20220713 verslag gemeenteraad middag

45

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Bobeldijk. De heer BOBELDIJK: Ja voorzitter, het is natuurlijk totaal van de zotte dat het Rijk weer niet thuis geeft als het om openbaar vervoer gaat. Na alle bezuinigingen die er op openbaar vervoer zijn geweest, dan nu voor zo’n vangnetregeling weer niet thuis geven. Het gemak waarmee ik af en toe proef dat bepaalde raadsleden zeggen van: we gaan achteroverleunen qua strijd richting het Rijk. En ik steun daarin helemaal de wethouder die samen met alle andere wethouders gewoon lokale overheden zegt van: dit is gewoon niet genoeg. Die bus, die tram die moet gewoon blijven rijden. De mensen moeten niet de auto ingaan, die moeten, we hebben allemaal mooie, ik heb vorige keer al gezegd dat als je kijkt naar de logica die erin zit vanuit het Rijk, dat als je enerzijds zegt: we moeten allemaal milieumaatregelen nemen, we moeten niet de mensen in de auto hebben, we moeten niet die stikstofvervuiling hebben, dat je dan niet thuis geeft op het moment dat het openbaar vervoer, als het om het openbaar vervoer gaat, een heel goed alternatief voor dit soort zaken. Dus boter bij de vis, zou het moeten zijn. Voor de SP is de strijd nog lang niet gestopt als het gaat om ervoor te zorgen dat het geld toch naar het openbaar vervoer gaat. We hopen ook dat de wethouder straks zal zeggen dat voor haar ook nog steeds de strijd niet gestopt is.

Oktober, er zitten nog een aantal maanden tussen. Vorige keer heb ik de vraag gesteld: wat heeft de wethouder van ons nog nodig om kracht bij te zetten? Die vraag laat ik staan, zolang er niet een bevredigend eindresultaat staat. Dus wat mij betreft gaan we door met de strijd totdat er eindelijk een keer zekerheid is dat ook en vooral, en dan sluit ik ook aan bij de heer Koyuncu, ook die buitenwijken gegarandeerd zijn op buslijnen, op openbaar vervoer. Want je kan op je vingers natellen dat als er bezuinigd wordt op het openbaar vervoer, dat de eerste lijnen die het minst bezet zijn dat zijn de kleine dorpjes, dat zijn de buitenwijken, waar mensen afhankelijk zijn van het openbaar vervoer voor werk, dat die straks mogen gaan lopen of totaal niet naar hun werk kunnen. Totaal niet acceptabel. Dus aan de wethouder: wat heeft u nog meer van ons nodig voor deze strijd die wij wat mij betreft doorvoeren tot het resultaat dat we nodig hebben. (De heer KREUGER: Ja dank u wel, voorzitter. Ja dat zijn grote woorden van de heer Bobeldijk. Nou is hij zelf DB’er geweest in Nieuw-West en hij is er zich toch van bewust dat ook daar een lijn is ingekort en dat hij toen zelf heel weinig actie heeft ondernomen om ervoor te zorgen dat die wijk weer bereikbaar is. Ik hoor alle mogelijke dingen uit de zaal naast mij.

Dat hij pas twee jaar later is gekomen met een onderzoek, hoe we die wijk, en dat gaat dus over die lus bij De Eendracht, hoe we die weer op het net kunnen krijgen. Dus hoe geloofwaardig is dit vlammende betoog?) Ja, in ieder geval is het voor mij duidelijk dat de heer Kreuger een heel ander beeld heeft over de strijd die ik heb geleverd over daar en wat ook zelfs bevestigd is geweest door diverse buurtbewoners. Ik ben ook als eerste stadsdeelbestuurder komen inspreken in de raad over een stadsdeelonderwerp op dit onderwerp. Dus laten we zeggen dat er in ieder geval een heel ander beeld is. We hebben daar continu op gestreden. Ik heb het zelfs nog bij de laatste Vervoerregio nog een keer herhaald, dat wat ons betreft ook De Eendracht weer gewoon openbaar vervoer krijgt als het aan ons ligt. Dus het uitkleden van het openbaar vervoer in het verleden was al te veel en het moet zeker niet doorgaan.

46

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

De VOORZITTER: Bent u daarmee aan het eind van uw betoog? Dat is het geval. Dan heeft tot slot de heer Kreuger het woord. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Kreuger. De heer KREUGER: Ja dank u wel, voorzitter. Het gaat niet zo heel erg goed. Ik denk dat de meeste mensen wel kunnen zien aankomen dat de bezuinigingen die eraan komen, ja die gaan er gewoon komen, omdat het Rijk het heeft laten afweten. En daarover waren wij, als JA21, eigenlijk wel verbaasd. De Vervoerregio is wel met een handreiking gekomen van 36 miljoen. Nou, daar hebben wij ook zelf altijd heel erg op gedramd van: joh, dit is een probleem van ons allemaal en dat ga je dan ook gewoon met zijn allen oplossen. En de houding van het Rijk verbaast ons dan wel een klein beetje. Dan blijft wel de vraag over die de heer Wijnants ook heeft gesteld, want die is natuurlijk gewoon in onderhandeling geweest, en in onderhandelen daar ben je goed in of je bent daar minder goed in. Dus ja, toch ook een reflectie van de wethouder: wat is er nou misgegaan tijdens die onderhandelingen? Heeft zij voldoende duidelijk kunnen maken wat de urgentie is hier in Amsterdam als het gaat om dit probleem? En dan wil er iemand van D66 het opnemen voor de D66-wethouder. (Mevrouw MOESKOPS: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Nou dit oordeel klopt ook wel.

Hoewel ik het eigenlijk wil opnemen voor alle lobbyisten vanuit verschillende vervoersregio’s, want ja het Rijk is niet aan de wens tegemoetgekomen, en ja, dat was ook niet conform de eerdere afspraak die er al lag. Tegelijkertijd is er een pot met geld gekomen van 150 miljoen. NS had 250 gevraagd, de regio’s hadden 250 gevraagd. De NS heeft 50 gekregen, wij hebber er 100 gekregen. We kunnen toch ook wel zeggen dat het gemeenschappelijk optreden met de regio’s wel degelijk zin heeft gehad. Dus ik zou de heer Kreuger willen vragen of hij het met mij eens is dat wij toch wel een inspanning hebben geleverd als verschillende aanbieders van het openbaar vervoer die zin heeft gehad.) Ja, dank u wel, voorzitter. Ja kijk, het gaat niet om een inspanning, het gaat niet om wat je erin stopt, het gaat om wat je eruit krijgt. En dat is waarom ik hier vraag, of daar een reflectie op kan komen. (Mevrouw MOESKOPS: Mevrouw de voorzitter, is de heer Kreuger het met mij eens dat het resultaat van 100 miljoen beter is dan een resultaat van 50 miljoen?) Ja. Wat is dat nou voor vraag. Goed. Kortom, hoe reflecteert de wethouder op haar handelen tijdens deze onderhandeling? En dan nu, voorzitter, oplossingen.

Hoe gaan we dit probleem oplossen? Want we kunnen nu twee dingen blijven doen: we kunnen hier allemaal heel boos blijven zijn op het Rijk en dat ze stom zijn en geen geld geven, of we gaan zelf kijken hoe we dit kunnen oplossen. Ja het enige gedrag dat je kunt veranderen is het gedrag van jezelf, zeg ik altijd. Dus ik heb een aantal voorstellen gemaakt. En de eerste twee die gaan eigenlijk vooral sturen op de vraag die er is naar OV. Op dit moment is het nog maar 61 procent van de toeristen is weer terug in Amsterdam ten opzichte van 2019. Wat mij zaak lijkt is dat we als de wiedeweerga gaan proberen te zorgen dat er meer hoogwaardige toeristen terugkeren naar Amsterdam. Nou wellicht dat zo meteen in Azië alles weer wat soepeler wordt. Nou,

47

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

ik denk dat we de Japanners vooral heel goed kunnen gebruiken. Dus ik zou zeggen: zet daarop in, probeer die hierheen te halen en stop ze in het OV. Dat brengt mij bij mijn volgende motie en die gaat erover dat wij actiever moeten inzetten op, ja gewoon een groei van het aantal toeristen in het OV. Dus sowieso het absolute aantal toeristen dat moet groeien en terug moet naar het oude niveau. Maar ook dat het percentage van toeristen die hier zijn, dat we daarvoor gaan zorgen dat die meer in het openbaar vervoer komen te zitten. En wij dienen dus een motie in om het college van Amsterdam te verzoeken aan de Vervoerregio om in overleg met de vervoerders te kijken naar een groeistrategie. En dan klopt de motie als het goed is helemaal. En dan de laatste: dat gaat over onze eigen begroting, want we zijn natuurlijk ook aandeelhouder van het GVB. En dan beperk ik me even tot het GVB wat de steun van Amsterdam betreft, want het lijkt mij niet logisch als Amsterdam geld gaat uittrekken om de bus in Waterland te laten rijden. Maar dat wij gaan kijken naar of wij de nou de garantstelling die nodig is voor 2023, of wij die zelf in de begroting kunnen vinden. Dus ik hoop op een positief preadvies daarop. Ik dank u wel. (De heer BOBELDIJK: Dank voorzitter, want ik begrijp dat de heer Kreuger weer met lokale oplossingen gaat komen en ook met verwijten naar de wethouder.

En die lokale oplossingen, daar kwam hij ook al voor de onderhandelingen mee. Dus ik krijg het idee dat de heer Kreuger alle oplossingen vooral lokaal wil oplossen en eigenlijk helemaal niet wil dat de wethouder gaat onderhandelen en ook al is er over 150 miljoen uit onderhandeld, daar eigenlijk helemaal niet tevreden mee is, dat dat gewoon lokaal moet gebeuren.) Ja dank, voorzitter. Ik heb hier net als voorbeeld gegeven dat we twee dingen kunnen doen: of we gaan weer met zijn allen zeggen hoe stom het Rijk is en we gaan nu wachten op iets wat er helemaal niet komt, of we gaan zelf kijken wat we gaan doen. Ik doe dat laatste, de heer Bobeldijk doet het eerste. Dat is waarschijnlijk ook het verschil tussen JA21 en de SP. (De heer BOBELDIJK: Is de heer Kreuger dan niet tevreden met de 150 miljoen in ieder geval die er nu al behaald is? Of had hij liever nul gehad?) Ja voorzitter, wat zijn dat nou voor vragen? Heb je liever nul of heb je 150? Ja natuurlijk heb ik dan liever 150. Hetzelfde als: ja is honderd meer dan vijftig? Ja, dan is honderd meer dan vijftig, hè hè. De heer ERNSTING: Ja dank u wel, voorzitter. Ik had een vraag over de laatste motie die net werd genoemd door de heer Kreuger. Hij zegt: in de begroting moeten we maar een reservering opnemen, maar ten koste van wat? Wat is uw dekking?) Dank u wel, voorzitter.

Nou heeft u even? Ja ik heb echt heel veel opties waaruit bezuinigd kan worden. Als het bijvoorbeeld gaat om klimaat, stedelijk mobiliteitsfonds, dat zo meteen niet meer bestaat, daarom heb ik hem ook niet opgenomen in de motie. Maar wat ons betreft kunnen er gewoon middelen uit het stedelijk mobiliteitsfonds komen, die zo meteen, door onder andere GroenLinks, allemaal in de algemene pot worden gegooid. (De heer ERNSTING: Ja maar voorzitter, dat is dom, gewoon flauwekul, dat is toch gewoon een flutmotie als je niet eens de dekking durft aan te geven in je eigen motie en dan zegt: nou doe maar wat. Dat is toch echt geen politiek bedrijven, meneer Kreuger.)

48

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

Dank voorzitter. Ik kom hier al vier jaar aan met allemaal dekkingen uit allemaal potjes, die ik zelf absurd vind, die GroenLinks heel erg goed vindt. En dan zeggen mensen: ja nee, de dekking is allemaal niet goed. En dan geef ik nu de opdracht mee aan het college om in de begroting van 2023 te zoeken naar een dekking, dus ik geef ze zelf de ruimte. Want als ik zeg: ja het moet van klimaat af of van autoluw, dan zeggen ze meteen: ‘Nee, dat gaan we niet doen’. Dus ik geeft een hele open opdracht mee, zodat zelfs GroenLinks hem zou kunnen steunen. De VOORZITTER: Voordat ik u verder het woord geef, ik wil één opmerking maken, dat moet mij eigenlijk even van het hart. Ik vind de atmosfeer in de nieuwe raad uitstekend. U bent beiden oudgediende en ik zou willen vragen of u afziet van elkaar najouwen, belachelijk maken, enzovoorts. Ga uw gang. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Ernsting. De heer ERNSTING: Voorzitter, ik ben me er niet zo goed van bewust waar ik dan schuldig aan ben, maar goed. Ik ben ook een beetje van mijn a-propos. Kijk, als de heer Kreuger, voorzitter, nadrukkelijk op zoek zou zijn naar een meerderheid, dan zou hij natuurlijk ook kond geven van de overwegingen van andere partijen. Maar dat doet de heer Kreuger niet.

En daarom ben ik wat geïrriteerd wellicht, maar dat is gewoon neppolitiek bedrijven wat hij hier doet door gewoon maar te zeggen: ‘Maak maar een voorziening en dat kan ten koste van alle prioriteiten van andere partijen’. Ja, dan weet hij van tevoren dat hij geen meerderheid haalt en dat draagt ook niet bij aan een oplossing. En dat stelt me teleur, laat ik het dan zo formuleren. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Kreuger. De heer KREUGER: Ja dank u wel, voorzitter. Ja ik zal de motie er even bij pakken en daar staat op, dat staat trouwens op bijna alle moties: ‘Verzoekt het college van burgemeester en wethouders’. Zo beginnen alle moties die wij hier indienen met zijn allen. Het is niet zo dat ik hier een motie indien en dan zeg: ‘Roept GroenLinks op om dit of dit te doen’. Dus het is heel logisch dat ik hier een oproep doe aan het college om te kijken of er middelen beschikbaar zijn en dat ik niet zelf naar allemaal middelen moet gaan zoeken, want dan weet ik zeker dat GroenLinks het gaat afschieten. De VOORZITTER: Dank u wel. Dan tot slot heeft mevrouw Moeskops nog het woord gevraagd. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Moeskops. Mevrouw MOESKOPS: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Ik dacht al, ik hoor mijzelf, vreemd.

Wij lezen in de Kamerbrief: forse bezuinigingen op personeel, materieel zullen serieuze consequenties kunnen hebben voor de dienstregelingen en dus de OVgebruikers en de bereikbaarheid van Nederland. Daarnaast voorzien de langetermijnprognoses allemaal een grote toename in het OV-gebruik op de middellange termijn. Bezuinigingen bij vervoerders met afschaling van het OV-aanbod tot gevolg zijn daarom niet alleen nadelig voor de reiziger, maar ook kosten inefficiënt op de lange termijn.

49

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

Het moet me toch van het hart dat ik het een mysterie vind dat de staatssecretaris dit kan opschrijven om vervolgens tot de conclusie te komen dat de vervoerregio’s het zelf maar uit mogen zoeken hoe ze die verschraling gaan inboeken. Tegelijkertijd moeten we denk ik blij zijn met een Vervoerregio die wat spek op de botten heeft en zelf met een groot aandeel van de oplossing al reeds is gekomen. Dus ik sta er negatief in wat er in het Rijk is gebeurd, maar ik ben optimistisch als ik kijk naar het vervolg. Licht optimistisch, want ik zie ook nog wel wat uitdagingen. Ik heb vooral ook nog wat vragen. We hebben 100 miljoen als vervoerders gekregen, de Vervoerregio’s, of kunnen er in elk geval aanspraak op maken. En ik zou graag aan de wethouder willen vragen of zij durft om over de zomer heen te kijken en te kijken of wij als Amsterdam c.q. de Vervoerregio Amsterdam aanspraak kunnen maken met de huidige voorwaarden op dat budget. (De heer ASRUF: dank u wel, voorzitter. Toch een vraag aan mevrouw Moeskops. De afgelopen week hebben we elkaar gezien als voorstander om te voorkomen dat die verschraling in het OV ook daadwerkelijk doorgezet gaat worden. Ik heb net aan de wethouder gevraagd hoe zij de lobby gaat inrichten richting 1 oktober. Blijft mevrouw Moeskops zich inzetten om die verschraling te voorkomen?) Dank u wel. Ja.

Het gat van de hele regio wordt geschat op zo’n 60 miljoen. De VRA heeft nu 36 miljoen gevonden. Toch lees ik in de brief die hier gisteren kwam, dat het gat van Amsterdam wat groter wordt verwacht dan van de andere drie concessies in de regio. Ik vraag me af: hebben we al zicht op hoe groot dat overgebleven gat is? En hoe komt het eigenlijk dat dat gat voor Amsterdam groter is dan voor de andere concessies? En dan heb ik nog één vraag en dat is namelijk over het verloop. Want vooral de besluitvorming van het GVB over de dienstregeling, want nogmaals, daar gaan wij eigenlijk niet over, maar ik weet eigenlijk niet precies hoe dat verloop nou eruitziet. Welke actoren en welke momenten zien wij eigenlijk, en ziet de raad eigenlijk, waarin het GVB zijn plannen kan maken en wij daar zicht op hebben? Dank u wel. De VOORZITTER: Dank u wel. Hiermee heeft iedereen het woord gevoerd en zou ik het woord, als de wethouder gereed is, aan de wethouder willen geven. Ga uw gang. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van der Horst. Wethouder VAN DER HORST: Dank u wel, voorzitter. En ook, ik denk, dank. Ik heb het ook in mijn brief al geschreven gisteren.

We kwamen een paar weken geleden op nul euro en echt wel heel veel grote zorgen of er iets nog wel te redden viel in het openbaar vervoer voor komend jaar, of we niet grootschalig moesten afschalen, nu naar, eigenlijk nu ja licht optimisme is misschien een mooie term waar ik me wel bij aankan sluiten. We zijn er nog niet, maar we zijn echt een heel eind gekomen. We kwamen echt van heel ver. We hadden een groot probleem en nu hebben we vanuit de Vervoerregio, en ik denk dat dat wel terecht is, dat we dat stellen dat de Vervoerregio hier een grotere duit in het zakje doet dan het Rijk, terwijl het Rijk nu zegt: wij doen twee derde, dan moeten de regio’s een derde doen. Nou, die verdeling klopt niet helemaal. Maar ik denk ook dat we moeten zeggen: beter iets dan niets hier, en we moeten roeien met de riemen die we hebben. Ik was, samen met een collega uit Groningen aan het onderhandelen. Ik ben natuurlijk wethouder van

50

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

Amsterdam, daardoor ben ik voorzitter van de Vervoerregio en daardoor was ik een van de twee onderhandelende partijen namens het hele land. En deze onderhandelingen liepen natuurlijk al wat eerder, ook al vanaf maart begonnen, toen er ineens in april de regeling die we gezamenlijk allemaal hadden opgesteld van tafel werd geveegd. Daarna denk ik dat juist de druk en de lobby met zijn allen heel veel heeft gedaan. En dat was, het is niet wat we gehoopt hadden, maar het is wel iets waar we mee hopelijk in Amsterdam specifiek nog wel mee kunnen gaan werken, omdat we juist zoveel eigen geld hebben bijgelegd. En omdat ik natuurlijk ook nog niet klaar ben met de gesprekken met de concessiehouders. Ik ga zeker nog echt in gesprek met het GVB en daar zal ik zo meteen misschien nog even verder op terugkomen. Maar dit denk ik even voor nu. Ik snap dat het best wel lastig is soms om nou te duiden: wat is er nou, is het nou gelukt of is het nou niet gelukt en hoe hadden we het nou ook anders kunnen doen of niet? Nou wederom, we kwamen van nul, toen lag er toch nog 150 op tafel waarvan inderdaad 100 voor de regio’s. Veel, je spreekt namens het hele land, dus je bent niet alleen met Amsterdam, je bent namens het hele land en je kunt niet namens Amsterdam zeggen: hee, we zijn eruit met een afspraak voor iedereen. Iedereen moet het daar dan ook mee eens zijn.

Dus je bent met zijn allen bezig en die gezamenlijkheid heeft ons ook hier gebracht op deze regeling. Anders als wij allemaal verdeeld waren was er überhaupt niks geweest. Dus die gezamenlijkheid is heel belangrijk geweest in dit hele proces en daar ben ik ook echt trots op, dat we dat zo lang hebben kunnen volhouden tot het einde aan toe. Ik zal u zeggen, in het laatste gesprek werd gewoon duidelijk dat er nul beweging was. Woensdag hadden we een gesprek, donderdag gezegd: hier kunnen we niet mee werken, vrijdag weer een gesprek, nul beweging. Ja dan heeft het ook niet zoveel zin natuurlijk om daar nog op verder te praten en moet je denken: wat ligt er wel. En nu hebben we besloten, er is geen gezamenlijke afspraak, maar er is een regeling en ieder moet nu maar voor zich kijken welke concessie kan hiermee werken en niet. Nou de voorwaarden zijn eigenlijk een beetje hetzelfde zoals de regeling die er nu al is, met een paar verschillen dat het Rijk niet meer die 100 procent dan dekt en wij ook gevraagd worden om zelf bij te dragen, het bedrag aanzienlijk lager is, ja dat moeten we toch blijven zeggen. En ook het percentage vanaf wanneer je bijvoorbeeld aanspraak maakt is nu gezet op 82, dus, van de opbrengsten. Ga je daaronder dan is dat ook voor eigen risico.

Waarop gezegd moet worden dat we natuurlijk ook al nu op een 90 procent regeling rijden en de regio’s 100 procent bijdragen momenteel. Nou even dat, meer als het geheel. Dus ben ik blij? Nee. Gaan we gewoon door en gaan we ervoor om er toch wat van te maken? Ja. Want zo zit Amsterdam denk ik ook in elkaar, wij gaan ook niet opgeven en wij gaan het openbaar vervoer hier zeker niet opgeven. Het vervolgproces ziet er nu uit dat we, nou ja, eigen bijdrage is hoog, ik zie het heel optimistisch in dat we gewoon gebruik kunnen maken van de regeling die er nu ligt en dat we dan, ik kan nog geen bedragen noemen, dat zal de komende weken nog echt wel verder aangescherpt moeten worden. Ik ga natuurlijk niet wachten tot 1 oktober totdat er een regeling gepubliceerd is. Daarvoor zijn we continu gewoon in gesprek om genoeg feeling te hebben met: Oké dit is ongeveer het bedrag waar we nu echt op kunnen rekenen en op basis daarvan ook iets kunnen gaan durven. Ik ben ook nog in gesprek met het GVB, bijvoorbeeld of je kan zeggen: nou kunnen we het niet wat meer opsplitsen? Kunnen we niet voor de eerste paar maanden wat meer zekerheid alvast krijgen, zodat we wat tijd kopen? Nou dat soort elementen zitten ook wel in waar ik nu mee bezig ben om wat tijd nog mogelijk te kunnen gaan kopen, maar daar kan ik nog echt niet op vooruit lopen verder.

51

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

Dan hebben we natuurlijk de GVB zelf, waar we in gesprek gaan, enerzijds over welke dienstregeling kunnen ze gaan leveren, maar ook: wat is hun bijdrage. Als voorzitter van de Vervoerregio zeg ik, en ik denk dat veel mensen dat met mij kunnen delen: en wat gaat de bijdrage van het GVB zijn? Ik zit hier niet namens die voorzitter, ik zit hier namens Amsterdam. En dan is natuurlijk ook, iets vragen van het GVB klinkt altijd: nou dat is goed, die partij moet ook wat leveren. Maar ja, wij zijn natuurlijk als Amsterdam aandeelhouder van het GVB. Dus iets vragen aan het GVB betekent een zeker ook iets altijd voor de deelneming van Amsterdam. Dat is wel iets wat we ons daarin steeds moeten beseffen. Dat is wel een gesprek. Dus dat gesprek moet u ook gewoon de komende tijd gaan voeren en dat open op tafel leggen. Welk probleem is er nog zo meteen? En hoe kan misschien ook een bijdrage van het GVB daaraan een oplossing bieden. Dus dat zou misschien nog iets kunnen betekenen. Is nog niet gezegd dat we dat nu 100 procent of we dat kunnen gaan doen, dat zal zeker ook nog een bespreking worden. Daarnaast is natuurlijk een hele terechte vraag: het is gewoon heel lastig dat het nu reces wordt, ik begrijp ook heel erg goed die onrust van iedereen. Eén ding is zeker. Mijn reces gaat worden ingevuld met gesprekken over het openbaar vervoer. Die garantie heeft u zeker.

Want ik stop natuurlijk niet voordat we gewoon echt een gevoel hebben van: met deze dienstregeling kunnen we goed werken. Waarbij ik de raad ook heel goed heb gehoord. Ja nou zit ik zelf mijn petten te verwisselen, maar als wethouder die ook voor de Vervoerregio’s ga ik natuurlijk daar gewoon hartstikke hard aan werken. Gehoord is ook heel erg waar we bang voor zijn en wat we niet willen. En welke mensen en welke gebieden we willen dat ontzien worden. En daarvan zeg ik ook tegen, nou ja tegen de heer Asruf natuurlijk: dat is zeer gehoord en dat is ook al eerder in deze raad gehoord en besproken. Nou is het natuurlijk zo dat we momenteel al op 90 procent regeling rijden. Dus sommige maatregelen om iets minder te doen zijn al genomen. Dus we moeten wel ook naar alles kijken wat er maar op tafel kan liggen. Maar weet van mij dat ik echt tot als allerlaatste zie dat we daar iets moeten doen en hopelijk komen we dus zover dat het niet nodig zal zijn, maar we kunnen het niet garanderen. (De heer KREUGER: Ja dank u wel, voorzitter. Ja die gesprekken met het GVB en de bezuinigingen op mogelijk kwetsbare buurten, in hoeverre heeft de wethouder zelf invloed op in dit stukje bedrijfsvoering van de GVB waar zij wel of geen lijnen gaan schrappen of versoberen?) Nou als wethouder minder, als voorzitter van de Vervoerregio meer.

Maar het is wel zo dat ze natuurlijk zelf, uiteindelijk is het proces wel dat de GVB de dienstregeling maakt, maar de gesprekken worden natuurlijk enorm nu gevoerd. En zo ook, nou we hebben zelfs het aanbod aangeboden in de klankbordgroep, dat we daar veel echt gaan samenwerken over wat nu een goede regeling is en wat die afwegingen zullen zijn. Dus ik denk dat we daar in die zin we gaan er veel invloed op uitoefenen. Want het is in ieders belang dat we allemaal het gevoel hebben over die moeilijke keuzes die we dan moeten maken dat we daar ook in gezamenlijkheid achter kunnen staan. Dus dat is, denk ik, het antwoord, waarbij in een klankbordgroep ook nog zoveel mogelijk de regioraad echt nog wordt betrokken in waar het moeilijk gaat worden, en, nou ja ook invloed van de regioraad daarin meegenomen kan worden. (De heer KREUGER: Ja dank u wel, voorzitter. De reden dat ik het vroeg is omdat er natuurlijk door DENK in de Vervoerregio een motie is ingediend over niet bezuinigen in kwetsbare gebieden en die werd toe positief gepreadviseerd, met de andere pet op. En is de vraag van: ja, stel dat u

52

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

dat ziet zitten, dan is dan niet de vraag of daar dan nog op bezuinigd moet worden, dan moet daar gewoon niet op bezuinigd worden, dan moet je naar andere zaken kijken. Of heb ik het dan een te simpele voorstelling van zaken?) Er is ook een motie die niet aangenomen is uiteindelijk daarover. Dus ik moet ook wel de gemeente Amsterdam, de gemeenteraad heeft wel soms een andere mening dan de Vervoerregio, dat kan. Dus ik heb wel te dealen met wat de hele regio daarin vindt. Maar u heeft ook het afwegingskader, denk ik, gezien, die komt helemaal op het einde. Dus als het echt niet anders kan, als niks anders meer werkt, dan pas die. Dat is sowieso gewoon de opdracht die het GVB heeft daarin. En die hebben we dus ook nog wel een paar keer verteld, kan ik u verzekeren. (Mevrouw AHMADI: Ja ik vind het persoonlijk heel zuur dat we dus behoorlijk wat moeten inleveren. Maar ondertussen heeft Shell een miljardenwinst geboekt over deze stijgende energiekosten. Is dat onderdeel geweest van die lobby naar het Rijk of kan dat nog steeds gebruikt worden om te lobbyen? Want Nederland is een van de weinige landen die daar geen extra belasting over vraagt ten koste van de mensen in Amsterdam en in heel Nederland die nu moeten inleveren op openbaar vervoer.) Wat mij betreft is dat een breder punt dat u kan maken.

Maar als je resultaat wilt echt op één dossier is het soms wel handiger om heel erg daarop te focussen, want anders dan kunnen ze het makkelijk afdoen van: ja, dat is een veel te groot probleem, dat is een andere discussie. Dus ik focus me heel erg op het resultaat op dit moment, maar het staat iedereen natuurlijk vrij om dit debat nog wat breder te trekken en te voeren. (De heer ASRUF: Ja dank u wel, voorzitter. Ik hoor de wethouder zeggen dat ze de buitenwijken, dat ze in ieder geval oog heeft voor de situatie in de buitenwijken. In mijn bijdrage had ik het over het principe dat we niet alleen zouden moeten kijken naar bezetting en rendement. Kan de wethouder daar nog één keer op nou in ieder geval verduidelijken dat ze het met mij eens is dat we niet alleen kijken naar rendement en bezetting?) Ja als u mij toestaat, voorzitter, ik ben nog niet klaar. Dus ik ga nu even, dit was het algemene verhaal. Ik ga nu even af, voordat iedereen die zijn vraag nog niet gehoord heeft, dan ga ik nog even verder. En ik kan daar zeker op reflecteren, want volgens mij heb ik daar inderdaad al wat dingen over gezegd en daar zijn we natuurlijk niet alleen mee bezig. Vervolgens moeten we wel gewoon, het moet wel uit kunnen. Dus dat is het enige wat, dus op het allerlaatst, maar uiteindelijk moet er wel iets uit kunnen.

Ik heb er heel veel hoop op, omdat we nu wel een deel van het Rijk hebben en wederom heel veel geld van de Vervoerregio. Dus we zijn er nog niet, maar we zijn een heel eind. Ik hoop dat dat u enigszins voor nu al geruststelt, maar we blijven doorgaan. Nou ik denk dat ik heel veel van de heer Wijnants al heb beantwoord. Dan ja, en de informatievoorziening natuurlijk ook was een vraag. Ik denk dat we dat nog eventjes verder moeten, er is een klankbordgroep, maar ik begrijp natuurlijk heel erg de, vanwege dat reces, klankbordgroep, Oké; wat als ik op vakantie ben en ik ben er niet bij? Hoe word ik dan verder ook geïnformeerd? Hoe kan dan de rest van de regio worden geïnformeerd en de gemeenteraad? En ik denk dat ik daarover kan toezeggen dat we gewoon wat we in de klankbordgroep bespreken en delen, dat we kijken hoe we zoveel mogelijk daarvan ook naar de gehele vervoerregio kunnen sturen, met altijd een afschrift naar, kunnen we naar

53

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

de gemeenteraad doen. Waarbij ik wel eventjes de aard van die gesprekken of de vertrouwelijkheid ervan moet ik nog even zoeken, in hoeverre wat je wel en niet wanneer deelt. Maar volgens mij gaan we daar gewoon een goede werkvorm in vinden, zodat u allen goed mee wordt genomen. Even kijken, nou dan de heer Asruf. Volgens mij heb ik ook al iets gezegd over 1 oktober, ja. Nee, waarbij ik ook wil zeggen, de heer Asruf, de inzet blijft nog steeds het helemaal niet hoeven afschalen, maar dat wordt wel heel moeilijk. Maar echt zo min mogelijk afschalen en misschien soms nog net even wat slimmer inpassen daarover heb ik echt nog goede hoop in de vervolggesprekken. Dus ik sta hier ook nog wel strijdbaar en optimistisch, zonder te veel garanties nu te bieden. Nou ja, de heer Ernsting vroeg ook over het informeren. Ik hoop ook dat ik u daarmee heb. En de bijlage van, nou ja, het kader is natuurlijk ook, dat is inderdaad, ja u wilde daar wat meer duidelijkheid over, ik hoop dat ik u die net al een beetje gegeven heb, dat dat dus helemaal op het einde komt, de gebieden. Maar en verder hebben we wel een deel daarvan al toe moeten passen vanwege die 90 procent die we nu rijden. Dan heb ik de heer Koyuncu nog. Ja kans op nog meer geld van het Rijk, ik denk dat we daar gewoon eventjes niet, daar ga ik in elk geval nu mijn energie niet op zetten, want dat ligt nu gewoon echt niet voor.

Dus we kunnen nu daarop blijven hameren, ik denk dat het beter is om nu gewoon te kijken hoe we zo goed mogelijk de regeling kunnen gaan benutten. En, maar we zullen natuurlijk altijd blijven aangeven dat dit niet genoeg is. En ik zal wel ook even zeggen, waar mijn zorg natuurlijk ook wel zit is in het jaar daarop. Want je moet ook vooruitkijken en nou ja, dat is misschien ook tegelijkertijd een antwoord op de heer Boomsma, die heeft gezegd: ja, het is wel logisch dat je geen rendement maakt. Ja, helemaal eens ook op dit moment en het is ook niet relevant voor de GVB. De heer Boomsma is heel erg in gesprek, maar dat scheelt dan misschien weer een interruptie, maar het is toch wel goed dat u de informatie krijgt. Er zijn meerdere regio’s die in hun concessies bepaalde voorwaarden ook hebben opgenomen waardoor zij niet kunnen werken met deze regeling. En het rendement maken betekent niet geld naar aandeelhouders sturen, dat betekent ook dat je iets kunt sparen om bijvoorbeeld in 2024 überhaupt nog wel een gewone dienstregeling te hebben, of te kunnen investeren in het openbaar vervoer als het volgend jaar weer nodig is. Omdat we al heel lang niks kunnen sparen, dat zorgt ervoor dat je steeds meer afhankelijk wordt van het Rijk bijvoorbeeld om over de brug te komen met geld en dat je niet meer zelf aan zet bent om te zorgen dat je gewoon een goede bedrijfsvoering hebt.

Dus maar dat is zeg maar voor andere regio’s is dat een overweging. Dan wil ik de heer Boomsma meegeven dat dat hier dus even niet het gesprek is. Dus voor het GVB is dat nu niet een discussiepunt waar we heel erg problemen mee voorzien, omdat we nu überhaupt echt wel een groot gat hebben te dichten. De VOORZITTER: Ik zie interrupties. De heer Bobeldijk was eerder, maar de wethouder reageert direct op de heer Boomsma. Dat is aardig. Dan kan de heer Boomsma er eerst op reageren. Ga uw gang. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boomsma voor een interruptie. De heer BOOMSMA: Ja, maar vindt de wethouder het dan inderdaad een heel redelijk verzoek, die eis in zo’n lobby, dat je gaat zeggen: ja maar er moet niet worden

54

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

gevraagd naar de eventuele opbrengst. Als we winsten maken dat die dan van die bijdrage van het Rijk worden afgetrokken. Terwijl als je gaat vragen, dan is dat toch niet zo’n vreemde eis? Dat gaat om extra vangnetgeld. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van der Horst. Wethouder VAN DER HORST: Ik twijfel om hier heel lang op door te gaan. Het is geen onredelijke eis als je ziet naar het geheel van het openbaar vervoer en hoe dat gewoon weerbaar moet worden voor de toekomst. Het is gewoon niet een hele rare eis en heel veel concessies zitten daaraan vast in afspraken. Heeft de Vervoerregio bijvoorbeeld ook één concessie, die dus geen gebruik kan maken van deze regeling, omdat dit gewoon afspraken zijn met de vervoerders. Dat hebben andere regio’s ook heel erg. Daarom was het ook voor veel regio’s best wel moeilijk om te werken met de regeling die daar eigenlijk alleen maar nul ruimte voor bood. Maar wij, als Amsterdam, zeg ik dan even heel erg, dus niet als Vervoerregio, maar als Amsterdam, hebben daar gewoon niet zo’n afspraak. Dus u hoeft zich voor de GVB hier nu ook geen zorgen over te maken dat dat een knellend punt zal zijn. En daarom is het ook goed dat het nu gewoon dan per concessie is opengesteld, want in gezamenlijkheid is dit een hele lastige.

Kan ik vervolgen met mijn betoog? (De heer BOOMSMA: Dus het was, voor het GVB speelde dit niet? Het was niet ook een eis van het GVB in deze lobby?) (De VOORZITTER: De wethouder. En ik zou u willen verzoeken om uw antwoorden een beetje kort te houden. Ga uw gang.) Dat is moeilijk met zoveel vragen, voorzitter. Nee, we hebben geen specifieke eis vanuit het GVB. Wel, het is voor iedereen wenselijk, maar voor ons is het nu, zeg maar, nu we moeten werken met deze regeling en kunnen we er wel mee werken als het moet, omdat we gewoon een heel groot gat hebben te vullen. Dat is het punt. Beter iets dan niets, in deze zin dan. (De heer BOBELDIJK: Ja voorzitter, ik was enigszins in verwarring door de laatste woorden van de wethouder. Die zei: ja het heeft nu geen zin meer om nog door te spreken met het Rijk en we moeten het een beetje doen met deze regeling. Terwijl eerder de wethouder aangaf van: ja, ik ga het reces gebruiken om door te gaan. Eigenlijk een beetje de houding die ik vooral had gehoopt, leek nu, zeg maar, toch opeens tot een punt te komen: we hebben nu de regeling en daar gaan we maar mee rekenen. Dus wat is het nou, gaat u door met uw strijd, of gaat u rekenen met het aanbod dat er nu ligt?) Ik ga door met de strijd, maar die richt zich nu op iets anders.

Dus ik ben strijdbaar om ervoor te zorgen dat het openbaar vervoer volgend jaar niet erger hoeft te worden afgeschaald. Dat is iets anders dan nu nog proberen bij het Rijk een lobby te gaan voeren om meer geld. Want dat is gewoon op dit moment, op een gegeven moment is ‘nee’ ook ‘nee’. En dan kun je het nog tien keer gaan vragen, maar als dat ‘nee’ blijft, dan hebben we daar als Amsterdam gewoon niet zoveel aan. Waar we nu wat aan hebben, is zorgen of we nog met het GVB in gesprek kunnen gaan om nog te kijken waar zij eventueel nog kosten kunnen besparen, kunnen kiezen voor welke slimme regeling we dan op kunnen zetten. En ook te kijken of we mogelijk via aandeelhouders of wat dan ook iets voor elkaar kunnen krijgen. Dus we moeten, denk ik, heel erg het oog op de bal houden waar we nu

55

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

inzet op moeten plegen. En ja, ik ben het ermee eens dat we altijd naar het Rijk toe moeten gaan om duidelijk te maken dat dit niet genoeg is. Dat zullen we ook zeker in september ergens weer doen, als de Tweede Kamer weer van reces is en zij ook daar de regeling zullen, gaan bespreken, zullen we dit natuurlijk gaan aangeven. Maar dat is niet nu de focus, want ik ga daar niks mee winnen nu. Dus dat heeft gewoon niet zoveel zin. En we moeten onze energie richten op waar het wel zin heeft. Maar strijdbaar ben ik zeker, daar kunt u absoluut vanop aan. (De heer BOBELDIJK: Ja het blijft een beetje een dubbel signaal, want u zegt van: ja het is wat het is. Ik hoef dat niet te herhalen. Maar u zegt wel: tot 1 oktober wordt er nog gesproken en wordt er ook nog in de Tweede Kamer. Dus, en dan zegt u: ja die tijd gebruik ik wel. Maar toch een beetje mijn vraag van: wat gaat u dan nog doen in die tijd tot 1 oktober?) Nu, de komende tijd: gesprekken met het GVB, gesprekken met het Rijk, maar dat zal ook vooral wel, denk ik, ambtelijk specifiek zijn: wat houdt de regeling precies in, hoeveel wordt het precies, hoe kunnen we rekenen.

Als er dan nog net een voorwaarde anders moet, dat we dat dan beter kunnen gebruiken, dan is dat mijn inzet voor de korte termijn om te zorgen dat we nu snel duidelijkheid krijgen in hoeverre we de regeling helemaal in stand kunnen houden, of nog een klein beetje moeten afschalen. Daarna ga ik natuurlijk weer richting het Rijk in september als er iets nodig is om daar weer het gesprek te voeren. En in elk geval begint dan 2024 ook alweer natuurlijk, waar we rekening mee moeten houden. Dus dat is het tijdspad. (Mevrouw AHMADI: Ja ik wilde toch nog eventjes zeker weten dat de wethouder wel bereid is om toch het middel in te zetten om verhoogde belastingen van bedrijven zoals Shell in te zetten wanneer dat nodig zal zijn. Want de mensen die nu gaan betalen zijn de meest kwetsbare Amsterdammers. En we hebben het nu over een regeling die zelfs in het Verenigd Koninkrijk is ingevoerd, terwijl Shell in Nederland is gevestigd. Dus, staat die mogelijkheid open?) Ik denk dat het niet helemaal aan mij is om zo’n regeling in te voeren, dat is natuurlijk aan het Rijk. En ik denk ook niet dat ze daar heel erg voornemens zijn. Dus ik weet gewoon even niet zo goed welke effecten ik hiermee kan bereiken nu, want we hebben nu gewoon duidelijkheid gekregen over hoeveel geld ze beschikbaar willen stellen. Dat gaan ze nu niet meer veranderen ineens.

Dus ik denk ook niet dat ze nu alles op de schop gaan gooien daarvoor. Maar ik zou zeggen: als u dat signaal heeft, geef het vooral af. Dus het gesprek gaat in de Tweede Kamer weer gevoerd worden, maak daar alstublieft ook. Dat zeg ik niet rechtstreeks, mevrouw de voorzitter, maar het zou mooi zijn als het lid dat zou gaan doen. (De VOORZITTER: Dat was mij duidelijk en het is goed dat u zichzelf corrigeert. Mevrouw Ahmadi, heeft u nog behoefte aan een interruptie?) (Mevrouw AHMADI: Ja, momenteel is er nog steeds een lobby naar het Rijk bezig en daarvan kan dit wel een onderdeel worden. En dat was eigenlijk meer mijn vraag, niet of wij de maatregel zouden invoeren.) Op dit moment is dat gewoon geen onderdeel van de lobby. De lobby die is nu ook iets op een lager pitje en zal straks weer gaan aanzetten. En op dit moment zal het meer over voorwaarden gaan dan over het geld. Dus heeft het ook niet zoveel zin om dit op te brengen, ben ik bang. Maar ik begrijp uw punt en ik zou zeggen: ga ervoor strijden, ook in uw eigen lobby daarin.

56

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

De VOORZITTER: Dank u wel. Was u aan het einde van uw betoog? De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van der Horst. Wethouder VAN DER HORST: Voorzitter, het spijt me, nog niet helemaal, om niet mensen tekort te doen nu. Ik kijk nog heel even. Er is ook nog gevraagd welk deel van Amsterdam is, vanuit het oog van Vervoerregio, dat is allemaal niet helemaal duidelijk, maar wij hebben gewoon het grootste gat, dus ook het grootste deel van het geld gaat naar ons. Daar zijn allemaal prachtige en eerlijke verdeelsleutels voor. En ik vond het wel heel sympathiek: wat heeft de wethouder nodig van de raad? Altijd een sympathieke vraag. (Mevrouw MOESKOPS: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Want ik begrijp het toch niet helemaal. Want in de brief die we gekregen hebben laatst staat dat het gat van Amsterdam het grootst is. Daar staat echter alleen geen enkele uitleg op waarom. Er wordt wel later uitgelegd waarom een andere concessie minder is, maar er staat geen uitleg waarom Amsterdam een groter gat heeft.) Nou, we hebben gewoon veel meer reizigers sowieso. Dus de omvang van het openbaar vervoer is hier sowieso veel groter, dus als er een probleem is, is dat meestal ook groter.

Waarbij ik al eerder heb gezegd, dat geldt wel degelijk ook voor toeristen, waar ik eerder al heb gezegd, die minder gebruik maken van het openbaar vervoer, die vaak hogere inkomsten brengen en al dat soort zaken. In de Zaanstreek heb je bijvoorbeeld dat ze wel weer op 100 procent reizen, omdat dat vooral over een ander soort reizigers gaat. Dus dat is eigenlijk meer een beetje het verschil in het soort reizigers. Amsterdam is natuurlijk enorm ook van dagjesmensen, van gewoon allerhande. Als er gewoon minder, nou ja minder toeristen, maar ook minder dagjesmensen, minder andere forenzen hiernaartoe komen, dan heb je gewoon minder inkomsten. Dat is het antwoord. (De VOORZITTER: Goed. Ik zou de heer Koyuncu nog één interruptie willen geven. Dan wil ik eigenlijk de wethouder vragen om haar betoog af te ronden en vragen die er dan nog zijn na afloop te stellen.) (De heer KOYUNCU: Voorzitter, ik krijg de indruk dat ik geen antwoord heb gekregen op de vraag of die 36 miljoen eenmalig is. En heeft Vervoerregio nog financiële middelen voor eventuele tegenvallers? (De VOORZITTER: Volgens mij moet u de wethouder even de kans geven om haar betoog af te ronden, want ze heeft nog geen antwoord op alle vragen gegeven en daarna kunt u controleren of de vragen niet beantwoord zijn.) Dank u, voorzitter. En ik was inderdaad bezig met de beantwoording van de vragen van de heer Koyuncu.

Deze komen er nog aan. Dit is eenmalig, dus het is incidenteel geld. We voorzien niet dat we dat volgend jaar weer eventjes op die manier bij kunnen leggen. Maar dat is denk ik een discussie voor later. Dit is vooral incidenteel nu. En of er nog meer kans is op het Rijk, dat vroeg u ook. Dat denk ik dus niet, die gelden. En scenario’s over bezuinigingen daar vroeg u ook nog naar. Nou ja, dat is echt iets om in de klankbordgroep gewoon goed met elkaar te gaan bespreken, ik denk dat we

57

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

daar ook het juiste gremium voor zijn. En de tijdlijn, daar heb ik volgens mij ook al wat meer over gedeeld. Even tot slot nog, nee, ik denk dat ik alleen nog even moet reageren op de moties. De VOORZITTER: En dan zou ik daaraan toe willen voegen dat er ook nog een motie 291 is binnengekomen. De VOORZITTER deelt mee dat is ingekomen: Motie van het lid Koyuncu inzake stedelijke dekking deelmobiliteit, nr. 291.22 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: – In gesprek te gaan met de aanbieders van deelmobiliteit om hun mobiliteitsconcepten zoveel mogelijk beschikbaar te maken in de gehele stad; – Te onderzoeken hoe dit als voorwaarde kan opgenomen worden voor het aanbieden van deelmobiliteit in Amsterdam; – Hierover te rapporteren aan de Raad. De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER: Heeft u die? Dan proberen wij even een printje van die motie bij u te krijgen. Dan mag ondertussen de heer Boomsma een vraag stellen. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boomsma voor een interruptie. De heer BOOMSMA: Ja, hoeveel moet er nou bezuinigd worden in het ergste geval? De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van der Horst. Wethouder VAN DER HORST: Ja, ik begrijp deze vraag ook zo goed en ik begrijp ook zo goed dat echt iedereen het heel graag wil weten, maar ik kan daar nog niet definitief nu iets over zeggen.

En dat is natuurlijk een heel stom antwoord, dat weet ik ook wel. Maar we moeten gewoon nog echt even precies weten hoeveel geld we van het Rijk kunnen krijgen. Dat gaat wel om een substantieel bedrag, maar hoeveel precies is te voorbarig om nu te zeggen. Zodra we daar echt zekerheid over hebben en ik hoop dat dat snel is, dan hoort u dat. En hetzelfde geldt natuurlijk voor de precieze verdeling in de Vervoerregio. Maar het gaat om een substantieel bedrag. (De heer BOOMSMA: Ja maar, ik vroeg niet om het precieze bedrag, ik vroeg: wat is het in het ergste geval? Want het is niet 100 procent, het is ook niet, nou ja, in het ergste geval nul procent. Dus wat is in het ergste geval het bedrag dat we moeten bezuinigen?) Ja, dat kan ik u ook gewoon echt nog niet precies zeggen, want dat hangt ook van veel factoren af. En ik ben er heel optimistisch over dat het niet veel zal zijn, maar die regeling, nou ja, officieel moet die ook nog gepubliceerd worden et cetera, en ik hoop wel binnenkort genoeg zekerheid te hebben dat dat wel helemaal goed gaat komen. Dat denk

58

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

ik nu ook wel. Maar om daar nu een precieze uitspraak over te doen, dat gaat gewoon iets te ver. (De heer BOOMSMA: Ja maar eerder was het verhaal 20 tot 30 procent is een risico. Maar dat risico is dan toch nu wel degelijk van tafel?) Ja, omdat we sowieso als Vervoerregio het grootste bedrag al aan het ophoesten zijn. Dus het grootste bedrag dat er nodig is kwam vanuit de Vervoerregio. Dus we hebben een groot deel al afgewend, gewoon door zelf inzet te plegen. En we kunnen nog meer doen als we heel duidelijk weten wat we van het Rijk krijgen. (De heer KOYUNCU: Alsnog geen antwoord op mijn vraag: is er na het uitgeven van die 36 miljoen nog ruimte voor andere onverwachte tegenvallers in de Vervoerregio?) Het hangt er natuurlijk erg van af waar het over gaat, over exploitatie, investeringen, nou ja daar hebben we allemaal verschillende potjes voor. Maar het wordt wel steeds minder, ja. Het begint wel veel krapper te worden.) Dan alleen nog even de moties. Motie 280.22 over het stimuleren van hoogwaardig toerisme: nou, we zijn er niet positief over om nu alle toeristen naar ons land te gaan halen, opdat we dan voor het openbaar vervoer een oplossing hebben. Waar ik wel positief op kan reageren, is dat de toeristen die toch al komen om extra in te zetten die in het openbaar vervoer te krijgen. Dus daar kan ik positief op preadviseren.

Laten we vooral zorgen dat iedereen er gebruik van maakt en zeker ook de toeristen. Waarbij ik wel wil aanmerken dat het verhaal over ‘de toeristen leveren meer op’ in de toekomst nog wel een ander verhaal kan worden, omdat we gaan inzetten op betalen via je pinpas, dat is landelijk. De telefoon, de staatssecretaris. Dus, als u grapjes gaat maken wordt het lastig. Ja, dus die kan ik positief adviseren. Waarbij 282.22 gaat inderdaad over de reservering. Voor het aanleggen, daar kan ik niet positief op preadviseren, ook vanwege het ontbreken uiteraard van de dekking. Maar dat had u zien aankomen. Maar dus in elk geval eentje die ik graag omarm. (De heer KREUGER: Dank u wel, voorzitter. Ja de wethouder begon over die pinbetalingen in het OV, maar begrijp ik dan goed dat op het moment dat we daarnaar gaan overstappen en we stappen dus af van die losse kaartjes, dat we dan minder opbrengsten hebben uit toeristen?) Ja nou, minder per kaartje. Dus het wordt veel makkelijker gemaakt om met het openbaar vervoer te gaan, maar de opbrengsten per kaartje zijn minder. Dus de verwachting dat dit in het begin minder is en op termijn juist meer. Maar dus voor de korte termijn is dat misschien eerst wat minder en daarna is het toekomstbeeld dat het meer wordt. (De heer KREUGER: Dank voorzitter.

Maar dan begrijp ik niet precies waarom daar een langetermijnstrategie achter zit, want een toerist die is hier maar eventjes. Het is niet zo dat hij daarna een gewoonte ontwikkelt en dat hij dan denkt: o, nu ga ik vaak in het OV. Want hij is hier niet het hele jaar, hij is hier maar één keertje. Dus waarom is dan in het begin minder en daarna gaan de opbrengsten omhoog. Ik volg het niet.) Best een goede vraag. Ja, dat moet je ook altijd erkennen, toch, als er goede vragen zijn. Nou het is wel degelijk zo dat het echt een gewenning zal moeten zijn, ook van heel veel partijen die dit aanbieden, die doorgeleiden, et cetera. Dus dat is echt denk ik gewenning ook in het gebruik überhaupt. En in het begin, en het gaat meer over de grotere bulk ook van de reizigers die we überhaupt verwachten. Dit gaan niet alleen specifiek over

59

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

toeristen, dit gaat gewoon over het gebruiksgemak voor de hele sector. Dus ja, ik zou eerlijk gezegd ook makkelijker met het openbaar vervoer gaan als ik gewoon met mijn pinpas kon betalen. Ik denk als u zelf nadenkt dat dat gewoon ook vaker werkt en dat ook iemand die niet zo vaak gebruikmaakt van het openbaar vervoer dat dan wel veel makkelijker vindt. Dus het gaat om het geheel. (De heer KREUGER: Ja dank u wel, voorzitter. Ja en dan nog even over de laatste motie ten aanzien van het zelf geld vrijmaken op de begroting. Ik vind het jammer dat ik een negatief preadvies krijg omdat ik geen dekking erbij heb, dus dan als ik er gewoon dekking aan toevoeg en hij is dan positief, dan is het helemaal top. Dus als ik zo meteen in de tweede termijn nou ‘autoluw’ schrap, wordt hij dan positief?) Verwacht u een serieus antwoord? Verwacht de heer Kreuger hier een serieus antwoord op? Nee. (De VOORZITTER: Ik denk dat de heer Kreuger hier een serieus antwoord op verwacht.) Nee. De VOORZITTER: Was u daarmee aan het eind? O, de laatste motie. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van der Horst. Wethouder VAN DER HORST: Ja, ik heb nu nog één motie binnengekregen. Moet ik die even voorlezen, of moet ik die gewoon preadviseren? Weet iedereen waar het over gaat? De VOORZITTER: U kunt die gewoon preadviseren, omdat ik aanneem dat iedereen hem kan lezen.

De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van der Horst. Wethouder VAN DER HORST: Ja. Oké. Jij komt wel zo laat binnen dat het voor mij moeilijk is om hem meteen even instantly te beoordelen. Het gaat over deelmobiliteit. Ik sta er heel sympathiek tegenover om te kijken hoe we deelmobiliteit zo veel mogelijk beschikbaar kunnen maken voor de hele stad. Kan ik heel even hierover nadenken? De VOORZITTER: Ja, dat lijkt me eigenlijk ook beter. Ik ga eens eventjes rondkijken of er behoefte is aan een tweede termijn. Ik zie de heer Kreuger, de heer Koyuncu. Dan heeft u namelijk tijd, dan kunt u gewoon even rustig gaan zitten om er in de tweede termijn op terug te komen. De heer Kreuger. Zijn er anderen die nog behoefte hebben aan een tweede termijn? De heer Koyuncu? Oké. Ah excuus, meneer Asruf. Ga uw gang, meneer Kreuger. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Kreuger. De heer KREUGER: Ja, dank u wel, voorzitter. Ja, er is iets heel korts wat ik nog wel even wil meegeven over het aantrekken van die toeristen. Want wat ik vaak in deze

60

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

raad merk, is dat we heel kritisch zijn op toeristen en dat wordt ook eigenlijk heel vaak als lastig ervaren. Maar waar we ons wel van bewust moeten zijn, is dat wij een heel groot voorzieningennetwerk in Amsterdam hebben, omdat wij op al die toeristen kunnen rekenen. En op het moment dat wij zeggen: wij willen gewoon standaard minder toeristen, dat kan, maar dan moet je je er ook bewust van zijn dat dat gewoon een impact heeft op de voorzieningen die je hier hebt. Dat je niet meer uit duizend restaurants kan kiezen. En dus ook dat er een verschraling van het OV komt, of eigen middelen inleggen, dat dat de consequentie is. Dus ik wil dat wel meegeven voor als er zo meteen gestemd gaat worden, ondanks het negatieve preadvies dat de wethouder hierover gaf. Dank u wel. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Koyuncu. De heer KOYUNCU: Ja voorzitter, ik wil het over mijn motie hebben. Al in 2018 vroeg ik de toenmalige wethouder Dijksma om deelmobiliteit in de gehele stad beschikbaar te maken. Toen zei de wethouder dat ze in gesprek zou gaan. Een tijdje later heb ik het weer gevraagd en toen zei ik: ‘Gaat dat een lief gesprek worden, of een stevig gesprek?’ Zij zei: ‘Nou, ertussenin.’ We leven nu een paar jaar later en het is er niet van terechtgekomen. En ik kan u zeggen: sommige deelmobiliteiten, concepten, zijn in nog minder gebieden beschikbaar.

Dat is omdat deze concepten ook heel graag geld willen verdienen en zich daarop richten. Dus ik weet, dat de wethouder hier gevoelig voor is, hier ook werk van wil maken. Maar ik wil geen genoegen nemen met een toezegging dat er in gesprek gegaan wordt. Ik wil hier echt actie op zien. Want als er geen OV is in de buitenwijken, dan moeten er alternatieven zijn. En de auto afnemen en geen alternatieven bieden, dat kan niet. Dank u wel. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Asruf. De heer ASRUF: Ja voorzitter, dank u wel. Ik ben toch lichtelijk verbaasd over de antwoorden van de wethouder en dan met name op het punt van de onderhandelingen op de lobby richting het Rijk. Dat heeft op dit moment geen topprioriteit. Ik begrijp dat we ons moeten voorbereiden, maar er ligt echt een motie van de raad om in te blijven zetten om die verschraling te voorkomen en dus ook te blijven lobbyen richting het Rijk. En dat is dus ook mijn vraag aan de wethouder: gaat zij daarmee door, ja of nee? En als dat niet het geval is, dan zal ik toch echt met een aangepaste motie moeten komen om de wethouder te vragen om tot 1 oktober te blijven lobbyen richting het Rijk. De VOORZITTER: Dank u wel. Waren er nog anderen? Dat is niet het geval. Dan is nu de wethouder aan het woord. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van der Horst. Wethouder VAN DER HORST: Vergeef me mijn enthousiasme, voorzitter.

Ik heb de motie tot me kunnen nemen en dank ook voor de toelichting. En ik kan hier positief op preadviseren. Want ik ben erg voor de strekking van de motie en er staat ook in dat we nog even moeten gaan onderzoeken. En in gesprek gaan, dat ga ik sowieso doen. Ik hoop dat ik hier resultaat op kan gaan boeken. Even kijken, ja dan nog de vraag, ja natuurlijk ga ik me blijven inzetten, laat dat even helder zijn. Nogmaals, ik was ontzettend blij met de

61

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

oproep van de raad, en die heeft me enorm gesteund om de lobby te voeren en voort te zetten. Het enige waar ik even probeer is een soort realisme erin te krijgen is wat je wanneer het beste doet en wat wanneer effectief is. Dus ik kan nu de komende week heel hard gaan roepen, maar dat heeft gewoon niet zo veel zin. We moeten ons echt erop focussen, de komende weken, op hoe we gaan werken met wat we nu hebben. En ik heb al meteen gezegd: natuurlijk blijf ik de lobby voeren richting september als zelfs de Tweede Kamer ook weer luistert. Het is handig als je de lobby voert en er dan ook oren openstaan. Dus die toezegging heeft u zeker van mij. Ik heb die motie helemaal omarmd, ook omdat ik er al vol mee bezig was. Dus geen misverstand daarover, dat zeker, dat ga ik echt doen. Maar er is ook nu even een focus op de komende weken. Dank u wel. De VOORZITTER: Dank u wel. En u heeft ook de laatste motie, oké. Dan zijn we hiermee gekomen aan het einde van dit debat. Stemmingen hierover zullen vanavond plaatsvinden. De discussie wordt gesloten. 2. Interpellatie en actualiteiten c.

Actualiteit van de leden Boomsma, Nijssen, Koyuncu, Nanninga en Van Schijndel inzake kopers in de knel door uitzondering in de Spijtoptantenregeling De VOORZITTER: En dan gaan we door met de volgende actualiteit, namelijk die van de leden Boomsma, Nijssen, Koyuncu, Nanninga en Van Schijndel inzake kopers in de knel door uitzondering in de Spijtoptantenregeling. De VOORZITTER deelt mee dat is ingekomen: Motie van de leden Boomsma c.s. inzake laat verzoek nu gelden als overstapaanvraag, nr. 289.22. Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: Dit mogelijk te maken en over te nemen en te verwerken in de Spijtoptantenregeling. De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER deelt mee dat is ingekomen: Motie van de leden Boomsma c.s. inzake stel regeling open voor nieuwe eigenaren, nr. 290.22. Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: Deze wijziging over te nemen en te verwerken in de definitieve Spijtoptantenregeling. De motie maakt deel uit van de beraadslaging.

62

Jaar

2022

Vergaderdatum 13 juli 2022

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

De VOORZITTER: Achtereenvolgens hebben het woord de leden Boomsma, Nijssen, Koyuncu, Ernstig. Kan ik daar nog anderen aan toevoegen? Nanninga, Van Schijndel, Aslami, en dan ben ik er, hè? De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boomsma. De heer BOOMSMA: Ja dank, voorzitter. Voorzitter, de erfpacht, zo blijkt maar weer, is ingewikkeld, maar het heeft wel buitengewoon grote gevolgen voor mensen. In het coalitieakkoord werd de spijtoptantenregeling aangekondigd. Dat was ook al aangekondigd november vorig jaar. En nu zien we dat de spijtoptantenregeling nieuwe eigenaren uitsluit van toegang hiertoe. Nou, waarom was die opgesteld, even terugdenken, dat was omdat de gemeente onder druk van de AFM ook heeft geconstateerd dat er mogelijk sprake is van een misleidende omissie in de informatievoorziening, waardoor mensen niet goed konden weten hoe het zat met die hefboom en dus de gevolgen, de grote financiële gevolgen van geen gebruikmaken van die overstapregeling onder die voorwaarde tot 8 januari 2020. Maar daardoor ontstaat nu een groot probleem, specifiek dat 54.000 woningen die nu onder die regeling gaan vallen nu niet kunnen worden verkocht zonder veel nadeel voor de verkopers en de kopers. Want je zet eigenlijk dus: de hele woningmarkt zit voor deze groep op slot.

Want als ze verkopen voordat de spijtoptantenregeling is aangevraagd, ja dan moet de nieuwe eigenaar soms letterlijk tonnen euro’s extra betalen aan woonlasten. Het gaat dus om gigantische bedragen en dat brengt dus ook mensen die nu willen verkopen in grote problemen. We hebben allemaal ook voorbeelden gezien, denk ik. In de kranten, in de media, in onze mailbox, in gesprekken. Sommige mensen hebben al een overdracht gesloten, die wel uitging van de spijtoptantenregeling. Die is er namelijk al sinds november, toen is al aangegeven dat die er gaat komen, maar waarbij dus de overdrachtsdatum ligt op een moment voordat hij in werking treedt. Waardoor de nieuwe eigenaren er geen gebruik van kunnen maken, waardoor ze enorm klem komen te zitten en waardoor ze het dus niet meer kunnen betalen. Waarom het overigens zo lang heeft moeten duren voordat die spijtoptantenregeling er kwam, want voordat die in werking treedt ben je dus al een jaar na de aankondiging, dat is mij een raadsel. Maar krijg je dus ook dit soort problemen. Gelukkig is er gewoon een oplossing. Wij kunnen dit nu als raad gaan oplossen, namelijk: volgens mij zou het het beste zijn als wij als gemeente gewoon formeel en duidelijk aangeven dat wij nieuwe eigenaren wel degelijk gebruik laten maken van de spijtoptantenregeling. Volgens mij is dat ook heel verstandig.

Waarom nu juist weer net één kleine groep uitsluiten? Ik kan me ook herinneren dat ik hier in januari twee moties over heb ingediend om bepaalde groepen nog op te nemen in de regeling. Toen heb ik uitdrukkelijk gevraagd: hebben we nu alle groepen inderdaad meegenomen? En de vorige wethouder zei toen: ja hiermee is iedereen meegenomen. Nu blijkt er toch weer een groep te zijn buitengesloten, met alle gevolgen van dien. Dus neem ze gewoon alsnog mee in de spijtoptantenregeling. Ja, dan zal de wethouder misschien zeggen: als je die hebt gekocht sinds 8 januari 2020 heb je misschien iets minder betaald, omdat je dacht dat je nog een duurdere erfpacht zou krijgen. Maar goed, er zijn ook, het werkt ook andersom; als je, zoals ik al zei: die spijtoptantenregeling is afgedwongen, omdat die informatievoorziening niet goed was en dat geldt natuurlijk evenzeer, misschien nog wel meer voor nieuwe eigenaren. En dat zit