20211110 Notulen raadsvergadering middag

De heer BIEMOND: Mij bekruipt toch het gevoel dat we afdwalen van dit agendapunt. Ik houd heel erg van een ordentelijk debat. Dat moet dan gaan over het vaststellen van de begroting. De VOORZITTER: Is dat een oproep aan mij of aan uw collega-raadsleden? Uiteindelijk gaat iedereen over zijn eigen inbreng. De heer BIEMOND: Het is een oproep aan allen in deze zaal.

64

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER: Waarvan akte. De heer Yilmaz vervolgt zijn betoog. De heer YILMAZ: Dan onze andere moties. Wij dienen een gewijzigde motie in over de nieuwe Sint. Volgens mij kent iedereen hem, de inclusieve Sinterklaas. Het zou ons mooi lijken hem structureel te betrekken bij de Sinterklaasviering omdat de nieuwe Sint bekend staat om zijn positiviteit en inclusiviteit. Het lijkt ons de juiste weg voor een Sinterklaasfeest waarin iedereen zich kan vinden. Ook dienen wij een gewijzigde motie in over het aanbieden van anderstalig onderwijs. Wetenschappelijk onderzoek toont aan dat het beheersten van de Nederlandse taal beter gaat als kinderen de ruimte krijgen hun moedertaal of thuistaal in te zetten. In het coalitieakkoord is ook opgenomen het aanleren van een tweede taal te bevorderen. Wij willen met deze motie het college aansporen zijn eigen akkoord gestand te doen. Dan over de motie betreft het NTA. U heeft het eerder gehoord: een particulier bureau werd ingezet om moskeeën, haar bestuurders en gebedsgangers te bespioneren. Wij hebben een motie ingediend om onderzoeksbureaus uit te sluiten die aan heimelijke observaties doen want het druist in tegen onze rechtsstaat en het is tegen de gedragscodes voor wetenschappelijke integriteit voor gedrags- en sociale wetenschappen.

Het college zegt dat het sowieso geen zaken doet met organisaties die er dubieuze onderzoeksmethodes op na houden maar daarbij zou het bij de NTA niet zijn gebleken. Ook gaat het college niet in op de gedragscodes voor wetenschappelijke integriteit. Ondertussen zegt elke rechtsgeleerde in de media dat de methode die door de NTA worden gebruikt, illegaal is en ingaat tegen elke gedragsregel voor informatiewinning, wetenschappelijk onderzoek en integriteit. Daarom dienen wij een gewijzigde motie in. We willen dat de gedragscode voor wetenschappelijke integriteit voor gedrags- en sociale wetenschappen wordt toegevoegd aan de inkoopeisen in het kader van het radicaliseringsbeleid. En wij willen dat er überhaupt geen zaken meer worden gedaan met de NTA. Het is aan de burger niet te verkopen dat het belastinggeld naar een bureau gaat dat zich bedient van uiterst bedenkelijke onderzoeksmethoden. Dan over het inclusiever maken van de uniformen. In veel landen is het al mogelijk je levensovertuiging te combineren met een uniform. In Nederland is het inmiddels geen probleem als je zichtbare tattoos hebt als agent of handhaver maar een hoofddeksel blijft bepaalde partijen ongemakkelijk maken. De neutraliteit zit in je handelen en niet in je uiterlijk. Of je nu een tattoo hebt, man of vrouw bent, een keppeltje, tulband of hoofddoek draagt, het gaat om het handelen.

Als mensen problemen hebben met je hoofddoek of keppeltje dan ligt het probleem bij die mensen en niet bij de drager van een hoofddeksel. Hierbij ons verzoek om te onderzoeken of het inclusiever maken van de uniformen het voor dragers van een hoofddeksel kan vergemakkelijken om te solliciteren naar de functie van handhaver of toezichthouder. Nog een opmerking over Choice’s support. Ik vind het onbegrijpelijk dat het college wel een extra twaalf miljoen euro kan uitgeven aan kunst en cultuur terwijl er een organisatie is die zich richt op de gezondheid en begeleiding van verslaafden en Hivpositieve Amsterdammers met een migratieachtergrond, een groep die de GGD moeilijk of helemaal niet bereikt en wel bijdraagt aan de gezondheid van Amsterdam voor slechts een procent voor het extra bedrag voor kunst en cultuur. Tot slot hebben wij nog een aantal moties ingediend op de portefeuille Onderwijs. Die moties zijn licht gewijzigd. We hebben ze als accentmotie opnieuw ingediend.

65

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER: Even voor de administratie. Die moties zijn naderhand ingediend? Oké. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Biemond. De heer BIEMOND: Ik wil even beginnen waar de heer Van Lammeren is geëindigd en ook de heer Van Dantzig zei daar iets over. In mijn maidenspeech die is gehouden bij de behandeling van de jaarrekening hebben wij dat een beetje raar gevonden want het was helemaal niet zo’n spannend of politiek onderwerp. In mijn toelichting verwees ik toen naar de woorden van de Enquêtecommissie financiële functie Amsterdam 2002-2014. Die commissie schreef een nu nog steeds zeer lezenswaardig rapport en ik citeer er een stukje uit. ‘Alhoewel de commissie zich realiseert dat het consequent sturen van het college op politiek minder in het oog springende zaken als de financiële functie veel vraagt van de raad, vindt de commissie toch dat de raad tekort is geschoten. De financiële functie verdient een a-politieke benadering ten dienste van de politieke functie.’ Ik denk dat we ons deze opmerkingen nog steeds ter harte kunnen nemen. De rekeningencommissie constateerde in haar vorige verslag ook al dat de controlerende taak van de gemeenteraad onder druk staat – ook door de versnippering van het politieke speelveld.

Dat is denk ik geen onwil van niemand, het gaat ook niet om het bijwonen van een commissie, maar daar ligt echt een taak voor een volgende raad en een volgend college. De vraag is hoe je als college de raad in een positie kunt brengen om die p&c-cyclus goed te kunnen volgen en goed, kritisch te kunnen bekijken. We hebben in dat kader de motie-Van Dantzig van harte ondersteund voor een betere ondersteuning van de gemeenteraad. Niet een nice-to-have maar het is voor ons democratisch functioneren gewoon heel erg noodzakelijk. Tot zover mijn stichtelijke praatje en dan nu de voorliggende begroting. Ja, die is inderdaad beleidsarm. (De heer VAN DANTZIG: Ik onderschrijf enorm wat de heer Biemond zegt. Ik realiseer mij terwijl ik u daar zo zie staan, dat u waarschijnlijk ook niet terugkeert als financieel woordvoerder. Ik ben vergeten u te bedanken voor uw goede werk voor de stad. Die omissie wil ik hier herstellen.) Dank u wel. Ik kom inderdaad zeker niet terug. Dat staat vast. Dan de voorliggende begroting. Die is inderdaad beleidsarm en daarover zei mevrouw Roosma ook iets over, maar die is toch echt wel betekenisvol. Ik wil er graag drie onderdelen uithalen, al eerder besproken. Ten eerste de schuldontwikkeling.

Het is goed dat de norm van 130 procent nettoschuldquote niet meer als een soort fatale grens wordt aangehouden ook in uitvoering van een motie daarover door de raad aangenomen. Het is heel transparant dat de schuldquota wordt vermeld in het geval de erfpacht wordt meegerekend. Dat soort extra overwegingen helpen de raad, geven de raad meer context. Dus dank daarvoor. Minder duidelijk vind ik de opmerkingen over balansverkorting, want hoe reëel is die mogelijkheid eigenlijk? Je kunt wel je activa van de balans halen en dan verplaatsen naar Deelneming, maar welke garanties geef je dan mee en welke risico’s blijven er dan achter. Als het mis gaat, dan klopt die deelneming gewoon weer bij de gemeente aan. Dat weten we. Ik begrijp dat de mogelijkheden van balansverkorting worden onderzocht, maar misschien kan de wethouder zo toch even op mijn vraag ingaan en dan is meteen ook de vraag wanneer wij het resultaat krijgen van dat onderzoek. Het liefst zou ik zeggen, nog in deze raad, in deze samenstelling. Ik wil in dit kader nogmaals wijzen op de brief van de rekenkamer van 2 juli van dit jaar. De rekenkamer pleit voor een brede systematische blik op de schuldontwikkeling en vraagt

66

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

te vermelden hoe de schuld zich verhoudt tot de investeringen die op de balans zijn opgenomen. Dat lijkt mij een heel nuttige aanvulling. Ik vraag de wethouder dan ook of hij in het advies dat nu wordt gemaakt, het onderzoek dat nu wordt gedaan, of dat ook kan worden meegenomen. Dan het projectenportfolio. Mevrouw Roosma heeft daarover ook al het nodige gezegd. Ook in de raadscommissie is daarover gesproken. Ik stelde zojuist dat het een gemeenschappelijke taak is om de raad in positie te brengen om de p&c-cyclus goed te volgen. Dat is hier niet helemaal gelukt, denk ik. Het projectenportfolio is een lijst waarmee de raad vooral in technische zin wordt geïnformeerd zonder hele duidelijke toelichting. Ik denk dat daar nog wel wat te winnen valt. Dat heeft de wethouder in de raadscommissie ook toegezegd. Toch ben ik bang dat dat inzicht, dat gevoel dat hier bestaat, dat dat misschien weer vervliegt of verzwakt als we in een nieuwe raad zitten met een andere samenstelling en met een ander college. Daarom wil ik aan de wethouder vragen of hij alvast een format kan maken voor een toekomstig projectenportfolio zodat de raadscommissie met de wethouder in debat kan gaan over wat er nu wel of niet in zo’n toelichting moet komen te staan en in hoeverre men daar in detail moet gaan. Ik denk dat het verstandig is dat we nu daarover alvast met elkaar praten.

Mijn vraag is of dat mogelijk is. Dat brengt mij bij mijn laatste onderwerp en dat gaan over de sturing op doelmatigheid. Sturen op schuld en op het daadwerkelijk uitvoeren van investeringen is één ding, maar of die investeringen ook het beleidsdoel halen dat de raad voor ogen had, dat is een heel ander verhaal. Ik kom daarvoor weer bij de Amsterdamse rekenkamer. Die heeft in het deelonderzoek Navolgbaarheid van 22 september 2021 vastgesteld dat de p&c-cyclus onvoldoende houvast biedt aan de gemeenteraad om na te gaan of de investeringsambities van het college worden waargemaakt. Als groot pluspunt wordt door de rekenkamer de uitvoeringsagenda van 2019 genoemd maar dat was eenmalig. Dat is uiteraard ook weer aan een volgend college maar kan de wethouder die er nu zit, misschien aangeven of hij ook de voordelen ziet van een uitvoeringsagenda zoals we die in 2019 hebben gezien en hoe hij dat dan denkt te kunnen inpassen in de p&c-cyclus. Ten slotte ook graag een compliment uitgesproken in de richting van iedereen, van alle ambtenaren die ondanks alles erin zijn geslaagd de begroting die nu voorligt structureel in evenwicht te brengen. Dat is uiteraard noodzakelijk maar geen gemakkelijke opgave. (De heer BOOMSMA: Ik ken de liefde van de heer Biemond voor de kunst.

Is hij het met de CDA-fractie eens dat we als stadsbestuur alles op alles moeten zetten om te voorkomen dat landelijk geld dat voor de kunstensector in Amsterdam is gekomen, terug moet vloeien naar Den Haag?) Het is een beetje een willekeurige vraag, maar ik denk dat wij hier in Amsterdam, dat juist dit college zich heel erg heeft ingespannen om de Kunst- en Cultuursector in de coronatijd zo veel mogelijk te ondersteunen. Ik denk dat daar nog steeds veel meer geld voor nodig is. Dus ik ondersteun zeker de gedachte dat daar waar er geld beschikbaar is gesteld, dat dat ook beschikbaar blijft voor de Kunst- en Cultuursector. (De heer BOOMSMA: De heer Biemond zegt, een willekeurige vraag. We bespreken hier de begroting van Amsterdam en daaronder valt ook het geld dat we uitgeven aan kunstsubsidies dat volgend jaar beschikbaar is voor de kunstensector in Amsterdam. We hebben een motie ingediend om dat mogelijk te maken want dat dreigde wel concreet te gebeuren met een aantal instellingen die via een matchingconstructie nu dat geld dreigen te verliezen. Is hij het dan eens met die motie?)

67

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Ik heb die motie helaas op dit moment niet goed voor ogen. Het klinkt in ieder geval als een goed voorstel dus ik ga er zeer welwillend naar kijken. De VOORZITTER: Voordat we verder gaan met mevrouw Nanninga wil ik voor de administratie nog even mededelen dat de fractie van DENK de moties nr. 707.21, 712.21 en 713.21 heeft gewijzigd. Dan doen we na mevrouw Nanninga een korte schorsing; dan zijn we precies op de helft van alle partijen. De motie-Yilmaz, nr. 707.21, ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De motie-Yilmaz, nr. 712.21, ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De motie-Yilmaz, nr. 713.21, ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van het lid Yilmaz inzake betrek de Nieuwe Sint bij de Sinterklaasviering, nr. 707.21’ Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

in gesprek te gaan met de Nieuwe Sint en relevante partijen om samen te onderzoeken hoe de Sinterklaasviering nog inclusiever gemaakt kan worden.

Motie van het lid Yilmaz inzake inclusief onderwijs is gelijke toegang tot tweede taallessen, nr. 712.21’ Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

een Agenda Meertaligheid in het onderwijs in het leven te roepen die als doel heeft vreemdetalenonderwijs te bevorderen en daarbij te onderzoeken hoe dergelijke initiatieven ondersteund kunnen worden door de gemeente.

Motie van het lid Yilmaz inzake anti-pestprotocol, nr. 713.21’ Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

een actief anti-pestprotocol als harde eis te stellen bij subsidieaanvragen vanuit onderwijsinstellingen en welzijnsorganisaties die kinderen en/of jongeren als hun voornaamste doelgroep hebben.

De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Nanninga. Mevrouw NANNINGA: Niels Ottenheim, columnist voor Elsevier Weekblad, verhuisde eerder dit jaar naar Amsterdam. Hij verheugde zich erop te wonen in de stad waar De Balie, Paradiso, Het Muziekgebouw gevestigd zijn, podia waar hij regelmatig gebruik van maakt. Hij had een appartement gevonden aan het Piet Mondriaanplein in Amsterdam Nieuw-West. Helaas, het bleek niet helemaal het sprookje te worden waarop

68

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

columnist Oppenheim had gehoopt. Werkelijk alles kwam voorbij op het Piet Mondriaanplein: steekpartijen met grote messen, vuurwerk dat overal en nergens door brievenbussen ging, ruiten ingegooid, straatmeubilair vernield, scooter in brand. Toen hij een keer tegen beter weten in het in zijn hoofd haalde om de jongeren die dat deden, aan te spreken op hun gedrag, werd hij meteen bedreigd uiteraard vergezeld van allerlei opmerkingen over zijn vermeende seksuele geaardheid. En het feit dat we bijna niet meer opkijken van zo’n anekdote is veelzeggend. We vinden het erg maar het lijkt er bijna een beetje bij te horen. Dat zou natuurlijk echt niet zo moeten zijn. Het is absurd. De orde moet terug in de stad. Zonder orde begin je niets. Dit soort onveiligheid, daar groeit niets, geen welvaart, geen toekomst, geen gemeenschap. (De heer VAN DANTZIG: Het is wel zo’n beetje de vaste modus operandi van JA21, Amsterdam een beetje wegzetten als verschrikkelijke stad met een anekdote die ongetwijfeld verschrikkelijk is. Misschien kunnen we na vier jaar JA21 in de gemeenteraad eens opmaken wat u nu concreet heeft voorgesteld dan wel binnengehaald om dat leven op dat Piet Mondriaanplein een stukje beter te maken?) Dat is een goede vraag voor een partij die geen keukens wil voor arme mensen. Nou ja, we hebben in de loop van de jaren allerlei voorstellen gedaan.

Ik dien nu ook weer een aantal moties in. En binnengehaald? Tegenover een dichtgetimmerde linkse raad maakt law and order natuurlijk weinig kans. (De heer VAN DANTZIG: Dit is JA21 ten voeten uit. Je stelt een normale, inhoudelijke vraag en er komt een of andere jijbak van een TPO-grapje. Mevrouw kan goed twitteren maar de stad verbeteren met concrete voorbeelden, met concrete inzet, dat lukt niet. Het is het voorlezen van een column en daarna weer zitten. Dan is iedereen de boosdoener want links en verder gebeurt er niets.) Ik wil de heer Van Dantzig een overzicht van door ons ingediende moties en plannen toesturen. Of die het halen? Ja, dat is helaas niet altijd aan ons. Maar er zit kennelijk een beetje pijn bij D66 over het feit dat wij al sinds we hier zitten, continu met moties komen om de veiligheid te verbeteren en dat onder D66 de stad alleen maar onveiliger is geworden. (De heer VAN SCHIJNDEL: Mijn interruptie is ondersteunend want al bereik je helemaal niks vanwege de coalitieplannen en doordat de beraadslagingen in het luchtledige plaatsvinden, al bereik je niks, het is toch heel belangrijk dat je hier je verhaal kunt doen voor je kiezers. Dat is het belang. Dan moet je maar een dominee zijn in een geheel van kleine duiveltjes maar dat is prima.) Ik zie dat toch anders. Ik vind het belangrijk het verhaal te vertellen maar ik zou liever ook graag meer binnenhalen.

Dat is absoluut waar. Maar goed, Amsterdam komt al jaren politie te kort dus dat is echt geen gemakkelijke strijd. Daarover wil ik niet simpel doen. Maar we maken het onszelf ook niet gemakkelijk. Je moet wel laten zien dat we dit willen. (Mevrouw ROOSMA: Kan mevrouw Nanninga dan de drie absolute prioriteiten noemen die zij wil binnenhalen? Volgens mij heb ik niet al te veel moties van haar gezien. Wat zijn dan de dingen waarvan zij zegt, hier reik ik mijn hand naar de coalitie, dit zou ik willen binnenhalen?) Wij staan altijd met open gemoed naar de coalitie. Mijn volgende zinsnede behelst op het terrein van veiligheid, precies dit. Ik wilde zeggen, iedere stap voor meer veiligheid die wij willen zetten, bijvoorbeeld kleine dingen die het verschil kunnen maken, pepperspray, wapenstokken voor handhaving, cameratoezicht, preventief fouilleren waar

69

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

het OM vraagt, mind you, dat blijft stuiten op een muur van onwil bij de coalitie. Goed, daar vinden we elkaar niet maar dat is een belangrijk voorbeeld van wat wij willen. (Mevrouw ROOSMA: Dan spijt het me te zeggen dat er juist op die punten wel degelijk wat is veranderd in Amsterdam.) Dat zie ik toch anders, met die malle controleurs en dergelijke. Het is nog lang niet genoeg en de situatie gaat er niet op vooruit. Laten we vertrouwen op de expertise van onze politie; laten we het cameratoezicht uitbreiden; laten we straten weer aanpakken. Deze hangjongeren zorgen in sommige buurten voor een permanente sfeer van bedreiging en intimidatie op straat. Daarom hebben wij een motie om te onderzoeken of we voor dit soort hotspots van overlastgevende bendes een samenscholingsverbod voor jongeren kunnen invoeren. Een aantal gemeenten in Nederland heeft dit al gedaan. Het kan gewoon. Wij denken dat dit het liefst in combinatie met cameratoezicht kan helpen om Amsterdammers het gevoel te geven dat ze veilig over straat kunnen. Daarnaast hebben we ook nog een voorstel om de onveiligheid in het OV te verbeteren. Daar is ook sprake van onveiligheid. Het is net wat je in de trein hebt, een sms of WhatsApp of een telefoonnummer waar je realtime overlast meldt en waar er meteen iemand op af komt.

En daarbij hoort natuurlijk de bijbehorende publiekscampagne om het onder de aandacht te brengen. Ook stellen wij voor zoals besproken in de commissie KDD van de week om geld voor de zachte diversiteitsprogramma’s zoals gesubsidieerde babbelplekken en vage allianties zonder duidelijke doelstellingen te besteden aan handhaving en veiligheid van groepen die discriminatore intimidatie en geweld ervaren. Veiligheid heeft hierin prioriteit. Ook deed de burgemeester in de media een terechte oproep om meer geld voor de bestrijding van ondermijning vanaf 2023. Heel blij mee, maar waarom pas vanaf 2023? Dat probleem moet nu worden aangepakt. Wij willen eigenlijk al bij deze begroting daarvoor meer geld vrij maken. Hiervoor een amendement. U kunt uw hart ophalen aan mooie voorstellen. Naast veiligheid is de woningnood een grote crisis in Amsterdam. We kunnen alleen maar hopen dat een volgend college het roer gaat omgooien want de resultaten van dit college zijn niet om over naar huis te schrijven. 2.500 sociale huurwoningen per jaar was de ambitie: niet gehaald. 1.600 middeldure huurwoningen per jaar: niet gehaald. 2.250 studentenwoningen bouwen per jaar: niet gehaald. En tot slot 7.500 woningen bouwen per jaar: niet gehaald. En de reden is dat we te veel willen. We bouwen in de bestaande stad op moeilijke locaties. We hebben allemaal eisen over stedenbouw, infrastructuur, duurzaamheid.

En zelfs de woningbouwcorporaties en dat zijn niet bepaald organisaties die heel erg vies zijn van regeltjes of overheidsbemoeienis, zeggen dit. Die ervaren die knel. Het rare is dat het college dit moet hebben geweten. In het document dat wij in 2018 kregen voor de coalitieonderhandelingen stond dit ook gewoon. Alle eisen die we stellen plus het feit dat we bijna alleen maar in de bestaande stad bouwen, maakt alles complex en zorgt voor uitval. In 2019 dienden we hierover ook al een motie in. We dienen die vandaag nog een keer in in de wellicht ijdele hoop dat er sprake is van enig voortschrijdend inzicht. Een ander probleem bij de woningbouw en daarover heb ik in de commissie een debatje gehad met wethouder Wedemeijer is dat we als raad nauwelijks kunnen sturen. Het college presenteert bouwcijfers maar als we vandaag beginnen met stenen op elkaar te leggen, dan zijn ambtenaren daarmee vaak al jaren bezig. Dus die cijfers zijn helemaal geen goede graadmeter van hoe het college nieuwe projecten oppakt. Het is een soort blackbox en we zien wel wat eruit komt. Dus wij kunnen claims van investeerders of woningbouwcorporaties dat het misgaat en waar het dan misgaat, gewoon niet goed

70

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

beoordelen. Daarom dienen wij een motie in zoals aangekondigd in de raadscommissie om vroeger in het proces doelen te stellen zodat de raad eerder kan bijsturen. Dan is er bij de voorjaarsnota een motie aangenomen van JA21 waarin het college werd verzocht om zonder politieke conclusies, dus echt in a-politieke zin te gaan kijken naar wat voor middelen we in de gereedschapskist hebben om de bouwproductie aan te jagen. Dat wachten wij nog met smart af. Dan de financiën. Het is ten slotte de begroting. De heer Torn complimenteerde in de raadscommissie FED dit college want in deze begroting staan eigenlijk geen nieuwe plannen. Die is beleidsarm. Dat is goed nieuws want in de jaren dat er wel plannen werden gemaakt, kreeg de kas iedere keer een flinke aderlating te verwerken. Zoals de heer Torn al zei, de reserves werden meteen opgemaakt en toen kwam het schulden maken. Dit college begon redelijk financieel gezond, een schuld van 90 procent op het jaarlijks inkomen, inmiddels 140 procent. Dat zijn echt Zuid-Europese cijfers. Nogmaals, die coronacrisis, dat is allemaal begrijpelijk. Dat kon natuurlijk niemand voorzien. Maar in de goede jaren toen het geld even in de woorden van wethouder Groot Wassink tegen de plinten klotste, is onze hele buffer opgemaakt en een volgend college moet dan gaan puinruimen.

Om het nu toch te doen lijken alsof het wel meevalt, gaat het college nu de erfpachtgelden meerekenen. Wij doen de dringende oproep dat niet te doen. Het rapport over de erfpacht van PwC dat elke raad een beetje vooruitgeschoven wordt, maakt duidelijk dat de situatie voor erfpachters niet houdbaar is. Er is geen consumentenbescherming; het is niet transparant; het is niet doelmatig; het is simpelweg niet eerlijk. Daar moet iets mee en daar gaat ook iets mee gebeuren. Dus is het misschien een goed idee om zo’n stelsel dat duidelijk niet houdbaar is, te gebruiken om die financiële positie op te bouwen? Dan ben je toch een huis op drijfzand aan het bouwen? Daarom een motie om erfpacht voorlopig niet te gebruiken als fundament om onze schulden te dragen. (De heer VAN SCHIJNDEL: Even over de erfpacht. Is het niet zo als dat stelsel zoals dat nu is vormgegeven, juridisch aantastbaar is en dat dat betekent dat geld op termijn zal moeten worden terugbetaald omdat de afkoopsom te hoog was en dat het veeleer op de weg van de wethouder der Financiën zou liggen om daarvoor alvast een reservering te maken?) Dat is eigenlijk een vraag aan de wethouder maar in antwoord op de vraag van de heer Van Schijndel: er is juridische onzekerheid over deze structuur dus het is sowieso niet verstandig daar zo op te bouwen. Dat is in ieder geval onze mening.

En als het over de financiën gaat, dan hangt er nog een grote donkere wolk boven Amsterdam en dat is het project Aardgas vrij. Volgens de cijfers die werden gebruikt tijdens de coalitieonderhandelingen kost het aardgas vrij maken van Amsterdam per 2050 achttien miljard euro ten opzichte van de status quo. Als we dat ooit in 2040 willen, wat dit college wil, dan kost het nog eens negen miljard euro extra. Dan zitten we op 27 miljard euro. Maar in de raadscommissie Financiën zei wethouder Van Doorninck dat het college niet meer uitgaat van deze cijfers en überhaupt geen overzicht heeft van wat dit moet kosten. Dat kan niet. Je kunt toch geen beleid maken als je niet precies weet wat het kost en wie het moet betalen? Amsterdammers hebben er toch recht op om te weten wie wat gaat betalen? We moeten het zelf ook weten want hoe gaan we het rijk overtuigen om Amsterdam al in 2040 van het gas af te halen als we zelf niet eens weten wat het gaat kosten. Dit project is echt gekkenwerk. Doe het niet. Alle belang voor een goed milieu, voor een goed klimaat, voor het feit dat fossiel een moeilijk houdbaar model is maar dit is gekkenwerk. Dat willen we graag zo snel mogelijk duidelijk hebben.

71

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

(De heer VAN DANTZIG: Stelt u zich nu voor dat het tot 2040 helemaal tot twee puntjes achter de komma uit te rekenen zou zijn, zou u het plan dan steunen? Of bent u sowieso tegen?) Wij denken niet dat voor klimaatbeheersing of bijsturing aardgas vrij het beste idee is. Wij proberen ook een beetje te redeneren vanuit de raad die al heeft besloten dat dit moet gebeuren. Daarbinnen zeggen wij, oké, als je uitgaat van deze bandbreedte die er is want niets doen is voor jullie geen optie en dat begrijpen wij, dan moet je dit echt anders doen. (De heer VAN DANTZIG: Ik hoor JA21 een beetje sputteren en geen ander concreet idee opwerpen. U zegt op te komen voor de belangen van de echte Amsterdammers of zo, ik begrijp dat nooit helemaal, maar allemaal mensen zitten in huizen met energielabel F, misschien wel E, waar je de wind door je haren voelt gieren, waar de paddenstoelen aan het plafond groeien, en als je dat nu eens goed zou isoleren, dan kun je ze vervolgens van het gas af halen. Dan vinden we elkaar misschien. Zou u er dan tegen zijn?) Wij zijn natuurlijk groot voorstander van isolatie want we hebben niet allemaal een duur huis van onze familie gekregen, maar dat staat wat mij betreft los van een energietransitie en de manier waarop die moet plaatsvinden.

Maar een energiebesparing? Natuurlijk! (De heer VAN DANTZIG: Dat is dus het probleem als je niet echt nadenkt over de ideeën en plannen want het hele idee van die aardgas vrij-transitie is dat je die huizen eerst zo goed mogelijk isoleert. Als je namelijk met elektriciteit gaat verwarmen of met stadswarmte, dan moet je ze veel beter isoleren dan nu. Het is juist een grote opknapoperatie. Dan kun je ze vervolgens van het gas af halen waarbij ik zou willen zeggen, als er in Groningen mensen JA21 stemmen, dan zullen die u dankbaar zijn al was het maar omdat ze dan geen last meer hebben van aardbevingen en dan hoeven we ook niet al dat gas bij de heer Poetin te halen. Ik weet niet hoe u daarin staat.) Nou, ik maak er bezwaar tegen dat voortdurende puberaal neerbuigende toontje. De suggestie van niet nadenken werp ik verre van mij. Onze partij is een andere mening toegedaan dan D66 en wij denken over dingen na maar wij komen tot andere conclusies. Dit arrogante gedrag, dat neerbuigende, daar zet de heer Van Dantzig zichzelf mee te kijk. Het zal wel iets met de campagne te maken hebben. Verder is aardgasvrij ook mogelijk zonder elektrische verwarming. Wij zijn an sich zelfs niet eens tegen aardgasvrij maar wel tegen het tempo en de manier waarop het nu gaat. Er is nog geen goed alternatief.

Tot slot wilde ik zeggen, met alle respect voor de voorzitter, de wethouders en de raadscollega’s, ik ben niet zo lekker, ik ga naar huis en daar ga ik het debat verder thuis kijken. Ik ben getest; het is geen Covid, maar ik ben wel een beetje ziek. Dan weet u dat het niet uit respectloosheid is. Ik ga naar huis. De VOORZITTER: Voordat u dat doet, ik heb u enkele moties en amendementen horen aankondigen. Als ik goed tel, dan zijn het er acht. Daarbij gaat het om de nummers 775.21 tot 782.21. Als u dat even wilt nakijken? Mevrouw NANNINGA: Ja. De VOORZITTER: Oké.

72

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van het lid Nanninga inzake de Begroting 2022, Geen huis op drijfzand, nr. 775.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

in afwachting van de discussies over het erfpachtstelsel de baten van het stelsel niet mee te nemen bij de berekening van de netto schuldquote.

Motie van het lid Nanninga inzake de Begroting 2022, Indicator woningbouw, nr. 776.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

-

duidelijke indicatoren te ontwikkelen met betrekking tot woningbouw die vroeger in het proces zitten; hierbij bijvoorbeeld te denken aan het aantal woningen waarvoor een bouwvergunning is afgegeven, het aantal woningen waarvoor tenders zijn uitgeschreven en harde plancapaciteit (i.t.t. ‘zachte’ plancapaciteit); deze indicatoren actief te monitoren en hier halfjaarlijks over te rapporteren aan de raad.

Motie van het lid Nanninga inzake de Begroting 2022, Kosten aardgasvrij, nr. 777.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

een hernieuwde berekening te maken van de kosten om Amsterdam aardgasvrij te maken; hierbij net als bij de coalitieonderhandelingen in 2018 uit te gaan van een nulscenario (blijven verwarmen met aardgas), een scenario aardgasvrij in 2040 en een scenario aardgasvrij in 2050.

Motie van het lid Nanninga inzake de Begroting 2022, Realistisch verlanglijstje, nr. 778.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

geen bovenwettelijke eisen te stellen aan woningcorporaties bij nieuwbouw op het gebied van duurzaamheid; de stedenbouwkundige eisen in kaart te brengen en deze te heroverwegen op basis van de mate waarin het schrappen van de eisen de woningbouwproductie zou kunnen aanjagen.

Motie van het lid Nanninga inzake de Begroting 2022, Samenscholingsverbod overlastgevende Jongeren, nr. 779.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders:

73

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

-

R

te onderzoeken in hoeverre een samenscholingsverbod voor jongeren de veiligheid en het veiligheidsgevoel kan vergroten; te onderzoeken welke pleinen en straten in Amsterdam het meest gebaat zouden zijn bij de inzet van dit middel.

Motie van het lid Nanninga inzake de Begroting 2022, See it. Say it. Sorted., nr. 780.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

-

te onderzoeken of de mogelijkheid om reizigers onveilige/overlastgevende situaties te laten melden via sms of Whatsapp kan worden uitgebreid naar het Amsterdamse OV; te onderzoeken of deze mogelijkheid via een publiekscampagne regelmatig onder de aandacht kan worden gebracht van reizigers; hiervoor een voorstel te doen aan de raad bij de behandeling van de Voorjaarsnota 2022.

Amendement van het lid Nanninga inzake de Begroting 2022, Opschaling aanpak ondermijning nu starten, nr. 781.21 Besluit: -

op pagina 50 de passage ‘We maken de stad verder autoluw (10,6 miljoen euro’ te wijzigen in

-

‘We maken de stad verder autoluw (7,6 miljoen euro)’

Amendement van het lid Nanninga inzake de Begroting 2022, Regenbooggemeenschap veilig over straat, nr. 782.21 Besluit: -

op pagina 157 de passage ‘Voor hen openen we in 2022 een Regenbooghuis en is in september 2021 een vrouwenrechtswinkel geopend. Met het regenbooghuis willen we een veilige plek maken waar LHBTIQ+’ers: o elkaar en anderen kunnen ontmoeten; o informatie kunnen krijgen; o zichzelf kunnen zijn.’ te wijzigen in: ‘Voor hen is in september 2021 een vrouwenrechtswinkel geopend.’

De moties en amendementen maken deel uit van de beraadslaging.

74

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER schorst de vergadering voor enkele minuten. De VOORZITTER heropent de vergadering.

De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Flentge. De heer FLENTGE: Mag ik beginnen met de opmerking als straks in maart volgend jaar scheidend raadslid dat ik mijn collega’s van alle partijen altijd zeer heb gewaardeerd, ook over de wijze waarop de aanwezigheid van al die partijen in de verschillende debatten is. We combineren allemaal vaak huishouden, werk en raadslidmaatschap. Ik moet zeggen dat ik dat altijd zeer heb gewaardeerd en ook de collegiale samenwerking. Laat ik niet te veel een afscheidsspeech hier gaan houden. Dat lijkt me nu nog niet aan de orde want er is genoeg te doen in deze stad. Laten we vooral de ambities hier met elkaar uitspreken. We hadden al een debatje in de raadscommissie Financiën/Algemene Zaken, een gecombineerde raadscommissie. Daar zijn al veel zaken besproken en ik heb niet de behoefte hier een algemene politieke beschouwing te houden. Ga ik niet doen. Maar ik heb wel mijn waardering uitgesproken naar het college om onze bijzondere positie met grond en erfpacht in deze zin en ik noem het maar even een technische exercitie en misschien is dat iets te lichtvaardig, maar u snapt wat ik bedoel, om te kijken hoe we toch in de stad kunnen investeren. Die extra investeringen moeten we ook mogelijk maken de komende jaren dus niet alleen voor 2022 maar ook voor de jaren daarna. Ik heb dat belangrijk gevonden dat we dat doen.

Dat is niet vanuit een soort socialistisch perspectief maar gewoon vanuit datgene wat er nodig is in de stad. Ik denk dat dat is hoe we naar de stad moeten kijken. Er is ontzettend veel nodig en ik denk dat we zorgvuldig moeten zijn en dat we niet moeten denken dat het op een aantal economische delen nog wel meevalt. We halen er nu juist allerlei investeringen uit. Ik denk dat je dan juist een heel ongewenst effect gaat krijgen. Dus ik heb het zeer gewaardeerd dat we juist dit doen en dat we positief, ruimhartig blijven investeren in de stad. (De heer VAN SCHIJNDEL: Het verbaast me toch wat de heer Flentge hier uit dat het niet zozeer is vanuit socialistisch perspectief en veel geld uitgeven maar kijken naar wat de stad nodig heeft. Dus is dat idee van de socialisten altijd graag big government, veel geld uitgeven, niet meer leidend bij de SP?) Een schattig pesterijtje van de heer Van Schijndel maar ik probeerde juist duidelijk te maken aan u en aan alle collega’s dat ik het niet vanuit het perspectief vanuit mijn partij doe, dat ik niet vanuit een ideologische bril naar de stad wilde kijken, maar dat ik het goed vind dat we dit als college doen. En niet alleen mijn partij is daar onderdeel van, maar ik denk dat we daar raadsbreed naar kijken, naar wat er in de stad nodig is.

Dat is socialisme, mijnheer Van Schijndel, dat je kijkt wat Amsterdammers nodig hebben en hoe wij hen zo goed mogelijk kunnen bijstaan. Wat we hier met elkaar doen, is daarvoor een kleine mogelijkheid maar die mogelijkheid is ook op straat, in de buurten, in de wijken, bij acties enz. maar zeker in deze raad is dat een extra aanvulling. Een paar punten. Ik had me er op voorbereid dat wethouder Moorman hier aanwezig zou zijn maar ik denk dat die vraag kan worden doorgeleid. Daar ga ik vanuit. Dat gaat over de informele voedselhulp. In de begroting staat iets dat we hulp of begeleiding gaan bieden zodat mensen niet meer bij de informele voedselhulp hoeven aan te kloppen. Dat is een mooi perspectief maar ik vroeg me af of dat een realistisch perspectief is. We hebben recent een expositie door een fotograaf

75

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

voedselhulpamsterdam.nl zowel online als fysiek gedaan. We hebben die fotograaf een opdracht gegeven en als je ziet hoe lang de rijen zijn ook bij die informele voedselhulp dan zie je nog steeds dat die crisis wel degelijk effect heeft. Dus ondanks het mooie verhaal van heel veel mensen dat het economisch wel meevalt en dat het goed gaat, zijn de klappen in de hoeken waar mensen die echt niet kunnen dragen. Dan gaat het om ontstellend veel Amsterdammers, ongedocumenteerden, AOW’ers, mensen met een klein inkomen, mensen met een baan, zzp’ers, ondernemers die in problemen zijn geraakt mede doordat ze heel vaak niet de weg weten te vinden naar de armoedehulp of daarbij misschien bedenkingen of belemmeringen hebben. Dan zie je hoe groot die crisis erin heeft gehakt. Ellenlange rijen en dat gaat nog wel even door. Dus de vraag is of we ons niet veel actiever moeten voorbereiden op het feit dat die informele voedselhulp in Amsterdam een ding is die we helaas – en dat is niet een wens die ik wil bestendigen – nog wel even nodig hebben. Ik vraag me af hoe de wethouder daar tegenaan kijkt. Dan over iets anders, over hoe de stad steeds meer wordt bedreigd door de vraag of ze nog wel betaalbaar is ja of nee en betaalbaar blijft.

Ik heb een motie ingediend over Blackstone omdat ik vind dat dit soort grote parasitaire investeerders, aasgieren hier niet horen met al hun mensen die hier in Amsterdam bezig zijn om ze te ondersteunen, ik noem ze maar even de stromannen, van PwC tot al die grote bureaus die dat allemaal voor hen uitrekenen, die werken hier allemaal aan mee, aan die belastingontduikingconstructies. We moeten oppassen dat de stad niet wordt overgenomen door dat soort aasgieren, door die grote investeerders. Nu zie ik en dat vind ik een prettige constatering in de beantwoording op mijn schriftelijke vervolgvragen dat er wat mogelijkheden zijn binnen de crisis- en herstelwet. Ik hoop dat dat voortvarend wordt opgepakt want ik zie dat er kansen zijn en ik hoop ook en dat is wel een vraag aan de wethouder Wonen in dit geval of hij ook progressief en vooruitstrevend mijn motie wil uitvoeren om deze crisis- en herstelwet te gebruiken om dit soort aasgieren zo snel mogelijk van onze Amsterdamse woonmarkt te bannen. Ik denk dat we ze ver van ons weg moeten houden. Dan hoop ik dat men in de landelijke politiek er ooit toe over gaat dat je misschien gewoon moet worden onteigend als je eindeloos woningen leeg laat staan. Dat lijkt mij een heel zinvol perspectief. Helaas kan de gemeenteraad van Amsterdam dat niet voorstellen; dat moet landelijk gebeuren.

Maar ik zou denken dat dat iets voor de VVD is om niet alleen heel hard te beuken als het gaat over kraken maar ook heel hard te beuken als het gaat om het aanpakken van dit soort mensen die eindeloos hun panden laten leegstaan. Dat is in tijden van woningnood niet te verkopen. Ten slotte even over de buurtteams. Een van de vier Amsterdammers heeft een schuld en een fors aantal van hen heeft een grote schuld. Ik zie wel veel op die buurtteams afkomen. We gaan dat later deze raad nog bespreken maar voor nu is het even kort. De ouders van de toeslagenaffaire, van het toeslagenschandaal komen ook bij de buurtteams terecht. Ik denk dat ze veel kunnen maar de eerste geluiden die ik krijg van heel veel mensen is dat er veel goeds gebeurt. De eerste berichtgeving is goed. De vraag is een beetje of wij straks niet worden geconfronteerd met buurtteams die te veel onder druk komen te staan. Dat is nu even een algemene vraag. Gaan we het redden met het aantal fte’s dat er nu is? Ik denk dat de vraag meer voor wethouder Moorman is of misschien voor wethouder Kukenheim. Gaan we het redden met deze buurtteams of komen die straks te veel onder druk te staan? Ik zit daar nog op te broeden. Ook daarop komen we nog over te spreken bij het toeslagenschandaal. Een andere onderwerp gaat daar ook over maar ik heb nu even mijn eerste bedenkingen daarbij geuit.

(De heer BIEMOND: Een verduidelijkende vraag. Ik snap de zorg heel goed. Ik wil bijna zeggen, dit is een ondersteunende interruptie – maar dat zeg ik niet. Mijn vraag is of u een concrete aanleiding heeft voor deze

76

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

zorg of is het meer een algemeen gevoel en willen we vooral voorkomen dat we in die situatie komen?) Ja, ik wil dat vooral voorkomen, maar het is wel ergens op gebaseerd. Ik heb veel contact met toeslagenouders in een Appgroep waar ze overigens vooral elkaar aan het helpen zijn. Ik zal zo nu en dan ingrijpen om informatie naar de Stopera te brengen of van de Stopera terug weer naar de ouders toe. Ik merk dat de vragen zo complex zijn ook als het gaat om de contacten met de Belastingdienst en dat er zulke grote, ingewikkelde ellende op die ouders afkomt waarbij ze ernaar snakken hun leven weer op te pakken dat ik denk dat alleen dat al voor de buurtteams een groot ding is laat staan alle Amsterdammers die in een schuldpositie of in een kwetsbare positie zitten. Dat komt allemaal op diezelfde groep terecht, op diezelfde professionals en daar zit een beetje mijn zorg. Ik wil voorkomen dat we daar terechtkomen. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boomsma. De heer BOOMSMA: Amsterdam gaat volgend jaar 6,5 miljard euro van de Amsterdammers uitgeven en dat is evenveel als de regeringen van Suriname, Madagaskar, Kosovo en Mali bij elkaar. Dus dat is heel erg veel geld en dat schept natuurlijk een zware verantwoordelijkheid om dat zorgvuldig te doen.

Het klopt dat hier al herhaaldelijk door veel collega’s of ambtsgenoten is gezegd dat de financiën er wat minder rooskleurig voorstaan dan toen dit college aantrad. Je ziet ook dat de afgelopen jaren bijna een half miljard euro meer uit reserves is gehaald dan erin is gestopt. Maar goed, het is natuurlijk crisis dus die reserves heb je ook voor dit soort momenten en dat de schuld daarbij oploopt, dat vinden wij te rechtvaardigen. Bij de Voorjaarsnota heeft het CDA natuurlijk een aantal andere keuzes aangegeven. Wij willen geen lastenverzwaring in crisistijd maar meer aandacht voor de belangrijkste kerntaken van de stad om de stad schoon, veilig en betaalbaar te houden. Jarenlang is er roofbouw gepleegd op die fundamentele kerntaken. Je ziet het aan de bruggen en de kades en recenter kwamen we tegen dat het ook is gebeurd met zoiets fundamenteels als het onderhouden van het elektriciteitsnetwerk in de stad waardoor er op sommige plekken geen nieuwe bedrijven kunnen komen of waardoor bedrijven niet kunnen uitbreiden, zich niet kunnen vestigen en zelfs woningbouw in gevaar komt. Jarenlang wordt er nu toch al gewerkt aan een transitie naar meer elektriciteitsgebruik is het echt onbegrijpelijk dat men dit niet heeft kunnen zien aankomen of dat men niet eerder heeft ingegrepen en dat er niet al veel langer wordt gewerkt aan deze investering in het netwerk.

Dat vinden wij onbegrijpelijk en het CDA vindt eigenlijk dat dit zou moeten worden uitgezocht via een raadsonderzoek. Wij hopen daartoe binnenkort een voorstel in te dienen. Ik zie al collega’s enthousiast daarmee instemmen. Ik hoop dat we daarvoor dan ook steun krijgen want dit moet tot op de bodem worden uitgezocht. Het is natuurlijk buitengewoon vreemd. Een andere fundamentele kerntaak is veiligheid. Ik was onlangs op stap met de zogenaamde Wallenwacht en ook een nachtje met de politie met het Wallenteam. Dan wordt het capaciteitsgebrek echt wel schrikbarend zichtbaar. De politie moet daar met een veel te klein team die hele urban jungle veilig houden en die situatie is onhoudbaar. Nu heeft het CDA jarenlang gepleit voor ’s nachts toezicht op de plekken waar dat nodig is, de N8w8 en na jaren is toen eindelijk een motie daartoe aangenomen. Nu kom ik daar mensen tegen en spreek ik handhavers die aangeven dat zij na twee uur ’s nachts niet meer actief zijn in dat gebied omdat het niet veilig is. Nu hoor ik u denken, als het niet veilig is voor de handhavers, hoe veilig is het dan voor de bewoners? Als het niet veilig is voor handhavers, getrainde mensen met handboeien en dergelijke, hoe is het dan voor de bewoners? Nu begrijp ik van het college dat er ook andere redenen aan ten grondslag

77

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

liggen dat men nu ’s nachts niet meer is gaan handhaven, maar ik wil heel graag van de burgemeester, van het college horen hoe dat nu gaat. Is het nu alleen zo dat zaken om 24.00 uur dichtgaan en wat is nu de planning om dat toezicht ’s nachts als de horeca weer wat langer open mag, weer terug te brengen? (Mevrouw ROOSMA: Ik wilde even aanhaken op het punt dat de heer Boomsma maakte ten aanzien van de tekorten bij de politie. Dat is uiteindelijk de kern van het probleem dat er weinig politie als achtervang is voor handhaving. Misschien een beetje flauw maar toch wilde ik de heer Boomsma vragen of het nu een van de prioriteiten van het CDA in Den Haag is om extra agenten te realiseren? Als we dat tekort hebben, dan blijven we in deze knoop zitten.) Dat vind ik helemaal niet flauw. Het is zeker een prioriteit van het CDA Amsterdam en wij zullen dat blijven aangeven richting onze collega’s in Den Haag. Dit kan zo niet langer. Dit moet beter en er moeten meer agenten komen voor Amsterdam. (De heer VAN SCHIJNDEL: Die focus op Den Haag dat niet levert, daar kan ik me best wat bij voorstellen. Maar Amsterdam kan toch zelf best veel doen? Bijvoorbeeld zorgen dat er betaalbare, sociale huisvesting is in de stad voor politieagenten.) Dat moet de stad ook zeker doen. Iets anders wat de stad ook kan doen, is volgens mij het inschakelen van gepensioneerde agenten.

Ik heb een motie ingediend om dat nader te onderzoeken en om de mogelijkheden daartoe verder in kaart te brengen. Ook de landelijke politiek heeft daartoe stappen gezet. Ik heb een preadvies gezien dat dat onderzoek al heeft plaatsgevonden en dat er dus een mogelijke capaciteit is van 150 agenten die daarvoor beschikbaar zouden zijn. Dat is natuurlijk fantastisch. De vraag is dan natuurlijk of die op dit moment al actief zijn en of we als gemeente nog andere stappen kunnen zetten om dat te ondersteunen. Misschien zijn er bepaalde knelpunten en moeten we bepaalde stappen zetten om dat aantrekkelijker te maken voor die oud-agenten om dat daadwerkelijk te doen. Dus vandaar mijn accentmotie nr. 720.21’. Dan maakt Amsterdam als narcostad helaas veel slachtoffers. Daaronder bevinden zich ook jongeren. Het CDA heeft er al een aantal keren op gewezen dat jongerenwerkers jaar in jaar uit constateren dat cannabisgebruik en verslaving met name voor kwetsbare jongeren het kernprobleem is. Het CDA vindt dat dat moet worden opgenomen in de plannen voor een beheersbare cannabismarkt. Daartoe ook een motie. Dan behoort het ook tot de kerntaak van de gemeente om een basale bestaanszekerheid te borgen bijvoorbeeld door redelijke eisen te stellen en redelijke verhogingen als het gaat om woonlasten. Dat doet de gemeente nu niet ten aanzien van de woonlasten voor woonschepen via de precario.

Ik vind dat je dat niet moet doen. Ik vind dat je die lasten niet in korte tijd bijna moet verdubbelen en zo mensen in grote problemen brengt. Dus het CDA roept opnieuw op dat niet te doen. Ik hoop dat er inmiddels sprake is van voortschrijdend inzicht bij de collega’s. In bredere zin is het onwenselijk dat woonlasten worden geheven via de precariobelasting. Dat vindt het CDA. Die is daar niet voor en die biedt ook onvoldoende bescherming en zekerheid. Daarom hebben we ook een motie waarmee we het college verzoeken te onderzoeken of dit niet kan worden omgezet in huurcontracten. Bescherming en zekerheid, dat verdienen natuurlijk ook de erfpachters. Ik wilde hier eigenlijk een groots betoog afsteken om nogmaals te pleiten voor een erfpachtpardon. Dat heb ik namelijk de vorige keer gedaan. Het is absoluut onacceptabel wat de gemeente doet en dat je mensen zo niet kunt behandelen, dat je het niet kunt maken dat je een systeem hebt dat als mensen niet net een vinkje op de gemeentelijke

78

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

website aanvinken, ze 50.000 euro extra moeten betalen omdat ze die deadline hebben gemist. Ik zie net in de dagmail langskomen dat dat alsnog zal gebeuren. Nou, daarmee zijn wij natuurlijk buitengewoon blij. Daar hebben we jaren voor gestreden. Dan kan ik nu alleen maar zeggen: heel blij dat het gebeurt. Compliment ook voor dit voortschrijdende inzicht. Dan is het zaak om bedrijven goed te steunen en alles op alles te zetten om de economie te herstellen. Een onderdeel daarvan is denk ik het aantrekken van congressen. Daarover hebben we het al vaker gehad. Volgens mij is een belangrijke obstakel daarin de vaste voet in de toeristenbelasting. Dat hebben we van verschillende kanten gehoord. Het is ook aangegeven. Wat ons betreft moet het nu prioriteit krijgen om die congressen aan te trekken om dat type toerisme weer op gang te brengen dus om die vaste voet voorlopig te schrappen. Daarom ook een voorstel daartoe. (De heer VAN DANTZIG: Even om het voorstel dat u doet goed te begrijpen. Stelt u dan voor dat de vaste voet wordt geschrapt en dat hetzelfde bedrag via een verhoogd percentage wordt opgehaald of stelt u voor dat gedeelte dat het oplevert helemaal te schrappen en zo ja, waarmee zou u dat dan willen dekken?) Ik stel voor het laatste te doen dus de vaste voet te schrappen.

Maar ik denk niet dat dat de gemeente in die zin geld gaat kosten omdat een van de argumentaties achter die vaste voet was dat het een bepaalde vorm van toerisme zou ontmoedigen. Dus dat zie je automatisch terug omdat er meer mensen zullen komen en omdat het sowieso in het percentage terug te zien is in de hotelprijzen. (De heer VAN DANTZIG: Ik heb toch sterk de indruk dat begroten zo niet helemaal werkt. Laten we even een vast aantal overnachtingen nemen. Die leveren allemaal drie euro op. Als je die drie euro eraf haalt, dan heb je het aantal overnachtingen maal die drie euro niet. Wat u doet, is uitgaan van een inverdieneffect en dat mogen wij niet doen in de Amsterdamse begroting.) Nou, dat lijkt mij onzin. Wij moeten een goede inschatting maken van wat er gebeurt met de inkomsten en de uitgaven. Het hele idee van die vaste voet was ook dat er een bepaalde prijselasticiteit in zou zitten. Als je die vaste voet weg haalt, dan nemen de inkomsten aan de andere kant sowieso toe. Maar goed, ik leg dit bij de wethouder neer. Als hij zegt dat dat absoluut niet de verwachting is, dan zal ik er met alle plezier nog een accentmotie op indienen om daarvoor een aanvullende dekking te vinden. (De heer VAN DANTZIG: Als ik de redenering van de heer Boomsma volg, dan pleit u eigenlijk voor meer toeristen.

Ik ken het CDA als een partij die vond dat de toeristenindustrie wat meer moest worden ingedamd. Het bedrag dat nu in de boeken staat voor corona is natuurlijk een bedrag waarop een tamelijk minimale afslag is genomen omdat we met z’n allen vonden dat toeristenbelasting ons veel moet opleveren. Als ik u redenering doorvoer, dan zegt u, laten we er alles aan doen dat de stad straks weer drukker wordt. Ik wil dan meegeven dat ik dat niet de meest verstandige lijn zou vinden en volgens mij ook niet iets wat heel consequent is van uw kant.) Wij hebben natuurlijk heel lang gepleit voor maatregelen tegen de drukte in de stad. Dat zullen we ook zeker blijven doen. Maar we zitten nu midden in een enorme economische crisis en we hebben allemaal beleid vastgesteld om ons juist te richten op die congressen. Dus wij zeggen zeker niet dat elke vorm van toerisme verkeerd is. Heel veel mensen leven hiervan. Dat weet de heer Van Dantzig ook. Dus het is zaak een verschuiving in het type toerist te bewerkstelligen en ik denk dat congressen daarbij

79

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

horen. Wij horen van verschillende kanten dat juist die congressen, dat segment, daarvoor is zo’n vaste voet een extra belemmering. Daarom zeggen wij, dit is een tijdelijke maatregel om de komende jaren te proberen die vorm van toerisme te stimuleren om zo de ondernemers te helpen. Dan een andere sector die zwaar getroffen is en dat is natuurlijk de kunstensector. De gemeente heeft daarvoor een aantal steunpakketten opgesteld. Het is wel zaak dat dan echt goed te doen. Nu moeten meerdere kunstinstellingen geld terug betalen van de steungelden fase I en II terwijl ze nog steeds met nieuwe verliezen zitten en kampen met enorme onzekerheid. Bovendien dreigen ze door de matchingconstructie vanuit landelijk geld ook weer geld te moeten terugbetalen. Daarmee gaat het dus verloren voor de Amsterdamse kunstensector. Dat is buitengewoon zonde. Juist in deze periode kunnen we ons dat niet veroorloven. De Kunstraad heeft ons gewezen op een goede oplossing daarvoor namelijk de instelling de mogelijkheid bieden om een bestemmingsreserve in te stellen voor de eventuele tekorten van 2022 en 2023. Ik vind dat de gemeente die flexibiliteit nu gewoon moet opbrengen want het herstel van de kunstensector gaat waarschijnlijk nog jaren duren. We moeten die mogelijkheid bieden.

Daarnaast een motie om bijvoorbeeld de A-Bisinstellingen de komende twee jaar geen kwantitatieve prestatie-eisen op te leggen om ruimte te bieden en vertrouwen in deze buitengewoon zware periode. Ik had nog twee vragen aan de wethouder Financiën die ik al enige tijd geleden heb neergelegd. De eerste is dat ik een motie had ingediend die ook is aangenomen, een motie voor een indicator voor de gezinsvlucht. Ik zie die nergens meer terug maar die is wel aangenomen dus hoe zit het daarmee? Daarnaast had ik bij de voorjaarsnota gevraagd om een second opinion over de mogelijkheden om Damen te helpen met de verhuizing naar een mogelijke andere locatie als zij niet op de huidige locatie kan blijven vanwege woningbouwplannen. Dat heeft de wethouder toen toegezegd dus ik vraag me af hoe het met die second opinion staat. Tot slot de administratie. Motie nr. 718.21 voor een Amsterdams sociaal minimum. Daarvan zegt het college dat een heel erg goed idee te vinden en dat gaat het zeker doen en dus is de motie overbodig. In heel veel andere gevallen als wordt gezegd, dat doen we al, is het positief maar nu is het: dat vinden we een goed idee en we nemen het over maar het college adviseert negatief. Dat is natuurlijk een beetje flauwekul dus die motie handhaven we. Motie nr.

719.21 die oproept Sweelinck, de Orpheus van Amsterdam te eren met een standbeeld op het Oudekerksplein bij de kerk waar hij elke dag orgel speelde. Dat is overigens heel bijzonder omdat hij katholiek was en ondanks dat feit, na de alteratie, mocht hij toch gewoon in die kerk blijven spelen. Dat is een symbool voor de relatieve tolerantie van Amsterdam in die tijd die nu nog steeds – hopelijk – bestaat. Dus daartoe heb ik demotie aangepast conform het preadvies omdat er inderdaad veel particuliere initiatieven zijn. Ik hoop dat de motie wordt aangenomen. De motie-Boomsma, nr. 719.21 ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De motie-Boomsma, nr. 720.21 ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen:

80

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Motie van het lid Boomsma inzake de Begroting 2022, Standbeeld voor de Amsterdamse Orpheus, nr. 719.21’ Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

in overleg te treden met particuliere organisaties die streven naar een standbeeld voor Sweelinck op het Oudekerksplein en ondersteuning te bieden bij het realiseren daarvan, bij voorkeur op die locatie, en bij het werven van de benodigde fondsen.

Motie van het lid Boomsma inzake de Begroting 2022, Zet oud-agenten om de stad veilig te houden, nr. 720.21’ Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

-

als doelstelling te formuleren dat minimaal 150 bij de Eenheid Amsterdam beschikbare gepensioneerde (oud)agenten ook daadwerkelijk worden ingezet om de stad veiliger te maken, te evalueren welke eventuele knelpunten of kansen daarbij nog van belang zijn; en de resultaten bij de Voorjaarsnota 2022 voor te leggen aan de gemeenteraad.

De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Van Soest. Mevrouw VAN SOEST: Dit Amsterdamse stadsbestuur laat de schuld hoger oplopen dan ooit tot 8,4 miljard euro in 2025, een schuld van 8,4 miljard euro. De omvang van het bruto nationaal product van een land als Sri Lanka. Uit de crisis investeren noemt het college dit. Kamikazepolitiek noem ik het. Waar het stadsbestuur in 2019 nog de seinen op rood zette omdat de schuld met de 7 miljard euro de kritische grens naderde, stoot dit kamikazecollege rustig door naar 8,4 miljard euro. Dat is ruim 9.600 euro schuld per Amsterdammer. En met creatief boekhouden poetst de wethouder dit allemaal weg. Van de provincie mag de schuld namelijk 130 procent van de begroting zijn. Amsterdam komt uit op 140 procent in 2025. Er zijn gemeenten voor minder onder toezicht gesteld. Door met investeringen in de erfpachtgrond in de begroting te rommelen zakt het percentage ineens naar 70 procent. (Mevrouw ROOSMA: Ik maak toch een klein beetje bezwaar tegen de term ‘met de begroting rommelen.’ Volgens mij is dit gewoon een heel legitieme wijze en ook een heel transparante wijze waarop Amsterdam zegt, wij investeren meer. Het is waar dat de schuld oploopt.

Mijn vraag aan mevrouw Van Soest zou zijn, welke investeringen zou mevrouw Van Soest willen laten zodat we de externe financieringsmiddelen zouden kunnen laten teruglopen?) Om enkele te noemen: de Meervaart, de aankoop van een gerechtshof voor een bevriend college. En zo kan ik er nog wel een paar noemen. (Mevrouw ROOSMA: Erkent mevrouw Van Soest dat het van groot belang is om te blijven investeren in de stad zodat we ook meer kunnen investeren in woningen, in sociale voorzieningen, in onderwijs? Dat is het gros. U noemde twee voorbeelden, kleine voorbeelden ten opzichte van

81

wst Jaar

2021

Vergaderdatum 10 november 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

het grote budget waarom het gaat. U wilt bijvoorbeeld ook een brug naar Noord, weet ik. Dat zijn allemaal wat meer kostbare projecten waarvan ik weet dat u die steunt. Dus hoe kijkt u daar dan tegenaan?) Ik ben niet tegen alle zaken, maar er is een aantal zaken waaraan ik mij heel erg stoor en die heb ik zojuist genoemd. Ik hoop dat u er begrip voor kunt opbrengen dat wij daarover van mening verschillen. (Mevrouw ROOSMA: Ik vind het heel goed dat mevrouw Van Soest die voorbeelden noemt. Ik weet ook dat u daar kritisch op bent en dat is volgens mij ook terecht. Maar ik zou zeggen dat we behalve die twee voorbeelden nog steeds heel veel gaan investeren en ik denk juist dat u daar voor bent omdat u ook die groeiende stad wilt, ook die publieke voorzieningen, ook die infrastructurele investeringen bijvoorbeeld die brug naar Noord. Misschien kunnen we elkaar iets tegemoet komen.) Was het maar waar dat we in de infrastructuur investeerden want met al die woningbouw waar absoluut die infrastructuur wordt vergeten – dan noem ik de Klaprozenweg waar heel veel woningen neergezet gaan worden, het NDSM-terrein – en dat moet allemaal op een eenbaansweg. Dat gaat niet lukken. De mensen mogen daar geen auto hebben, maar die zetten ze wel in de wijken hoor.

(De heer VAN DANTZIG: Nu komen we ergens want volgens mij willen we allebei investeren in de stad maar het punt dat mevrouw Roosma terecht maakt, ga ik u toch nog een keer voorhouden. Is het niet zo als je wil investeren in de stad en wij dat doen met externe financieringsmiddelen dat dat iets doet met onze schuldpositie zodat we meer schuld hebben en dat dat juist zinnig financieel beleid is? Laten we mensen verder helpen en misschien moet u zo kijken naar die schuld in plaats van dat u dingen zegt als rommelen met de begroting – wat u ook niet meent, dat weet ik.) Mijnheer Van Dantzig, u weet ook dat je niet alles goed kunt begroten dus wat dat betreft wordt er af en toe een postje van de ene kant naar de andere kant geschoven. Zo zit een begroting namelijk in elkaar. Je moet het een met het andere zien te dekken en daarmee zijn wij het niet altijd eens. (De heer VAN DANTZIG: Ik vind dit gewoon ongemakkelijk. U draagt toch een beetje het beeld uit alsof er maar een gooi in de lucht wordt gedaan met 6,5 miljard euro en 8,4 miljard euro die we hebben geleend. Dat is echt niet zo. Er wordt op basis van feitelijkheden, wettelijkheden heel gedegen begroot en gekeken wat we kunnen doen. Bij de jaarrekening kijken we of dat klopt en dat blijkt nooit helemaal, dat ben ik met u eens. Je kunt natuurlijk de toekomst niet helemaal voorspellen.