Agendabundel

60

I

-180

-180

-180

-180

I

180

180

180

180

I

-75

-75

-75

I

75

75

75

I

-120

-120

-120

I

Uitbreiding gezinsopvang

-200

-200

-200

I

Dekking uitbreiding capaciteit Kruispunt, De Duif en gezinsopvang uit BR Beschermd en weerbaar Cultuurhistorische Waardenkaart

320

320

320

I

-60

I

Dekking cultuurhistorische Waardenkaart uit invoeringsbudget Omgevingswet Buurtconciërges

60

I

-425

I

Buurtconciërges dekking uit WIF

425

I

Buurtconciërges overheveling dekking uit WIF

-425

I

Totaal Gedekt uit bestemmingsreserves of bestaande budgetten

-425

0

0

0

Het onderste kader betreft de buurtconciërges. De dekking hiervoor komt uit het Werkinvesteringsfonds (WIF) dat in 2023 begroot is. Daarvoor valt in 2023 € 425.000 vrij in de algemene reserve zoals is opgenomen in Turap 1 in 2024 wordt dit aan de algemene reserve onttrokken, daardoor ontstaat een saldo van + € 425.000 voor dit onderwerp in Turap 1 en van - € 425.000 in de Perspectiefnota.

33

Volt Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

Volt-1 (mondeling gesteld op 10-5) Duurzame bereikbaarheid Is het mogelijk om vooruitlopend op het parkeerbeleid proactief knelpunten aan te pakken (bijvoorbeeld parkeerdruk schil centrum)? We willen alle maatregelen op het gebied van bereikbaarheid/ mobiliteit vanuit het brede mobiliteit/parkeerbeleid oppakken om te voorkomen dat we korte termijnmaatregelen na vaststelling van het beleid weer moeten aanpassen.

Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

Volt-2 (mondeling gesteld op 10-5)

Fractie: Pagina: Vraag:

Volt-3 (mondeling gesteld op 10-5

Antwoord:

In hoeverre wordt er geexperimenteerd met nieuwe vormen van burgerparticipatie? We draaien een pilot digitale wijkpanels in de Laar en Presikhaaf. Het digitaal wijkpanel bestaat uit een aantal inwoners, die toestemming aan de gemeente Arnhem hebben gegeven om via een digitale enquêtetool 4 tot 6 keer bevraagd te worden. De essentie van de pilots ligt in het vormen van permanente wijkpanels. Verder is in de begroting van de gemeente Arnhem opgenomen dat we rondom complexe onderwerpen burgerberaden willen organiseren.

Welke invloed heeft de gemeente op de taxi’s die in Arnhem Rijden. Wat zijn de mogelijkheden voor het realiseren van een platform (app) om een taxi mee te kunnen bestellen en betalen (bijvoorbeeld in de vorm van een pilot) De gemeente heeft beperkte invloed op de taxi’s. De gemeente kan via de taxi verordening alleen invloed hebben op de taxi’s van de opstapmarkt, maar niet de taxi’s van de belmarkt (waar ook bijvoorbeeld Uber taxi’s onder vallen). Door deze scheiding is succesvolle implementatie van de taxi verordening nu niet realistisch. Zie hiervoor ook de raadsbrief van 7 maart 2023. Het is niet aan de gemeente om taxi app te implementeren. En daarbij komt dat wanneer taxi’s gebruik maken van een app, zij formeel onder de belmarkt vallen. Dan vallen ze automatisch niet meer onder de opstapmarkt en kunnen we als gemeente (met de huidige regelgeving vanuit het rijk) helemaal geen nadere regels opleggen.

Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

Volt-4 (mondeling gesteld tijdens politieke avond 15-5) Gaat het bij de structurele taakstelling van €105.000 uit 2015 om oude bezuinigingen die nog open staan en belemmert dit het realiseren van sportambities? De oude (structurele) taakstelling buitensport van €150.000 is niet geheel gerealiseerd. De taakstelling buitensport was destijds ingevuld door de Paasberg in te zetten voor ontwikkeling nieuwbouw. Met die opbrengsten kon deze taakstelling worden gerealiseerd. In de vorige collegeperiode is aangegeven dat de Paasberg niet voor woningbouw zal worden ontwikkeld. Hierdoor is deze taakstelling van €150.000 niet volledig gerealiseerd. Voor € 45.000 is de taakstelling wel gerealiseerd door een veld af te stoten, dit betekent dat er nog € 105.000 te realiseren over blijft. Op dit moment wordt het sportbudget met 105.000 euro gekort, zonder dat we de bezuiniging daadwerkelijk kunnen realiseren. Dat belemmert het uitvoeren van verschillende sportambities genoemd in de PPN.

34

ChristenUnie Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

CU-1 (mondeling op 10-5 gesteld)

Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

CU- 2

Hoe staat het met de motie over de regensensoren? Er zijn enkele voorbereidende werkzaamheden uitgevoerd ten behoeve van deze motie. Hiermee gaan wij komende periode weer aan de slag, waarbij we ook nadrukkelijk gaan kijken hoe dit zich verhoudt tot de gedachte om langzaam verkeer überhaupt meer prioriteit te geven bij verkeerslichten.

Wij ontvangen graag alle data van het digipanel Alle antwoorden op de open vragen zijn meegestuurd in een bijlage bij de raadsbrief Perspectiefnota, zie https://arnhem.bestuurlijkeinformatie.nl/Agenda/Document/f0cf78fe-4bca4647-96ab-afcd1447c828?documentId=6720e1aa-1cba-4a53-94f4d894ab4ceada&agendaItemId=7781780c-18d7-48a4-808e-ca0b3011cdff Het Digipanel bestaat uit kritische meedenkers. Het heeft geen representatief karakter voor de hele Arnhemse bevolking. Kenmerken van de respons voor het Digipanelonderzoek over de Perspectiefnota zijn: o Relatief meer ouderen (68% is 55 jaar of ouder). o Relatief vaak theoretisch opgeleid (75%). o Iets meer mannen (62%). o Alle wijken zijn vertegenwoordigd, wel iets meer panelleden uit Arnhem-Noord (61%) dan uit Arnhem-Zuid (39%).

Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

CU-3 Wij ontvangen graag een overzicht van de huurcontracten genoemd op p. 15 In onderstaande tabel staat een overzicht van de gebouwen die we verhuren. In de eerste kolom onder ‘object’ staat het adres van het betreffende gebouw. In de tweede kolom onder ‘deelportefeuille’ staat vanuit welke portefeuille binnen de gemeente het object wordt verhuurd. Een object valt in een bepaalde portefeuille vanwege de aard van het pand en het programma waarbinnen het valt (zo valt een sporthal bijvoorbeeld onder sport/recreatie). Dit betekent niet noodzakelijk dat de huurder ook onder die categorie valt. Object

Deelportefeuille

Antoon van Hooffplein 17

Overig permanent vastgoed

Audrey Hepburnplein 1

Kunst / Cultuur

Bakenbergseweg 213A

Overig permanent vastgoed

Bauerstraat 10 (01)

Sport/ Recreatie

Bergstraat 1

Tijdelijk Vastgoed

Bergstraat 27-2

Tijdelijk Vastgoed

Bergstraat 29

Tijdelijk Vastgoed

Bernhardlaan 6-8

Sport/ Recreatie

Bernhardlaan 6-8

Sport/ Recreatie

Bethanienstraat (01) nr. 1

Tijdelijk Vastgoed

Bethaniënstraat 242

Welzijn

Bethanienstraat 246

Sport/ Recreatie

Beukenlaan 15

Sport/ Recreatie

Beukenlaan 15

Sport/ Recreatie

Blekerstraat 6

Sport/ Recreatie

Bonte Wetering 89

Welzijn

Bonte Wetering 89

Welzijn

35

Bonte Wetering 89

Welzijn

Bonte Wetering 89

Welzijn

Bonte Wetering 89

Welzijn

Bonte Wetering 89

Welzijn

Bonte Wetering 89

Welzijn

Bonte Wetering 89

Welzijn

Boshovenstraat 6

Sport/ Recreatie

Bovenbeekstraat 21

Kunst / Cultuur

Bovenbeekstraat 21

Kunst / Cultuur

Bovenbeekstraat 21

Kunst / Cultuur

Brabantweg 101-109

Onderwijs

Brabantweg 101-109

Onderwijs

Brabantweg 115

Sport/ Recreatie

Brabantweg 115

Sport/ Recreatie

Brabantweg 115

Sport/ Recreatie

Brabantweg 120

Overig permanent vastgoed

Breezandpad 11-17

Sport/ Recreatie

Breezandpad 11-17

Sport/ Recreatie

Breezandpad 11-17

Sport/ Recreatie

Breitnerstraat 75

Sport/ Recreatie

Breitnerstraat 77

Sport/ Recreatie

Daam Fockemalaan 1-3

Sport/ Recreatie

Daam Fockemalaan 1-3

Sport/ Recreatie

Daam Fockemalaan 1-3

Sport/ Recreatie

Daam Fockemalaan 1-3

Sport/ Recreatie

Daam Fockemalaan 4 (05)

Sport/ Recreatie

De Pas 44

Sport/ Recreatie

De Pas 44

Sport/ Recreatie

De Wiltstraat 9

Welzijn

Doorwerthlaan 6

Sport/ Recreatie

Dovenetellaan 150

Sport/ Recreatie

Drielsedijk 15

Sport/ Recreatie

Drielsedijk 15

Sport/ Recreatie

Drielsedijk 17

Sport/ Recreatie

Drielsedijk 17 (02)

Sport/ Recreatie

Dullertstraat 31 Thialf

Welzijn

Dullertstraat 33-1 en 33-2

Sport/ Recreatie

Dullertstraat 33-1 en 33-2

Sport/ Recreatie

Eimerssingel-Oost 260

Welzijn

Eimerssingel-Oost 262B

Sport/ Recreatie

Eimerssingel-Oost 266

Welzijn

Elderhofseweg 51

Tijdelijk Vastgoed

Emily Brontësingel 1A

Onderwijs

Emily Brontësingel 1A

Onderwijs

Eusebiusbuitensingel 53

Vastgoed eigen gebruik

Eusebiusbuitensingel 53

Vastgoed eigen gebruik

Eusebiusbuitensingel 53

Vastgoed eigen gebruik

Eusebiusbuitensingel 53

Vastgoed eigen gebruik

Eusebiusbuitensingel 53

Vastgoed eigen gebruik

Eusebiusbuitensingel 53

Vastgoed eigen gebruik

36

G.A. van Nispenstraat 139 Izaak Evertslaan Gerard Douweg 4

Tijdelijk Vastgoed

Graslaan 97 en 97D

Onderwijs

Graslaan 97 en 97D

Onderwijs

Graslaan 97 en 97D

Onderwijs

Graslaan 97 en 97D

Onderwijs

Graslaan 97 en 97D

Onderwijs

Graslaan 97 en 97D

Onderwijs

Graslaan 97 en 97D

Onderwijs

Graslaan 97 en 97D

Onderwijs

Graslaan 97 en 97D

Onderwijs

Graslaan 97 en 97D

Onderwijs

Groningensingel 1245

Onderwijs

Groningensingel 1245

Onderwijs

Hooghalensingel 4

Sport/ Recreatie

Huissensedijk 30, 30A

Onderwijs

Huissensestraat 285-291

Sport/ Recreatie

Julianalaan 17

Kunst / Cultuur

Karel Doormanstraat t.o. nr. 50

Welzijn

Kazerneplein 2

Onderwijs

Kazerneplein 2

Onderwijs

Kazerneplein 2

Onderwijs

Kazerneplein 2

Onderwijs

Kazerneplein 2

Onderwijs

Kazerneplein 2

Onderwijs

Kazerneplein 2

Onderwijs

Kazerneplein 2

Onderwijs

Kazerneplein 2

Onderwijs

Kazerneplein 2

Onderwijs

Kemperbergerweg 11a/b

Sport/ Recreatie

Kermisland 2

Sport/ Recreatie

Kinderkamp 11

Welzijn

Kinderkamp 11

Welzijn

Kloosterstraat 85A / Bronbeeklaan 89, 91

Onderwijs

Koningsplein 12

Kunst / Cultuur

Kortestraat 16

Kunst / Cultuur

Kortestraat 16

Kunst / Cultuur

Kortestraat 16

Kunst / Cultuur

Laan van Presikhaaf 7

Onderwijs

Laan van Presikhaaf 7

Onderwijs

Laan van Presikhaaf 7

Onderwijs

Laan van Presikhaaf 7

Onderwijs

Laan van Presikhaaf 7

Onderwijs

Laan van Presikhaaf 7

Onderwijs

Laan van Presikhaaf 7

Onderwijs

Laan van Presikhaaf 7

Onderwijs

Laan van Presikhaaf 7

Onderwijs

Laan van Presikhaaf 7

Onderwijs

Lange Water 2B

Overig permanent vastgoed

Langstraat 10

Overig permanent vastgoed

Welzijn

37

Langstraat 10

Overig permanent vastgoed

Lupinestraat 12

Onderwijs

Lupinestraat 12

Onderwijs

Lupinestraat 12

Onderwijs

Lupinestraat 12

Onderwijs

Lupinestraat 12

Onderwijs

Marasingel 251

Sport/ Recreatie

Marasingel 251

Sport/ Recreatie

Marasingel 251

Sport/ Recreatie

Marasingel 251

Sport/ Recreatie

Marasingel 251

Sport/ Recreatie

Marasingel 251

Sport/ Recreatie

Marasingel 251

Sport/ Recreatie

Marasingel 251

Sport/ Recreatie

Marasingel 251

Sport/ Recreatie

Marasingel 251

Sport/ Recreatie

Marasingel 251

Sport/ Recreatie

Marga Klompelaan 62B

Overig permanent vastgoed

Meander 951

Overig permanent vastgoed

Meikers 3

Onderwijs

Meikers 3

Onderwijs

Meikers 3

Onderwijs

Meikers 3

Onderwijs

Meikers 3

Onderwijs

Middachtensingel 300

Overig permanent vastgoed

Mr. E.N. van Kleffenstraat 12

Vastgoed eigen gebruik

Mr. E.N. van Kleffenstraat 12

Vastgoed eigen gebruik

Mr. E.N. van Kleffenstraat 12

Vastgoed eigen gebruik

Mr. E.N. van Kleffenstraat 12

Vastgoed eigen gebruik

Mr. J.M. de Kempenaersingel 2, 2 A

Sport/ Recreatie

Mr. J.M. de Kempenaersingel 2, 2 A

Sport/ Recreatie

Mr. J.M. de Kempenaersingel 6

Onderwijs

Mr. J.M. de Kempenaersingel 6

Onderwijs

Mr. J.M. de Kempenaersingel 6

Onderwijs

Neerlandstuinstraat 16

Sport/ Recreatie

Nicolaas Maesstraat 6B (02)

Sport/ Recreatie

Olympus 27-29

Sport/ Recreatie

Onder de Linden 2

Sport/ Recreatie

Oude Stationsstraat 6

Overig permanent vastgoed

Oude Veerweg 3

Tijdelijk Vastgoed

Pallas Atheneplein 2

Onderwijs

Pallas Atheneplein 2

Onderwijs

Pallas Atheneplein 2

Onderwijs

Pallas Atheneplein 2

Onderwijs

Pallas Atheneplein 2

Onderwijs

Pallas Atheneplein 2

Onderwijs

Parkweg 2

Niet te vervreemden vastgoed

Parkweg 5

Niet te vervreemden vastgoed

Peter van Anrooylaan 1

Welzijn

Pythagorasstraat 5

Sport/ Recreatie

Pythagorasstraat 9

Onderwijs

38

Pythagorasstraat 9

Onderwijs

Randweg 2, 6

Welzijn

Reigerstraat 2

Overig permanent vastgoed

Remisestraat 2

Welzijn

Rietgrachtstraat 74 (01)

Vastgoed eigen gebruik

Rijksweg-West 92A en 92B

Overig permanent vastgoed

Rijksweg-West 92A en 92B

Overig permanent vastgoed

Rijnkade 150 Museum

Kunst / Cultuur

Ruitenberglaan 2, 4

Onderwijs

Schaapsdrift 88

Tijdelijk Vastgoed

Slochterenweg 29

Sport/ Recreatie

Slochterenweg 29

Sport/ Recreatie

Slochterenweg 29

Sport/ Recreatie

Sperwerstraat 1B

Overig permanent vastgoed

Sperwerstraat 97 (en 97A)

Welzijn

Stationsplein 18

Tijdelijk Vastgoed

Stationsplein 18-20 / Bergstraat 1

Tijdelijk Vastgoed

Tellegenlaan 1

Niet te vervreemden vastgoed

Tellegenlaan 2

Niet te vervreemden vastgoed

Tellegenlaan 3

Niet te vervreemden vastgoed

Tellegenlaan 4

Niet te vervreemden vastgoed

Utrechtseweg 87

Kunst / Cultuur

Valckenierstraat 3

Sport/ Recreatie

Van Maerlantstraat 2

Sport/ Recreatie

Van Maerlantstraat 2

Sport/ Recreatie

Varkensstraat 1a en 2

Tijdelijk Vastgoed

Velperbinnensingel 15

Kunst / Cultuur

Venlosingel 212 - 220

Onderwijs

Viottastraat 12 (02)

Sport/ Recreatie

Viottastraat 12 (02)

Sport/ Recreatie

Westerveldsestraat 26 (01)

Sport/ Recreatie

Wichard van Pontlaan 16

Tijdelijk Vastgoed

Wichard van Pontlaan 24

Tijdelijk Vastgoed

Wichard van Pontlaan 48

Tijdelijk Vastgoed

Wichard van Pontlaan 74

Tijdelijk Vastgoed

Wichard van Pontlaan 78D

Tijdelijk Vastgoed

Willemsplein 01

Welzijn

Willemsplein 10

Kunst / Cultuur

Zijpendaalseweg 191A

Niet te vervreemden vastgoed

Zijpendaalseweg 193

Niet te vervreemden vastgoed

Zijpendaalseweg 22, 24

Niet te vervreemden vastgoed

Zijpendaalseweg 24A

Niet te vervreemden vastgoed

Zijpendaalseweg 28

Niet te vervreemden vastgoed

Zijpendaalseweg 30

Niet te vervreemden vastgoed

Zijpendaalseweg 40 / Parkweg 1

Niet te vervreemden vastgoed

Zijpendaalseweg 48

Niet te vervreemden vastgoed

Zijpendaalseweg 50

Niet te vervreemden vastgoed

Zorgvlietstraat Zuilesteinlaan

Sport/ Recreatie

39

Fractie: Pagina: Vraag:

CU-4 Wij zouden graag een wat meer gespecificeerd antwoord willen op de vraag mbt tot de data van het digipanel. Er wordt nu aangegeven dat alle wijken vertegenwoordigd zijn en Noord iets meer dan Zuid. Wij zouden deze informatie graag per wijk willen ontvangen.

Antwoord:

Centrum

aantal 51

percentage 5%

Spijkerkwartier

52

5%

Arnhemse Broek

31

3%

Presikhaaf-West

28

2%

Presikhaaf-Oost

26

2%

St. Marten/Sonsbeek

59

5%

Klarendal

55

5%

Velperweg e.o.

98

9%

Alteveer/Cranevelt

47

4%

Geitenkamp

15

1%

Monnikenhuizen

31

3%

Burgemeesterswijk/Hoogkamp 97

9%

Schaarsbergen e.o.

26

2%

Heijenoord/Lombok

48

4%

Klingelbeek e.o.

19

2%

Malburgen-West

26

2%

Malburgen-Oost (Noord)

29

3%

Malburgen-Oost (Zuid)

26

2%

Vredenburg/Kronenburg

38

3%

Elden

22

2%

Elderveld

82

7%

De Laar

86

8%

Rijkerswoerd

76

7%

Schuytgraaf

53

5%

toaal

1121

100,0

ontbrekende waarde

40

totaal

1161

40

PVV Forum voor Democratie Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

FvD-1 (mondeling gesteld op 10-5) Kansengelijkheid Wat doet de gemeente aan informatievoorziening voor 18-jarigen mbt financiële cq volwassenenrechten en - plichten zoals belasting/ toeslagen/ aangiften/ stemrecht, etc Op het moment dat je 18 jaar wordt, ben je volgens de wet volwassen. Je mag zelf een paspoort of een rijbewijs bij de gemeente Arnhem aanvragen. Ook op het gebied van zorg en financiën verandert het een en ander. Op de website van de gemeente hebben we veel informatie op een rij gezet: Alle informatie van de gemeente Arnhem, speciaal voor Jongeren | Kwikstart » Kwikstart Ook vanuit het Rijk worden jongeren per brief geïnformeerd: 18 jaar worden: wat moet ik regelen? | Rijksoverheid.nl Specifiek voor financiën en het aangaan van schulden willen wij zoveel mogelijk jongeren informeren over de consequenties en risico’s van. We doen dit onder meer één op één via de medewerkers van Opr€cht, de jeugdwijkcoaches; door inzet van de Kwikstart app en door de lessenreeks van Moneystart op de scholen. We ondersteunen Rijn IJssel met hun Loket voor financiële vragen en hun Steunfonds.

Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

FvD-2 Veiligheid (p. 7 & 26-27) Waar zijn de meeste meldingen in Arnhem graag hoeveelheid en soort per buurt. De politieregistraties in Arnhem in 2022 zijn als volgt:

41

Bron: https://arnhem.incijfers.nl/dashboard/staat-van-de-stad/veiligheideiligheid - Arnhem (incijfers.nl) Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

FvD-3

Fractie: Pagina: Vraag:

FvD-4

Antwoord:

Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

Fractie: Pagina: Vraag:

Antwoord:

Hoeveel patrouilles lopen BOAs nog na invoering scan-auto; in diezelfde gebieden? Voor de invoering van de scan-auto werd twee keer per dag gepatrouilleerd in Centrum en Spijkerkwartier langs alle parkeervakken. Buiten die gebieden gebeurde dat één keer per dag. Sinds de invoering van de scan-auto is het aantal patrouilles ongewijzigd, maar omdat niet meer op betaald parkeren hoeft te worden gecontroleerd (dat doet de scan-auto) maar enkel nog op andere overtredingen zoals foutparkeren, kosten de patrouilles minder tijd en dus minder inzet van personeel.

Waar wordt Handhaving vooral voor ingezet (dienst/taakomschrijfving) en waar en hoevaak en hoeveel man/vrouw? Handhaving wordt ingezet naar aanleiding van het beeld van de meldingen en overtredingen per wijk. De inzet omvat een breed palet van taken, zoals meldingen en overtredingen inzake fout parkeren van fietsen en auto’s, horeca-overtredingen en het juist aanbieden van afval. Daarnaast voeren handhavers controles uit of nemen deel aan integrale acties of controles (bijv. t.a.v. coffeeshops, massagesalons, seksinrichtingen en de horeca). De verdeling man/vrouw bij het personeel van handhaving is nagenoeg 50/50. FvD-5 Actualisatie BUIG “Meer mensen vanuit de bijstand doorstromen”  Hoeveel precies, afgestoken tegen voorgaande jaren Het volume van inwoners met een bijstandsuitkering is in 2022 in Arnhem gedaald met 369 inwoners. Vanaf 1 januari 2019 nemen we deel aan een benchmark met 16 gemeenten van gelijke grootte. Sinds 1 januari 2019 daalde het volume bij die gemeenten met 9,1%, in Arnhem daalde het sterker, met 12,5%. Die volumedaling laat zich niet precies vertalen naar een aantal inwoners, omdat ook deeltijd-uitstroom uit de uitkering door (meer) parttime werk bijdraagt aan die volumedaling.

FvD-6 Onderwijshuisvesting “De kapitaallasten van deze investeringen in het PO drukken op de algemene middelen”  Drukken de eventuele investeringen in het V.O. niet op de AR/AM? De investeringen die volgen uit het Integraal huisvestingsplan Primair Onderwijs zijn opgenomen in het MIP. De dekking hiervan is voorzien uit de reeds beschikbaar gestelde budgetten voor onderwijshuisvesting. De opgenomen investeringen zijn onvoorzien waardoor wordt voorgesteld deze uit de algemene middelen te bekostigen. De investeringen in het voorgezet onderwijs worden opgenomen in het nog op en vast te stellen Integrale Huisvestingsplan waarin ook een dekkingsvoorstel opgenomen wordt. FvD-7 Beheerkosten transferhal Arnhem Centraal Is de Gemeente financieel verantwoordelijk voor het onderhoud van het gebouw? Wat zijn de afspraken en verhoudingen hieromtrent? Wie huurt schoonmakers/onderhoud/reparaties in etc? Vanwaar precies de verhoging aan lasten? De gemeente is samen met ProRail en NS verantwoordelijk voor het onderhoud van de OV Terminal (OVT). Het onderhoud van de OVT is verdeeld waarbij grofweg geldt dat de gemeente verantwoordelijk is voor 65% en ProRail voor 35%. Het onderhoud van de commerciële 42

ruimten valt voor 100% onder verantwoordelijkheid van de NS. De drie eigenaren (gemeente, ProRail, NS) hebben het beheerbedrijf van NS ingeschakeld om het beheer namens hen uit te voeren. De verhoging van de lasten komt voornamelijk door: - schoonmaak (de schoonmaak is opnieuw aanbesteed, deze is aanzienlijk duurder geworden voor de OVT). - apparaatskosten (personeel; er is meer inzet nodig). - Energie (komt door de hoge prijzen). Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

FvD-8 Een Duurzaam Arnhem “Verminderen van het aantal kilogram restaval p.p.”  Hoever staat het met de 0-meting, wanneer hoopt het college hiermee klaar te zijn? Er wordt ambtelijk een circulariteits-scan uitgevoerd (0-meting). Dat gaat dan niet alleen om restafval, maar om al het afval en grondstoffen die door de stad heen gaan. Voor wat betreft de hoeveelheden restafval hebben we deze in beeld over de afgelopen jaren. Zie daarvoor dan ook Afvalkoers 2022-2026 “Arnhem Schoner” – Rapportage Q4 2022 Arnhem iBabs RIS (bestuurlijkeinformatie.nl) FvD-9 Spoorzone Arnhem Oost “De gemeente dient te cofinancieren”  Heeft het college een beeld om wat voor een totale investering het draait? De totale investeringen in spoorzone betreffen velen honderden miljoenen (of zelfs miljarden) als gekeken wordt naar alle investeringen van bouwers, ontwikkelaars, ondernemers en overheden. Een deel hiervan zal door de gezamenlijke overheden moeten worden opgebracht. Op basis van kentallen en werkschetsen gebaseerd op de gebiedsuitwerking Spoorzone (zoals in raadsbesluit verstedelijkingsstrategie eind 2022 is vastgesteld) is een globaal inzicht gekregen in het tekort van de business case (prijspeil 2022) van circa 245 miljoen excl btw prijspeil 2022. Op het bestuurlijk overleg “BO MIRT” afgelopen november zijn met het rijk afspraken gemaakt over:

 

22 miljoen incl btw voor bereikbaarheidsmaatregelen

50 miljoen incl btw voor bijdrage verplaatsing emplacement Een bijdrage voor de gebiedsexploitatie wordt bekend gemaakt na bestuurlijk overleg leefomgeving in juni. Uitgangspunt bij Rijk is 50% cofinanciering vanuit de betreffende regio zelf. De regio en gemeente Arnhem zal nadat rijk haar bijdrage heeft bekendgemaakt een inschatting moeten maken van de haalbaarheid en de risico’s voor een vervolgaanpak. De raad zal hierover door college worden geïnformeerd en zij zal voorstellen aan de raad doen als het gaat om invulling van de kaderstellende verantwoordelijkheid en besluitvorming van de raad. De raadswerkgroep Verstedelijking (eerstvolgende vergadering woensdag 24 mei 2023) zal vooruitlopend op gesprek en debat in de raadszaal en -kamers zelf, zoals afgesproken, worden meegenomen in de het proces van verstedelijking en de spoorzone in het bijzonder. Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

FvD-10 Een groen Arnhem

 Hoever staat het met het vergroenen van de binnenstad i.v.m. hittestress? Wordt hier rekening mee gehouden met tijdens de conceptualisatie van de binnenstadsvisie? We zijn sinds medio vorig jaar op verschillende plekken in de binnenstad bezig met kleinere groene interventies in het kader van klimaatadaptatie, NK-Tegelwippen en de Wijkgroenagenda. Deze acties lopen nog tot het einde van deze maand. Komend plantseizoen gaan we daarmee verder. Tegelijkertijd zijn we bezig met het uitwerken van een visie en op het Koele Netwerk (ambitie Strategie Klimaatadaptatie) en de openbare ruimte in de binnenstad. Het veranderende programma van de binnenstad (wonen, werken, retail et cetera) inclusief het functioneren van de openbare ruimte krigt daarin uiteraard de aandacht. Het eerste resultaat is een plan van aanpak voor het Koele Netwerk in de binnenstad en wordt geleverd voor 1 december dit jaar. We pakken dan meteen ook de uitvoering op.

43

Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

Fractie: Pagina: Vraag:

FvD-11 “Het vergroten van de biodiversiteit”  Hoe, met welke maatstaven wordt dit gemeenten en wat betekent biodiversiteit ofwel wat valt binnen biodivers en wat niet? Biodiversiteit is de verscheidenheid aan verschillende soorten binnen een ecosysteem of een soort landschap (bos, heide, grasland of stedelijk gebied). Ofwel de soorten rijkdom. Overal is dus een mate van biodiversiteit. Binnen de monitoring meten we de biodiversiteit middels de meetlat biodiversiteit van IPC Groene Ruimte, speciaal daarvoor ontwikkeld. Een landschap of gebied krijgt dan een aantal punten op basis van aanwezigheid van voedsel, vocht, veiligheid, voortplanting en verbinding/verplaatsing. Hoe hoger dit puntenaantal, hoe groter de biodiversiteit. Verder inventariseren we enkele kenmerkende soortgroepen voor een bepaald landschap, bijvoorbeeld spechten voor een bosgebied. FvD-12 Kansrijk Arnhem

 Doet de gemeente Arnhem aan informatievoorziening/verschaffing richting pas-18 jarigen? Vanuit DUO wordt men geïnformeerd over de studiefinanciëring en sommige gemeenten informeren 18-jarigen op alle relevante informatie m.b.t. het juridisch volwassen worden – wat is hier op dit moment het Arnhems beleid op?

Antwoord:

Op het moment dat je 18 jaar wordt, ben je volgens de wet volwassen. Je mag zelf een paspoort of een rijbewijs bij de gemeente Arnhem aanvragen. Ook op het gebied van zorg en financiën verandert het een en ander. Op de website van de gemeente hebben we veel informatie op een rij gezet: Alle informatie van de gemeente Arnhem, speciaal voor Jongeren | Kwikstart » Kwikstart Ook vanuit het Rijk worden jongeren per brief geïnformeerd: 18 jaar worden: wat moet ik regelen? | Rijksoverheid.nl

Fractie: Pagina: Vraag:

Antwoord:

FvD-13 Preventief en flankeren welzijnsbeleid “Vandaar dat er een divers cursusaanbod is voor volwassenen om laaggeletterdheid tegen te gaan”  Welk cursusaanbod (lees: welk curriculum/soorten les), hoe divers (wat betekent divers hier precies?), Wat zijn de resultaten van dit aanbod op laaggeletterdheid in Arnhem? Hoe wordt dit getoetst, wie waarborgt kwaliteit? Hoeveel wordt hier gebruik van gemaakt (aanmeldingen) en in zijn/haar volledigheid? Zijn er vroegtijdige afhakers? Hoeveel procent slaagt voor de cursus? Graag een overzicht. Cursusaanbod: er bestaat non formeel aanbod (laagdrempelig instapniveau: taal-/ reken- en digitaal aanbod met een sociaal component. Deelnemers leren ‘al doende’ en behalen certificaten); tot formeel aanbod om de basisvaardigheden te versterken (zie hieronder) Aanbieders formeel aanbod zijn: ROC Rijn IJssel: Alfabetisering, Taalcursussen op niveau A1, A2, B1 voor NT1 en NT2 IVIO-Opleidingen: een landelijke aanbieder van (duale) Nederlandse taal- en rekenopleidingen en trainingen digitale vaardigheid en budgetteren. Prago: geeft lessen basiseducatie aan mensen die moeite hebben met leren. Onze cursisten zijn laaggeletterde volwassenen, met of zonder licht verstandelijke of psychische beperking. Deze aanbieders ontvangen een begrotingssubsidie vanuit de WEB middelen.

Resultaten: Voor de resultaten verwijs ik naar de Impactmeting 2022 Monitoring en kwaliteit: De samenwerkende gemeenten van de arbeidsmarktregio Midden-Gelderland ontvangen Rijksmiddelen om te voldoen aan hun wettelijke taak op het gebied van Volwasseneneducatie. In deze regio is Arnhem contactgemeente. In het regionaal portefeuillehouders overleg (RPO) wordt invulling gegeven aan deze verantwoordelijkheid.

44

De opdrachtgever ontvangt jaarlijks een evaluatierapportage van de metingen uit de regio. Hierin staan de resultaten verwerkt per onderdeel (algemeen, materiaal, locatie, docent en overige evaluatiepunten). Tevens per aanbieder een verantwoording. Aanbieders formeel aanbod leveren jaarverslag, begroting (en accountantsverklaring). Overzicht aanmeldingen: zie achtergrond kenmerken factsheet. Afhakers: niet specifiek in beeld gebracht. Deelnemers worden geregistreerd en bij niet verschijnen na-gebeld. Uitval is daardoor minimaal. Fractie: Pagina: Vraag: Antwoord:

FvD-14 Buurtconciërges Wat is het verschil tussen buurtconciërges en een coach? Het is ons niet duidelijk wat voor coach bedoelt wordt, mogelijk afvalcoaches (afvalscheiding) of straatcoaches (overlast en jongeren). Buurtconciërges zijn actief en voelen zich mede verantwoordelijk voor het verbeteren van de leefbaarheid van het gebied waarin zij opereren. De buurtconciërges zijn zichtbaar aanwezig in Geitenkamp, Klarendal, Malburgen, Presikhaaf en Arnhemse Broek, ze richten zich primair op de openbare ruimte. Naast afvalproblematiek en verloedering signaleren de buurtconciërges ook eenzaamheid en armoede in de buurt. Zij gaan erop af, handelen meteen waar nodig of ondersteunen de inwoner bij de doorverwijzing naar het loket zodat de inwoner geholpen wordt. De rol en de functie van de buurtconciërges is dus gericht op het verkleinen van de afstand tussen de gemeente Arnhem en haar inwoners, het verbeteren van de leefbaarheid en de leefomgeving en het verbinden van de hulpbehoevenden inwoners, de gemeentelijke dienstverleners en maatschappelijke instanties.

45

GEMEENTE

Arn he m ^ BESLUITENLIJST VAN DE VERGADERING VAN DE RAAD VAN DE GEMEENTE ARNHEM OP WOENSDAG 24 mei 2023 De voorzitter: Marcouch De raadsgriffier: Kersten Aanwezig de leden: Aït Chrif (PvdA), Bal (DENK), De Boef (GroenLinks), Brandts (D66), Van den Broek (CDA), Coenders (GroenLinks), Dayioglu (GroenLinks), Dobbe (SP), Elfrink (SP), Ellens (Partij voor de Dieren), Eppich (VVD), Van Engelenburg (WD), Groot (Arnhem Centraal), De Groot (Partij voor de Dieren), Heemskerk (D66), Hogenhout (GroenLinks), Kemperman (D66), Koorn (CDA), Kraaijenbrink (Arnhem Centraal), Kumas (WD), Van der Laak (Arnhem Centraal), Loor (D66), Luurssen (Forum Voor Democratie), Manders (Arnhem Centraal), Maref (WD), Van Munster (PvdA), Nede (Christenunie), Neutkens (Volt), Noomen (GroenLinks), Pape (WD), Prinsen (GroenLinks), Schollen (Volt), Simonis (GroenLinks), Usta (DENK), Verheij (PW), Visser (PvdA), Wiggers (Arnhemse Ouderen Partij) Afwezig: Quint (GroenLinks), Zwijnepoel (D66) Aanwezig de wethouders: Bouwkamp, Kundic, Lauriks, Roelofs en Van der Wel Afwezig: wethouder Van de Geijn en wethouder Smeulders

Begintijd vergadering Eindtijd vergadering

: 21.15 uur : 22:50 uur

BESLUITEN: Agendapunt: 3.2 Stemmen over het interpellatieverzoek inzake "Sonsbeek debacle en 2025" van de leden Elfrink en Dobbe

Het verzoek is met 15 stemmen voor en 23 stemmen tegen afgewezen.

3.4 Vaststellen van de concept-besluitenlijst van de vergadering van 12 april 2023

Het voorstel is met algemene stemmen aangenomen,

3.5 Vaststellen van de lijst van ingekomen stukken en ter inzage gelegde stukken voor de gemeenteraad

Het voorstel is met algemene stemmen aangenomen,

4.1 Vaststellen: Bestemmingsplan 'Havenmeesterskwartier, Veilingstraat'

Het voorstel is met algemene stemmen aangenomen.

4.2 Vaststellen: Ontwerp Meerjarenprogrammabegroting BVO DRAN 2024- 2027 (inclusief gewijzigde begroting 2023)

Het voorstel is met algemene stemmen aangenomen.

5.1 Vaststellen: Wijziging Algemene Plaatselijke Verordening ten behoeve van de aanpak van ondermijnende criminaliteit

Het amendement "Gemeente verantwoordelijk voortijdig beslissen" (23A12) van de fracties D66 en WD is met 37 stemmen voor en 1 stem tegen aangenomen. De motie "Jaarlijkse Veiligheidstafel Gemeenteraad" (23M33) van de fracties CDA en WD is met 34 stemmen voor en 4 stemmen tegen verworpen. Het voorstel is met 37 stemmen voor en 1 stem tegen aangenomen.

5.2 Vaststellen: Kantorennota 2022-2030

Bijlage: Overzicht stemmingen PA 24 mei 2023

Zaaknummer: 176231

Het voorstel is met 36 stemmen voor en 2 stemmen tegen aangenomen.

Titel/onderwerp:

‘Perspectiefnota 2024-2027’ & ‘Turap 1 2023’ Hoofdstuk ‘Kansrijk Arnhem’

Van:

College van B&W

Ambtenaar:

E-mailadres:

technischevragenraad@arnhem.nl

Raadsadviseur

Doel activiteit

Hervatting Meningsvormend 1 (Lees het Behandeladvies goed door!)

Toelichting

Perspectiefnota 2024-2027 De Perspectiefnota is het startpunt van een nieuwe cyclus van begroten en verantwoorden. De Perspectiefnota 2024-2027 geeft inzicht in de beleidsinhoudelijke en financiële kaders voor de Begroting 2024 en de daarin opgenomen meerjarenraming 2025-2027. De gemeenteraad wordt gevraagd om de Perspectiefnota 2024-2027 vast te stellen.

Natasja Bouwman (0627135094) Maaike Piscaer (06-31114892) maaike.piscaer@arnhem.nl

Behandeling begroting in samenhang met ander raadsvoorstel De behandeling van de perspectiefnota vindt in samenhang plaats met de ‘Turap 1 2023’. Proces bestuurlijke behandeling Het proces rondom de behandeling van de voorstellen is als volgt: 1. M1 – uitloopavond op 24 mei 2. Indienen moties & amendementen voor de M2 – Donderdag 18 mei tot en met vrijdag 2 juni 3. M2 – 7 juni 4. Indienen definitieve moties & amendementen – Donderdag 8 juni tot en met maandag 12 juni 5. Besluitvorming – 14 juni Een uitgebreide beschrijving van het gehele proces rondom de behandeling van de perspectiefnota kunt u vinden in de memo over de behandeling. Spreekrecht publiek Behandeladvies

Ja Technische vragen dienen voorafgaand aan de bespreking te worden gesteld via technischevragenraad@arnhem.nl Alle vragen die voor vrijdag 12 mei 12:00 uur zijn ingediend zullen voor de Politieke Avond van 17 mei worden beantwoord. Algemeen De bespreking vindt plaats aan de hand van de hoofdstukken in de perspectiefnota. Deze raadskamer is een hervatting van het hoofdstuk ‘Kansrijk Arnhem’. Het raadsvoorstel over de ‘Jaarstukken 2022’ wordt op een ander moment besproken. Indeling In de bijlage van dit behandeladvies zit een overzicht van de verdeling tussen de hoofdstukken uit de perspectiefnota, welk begrotingsprogramma dit is en welke portefeuillehouder erbij hoort. Meningsvormende (1) fase: Vorige keer is de m1 gestart met de eerste termijn van de raadskamer. Deze is afgerond. Deze keer wordt er hervat met de beantwoording van het college in eerste termijn.

Het voorstel is als volgt: ­ Het college hervat de beantwoording in eerste termijn. Het college voert zelf de regie over de beantwoording in zijn eigen termijn. ­ Tijdens de beantwoording van het college zijn interrupties toegestaan, zij het dat de voorzitters er op zullen toezien dat er een volledige beantwoording zal plaatsvinden. Zij kunnen als dat nodig is het aantal interrupties beperken. ­ Indien gewenst kan de raadskamer een tweede termijn houden, net als een tweede termijn van het college. Als de tijd het toelaat is hier meer ruimte voor interrupties en debat. Indien gewenst zijn meerdere woordvoerders per fractie toegestaan. Vervolgbehandeling

Indienen moties & amendementen voor de M2 – tot en met vrijdag 2 juni Tijdens de M1 kunnen fracties aangeven of zij overwegen moties en/of amendementen in te dienen. Deze moties en amendementen kunnen vanaf dat moment dan ook (in concept) worden ingediend bij de griffie voor agendering op de M2 van 7 juni.

Overzicht thema's coalitieakkoord, begrotingsprogramma's en portefeuillehouders Hoofdstuk coalitieakkoord

Portefeuille

Portefeuillehouder

Duurzaamheid Stedelijke ontwikkeling en ruimtelijke ordening Mobiliteit (inclusief parkeren) Economische zaken Duurzaamheid bedrijven en mobiliteit Binnenstad Afval Wonen Grondzaken Gemeentelijk vastgoed

Cathelijne Bouwkamp Cathelijne Bouwkamp Nermina Kundic Nermina Kundic Nermina Kundic Bob Roelofs Bob Roelofs Paul Smeulders Paul Smeulders Paul Smeulders

Groen en klimaatadaptatie in de stad Mobiliteit Openbare ruimte Natuur en stadsparken Water, milieu en luchtkwaliteit Dierenwelzijn en biodiversiteit (stads)Landbouw Omgevingsdienst, vergunningen en handhaving

Cathelijne Bouwkamp Nermina Kundic Bob Roelofs Marco van der Wel Marco van der Wel Marco van der Wel Marco van der Wel Marco van der Wel

Een duurzaam Arnhem

Een groen Arnhem

Een Kansrijk Arnhem (inclusief cultuur) Openbare orde en veiligheid Ahmed Marcouch Handhaving (onderdeel openbare orde en veiligheid) Ahmed Marcouch Arnhem-Oost aanpak Cathelijne Bouwkamp Onderwijs en jeugd Nermina Kundic Jeugdzorg Bob Roelofs Sport Bob Roelofs Ouderen Bob Roelofs Maatschappelijke ondersteuning, sociale wijkteams en WMO Marco van der Wel Werk en Inkomen Mark Lauriks Leefbaarheid Mark Lauriks Wijken en wijkgericht werken Mark Lauriks Welzijn Mark Lauriks Armoedebeleid Mark Lauriks Schulddienstverlening Mark Lauriks Maatschappelijke opvang, vrouwenopvang, huiselijk geweld en kindermishandeling Maurits van de Geijn Publieke gezondheid en GGD Maurits van de Geijn Cultuur

Cathelijne Bouwkamp

Herdenken Citymarketing Toerisme en recreatie

Ahmed Marcouch Nermina Kundic Nermina Kundic

Regionale samenwerking Burgerparticipatie Evenementen Slag om Arnhem Erfgoed Gemeentelijk vastgoed Asiel en vluchtelingen Inburgering Inclusie en diversiteit Publieke dienstverlening Communicatie Digitalisering Automatisering Privacy P&O Inkoop Internationale samenwerking

Nermina Kundic Bob Roelofs Bob Roelofs Bob Roelofs Bob Roelofs Paul Smeulders Paul Smeulders Paul Smeulders Maurits van de Geijn Maurits van de Geijn Maurits van de Geijn Maurits van de Geijn Maurits van de Geijn Maurits van de Geijn Maurits van de Geijn Maurits van de Geijn Maurits van de Geijn

Een verbonden Arnhem

Aan de gemeenteraad Zaaknummer

160470

Onderwerp:

Perspectiefnota 2024-2027

Kernboodschap De Perspectiefnota is het startpunt van een nieuwe cyclus van begroten en verantwoorden. De Perspectiefnota 2024-2027 geeft inzicht in de beleidsinhoudelijke en financiële kaders voor de Begroting 2024 en de daarin opgenomen meerjarenraming 2025-2027. Het beeld dat deze Perspectiefnota laat zien is dat de beleidsinhoudelijke ontwikkelingen op de lange termijn vooralsnog belemmerd worden door onzekerheid over het financiële meerjarenperspectief. Het financiële kader is voor de eerste jaren meer dan toereikend voor het kunnen opvangen van de autonome en overige financiële ontwikkelingen. Door de forse terugval van de rijksmiddelen (het gemeentefonds) vanaf 2027 ontstaat op grond van de huidige kaders echter een structureel knelpunt. Er is een aantal aanknopingspunten dat het aannemelijk maakt dat de structurele ruimte in de komende meicirculaire vergroot wordt. Het is echter onzeker of deze (extra) ruimte ook dermate groot is dat hiermee de in deze Perspectiefnota beschreven knelpunten en ambities in (lopend) beleid en uitvoering ook (volledig) van dekking kunnen worden voorzien. In aanloop naar de Begroting 2024 zal hierover duidelijkheid ontstaan.

a Voorstel 1. De Perspectiefnota 2024-2027 vast te stellen. Inleiding Hierbij bieden wij u de Perspectiefnota 2024-2027 aan waarin we onze ambities voor de komende jaren beschrijven en aangeven welke keuzes we daarbij maken. We werken stevig verder aan onze ambities om de stad duurzamer, groener, kansrijker en meer verbonden te maken. De Perspectiefnota is het eerste document in de cyclus van begroten en verantwoorden. De Perspectiefnota is een vormvrij document, zonder richtlijnen vanuit de gemeentewet of het BBV. Het gepresenteerde financiële meerjarenbeeld geeft een eerste inzicht voor de Begroting 2024, maar hoeft in tegenstelling tot de Begroting niet te voldoen aan door de provincie gestelde eisen in het kader van structurele en reële sluitendheid. De Perspectiefnota is als volgt ingedeeld: • Een inleidend hoofdstuk over de belangrijkste beleidsinhoudelijke ontwikkelingen waar we voor staan en waar we aan werken. In dit hoofdstuk zijn ook de resultaten uit het Digipanel verwerkt, dat specifiek voor deze Perspectiefnota bevraagd is op een aantal onderwerpen; • Een hoofdstuk over het financiële perspectief voor de komende jaren, met daarin: - een algemene inleiding over de verwachte ontwikkeling van de gemeentelijke financiën

- een concrete duiding en toelichting van de autonome en overige financiële ontwikkelingen - een beschrijving van de knelpunten en ambities in het (lopende) beleid en uitvoering, die vanwege de onzekerheid over het (structurele) financiële perspectief nog niet allen van dekking kunnen worden voorzien. Deze knelpunten en ambities zijn beschreven aan de hand van de thema’s uit het coalitieakkoord: Een duurzaam Arnhem, een groen Arnhem, een kansrijk Arnhem en een verbonden Arnhem. Beoogd effect De uitkomsten van de besluitvorming over de Perspectiefnota te betrekken bij het opstellen van de ontwerp Begroting 2024. Argumenten 1.1 De beleidsinhoudelijke ontwikkelingen en ambities worden toegelicht In de Perspectiefnota 2024-2027 wordt een actueel inzicht gegeven van de inhoudelijke ontwikkelingen en ambities die op diverse beleidsterreinen voor de komende jaren van belang zijn. 1.2 Het begrotingskader wordt geactualiseerd Met de Perspectiefnota 2024-2027 worden de begrotingskaders bijgesteld op basis van autonome ontwikkelingen en overige financiële ontwikkelingen. Tevens worden de knelpunten en ambities in (lopend) beleid en uitvoering in beschrijvende zin verwerkt. In de Begroting 2024 zullen deze kaders verder worden ingevuld.

Kanttekeningen en risico's Net als in de afgelopen jaren is het ook in dit voorjaar onzeker hoe de financiële vooruitzichten voor de komende jaren zullen zijn. Twee jaar geleden was er onzekerheid omdat er nog geen nieuw kabinet was. Vorig jaar ontstond onzekerheid vanwege de onduidelijkheid in het regeerakkoord van het kabinet over de nieuwe financieringssystematiek vanaf 2026. De door gemeenten dringend gewenste duidelijkheid over het structurele financiële perspectief is helaas tot op heden nog altijd niet geboden. In de septembercirculaire 2022 is wel een incidentele tegemoetkoming in het gemeentefonds voor het jaar 2026 toegekend. Daardoor is het ‘ravijn’ in 2026 enigszins gedempt en in volle omvang verschoven naar 2027. Het Rijk belooft duidelijkheid aan gemeenten in de meicirculaire van dit jaar, waarbij het afwachten is hoe duidelijk deze circulaire gaat zijn. Komt er bijvoorbeeld een (aanvullende) compensatie? En is deze compensatie dan incidenteel of structureel? Of komt er ook een nieuwe systematiek voor de berekening van het gemeentefonds? En hoe ziet die systematiek er dan uit? De meicirculaire 2023 komt voor alle gemeenten te laat in het proces van het opstellen van kadernota’s, waardoor ook het financiële meerjarenperspectief in deze Arnhemse Perspectiefnota 2024 onzekerheid kent.

Gemeenten gaan hier ieder naar eigen inzicht mee om en de provincie worstelt hier vanuit haar toezichthoudende rol (ook) mee. Het risico bestaat dat in aanloop naar de Begroting 2024 duidelijk wordt dat de rijksmiddelen onvoldoende ruimte bieden om alle financiële knelpunten en ambities uit deze Perspectiefnota te dekken. In dat geval worden in de Begroting 2024 voorstellen gedaan om hier op een passende wijze mee om te gaan.

Participatie De Perspectiefnota is een integraal kaderstellend document waarin de plannen en visies op de diverse beleidsterreinen terugkomen. In de voorbereiding van deze visies/plannen zelf hebben participatietrajecten vaak al plaatsgevonden en/of zijn nog aan de gang. Daarnaast is in de periode 8 februari tot en met 24 februari 2023 het Digipanel via e-mail uitgenodigd om mee te denken over de ambities van de gemeente Arnhem. 1.161 Digipanelleden hebben de vragenlijst ingevuld, een respons van 29,8%. Alhoewel het Digipanel niet volledig representatief is voor de gemeente Arnhem, geven de resultaten van het onderzoek wel een goed beeld van wat er leeft in de stad, en wat belangrijke aandachtspunten zijn in relatie tot de Perspectiefnota. We hebben deze groep ‘kritische meedenkers’ bedankt voor hun bijdrage. Ook hebben we ze de gelegenheid gegeven hun advies toe te lichten tijdens de ‘Inspiratiemarkt’ die op 10 mei 2023 plaatsvindt in het kader van de behandeling van de Perspectiefnota in de raad. 220 panelleden hebben aangegeven dit graag te doen. Financiën Wanneer we de autonome en overige financiële ontwikkelingen in de begroting zouden verwerken, ontstaat voor het begrotingsjaar 2024 net als in de huidige Begroting een fors positief structureel sluitende begroting. Hierop wordt de begroting van de gemeente door de provincie beoordeeld.

Ook de ontwikkeling van de weerstandsfactor laat een flink positieve ontwikkeling zien: in alle jaren van 2023 tot en met 2027 ligt deze (fors) boven de norm van 1,4. Dit komt door de aanwezige incidentele ruimte. Het verwerken van deze autonome en overige financiële ontwikkelingen leidt er binnen de momenteel bekende kaders echter ook toe dat de totale onttrekking aan de algemene reserve in 2027 ruim € 10 miljoen bedraagt, die grotendeels structureel zou zijn. Mogelijk wordt dit tekort verlaagd naar circa € 4 miljoen, indien de invoering van het nieuwe verdeelmodel Beschermd Wonen een jaar uitgesteld wordt (zie verderop onder gemeentefonds). We beschouwen dit structurele tekort vanaf 2027 als een onwenselijke situatie die, zoals gezegd, het gevolg is van de huidige financiële kaders waarbinnen gemeenten moeten opereren. Zoals hiervoor geschetst, verwachten we in aanloop naar de Begroting 2024 meer duidelijkheid vanuit het Rijk te ontvangen. Daarbij gaan we uit van een verruiming van de middelen die gemeenten nodig hebben om tenminste de autonome en overige financiële ontwikkelingen ook structureel het hoofd te bieden, maar die daarnaast ook noodzakelijk zijn om de knelpunten en ambities in (lopend) beleid en uitvoering te kunnen realiseren.

Hieronder vallen ook de in de Begroting 2023 noodgedwongen incidenteel gedekte ambities, die we eigenlijk een meer structurele dekking zouden willen geven. Gelet op de in de meicirculaire beloofde duidelijkheid uit Den Haag, vinden we het niet opportuun om nu al concrete ombuigingen in gang te zetten. Indien de structurele ruimte in aanloop naar de Begroting 2024 onverhoopt niet of niet in voldoende mate wordt geboden, dan vindt binnen de VNG overleg plaats over hoe hiermee om te gaan, omdat alle gemeenten dan met hetzelfde probleem kampen. Indien nodig bekijken we bij het opstellen van de Begroting 2024 welke mogelijkheden er zijn om ook vanaf 2027 een sluitende begroting te kunnen realiseren. Hoewel we dit zeer ongewenst vinden, voorzien we binnen de in deze Perspectiefnota gepresenteerde financiële ontwikkelingen wel aanknopingspunten om in aanloop naar de Begroting 2024 andere keuzes te maken, bijvoorbeeld door de indexaties niet (volledig) toe te kennen.

Uitvoering De besluitvorming van de raad over de Perspectiefnota 2024-2027 wordt betrokken bij het opstellen van de ontwerp Begroting 2024, die eind september 2023 aan uw raad wordt aangeboden. Communicatie Er is een persbericht verzonden over deze Perspectiefnota. Daar waar van toepassing worden externe partijen door hun gemeentelijke accounthouders op de hoogte gebracht van besloten maatregelen. Net als andere jaren maken we bij deze Perspectiefnota een infographic. Bijlagen Stukken voor gemeenteraad − Perspectiefnota 2024-2027 − Rapportage panelonderzoek PPN 2023 − Alle adviezen van digipanelleden

Besluit van Zaaknummer

160470

DE RAAD VAN DE GEMEENTE ARNHEM; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 18 april 2023, nummer: 160470; gelet op artikel 192 van de Gemeentewet; besluit: 1. De Perspectiefnota 2024-2027 vast te stellen.

De griffier,

De voorzitter,

Perspectiefnota 2024 – 2027

3

PAGINA

Perspectiefnota 2024–2027

ONDERWERP

Inhoud 1.

INLEIDING

5

2. PERSPECTIEF OP HET FINANCIEEL MEERJARENBEELD

9

3. PERSPECTIEF OP AMBITIES EN KNELPUNTEN

17

3.1 3.2 3.3 3.4

17 22 23 28

Een DUURZAAM Arnhem Een GROEN Arnhem Een KANSRIJK Arnhem Een VERBONDEN Arnhem

Locatie foto voorzijde: Presikhaaf University – Presikhaaf

5

PAGINA

Perspectiefnota 2024–2027

ONDERWERP

1. Inleiding Het voorjaar brengt Arnhem weer tot leven en nodigt uit om erop uit te trekken. Te genieten van de flora en fauna in de parken die onze stad rijk is, een terrasje te pakken in onze creatieve binnenstad of een mooie fietstocht te maken langs de Rijn. Ook in een ander opzicht is de lente begonnen. Corona is niet langer de gevreesde ziekte die ervoor zorgde dat de stad op slot ging. Tegelijkertijd leven we in een tijd waarin de onvrede in onze samenleving voelbaar is, de tweedeling in Arnhem steeds opvallender wordt en de bestaanszekerheid voor een groeiend deel van onze inwoners niet vanzelfsprekend is. In Oekraïne woedt nog steeds een gruwelijke oorlog waardoor grote groepen mensen zijn weggevlucht van huis en haard op zoek naar een veilig heenkomen. Ook in Arnhem doen we er alles aan om hen ruimhartig op te vangen. De klimaatcrisis geeft grote zorgen en de stikstofontwikkelingen brengen onzekerheden met zich mee. Betaalbare koop- en huurwoningen zijn helaas vaak onvindbaar en de biodiversiteitscrisis maakt dat we vol moeten inzetten op het vergroten en verbinden van onze natuurgebieden en parken. Op al deze onderwerpen dragen we als stad een grote verantwoordelijkheid.

Financiële duidelijkheid bij meicirculaire Een nieuwe lente betekent ook een nieuwe Perspectiefnota. Het gesternte waarin we deze moeten maken, is nog ongewis. Dit komt met name door het onzekere financiële meerjarenperspectief vanuit de Rijksoverheid. Hoewel we in Arnhem de financiën op orde hebben en de eerste jaren de middelen nog toereikend zijn, worden hierdoor – net als in elke andere Nederlandse gemeente – onze inhoudelijke ambities mogelijk beperkt. Uit deze Perspectiefnota blijkt dat de structurele financiële ruimte die er is, (vrijwel) volledig wordt opgeslokt door de (doorwerking van) indexaties die veel hoger zijn dan eerdere jaren. De Rijksoverheid compenseert gemeenten hier onvoldoende voor. Bovendien worden we in 2027 opnieuw geconfronteerd met het ‘ravijn’ in het gemeentefonds, dat in 2026 ook al was aangekondigd maar op het laatste moment incidenteel is verzacht. We hopen van harte dat het Rijk bij de meicirculaire financiële duidelijkheid biedt en ruimte schept die het mogelijk maakt om financiële knelpunten op te lossen en onze ambities waar te maken. Met deze Perspectiefnota informeren we u als gemeenteraad niet alleen over de stand van de gemeentefinanciën. We nemen u vooral ook mee in de hoofdlijnen van het beleid. Graag gaan we met u in gesprek over de ontwikkelingen die op ons afkomen en horen we uw visie daarop.

Die betrekken we dan vanzelfsprekend bij het opstellen van de begroting 2024.

Staat van de Stad en digipanel De ‘Staat van de Stad’ is belangrijk geweest bij het opstellen van de Perspectiefnota. De cijfers die hierin worden gepresenteerd, laten belangrijke ontwikkelingen zien: bijvoorbeeld de groei van de stad, de armoede die nog in veel wijken aanwezig is en de verschillen in ervaren gezondheid tussen inwoners. Ruim 1.000 Digipanelleden hebben daarnaast aangegeven wat zij belangrijke thema’s vinden. Onderwijs, leefbaarheid, milieu en klimaat staan bovenaan. Ook hebben we ze gevraagd naar hun adviezen over de thema’s die zij belangrijk vinden. Een aantal daarvan vindt u terug in deze Perspectiefnota. Soms ondersteunen ze onze visie, soms laten ze juist een ander geluid horen. Ondanks de onzekerheden die nu uit het financieel meerjarenperspectief blijken, blijven we volop werken aan onze doelen zoals verwoord in de begroting 2023. In deze perspectiefnota beschrijven we op hoofdlijnen onze inspanningen, knelpunten en uitdagingen voor een Duurzaam, Groen, Kansrijk en Verbonden Arnhem. Onze plannen voor en met de stad zijn onverkort ambitieus.

Een DUURZAAM Arnhem Arnhem staat voor een grote woningbouwopgave. In 2040 willen we dat er 16.000 woningen meer zijn dan in 2020. Ondanks forse tegenwind proberen we te versnellen. Om dit mogelijk te maken, pakken we als gemeente een actievere rol. Duurzame verstedelijking in een groene leefomgeving is ons uitgangspunt. Bij het realiseren van deze opgave is Spoorzone Arnhem Oost van vitaal belang. De wooncrisis vraagt om een radicale omslag waarbij voor wonen niet langer het recht van de sterkste geldt. Om dit aan te pakken sturen we in Arnhem op goede volkshuisvesting. Goede, onorthodoxe oplossingen en goed woonbeleid zijn noodzakelijk om meer woningen toe te voegen voor alle doelgroepen en wonen weer betaalbaar te krijgen. Om dit voor elkaar te krijgen stellen we dit jaar samen met de raad en de stad een nieuwe woonvisie op.

De groei van Arnhem en de regio heeft met de onder druk staande bereikbaarheid ook een keerzijde. Om onze stad bereikbaar, gezond en leefbaar te houden zullen we een mobiliteitstransitie moeten doormaken waarbij voetganger, fiets en het openbaar vervoer prioriteit hebben boven de auto. Samen met onze partners in de stad werken we dit jaar deze transitie uit in een nieuw mobiliteitsplan.

Een GROEN Arnhem Samen met wijkbewoners gaan we – onder meer via de wijkgroenagenda’s – aan de slag met het radicaal vergroenen van de stad. We zetten alles op alles om de onder druk staande biodiversiteit te behouden, versterken en verbeteren. Om dit goed te kunnen doen is het belangrijk te weten wat de huidige stand van zaken is. Door middel van een monitoringsprogramma willen we inzicht krijgen in de huidige waarde van de biodiversiteit en de huidige waarde van leefgebieden van diersoorten (bijv. wilde bijen, amfibieën, grote fauna). Zo kunnen we in kaart brengen hoe we de biodiversiteit in het algemeen en de leefgebieden van soorten in het bijzonder kunnen verbeteren en verbinden. In 2023 wordt een nieuwe visie stadslandbouw en regionaal/duurzaam voedsel opgesteld en een daaraan gekoppelde uitvoeringsagenda. In deze agenda geven we niet alleen vorm aan onze ambities op het gebied van natuurinclusieve (stads)landbouw en de eetbare stad, maar geven we ook in bredere zin uitvoering aan onze ambities op het gebied van biodiversiteit, klimaatadaptatie en circulariteit. We hebben daarvoor de afgelopen jaren ook al veel bomen geplant en zullen de komende jaren zoveel mogelijk en zo divers mogelijk groen toevoegen door bijvoorbeeld minimaal 10.000 bomen te planten. We blijven een klimaatadaptieve koplopersstad.

Ook werken we aan een integrale beleidsvisie gezonde en veilige leefomgeving. We vinden het namelijk van belang dat de ontwikkeling van onze stad hand in hand gaat met het gezonder en veiliger maken van de leefomgeving van mens, dier en milieu. Dit vraagt om een stevige positionering van gezondheid bij ruimtelijke ontwikkelingen.

Een KANSRIJK Arnhem Als overheid hebben en voelen we de plicht om actief te zorgen voor bestaanszekerheid van onze inwoners. Als mensen ondersteuning nodig hebben, bijvoorbeeld om rond te komen, moet die ondersteuning uitgaan van waardigheid en vertrouwen. Een belangrijke voorwaarde daarvoor is goed toegankelijke voorzieningen en regelingen die eenvoudig zijn en eenvoudig zijn aan te vragen. Daarom gaan we onze inkomensregelingen verbeteren en makkelijker toegankelijk maken.

Preventie 12% van de Arnhemse huishoudens heeft problematische schulden. Dit zorgt voor grote stress en andere problemen in veel Arnhemse huishoudens. Wij vinden dat mensen met schulden perspectief op een beter leven verdienen. De komende jaren willen we weer vooroplopen in onze schuldenaanpak: door schulden nog beter te voorkomen met vroegsignalering en financiële educatie, met radicale schuldhulpoplossingen zoals Immerloo Schuldenvrij, en met een Arnhemse schuldhulpverlening in eigen beheer die uitgaat van kortere schuldhulptrajecten met duurzame resultaten. Een kansrijk Arnhem met veerkrachtige wijken en perspectief voor de jeugd draagt bij aan het welzijn en geluk van onze inwoners. Hiervoor is preventie net zo belangrijk als goede zorg en jeugdzorg en onmisbaar voor effectief beleid. Goed welzijnswerk is daarbij de basis, denk aan jongerenwerk 3.0 of opbouwwerk in wijken en buurthuizen. We zetten wijknetwerken preventief in zodat onze inwoners kunnen helpen met onder meer lichte opvoedvragen. In de jeugdzorg zetten we fors in op het terugbrengen van wachtlijsten en zo dicht mogelijk bij huis hulp bieden. We bekijken

ONDERWERP

Ook voor onze bedrijven hebben we een verduurzamingsambitie. Met bedrijventerreinen en sectoren sluiten we green deals waarin we afspraken maken over energietransitie, vergroenen en het klimaatadaptiever worden van bedrijven/ bedrijventerreinen. Ook helpen we bedrijven inzicht te krijgen in hun energieverbruik en hun besparingsmogelijkheden via de ketenaanpak “Arnhem zet de knop om”.

Perspectiefnota 2024–2027

Klimaatverandering tegengaan betekent dat we op alle fronten moeten inzetten, onder andere door te isoleren, met grootschalige opwek, door circulair bouwen en door gedragsverandering. Dit zijn geen keuzes, maar maatregelen die we allemaal moet oppakken.

PAGINA

We werken aan een sterke en duurzame economie die bijdraagt aan het waarborgen van de bestaanszekerheid van onze bewoners en die bedrijven en (jong) talent kansen biedt voor de toekomst. Daarbij streven we naar een circulaire economie, een economisch systeem en samenleving waarin we veel minder grondstoffen, materialen en producten gebruiken. Een economie die klaar is voor de grote transities.

6

We willen voorkomen dat mensen dakloos worden zodat ze volwaardig mee kunnen doen aan onze samenleving. Hier blijven we samen met onze ketenpartners en de regiogemeenten ook in 2024 vol op in zetten. In lijn met het Nationaal Actieplan Dakloosheid proberen we dakloosheid zoveel mogelijk te voorkomen en streven we ernaar om voldoende en kwalitatief goede opvangplekken te creëren. Opvang duurt idealiter zo kort als mogelijk en zo lang als nodig met als resultaat een passende vervolgplek.

7

PAGINA

Perspectiefnota 2024–2027

ONDERWERP

per individueel geval of de hulpvraag met name bij het kind zit of in feite voortkomt uit problemen die zijn of haar ouders betreffen. In die gevallen willen we kijken of we het hele gezin kunnen helpen en ondersteunen.

Integraal Huisvestingsplan en Integraal Accommodatiebeleid Goed onderwijs, fijn wonen, leefbaarheid, veiligheid en welzijn kunnen niet zonder elkaar en versterken elkaar door die aspecten goed met elkaar te verbinden. De school en de sportparken zijn belangrijke plekken in de buurt. Zo zijn scholen veel meer dan de plek waar kinderen onderwijs volgen. De school is ook een plek waar de basis van een gelijkwaardige en kansengelijke stad wordt gelegd. Goede, prettige en toegankelijke schoolgebouwen zijn daarom cruciaal. Momenteel werken we samen met schoolbesturen aan een onderwijsagenda waarin beschreven staat hoe we die kansengelijkheid vormgeven en die agenda gaan we vertalen in een Integraal Huisvestingsplan. Ook werken we aan een Integraal Accommodatiebeleid, zodat we accommodaties voor sport, welzijn cultuur en onderwijsactiviteiten zo passend mogelijk kunnen inzetten bij de vraag uit de stad. We streven ernaar alle Arnhemmers met plezier in beweging te krijgen voor een zo goed en gezond mogelijk leven. We richten de sportparken in als middelpunt van de wijk en zetten alles op alles om te voorkomen dat jongeren aan het eind van hun middelbare schoolperiode hun sportlidmaatschap aan de wilgen hangen vanwege hun veranderende levensfase.

Conform het motto ‘jong geleerd, is oud gedaan’ streven we ernaar dat alle Arnhemse basisschoolleerlingen kunnen profiteren van het Beweegconcept 2+1+2= 5 uur. Hierbij leren kinderen tussen 4 en 12 jaar meer en beter bewegen op school en na schooltijd in hun wijk. Hoewel het de goede kant op gaat zijn we er nog lang niet. Toch willen we ook vast verder kijken door niet alleen vast te houden aan de reeds bestaande norm van vijf uur, maar te kijken of we kinderen meer kunnen laten bewegen.

Arnhem-Oost De tweedeling in onze stad is onacceptabel. Daarom zijn we gestart met het Nationaal Programma Arnhem-Oost. Dit vereist duidelijke keuzes, anders werken en extra investeringen om jarenlange achterstanden nu weg te werken. Daarvoor is lange adem, en partnerschap nodig van iedereen; in de wijken, in de stad en ook met andere overheden.

Veiligheid en leefbaarheid Veel Arnhemmers ervaren dagelijks overlast en criminaliteit in de directe woonomgeving en in de buurt. De aanpak van de georganiseerde (drugs)criminaliteit door het sluiten van panden, het oprollen van kwekerijen, het beëindigen van overlast door dealers en het opwerpen van (bibob) barrières is daarom noodzaak, evenals het voorkomen van een volgende generatie dealers en verslaafden door de aanpak van Preventie met Gezag in de kwetsbare wijken. Daarnaast moeten wij voortdurend op straat een forse inspanning leveren om de wijken schoon, heel en veilig te maken en te houden en een eind te maken aan verloedering en hufterigheid.

Een VERBONDEN Arnhem In 2024 blijven we ons volop inzetten om onze stad inclusiever te maken. Dat doen we door racisme en discriminatie onverminderd te bestrijden, door pal voor onze LHBTIQ+ gemeenschap te staan en door onze samenleving toegankelijker te maken voor inwoners met een beperking. Hierin hebben we als gemeente een voorbeeldfunctie. We werken hard om onze gemeentelijke organisatie divers en inclusief te maken. En we onderzoeken, in dit Herdenkingsjaar Slavernijverleden, of en zo ja welke rol Arnhem en het Arnhemse stadsbestuur hebben gespeeld in deze periode. De Arnhemse culturele organisaties hebben het de afgelopen tijden zwaar gehad. Voor de meesten geldt dat zij de effecten van corona nog niet te boven zijn. Daarbovenop worden ze vaak geconfronteerd met grote kosten- en loonstijgingen. Het zijn organisaties die evenals kunstenaars en creatieve makers, zorgen voor levendigheid en kleur geven aan onze stad. Dat betekent dat zij – in de beperkte ruimte – ook plek nodig hebben. Op dit moment lukt dat niet voldoende en dat betekent dat de gemeente hier meer op zal gaan sturen en ook zelf keuzes zal maken om dit mogelijk te maken. Kunst en cultuur is van en voor iedereen: we kijken daarom hoe we cultuureducatie en participatie goed verspreid over de stad krijgen en hoe dit betaalbaar blijft.

Juist in deze tijden willen we voorkomen dat mensen door een gebrek aan geld gedwongen worden te stoppen met dat wat hen kan inspireren en verbinden. We willen een rechtvaardige, open en gastvrije stad zijn, die vluchtelingen uit alle delen van de wereld ruimhartig opvangt. Hoewel het COA verantwoordelijk is voor de uitvoering van het opvangbeleid, willen we als gemeente actief ondersteunen bij het realiseren van meer duurzame opvang. Zo is het onze ambitie om permanent 2000 opvangplekken beschikbaar te hebben voor mensen die huis en haard ontvlucht zijn op zoek naar een veilig heenkomen.