Bijlage 2 - Jaarstukken 2025

Planning is dat halverwege 2026 gestart wordt met de realisatie. 2.4.5. Renovatie 3 bruggen en 4 duikers De planning is bijgesteld. Vanuit Asten in Balans is besloten om niet alle bruggen en duikers te vervangen (=reconstructie) maar te kiezen voor Groot onderhoud (=renovatie). Het bestek is Q3 2025 opgesteld en de aanbesteding volgt in 2026. Uitvoeringsplanning is nog niet opgesteld. 2.4.6. Herinrichting 't Loverveld In 2025 zijn de kapwerkzaamheden en de aanleg van het nieuwe hondenuitlaatterrein, vernieuwing parkeerplaats tennis en eerste fase van de aanplant groen uitgevoerd. De aanleg van de paden, watergangen en speeltuin zijn aanbesteed. Dit zal in 2026 uitgevoerd worden. Eind 2026 zal de beplanting worden aangelegd en in kwartaal 1 in 2027 zal de gele toplaag op de paden aangelegd worden. 2.4.7. Revitalisering locatie Venbergweg (zoutloods) Het schetsontwerp is inmiddels gereed en wordt uitgewerkt naar een definitief ontwerp met kostenraming. Momenteel wordt gewerkt aan de tekeningen en berekeningen voor de vergunningsaanvraag. De voorbereidende flora- en fauna onderzoeken zijn uitgezet.

26

2.4.8. Vorstermansplein Heusden Het Dorpsoverleg heeft hun plannen gepresenteerd aan de gemeenteraad. Besluitvorming over de benodigde financiële middelen vindt plaats bij de behandeling van de Begroting 2026. Uitvoering start op zijn vroegst in 2026. 2.4.9. Onze Lieve Vrouweplein Ommel De werkgroep uit Ommel heeft hun plannen gepresenteerd aan de gemeenteraad. Besluitvorming over de benodigde financiële middelen vindt plaats bij de behandeling van de Begroting 2026. Uitvoering start op zijn vroegst in 2026.

Wat heeft het gekost? Onderstaande tabel geeft inzicht in de totale baten en lasten van dit programma. 2. Ruimtelijk Domein

Begroting

Rekening

2025

Begroting na wijz. 2025

bedragen x € 1.000 Lasten

-13.211

-17.594

-14.090

Bruisende en aantrekkelijke kernen

-7.200

-8.377

-7.316

Groen, natuur en milieu

-3.072

-3.360

-3.496

Openbare werken

-3.137

-4.108

-3.054

-991

-909

-766

Klimaat, energie en duurzaamheid

-2.765

-3.743

-3.617

Klimaat, energie en duurzaamheid

-2.765

-3.743

-3.617

Bouwen en goed wonen

-3.186

-4.161

-3.084

Bouwen en goed wonen

-3.186

-4.161

-3.084

Vitaal buitengebied

-60

-1.313

-72

Transitie buitengebied

-60

-1.313

-72

Baten

6.267

6.815

7.595

Bruisende en aantrekkelijke kernen

2.121

2.112

2.061

Groen, natuur en milieu

1.586

1.601

1.666

Openbare werken

420

395

249

Onderwijshuisvesting

115

115

147

Klimaat, energie en duurzaamheid

3.105

3.654

4.170

Klimaat, energie en duurzaamheid

3.105

3.654

4.170

Bouwen en goed wonen

1.042

1.050

1.145

Bouwen en goed wonen

1.042

1.050

1.145

Onderwijshuisvesting

2025

Vitaal buitengebied

218

Transitie buitengebied

218

Saldo van baten en lasten

-6.943

-10.779

-6.495

Resultaat

-6.943

-10.779

-6.495

27

Investeringen programma Begroting t/m 2025

Kredieten 2.1 Bouwen en goed wonen Transitie omgevingswet Herziening Welstandsnota Beeldkwaliteitsplan centrum Asten Totaal

Totaal

28

Saldo 2025

2.247 50 45

1.660 38

587 50 7

2.342

1.698

644

Begroting t/m 2025

Kredieten 2.2 Vitaal buitengebied 5. Actualiseren visie bebouwingsconcentraties 6. Structuurvisie Kwaliteitsverbetering

Rekening t/m 2025

Rekening t/m 2025

Saldo 2025

30

14

16

30

10

20

60

24

36

Kredieten 2.3 Klimaat, energie en duurzaamheid Planten extra bomen Waterbeging Molenstraat Aanpak wateroverlast Plutostraat Elektromechanische renovatie gemalen en bergbezinkbassins (Dionysiusstraat, Plutostraat, Floralaan, Bergdijk) Renovatie drukriolering Aanpak wateroverlast Elfenbank Aanpak wateroverlast zuidelijke parallelweg Heesakkerweg en Hazeldonk Aanpak wateroverlast JulianastraatEmmastraat-Hemel-Margrietstraat e.d. Opstellen water- en rioleringsprogramma

Begroting t/m 2025

Rekening t/m 2025

Saldo 2025

650 121 915

374

276

280

6

274

2.054 85

207 99

1.847 -14

0

0

3.761

176

3.585

8.782

861

5.968

879 0 38

- Wilhelminastraat / parallelweg Heesakkerweg Totaal

Begroting t/m 2025

Kredieten 2.4 Bruisende en aantrekkelijke kernen Groene entree Heesakkerweg Herinrichten Burgemeester Ploegmakerspark (voorbereiding) Schoolgebouw Loverbosch Uitbreiding basisschool Het Talent Schoolomgeving Voordeldonk Renovatie 3 bruggen en 4 duikers Herinrichting 't Loverveld Revitalisering locatie Venbergweg (zoutloods) Totaal

Rekening t/m 2025

Saldo 2025

60 50

5

45

9.098 1.029 817 1.215 1.892

16 49 852 117 422

9.082 980 -35 1.098 1.470

1.460

12.641

465 14.626

29

3. Sociaal Domein Visie Elke inwoner in Asten, jong en oud, kan en mag meedoen. Samen, voor en met elkaar. Als gemeente Asten dragen wij bij aan optimale ontwikkelingskansen in een aantrekkelijke omgeving, waarbij we oog hebben voor jong en oud. We zetten in op preventie en organiseren zorg en ondersteuning dicht bij huis, met professionals waar je terecht kan met al je ondersteuningsvragen. Alle inwoners met een zorg- of ondersteuningsvraag wordt een passende oplossing richting de toekomst geboden. Zodat ze uiteindelijk op eigen kracht, eventueel met hulp van hun netwerk, verder kunnen. We geven bijzondere aandacht aan voorliggende voorzieningen en stimuleren maatschappelijke initiatieven. Zo geven we vorm aan een vitaal Asten, aantrekkelijk voor iedere inwoner.

Portefeuillehouder Wethouder J. Spoor Wethouder J. Bankers (Ommel 1000+)

Sociaal en gezond Wat wilden we bereiken? Binnen het sociaal domein staat voor ons een aantal pijlers centraal: • Kansen voor iedereen; • Sterke, sociale omgeving; • Gezondheid en vitaliteit; • Financieel gezond; • Samen met elkaar; • Ondersteuning & voorzieningen. Deze pijlers zijn gericht op alle leeftijdsfasen en voor alle vormen van ondersteuning: vanaf preventie en zelfredzaamheid tot professionele ondersteuning. Ze zijn uitgewerkt in het beleidsplan sociaal domein en dit plan is voor ons een goede basis voor de doorontwikkeling de komende jaren. In uitvoeringsplannen wordt per jaar aangegeven waar in dat jaar de focus op ligt. Werk is van groot belang voor mensen en houdt de samenleving draaiende. Werk zorgt voor contact met andere mensen en leidt tot zelfstandigheid en eigenwaarde. Wie werkt, investeert in zichzelf en draagt zijn steentje bij aan de toekomst van onze samenleving. Soms lukt werken niet of hebben mensen moeite met rond te komen met het geld dat zij verdienen; in dat geval kan men op onze ondersteuning rekenen en dragen we de mogelijkheden van gemeentelijke regelingen uit.

30

Welke beleidsnota's waren relevant? • • • • • • • • • • • •

Beleidsplan Sociaal Domein gemeente Asten 2022-2027; Uitvoeringsprogramma Sociaal Domein gemeente Asten 2025; Koersagenda GR Peelgemeenten; werkagenda 2025-2029 “met elkaar voor elkaar”; Meerjarenplan dienstverlening Senzer 2025-2028; Beleidsplan integrale schuldhulpverlening 2024-2027; Meerjarig Beleidsplan GGD Brabant-Zuidoost 2022-2026; Lokale Educatieve Agenda gemeente Asten 2024-2027. Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) januari 2023; Integraal Zorg Akkoord (IZA) september 2022; Hervormingsagenda Jeugd juni 2023; Lokale Inclusie Agenda Asten ‘Iedereen doet mee’2024-2026; Groeiplan Taal Gemeente Asten 2025-2027.

Wat hebben we hiervoor gedaan? Sociaal en gezond 3.1.1. Grip houden op kwaliteit van zorg Vanuit de GR Peelgemeenten worden er vanuit contractmanagement goede afspraken gemaakt en gemonitord over de kwaliteit van zorg. Tevens wordt er vanuit de GR Peelgemeenten zorg gedragen voor een passend aanbod qua zorgaanbieders en hebben we goede afspraken over de inzet van PGB zorgaanbieders en maatwerkcontracten. Daar waar mogelijk wordt hulp en ondersteuning ingezet van voorliggende partijen (LEV, MEE, Onis Welzijn). Op alle vlakken (Jeugd, Schuldhulpverlening, 18+-zorg) bevorderen we de inzet van het eigen netwerk en voorliggend veld in te zetten, daar waar passend. Dit sluit aan bij het normaliseren van zorg en ondersteuning, bevorderen eigen regie van inwoners en grip houden op de zorgkosten in het sociaal domein. Tot slot bevorderen we regionaal en lokaal de partijen in het voorliggend veld om collectief aanbod te creëren. 3.1.2. Grip houden op zorgkosten Integraal (beleid, uitvoering, financiën) worden de analyses van zorgkosten besproken. Wat is het verhaal achter de kosten en is de voorziening het best passend of meest gewenst? Daarover hebben we het met elkaar, en waar zou een andere blik op wat nodig is, kunnen leiden tot lagere zorgkosten. 3.1.3.

Onderzoeken welke ondersteuning we als gemeente bieden (normaliseren) We hebben binnen het Sociaal Team Asten in 2025 aandacht besteed aan normaliseren, door een gezamenlijke visie en uitgangspunten voor de uitvoering van het normaliseren vast te stellen, tijdens een teamdag. Dit is gedurende de rest van 2025 vorm gegeven binnen ons werk. In nauwe samenwerking met Sociaal Domein, willen we hierin het beleid beter laten aansluiten op de uitvoering. 3.1.4. Actief ondersteunen en faciliteren vrijwilligers en mantelzorgers Via de vrijwilligerscentrale van Onis bevorderen we als gemeente de inzet en ondersteuning van vrijwilligers. In gezamenlijkheid met afdeling ruimte is het beleid generatiewonen tot stand gekomen (o.a. om al preventief in te kunnen steken op mantelzorg). Mantelzorg is ook een onderwerp in de wonen-zorg-welzijn visie. Ook in 2025 hebben we als gemeente weer het mantezorgcompliment toegekend aan mantelzorgers 3.1.5. Preventieve projecten voor ouderen Om mensen nóg eerder bewust te laten zijn hoe belangrijk een netwerk is t.a.v. informele zorg, wordt de leeftijd om mensen uit te nodigen voor Goed voor Elkaar geleidelijk aan vervroegd naar 65 jaar. Samen met de seniorenvereniging trekken we op als het gaat om o.a. voorlichting zorglandschap en verkeerscursussen (scootmobiel en e-bikes). Ook het project valpreventie is in 2025 uitgevoerd en wordt jaarlijks voortgezet.

31

3.1.6. Sociale en/of psychische problemen bij jongeren De STORM-aanpak is een gezamenlijk (preventie) programma dat de ontwikkeling van een positief zelfbeeld, weerbaarheid en veerkracht onder jongeren stimuleert. Daarbij werken zowel scholen als de gezins- en jongerencoaches en jongerenwerkers nauw samen. In oktober 2025 heeft, samenwerking met stichting Join us en lokale partners, een projectweek rondom mentale weerbaarheid in Asten plaats gevonden. Het doel van deze week is bewustwording en de zichtbaarheid van hulp. Op basis van de evaluatie die heeft plaats gevonden, zijn wij positief in het voortzetten van STORM. Er is door STORM een nieuwe aanvraag gedaan voor de periode van 2026 tot en met 2029, samen met de andere gemeenten uit de peelregio zijn we aan het verkennen of we hiermee doorgaan. 3.1.7. Werken met ervaringsdeskundigen Samen met de lokale werkgroep Asten inclusief, die bestaat uit inwoners met een beperking, is de uitvoering van de Lokale Inclusie Agenda Asten 'Iedereen doet mee' 2024-2026 in volle gang. De ervaringsdeskundige leden van de werkgroep denken op verschillende manieren mee met het beleid in Asten. Zo zijn ze betrokken bij het vormgeven van het centrum, denken ze mee over het horecabeleid en geven ze tips over toegankelijkheid voor het nieuwe park 't Loverveld.

We zijn een klankbordgroep van (voormalig) inburgeraars gestart die meedenkt over inburgeringsbeleid in de arbeidsmarktregio Helmond-De Peel. Momenteel wordt er gewerkt aan de structurele inbedding van hun betrokkenheid bij beleidsvorming rondom inburgering. Op het gebied van het versterken van de basisvaardigheden (oftewel tegengaan van laaggeletterdheid) werken we ook samen met ervaringsdeskundigen. Zo hebben drie ervaringsdeskundige 'taalambassadeurs' hun verhaal verteld aan de managers en teamleiders van gemeenten Asten en Someren en aan de sociaal professionals die werkzaam zijn in onze twee gemeenten. 3.1.8. Meer aandacht geven aan gezond sportbeleid, verenigingsleven en cultuur. In 2025 is verder uitvoering gegeven aan het gezond sportbeleid, het verenigingsleven en cultuuraanbod in de gemeente Asten. Het buurtsportcoachprogramma, gebaseerd op de Brede Regeling Combinatiefuncties en het herijkte Lokaal Sportakkoord, is verder uitgevoerd, waardoor er extra ruimte is voor activiteiten en ondersteuning van verenigingen. Via de GALA-middelen is het aanbod bewegend leren voortgezet op alle kinderdagverblijven en basisscholen. Sinds 1 januari 2024 is Asten een JOGG-gemeente (Gezonde Jeugd Gezonde Toekomst). Binnen de JOGG aanpak hebben we in 2025 o.a. de campagnes Trommel zonder Rommel, de gezonde Smikkelweken en de pilot water en fruit bij verenigingen ingezet.

Verder is in 2025 de ketenaanpak Kind naar Gezond Gewicht regionaal opgestart. Eind 2025 is vastgesteld dat de samenwerking met partners in deze ketenaanpak goed functioneert. Daarnaast is in 2025 subsidie verleend voor de nieuwe periode van het programma Cultuureducatie met Kwaliteit voor basisscholen (2025-2028), waarmee het cultuuraanbod verder wordt versterkt. 3.1.9. Opvolgen aanbevelingen uit Lokaal Sportakkoord en Sportmanifest In 2025 is verder uitvoering gegeven aan de aanbevelingen uit het Lokaal Sportakkoord en het Sportmanifest. We hebben in 2025 het Sportconvenant 'De maatschappelijke meerwaarde van sport' ondertekend. Een van de pijlers is het voortzetten van Uniek Sporten, waarbij we samen met gemeenten, provincie en zorgprofessionals barrières wegnemen voor mensen met een beperking of chronische aandoening. Via het herijkte Lokaal Sportakkoord II en het buurtsportcoachprogramma Leef! Asten zijn verschillende uitgangspunten opgepakt, onder andere op het gebied van preventie rond alcohol en roken, het versterken van gemeentelijke beleidscapaciteit en het creëren van een netwerk voor sport en gezondheid.Deze uitgangspunten zijn daarnaast geïntegreerd in de JOGG-aanpak (Gezonde Jeugd Gezonde Toekomst), waarmee de gemeente actief bijdraagt aan een sportgezondere en gezondere leefomgeving voor alle inwoners.

32

3.1.10. Meer aandacht geven aan armoedebeleid In voorgaande jaren zijn belangrijke stappen gezet in het versterken van het armoedebeleid. Zo heeft de gemeenteraad in 2023 de nota Inkomensondersteuning en de aangepaste verordeningen vastgesteld, die per 1 januari 2024 in werking zijn getreden. Daarbij is onder andere de inkomensgrens verhoogd naar 120%.In 2025 lag de nadruk op de uitvoering en bekendheid van deze regelingen. Via gerichte communicatie, onder andere met folders, flyers en aandacht in het Peelbelang, zijn inwoners geïnformeerd over de beschikbare inkomensondersteuning. Ook is uitvoering gegeven aan de uitbreiding van de sport- en cultuurvoucher naar een breder cultuuraanbod naar aanleiding van een aangenomen motie van de gemeenteraad.Daarnaast zijn de in 2024 vastgestelde kaders voor de schuldhulpverlening en de individuele inkomenstoeslag verder in de praktijk gebracht. Hiermee blijft de gemeente inzetten op een toegankelijke ondersteuning voor inwoners met een laag inkomen en het voorkomen en aanpakken van schulden. 3.1.11. Het bevorderen van taalontwikkeling en het terugdringen van laaggeletterdheid In samenwerking met de lokale partners (Onis Welzijn, bibliotheek, Ter AA en stichting Lezen & Schrijven) en gemeente Someren werken we continu aan het versterken van de basisvaardigheden van onze inwoners.

We zijn bezig met het organiseren van verschillende activiteiten om mensen die moeite hebben met de basisvaardigheden te bereiken en activeren. Zo is er het project “Geef een boek cadeau” geweest en zijn we in gesprek gaan met ouders over laaggeletterdheid. Daarnaast krijgen tijdens de Week van Lezen en Schrijven minibiebs boeken in begrijpelijke taal geschonken. 3.1.12. Lokale educatieve agenda 2024-2027 De Lokale Educatieve Agenda (LEA) 2024-2027 is in 2024 vastgesteld door het college en ondertekend door de betrokken partners. In 2025 is verder gewerkt aan de uitvoering van de afspraken uit de LEA. Samen met onderwijs- en maatschappelijke partners is invulling gegeven aan de gezamenlijke thema’s en acties uit de agenda. Daarbij is de samenwerking tussen gemeente, kinderopvang en onderwijs voortgezet en zijn de afspraken uit de LEA als leidraad gebruikt voor de verdere ontwikkeling van het lokale onderwijs- en jeugdbeleid. 3.1.13. Lokale coalitie kansrijke start Asten De lokale coalitie Kansrijke Start is in 2025 voortgezet en verder versterkt.

In november is een netwerkbijeenkomst georganiseerd voor de betrokken partners, waarin is gesproken over het behoud van een vitale coalitie en mogelijke verbeterpunten in de samenwerking en aanpak.Daarnaast is de samenwerking met de gemeente Someren voortgezet en is op regionaal niveau verder gewerkt aan de ketenaanpak Kansrijke Start. Hiermee blijven we inzetten op een goede samenwerking tussen zorg- en maatschappelijke partners om (aanstaande) ouders en jonge kinderen zo vroeg mogelijk passende ondersteuning te bieden. 3.1.14. Harmonisatie minimaregelingen deel 2 In 2024 is de eerste fase van de harmonisatie van de minimaregelingen doorgevoerd. Per 1 januari 2025 is ook de tweede fase van deze harmonisatie in werking getreden. Hiermee zijn verdere stappen gezet om de minimaregelingen beter op elkaar af te stemmen en de toegankelijkheid voor inwoners te vergroten.De harmonisatie sluit aan bij het bredere minimabeleid van de gemeente en draagt bij aan een overzichtelijker en beter toegankelijk ondersteuningsaanbod voor inwoners met een laag inkomen. In 2026 wordt een nieuwe minima-effectrapportage uitgevoerd om de effecten van het beleid en de regelingen in beeld te brengen. 3.1.15. Revitalisatie Sportpark Heusden Voor het definitief ontwerp, dat is afgestemd met de verenigingen, is de omgevingsvergunning verleend. Ook de aanbestedingsstukken zijn gereed.

De aanbestedingsprocedure is in Q3 2025 opgestart. Speciaal aandachtspunt blijft de geluidsbelasting voor omwonenden, dit zit met name op het geluidsaspect van de Tennis- en Padelbanen. TV de Meijvink heeft hiervoor een vergunningsaanvraag lopen.

33

3.1.16. Uitvoeringskosten GR Peelgemeenten Koersagenda, inburgering en flexpool Jeugd In de begroting van 2025 zijn diverse zaken geformaliseerd. Capaciteit voor de uitvoering van de Koersagenda, de uitvoering van de wet Inburgering naar de GR Peelgemeenten, de flexpool jeugd is uitgebreid en het aantal beschikbare uren voor de gedragswetenschapper in het Sociaal Team Asten is tijdelijk verhoogd. Ook is een data-analist ingezet, in de themabijeenkomst Sociaal Domein in april 2025 is hierover een presentatie gegeven. 3.1.17. Implementeren initiatief Taalschatten Het Groeiplan Taal Gemeente Asten is op 11 februari 2025 door het college vastgesteld en ter kennisname gebracht aan de raadscommissie Samenleving en Bestuur. In 2025 is gestart met de implementatie van het plan via de werkgroep Taalrijke Start Asten, in samenwerking met het leeren actienetwerk Taalschatten van de Number 5 Foundation.Samen met de werkgroep is een analyse uitgevoerd naar hiaten in het basisaanbod, het stimuleren van taalverwerving en het verbeteren van taalvaardigheid bij jonge kinderen. Op basis hiervan is een overzicht opgesteld van tools en activiteiten die het basisaanbod versterken. Op 30 september 2025 vond een startbijeenkomst voor professionals plaats, waarmee de implementatie concreet van start ging. 3.1.18.

Implementeren afspraken zorgcomplexiteit jonge kind in de voorschoolse periode Begin maart 2025 is aan Korein een subsidie van € 26.000,= beschikbaar gesteld voor de inzet van een extra pedagogisch medewerker op de zware voorschoolse educatie groep (14 peuters met een VE-indicatie op een groep van 16 peuters) op de locatie Asterstraat. Door de inzet van een extra pedagogisch medewerkster op de VE-groep kan niet alleen beter worden ondersteund, maar er ook kan worden gewerkt aan het bevorderen van zowel het welbevinden als de (taal)ontwikkeling van de peuters. Het VE-programma kan beter en consistenter worden uitgevoerd en er ontstaat ruimte voor individuele ondersteuning en aandacht aan peuters die dat nodig hebben. Op het einde van het derde kwartaal 2025 vindt een evaluatie plaats over de effecten van de inzet van de extra pedagogisch medewerkster. Daarbij worden ook de ontwikkelingen van de peuters besprokenDaarnaast wordt onderzocht of het creëren van een regiefunctie jonge kind in de voorschoolse periode de ondersteuningsdriehoek jeugdgezondheidszorg, kinderopvang en ouders kan versterken. Dit is een actueel onderwerp dat op verschillende niveaus besproken wordt om te bepalen hoe het beste vormgegeven kan worden. Het maakt bovendien deel uit van bredere ontwikkelingen op het gebied van inclusief onderwijs.

Zowel landelijke als regionale ontwikkelingen worden nauw gevolgd en meegenomen in de lokale beleidsvorming. Op 9 oktober heeft de evaluatie plaatsgevonden van de inzet van de extra pedagogisch medewerkster. Korein geeft aan dat de effecten zowel op de groep als bij de individuele peuters positief en zichtbaar zijn. De inzet werpt zijn vruchten af doordat het mogelijk is om in kleine groepjes instructie te geven. De peuters kwamen binnen met geen of weinig taal en uit de Kijklijnen blijkt dat de peuters op niveau uitstromen of met hoogstens 2 maanden achterstand. De peuters begrijpen de Nederlandse taal goed. Het spreken wisselt per peuter tussen basis en vloeiend. Dit heeft veelal te maken met hoe veilig een peuter zich voelt.

34

Bruisende en aantrekkelijke kernen Wat wilden we bereiken? Van Asten, Heusden en Ommel willen wij nog aantrekkelijkere kernen maken voor (jonge) gezinnen om zich hier te vestigen. Op die manier zijn bijvoorbeeld het verenigingsleven, de lokale middenstand en de scholen het beste geholpen en gloort er een mooiere toekomst voor iedereen. Dat betekent investeringen doen in de centra, in de uitstraling en in belangrijke voorzieningen zoals scholen en de verkeersveiligheid.

Welke beleidsnota's waren relevant? • •

Beleidsplan Sociaal Domein gemeente Asten 2022-2027; Bestuursopdracht binnensport Asten.

Wat hebben we hiervoor gedaan? Bruisende en aantrekkelijke kernen 3.2.1. Visie Ommel 1000+ uitvoeren De gemeente verricht inspanningen om extra woningen te kunnen bouwen in Ommel en heeft daarvoor gronden verworven, onder andere aan de Hogeweg. De werkgroep Ommel 1000+ heeft gewerkt aan diverse deelprojecten die leiden tot kleine en grote burgerinitiatieven zoals het meer aantrekkelijk maken van het hart van Ommel waaronder het plein (of pleinen), een kunstwerk dat de trambaan nabij de Oostappense Heide beeldend weergeeft. Als deze projecten meer definitief zijn en het benodigde bedrag inzichtelijk is dan zal de werkgroep Ommel 1000+ hiervoor een concreet verzoek doen aan de raad. Voor het plein in Ommel is dit inmiddels gebeurd. 3.2.2. Binnensport Asten Op 4 april 2023 heeft de gemeenteraad ingestemd met de bestuursopdracht binnensport. Inmiddels is fase 1, het vooronderzoek, afgerond. In september 2024 is een voorstel aan de gemeenteraad voorgelegd ten aanzien van de toetsingscriteria en is fase 2, locatie- en scenariokeuze, onder leiding van de projectleider en de stuur- en projectgroep van start gegaan. De bestuursopdracht is bijgesteld en doorexploiteren van het huidige complex en herijken van het huidige complex maken nu onderdeel uit van het onderzoek.

In maart heeft een werksessie met betrokken partijen plaatsgevonden waarbij verschillende scenario's gepresenteerd zijn. Op de website van de gemeente Asten is een pagina ingericht waar belangstellenden de stand van zaken kunnen volgen. In januari 2026 heeft de gemeenteraad besloten om een optimalisatiestudie uit te laten voeren naar 3 scenario's. 3.2.3. Ontwikkelingen MFA de Kluis De exploitatie van MFA de Kluis blijft al enige tijd achter bij de verwachting. Het bestuur van MFA de Kluis heeft eerder aangegeven dat men moeite heeft met het vinden van nieuwe bestuursleden. Verder wil het bestuur in gesprek over het eigendom van het pand. Gesprekken hierover hebben nog niet plaatsgevonden, het initiatief hiervoor ligt bij het bestuur.

35

Veilige buurt en thuis Wat wilden we bereiken? Het is belangrijk dat we ons veilig voelen in onze eigen buurt en thuis. Zonder veiligheid geen vrijheid. Wij willen dat iedereen in Asten veilig kan wonen, verblijven, werken en ondernemen. Een betrouwbare overheid zorgt voor een veilige woon-, werk- en leefomgeving vanuit een gezamenlijke verantwoordelijkheid van inwoners en ondernemers. Wij vinden het dan ook essentieel om veiligheid te garanderen in onze gemeente en blijven een beroep doen op ieders eigen verantwoordelijkheid als het gaat om preventie. Wij stimuleren bijvoorbeeld het gebruik van de buurtapps en de politie (wijkagent) en de Buitengewoon Opsporingsambtenaar (BOA) zijn zichtbaar op straat.

Welke beleidsnota's waren relevant? •

Beleidsplan Sociaal Domein gemeente Asten 2022-2027.

Wat hebben we hiervoor gedaan? Veilige buurt en thuis 3.3.1. Voorkomen van huiselijk geweld en (kinder-)mishandeling. Vanuit de GR Peelgemeenten is een medewerker geschoold tot aandachtsfunctionaris. Een handelingsprotocol wordt opgesteld. Daarnaast wordt gekeken hoe de rol van deze aandachtsfunctionaris verder ontwikkeld wordt binnen het Sociaal Team Asten. Binnen team LHB wordt er uitvoering gegeven aan procesregie.

36

Wat heeft het gekost? Onderstaande tabel geeft inzicht in de totale baten en lasten van dit programma. 3. Sociaal Domein Begroting Begroting Rekening na wijz. bedragen x € 1.000 2025 2025 2025 Lasten

-26.707

-30.623

-29.267

Bruisende en aantrekkelijke kernen

-2.694

-3.316

-3.283

Vitale kernen

-2.694

-3.316

-3.283

Veilige buurt en thuis

-105

-119

-103

Veilig thuis

-105

-119

-103

-23.908

-27.188

-25.881

Gezondheid, Sport en Cultuur

-3.396

-4.021

-3.730

Participatie

-7.347

-8.077

-7.757

WMO en Jeugd

-11.931

-13.819

-13.173

Welzijn, Vrijwilligerswerk en Mantelzorg

-1.235

-1.272

-1.221

Baten

6.804

9.059

9.102

Bruisende en aantrekkelijke kernen

877

1.231

1.327

Vitale kernen

877

1.231

1.327

5.927

7.828

7.776

739

1.056

1.144

4.899

5.392

5.392

287

1.379

1.240

1

1

Saldo van baten en lasten

-19.903

-21.563

-20.165

Resultaat

-19.903

-21.563

-20.165

Sociaal en gezond

Sociaal en gezond Gezondheid, Sport en Cultuur Participatie WMO en Jeugd Welzijn, Vrijwilligerswerk en Mantelzorg

37

Investeringen programma Kredieten

Begroting Rekening t/m 2025 t/m 2025

3.1. Sociaal en gezond Lokaal Sportakkoord (buurtsportcoach) Revitalisatie sportpark Heusden Groeiplan taalontwikkeling Totaal

Kredieten 3.2 Bruisende en aantrekkelijke kernen Binnensport Asten (vooronderzoek)

9 451 10

0 35 0

9 416 10

470

35

434

Begroting Rekening t/m 2025 t/m 2025

Totaal

38

Saldo 2025

Saldo 2025

165

173

-8

165

173

-8

4. Financiën, Control en Economie Visie We zijn een aantrekkelijke woon-, werk- en verblijfsgemeente. We stimuleren en faciliteren economische initiatieven en bieden naar vermogen vestigingsmogelijkheden voor onze bestaande en nieuwe bedrijven. We zorgen voor een goed ondernemersklimaat en een levendig en economisch vitaal centrum van Asten. We geven ondernemers de ruimte die kwaliteit aan onze gemeente toevoegen en bijdragen aan het behalen van de opgaven zoals opgenomen in onze Toekomstagenda Asten 2030. We voeren een actief recreatiebeleid waarbij we flexibel meedenken met onze inwoners en ondernemers en ons richten op de (lokale) recreatiebehoefte. Het moet bijdragen aan meer overnachtingen en meer bestedingen door toeristen en dagrecreanten. We willen financieel gezond blijven. Dit betekent een reële en structureel sluitende meerjarenbegroting. We blijven primair kritisch op de uitgaven en op de inkomsten, om onnodige lastenverzwaringen te voorkomen. We monitoren daarbij ook uitdrukkelijk de landelijke en Rijksontwikkelingen op financieel gebied. Samen met onderwijs en bedrijfsleven sturen we vanuit het Regionaal arbeidsmarktplan Helmond-De Peel 2023-2027 op een duurzame en gebalanceerde arbeidsmarkt als randvoorwaarde voor brede welvaartsgroei in de regio.

Onze gezamenlijke ambities voor de middellange termijn zijn: een inclusieve arbeidsmarkt, een leven lang ontwikkelen, aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt, het aantrekken van talent, het versterken van human capital van werkgevers en meer integrale en ontschotte dienstverlening.

Portefeuillehouder Wethouder L. van de Moosdijk Wethouder J. Spoor (Arbeidsmarktregio, Museum)

Sterke lokale economie en mobiliteit Wat wilden we bereiken? De lokale economie willen wij verder versterken. Wij hebben vertrouwen in de kracht van onze ondernemers blijven werken aan een ondernemingsvriendelijk klimaat. Wij geven ondernemers dan ook de ruimte, hanteren alleen regels waar het nodig is en investeren meer in de relatie met bedrijven. We denken mee met het midden- en kleinbedrijf als banenmotor van de gemeente. Waar dat kan kopen wij tevens zoveel mogelijk lokaal. Samen met ondernemers en onderwijs zetten wij ons voortdurend in om de aansluiting tussen onderwijs en banenmarkt te verbeteren. Dat doen we zowel op lokaal niveau, als in de Peel en binnen onze Brainportregio. Dit draagt bij aan een toekomstbestendige economie en het behoud van talent in de regio. Een bereikbaar en veilig verkeersnetwerk blijft essentieel voor inwoners, bezoekers en bedrijven. Nu de regio groeit vanwege de sterke economie moeten er passende investeringen worden gedaan op het gebied van het bewustzijn, verkeersgedrag en veilige verkeersdeelname, het openbaar vervoer, provinciale- en rijkswegen. Ook lokaal moeten wij blijven investeren in verkeerseducatie en het verbeteren van de infrastructuur.

39

Welke beleidsnota's waren relevant? • • • • • • •

Mobiliteitsvisie; Nationale agenda Laadinfrastructuur; Strategisch plan verkeersveiligheid 2030; Programma Centrumontwikkeling - Toekomstbeeld 2040; Economische Agenda De Peel 2022-2027 "De Peel maakt het!"; Visie Bedrijventerreinen 2009-2023; Regioplan Arbeidsmarktregio Helmond - de Peel.

Wat hebben we hiervoor gedaan? Sterke lokale economie en mobiliteit 4.1.1. Nieuw lokaal bedrijventerrein Om te voldoen aan de lokale vraag naar bedrijventerreinen zijn er nieuwe, regionale programmeringsafspraken voor werklocaties gemaakt. Nadat in 2024 hiervoor de regionale visie en strategie werklocaties zijn vastgesteld is er gewerkt aan de uitvoeringsagenda met hierin de afspraken en programmering van werklocaties. Deze nieuwe afspraken zijn op 3 juli 2025 vastgesteld op de Omgevingsdag Zuidoost-Brabant en zijn adaptief van aard en kunnen daarna iedere Omgevingsdag (2x per jaar) aangepast worden. De daarin genoemde lokale ontwikkelingsmogelijkheden voor Asten worden uitgewerkt en wanneer mogelijk op een latere Omgevingsdag in opvolgende fases geplaatst. 4.1.2. Nieuw regionaal bedrijventerrein De gemeenten Helmond en Someren hebben in december 2023 een voorkeursrecht gevestigd op gronden die in aanmerking komen voor realisatie van het regionaal bedrijventerrein. Ten behoeve van mogelijke kosten voortvloeiend uit dit voorkeursrecht hebben alle Peelgemeenten in 2024 een convenant gesloten. In februari 2025 heeft het college de uitgangspunten voor de samenwerkingsvorm vastgesteld en de intentie om deel te nemen aan deze samenwerking (gemeenschappelijke regeling) Regionaal Bedrijventerrein Brainport-Oost (RBT BPO) bevestigd.

Op 23 september 2025 is door de gemeenteraad besloten om in te stemmen met de aanpassing en verlenging van dit convenant, kaders voor de realisatie van het RBT BPO vast te stellen en kennis te nemen van de ontwerp gemeenschappelijke regeling RBT BPO en daarop geen zienswijze in te dienen. Op 9 december 2025 is door het college besloten om de definitieve regeling RBT BPO voor toestemming aan de gemeenteraad aan te bieden, de stuurgroep opdracht te geven voorbereidingen te treffen en de GR uiterlijk 1 juli 2026 te operationaliseren en de financiële gevolgen van deelname op te nemen in de afwegingen van de kadernota en begroting. Op 27 januari 2026 heeft de gemeenteraad besloten toestemming te geven aan het college om de gemeenschappelijke regeling RBT BPO aan te gaan. 4.1.3. Opstellen nieuw gemeentelijk verkeers- en vervoersplan De Mobiliteitsvisie is in 2025 door de gemeenteraad vastgesteld. De visie wordt nog verder uitgewerkt in een uitvoeringsprogramma dat in 2026 ter besluitvorming wordt voorgelegd. 4.1.4. Aansluiting Burgemeester Wijnenstraat-Langstraat en KoningspleinWilhelminastraat Er is door een extern bedrijf een onderzoek uitgevoerd om na te gaan of het kruispunt Koningsplein-Wilhelminastraat verbeterd kan worden. Uit het onderzoek is naar voren gekomen dat je de situatie niet kunt verbeteren met kleine aanpassingen.

Als de wens er is om de situatie te verbeteren dan vraagt dit om ingrijpende aanpassingen. Voor nu is dat niet aan de orde.

40

4.1.5. Realiseren goede en veilige fietsverbinding tussen Asten en Bedrijventerrein Zuidoost Brabant in Helmond In 2025 hebben we met gemeente Helmond verder gewerkt aan het realiseren van een goede en veilige fietsverbinding tussen Asten en het Bedrijventerrein Zuidoost Brabant in Helmond. In 2025 zijn twee ontwerpvarianten opgesteld voor het deeltracé door de kern Ommel: een fietsstraat, en een vrijliggend fietspad. Beide ontwerpen worden in 2026 verder uitgewerkt. We hebben de intentie om de bestuursovereenkomst met de gemeente Helmond in november 2026 te ondertekenen. 4.1.6. Bijdrage mobiliteitsmaatregelen Schaalsprong Brainport In 2025 hebben wij financieel bijgedragen aan regionale mobiliteitsmaatregelen die voortkomen uit de schaalsprong in de Brainportregio. Met deze bijdragen ondersteunen wij de gezamenlijke regionale aanpak om de groei in woningbouw, werkgelegenheid en mobiliteitsstromen op te vangen en een robuust, toekomstbestendig mobiliteitssysteem te realiseren. 4.1.7. Oplossing verkeersknooppunt A67-N279, verbreding A67 en N279 AstenVeghel In 2025 is in MRE verband het Meerjarig Multimodaal Mobiliteitspakket (MMMP) vastgesteld. Hierin zijn zowel de A67 oostcorridor als de N279 corridor opgenomen als cruciale regionale mobiliteitsassen.

Voor de A67 oostcorridor bevat het MMMP maatregelen zoals een onderzoek naar de verbreding tussen Leenderheide en Asten en verbeteringen bij het knooppunt A67–N279. Ook de N279 corridor maakt onderdeel uit van het MMMP, met maatregelen gericht op doorstroming, leefbaarheid en multimodale bereikbaarheid, waaronder snelfietsroutes, een regionale hub bij Helmond Brouwhuis en onderzoeken naar optimalisatie van de verkeersstructuur. Door de ontwikkelingen in Helmond, zoals de mogelijke aanleg van de Oostelijke Randweg als nieuwe ontsluiting richting de A67 en N279, worden deze twee corridors steeds belangrijker als robuuste randen van het regionale wegennet. Ze vangen verkeer af, zorgen voor spreiding van stromen en zijn noodzakelijk om de groeiende woningbouw en economische ontwikkeling in het gebied te kunnen accommoderen.Voor de N279 Veghel-Asten is de provincie Noord-Brabant bestuurlijk trekker. In 2025 hebben zij de notitie Reikwijdte en Detailniveau vastgesteld. Deze vormt de basis voor de verdere uitwerking van het project.

Bruisende en aantrekkelijke kernen Wat wilden we bereiken? We blijven investeren in levendige en aantrekkelijke kernen in Asten, Heusden en Ommel. Een aantrekkelijke leefomgeving is in de eerste plaats van waarde voor onze inwoners, maar versterkt ook het toeristisch en recreatief profiel van onze gemeente. Asten als toeristische parel in de Peel biedt volop kansen, met natuur, gastvrijheid, karakteristieke dorpen en een uitnodigend centrum als sterke troeven. We benutten het recreatieve en toeristische potentieel van onze kernen door samen te werken met ondernemers, inwoners en partners in de regio. Tegelijkertijd zetten we ons in om leegstand tegen te gaan en ontwikkelingen te stimuleren die het winkelaanbod en de leefbaarheid versterken. Zo bouwen we aan vitale dorpen met een eigen identiteit en toekomstbestendige voorzieningen.

41

Welke beleidsnota's waren relevant? • • • • • • •

Kaders Aanpak Vitalisering Recreatieve Locaties; Perspectief Vrijetijdseconomie De Peel 2030; Rapport Marketing voor de Peel; Economische agenda De Peel 2022-2026 "De Peel maakt het!"; Programma Centrumontwikkeling - Toekomstbeeld 2040; Afsprakenkader Detailhandel in de Peel; Visie Toerisme en recreatie (ter besluitvorming raad).

Wat hebben we hiervoor gedaan? Bruisende en aantrekkelijke kernen 4.2.1. Vaststellen Programma Centrumontwikkeling en deze concretiseren in een Uitvoeringsagenda Het Programma Centrumontwikkeling is vastgesteld. Het opstellen van een uitvoeringsagenda wordt op een later moment opgestart vanwege interne beschikbare capaciteit. 4.2.2. Samen met Peelmarketeers Land van de Peel als zelfstandige stichting positioneren In 2025 is de stichting Land van de Peel opgericht. Er is een raad van toezicht ingesteld en een directeur-bestuurder aangesteld. De stichting heeft als opdracht om de Peel als regio sterk te positioneren. 4.2.3. Uitvoering geven aan Programma (Visie) Toerisme en Recreatie In 2025 is de ontwerpvisie Toerisme en Recreatie gepubliceerd en gedurende zes weken ter inzage gelegd. Tijdens deze periode zijn meerdere zienswijzen ontvangen. Vanwege capaciteitstekorten is de vervolgstap, waaronder de verwerking van de zienswijzen en verdere uitwerking naar definitieve vaststelling, nog niet opgepakt. De in de begroting opgenomen ambitie om samen met de toeristisch-recreatieve sector, cultuurpartners en centrumondernemers het Uitvoeringsprogramma Recreatie en Toerisme (2007) te actualiseren, heeft hierdoor nog geen vervolg gekregen. 4.2.4. Doorontwikkeling Museum Klok & Peel In 2025 heeft het museumbestuur het nieuwe beleidsplan “De tijd vooruit: Op weg naar 2030” vastgesteld.

In dit plan schetst het bestuur de ambitie om het huidige museumgebouw te vervangen door een museum nieuwe stijl, met een sterke focus op educatie, innovatie, interactiviteit en gastvrijheid. De vernieuwingsplannen zijn verder uitgewerkt in een bidbook, waarmee het bestuur actief fondsen wil gaan werven voor de nieuwbouw.

Financieel gezond Wat wilden we bereiken? Het nationaal en internationaal financieel en economisch klimaat verandert voortdurend. De nationale en internationale politieke ontwikkelingen hebben ook lokaal hun effect. We hebben de afgelopen jaren veel economische en financiële klappen op moeten vangen. Wij zijn voor de komende jaren in grote mate afhankelijk van de duidelijkheid vanuit het Rijk over de aanvullende maatregelen die zij gaan nemen. Wij willen immers een structureel gezonde en solide gemeentelijke financiële huishouding. Kortom, wij investeren gedurfd, doen dat op grond van een solide basis en met meerdere scenario’s. Niet alleen voor deze bestuursperiode, maar met het oog op de toekomst.

42

Welke beleidsnota's waren relevant? • • • • •

Opleverdocument Asten in balans 2025; Financiële verordening 2025; Verordening controle financieel beheer en organisatie (controleverordening) 2023; Treasurystatuut 2025; Nota verbonden partijen.

Wat hebben we hiervoor gedaan? Financieel gezond 4.4.1. Transparante en goed leesbare begroting We zijn begin 2023 gestart met de Financiële werkgroep Raad. Deze werkgroep zorgt samen met de organisatie voor een begroting die transparant en goed leesbaar is. Het doorontwikkelen van de begroting is een continu proces. Op 3 maart 2026 heeft de gemeenteraad de verordening auditcommissie gemeente Asten 2026 vastgesteld. 4.4.2. Lokale lasten zo laag mogelijk De belastingtarieven zijn vastgelegd in de diverse verordeningen voor 2025 en zijn conform deze verordeningen geheven.

Veilige buurt en thuis Wat wilden we bereiken? Het is belangrijk dat we ons veilig voelen in onze eigen buurt en thuis. Zonder veiligheid geen vrijheid. Wij willen dat iedereen in Asten veilig kan wonen, verblijven, werken en ondernemen. Een betrouwbare overheid zorgt voor een veilige woon-, werk- en leefomgeving vanuit een gezamenlijke verantwoordelijkheid van inwoners en ondernemers.

Welke beleidsnota's waren relevant? • • •

Informatiebeleid- en uitvoeringsplan; Informatiebeveiligingsbeleid -en uitvoeringsplan; Privacybeleid.

Wat hebben we hiervoor gedaan? Veilige buurt en thuis 4.3.1. Verankering preventieve aanpak cybercriminaliteit Cybercriminaliteit vraag continu aandacht. Dit is een dreiging die in de huidige maatschappij al aanwezig was en gezien de huidige geopolitieke situatie meer dan ooit toeneemt. We investeren in preventieve maatregelen (bewustwording, technische maatregelen en procedures) om de risico’s te beperken. En nemen voorzorgsmaatregelen om gegevensverlies te voorkomen en de dienstverlening te kunnen voortzetten op het moment dat er zich toch een incident heeft voorgedaan. Dit onderwerp zal continu om aandacht blijven vragen. Het in 2024 vastgestelde informatiebeveiligingsbeleid vormt nog steeds de basis om planmatig uitvoering te geven aan het borgen van informatieveiligheid. In 2026 wordt er nieuw informatiebeveiligingsbeleid opgesteld om in te spelen op actuele ontwikkelingen.

43

Wat heeft het gekost? Onderstaande tabel geeft inzicht in de totale baten en lasten van dit programma. 4. Financien, Control en Economie

Begroting

bedragen x € 1.000

2025

Begroting na wijz. 2025

Lasten

-3.334

-5.975

-9.667

Bruisende en aantrekkelijke kernen

-129

-179

-155

Centrumontwikkeling en Recreatie

-129

-179

-155

Veilige buurt en thuis

-1.954

-2.021

-1.910

Informatie en Automatisering

-1.954

-2.021

-1.910

Sterke lokale economie en mobiliteit

-834

-2.154

-5.554

Economische zaken

-713

-2.033

-5.456

Mobiliteit

-121

-121

-99

Financieel gezond

-418

-1.621

-2.047

Financien en Control

-418

-1.621

-2.047

40.352

41.826

46.616

Bruisende en aantrekkelijke kernen

553

257

89

Centrumontwikkeling en Recreatie

553

257

89

Veilige buurt en thuis

9

9

13

Informatie en Automatisering

9

9

13

Sterke lokale economie en mobiliteit

689

676

5.255

Economische zaken

668

656

5.236

Mobiliteit

21

21

19

Financieel gezond

39.101

40.883

41.259

Financien en Control

39.101

40.883

41.259

Saldo van baten en lasten

37.017

35.851

36.949

Stortingen in reserves

-391

-4.597

-6.241

Onttrekkingen aan reserves

1.654

15.129

8.853

Mutaties reserves

1.263

10.531

2.612

Resultaat

38.280

46.382

39.562

Baten

44

Rekening 2025

Investeringen programma Kredieten 4.1 Sterke lokale economie en mobiliteit Nieuw regionaal bedrijventerrein De Peel Nieuw Gemeentelijk Verkeer- en Vervoersplan Aansluiting Burg. Wijnenstraat-Langstraat en Koningsplein-Wilhelminastraat Fietsverbinding BZOB Mobiliteitsmaatregelen schaalsprong Brainport

Begroting t/m 2025

Rekening t/m 2025

300

300

0

50

34

16

117

117

50

0

50

853

27

826

1.370

361

1.009

Begroting t/m 2025

Rekening t/m 2025

75 75

28 28

Totaal

Kredieten 4.2 Bruisende en aantrekkelijke kernen Toeristisch-recreatieve ontwikkelingen Totaal

Saldo 2025

45

Saldo 2025 47 47

Paragrafen

46

1. Lokale heffingen De lokale heffingen en belastingen De paragraaf lokale heffingen geeft inzicht in de door de gemeente Asten geheven heffingen (belastingen en retributies). De lokale heffingen vormen een belangrijk onderdeel van de gemeentelijke inkomsten. Het (tarieven)beleid voor de lokale heffingen is vastgelegd in de diverse verordeningen die jaarlijkse geactualiseerd worden. Meer algemene informatie over alle lokale heffingen is terug te vinden via de site van de gemeente Gemeentelijke belastingen en WOZ - Gemeente Asten De gemeentelijke heffingen zijn te onderscheiden in drie typen: 1. Algemene belastingen De opbrengsten uit algemene belastingen komen ten gunste aan de algemene dekkingsmiddelen van de gemeente. Dit betekent dat de opbrengsten ingezet worden voor alle gemeentelijke taken en voorzieningen. De algemene belastingen in Asten zijn de onroerendezaakbelasting, toeristenbelasting en reclamebelasting. 2. Bestemmingsbelastingen Bestemmingsbelastingen zijn belastingen waarvan de opbrengsten bestemd zijn voor specifieke taken of voorzieningen met een algemeen belang. Voor deze belastingen geldt dat de gemeente niet meer mag heffen dan de kosten die zij voor deze voorziening maakt (maximaal kostendekkend). De bestemmingsbelastingen in Asten zijn de rioolheffing, afvalstoffenheffing en hondenbelasting.

Het uitgangspunt in Asten is dat de hondenbelasting slechts wordt ingezet voor kosten die samenhangen met het verminderen van overlast (budgettair neutraal). Deze belasting kan dus worden beschouwd als een bestemmingsbelasting. 3. Retributies (rechten en leges) Retributies worden geheven van inwoners aan wie de gemeente een specifieke dienst verleent. De belangrijkste retributies zijn de leges; vergoedingen voor een bij de gemeente aangevraagde dienst zoals het aanvragen van een paspoort of vergunning. Ook deze retributies mogen net als bestemmingsbelastingen niet meer dan kostendekkend zijn. De heffing van de algemene belastingen en bestemmingsbelastingen wordt uitgevoerd door de Belastingsamenwerking Oost-Brabant (BSOB). De gemeentelijke belastingen die door de BSOB worden opgelegd zijn de onroerendezaakbelasting, rioolheffing, afvalstoffenheffing, toeristenbelasting, hondenbelasting en de reclamebelasting. Kwijtscheldingsbeleid Ter bestrijding van armoede voert de gemeente Asten een actief kwijtscheldingsbeleid. Wanneer een inwoner op grond van een laag inkomen de gemeentelijke belastingen moeilijk kan betalen, kan een verzoek om kwijtschelding ingediend worden. Voorbeelden van inwoner die voor kwijtschelding in aanmerking komen, zijn huishoudens die uitsluitend zijn aangewezen op een bijstandsuitkering of AOW-uitkering en zonder enig vermogen.

Kwijtschelding kan worden aangevraagd voor onroerendezaakbelasting, rioolheffing en de afvalstoffenheffing voor een maximaal aantal ledigingen. 47

Meer informatie over de procedure en regels rondom kwijtschelding is te vinden via de website van de gemeente Kwijtschelding gemeentelijke belastingen - Gemeente Asten Opbrengsten lokale belastingen en heffingen Tarieven 2025 Tarieven**

Werkelijk 2024

Begroot 2025

Werkelijk 2025

- Eigenaar woning

0,1051%

0,1130%

0,1052%

- Eigenaar niet-woning

0,2810%

0,3021%

0,2920%

Onroerendezaakbelasting - OZB (in procenten van de WOZ-waarde)

- Gebruiker niet-woning

0,2395%

0,2575%

0,2433%

- Gemiddelde waarde woning

€ 397.758

€ 397.758

€ 422.172

€ 324,35

€ 369,24

€ 369,24

Rioolheffing (per aangesloten perceel) - Eigenaar - Kwart tarief

€ 81,10

€ 92,31

€ 92,31

- Gebruiker (per volle 500 m3 afgevoerd afvalwater >500 m3 en <15.000 m3)

€ 206,67

€ 222,17

€ 235,27

- Gebruiker (per volle 500 m3 afgevoerd afvalwater >15.000 m3)

€ 103,86

€ 111,65

€ 118,23

- Vastrecht

€ 68,42

€ 65,17

€ 65,17

- Lediging 140 liter container rest

€ 12,48

€ 13,42

€ 13,42

- Lediging 140 liter container GFT

€ 4,16

€ 4,47

€ 4,47

- Lediging 40 liter container rest

€ 6,76

€ 7,27

€ 7,27

- Lediging 25 liter container GFT

€ 2,08

€ 2,24

€ 2,24

- Paspoort vanaf 18 jaar

€ 83,85

€ 80,96

€ 86,85

- Identiteitskaart vanaf 18 jaar

€ 75,80

€ 73,16

€ 78,50

Afvalstoffenheffing (Diftar)

Leges (diverse tarieven)

- Rijbewijs

€ 51,10

€ 46,44

€ 52,10

€ 5.157,50

€ 5.544,31

€ 5.157,50

- Hotel

€ 2,34

€ 2,34

€ 2,34

- Bed & Breakfast en daaraan gelijk gestelde

€ 2,34

€ 2,34

€ 2,34

€ 1,82

€ 1,82

€ 1,82

€ 70,92

€ 70,32

€ 70,32

- Omgevingsvergunning van € 250.000,= bouwkosten Verblijfsbelasting (per persoon, per overnachting)

accommodaties - Overige accommodaties Hondenbelasting - Voor de 1e hond e

- Voor de 2 hond

€ 90,72

€ 90,48

€ 90,48

- Voor de 3e en volgende hond

€ 120,00

€ 120,24

€ 120,24

- “Kenneltarief”

€ 165,60

€ 165,48

€ 165,48

- Vast bedrag per vestiging

€ 265,00

€ 284,88

€ 400,00

- Bij WOZ-waarde > € 139.000,-, vermeerderd met

€

€

€

Reclamebelasting

het tarief per € 1.000 waarde tot een maximum van € 510,-

48

1,25

1,34

1,34

Opbrengsten Lokale heffingen en belastingen

werkelijk 2024

begroting 2025 na wijziging

Werkelijk 2025

Afvalstoffenheffing

-1.065.758

-1.138.551

-1.073.853

Leges burgerzaken

-385.076

-224.646

-389.429

-2.745.688

-3.091.307

-3.167.378

-988.421

-983.790

-672.516

-5.389.997

-5.856.478

-5.624.088

Toeristenbelasting

-253.422

-257.390

-89.078

Hondenbelasting

-99.213

-98.165

-98.507

Reclamebelasting

-32.184

-39.640

-45.281

-10.959.760

-11.689.967

-11.160.130

Rioolheffing Leges omgevingsvergunningen OZB

Totaal

Kostendekking Voor de bestemmingsbelastingen (rioolheffing, afvalstoffenheffing en hondenbelasting) en de retributies (rechten en leges) geldt dat deze niet meer dan kostendekkend mogen zijn. Voor bepaalde leges stelt het Rijk een maximumtarief vast. Hieronder wordt van de diverse lokale heffingen de werkelijke kostendekkendheid van de tarieven 2024 inzichtelijk gemaakt. Kostendekking bestemmingsbelastingen Lasten taakvelden

BTW

Totale netto lasten

Baten heffing

256.737

254.485

3.145.132

3.167.378

101%

81.929

145.633

1.040.019

1.073.853

103%

34.851

5.172

107.850

98.507

91%

Baten Overhead taakvelden

Rioolheffing 2.649.708 15.798 Afvalstoffenheffing 991.619 179.162 Hondenbelasting 67.827 0

Kostendekking

Kostendekking retributies (leges) Lasten taakvelden

Baten Overhead taakvelden

BTW

Totale netto lasten

Baten Leges

Kostendekking

Titel 1 Algemene dienstverlening / burgerzaken 279.580 0 119.859 4.410 403.849 -415.405 102,9% Titel 2 Dienstverlening vallend onder fysieke leefomgeving / omgevingsvergunning 629.513 0 445.142 32.013 1.106.668 -965.970 87,3% Titel 3 Dienstverlening vallend onder Europese dienstenrichtlijn 127.359 0 105.355 0 232.714 -25.652 11,0% 1.036.452 0 670.356 36.423 1.743.231 -1.407.027 80,7% Bij riolering wordt het verschil tussen de lasten en de baten gestort in een voorziening.

49

Lokale lastendruk In dit onderdeel wordt de lokale lastendruk per woonruimte berekend (OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffing). Lokale lastendruk Werkelijk Begroting Werkelijk 2024 2025 2025 Gebruiker Afvalstoffenheffing (variabel) 1. 87,36 93,92 93,92 Afvalstoffenheffing (vast) 68,42 65,17 65,17 Totaal gebruiker 155,78 159,09 159,09 Eigenaar Gemiddelde waarde woning € 397.758 € 397.758 € 422.172 Onroerendezaakbelasting (OZB) 2. 418,04 449,47 444,12 Rioolheffing 324,35 369,24 369,24 Totaal eigenaar 742,39 818,71 813,36 Totaal lastendruk

898,17

977,80

972,45

1. Bij de berekening van het variabele deel van de afvalstoffenheffing voor werkelijk 2025 wordt uitgegaan van een gemiddeld aantal ledigingen van 5 containers restafval à 140 liter en 6 containers GFT-afval à 140 liter per huishouden. 2. Het tarief onroerendezaakbelasting (OZB) is gebaseerd op de gemiddelde waarde van een woning.

50

2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Inleiding Informatie over het weerstandsvermogen is van belang om te weten of en in hoeverre financiële tegenvallers kunnen worden opgevangen. Deze tegenvallers kunnen incidenteel en structureel van aard zijn, maar hebben altijd invloed op de financiële positie van de gemeente. Hoe hoog het weerstandsvermogen zou moeten zijn is niet exact aan te geven. De omvang is afhankelijk van de (financiële) risico’s die de gemeente loopt en de kans dat de risico’s daadwerkelijk effectief worden. De definitie van een risico = kans x effect. Een risico is de kans op een gebeurtenis met een negatief financieel gevolg voor de gemeente, waarvoor geen dekking aanwezig is. Risicomanagement Risico's zijn onlosmakelijk verbonden met menselijk handelen. Elke organisatie zal risico's moeten nemen om zijn doelen te realiseren. Inzicht in het beheersen van risico's begint bij het risicobewustzijn van medewerkers in de primaire processen. Met een structurele aanpak van risicomanagement krijg je als organisatie grip op het beheersen van risico's. Beleidsnota Nota risicomanagement Gemeente Asten. Weerstandsvermogen Om een uitspraak te kunnen doen over de mate waarin de gemeente Asten financiële tegenvallers kan opvangen is inzicht nodig in: 1.

De risico’s: een risico is de kans op een gebeurtenis met een negatief financieel gevolg voor de gemeente, waarvoor geen dekking aanwezig is. 2. De buffer: hoe groot is onze “spaarpot” om deze risico’s op te kunnen vangen?

Ratio weerstandsvermogen :

4,12

Deze ratio hoort bij de normering uitstekend en betekent dat er ruim voldoende middelen zijn om de gekwantificeerde risico’s af te dekken wanneer zij zich voordoen.

51

In het vervolg van deze paragraaf zijn deze 3 elementen berekend. Onderdeel 1: berekening benodigde weerstandscapaciteit (risico's) De risico's zijn geïnventariseerd en waar nodig geactualiseerd. Voor elk risico is een inschatting gemaakt inzake de kans van het optreden van het risico en de financiële impact indien het risico zich voor doet. Elk risico is vertaald in geld, dus bijvoorbeeld ook een risico op imago schade. Het indelen in kansklasse en financieel gevolg klasse leidt tot de risicoscore. Risicoscore = inschaling kans x inschaling financieel gevolg. Hoe hoger de risicoscore, hoe hoger de prioriteit voor beheersing van het risico. We onderscheiden zoals in onderstaande risicomatrix zichtbaar, drie categorieën: • Categorie rood: risicoscore is 10 punten of meer. • Categorie oranje: risicoscore is 4 t/m 10 punten. • Categorie groen: risicoscore is 1 t/m 3 punten. We onderkennen risico's in relatie tot het realiseren van ambities. De risico's van de categorie rood en oranje noemen we financieel materieel en tellen mee in de berekening van de benodigde weerstandscapaciteit. De categorie rood risico's wordt extra gemonitord.

52

De risicomatrix ziet er als volgt uit:

K A N S

Klasse

< € 50.000

score 1 Zeer groot Vaker dan 1x/jaar score 5 90% Groot 1x per 1-2 jaar

IMPACT Tussen Tussen € 50.001 € 200.001 en en € 200.000 € 400.000

Tussen € 400.001 en € 1.000.000

score 2 2,3,6

score 3 1

score 4

10,11,13

7

5

12

17

Meer dan € 1.000.000

score 5

score 4 70% Gemiddeld 1x per 2-5 jaar

4,8

score 3 50% Klein 1x per 5-10 jaar

16

score 2 30% Zeer klein Minder dan 1x per 10 jaar score 1 10%

9,15

14,18

Wanneer het financieel gevolg van een risico structureel is, heeft het niet alleen financiële gevolgen voor 2025, maar ook voor verdere jaren. Wanneer een structureel risico zich voordoet zal in de toekomst structurele dekking binnen de begroting moeten worden gezocht. In de volgende drie tabellen zijn eerst de risico's verwoord die een relatie hebben met het realiseren van ambities. De risico's van de categorieën rood en oranje zijn nader gespecificeerd. Het nummer uit de bovenstaande grafiek komt overeen met het nummer uit de onderstaande tabellen.

53

Risico's in relatie tot het realiseren van ambities Regionale arbeidsmarktstrategie / Peelbanen We constateren dat het steeds lastiger wordt en langer duurt om vacatures in te vullen (zowel bij onze eigen organisatie als bij onze maatschappelijke partners). Hierdoor komt de bedrijfsvoering en ambities onder druk te staan. Beheersmaatregel: Zowel intern binnen de gemeente als Peelbreed wordt maximaal ingezet om door middel van diverse maatregelen de vacatures kwantitatief en kwalitatief ingevuld te krijgen. Tot nog toe lukt dat best goed. Het kost wel veel inzet en tijd en hogere kosten voor werving. Maatschappelijke ontwikkelingen We zien een toename in de problematiek in onze maatschappij. Hierbij kan gedacht worden aan meer individualisme, radicalisering, vergrijzing, meer psychische problemen en de toename van eenzaamheid. Door diverse ontwikkelingen vragen deze doelgroepen meer aandacht en inzet van onze medewerkers. Zowel in het sociale domein als bij leefbaarheid en handhaving. Veranderende wetgeving De nieuwe Omgevingswet en de wet kwaliteitsborging gaan veel van onze gemeente vergen. Onduidelijk tot op dit moment is welke impact dit zal zijn, zowel binnen de teams Ruimte en Leefbaarheid, Handhaving en Veiligheid en op financieel gebied.

Beheersmaatregel: Door middel van projectgroepen wordt gewerkt aan een zo goed mogelijk beeld van de impact en de financiële gevolgen en wordt er volop gewerkt aan de implementatie van de nieuwe Omgevingswet. Transitie buitengebied Als deze transitie niet het gewenst effect kan realiseren, kunnen er bijkomende neveneffecten ontstaan die niet gewenst zijn. Hierbij kan gedacht worden aan verloedering van het buitengebied, afname van de leefbaarheid en/of illegale of ondermijnende activiteiten. Beheersmaatregel: In gesprek blijven met eigenaren en ontwikkelingen monitoren. Financieel bestendig Er is onduidelijkheid vanuit het Rijk wat de toekomstige verdeling en beschikbaarheid van middelen zal zijn. Dit veroorzaakt onduidelijkheid op financieel gebied voor de komende jaren. Beheersmaatregel: We proberen zoveel mogelijk druk op het Rijk uit te oefenen door middel van de provincie, de K80 gemeenten en via de VNG om snel mogelijk duidelijkheid te krijgen. Extreme inflatie en loonsverhogingen In de afgelopen periode zijn we geconfronteerd met extreme inflatiecijfers en flinke loonsverhogingen. De vraag is hoe dit zich in de toekomst ontwikkelt. Ambities op grote projecten Door ambities is de wens om een aantal grote projecten in de gemeente uit te voeren. Naast personele capaciteit zijn ook de beschikbare financiële middelen een risico.

Woningbouwprojecten Het realiseren van de diverse woningbouwprojecten vormt een risico door de verminderende winstgevendheid van projecten, de eisen rondom stikstof, netcongestie en de beschikbare personele capaciteit en beschikbare middelen. Het niet tijdig kunnen realiseren van woningbouwprojecten kan ook consequenties hebben voor toegezegde subsidies

54

Netcongestie De beperkt beschikbare netcapaciteit in de gemeente Asten zorgt voor een sterk verhoogd risico op het niet tijdig kunnen realiseren van ontwikkelingen op het gebied van o.a. woningbouw, bedrijventerreinen, sport en voorzieningen. Netcongestie kan daarbij ook leiden tot noodzaak voor alternatieve oplossingen voor de stroom- en warmtevoorziening, welke tevens een prijsopdrijvend karakter op ontwikkelingen kunnen hebben.

Risicoscore Rood Nr Risicogebeurtenis Kans Impact Geld 1 Afhankelijkheid ICT systemen 90% € 300.000 € 270.000 Beschikbaarheid ICT middelen: storing of uitval van de infrastructuur, stroomstoring, cybercriminaliteit. Beschikbaarheid van essentiële programmatuur i.c.m. verplichtingen in ketens om juist en tijdig informatie te verstrekken. Uitval en/of storingen vormen een bedreiging voor de bedrijfsvoering en daarmee de dienstverlening. 2 Juridische procedures / schadeclaims 90% € 125.000 € 112.500 Tijdens procedures kan blijken dat we niet de juiste procedures hebben gevolgd of een onjuiste beslissing hebben genomen jegens inwoners van Asten of bedrijven. Hiermee staat de onrechtmatigheid in de meeste gevallen vast. Ook kan er vertragingsschade zijn of schade bij niet tijdig beslissen (ingebrekestelling). 3 Beheer openbare ruimte 90% € 125.000 € 112.500 Door klimaatsverandering zien we het risico op schade in de openbare ruimte door extreem weer zoals windhozen, droogte en hagelbuien toenemen. In de laatste jaren zien we de kosten om de openbare ruimte na extreem weer opnieuw veilig te krijgen/op niveau te krijgen oplopen. 4 Privaatrechtelijke heffingen en leges 50% € 1.250.000 € 625.000 Opgelegde kosten planologische procedures, leges (bijv. voor een aanvraag omgevingsvergunning) en privaatrechtelijke heffingen (bijv.

rioolheffing, OZB, toeristenbelasting, afvalstoffenheffing) die leiden tot juridische procedures. Risico op verplichting geheel of gedeeltelijk terugbetalen leges en proceskostenvergoeding. 5 Zorgkosten 70% € 750.000 € 525.000 Door maatschappelijke ontwikkelingen (vergrijzing, toenemende problematiek) blijven de kosten in de toekomst stijgen. Het risico zit met name bij de inzet van dure voorzieningen. Deze is vooraf lastig in te schatten. We hebben als gemeente zorgplicht, dit is een open einde regeling waarbij we verplicht zijn om zorg in te zetten. Dit betekent een risico voor de begrote budgetten. 6 Omgevingswet 90% € 125.000 € 112.500 De Omgevingswet is inmiddels in werking. Waar in het begin vooral nog ruimtelijke procedures onder de oude wet afgehandeld moesten worden, worden inmiddels de eerste ruimtelijke procedures onder de Omgevingswet gestart. De praktijk gaat uitwijzen of er ook sprake zal zijn van hogere structurele bedrijfsvoeringskosten. En welke impact mogelijke ingebrekestellingen kunnen hebben. 7 Voorziening wethouderspensioenen 70% € 400.000 € 280.000 In 2025 is er een extra storting gedaan in het kader van de wethouderspensioenen om te voldoen aan de huidige wet en regelgeving en de juiste stand per 31-12-2025. Er heerst echter nog een onzekerheid/risico wat deze storting komende jaren zal inhouden. 8

Onzekerheid algemene uitkering rijksoverheid

50% 55

€ 2.000.000

€ 1.000.000

De algemene uitkering neemt in 2026 fors af als gevolg van het zogenoemde "ravijnjaar". De VNG is hierover nog in onderhandeling met het Rijk. Er is onzekerheid over de middelen van het Rijk, met name vanaf 2028. De evaluatie van de herijking van het gemeentefonds vindt eind 2025 plaats. Dit pakt mogelijk voordelig uit voor de gemeente Asten. Totaal € 3.037.500 Risicoscore Oranje Nr Risicogebeurtenis Kans Impact Geld 9 Beheer openbare ruimte - groen 10% € 700.000 € 70.000 Het risico op ziektes bij bomen en planten neemt toe. In het verleden is veel eentonig plantmateriaal gezet. Daarbij neemt de impact en verspreiding van ziektes en exoten door onder andere klimaatverandering en het uit balans raken van het ecosysteem (onder andere insectenafname) toe. 10 Opslag strooizout 70% € 125.000 € 87.500 Opslag strooizout locatie Venbergweg: Er is in de Begroting 2025 een investeringskrediet beschikbaar gesteld van € 465.000,= voor het revitaliseren van de gemeentelocatie aan de Venbergweg 6, inclusief het saneren en slopen van bestaande bebouwing en het realiseren van een nieuwe zoutloods. Daarmee voldoet de zoutloods weer aan de gestelde eisen ten behoeve van de opslag van strooizout voor gladheidsbestrijding. De aanbesteding en vergunningsaanvraag loopt en planning start werkzaamheden is halverwege 2026. Dit risico blijft bestaan totdat de nieuwe zoutloods is gerealiseerd (in 2026).