, duurzaamheid, uitvoerbaarheid en betaalbaarheid.
Wat meten we? De demografische druk loopt in de gemeente Baarn verder op. Dit wordt mede veroorzaakt door de toenemende vergrijzing. Dit zorgt voor een reeks uitdagingen. Zo is dit van invloed op de zorgkosten, voorzieningen en woningmarkt en de sociale samenhang. Om deze uitdagingen het hoofd te blijven bieden, is het belangrijk vooruit te plannen en alvast rekening te houden met mogelijke ontwikkelingen. Met steeds minder geld vanuit de Rijksoverheid richten wij ons op een balans tussen de behoefte van de verschillende doelgroepen in Baarn, om een leefbare en duurzame samenleving te waarborgen. Programma 3: Woonomgeving 37. Demografische druk
Norm
Peildatum
Totale bevolking tov 20 - 65 jaar
2025
Rekening
Begroting
Begroting
2024
2025
2026
85,9%
86,2%
86,0%
Landelijk 70,7%
De waardeontwikkeling van de gemiddelde WOZ-waarde in Baarn is lager dan de landelijke toename van het landelijke gemiddelde. In Baarn zijn de afgelopen tijd voornamelijk nieuwe woningen gebouwd in de betaalbare sector. Programma 3: Woonomgeving
Norm
Peildatum
Rekening
Begroting
Begroting
2024
2025
2026
Landelijk 2025
35. Gemiddelde WOZ waarde
x € 1.000,-
2024
€ 490
€ 491
nnb
€ 379
36. Nieuw gebouwde woningen
Per 1000 woningen
2023
7,8
nnb
nnb
9,1
Gemeente Baarn – Begroting 2026
41
Onroerendezaakbelasting (OZB) Voor de OZB geldt de WOZ-waarde van woningen en niet-woningen als grondslag. Er is gekozen om voor 2026 geen verhoging van de opbrengstraming t.o.v. 2025 toe te passen. De nog niet bekende waardeontwikkeling van de WOZ-waardes wordt wel verrekend bij het bepalen van de tarieven. De gemiddelde OZB aanslag eigenaar woning blijft € 487,95 in 2026 dit is gelijk aan 2025. Afvalstoffenheffing Voor de afvalstoffenheffing wordt naar de gezinssamenstelling gekeken (één-, twee- en drie of meerpersoonshuishouden). Hierbij is sprake van een 100% kostendekkend systeem. Voor 2026 betekent dit een stijging van 3,5 %. Deze wordt veroorzaakt door onder andere hogere loon- en verwerkingskosten. De heffing voor een drie of meerpersoonshuishouden stijgt van € 540,50 (2025) naar € 559,42 (2026). Rioolheffing Voor de rioolheffing is de grondslag de hoeveelheid afvalwater per aansluiting op basis van het waterverbruik. Hierbij is sprake van een 100% kostendekkend systeem. Jaarlijkse verhoging van 2% bovenop prijsindex is nodig vanwege het in 2024 geactualiseerde kostendekkingsplan Riolering. De heffing tot 500m3 stijgt van € 286,10 (2025) naar € 291,82 (2026). Gemiddelde gemeentelijke woonlasten De gemiddelde gemeentelijke woonlasten worden bepaald door de OZB, afvalstoffenheffing (drie of meerpersoons huishouden) en rioolheffing bij elkaar op te tellen.
Voor 2026 komt dit bedrag uit op € 1.339 dit is een stijging van ongeveer € 25 ten opzichte van 2025. Deze stijging is beperkt omdat er geen jaarlijkse indexering op deze heffingen plaatsvindt in 2026. In paragraaf Lokale heffingen kunt u meer lezen over de gemeentelijke woonlasten. Programma 3: Woonomgeving
Norm
Peildatum
Rekening
Begroting
Begroting
2024
2025
2026
Landelijk
38. Gemeentelijke woonlasten
Eenpersoons huishouden
2025
1.037
1.157
1.140
957
39. Gemeentelijke woonlasten
Meerpersoons huishouden
2025
1.195
1.315
1.339
1050
Beleidskader Ruimtelijk Ordeningsbeleid en Ruimtelijke Ontwikkeling • Nota grondbeleid 2017 • Nota bodembeheer 2013 • Nota ruimtelijke kwaliteit Baarn (vastgesteld in 2014) • Beleidsregel subsidie gemeentelijke monumenten gemeente Baarn 2006 • Gemeentelijke richtlijn duurzaam bouwen 2012 - 2015 • Toekomst- en structuurvisie Baarn in 2030 (vastgesteld in 2013) • Beleidsvisie erfgoed (2019) • Verordening Fysieke Leefomgeving Baarn (vastgesteld in 2021) • Staat van Baarn (2022) • Convenant duurzame woningbouw (vastgesteld in 2023)
Gemeente Baarn – Begroting 2026
42
Wonen • Volkshuisvestingsprogramma 2023-2027 (vastgesteld in 2023) • Instrumenten uit instrumentenkoffer (december 2023) • Meerjarige Prestatieafspraken woningcorporatie Omthuis (vastgesteld in 2024) Mobiliteit • Mobiliteitsvisie 'Baarn gaat verder' 2020 Beheer Openbare ruimte • Beeldkwaliteitsplan Openbare Ruimte (BKP) 2019 - 2028 • Meerjaren Uitvoeringsprogramma Openbare Ruimte (MUOR) • Gemeentelijk Water- en Rioleringsplan (GWRP) 2018-2022 (verlengd tot en met 2026) • Groenvisie gemeente Baarn 2020 • Bomenbeleidsplan • Uitvoeringsbeleid bomenverordening gemeente Baarn 2016 • Uitvoeringsplan speelruimte 2020 - 2024 • Verordening fysieke leefomgeving Baarn • Meerjarenonderhoudsplan maatschappelijk vastgoed (MJOP) • Plan Maatschappelijk Vastgoed (2023)
Wat kost het? Woonomgeving
2024
2025
Overzicht baten en lasten (€ x 1.000)
2026
Geraamd Resultaat resultaat
Bestaand beleid
Saldo
2027
2028
2029
Mutaties Geraamd Geraamd Geraamd Geraamd
baten en lasten
reserves
7.016
resultaat
resultaat
resultaat
resultaat
7.016
7.129
7.103
7.229
Perspectiefnota 2026
325
325
300
477
477
Ombuigingen begroting 2026
-360
-360
-510
-510
-510
6.981
6.919
7.070
7.196
Totaal
7.449
Gemeente Baarn – Begroting 2026
6.298
6.981
0
43
30 RO en Wonen Wat willen we bereiken? We zetten in op het realiseren van betaalbare woningen voor senioren, starters en zogeheten aandachtsgroepen. Dat betreft voornamelijk sociale huur- en middenhuurwoningen. Dit wordt ondersteund met instrumenten zoals zelfbewoningsplicht en het anti-speculatiebeding.
1
Inwoners kunnen wonen in een passende en betaalbare woning, ongeacht leeftijd, levensfase of achtergrond.
2
Inwoners kunnen rekenen op de inzet van passend instrumentarium.
3
Inwoners ervaren de effecten van effectieve regionale samenwerking.
Wat gaan we daarvoor doen? Regulier Doelgroep en programma De meerjarige prestatieafspraken met woningcorporaties moeten zorgen voor woningen voor de specifieke (doel-)groepen, zoals starters en senioren. Woningbouw voor senioren bevordert de doorstroming op de woningmarkt. Ter ondersteuning worden instrumenten ingezet zoals het Vereveningsfonds, een fonds voor startersleningen, de zelfbewoningsplicht en een antispeculatiebeding. Door het beoordelen en afwikkelen van ruimtelijke procedures worden omgevingsvergunningen, nieuwbouw- en transformatieprojecten voor woningbouw mogelijk gemaakt. Dit geldt ook voor alle andere (reguliere) aanvragen voor bouw- en kapactiviteiten. We standaardiseren anterieure overeenkomsten en passen hier een antispeculatiebeding en zelfbewoningsplicht toe. Daarnaast geven we opnieuw invulling aan ons Startersfonds voor startersleningen. De Huisvestingsverordening wordt op hoofdlijnen een regionale verordening waar we onze eigen onderdelen aan kunnen toevoegen. Op basis van het regionale behoefteonderzoek Wonen en Zorg 2040 werken we aan een lokale visie op wonen en zorg. Deze wordt vertaald naar concrete opgaven en beschikbare locaties. Daarnaast leveren we onze bijdrage aan de zogeheten fair share voor aandachtsgroepen in de regio. Wonen en zorg In 2025 is het programma wonen en zorg gemaakt.
Hierin worden concrete opgaven op dit vlak gekoppeld aan beschikbare locaties. Formatie-uitbreiding Beleidsadviseur Wonen Om de toenemende werkzaamheden binnen het domein Wonen en Zorg adequaat te kunnen blijven uitvoeren, is extra ondersteuning nodig voor de strategisch adviseur Wonen. Daarom wordt voorgesteld om de formatie uit te breiden met 1 fte voor een beleidsadviseur Wonen. Deze uitbreiding maakt het mogelijk om de strategische opgaven op het gebied van volkshuisvesting, Gemeente Baarn – Begroting 2026
44
woonzorg, en regionale samenwerking beter te ondersteunen, dossiers efficiënter te beheren en vooral de uitvoeringskracht binnen het team te versterken. Instrumentarium Uitvoeringsprogramma Wonen, Zorg en Welzijn Naar aanleiding van de motie om de Blijverslening in te voeren, is advies ingewonnen bij SVn. Hieruit blijkt dat de Blijverslening in de praktijk beperkt wordt benut en naar verwachting in 2026 wordt afgeschaft. Als effectievere alternatieven adviseert SVn de inzet van de Verzilverlening of Stimuleringslening, die beter aansluiten bij de doelgroep en bijdragen aan de doelstelling om ouderen langer zelfstandig thuis te laten wonen. Deze instrumenten worden opgenomen in het uitvoeringsprogramma Wonen, Zorg en Welzijn als structureel onderdeel van het gemeentelijk beleidsinstrumentarium. Voor de implementatie is het noodzakelijk om budget beschikbaar te stellen, vergelijkbaar in omvang met het eerder gereserveerde bedrag voor de Blijverslening in de Perspectiefnota. Hiermee wordt voorzien in een financieel vangnet voor woningaanpassingen die de zelfredzaamheid en het wooncomfort van ouderen bevorderen. Uitvoering ruimtelijke ontwikkelingen In 2025 is een aantal omgevingsvergunningen verleend voor wat grotere ruimtelijke ontwikkelingen.
De uitvoering van de ontwikkeling aan bijvoorbeeld de Schoolstraat en het Hof van Baarn zullen vermoedelijk in 2026 in het straatbeeld van Baarn zichtbaar worden. Ontwikkeling Baarnsche Zoom Op de locatie Baarnsche Zoom zijn plannen voor de bouw van ongeveer 500 woningen. De helft bestaat uit minimaal 100 sociale huurwoningen, circa 50 middeldure huurwoningen en minimaal 100 betaalbare koopwoningen. De overige woningen zijn vrije sector. De prijzen van de betaalbare woningen zijn geïndexeerd voor inflatie en daarmee op marktconform niveau gebracht. Na de gunning in 2025 worden de plannen nu uitgewerkt ten behoeve van de benodigde vergunningen. De eerste stap is een stedenbouwkundig plan waar de gemeenteraad over besluit. Start van de bouw wordt verwacht in 2027. Implementatie Omgevingswet Sinds 1 januari 2024 zijn de Omgevingswet en de bijbehorende Wet kwaliteitsborging bouw in werking getreden. In 2024 zijn we begonnen met het opstellen van het Omgevingsplan, de opvolger van het ‘Omgevingsplan-van-rechtswege’ (de zogenoemde samenvoeging van de huidige bestemmingsplannen en ‘de bruidsschat’). Deze wordt vertaald naar toepasbare regels. Dit zijn regels die opgesteld zijn om aanvragen te beoordelen. Naar verwachting worden in 2026 de besluiten over het omgevingsplan aan de gemeenteraad voorgelegd.
Ook worden nog steeds processen geïmplementeerd, of aangepast vanwege de eerste bevindingen. Wat kost het? Ruimtelijke ontwikkeling en wonen (30)
2024
Overzicht baten en lasten (€ x 1.000)
2025 Geraamd
2026 Saldo
Resultaat resultaat baten en lasten Bestaand beleid Perspectiefnota 2026
2027
2028
2029
Mutaties Geraamd Geraamd Geraamd Geraamd reserves resultaat resultaat resultaat resultaat
1.913
1.913
1.852
1.768
1.768
325
325
300
400
400
ZBB 2026
-15
-15
-15
-15
-15
Ombuigingen begroting 2026
-160
-160
-160
-160
-160
2.063
1.977
1.993
1.993
Totaal
Gemeente Baarn – Begroting 2026
1.829
1.889
2.063
0
45
(I) Gewijzigd, (II) PPN, (III) Zero based, (IV) Ombuigingen en (V) Ontwikkelingen (II) Toekomstperspectief woningbouwontwikkeling tot 2040 Om richting te geven aan de woningbouwopgave tot 2040, stellen we op basis van het uitgevoerde locatie-onderzoek voor kansrijke potentiële woningbouwlocaties ontwikkelingsperspectieven op. Deze bieden houvast bij het maken van keuzes en helpen bij het zorgvuldig afwegen van belangen, kansen en knelpunten in de leefomgeving tussen verschillende locaties. De ontwikkelingsperspectieven zorgen voor transparantie en consistentie in besluitvorming en maken inzichtelijk welke criteria en waarden leidend zijn bij het ontwikkelen van nieuwe woningbouwlocaties. Zo kan op actuele ontwikkelingen, het vrijkomen van locaties in Baarn, of vragen van initiatiefnemers ingespeeld worden. (II) Extra kosten omgevingswet tot 2032 In 2024 is gestart met de uitvoering van de omgevingswet. Op dat moment werd voldaan aan de minimale vereisten van uitvoering. Tot 2032 wordt het programma uitgerold met producten, formats en werkwijzen. In het bestedingsplan is hiervoor een raming opgenomen, gebaseerd op voortschrijdend inzicht. Daar is op dit moment een bestemmingsreserve voor van €250.000. Voor de jaren na 2028 is er structureel € 100.000 opgenomen, met een doorkijk tot 2032.
(II) Extra capaciteit fysiek domein Binnen het team Ontwikkeling Ruimte en Omgeving, en met name binnen de taakvelden Planontwikkeling/Verkeer en Toezicht & Handhaving, is sprake van een onderbemande en compacte formatie. Medewerkers besteden nu een aanzienlijk deel van hun tijd aan organiserende en coördinerende werkzaamheden, waardoor hun inhoudelijke inzet en (juridische) expertise onvoldoende worden benut. Door het toevoegen van ondersteunende of junior capaciteit kunnen deze uitvoerende en organiserende taken worden overgenomen. Hierdoor ontstaat er ruimte voor de medewerkers om zich te richten op hun kerntaken: de uitvoering, opvolging en juridische borging van ruimtelijke procedures en handhavingsvraagstukken. Dit leidt tot een snellere doorlooptijd, betere afstemming met ketenpartners en minder risico op juridische fouten of vertragingen. Voor inwoners betekent dit dat meldingen, verzoeken en vergunningsprocedures sneller en zorgvuldiger worden opgepakt. De dienstverlening wordt daardoor transparanter, voorspelbaarder en betrouwbaarder, wat het vertrouwen in de overheid versterkt. Arbeidsmarktpositie en teamontwikkeling. Daarnaast creëert deze aanvulling ruimte voor de inzet van junioren of starters, bijvoorbeeld vanuit het onderwijs of via traineeships.
Hiermee investeren we in een duurzame personeelsopbouw én vergroten we de zichtbaarheid en aantrekkelijkheid van de gemeente als werkgever in een krappe arbeidsmarkt. Binnen het team Beheer Openbare Ruimte ontbreekt momenteel voldoende strategisch seniorniveau om de groeiende en complexer wordende opgaven in tempo en samenhang te realiseren. Veel projecten vereisen een integrale, beleidsmatige en bestuurlijk gevoelige aanpak, waarbij inhoudelijke en procesmatige afstemming met externe partijen cruciaal is. Het toevoegen van 1 fte op senior niveau zorgt voor betere regie op strategisch niveau, maar ook voor de begeleiding van nieuwe medewerkers binnen het team. De instroom van collega’s zonder overheidsachtergrond vergroot de behoefte aan structuur, coaching en kennisborging. Dit versterkt de uitvoeringskracht en vermindert de kwetsbaarheid. De totale investering voor het versterken van beide taakvelden bedraagt € 300.000. Gemeente Baarn – Begroting 2026
46
(III) Zero based budgeting Dit betreft de administratieve uitwerking van de stelpost ZBB uit de begroting 2025. Voor de specificatie wordt verwezen naar bijlage Zero Based Budgeting (ZBB). (IV) Ombuiging Kostendekkendheid leges aanpassen Door de invoering van de Omgevingswet en doordat de kostendekkendheid van de bijbehorende leges nog niet op 100% ligt, zien we mogelijkheden een extra opbrengst van € 160.000 te realiseren. Hieronder vallen ook bijvoorbeeld de suggesties om voor afspraken/adviesgesprekken die verband houden met vergunningverlening, leges in rekening te brengen bij de gebruiker. (V) Deltaplan Woningbouw (motie raadsvergadering 2 juli 2025) Er ligt een brede behoefte bij de gemeenteraad om de realisatie van woningen te versnellen. Hiertoe zou een 'Deltaplan Woningbouw' opgericht moeten worden. Om te bepalen welke heldere kaderstellende en budgettaire randvoorwaarden voor de gemeenteraad wenselijk zijn stelt het college voor eerst een advies te vragen over de gewenste actualisering van het (verouderde) grondbeleid. Afhankelijk van de insteek en de risicopositie kan er proactief of actief ingespeeld worden op kansen. Hier is naar verwachting in eerste instantie een bedrag van € 100.000 mee gemoeid. Eventuele structurele lasten kunnen vervolgens in de begroting van 2027 opgenomen worden.
Wat willen we gaan doen in 2026 - 2029 (€ x 1.000) Perspectiefnota 2026
2026
2027
Extra kosten omgevingswet tot 2032 Toekomstperspectief woningbouwontwikkeling tot 2040
25
Extra capaciteit fysiek domein
300
Ombuigingen begroting 2026
2026
300 2027
2028
2029
100
100
300
300
2028
2029
Kosten dekkendheid leges aanpassen
-160
-160
-160
-160
Totaal
165
140
240
240
Wie hebben we daarbij nodig? Verbonden partij Regionale uitvoeringsdiens t Utrecht (RUD Utrecht)
Gevestig d
Rechtsvorm
Utrecht
Gemeenschappelijk e regeling; verlengd openbaar bestuur
Webadres
Wettelijke verplichting
www.rudutrecht.n l
Art 52 lid 2 van de Wet gemeenschappelijk e regelingen
Openbaar belang De RUD Utrecht is een gemeenschappelijke regeling die onder andere de wettelijke milieutaken uitvoert voor een schone, veilige en duurzame leefomgeving. Gemeente Baarn – Begroting 2026
47
Maatschappelijk doel gemeente Baarn Namens de gemeente uitvoering geven aan onder andere de wettelijke taken op het gebied van milieu en bouwen. Daarbij voert de RUD ook taken uit op het gebied van duurzaamheid en natuurbehoud. Wat willen we bereiken? Een schone, veilige en duurzame leefomgeving. Wat gaan we daarvoor doen? Het uitvoeren van taken uit het uitvoeringsprogramma. Dit programma vindt zijn basis in de begroting en wordt jaarlijks door het college vastgesteld. En verder het voeren van toezicht en handhaving op basis van meldingen en eigen waarnemingen.
Omgevingsdienst Utrecht
Rekening
Begroting
Begroting
2024
2025
2026
Eigen vermogen
2.948
1.522
1.028
Vreemd vermogen
8.607
709
1.747
Omvang baten (excl. reserves)
22.769
20.683
44.622
Geraamd resultaat
1.402
2
3
Bijdrage gemeente Baarn
607
614
633
(x € 1.000) Balans
Exploitatie
Gemeente Baarn – Begroting 2026
48
31 Mobiliteit Wat willen we bereiken? Leefbaarheid en de kwaliteit van (samen)leven staan voorop. We stimuleren duurzame mobiliteit door lopen en fietsen te bevorderen. Hierdoor verbetert de verkeersveiligheid, ontstaat er meer ruimte op straat (door minder geparkeerde auto’s), en neemt de kwaliteit van de leefomgeving toe.
4
Inwoners ervaren een openbare ruimte die is ingericht met oog voor leefbaarheid, kwaliteit en (verkeers)veiligheid.
Wat gaan we daarvoor doen? Regulier We onderzoeken regelmatig hoe we de leefbaarheid, bereikbaarheid en verkeersveiligheid in Baarn kunnen verbeteren en brengen op basis daarvan verkeersmaatregelen in de praktijk. We zetten steeds meer in op regionale samenwerkingen, onder andere met de realisatie van een regionaal deelfietsensysteem.
Wat kost het? Mobiliteit (31)
2024
Overzicht baten en lasten (€ x 1.000) Resultaat
2025
2026
Geraamd
Saldo
resultaat
baten en lasten
Bestaand beleid
2027
2028
2029
Mutaties
Geraamd
Geraamd
Geraamd
Geraamd
reserves
resultaat
resultaat
resultaat
resultaat
519
521
556
556
-100
-100
-100
-100
419
421
456
456
519
Perspectiefnota 2026 ZBB 2026 Ombuigingen begroting 2026 Totaal
-100 457
522
419
0
(I) Gewijzigd, (II) PPN, (III) Zero based en (IV) Ombuigingen (I) Baarnsche Zoom Vanwege de werkzaamheden ter voorbereiding en ondersteuning van de ontwikkeling van de Baarnsche Zoom worden kosten gemaakt. Deze inzet is niet altijd, of niet in voldoende mate in de organisatie beschikbaar. (I) Implementatie Omgevingswet De werkzaamheden voor implementatie van de Omgevingswet worden soms aan de hand van actuele inzichten aangepast. Zo is er in mei voor gekozen de eerste visie van de omgevingsvisie via een peilnota in de raad te behandelen.
Gemeente Baarn – Begroting 2026
49
(I) Mobiliteitsvisie De mobiliteitsvisie die in 2020 is opgesteld, is aan een update toe. We gaan werken aan een waardegedreven visie op mobiliteit. We stellen vast welke modaliteiten op welke plekken in onze openbare ruimte prioriteit hebben. Daarvoor gaan we een integraal verkeerscirculatieplan opstellen voor zowel voetgangers, fietsers, OV als automobilisten. In dat kader zullen we in 2026 bij onder andere de raad peilen welke visie zij hebben op mobiliteit in Baarn. Daarnaast brengen we de mobiliteitsvisie als een programma mobiliteit onder in het Omgevingsplan. Onderdeel hiervan worden uitvoeringsprogramma’s voor mobiliteit, duurzame mobiliteit en verkeersveiligheid. (IV) Ombuiging Verlagen onderzoeksbudget mobiliteit Het budget voor mobiliteitsonderzoeken en kleine verkeersmaatregelen wordt verlaagd van € 259.000 naar € 159.000. Dit levert een besparing van € 100.000 op. Mogelijk zal in 2026 het bedrag niet geheel gehaald worden wegens nog lopende verplichtingen, vooralsnog gaan we ervan uit dat de bezuiniging wordt gerealiseerd.
Wat willen we gaan doen in 2026 - 2029 (€ x 1.000) Perspectiefnota 2026
2026
2027
2028
2029
Ombuigingen begroting 2026
2026
2027
2028
2029
Verlagen onderzoeksbudget mobiliteit
-100
-100
-100
-100
Totaal
-100
-100
-100
-100
Gemeente Baarn – Begroting 2026
50
32 Beheer openbare ruimte Wat willen we bereiken? We willen met een gezonde en duurzame inrichting van de openbare ruimte bijdragen aan de kwaliteit van leven in Baarn. 5
Inwoners leven in een steeds groenere leefomgeving waarin biodiversiteit wordt versterkt.
6
Inwoners merken dat de beheerkwaliteit en inrichting van de openbare ruimte in balans is met de beschikbare financiële middelen.
Wat gaan we daarvoor doen? Regulier We zorgen voor een gezonde en veilige openbare ruimte die bijdraagt aan een duurzame en prettige leefomgeving, en daarmee waarde toevoegt aan het leven van de inwoners van Baarn. We voeren dagelijks beheer en onderhoud uit van de openbare ruimte en realiseren (planmatig) onderhoud en renovaties van wijken. Daarbij hebben wij oog voor verschillende, soms tegenstrijdige, belangen en behoeften, zoals groen, mobiliteit, klimaatverandering en netcongestie. We werken met een afwegingskader om de onderliggende waarden en het gewicht dat we daaraan toekennen te bepalen. Waar mogelijk betrekken we inwoners actief, zodat zij samen met ons werken aan de kwaliteit van de leefomgeving in Baarn. Wijziging straatbeeld en beeldkwaliteit Om invulling te geven aan de ombuiging binnen het beheer van de openbare ruimte, is een forse beperking van de uitgaven onvermijdelijk. Dit betekent een zicht- en merkbare verandering van het straatbeeld en de ervaren beeldkwaliteit op diverse locaties. In 2026 wordt de exacte impact van de ombuiging duidelijker.
Mogelijke besparingsmaatregelen zijn: omvormen van plantsoenen en gazons naar (kruidenrijk)bermgras; invoeren van algehele opruimplicht hondenpoep; verwijderen van overbodige paaltjes en weinig gebruikte afvalbakken; verlagen van het beeldkwaliteitsniveau van A naar B voor alle onderdelen uit het Beeldkwaliteitsplan. Wat kost het? Beheer openbare ruimte (32)
2024
Overzicht baten en lasten (€ x 1.000) Resultaat
2027
2028
2029
Geraamd
2025 Saldo
Mutaties
Geraamd
Geraamd
Geraamd
Geraamd
resultaat
baten en lasten
reserves
resultaat
resultaat
resultaat
resultaat
4.682
4.839
4.859
4.983
Bestaand beleid
2026
4.682
Perspectiefnota 2026
77
77
ZBB 2026
-82
-82
-68
-65
-63
Ombuigingen begroting 2026
-100
-100
-250
-250
-250
4.500
4.500
4.521
4.621
4.747
Totaal
Gemeente Baarn – Begroting 2026
5.163
3.886
51
(I) Gewijzigd, (II) PPN, (III) Zero based en (IV) Ombuigingen (I) Maatschappelijk vastgoed De gemeente is eigenaar van ongeveer 50 gebouwen. De vastgoedportefeuille is divers en varieert van strategisch belangrijke objecten, zoals het gemeentehuis en de bibliotheek, tot minder strategische en minder essentiële panden, zoals de berging aan de Oosterstraat. In 2025 heeft de gemeenteraad het Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) voor het gemeentelijk vastgoed vastgesteld. Parallel aan dit MJOP heeft de gemeenteraad ingestemd met een strategische analyse om structurele besparingen te vinden in maatschappelijk vastgoedportefeuille. De uitvoering start zodra de strategische vastgoedanalyse door de gemeenteraad is vastgesteld (naar verwachting eind 2025). Eventuele middelen t.b.v. de implementatie worden meegenomen in het voorstel. Naast bovenstaande generieke plannen (MJOP/strategische analyse) worden voor specifieke gebouwen eveneens stappen gezet. Wintertuin Het college heeft conform het verzoek van de gemeenteraad een openbare uitvraag gedaan om een nieuwe exploitant te vinden. Verschillende partijen hebben interesse getoond. De gemeenteraad heeft tevens om om een rol in de selectieprocedure gevraagd. Afhankelijk van de aanmeldingen en interesse verwacht de gemeente dat er vanaf het voorjaar van 2026 weer een exploitant in de Wintertuin zit.
Gemeentehuis Het gemeentehuis is afgelopen jaar grondig verbouwd en biedt onderdak aan onder andere PIT Baarn, Vluchtelingenwerk, hulp bij schuldhulpverlening en de gemeente zelf. De gewenste integrale toegang is hierdoor bewerkstelligd. De verbouwing heeft plaatsgevonden in het nieuwe deel van het gemeentehuis (fase 1). De volgende fase (2) zal de verbouwing van de oudbouw zijn. Onderdeel van deze verbouwing zal tevens de uitbreiding van de raadszaal zijn. Furs De gemeenschap in Lage Vuursche heeft het dorpshuis circa 2 jaar geleden 'terug' aan de gemeente gegeven wegens te hoge kosten en weinig animo. De gemeenschap wil het dorpshuis weer opstarten en in de toekomst weer beschikken over een duurzamer en beter dorpshuis. Het college staat open voor een (ver)nieuw(d) dorpshuis, maar is niet blind voor andere maatschappelijke behoeftes zoals de behoefte aan woonruimte. Daarom zal voor een toekomstig scenario onderzoek worden gedaan naar een nieuw dorpshuis in combinatie met woningbouw op het perceel. De gemeente verwacht niet dit project op korte termijn te starten, omdat er andere projecten met meer impact zijn ( Baarnsche Zoom). De gemeente is bereid om het dorpshuis in de tussentijd aan de gemeenschap in Lage Vuursche ter beschikking te stellen tegen kostendekkende voorwaarden en voert hier gesprekken over met de gemeenschap in Lage Vuursche.
Verkoop gemeentelijk vastgoed De gemeenteraad heeft in 2023 en 2024 ingestemd met de verkoop van twee panden. De verkoop vindt eind 2025 / begin 2026 plaats. Het betreft een schuur op de Oosterstraat 175b (openbare verkoop via openbare kanalen) en het pand aan de Eemnesserweg 15-17. De gemeente voert momenteel gesprekken met Omthuis om in de Eemnesserweg een drietal (sociale) huurwoningen te realiseren.
Gemeente Baarn – Begroting 2026
52
(I) Actualiseren beleidsplan water, riolering en klimaatadaptatie Na vaststelling van de Omgevingsvisie, wordt het Water- en rioleringsprogramma (Wrp) opgesteld. Het Wrp is een uitwerking van strategische kaders over water en riolering onder de Omgevingsvisie. Het beschrijft het beleid en de maatregelen voor riolering, water en klimaatadaptatie. Vaststelling van het Wrp vindt in 2026 plaats. (I) Bewegen, Ontmoeten, Spelen en Sporten (BOSS) Het huidige speelbeleidsplan is aan een update toe. Er wordt een omslag gemaakt van kwantiteit naar kwaliteit, met focus op een verbeterde leefomgeving en het herinrichten van speelplekken tot inclusieve ontmoetingsruimtes voor bewegen en spelen voor alle leeftijden. Het geactualiseerde plan bevat ook een vervangingsplan voor de speelruimten in de gemeente. (I) (Herstel) werkzaamheden wegen, straten en stoepen In de tussenrapportage 2025 is gemeld dat een extra budget van € 100.000 nodig is voor (herstel)werkzaamheden aan wegen, straten en stoepen. Hierbij kunt u denken aan veiligheid, achterstallig onderhoud en op verzoek noodzakelijke aanpassingen. Het bedrag is structureel opgenomen. (II) Verduurzaming gemeentelijke gebouwen In het Plan Maatschappelijk Vastgoed (PMV) is het doel opgenomen om in 2030 minimaal 55% minder CO2 uit te stoten met het gemeentelijk vastgoed.
Om hier uitvoering aan te geven, is een start gemaakt met de verduurzamingsplannen voor De Trits, het gemeentehuis en speeltuinvereniging Oosterkwartier. Ook is voor deze gebouwen DUMAVA-subsidie aangevraagd en toegekend. In het investeringsvoorstel van 2 juli 2025 is gevraagd om een krediet beschikbaar te stellen ter verduurzaming van De Trits. Voor het gemeentehuis en speeltuinvereniging Oosterkwartier is een aanvullende investering nodig van € 1,1 miljoen om de DUMAVA-subsidie volledig te benutten. Die investering is opgenomen in het MIP 2026. De verduurzaming van het gemeentehuis en speeltuinvereniging Oosterkwartier is nodig om ons emissiereductiedoel voor 2030 te halen: de broeikasgasuitstoot van de gemeentelijke vastgoedportefeuille daalt met 56%. Daarmee wordt het beoogde doel van 55% in 2030 gehaald. (III) Zero based budgeting Dit betreft de administratieve uitwerking van de stelpost ZBB uit de begroting 2025. Voor de specificatie wordt verwezen naar bijlage Zero Based Budgeting (ZBB). (IV) Ombuiging Verlagen beeldkwaliteit Als gevolg van noodzakelijke besparingen met het oog op het ravijnjaar wordt de beeldkwaliteit verlaagd. Het jaarlijkse onderhoudsbudget vermindert dan met € 250.000.
Deze ombuiging is niet volledig in 2026 te realiseren vanwege de raamovereenkomsten die ook in 2026 door lopen, investeringen die eerst moeten worden gedaan (omvorming groen) en een bijstelling van het beeldkwaliteitsplan. De invulling van de besparing op beeldkwaliteit is in 2026 haalbaar, omdat de ombuiging dan € 100.000 bedraagt en we naar verwachting € 130.000 kunnen realiseren. De volgende stap naar € 250.000 is, op basis van inventarisatie samen met de inhoudelijk afdeling, naar verwachting voor € 50.000 te realiseren. Tijdens de uitwerking is een aantal ideeën afgevallen, omdat de investering niet opweegt tegenover de te realiseren structurele bezuiniging. De maximaal te realiseren ombuiging in 2027 wordt daarmee ingeschat op € 180.000. Uitgangspunt is Beeldkwaliteit niveau B met uitzondering van Zwerfafval, dit is op niveau C. Dit is structureel € 70.000 minder dan eerder is aangegeven. Let op, door de extra bezuiniging op de voorziening Hertenkamp wordt dit gedeeltelijk gecompenseerd. Verantwoordelijkheid ligt bij dezelfde afdeling, zie programma 2.3 Welzijn. In de bijlage Ombuigingen vindt u een financiële specificatie van alle ombuigingen inclusief de afwijking. Gemeente Baarn – Begroting 2026
53
Wat willen we gaan doen in 2026 - 2029 (€ x 1.000) Perspectiefnota 2026
2026
2027
2028
Verduurzaming gemeentelijke gebouwen Ombuigingen begroting 2026
2029 77
2026
2027
2028
77 2029
Verlagen beeldkwaliteit
-100
-250
-250
-250
Totaal
-100
-250
-173
-173
Gemeente Baarn – Begroting 2026
54
Programma 4: Veiligheid Bestuurlijke verantwoordelijkheid Burgemeester Mark Röell Wethouder Steven de Vries Inleiding Veiligheid is een kerntaak van de overheid. Er wordt voortdurend ingezet op het verbeteren van de veiligheid in de gemeente. Dit doen we in samenwerking met bewoners, ondernemers en veiligheidspartners. Zo zorgen we voor een veilige omgeving voor inwoners, ondernemers en bezoekers om te wonen, werken en verblijven. Wat meten we? Om op een goede manier in gesprek te blijven met bijvoorbeeld het Halt-team Midden-Nederland en/of de politie, monitoren wij de ontwikkeling van de cijfers. Gemeente Baarn kent geen specifieke plekken waar veel vernielingen gepleegd worden. Programma 4: Veiligheid
Norm
Peildatum
Rekening
Begroting
Begroting
Landelijk
2024
2025
2026
gemiddelde
6. Verwijzingen Halt
Totaal
2024
9
5
9
9
8. Winkeldiefstallen
per 1000 inwoners
2024
1,8
1,4
1
2,2
9. Geweldsmisdrijven
per 1000 inwoners
2024
3,5
4,3
3,4
4,3
10. Diefstallen uit woning
per 1000 inwoners
2024
0,4
1,8
2
1,2
11. Vernielingen openbare ruimte
per 1000 inwoners
2024
3,5
5,6
4,4
5,7
Beleidskader • Integraal Veiligheidsplan (IVP) 2023-2026 • Uitvoeringsstrategie Toezicht en Handhaving Wat kost het? Veiligheid
2024
Overzicht baten en lasten (€ x 1.000) Resultaat
2025
2026
Geraamd
Saldo
resultaat
baten en lasten
Bestaand beleid
2027
2028
2029
Mutaties Geraamd Geraamd Geraamd Geraamd reserves
3.211
resultaat
resultaat
resultaat
resultaat
3.211
3.231
3.231
3.231
3.211
3.231
3.231
3.231
Perspectiefnota 2026 Ombuigingen begroting 2026 Totaal