20260218 Verslag Gemeenteraad avond

Maar we moeten wel reëel zijn, want het is heel lastig om de bezoekersdruk omlaag te brengen puur door het reguleren van de luchtvaart. Het is immers wel vrij verkeer van personen en goederen. Het sturen op het aantal bezoekers moeten we daarom uiteraard bezien in het licht van de totale aanpak van de Aanpak Binnenstad. En in dat verband is beprijzing van vliegen bijvoorbeeld heel erg wenselijk. Daar hebben we ons natuurlijk ook over uitgesproken. En natuurlijk, in alle gesprekken over de toekomst van Schiphol neem ik altijd het specifieke belang van de bezoekersdruk in Amsterdam mee. Dan ging het over de zienswijze, over het Luchthavenverkeerbesluit. Er werd een vraag gesteld of wij een zienswijze gaan indienen. Natuurlijk gaan wij een zienswijze hierop indienen en daarbij nemen we ons position paper natuurlijk als uitgangspunt. We zijn nu druk bezig om die zienswijze op te stellen en er is natuurlijk alle aanleiding toe. Want door de LVB-wijziging wordt de bestaande situatie voor wat betreft hinder niet verbeterd, maar

36

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

gelegaliseerd. Dat is niet het nieuws waar de omgeving op zat te wachten. Al die omwonenden onder andere van heel veel gemeenten die dit ook ondersteunen. Het kabinet noemt dat herstel van rechtsbescherming, maar echte bescherming in termen van minder hinder komt naar het oordeel van het college niet met dit besluit waar geen vlucht verder wordt gekrompen dan 478.000. Maar gelukkig hebben we meerdere lokale overheden en belangenorganisaties die dit LVB bekritiseren en die dienen ook een zienswijze in. Natuurlijk zullen wij een afschrift van deze zienswijze ook aan de raad doen toekomen. Over Airport Lelystad. Het is duidelijk, wij hebben natuurlijk als college ook kennisgenomen van het coalitieakkoord bij de voorgenomen opening van Lelystad. Nogmaals, als college blijven we tegen de opening van Lelystad Airport voor handelsverkeer, ook vanwege de doelstelling natuurlijk op het gebied van CO2-uitstoot. Want dit betekent niet minder vluchten op Schiphol, maar gewoon 10.000 extra vluchten op Airport Lelystad. Dus daar zullen wij de besluitvorming ook scherp in de gaten houden. Dan Partij voor de Dieren over het belang van betere arbeidsomstandigheden. Dat ondersteunen wij natuurlijk ook en wij hebben dat belang ook beschreven in ons position paper.

Wij hebben inderdaad de FNV gesteund in de lobby naar een onderzoek voor de gezondheidseffecten van vliegtuigemissies en ook op de airport zelf. Ik kan ook toezeggen dat wij als aandeelhouder, ik zal ook in elke aandeelhoudersvergadering en in elk gesprek wat ik met Schiphol heb, vragen naar de voortgang hoe het gaat met de arbeidsomstandigheden. We kunnen niet eisen dat Schiphol maatregelen neemt als aandeelhouder, maar we kunnen daar wel steeds op wijzen en dat blijven we ook zeker doen als een zeer actieve aandeelhouder. Naast onze activistische slag zijn we ook heel erg actief. Het is geen aandeelhoudersbevoegdheid, maar ik blijf erop aandringen en over de voortgang zal ik de raad ook informeren. En ik denk dat ik dat ook nog kan doen voor de zomer, omdat we nog een aandeelhoudersvergadering hebben. Dan het lid Van Berkel, met name over dat wij onverantwoord hiermee omgaan als college. Wat ik wel wil zeggen, dat gaat over de nachtsluiting, het lid Van Berkel vergeleek het met Frankfurt. Frankfurt heeft ook een nachtsluiting, tussen nul en vijf uur ‘s nachts is daar een nachtsluiting. Parijs heeft ook een nachtsluiting en het is niet zo dat de economie daar ineen is gestort. We hebben ook meerdere onderzoeken gedaan en daarom zijn we ook voor max 400.000 vluchten en als het kan nog minder, dat zeker de hub ook niet zal instorten.

En ik weet ook dat de luchtvaart een enorme sterke lobby heeft die u natuurlijk ook spreekt, en dat mag ook. Maar ik weet ook dat het niet een klein groepje mensen is die overlast heeft. Het gaat ook om kinderen die gewoon leerproblemen hebben door de nachtrustverstoring. Daar zijn ook vele malen onderzoeken en dat vinden wij wel ontzettend belangrijk. (Het lid VAN BERKEL: Voor zover ik weet hebben Parijs en Frankfurt geen permanente nachtsluiting. Dus er is dan een verschil in de kennis die we daarover hebben. Maar misschien dat we dat nog even kunnen uitzoeken. Ik was nog wel benieuwd als het nieuwe kabinet het straks voor elkaar krijgt om die nachtsluiting van Schiphol te realiseren, maar wel met de opening van Lelystad die daar vluchten dan van Schiphol opvangt. Is zij dan wel bereid om hiernaar te kijken of dat steun kan genieten?) Voorzitter, zoals ik net al zei. Het college is tegen de opening van Lelystad omdat wij niet voor het verplaatsen van overlast zijn. Want dan gaat de overlast elders naartoe, en ook de CO2-uitstoot. We zijn voor het verminderen van het aantal vluchten en niet het verplaatsen van de overlast. Wij spreken ons uit als Amsterdam gezamenlijk ook met alle andere gemeenten dat het niet gaat om de bewoners alleen van Amsterdam, maar het gaat

37

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

om ook bewoners rondom Lelystad die dan nog extra overlast krijgen. Dus we blijven tegen de opening van Lelystad. (Het lid VAN BERKEL: De wethouder spreekt namens de inwoners van Lelystad, maar de gemeente Lelystad en de provincie Flevoland zijn voorstander van opening. Hoe rijmt zij dat dan dat zij hiertegen is terwijl zij graag willen openen?) Omdat er ook heel veel omwonenden zijn die er wel tegen zijn en dat het gaat om overlast en dat het ook gaat om ons milieu en de gezondheid van mensen. En als Lelystad dan wel een nachtopening heeft, dan krijgen de mensen daar er last van. We hebben ons altijd uitgesproken, ook in het position paper en ook gezamenlijk, het verplaatsen van overlast is wat ons betreft geen optie. (Het lid VAN BERKEL: Nog een laatste vraag, want de wethouder had het ook over de beprijzing van vluchten. En er is natuurlijk al heel wat bijgekomen al bij die prijs met belastingen en havengeld, et cetera. Dus die tickets zijn al een stuk duurder geworden. Nu heeft Schiphol bekendgemaakt dat het weer dividend gaat uitkeren. Dus de gemeente Amsterdam krijgt straks een cheque van 34 miljoen euro. Weet de wethouder al wat ze met dat geld gaat doen?) Ja, dat weet ik wat ik met dat geld ga doen. Ik ga er zelf niets mee doen, maar dat hebben we verwerkt in de begroting.

En zoals u ook heeft kunnen lezen, omdat Schiphol ook investeringen gaat doen hebben we ook genoegen moeten nemen met minder dividend dan dat verwacht werd. Dus daar hebben we gezegd, het gaat met name ook om verbetering in duurzaamheid en in de arbeidsomstandigheden. Dus wij hebben als Amsterdam gezegd en het Rijk, dan nemen we genoeg met minder dividend. Het dividend wat we krijgen van onze deelneming is gewoon verwerkt in onze meerjarenbegroting, dus daar doen we hele goede dingen mee. (Het lid BAKKER: Dank voor de toezegging net over het bij de aandeelhoudersvergadering aankaarten van de gezondheidsrisico's. Ik had daar ook nog bij gevraagd of de wethouder ook kan aandringen op het bekendmaken van een planning van de maatregelen die Schiphol van plan is. En daarnaast had ik ook gevraagd om regelmatig in te checken bij de werkgeversorganisatie en de Arbeidsinspectie als het gaat over het naleven van de protocollen over de veiligheid.) Sorry dat ik daar niet duidelijk over was. Maar dat gaan we ook zeker doen en dat doen we ook al. Met de werkgeversorganisatie of de vakbond hebben we natuurlijk regelmatig contact. Dus dat gaan we doen. De discussie wordt gesloten. 35a.

Kennisnemen van de raadsinformatiebrief over de haalbaarheidsstudie naar verplaatsing van de zeecruise naar de Coenhaven en de voorkeur van het college voor volledige beëindiging VN2026-002290 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van het lid Wijnants inzake verplaatsing PTA, nr. 038.26 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders:

38

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

-

R

in lijn met ambtelijke adviezen nu geen definitief besluit te nemen over het verplaatsen van de zeecruise, maar eerst in samenwerking met het Rijk (een deel van de) financiering voor de Westbrug zeker te stellen.

Motie van de leden Havelaar en Van Berkel inzake besluitvorming zeecruise in samenhang met rijksinvesteringen, nr. 052.26 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - een inventarisatie te maken van lopende en voorgenomen afspraken met het Rijk inzake investeringen in Amsterdam en het Noordzeekanaalgebied; - op korte termijn in overleg te treden met het Rijk, de provincie Noord-Holland en regiogemeenten over de bredere investeringsagenda; - de samenhang tussen het voorgenomen beëindigen van de zeecruise en deze investeringsagenda expliciet in kaart te brengen en hierover schriftelijk aan de raad te rapporteren; - geen onomkeerbare stappen te zetten ten aanzien van het beëindigen van de zeecruise totdat de raad over deze samenhang en de uitkomsten van het overleg is geïnformeerd. De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Havelaar. Het lid HAVELAAR: Ik wil allereerst stilstaan bij hoe het vorige voornemen tot stand gekomen is. Want wat een bestuurlijk en communicatief geblunder was dat. De gemeente heeft meer dan driehonderd communicatiemedewerkers en weer gaat het mis. We zien een verbolgen provincie, een boze minister en ministerie, een boos ORAM, een Passenger Terminal die zich zo in het nauw gedreven voelt dat ze de pers opzoeken.

En alsof dat niet genoeg is, is vervolgens de wethouder van de gemeente Amsterdam zelf ook nog verbolgen over het feit dat alle anderen zo boos zijn. Het moet niet gekker worden. De wethouder gaf aan dat iedereen vooraf was ingelicht over het nieuws. Vraag 1, heeft dan niemand aan de wethouder gezegd, beste wethouder, we zijn het hier niet mee eens en we gaan dat ook in de krant zeggen. Er is grote irritatie dat de gemeente Amsterdam zich eerst achter het D’Hooghe-advies en de NOVEX-afspraken heeft geschaard. Later heeft de gemeente dat nog eens herbevestigd en nu trekt ze zich eenzijdig terug uit deze afspraken, maar blijft tegelijkertijd de hand ophouden voor andere investeringen. Dat wordt gewoon niet begrepen. De verhuizing van de cruise naar Westerhoven was integraal onderdeel van het D’Hooghe-plan. Vraag 2, herkent de wethouder dat de cruise onderdeel is van het D’Hooghe-rapport en de NOVEX-afspraken, of is dat volgens de wethouder daar helemaal geen onderdeel van? Vraag 3, uit de inmiddels niet meer geheime stukken blijkt dat het college bewust het risico neemt dat investeringen vanuit het Rijk onder druk komen te staan. Ik zou de wethouder om een toezegging willen vragen.

Namelijk, kan de wethouder een overzicht maken van al die afspraken en plannen met het Rijk die op dit moment lopen en mogelijk beïnvloed worden door een besluit omtrent de cruise, alvorens er onomkeerbare stappen gezet worden? En dan denk ik bijvoorbeeld aan alle onderdelen van NOVEX en van het D’Hooghe-advies. Dit overzicht wil ik graag zo vlug mogelijk hebben. (Het lid BENTOUMYA: Mij bekruipt toch een beetje hetzelfde hallucinante gevoel wat ik ook al tijdens het commissiedebat had en dat is eigenlijk,

39

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

hebben wij hier het over hetzelfde agendapunt? Want wat volgens mij voorligt is een voorkeursbesluit waarvan de wethouder zegt, wij hebben een voorkeursbesluit in de brief uitgelegd omdat we transparant willen zijn over onze voorkeur, maar onderdeel daarvan is, het is geen definitief besluit juist vanwege de risico's die zijn benoemd. Dus ik snap even niet zo goed of we het hier misschien over twee verschillende dingen hebben. Maar heeft het lid Havelaar dit ook gelezen?) Wat ik vooral zie is een stadsbestuur wat of uit lompigheid of uit een soort campagnestunt, alle partijen waar ze afspraken mee hebben tegen zich in het harnas gejaagd hebben. (Het lid BENTOUMYA: Het is natuurlijk onze taak als raad om kritische vragen te stellen aan het stadsbestuur. Dat hebben wij ook kunnen doen in de commissievergadering. Maar ik zie het ook wel echt als een taak van ons als raad om heel zorgvuldig te zijn in het vertellen waar we over praten met elkaar. En volgens mij is wat hier voorligt een voorkeursbesluit waarin wordt gezegd, de risico's worden nog in kaart gebracht. Dat is waar ik het lid Havelaar nu wederom om hoor vragen.

Maar volgens mij, en ik wil even checken of het lid Havelaar dat ook heeft gehoord, heeft de wethouder dit niet alleen in de commissie al toegezegd, maar ook in de brief waar we het over hebben.) Ik hoor niet echt een vraag, maar ik vind het merkwaardig dat het college een persbericht stuurt en op die manier iedereen tegen zich in het harnas jaagt omdat ze kennelijk de wereld wil vertellen dat ze uit afspraken willen stappen. Dat vind ik heel erg raar. (Het lid BENTOUMYA: Dan wil ik toch ook even zeggen wat ik volgens mij lees. Dat is misschien ook nog een herhaling naar het lid Havelaar toe. Ik lees dat hier een voorkeursbesluit gemaakt wordt waarin de raad wordt meegenomen. En wat ik vervolgens heb gezien in de commissie, waar ik me zeer over verbaasde, is dat er heel veel ophef wordt veroorzaakt over een besluit dat nog niet genomen is. Dus ik hoop dat het lid Havelaar dit ook heeft gehoord.) Dan verschillen wij van mening, dat is oké. Ik vind het heel raar dat het stadsbestuur zo de behoefte gevoeld heeft om voor de troepen uit, terwijl er nog heel veel uitgezocht moet worden, zo'n voorkeursbesluit te nemen. En ik vind het schadelijk voor de belangen van onze stad en van de Amsterdammer dat we hiermee zoveel mensen weer boos gemaakt hebben.

En ik vind ook heel gek dat de wethouder in de commissie zegt, ik ga niet al die appjes openbaren maar ik ben ook wel verbolgen dat iedereen zo boos is. Het is gewoon echt een nul voor relatiebeheer. (Het lid SCHMIT: Het is natuurlijk duidelijk dat het CDA die Passenger Terminal wil behouden, maar toch even naar zorgvuldig en betrouwbaar bestuur. Het gemeentebestuur van Amsterdam besluit met een motie dat de zeecruise de stad uitgaat. We doen een zorgvuldig onderzoek met Berenschot waarbij ook de provincie en het Rijk betrokken worden. Dan komt er misschien iets uit wat het CDA niet leuk vindt, maar het proces en het bestuur is heel duidelijk.) Het gaat er niet om of het CDA het leuk vindt of niet. Het gaat erom dat wij partners hebben als stad, bijvoorbeeld het Rijk dat ook de portemonnee trekt voor heel veel dingen, en dat die partners het niet leuk vinden en zeggen, je verrast ons hiermee en wij hebben toch NOVEX-afspraken en een D’Hooghe-rapport. Toen zei de gemeente Amsterdam

40

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

meermaals, daar houden we ons allemaal aan. En dan horen we een hele tijd niets en ineens worden we verrast met zo'n voorgenomen besluit. Ik kan me voorstellen dat de wethouder dacht, ik moet onderhand een keer wat doen want er ligt een motie vanuit de gemeenteraad, dus ik schrijf maar een briefje dat ik zonder onderbouwing een voorkeursbesluit neem, dan ben ik van die motie af. Maar in alle andere opzichten vind ik het buitengewoon onverstandig. Want als CDA'er hou ik ervan om verschillende perspectieven aan tafel te zetten en meningen en belangen open op tafel te leggen in een gesprek. (Het lid SCHMIT: Natuurlijk voert een wethouder een motie uit van de gemeenteraad als die bij meerderheid is aangenomen. En als wij met zijn allen besluiten dat we zeggen de zeecruise de stad uit, natuurlijk gaat de wethouder aan de slag. Dat is onze rol en dat is ook besturen. En wat Berenschot dan dat doet, die gaat in gesprek met alle partners in de stad, ook met de provincie en ook met het Rijk. Als er dan iets uitkomt wat het lid Havelaar niet zint, dat is dan jammer maar we geven hier wel richting als bestuur.) Het gaat er niet om dat ik het niet leuk vind. Het gaat erom in dit debat dat de partners zeggen we zijn verrast en de gemeente Amsterdam is wel weer erg op zichzelf bezig door te denken dat ze eenzijdig uit afspraken kunnen stappen.

En het onderzoek was naar het verplaatsen van de Passenger Terminal en niet om het helemaal de stad uit te halen. Ik wil graag dat partijen om tafel zitten en ik weet dat de wethouder achter de schermen ook wel spreekt, maar het deed me ook wel denken aan de situatie met minister Faber en wethouder Groot Wassink. In het begin liep dat ook niet helemaal lekker en toen hebben we als gemeenteraad gezegd, organiseer als stad een rondetafelgesprek waar je de verschillende perspectieven aan tafel zet, waar je ook investeert in de relatie. Dat gesprek is geweest en daar was de stad Amsterdam buitengewoon tevreden over. Mijn vraag aan de wethouder is om zo'n soort rondetafel, en laten we dat succes van Groot Wassink daar als voorbeeld nemen, hier ook te organiseren. Is de wethouder daartoe bereid? En zo nee, dan overweeg ik een motie op dit punt. Ik wil ook nog zeggen hoe ik naar die cruise kijk. Ik vind dat de cruise bij Amsterdam hoort. We hebben namelijk de meest duurzame Passenger Terminal ter wereld. Wij zijn de eerste stad ter wereld die in 2027 gebruik van walstroom verplicht stelt. Wij zijn de eerste Passenger Terminal die elektrisch touringcarvervoer mogelijk maakt. Ik wil graag dat rederijen die zoeken naar verduurzaming van de cruise in Amsterdam hun businesscase kunnen maken.

En als onze stad met een moreel opgeheven vinger de cruise helemaal de deur wijst, dan betekent het dat cruiseschepen naar viezere havens gaan waar minder regels gelden en uiteindelijk leidt dat wereldwijd tot minder duurzaamheid. En daar wil ik liever niet aan meewerken. Ik wil meewerken aan de eerste net zero cruise in Amsterdam, bijvoorbeeld in 2035. (Het lid SCHMIT: Ik denk dat het lid Havelaar hier volledig voorbijgaat aan het argument van duurzaamheid en cruiseschepen die enorm veel stikstof, zwavel en allerlei luchtvervuiling uitstoten waar Amsterdammers van hebben. Het lid Havelaar zegt dat houden we nog wel even vol totdat we innovatie hebben. Dus ik mis in het argument van het lid Havelaar volledig dat hij rekening houdt met de luchtvervuiling.) Kijk om u heen. Alle stoelen waar we op zitten, zijn op een schip geweest. Alle meubels van onze nieuwe raadszaal, zijn op een schip geweest. De cruisesector is een business to consumer-markt zoals dat heet en we weten vanuit andere sectoren dat die het

41

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

snelste verduurzaamt. Daarom denk ik, laten we hier de businesscase maken voor vergroening. Want we weten ook dat cruiseschepen op dit moment 0,0008 procent van de uitstoot in en om Amsterdam zijn, 0,0008 procent, daar gaat het over. Natuurlijk moet dat schoner en daarom wil ik heel graag bijdragen dat de duurzame businesscase voor de cruise hier gemaakt kan worden. Want dan toont Amsterdam leiderschap en innovatie. (Het lid SCHMIT: Wat het lid Havelaar hier doet is dat we de komende tientallen jaren nog een enorme uitstoot hebben van cruiseschepen, wat absoluut geen toegevoegde waarde heeft voor de stad maar wel heel veel impact op de luchtverontreiniging in de stad. En dat moeten we onze inwoners en kinderen toch niet willen wensen.) Ik bestrijd het beeld dat cruise geen toegevoegde waarde heeft voor de stad. De Metropoolregio Amsterdam profiteert met 100 miljoen euro van cruiseschepen. Het is goed voor de werkgelegenheid en het Rijksmuseum en de Hortus draaien voor een deel op cruiseschepen. Onze musea, onze culturele sector en onze restaurants zijn mede afhankelijk van de cruiseschepen die hier komen. De toeristen op een cruiseschip pissen niet in de gracht, staan niet in een TikTok-rij en geven geen overlast. Het zijn mensen van boven de 50, boven de 60, die gemiddeld 460 euro per bezoek uitgeven. Ik noem dat toegevoegde waarde.

Hoe het lid Schmit dat noemt, dat mag hij in zijn eigen bijdrage doen. (Het lid SCHMIT: Ik ken toch het lid Havelaar als iemand die zich goed verdiept in de in de financiën. In het rapport Berenschot staat dat ongeveer een investering wordt verwacht van 85 miljoen in de nieuwe haven. Vindt hij dat acceptabel om te investeren?) Ik kan me heel goed voorstellen dat dat een publiek-private investering is. En ik denk ook dat er bijvoorbeeld rederijen zijn die maar wat graag mee investeren in zo’n Passenger Terminal die niet alleen maar voor reizigers gebruikt wordt, maar ook vaak als congreslocatie en voor andere dingen gebruikt wordt. (Het lid SCHMIT: En heeft u ook gelezen dat die investering een uitermate risicovolle investering is? Laat ik duidelijk zijn, als D66 kan kiezen, dan gaan wij eerder investeren in de binnenstad en de aankoop van vastgoed, dan dat we gaan investeren in een vervuilende cruiseterminal.) Dat is lariekoek wat D66 hier zegt. Ik heb voorgesteld om het te veel wat de stad aan toeristenbelasting ontvangt, te gebruiken om te investeren in de binnenstad om overlast van toerisme tegen te gaan en om de bruggen over het IJ sneller te bouwen. En als daarover gestemd wordt, zegt D66 daartegen nee.

(Het lid SCHMIT: Wat ik constateer is dat het CDA bereid is om miljoenen te investeren in een vervuilende cruiseterminal.) Nee, het CDA wil dat ook in de toekomst de Passenger Terminal van Amsterdam nog steeds de meest duurzame Passenger Terminal ter wereld is, dat Amsterdam de eerste plek is waar een net-zero-cruiseschip kan komen en dat iemand die daar nu aan zit te tekenen kan rekenen op Amsterdam omdat ze een groeiende industrie in een groeiende nog grotere industrie, namelijk een groeiende cruise-industrie in een groeiende maritieme industrie, een bijdrage kunnen leveren aan duurzaamheid. En daar wil ik me als Amsterdammer voor inzetten. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Wijnants. Het lid WIJNANTS: Als ik tegen mijn vrouw zou zeggen ik spreek het voornemen uit of ik neem een voorkeursbesluit om uit elkaar te gaan, dan zal ze dat vermoedelijk opvatten als een definitieve aankondiging om te gaan scheiden. Ik kan dan niet later daar

42

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

alsnog op terugkomen, het kwaad is geschied. En hallucinant genoeg is dat toch echt precies hoe deze wethouder zich opstelt in het dossier zeecruise in Amsterdam. Ze kondigt groots aan in de media te willen stoppen met de zeecruise om daar vervolgens aan toe te voegen dat het hier slechts een voornemen betreft. Het voorspelbare gevolg, en het lid Havelaar zei het heel terecht, is zoals al vaker de afgelopen acht jaar onder dit stadsbestuur dat de gemeente Amsterdam er weer in is geslaagd alle stakeholders waar de gemeente nota bene op cruciale dossiers van afhankelijk is in de gordijnen te jagen. Het is een bijzondere vertoning. Als er één dossier is dat vrijwel alle partijen hier verbindt, dan is het de noodzakelijkheid om bruggen over het IJ te bouwen. En deze wethouder, deze coalitie, zet de bouw van beide bruggen keihard op het spel. Door D66, PvdA en GroenLinks wordt gedaan alsof het een heel deugdelijk proces is om in de media voornemens aan te kondigen in afwachting van het definitief besluit. Maar dat is het niet. Het is ondoordacht. Het gevolg is dat je maatschappelijke partners in de contramine gaan. Het was veel bestuurlijker geweest om mee te gaan in de ambtelijke adviezen die nu openbaar zijn geworden, verder onderzoek te doen en achter de schermen tot een breed gedragen besluit te komen.

Dit college laadt daarmee enkel de verdenking op zich, met het oog op de verkiezingen, goedkoop te willen scoren. De openbaar gemaakte ambtelijke adviezen plaatsen bovendien de feiten in een nieuw daglicht. Eenduidig wordt er gezegd, doe dit nu niet. En met dit wordt niet alleen bedoeld een besluit, maar ook maak dit niet nu bekend. Het is immers het bekendmaken wat ervoor zorgt dat andere stakeholders tegengas gaan geven. Het rapport-Berenschot zou aantonen, het lid Schmit verwijst er constant naar, dat er geen financiële basis is voor verplaatsing naar de Coenhaven. Maar de ambtelijke adviezen zien dat heel anders en ook het rapport leest dat heel anders. We weten ook uit de openbaar gemaakte ambtelijke adviezen dat er grote bezwaren zijn tegen het uitspreken van voornemens. En ik citeer, V&OR en G&O adviseren het college nu geen besluit te nemen. Het rapport-Berenschot biedt onvoldoende basis voor een besluit, aldus G&O, ook omdat er privaat geld bij zou kunnen komen waardoor de businesscase goed houdbaar wordt. Met andere woorden, verder onderzoek is absoluut nodig alvorens er überhaupt een definitief besluit kan worden genomen. Is de wethouder bereid om dat toe te zeggen? (Het lid SCHMIT: Hoe teleurstellend, ik hoor in de hele bijdrage van het lid Wijnants niets over milieu en de luchtvervuiling die de cruiseschepen brengen.

Dus waarom neemt de VVD dit niet mee in zijn afweging?) Het lid Schmit, ik heb best wel enige waardering voor u als collega maar de kopiëring van exacte dezelfde vraag die u net tot vier keer toe aan het lid Havelaar heeft gevraagd en die hij denk ik buitengewoon kundig, feitelijk en inhoudelijk allemaal heeft gepareerd, dat ga ik hier niet herhalen. Want daar kan ik mij volledig achter scharen. (Het lid SCHMIT: Dus dan constateer ik dat de VVD net als het CDA zegt, laat die luchtvervuiling maar komen en we investeren in een vervuilende cruiseterminal. Dan is dat duidelijk.) Voorzitter, het lid Schmit blijft hangen in goedkope frames die kant nog wal raken, om in nautische termen te blijven spreken. En als je gewoon kijkt naar de feiten, dan is het probleem wat hier gecreëerd wordt door D66, door PvdA en GroenLinks, dat de bruggen over het IJ op het spel komen te staan, het kroonjuweel van D66, van wethouder Van der Horst en dit hele college. En ik verbaas me er eigenlijk hogelijk over dat ik daar D66 toch zo weinig over hoor. Want D66, en ik weet zeker dat het lid Schmit dit eigenlijk gewoon met mij eens is, dat het heel raar is om in de media voornemens te gaan uiten en dan vervolgens daarna weer erover te gaan zitten backpeddelen alsof het nog geen definitief besluit zou

43

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

zijn. Met het gevolg dat iedereen die je nodig hebt als gemeente, je in de gordijnen hebt gejaagd. Dat is een hele, hele bijzondere manier van besturen. Het lid Schmit weet dat en hij zou dat tegen zijn studenten exact op deze manier vertellen. (Het lid SCHMIT: Ik ken de VVD toch als een partij die normaal gesproken staat voor zorgvuldig bestuur en neem ik u even mee. Deze gemeenteraad, het gemeentebestuur, heeft in meerderheid anderhalf jaar geleden besloten, wij willen de cruiseterminal de stad uit, klip-en-klaar. Dus iedereen in de provincie, bij het Rijk, iedereen weet hoe wij ons daartoe verhouden. Vervolgens heeft de wethouder een onderzoek laten doen bij bureau Berenschot. Een keurig onderzoek waarbij het Rijk, provincie, de Passenger Terminal Amsterdam, iedereen betrokken is. Daaruit komt een conclusie waarbij we uitspreken de cruiseterminal de stad uit, met volledig support van D66. De volgende stap is dat de wethouder zegt dit besluit ga ik verder uitvoeren in gesprekken. Dus het lid Wijnants, ik denk dat dit gewoon zorgvuldig bestuur is en ik ben zo teleurgesteld dat u het rapportBerenschot en gewoon de normale lijn niet volgt.) Ik denk inmiddels dat ze bij Berenschot toch ook gaan denken van wat heeft het lid Schmit zitten lezen, want ik herhaal toch maar even het punt uit DMC Control, gewoon een ambtelijk advies met een duiding van het onderzoek.

Ik citeer wederom. Het onderzoek geeft onvoldoende inzicht en overzicht in het totaal van financiële consequenties voor de opties van de toekomst van de zeecruise. Vandaar ook mijn vraag hier aan de wethouder om toe te zeggen, kunnen we dat verder onderzoek waar ambtelijk door meerdere afdelingen van de gemeente Amsterdam om wordt gevraagd, om dat te gaan doen. En pas dan kunnen we een definitief besluit nemen over hoe je eventueel de PTA zou kunnen verplaatsen naar de Coenhaven. Want dat is wat voorligt. Wij als VVD zeggen helemaal geen moment je moet de PTA op die plek houden. Want dan inderdaad breng je de bruggen over het IJ in gevaar. De PTA zal daar op termijn weg moeten. De vraag is, ga je hem helemaal weghalen uit de stad, of verplaats je hem naar de Coenhaven? En ik zie voldoende aanknooppunten om te kijken of je dat kunt doen, waardoor je dus ook de maatschappelijke meerwaarde van de cruise die het lid Havelaar zo mooi heeft aangestipt, kunt behouden. Ik zie dat het lid Schmit bijna overtuigd is. (Het lid BAKKER: Over de motie die is ingediend, want dat is daadwerkelijk een verschil ten opzichte van de commissie. De VVD heeft een motie ingediend waarin staat dat we nu geen definitief besluit moeten nemen, maar dus eerst in gesprek moeten en onderzoek moeten doen.

Maar dat is toch exact wat er in die brief staat? Dat is volgens mij precies de weg waar het college nu opgaat. Dus waarom dient de VVD een motie in over iets wat al gebeurt?) Ik ben ook van harte voornemens om die motie in te trekken. Vandaar ook mijn vraag ook aan de wethouder om dat met een toezegging af te doen, maar dan wel eerst in die volgorde. Dus we gaan eerst verder onderzoek doen zoals in de ambtelijke adviezen wordt gevraagd als aanvulling op het rapport-Berenschot om de financiële consequenties volledig in kaart te brengen. Daarbij onder andere de komst van privaat geld om de businesscase houdbaarder te maken te betrekken. Dat is op dit moment open. Als het college nu een definitief besluit zou nemen, wat ze inderdaad voor heel groot deel zelf zeggen, om die PTA helemaal niet te verplaatsen naar de Coenhaven maar helemaal niet in de stad door te laten gaan, dan nemen ze dat besluit op onvolledige gronden. Dat wordt door het college zelf eigenlijk min of meer ook zo gezegd. Vandaar mijn vraag, doe eerst

44

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

dat aanvullend onderzoek en laten we daarna nog eens een keer kijken. Dan is die motie verder ook niet nodig. (Het lid BAKKER: Maar dan moet de VVD een andere motie indienen. Want hij vraagt nu meer dingen aan de wethouder dan die er in het dictum staan. Dus dan had de VVD een andere motie in moeten dienen. Want wat er nu staat, gebeurt al.) Ik kijk uit naar de reactie van de wethouder. (Het lid BENTOUMYA: Ik wil toch even beginnen bij het begin van het betoog van het lid Wijnants. Want hij had het over zijn vrouw, dat hebben we net allemaal gehoord. Maar volgens mij gaat die analogie niet helemaal op. Want er is namelijk drie jaar geleden een motie ingediend die door de meerderheid van de raad is gesteund en waarin gevraagd is om te onderzoeken en uiteindelijk ook te verplaatsen, al dan niet te beëindigen. Volgens mij heeft het college hier nu een voorkeursbesluit genomen en zoals net ook door de Partij voor de Dieren wordt aangehaald, wordt daar ook een heel zorgvuldig proces aangekoppeld. Ik begrijp eigenlijk niet waarom de VVD dat dan nu koppelt aan de twee bruggen over het IJ. Want volgens mij is dat onderdeel van het heel zorgvuldige proces dat wordt ingegaan.) Maar voorzitter, dan heeft het lid Bentoumya gewoon de ambtelijke adviezen niet gelezen.

Want daarin wordt door verschillende ambtelijke organisaties gezegd, nu dit besluit nemen, nu dit bekendmaken, nu dit voornemen presenteren en nu hiermee nu naar buiten gaan en de media op te zoeken. Ik heb een groot persbericht gezien, want het lid Von Gerhardt zei het al in de commissie, de gemeente wil stoppen met de zeecruise. Als dat niet een definitief besluit is, dan weet ik het ook niet meer. En daarin wordt door verschillende ambtelijke organisaties gezegd, als je dit nu doet dan zet je de bruggen over het IJ gewoon keihard op het spel. Ik citeer nog maar eens afdeling Deelneming. Er staat, grote politieke en financiële risico's dat een investeringsbesluit voor verplaatsing wordt gekozen en daarmee de bruggen over het IJ risico's lopen. Dat wordt door meerdere ambtelijke organisaties zo gesteld. Dan kan het lid Bentoumya hier echt niet met droge ogen volhouden dat het hier een zorgvuldig proces betreft. Dat wordt namelijk niet door mij betwist, dat wordt door uw eigen 15.000 ambtenaren betwist. Dus als u mij dan niet gelooft, en dat is uw goed recht, vertrouw dan in ieder geval op de ambtelijke adviezen die allemaal hebben gezegd, doe dit niet op deze manier, doe dit onze stad op deze manier niet aan.

(Het lid BENTOUMYA: Goed en zorgvuldig bestuur betekent ook dat het stadsbestuur de raad die hierin een opdracht heeft gegeven aan ons stadsbestuur, wordt meegenomen in het pad dat wordt afgelopen naar aanleiding van aanneming van de motie. Wat hier nu is genomen, is een voorkeursbesluit waarbij inderdaad ambtenaren aangeven dit zijn de risico's. Dat wordt ook onderkend door de wethouder. En vervolgens wordt de raad geïnformeerd over de vervolgstappen die hierin worden genomen. Dus inderdaad, wat het lid Wijnants hier vraagt in een motie wordt al gedaan. Er wordt heel veel stennis geschopt over iets wat nog helemaal niet beklonken is, wat verder wordt uitgezocht. En ik vind het ook van weinig idealen ook hier van de VVD getuigen. Niet over het milieu, dat kan ik me nog voorstellen dat het voor de VVD niet belangrijk is. Maar ook als het gaat over de leefbaarheid in onze stad zijn er duidelijke voordelen aan de voorkeurskeuze die nu wordt genomen. En ik vind het heel jammer dat de VVD daar keer op keer voor wegloopt.)

45

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

Nee, het is GroenLinks die wegloopt voor de implicaties voor iets wat we hier met zijn allen willen, de bruggen over het IJ. Het lid Bentoumya spreekt mij aan op idealen. Mijn ideaal is een verbonden Amsterdam Noord. En ik weet dat wij dat met elkaar delen, maar het is toch echt GroenLinks die dat op het spel zet en niet de VVD. Juist door, en ik herhaal mezelf nu, op deze manier het besluit in te richten en ook de steun dat de wethouder doet, wat in toenemende mate onbegrijpelijk wordt. Omdat je, zoals het lid Havelaar ook zegt, door op deze manier om te gaan met maatschappelijke partners die we als Rijk keihard nodig hebben om zowel de Oostbrug te realiseren, als de Westbrug, je dat op het spel zet, financieel, relationeel en in de omgang met elkaar. Dus op alle punten scoort de gemeente een onvoldoende. En dat is een onbegrijpelijke keuze van deze wethouder. En dat deze collegepartijen dat niet willen inzien, dat is hetgeen wat mij nu in twee debatten hierover in toenemende mate aan het verbazen is. (Het lid BENTOUMYA: Een laatste opmerking hierover is dat wat GroenLinks hier in toenemende mate verbaast, is dat het debat niet gevoerd wordt over de feiten die op tafel liggen. Dat de VVD daar niet blij mee is, het zou de VVD sieren om daar eerlijkheid in te betrachten en niet allerlei afleidingsmanoeuvres hierin te gebruiken.

Wat voorligt is een heel helder voorkeursbesluit met daarin een deugdelijk proces en die stappen die zullen wij volgen als raad.) Dat lijkt een hele mooie samenvatting maar die is strookt niet met de feiten. Ik herhaal mijzelf, door het op deze manier te doen maak je belangrijke doelen van de gemeente Amsterdam en van bewoners, die komen eerder verder weg dan dichterbij. (Het lid SCHMIT: Ik vind het toch dan een beetje hypocriet wat de VVD hier doet. Ze maken zich zorgen over de relatie met de provincie, het Rijk en de investeringen in infrastructuur. Was het niet de VVD die een paar jaar geleden miljarden terugtrok uit de NoordZuid-lijn en het Zuidasdok?) De NoordZuid-lijn en de middelen daarvoor zijn niet weggetrokken uit het Rijksinvesteringsprogramma. Die zijn op een andere manier belegd en zijn inmiddels bijna weer terug en dat weet het lid Schmit ook. Dus dit soort vergelijkingen ook, die bovendien een herhaling zijn van het commissiedebat waar we met zijn allen hadden gezegd laten we dat nou niet doen. Ik zou het lid Schmit toch willen uitnodigen, ga eens in op die ambtelijke adviezen. Ik hoop dat hij dat zo meteen in zijn bijdrage gaat doen. Want dat is toch echt een heel nieuw punt waarin ook klip-en-klaar wordt gezegd, dit is een probleem om het op deze manier in te richten. En dat het lid Schmit het daar niet over doet, dat verbaast mij dan ook weer.

(Het lid SCHMIT: Ik hoor de VVD hier niet reageren op het feit dat ze een paar jaar geleden die paar miljard zijn teruggetrokken uit de NoordZuid-lijn en het Zuidasdok met net zoveel impact op onze infrastructuur.) Voor de helderheid, het is de VVD die altijd zijn best heeft gedaan om die middelen zo snel mogelijk weer aan te vullen. Dat gaat ook gebeuren, dankzij VVD-ministers. Dus we hopen zo snel mogelijk die verlengd te kunnen realiseren, dat weet het lid Schmit ook. Maar als het gaat om je als betrouwbare partner op te stellen, dan is er maar één partij die echt naar zichzelf moet gaan kijken de afgelopen acht jaar en dat is de gemeente Amsterdam en niet de rijksoverheid. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Haijen. Het lid HAIJEN: In 2014 hebben we al besloten dat de cruiseterminal weg moet uit het centrum. Wat de SP betreft komt er geen nieuwe terminal in de Coenhaven. De

46

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

belangrijkste reden om te stoppen met de cruises is gelegen in de vervuiling en de enorme uitstoot. De CO2-uitstoot van een groot cruiseschip staat gelijk aan de uitstoot van tienduizenden auto's. Ik geloof dat het om en nabij vergelijkbaar is met de uitstoot van zo'n 85.000 auto's. De stikstofuitstoot, toch een hot item deze dagen, van een groot cruiseschip staat gelijk aan de uitstoot van honderdduizenden auto's, om en nabij de 400.000 auto's. En de fijnstofuitstoot van een groot cruiseschip is nog vele malen groter, die staat bijna gelijk aan een miljoen auto's. Kortom, de zeecruises zijn zo vervuilend dat we er echt mee moeten stoppen. In deze tijden van klimaatverandering is het echt onverantwoord om hiermee door te gaan en daarom zeggen wij, geen nieuwe terminal in de Coenhaven en stoppen met die zeecruises. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Garmy. Het lid GARMY: In de commissie vroegen wij ons af of hier een keuze lag tussen het weren van de zeecruise en de komst van de bruggen. Na de beantwoording zien we vooral een ander probleem ontstaan, het moment waarop het college deze keuze politiek al inkleurt. En laat het helder zijn, Volt wil dat de zeecruise uit Amsterdam verdwijnt maar niet als dat de bereikbaarheid van Noord in gevaar brengt. De wethouder gaf vorige week zelf aan dat de bruggen voor alles gaan en daar zijn wij het mee eens.

Juist daarom kijken we goed naar wat er nu gebeurt. Het college zegt dat een definitief besluit over het volledig weren van de zeecruise aan een volgend college is en dat de gevolgen nog onderzocht worden. Tegelijk wordt nu al een duidelijke voorkeursrichting naar buiten gebracht onder het mom van transparantie. Maar transparantie over een besluit dat je nog niet neemt en ook niet zelf gaat nemen is geen neutrale mededeling. Het heeft politieke werking richting bewoners, richting partners en richting het Rijk terwijl de inhoudelijke afweging nog niet gemaakt kan worden. En juist omdat in de adviezen staat dat dit dossier onderdeel is van bredere afspraken met het Rijk begrijpen wij niet waarom dat risico nu al wordt genomen terwijl het besluit later volgt. En daar zit voor ons nu ook de spanning. Welk problemen lossen we op door nu al richting publiek vast te leggen als de informatie nog onvolledig is en de besluitvorming nog moet plaatsvinden? Volt wil uiteindelijk beide, de bruggen en het verdwijnen van de zeecruise, maar dan moeten we voorkomen dat een voorlopig politiek signaal, want meer is het nu niet, alvast gevolgen krijgt voordat er een daadwerkelijk besluit ligt. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Schmit. Het lid SCHMIT: De positie van D66 is wat mij betreft klip-en-klaar, de zeecruise de stad uit.

Kijk naar de luchtvervuiling, naar zwavel, stikstof en fijnstof. 1 op de 5 kinderen die astma heeft, dat komt door luchtvervuiling. En dat wil je dus niet in onze eigen stad. En ik heb het argument nog niet eerder gehoord, maar we hebben ook met zijn allen gezegd dat we het aantal toeristen omlaag willen brengen. En dat doen we ook door te zorgen dat de cruiseterminal de stad uit gaat. En de cruiseterminal moet de stad uit, want dan kunnen we de twee bruggen bouwen. En wat mij betreft is het Berenschot-rapport heel duidelijk en ik vind ook een zorgvuldig proces. Deze gemeenteraad en dit gemeentebestuur spreken uit dat de cruiseterminal de stad uitgaat. We vragen een rapport om te analyseren hoe we dat moeten doen met de betrokkenen in de regio en het college neemt een voorgenomen besluit om de terminal de stad uit te doen. Een zorgvuldig proces. En als u mij eerlijk vraagt, ik vind het ook nog een beetje lang duren.

47

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

Dus het is een zorgvuldig proces geweest met een motie, een onderzoek en nu een voorgenomen besluit. Dus ik ben eigenlijk heel nieuwsgierig wat de volgende stappen zijn van de wethouder. Wanneer gaan we de volgende stap maken? (Het lid HAVELAAR: Ik weet het niet zeker maar als ik goed geluisterd heb zei het lid Schmit net met de cruise de stad uit kunnen we die twee bruggen bouwen. Maar nu is het punt juist dat dat heel onzeker geworden is vanwege het geld. Heeft het lid Schmit de afgelopen dagen contact gehad met het Rijk waarin bevestigd is dat daar helemaal niets uit die NOVEX- en D’Hooghe-afspraken onder druk staat?) Ik zou willen verwijzen naar de aanpak die hier voorligt. Dat is, we hebben een motie, we hebben een Berenschot-rapport en nu zeggen we dit gaan we uitvoeren in overeenstemming met alle stakeholders. Dus ik verwacht dat de wethouder in gesprek gaat. Ik denk dat ze al in gesprek is en in gesprek blijft met alle stakeholders om deze wens van de raad uit te voeren. (Het lid HAVELAAR: Dus de verwachting van het lid Schmit is dat het Rijk en de provincie de wens van de gemeenteraad van Amsterdam uitvoeren en daar verder geen consequenties aan verbinden.) Ik ben een positief ingesteld mens. Ik verwacht dat deze wethouder met de provincie en het Rijk in gesprek gaat en gaat zorgen dat we dit besluit uitvoeren.

(Het lid HAVELAAR: Maar dat is toch hartstikke regentesk om dat te doen? Dat je denkt Amsterdam beslist hier iets, iedereen die boos is gaat het maar gewoon uitvoeren want de gemeenteraad van Amsterdam heeft dit besloten en Amsterdam mag eenzijdig als een olifant door een porseleinkast heen. Ik vond dat het lid Garmy van Volt dat ongelooflijk netjes zei en goed ook zei. En dat het heel raar is dat je doet alsof het geen politieke consequenties heeft. En dan springen alle stakeholders van de gemeente Amsterdam in de houding en die hoeven daar niets voor terug en die zeggen, wij gaan gewoon al onze onderdelen precies zo doen. Dat is het positieve wereldbeeld van het lid Schmit.) Wat ik zie is dat een gemeenteraad uitspreekt dat we de cruiseterminal de stad uit willen. Ik zie een rapport en ik zie dat we zorgvuldig een volgende stap gaan maken. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Berkel. Het lid VAN BERKEL: Een paar jaar geleden werd het aantal zeecruises in de stad al door wethouder Van Buren met de botte bijl gehalveerd. Maar ze gooit het roer nu helemaal om en gaf aan dat de Passenger Terminal Amsterdam niet verplaatst maar het liefst opgedoekt moet worden. Maar wat we ook al van de ORAM-directeur in de commissie hoorden is dat deze koers onhandig, onnodig en onverstandig is. En dat is ook in lijn met wat veel ambtenaren hebben aangegeven. Daar is JA21 het mee eens.

De vertrouwensbanden van dit college met het Rijk, de provincie en regio komen hiermee onder druk te staan. Het Noordzeekanaalgebied is NOVEX-gebied waar gezamenlijk afspraken worden gemaakt over grote ruimtelijke keuzes, waaronder die in de haven. Er zijn dus meer kapiteins op het schip. Als deze wethouder op eigen houtje beslist om de zeecruises maar helemaal te verbannen uit de stad, dan gaat dat ten koste van investeringen van andere partijen. De extra diepe zeesluis bij IJmuiden, walstroomvoorzieningen hebben het Rijk miljoenen gekost, poef weg, foetsie. Vervolgens verwacht de wethouder wel dat het Rijk gaat bijdragen aan allerlei andere grote infrastructuurprojecten, zoals de bruggen over het IJ.

48

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

In de commissie krabbelde de wethouder gelukkig al terug toen ze zei dat de bruggen voor alles gaan. Misschien was het handiger geweest om dat te bedenken voordat je een hele sector in de stad om zeep wil helpen. Ik wil de wethouder vragen om eerst eens goed te onderzoeken wat verplaatsing van de terminal naar de Coenhaven precies kost en wat er terugverdiend kan worden. En ten slotte zou ik de wethouder willen adviseren om vooral het Rijk en de regio te laten weten dat de Amsterdamse soep niet zo heet wordt gegeten als die wordt opgediend en dat ze openstaat voor alle haalbare oplossingen die ook in het belang zijn van de andere partners en vooral ook aan Noord laat weten dat die bruggen er gewoon gaan komen, ook al is dat met een mooie nieuwe PTA in de Coenhaven. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Buren voor de beantwoording. Wethouder VAN BUREN: We hebben het in de commissie ook al besproken en nogmaals, wat het college betreft is dit voorkeursbesluit, ik wil nogmaals benadrukken, het is een voorkeursbesluit. En dat heb ik ook gezegd, we willen zo veel mogelijk transparantie ook uitoefenen. Het is het willen stoppen, het is een voorkeur, een wens, dus het is nog niet een definitief besluit.

Het is een zorgvuldige tussenstap wat ons betreft die de kans ook biedt om de mogelijke risico's verder in beeld te brengen en onze partners mee te nemen in onze richting en overwegingen. Dan kunnen we daar transparant ook over spreken. En dat gaan we de komende tijd ook in goed overleg doen. Ik kan daar nog even iets meer over vertellen, dus ik hoop dat u me even kan laten uitspreken. Want dan wordt het misschien gelijk wat meer duidelijk. De rode draad in het ambtelijke advies is de relatie met het Rijk en de zorgen dat dit besluit ook andere trajecten raakt en met name de bruggen over het IJ. Ik kan u verzekeren, de bruggen over het IJ staan niet ter discussie. We zijn ons bewust van de ambtelijke adviezen en die nemen we ook serieus. Sterker nog, we handelen ook in lijn met de ambtelijke adviezen. Want de ambtelijke adviezen hebben gezegd, neem nog geen definitief besluit en dat hebben we ook niet gedaan. De samenwerking met het Rijk is voor het college van groot belang. We hebben elkaar nodig op het gebied van de ambities woningbouw, mobiliteit en ook de bruggen. De relatie vraagt om een goede samenwerking en wederzijdse betrouwbaarheid. De adviezen bevatten ook mogelijke risico's. Het gaat om aannames en die hebben we wel meegewogen.

De zorgen staan ook naast onze eigen wensen en de ambitie waar hier ook over is gesproken, de verplichting naar onze bewoners om als college iets te doen aan de leefbaarheid, drukte, duurzaamheid en luchtkwaliteit. Ik hecht daarbij te zeggen dat er bij de relatie met het Rijk en andere partners sprake van is continu verandering en het is aan nieuwe ontwikkelingen onderhevig. Dat is de realiteit van de bestuurlijke context waarin we met elkaar werken. We hebben net ook een grote investering gedaan in het ADM-terrein, ook in het belang van de haven. Maar we zijn dus in gesprek en ik kan ook zeggen dat ik afgelopen vrijdag een gesprek heb gehad met de SG van IenW en dat was een heel goed gesprek. We hebben daar echt open over gesproken. Er is geen twijfel, ook niet bij het Rijk, dat dit college de haven ook belangrijk vindt. De bruggen staan ook niet ter discussie. We hebben het ook over onze relatie gehad en het gaat erom dat we zo snel mogelijk, er werd net ook gezegd dat ik een rondetafelgesprek zou moeten organiseren, wat het lid Groot Wassink ook heeft gedaan. Dat was een hele andere situatie en ik ben al in gesprek natuurlijk met IenW. We hebben ook afgesproken, zodra de nieuwe VVD-minister er zit, dat ik ook zo snel mogelijk een afspraak heb om hier open en transparant over te spreken.

49

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

(Het lid WIJNANTS: Voorzitter, de wethouder zit keurig haar uitgeschreven tekst voor te lezen maar ik heb inmiddels toch wat vragen. Anders kan ze die ook gewoon opsturen naar ons als raad. Ze noemt net, bijvoorbeeld over die ambtelijke adviezen. Ze zegt dat dat gaat over risico's en dat er wordt gehandeld in lijn met de ambtelijke adviezen. Maar hoe is dit nu bekendmaken en met een groot persbericht en zeggen de gemeente Amsterdam wil stoppen met de cruise in lijn met het advies van DMC Control? Ik citeer nogmaals, het onderzoek van Berenschot is onvolledig en er is aanvullend onderzoek nodig, een besluit over een ingreep in de stad verdient een volwaardige en complete analyse die inzicht geeft in allerlei verschillende risico's. Maar waarom dan op deze manier communicatie bij het persbericht gaan doen? Het lid Garmy zei dat, het lid Havelaar zei dat, en ik zei dat. Dit wordt breed gedragen door allerlei maatschappelijke partners, dat het een hele rare onverstandige manier is om deze manier via persberichten te gaan besturen. Hoe kijkt de wethouder daarnaar?) Het is een politiek debat en geen debat over ambtelijke adviezen. Zoals u weet, we hebben een politiek-bestuurlijk voorgenomen besluit genomen. Een richting hebben we genomen en dat doe je politiek-bestuurlijk. Je krijgt altijd ambtelijke adviezen.

Daar kijk je naar en daarom hebben we gezegd, we nemen nu nog geen besluit, we gaan goed in gesprek. En als we het hebben over olie op het vuur gooien en boosheid, er wordt gezegd de minister is boos. De minister was helemaal niet boos. De minister zei, we gaan wel in gesprek over de consequenties. Ik heb gesproken met alle partners. Het kon geen verrassing zijn. Ik heb ze van tevoren geïnformeerd. En dat mensen naar de pers gaan, dat snap ik. Ik snap dat het Havenbedrijf en ook de directeur van de PTA naar de pers gaan en daar hebben we keurig een reactie gegeven. En dat vind ik gewoon ook heel erg logisch. Maar ik voer ook een motie uit. We kijken naar dat onderzoek en ik heb gezegd we gaan nu kijken naar de varianten en naar ons voorkeursbesluit. Dat gaan we verder onderzoeken. We gaan de risico's in kaart brengen. Want ik neem er best wel aanstoot aan dat wij zeggen dat wij alleen maar richting Den Haag wijzen. We zijn juist goed in gesprek en we weten we hebben elkaar ook nodig en dat beaam ik hier ook. Dus ik vertel nogmaals dat ik in gesprek ben, dat we daar in gesprek gaan, dat we nu de tijd nemen om in goed overleg te gaan over wat zijn de risico's. We hoeven ons niet te laten chanteren, over en weer niet, en ik heb ook afgesproken, we gooien geen olie op het vuur door nog harder in de pers te gaan roepen hoe erg het is wat een andere medeoverheid doet.

Zo zitten wij daar niet in en dat kan ik hier ook beamen. (Het lid WIJNANTS: Maar dan doemt wel het probleem op dat de wethouder ongelooflijk veel woorden nodig heeft om geen antwoord te geven op mijn vraag. Mijn vraag was, waarom is er op dit moment voor gekozen om, als je zo'n lange periode hebt gehad tussen die motie en nu, als je weet dat je nog in gesprek moet gaan met die maatschappelijke partners, waarom heeft de wethouder ervoor gekozen om nu dat persbericht eruit te sturen met de gemeente wil stoppen met de zeecruise?) Ik heb hier wel antwoord op gegeven. Het is niet zo dat we een persbericht de wereld insturen. We hebben dat persbericht gestuurd aan de hand van de raadsinformatiebrieven. Ik wil alleen maar zeggen dat wij niet dat gedaan hebben zonder onze partners te informeren, zonder met ze te overleggen. De partners zijn ook betrokken geweest bij het onderzoek. Ze wisten ook welke motie hier is aangenomen. Ik heb ze vooraf geïnformeerd. En ik heb ook afgesproken, ik doe niet hetzelfde, ik ga hier niet staan roepen

50

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

ze liegen of ze doen dit of er wordt olie op het vuur gegooid. Nee, ik doe mijn werk, ik doe het bestuurlijk, ik zoek het uit. Ik ga nu nog deze komende tijd keurig in kaart brengen wat de risico's zijn. Dat leg ik voor aan een volgend college en daar mag een besluit worden genomen. Dus ik zeg gewoon wat de feiten zijn. En inderdaad, het wordt gewoon heel erg opgeblazen. En het mooie is dat ik met het Rijk in gesprek ga en die zeggen ook, wij gaan goed met elkaar in gesprek. Wij werken goed samen over wat de haven betreft. (Het lid WIJNANTS: Voorzitter, een korte vraag met een kort antwoord. Wat had de wethouder verwacht dat maatschappelijke partners zouden doen toen dat persbericht werd gecommuniceerd?) Als u de partners bedoelt zoals de ORAM of bepaalde politieke partijen, dan had ik dit verwacht wat er is gebeurd. Want dat kun je natuurlijk bij voorbaat al bedenken. Het Havenbedrijf heb ik ook verwacht, dat was namelijk een keurige reactie, ik begrijp het helemaal, de PTA ook. Ik baalde er wel van dat het was uitgelekt, weer gelekt was, zodat we niet op een juiste manier ook de medewerkers van de PTA hebben kunnen informeren. Dat betreur ik ten zeerste, want dat gaat om mensen. En de provincie, daar kunnen we het ook over hebben, die heb ik vooraf ook keurig geïnformeerd. Die wisten daarvan en natuurlijk moet je je dan uitspreken.

Ik ga ook binnenkort weer in gesprek met de provincie, wat ik de afgelopen drie jaar al heb gedaan. En natuurlijk ook onze buren in het Noordzeekanaalgebied, die heb ik ook geïnformeerd, de mensen in Velzen. Dus het is niet zo dat ik niemand heb geïnformeerd. (Het lid HAVELAAR: Voorzitter, ik hoor wat de wethouder zegt. Het lid Wijnants heeft gelijk dat er heel veel tekst nodig is en eigenlijk is de enige tekst die nodig is, we hebben een fout gemaakt als Amsterdam. We hebben het te lomp gedaan door met zo'n persbericht de wereld in te gaan. Want wethouder, op het moment dat er achter je rug om gelekt wordt, dan kun je hier zeggen daar baal ik van, maar dat is een teken. Als de Passenger Terminal een interview met De Telegraaf geeft, dan is dat is een teken. Als notabene ORAM zegt, in dertien jaar hebben we het nog nooit zo bont gehad, dan is dat een teken. En dan moet je hier niet gaan zeggen we hebben het allemaal goed gedaan, dan moet je kijken naar het effect en zeggen zo hadden we het nooit gewild. Ik mis daar de reflectie van de wethouder, ook op hoe het stadsbestuur weer aan het polariseren is, weer onrust in alle pers geeft en de politieke gevolgen van zo'n persbericht totaal onderschat.

Mijn vraag aan de wethouder, want u komt natuurlijk straks nog op de vragen die ik gesteld heb, maar mijn vraag hier is, had het college deze politieke effecten vooraf ingeschat en wilde dit college deze politieke effecten ook?) Het gaat over dat ik veel woorden nodig heb maar ik hoor ook steeds dezelfde vraag en met heel veel woorden. En ik zeg nogmaals, dit hadden we ingeschat. Ik heb steeds gezegd, ik wilde transparantie. Want we kunnen wel zeggen, nog meer onderzoek en nog meer onderzoek maar wij voeren een motie uit. Wij zeggen ook als college welke voorkeursrichting we hebben. Nogmaals, ik heb verwacht hoe de ORAM reageerde. Want we weten dat dit best een voorkeursbesluit is dat ophef gaat geven. Ik ben daar gewoon heel transparant over geweest. En dan nogmaals, er wordt steeds gezegd door iedereen en heel verontwaardigd reageren. Maar ik zeg net dat ik met onze hele belangrijke partner waar we veel projecten mee hebben lopen, en dat is het Rijk, dat we daar nu gewoon hartstikke goed in gesprek zijn. En dat er wordt beweerd dat de minister heel erg boos was. Nee, de minister heeft gezegd we moeten wel in gesprek met Amsterdam hierover. Dus ik kan mezelf nogmaals herhalen en ik weet dat het lid Havelaar heel verbolgen hierop

51

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

reageert, maar ik reageer nu ook verbolgen omdat ik vind er worden onwaarheden gezegd. We hebben een duidelijk bericht naar buiten gedaan, ook in een raadsinformatiebrief, om te laten zien hoe het college daarin zit en niet alles door te schuiven. Wel het uiteindelijke besluit, maar de richting niet door te schuiven naar een volgend college. Dus wat mij betreft is het gewoon transparant. (Het lid HAVELAAR: Voorzitter, de wethouder zei de vorige commissie al dat ze verbolgen was en dan over de reacties die er vanuit andere bestuurders kwamen. Dus mijn vraag is, was dit het politieke effect wat het college beoogde met het versturen van dit persbericht?) Ik vraag me af waarom ik een persbericht eruit zou willen doen om verbolgenheid op te roepen. Dat lijkt me echt idioot. Natuurlijk is dat niet zo. Natuurlijk beoog ik dat daar niet mee. Nogmaals, ik beoog transparantie en duidelijkheid. Want dit speelt inderdaad al drie jaar en ik vind dat we er duidelijk en helder over moeten zijn. (Het lid HAVELAAR: Voorzitter, de wethouder zei net ik ga niet zo'n rondetafelgesprek doen. Maar daar gaat het mij juist om, dat je zegt, ik baal hiervan, ik had het nooit gewild, we vinden het ongelukkig. In de commissie vroeg ik, is het een bedrijfsongeval van niet gelukt en wat vervelend dat het zo geland is.

Of is het een bewuste keuze? Want als je iedereen vooraf informeert, is het een bewuste keuze. Ik destilleer hieruit dat dat het geen bewuste keuze was, dus met driehonderd communicatieadviseurs toch nog een bedrijfsongeval. Zeg dan gewoon sorry.) Ik heb hier geen driehonderd communicatieadviseurs voor nodig, dat kan ik zelf ook gewoon communiceren. Wat ik zeg, het is geen bedrijfsongeval. Ik hoef geen rondetafelgesprek om het hierover te hebben, omdat ik al drie jaar met onze partners hierover in gesprek ben. En het kan zijn dat sommige partners het er niet mee eens zijn, en dat gebeurt weleens vaker bij wat we hier besluiten. Ja dat kan. Maar iedereen kent mij ook dat ik juist met de mensen, ook de mensen die het niet met mij eens zijn, dat ik altijd in gesprek ga. Ik heb met ORAM al gesproken, met PTA gesproken, met het Havenbedrijf gesproken en de SG omdat we een minister hebben zitten die binnen een paar dagen daar niet meer zit. We gaan zo snel mogelijk met de volgende minister in gesprek. Dus ik zie het probleem niet. (Het lid GARMY: Ik hoor de wethouder zeggen, er is meer onderzoek nodig voordat we weten of we de zeecruise volledig kunnen weren. Ik hoor de wethouder ook zeggen, het is aan een volgend bestuur om die keuze te kunnen maken, omdat we meer informatie nodig hebben.

Wat is dan de toegevoegde waarde voor het college om dan op dit moment een voorlopig besluit te nemen terwijl we ook al die adviezen lezen van ambtenaren die zeggen dit is geen goed idee op dit moment? De wethouder zegt terecht dat moeten we uitzoeken, waarom zou je dan nu al zo'n stap naar voren nemen?) Ik val in herhaling. Ik voer een motie uit en we moeten daar helder over zijn, transparantie. Ambtelijke adviezen krijg je en daarom hebben we ook de overweging gedaan we nemen nog even de tijd om die variant uit te zoeken om helemaal te stoppen met cruise. Dat is gewoon een feit. (Het lid GARMY: Die motie ligt er al sinds 2023 en twee jaar geleden is het college met twee scenario's gekomen. Er wordt gezegd dit moeten we verder uitzoeken. Het onderzoek is nog steeds niet volledig afgerond. Dus waarom zou je dan niet wachten tot het onderzoek volledig is afgerond en dan met een besluit te komen waar we met zijn allen verder over kunnen

52

Jaar

2026

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 18 februari 2026 Raadsnotulen

R

praten, in plaats van zo'n heel debat hierover te hebben en vervolgens ook nog allemaal partijen in de stad die hier kwaad over zijn door de manier waarop het is gegaan. Had je dat niet allemaal kunnen voorkomen door gewoon nog even te wachten en verder onderzoek te doen?) Allerlei partijen die kwaad zijn, er zijn ook heel veel partijen en mensen die er wel blij mee zijn. Dat wilde ik toch maar even benadrukken. Want ik mis dat een beetje. Er is een motie aangenomen door de raad omdat mensen er echt voor kiezen dat de cruise de stad uitgaat. Die motie voer ik uit, dus ik wil dat even weerleggen. Verder hebben we eerst onderzoek gedaan en ook keurig met alle partners volgens mij de vaart gehalveerd naar maximaal honderd aanlopen. Het afgelopen jaar waren het er zestig. Toen hebben we een handelingsperspectief voorgelegd. Dat heb ik uitgevoerd. Dat onderzoek is door Berenschot gedaan. Dat ligt voor we, we hebben het in het college ook besproken. En wat heb ik in de raadsinformatiebrief gezegd? Om daar nu 85 miljoen in te investeren, de voorkeur gaat uit naar de cruise helemaal de stad uit. Dat hebben we gezegd. Het is nu niet opportuun om nu al een besluit te nemen omdat ik dat nog verder wil onderzoeken en met name ook met de partners en met name ook met het Rijk. (Het lid GARMY: Maar dan is er nog steeds geen antwoord op de vraag.