20201216 Notulen raadsvergadering middag - beraadslagend

Bij voedselbanken worden deze producten weinig en onregelmatig gedoneerd en bij de sociaal kruidenier moeten mensen alsnog 30 procent van de kostprijs betalen – geld dat steeds minder mensen hebben. Ook niet iedereen heeft toegang tot deze instanties. Mensen schamen zich en ervaren hierdoor ontzettend veel stress. Menstruatiearmoede heeft een enorme impact op het welzijn en de gezondheid van mensen die hierdoor worden geraakt. Het kan zelfs leiden tot sterfte. Daarom wil ik het college vragen met het oog op de nieuwe lockdown wat het plan is om de verspreiding en toegang tot essentiële hygiënische producten en in het bijzonder

20

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

menstruatieproducten op korte termijn te garanderen voor de mensen die dit echt nodig hebben. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Moorman voor de beantwoording van de vragen. Wethouder MOORMAN: Eerder is hiervoor al een keer aandacht gevraagd door het lid De Fockert die daarover schriftelijke vragen heeft gesteld die we begin dit jaar hebben beantwoord. Daarin hebben we de verschillende initiatieven naar voren gebracht die helpen om vrouwen juist in deze periode van de maand die hoge kosten met zich meebrengt, daar goed doorheen te helpen. Dat is onder andere de sociale kruidenier die u net noemde. Overigens heeft de voedselbank vorig jaar een grote donatie gekregen van het feministisch platform De Bovengrondse en kon daardoor ook hulp bieden. Naar aanleiding daarvan is opnieuw gekeken of er nog andere fondsen zijn want het liep tot oktober. Het armoedefonds heeft inmiddels aangegeven daar ook een pilot te willen ondersteunen. Dus in die zin loopt er van alles in de stad. Ik wil wel opmerken en dat hebben we nagevraagd of er door corona signalen zijn dat de vraag naar menstruatieproducten is toegenomen van mensen die dat niet kunnen betalen en dat lijkt niet zo te zijn. Gelukkig maar, wil ik daarbij opmerken. Uiteraard zullen we dat goed blijven volgen en zijn we erg blij met alle initiatieven die er in de stad zijn om mensen zo goed mogelijk te ondersteunen.

De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Veldhuyzen voor een aanvullende vraag. De heer VELDHUYZEN: De signalen die ik krijg, komen voornamelijk van organisaties die zich bezig houden met ongedocumenteerde vrouwen. Dus ik zou de wethouder toch willen vragen daarnaar specifiek te kijken. Dank voor de toelichting; ik kom hier later sowieso op terug. De VOORZITTER: Het is wel de bedoeling hier concrete vragen te stellen. Ik kijk even naar wethouder Moorman of zij hierop toch antwoord kan geven. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Moorman. Wethouder MOORMAN: Misschien niet een concrete vraag, maar die heb ik wel aan het lid Veldhuyzen. Als hij concrete signalen heeft, of hij die vooral aan ons wil doorgeven. Dan kunnen we er wat mee doen. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw De Fockert voor een aanvullende vraag. Mevrouw DE FOCKERT: Dank aan collega Veldhuyzen voor het aanstippen van dit belangrijke probleem. De wethouder refereerde al aan de schriftelijke vragen die ik meer dan een jaar geleden hierover heb gesteld. In de beantwoording van die vragen zei de wethouder met een aantal organisaties in gesprek te gaan waaronder De Bovengrondse en daarover eventueel terug te koppelen. Die terugkoppeling hebben we nooit gehad. Ik vroeg me af of we al dan niet schriftelijk nog eens een terugkoppeling kunnen krijgen over wat er uit dat gesprek is gekomen.

De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Moorman.

21

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Wethouder MOORMAN: Ik denk dat het antwoord net ietsje anders was. We hebben namelijk aangegeven mochten de gesprekken leiden tot beleidsmatige aanpassingen, dat dat zal worden gerapporteerd. Zoals ik net aan het lid Veldhuyzen heb aangegeven, zijn er nu op dit moment bij ons geen signalen bekend dat er meer vraag zou zijn. Dus in die zin geen beleidsmatige aanpassingen. Maar we blijven zeker in contact om dat goed te checken. Zoals ik al aangaf, is er nu opnieuw een pilot gestart met financiën van het Armoedefonds bij de voedselbank om ervoor te zorgen dat mensen zo goed mogelijk worden ondersteund. Mochten naar aanleiding daarvan nieuwe inzichten of nieuwe beleidswijzigingen volgen, dan zal ik u dat laten weten. De VOORZITTER: Ik kijk even of er nog andere raadsleden zijn die een aanvullende vraag willen stellen. Dat is niet het geval. Dan gaan we door naar de volgende set mondelingevragen en dat betreft eveneens vragen van de heer Veldhuyzen. Vragen van het lid Veldhuyzen inzake de uitspraken van de politie na de dood van Sammy Baker De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Veldhuyzen. De heer VELDHUYZEN: Ik hoop dat u het mij vergeeft dat ik even een hele korte persoonlijke noot/inleiding op mijn vraag houd. Ik heb namelijk één keer 112 gebeld in mijn leven omdat ik mij zorgen maakte om de gezondheid van iemand van wie ik zielsveel houd.

Ik vroeg om hulp en advies, maar ik kreeg geen hulp of advies. Nee, de politie kwam onaangekondigd in groten getale aangestormd en de persoon die ik eigenlijk wilde helpen, werd door mijn toedoen geconfronteerd met politiegeweld, belaagd door zo’n acht tot tien agenten die hun wapens trokken en pepperspray gebruikten. Dit was een patiënt, geen verdachte. Dat zei advocaat Korver over de zaak van Sammy Bakker ook bekend als Samuel Seewald. Ik heb eigenlijk een aantal vragen over de discrepantie tussen wat de politie zegt aangaande de lengte van het mes en de dreiging die Sammy zou hebben gevormd. Aangezien daarop nu toch geen antwoord gaat komen vanwege het onderzoek van de rijksrecherche omdat die zaak nog loopt, wil ik de burgemeester vragen of zij contact heeft gezocht met de familie van Sammy na zijn verschrikkelijke dood en zo niet, of de burgemeester nog wel van plan is dit te doen. De VOORZITTER geeft het woord aan burgemeester Halsema voor de beantwoording van de vragen. Burgemeester HALSEMA: Laat ik als eerste in uw richting zeggen dat uw persoonlijk verhaal natuurlijk echt heel akelig is. Als het heel recent is geweest en in Amsterdam heeft gespeeld, dan hoop ik dat u mij daarover persoonlijk nog eens wat meer informatie wilt geven.

Dan dank ik u dat u respecteert dat ik op dit moment geen uitspraken over de zaak kan doen omdat deze voorwerp is van rijksrechercheonderzoek. Wat betreft uw laatste vraag is er na het incident onmiddellijk contact geweest met de moeder van Sammy Seewald door de politie. Ik ben zelf nu in afwachting van de uitkomst van het rijksrechercheonderzoek en ik heb me voorgenomen daarna contact met de familie op te nemen.

22

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Veldhuyzen voor een vervolgvraag. De heer VELDHUYZEN: Dank aan de burgemeester dat zij contact wil opnemen met de familie. Wat mij betreft mag dat eerder, maar als dat na het onderzoek is, nou ja, als het maar gebeurt. Ik zou de burgemeester willen vragen of ze wellicht een update heeft over de toezegging die ze eerder heeft gedaan op 17 september in de raadscommissie AZ waarin ze naar aanleiding van mijn vragen zei dat ze in gesprek zou gaan met de psychiatrie om te kijken wat er mogelijk is om de situatie te verbeteren in de toekomst. Als daarover nog geen update is, dan zou ik de burgemeester willen vragen of ze hier echt haast achter kan zetten. Dit gaat letterlijk om een kwestie van levensbelang. De VOORZITTER geeft het woord aan burgemeester Halsema. Burgemeester HALSEMA: De reden dat ik wacht met contact zoeken met de familie is dat ik geen rechter in deze zaak wil spelen en ik begrijp ook dat de familie van Sammy Seewald behoefte heeft aan antwoorden, antwoorden die ik op dit moment niet kan geven. Ik wil niet de valse schijn wekken door contact te zoeken dat ik wel antwoorden heb. Dan wat betreft uw verwijzing naar de toezegging van 17 september, daar ga ik even achteraan en dat laat ik u schriftelijk weten.

Ik zou de raad meteen willen voorstellen dat ik verschillende toezeggingen die ik nu schriftelijk wil afhandelen, verzamel in een veegbrief die ik u zo snel mogelijk doe toekomen. De VOORZITTER: Ik kijk nog even of er aanvullende vragen zijn bij andere leden van de raad. Dat is niet het geval. Dan waren de vragen van mevrouw Rooderkerk ingetrokken. Dan gaan we naar de vragen van het lid N.T. Bakker. Vragen van het lid N.T. Bakker heeft te willen stellen inzake ongezonde en onveilige arbeidsomstandigheden op luchthaven Schiphol De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Bakker. De heer N.T. BAKKER: Afgelopen maandag demonstreerden de werkers van Schiphol tegen onveilige en ongezonde werkomstandigheden op en rond Schiphol. Ik was daar ook. Het viel me op dat we wel zien dat de concurrentie voor winsten in de zakken van aandeelhouders zorgt, maar werknemers en reizigers betalen op dit moment de prijs. Onveilig werk, ongezond werk, slechte arbeidsvoorwaarden, lagere lonen. De FNV komt in actie en roept ook op tot een beter salaris van minimaal 14 euro per uur. De SP steunt dit natuurlijk en daarom drie vragen.

Is het college het met ons eens dat veilig en gezond werk altijd moet worden nagestreefd ook als daarmee het verdienmodel van de aandeelhouders iets minder wordt? Is het college bereid als aandeelhouder, als activistische aandeelhouder bij de bazen van Schiphol druk te zetten op veiligere en gezondere arbeidsvoorwaarden voor de beveiligers, voor de schoonmakers, voor de afhandelaars en voor de platformmedewerkers? En ten slotte, deelt het college de mening dat Schiphol hier ook zelf aan zet is en dat de verantwoordelijkheid niet kan worden afgeschoven naar de bedrijfjes die allemaal worden ingevlogen die zo goedkoop mogelijk willen werken om de winsten veilig te stellen? Dat gaat namelijk ten koste van de veiligheid van het personeel en de reizigers en daarmee de arbeidsvoorwaarden van werkers aantast. Tot zover.

23

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Everhardt voor de beantwoording van de vragen. Wethouder EVERHARDT: Iedereen heeft natuurlijk recht op een veilige werkomgeving ongeacht de plek waar je werkt of bij wie je in dienst bent. De Inspectie SZW gaat daarover, ook op Schiphol. En iedere werknemer kan daar terecht met meldingen of klachten over de werkomstandigheden. De mensen over wie de enquête gaat, zijn niet in dienst bij Schiphol Group maar bij de betreffende afhandelaar of het betreffende grondbedrijf. Dat maakt het wel iets ingewikkelder. De Tweede Kamer heeft afgelopen zomer een motie aangenomen dat er een onderzoek moet komen naar de sociale vestigingseis op Schiphol. Dit onderzoek is nog niet afgerond en Schiphol werkt hieraan uiteraard mee. Ik kan u garanderen dat het college zijn aandeelhouderschap benut om het maatschappelijk front bij deelnemingen natuurlijk te bevorderen. Hoewel werkgeverschap geen directe bevoegdheid is van de aandeelhouder, wijzen we daar elke keer wel op. De VOORZITTER: Ik kijk een of er behoefte is aan aanvullende vragen over dit onderwerp. Dat is niet het geval. Dan gaan we naar de volgende set mondelingevragen van het lid Ceder. Vragen van het lid Ceder inzake een apart nummer voor gemeentelijke hulp aan gedupeerden van de toeslagenaffaire.

De VOORZITTER: Het presidium heeft deze vragen doorgelaten maar heeft de heer Ceder er al wel op gewezen dat de toeslagenaffaire in algemene zin op 14 december reeds schriftelijke vragen zijn gesteld en dat de mondelingevragen dus specifiek over dat nummer moeten gaan en niet over de toeslagenaffaire in het algemeen. Met die opmerking geef ik het woord aan de heer Ceder. De heer CEDER: De gemeente heeft recent een hulppagina ingericht voor de gedupeerden van de toeslagenaffaire en als ChristenUnie zijn wij hartstikke blij dat dit wordt geboden. De gemeente biedt namens de gemeente maatschappelijke dienstverleners hulp aan gedupeerden bij schulden of een luisterend oor. Dat is mooi. De afgelopen dagen krijgen we wel meermalen te horen dat het nummer dat is geboden het algemeen nummer is van Dienst Werk en Inkomen. Veel gedupeerden hadden dat nummer al. In de praktijk zorgt dit nu al voor onbedoelde onduidelijkheid over het doel van het nummer en de mogelijkheden die gedupeerden hebben als ze zo’n persoon aan de andere kant van de lijn hebben.

We willen daarom vragen ook omdat we het kerstreces ingaan, of het college ruimte ziet om een apart nummer alsnog te faciliteren waardoor DWI-medewerkers die de telefoon opnemen al voorafgaand aan het contact weten waarover het gaat en ook door middel van een callsheet of op een andere wijze beter zijn toegerust om de mogelijke vragen van gedupeerden te kunnen beantwoorden. Ik hoop dat we dit nog voor de feestdagen kunnen repareren en ik hoor graag hoe de wethouder daarnaar kijkt. Tot zover. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Moorman voor de beantwoording van de vragen. Of is het wethouder Groot Wassink? Wethouder MOORMAN: Voorzitter, u lijkt steeds zo verbaasd als er vragen voor mij zijn.

24

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER: Nee, helemaal niet. Ik zal het u eerlijk zeggen, wij hadden in het presidium gezien dat wethouder Moorman hierop stond en toen zeiden meerdere leden, volgens mij moet het gewoon zo zijn. Maar ik geef u graag het woord. Ga u gang. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Moorman voor de beantwoording van de vragen. Wethouder MOORMAN: Ik zal de vraag heel specifiek alleen op het nummer beantwoorden zoals u heeft verzocht. Het klopt dat er een telefoonnummer is geopend voor gedupeerden van de toeslagenaffaire om ze zo goed mogelijk bij te staan. Ik wil iedereen die gedupeerd is en die behoefte heeft aan hulp oproepen zich te melden omdat wij als gemeente weliswaar niet de compensatie kunnen doen, maar wel kunnen helpen bij bijvoorbeeld schuldhulpverlening of andere problematiek die is ontstaan doordat de schulden zijn opgestapeld door de toeslagenaffaire. Het klopt ook dat het niet een specifiek nummer is. Het is het nummer van WPI voor hulp bij geldproblemen. Daarvoor hebben we gekozen omdat we er dan van verzekerd zijn dat er altijd een goede bereikbaarheid is. Uiteindelijk maakt het natuurlijk niet uit welk nummer het is, maar vooral wie de telefoon opneemt.

Dat zijn mensen die echt zijn gespecialiseerd in het helpen bij geldproblemen en die dus ook echt geïnstrueerd zijn als het gaat om specifieke problematiek rondom de toeslagenaffaire om die zo goed mogelijk af te handelen. Het kan natuurlijk altijd zijn dat iemand bijvoorbeeld een juridische vraag heeft die daar niet precies kan worden beantwoord of dat iemand echt wil weten wanneer de compensatie komt. Dat is echt iets wat bij de rijksbelastingdienst ligt. Alle vragen die de hulp van de gemeente betreffen, daarnaar wordt zo goed mogelijk doorverwezen. De VOORZITTER: Ik kijk of er behoefte is aan aanvullende vragen. Helaas, de heer Ceder probeert via de chatfunctie alsnog zijn mondelingevragen te stellen die hij eerder heeft gemist, maar daarin kan ik echt niet meegaan temeer daar we zo goed als door het uur heen zijn. Ik zou de vergadering heel even willen schorsen en dan gaan we daarna door met het volgende agendapunt, de actualiteit van de heer Van Schijndel. De VOORZITTER schorst de vergadering voor enkele minuten. De VOORZITTER heropent de vergadering.

5. Verzoeken tot het houden van interpellaties en actualiteiten 5A. Actualiteit van het lid Van Schijndel betreffende recente ontwikkelingen rond Covid19, in het bijzonder de komende vaccinatiecampagne en de seizoensgebondenheid van de verspreiding van het virus De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Van Schijndel. De heer VAN SCHIJNDEL: Mijn verhaal bestaat uit drie delen. Het eerste is de wetenschappelijke lijn, het tweede uit wat concrete vragen en ik sluit af met het alternatief voor het huidige beleid. We zitten nu negen maanden in deze afschuwelijke coronacrisis. Het kabinet heeft een draconische lockdown afgekondigd met desastreuze gevolgen voor mens en samenleving en voor de economie. Onze rijksoverheid lijkt ziende blind. Ze mist

25

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

namelijk de analyse van hoe het virus zich verspreidt en legt maatregelen op die niet of amper zullen helpen. Anders dan in andere hoogontwikkelde landen komt de coronakunde van het RIVM neer op anderhalvemeter afstand bewaren en veel handen wassen en hygiënemaatregelen. Maar het is volkomen duidelijk dat in binnenruimtes waar we in de winter verblijven, de virusdeeltjes lang rondzweven. De Japanse Jaap van Dissel wees daar in maart al op. Christiaan Droste, de adviseur van Merkel, schat dat de rondzwevende virusdeeltjes minstens 50 procent van de besmettingen veroorzaken. De Wereldgezondheidsorganisatie maar ook Robbert Dijkgraaf of Roel Coutinho of professor Bonn van het UMC wezen hier al op. Onzinnige ministeriële regelingen dalen nu op ons neer, maar niets staat ons in de weg om als Amsterdam slim aanvullend beleid te voeren. Op grond van de Wet publieke gezondheid is het college dat simpelweg ook verplicht. Ik heb hierbij een paar vragen. Ten eerste, het is de bedoeling dat in het eerste kwartaal van het nieuwe jaar 3,5 miljoen ouderen en kwetsbaren zullen worden gevaccineerd. Gezonde 60-minners komen pas in augustus in beeld. Waarom moet dit zo lang duren? Het tweede punt. De vaccinatiecampagne is een majeure organisatorische opgave. Het RIVM en de GGD’s worden belast met de organisatie daarvan.

Deze taakstelling ligt niet voor de hand aangezien het RIVM en de GGD’s maandenlang hun test- en traceerbeleid niet op orde wisten te krijgen. Let wel, in Duitsland zijn ze in november al begonnen met grootscheepse logistieke voorbereidingen. Hoe staat het ermee in Amsterdam? De seizoensafhankelijkheid van de verspreiding van het virus staat zo vast als een huis. Voor het coronabeleid betekent dit dat moet worden uitgegaan van een derde golf die pas in april, mei voorbij zal zijn. Deelt het college deze visie? En waarom neemt het college niet het initiatief tot een forse opschaling van de coronazorg, de eenvoudige coronazorg door middel van een speciaal coronaziekenhuis? Het is nog niet te laat daarvoor. Supermarkten kunnen bij onvoldoende luchtverversing superspreading plekken worden. Het denken bij de grootgrutters komt neer op efficiënteritus dus op het drukken van de energiekosten. Hoe staat het met het overleg met de supermarktketens? Een ander punt. De regering en VNO-NCW hebben de honderdduizenden ondernemingen in Nederland niet aan een touwtje. Hoe staat het met het overleg met het Amsterdamse bedrijfsleven? De luchtverversingssystemen moeten zo worden ingesteld dat het hercirculeren van lucht wordt voorkomen. Laatste luik, derde luik. De komende drie maanden worden cruciaal.

Het kan zo maar gebeuren dat het kabinet zich genoopt ziet het over een heel andere boeg te gooien. Dat is waarvoor ik al eerder pleitte namelijk een omgekeerde isolatie voor zeg 70-plussers en kwetsbaren. We moeten die mensen daarbij helpen, ze daartoe in staat stellen. Meer snel testen bij bezoek aan verpleegtehuizen; de winkeluren in de supermarkten; het ontvangen van bezoek van kinderen op een bankje in het park. Heleen Dupuis pleitte hier ook voor in een heel mooi interview in het NRC Handelsblad ook omdat het praktisch gezien gemakkelijker te verdragen valt dan een lockdown die naar het zich laat aanzien op 19 januari nog lang niet voorbij zal zijn. Het virus is nu eenmaal seizoensgebonden. Tot zover mijn bijdrage. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Poot. Mevrouw POOT: Om heel eerlijk te zijn vond ik de boodschap van afgelopen maandag zwaar. Ik denk dat heel veel mensen die zwaar vonden zeker met de naderende feestdagen. Volgens mij snakt iedereen ondertussen naar meer contact met familie, vrienden en bekenden. Maar helaas zit dat er niet in. Ik kan alleen maar zeggen, houd je

26

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

alsjeblieft aan de maatregelen, hoe ingewikkeld ook. Hoe ingewikkeld voor de jeugd, voor ouderen, voor ondernemers die weer dicht moeten en net met kerst de omzet een beetje goed hoopten te maken. Ik denk ook net als onze minister-president dat we hier doorheen komen en dat we hier weer bovenop komen. Die veerkracht heeft Amsterdam en die hebben de Amsterdammers. Dat neemt niet weg dat ik ook wel zorg heb en die zit ‘m met name bij de kerstvakantie volgende week en bij Oud en Nieuw. Over Oud en Nieuw hebben we het net al even gehad. Je ziet hoe moeilijk mensen het vinden om zich aan de regels te houden. Je ziet hoe gemakkelijk de vlam toch in de pan kan slaan. We zagen het een tijdje geleden al bij de rellen die ontstonden in met name andere steden. Je weet dat er ergens nog wel vuurwerk is, dus dat kan een recept voor ellende zijn. Dus ik heb de volgende vragen. Ik hoor graag van de burgemeester of er ook voor de kerstvakantie extra handhavende maatregelen zijn genomen en zo ja, welke dat zijn. Ik hoor ook graag van de wethouder of er binnen de lockdownmaatregelen toch nog activiteiten zijn die worden georganiseerd voor jongeren of misschien ook wel voor ouderen. Daar was natuurlijk sprake van maar de maatregelen zijn nu natuurlijk heel erg aangescherpt. Ik hoor ook heel graag hoe de communicatie daarover plaatsvindt.

(De heer KREUGER: Ik zie op Twitter heel veel applaus van VVD’ers voor dit kabinetsbeleid. Dan ben ik benieuwd naar hoe de vrije jongens van de Amsterdamse VVD naar het feit kijken dat dit kabinet ervoor kiest om toch eerder kinderen van school naar huis te sturen dan dat we tegen bijvoorbeeld christenen zeggen dat ze thuis moeten bidden. Wat vindt de Amsterdamse VVD daarvan?) Kijk, ik zal daar twee dingen over zeggen. Ik moet u heel eerlijk zeggen dat ik niet de expert op dit gebied ben met als gevolg dat ik zeg, laten we gewoon luisteren naar de mensen die hierop wel expert zijn en laten we dus ook niet de maatregelen ter discussie gaan stellen. Ik ben het dan ook niet met de heer Van Schijndel eens om hier alle maatregelen ter discussie te stellen. Wij zeggen, het beste wat je kunt doen, is je aan de maatregelen houden. Ik hoor u ook en volgens mij heb ik net ook langs zien komen dat ook kerken zeggen, joh, blijf zo veel mogelijk thuis en volg alles online. Dat vind ik heel verstandig. (De heer VAN SCHIJNDEL: Mevrouw Poot is organisatieadviseur voor het bedrijfsleven. Kijk, het is toch gewoon zo dat in al die honderd duizenden ondernemingen in den lande nu niet meer dezelfde mate van thuiswerken plaatsvindt als dat het geval was in maart en april. Daaraan valt van overheidswege ook weinig te doen.

Ziet u dat ook dat het onwaarschijnlijk is dat deze nieuwe maatregelen die vooral winkeliers treffen, weinig effect zullen sorteren?) (De VOORZITTER: Voor de volgende interrupties wil ik de leden van de raad er wel op wijzen dat die echt wat korter moeten in de vorm van korte, krachtige vragen.) Ik ben het zeer zeker niet met de heer Van Schijndel eens. Ik denk namelijk dat de toespraak van afgelopen maandag de noodzakelijkheid om thuis te werken heel erg hard heeft benadrukt. Ik moet u heel eerlijk zeggen, hoe moeilijk ook, ik hoop en denk dat iedereen zich daaraan gaat houden. (De heer VAN SCHIJNDEL: Maar in het bedrijfsleven en dat bent u toch met mij eens, hebben de ondernemingen te maken met competative pressures? Ze moeten wel blijven functioneren anders gaan ze ten onder. Dat betekent ook minder thuiswerken dan het geval was in maart en april.) Zoals ik al zei, ik ben het in dezen absoluut niet met de heer Van Schijndel eens.

27

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Van Dantzig. De heer VAN DANTZIG: Goed dat we dit vandaag aan de orde stellen want het is natuurlijk echt heel verdrietig dat het zo ver heeft moeten komen. Ik leef als ondernemer die zelf al maanden met zijn bedrijf dicht is, mee met al die ondernemers die deze week op stel en sprong hun deuren hebben moeten sluiten en ook hun onderneming opnieuw hebben moeten uitvinden. Je ziet ook, en dat vind ik frustrerend, dat er een aantal in mijn ogen asociale ketens zijn die meteen de mazen van de wet opzoeken terwijl de kleine winkel op de hoek gewoon zijn verantwoordelijkheid pakt en dicht gaat. Tegelijkertijd leef ik enorm mee met de kwetsbaren voor wie het een hele donkere kerst zal worden. We moeten denk ik ook eerlijk zijn. De komende vijf weken worden echt heel zwaar. Maar het zwaarst wordt het misschien wel voor kinderen en jongeren en dan vooral voor die kinderen die als enkelband voor hun ouders worden ingezet. Ik vind dat echt bijzonder frustrerend. Ik vind dat daarover niet goed is nagedacht. Laten we eerlijk zijn. Wat doe je als je moet doorwerken en er is geen kinderopvang of school beschikbaar? Dan breng je je kinderen naar opa en oma en dat lijkt me nu verreweg het allerslechtste idee.

Ik vind ook echt dat wij als hoofdstad een verantwoordelijkheid hebben om er bij het kabinet op aan te dringen dat dit anders moet en dat dit korter moet. De sluiting van het VO, daarbij kan ik me van alles voorstellen. Het gaat hier ook om kinderen die zichzelf nog wel even kunnen vermaken en die makkelijker online les kunnen krijgen. Maar de sluiting van de kinderdagverblijven en het PO, dat is echt een verkeerde beweging. Maar laten we ons nu even richten op de problemen die we hier misschien kunnen oplossen en dan gaat het toch vooral over kwetsbare kinderen op school. Vooral die kwetsbare kinderen die echt in een heel ingewikkelde thuissituatie zitten. Ik roem overigens het werk van wethouder Moorman en wethouder Kukenheim in de vorige lockdown op dit punt. Maar ik zie wel weer een paar knelpunten aankomen. De eerste is bijvoorbeeld de toegang tot internet, een iPad of een computer. Die hebben we natuurlijk in de vorige lockdown fantastisch snel uitgedeeld maar ik hoor dat die bijna allemaal weer zijn ingeleverd. Kan de wethouder mij geruststellen dat die communicatiemiddelen zo snel mogelijk weer ter beschikking worden gesteld aan de leerlingen zodat ze echt kunnen doorwerken? Een andere vraag die ik heb, is hoe we ervoor zorgen dat in wijken met veel kwetsbare leerlingen de scholen goed worden ondersteund om deze kwetsbare leerlingen op te vangen.

Hebben we daar als gemeente nog een rol in? Hebben we dat in beeld? Wat kunnen we extra doen? En dan misschien nog een ander punt. Ik wil deze oproep wel even stevig neerzetten. Het zou denk ik bijzonder helpen als de gemeente Amsterdam ervoor gaat pleiten dat aan het einde van de kerstvakantie alle scholen met veel kwetsbare leerlingen gewoon open kunnen. Ik denk dat het essentieel is dat we deze kinderen zo veel mogelijk naar school brengen. Wat mij betreft doen we dan ook de oproep dat ouders van niet kwetsbare kinderen hun kinderen thuis houden, maar we moeten die kinderen die veilige omgeving bieden. Achter deze voordeuren gebeurt allemaal ellende. Laten we eerlijk zijn, het is heel onevenredig verdeeld over de stad en dat betekent dat we na weken thuisonderwijs soms zelfs met vijf kinderen op één iPadje de echte toekomst van kinderen in de modder laten draaien. Dat is onacceptabel ondanks dat ik me terdege realiseer dat we aan de vooravond staan van echt een hele donkere en ingewikkelde periode. We hebben ook met elkaar gezegd, de scholen gaan nooit meer dicht. Het doet me echt pijn dat we dat hebben geschonden. Dan de jongeren. Dat is een ingewikkeld verhaal zeker als die vijf weken thuis moeten zitten met dingen als Oud en Nieuw in aantocht. Nu is er een lichtpuntje en dat is dat jongeren nog wel met elkaar mogen sporten. Er staan heel veel sportvelden leeg.

Er zijn ook allemaal initiatieven toe gedaan. Ik wil de wethouder Jeugd vragen die toevallig ook

28

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

wethouder Sport is, wat we nu snel kunnen doen om een programma op te starten om ervoor te zorgen dat er toch wat te doen is in die kerstvakantie, dat je naar buiten kunt, dat je niet thuis zit. Ik hoop daar zeer op creatieve ideeën. En dan als laatste toch een lans voor de ondernemers. Wat heb je nodig als ondernemer zeg ik dan ook maar even uit eigen ervaring? Perspectief. Ik denk dat we als Amsterdammers allemaal trots waren op wat we deze zomer hebben gerealiseerd. We hebben echt veel ruimte geboden aan ondernemers. Ik snap dat het nu te vroeg is om te zeggen wat we precies gaan doen om deze ruimte te bieden, maar ik wil het college vragen snel na het reces werk te maken van ruimte geven aan ondernemers deze zomer. Natuurlijk voor het MKB, voor de horeca, en als het even kan ook nadenken of we snel weer evenementen kunnen opstarten. We hebben dat echt nodig. Ik ga nu niet om een plan vragen, maar ik hoor wel graag de toezegging dat alles in het werk wordt gezet om zo dicht mogelijk bij al die verruimingen te komen van deze zomer. (Mevrouw POOT: Als eerste wil ik het pleidooi van de heer Van Dantzig om echt goed naar ondernemers te kijken en naar perspectief voor ondernemers ondersteunen. Maar de vraag die ik heb, is hoe dat nu matcht met zijn voornemen, het voornemen van D66 en deze coalitie om de lasten voor deze ondernemers stevig te gaan verhogen.

Dan heb ik het over de OZB van honderden euro’s, dan heb ik het over de afvalstoffenheffing en noem maar op. Dus hoe matcht dat nu, mijnheer Van Dantzig?) Dat is natuurlijk wel een vraag die je ziet aankomen, maar tegelijkertijd vind ik het ook wel wat goedkoop om nu deze vraag te stellen bij zo’n toch tamelijk ingewikkeld onderwerp dat zoveel mensen raakt. We gaan hierna de begroting behandelen en volgens mij kunnen we dit dan nog uitgebreid met elkaar uitdiscussiëren. We hebben nu toch even een debat over de stand van de stad, over iets wat verschrikkelijk veel pijn gaat doen. En om dan politiekje te gaan bedrijven over iets wat op pagina 30 van De Telegraaf stond, ik vind het een beetje goedkoop. Maar ik ga u zeggen dat wij lastenverlichting hebben afgekondigd. Tegelijkertijd hebben we de OZB verhoogd. Dat is genoegzaam bekend. Verder wil ik niet op deze vraag ingaan. (De VOORZITTER: Ik wil de leden van de raad er wel op wijzen dat we zo dadelijk de begroting nog gaan bespreken als ook een aantal verordeningen omtrent de gemeentelijke belastingen. Dat onderwerp is daar wat beter op z’n plek dan bij deze actualiteit.) (Mevrouw POOT: Om heel eerlijk te zijn vind ik het antwoord een beetje jammer. Nogmaals, wij steunen enorm het betoog rondom ondernemers, maar de heer Van Dantzig kan ook wat doen en dat kan hij nu doen. Dat kan hij hier in Amsterdam doen.

Dus ik vraag het u nog een keer. Sterker nog, ik zal het daarna niet meer doen want dan gaan we het er bij de begroting over hebben. Maar u kunt er hier voor zorgen dat die ondernemers niet honderden euro’s meer aan OZB gaan betalen, niet honderden euro’s meer aan afvalstoffenheffing gaan betalen. Daarvoor kunt u vandaag zorgen. Doet u dat dan ook.) Weet u, volgens mij bestuurt de VVD dit land en de pakketten ter compensatie van ondernemers die al maanden zijn gesloten, zijn echt niet voldoende om alle kosten te dekken. Ik denk dat ondernemers liever hebben dat dat wordt opgeheven door de VVD dan een euro’tje of 30, 60 aan OZB zeg ik dan maar even als ondernemer. (Mevrouw POOT: Omdat ik de heer Van Dantzig graag eventjes op Amsterdam wil vastpinnen. Het gaat overigens niet om tientallen euro’s; het gaat echt om honderden euro’s als het gaat over ondernemers. Ik pin u hier

29

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

even op Amsterdam vast. Dit kunt u vandaag doen. Waarom doet u dat niet voor ons?) We zitten aan de vooravond van de donkerste periode van de coronacrisis, een periode waarin je moet samenwerken, waarin je elkaar ook een beetje hoop moet bieden. Een vertegenwoordiger van de grootste partij van het land presteert het dan hier om een beetje politiekje te gaan bedrijven zonder zelf ook maar een suggestie te geven over al die kwetsbaren, over al die jongeren. Niets is er gezegd over die schoolsluiting. Sorry hoor, maar ik vind dit echt bespottelijk. Dat gezegd hebbende wil ik vooral door met een woord van hoop. De vaccins zijn in aantocht. Het gaat gebeuren. Met een beetje geluk wordt het maandag al vastgesteld. En laten we hopen dat het kabinet het voor elkaar krijgt om rond kerst de eerste prikken in de armen te zetten. Dat zou echt helpen. Tot die tijd realiseer ik me dat de gemeente door een donkere periode gaat. Niet alleen haar inwoners, maar ook al die ambtenaren, al die GGD-medewerkers, die politieagenten en die handhavers die aan de lat staan om Oudejaarsavond een beetje normaal te laten verlopen. Ik wil hun heel veel sterkte wensen en ook de Amsterdammers een enorm groot hart onder de riem steken. We komen hier doorheen. Het vaccin komt eraan. Hou vol.

(De heer VAN SCHIJNDEL: Wellicht kan de heer Van Dantzig erop reflecteren dat voor de 60-minners pas na de zomer een vaccinatie aan de orde is. Dat is geen mooi perspectief voor ondernemers, denk ik.) Dat ben ik met u eens. Het gaat zo snel als het gaat. Ik denk dat je gaandeweg het komende jaar wel met elkaar de discussie gaat voeren over of je jongeren niet eerder moet inenten. Dat is denk ik essentieel om de verspreiding van het virus te wenden. Ja, dan kan ik mij voorstellen dat je gevaccineerde jongeren meer mogelijkheden geeft. Maar laten we eerlijk zijn, pas als iedereen of in ieder geval 70% tot 80% van de bevolking is gevaccineerd, wordt het leven weer normaal. Maar in maart wisten we niet of het ooit nog normaal zou worden. Nu weten we dat het gaat gebeuren maar we moeten ons er nog maanden doorheen trekken. (De heer VAN SCHIJNDEL: Ik ben heel benieuwd naar wat de heer Van Dantzig vindt van de suggestie van oud-D66lid en oud-VVDsenator Heleen Dupuis om te kiezen voor de omgekeerde isolatie, dus de kwetsbaren en de ouderen die zichzelf beschermen en daarbij worden geholpen.) Ik heb eerder al betoogd dat het mij niet zou verbazen als we terugkijken op deze crisis dat dat wellicht een betere strategie zou zijn, maar tegelijkertijd stel ik me ook wat terughoudend op.

Ik denk dat het heel verstandig is voor ouderen en kwetsbaren om zichzelf op dit moment zo veel mogelijk te isoleren totdat ze gevaccineerd zijn. Tegelijkertijd ben ik ook realistisch en zie ik niet dat dit nu nog het grote beleid gaat worden dat in Europa wordt opgezet. Ik denk ook niet dat we dat voor elkaar gaan krijgen voordat er zo veel mensen zijn gevaccineerd. Dus ja, eens, maar ik denk op dit moment niet meer heel relevant. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boomsma. De heer BOOMSMA: Die nieuwe lockdown is natuurlijk echt weer een mokerslag voor de Nederlandse en Amsterdamse economie en samenleving met name voor mensen die geen vast inkomen hebben en die nu opnieuw hun inkomen kwijt zijn of hun baan. Het is gruwelijk, die woede en de frustratie die dit veroorzaakt. Winkels, kappers maar ook theaters en concertzalen die nog net 30 kaartjes hadden verkocht maar er nu ook mee te maken krijgen dat ze ook nog dit verlies moeten dragen, dat is een drama. Dit raakt tal van brede organisaties in de stad opnieuw die het al heel zwaar hadden. Komt het college met een extra inventarisatie van de gevolgen en de impact hiervan? En heeft het college er zicht

30

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

op waar de grootste klappen zullen vallen en welke mogelijkheden er dan zijn om dat op te vangen? Natuurlijk is dat in de eerste plaats aan de landelijke regering in Den Haag om aanvullende steun te bieden. Dat gebeurt voor een deel ook. Maar de gemeente moet wel de vinger aan de pols houden en er zicht op houden. Wat doet dit met sportclubs die nu dicht moeten? Noopt dit volgens het college tot nieuwe en aanvullende steun voor kunstinstellingen? Ik zou wel die volgende vijf weken gebruiken om ervoor te zorgen dat alle scholen beschikken over goede ventilatiesystemen en dus niet de systemen die de lucht hercirculeren. Gaat dat lukken? Ik deel zeker de zorgen van de heer Van Dantzig ten aanzien van wat dit doet met kwetsbare jongeren en kinderen. Die nieuwe schoolsluiting dreigt toch weer nieuwe achterstanden te veroorzaken. Dus kan de wethouder daarop ingaan? Hoe gaat de gemeente proberen te voorkomen dat die meest zwakke leerlingen daarvan de dupe worden? Ik lees net snel in de brief die is verstuurd dat er wel allerlei extra activiteiten worden georganiseerd, extra sport en spel. Dat lijkt me heel goed. Er staat ook: wellicht extra jeugdwerk. Dus misschien kan de wethouder dat woordje wellicht nog toelichten. Dat lijkt mij heel belangrijk. Je zult alternatieve activiteiten moeten organiseren. Tot zover.

De VOORZITTER: Mij is via de chat terecht gevraagd de sprekerslijst of de resterende sprekerslijst nog even met u te delen. Die is als volgt. Zo dadelijk zou ik als eerste het woord willen geven aan de heer Ernsting, daarna aan de heer Veldhuyzen, dan de heer Mbarki en dan de heer Flentge. Mocht ik nog mensen hebben gemist, dan kunnen zij zich melden via de chat en dan worden ze alsnog op de sprekerslijst worden vermeld. En ik moet melden dat de heer Kreuger zich ook nog heeft aangemeld. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Ernsting. De heer ERNSTING: In de zomer zei ik hier bij een debat over corona, de aanleiding was toen een kickstart van de bezoekerseconomie, dat we behoedzaam moesten zijn want een nieuwe lockdown zou een ramp betekenen en we zaten al in een ramp. We moesten een nieuwe lockdown zien te voorkomen. Dus laten we ons aan de beperkingen houden. Wees voorzichtig, was mijn boodschap. Daarmee wil ik niet zeggen dat dat de oorzaak is. Ik ben er niet op uit om te gaan vingerwijzen, maar het is voor mijn fractie een zeer bittere pil dat we nu inderdaad in een nieuwe lockdown zitten. Dat is in de eerste plaats vreselijk voor mensen die ziek worden, voor mensen in de zorg die voor hen moeten zorgen en weer zo hard moeten werken en veel leed zien. Het is bitter voor ondernemers en dan denk ik met name aan kleine ondernemers.

Het is bitter voor ouderen, voor eenzamen. Het is bitter voor kinderen en jongeren die niet meer naar school kunnen. En het is bitter voor iedereen die wordt geraakt door het virus en door de lockdown. Het hakt erin. Dat kunnen we niet onderschatten en dat voelen we allemaal. We doen het allemaal, die lockdown, om te voorkomen dat het virus om zich heen grijpt. Dat mensen ziek worden, komen te overlijden, en we doen het om onze zorg te beschermen zodat we ook nu en in de toekomst de zorg kunnen krijgen die nodig is en dat moet voorop blijven staan. We hebben een aantal brieven gekregen in de mailbox waarvoor dank, maar ik heb ook nog een aantal vragen aan het college. De eerste is denk ik toch de belangrijkste namelijk aan de voorzitter van de Veiligheidsregio of zij ons een beetje kan meenemen in de redenering achter de nieuwe lockdown vanuit het perspectief van het Veiligheidsberaad en hoe de handhaving gaat plaatsvinden en wat de gevolgen zijn voor onze boa’s. Een tweede vraag. Er is gisteren in de Tweede Kamer veel discussie geweest over het sluiten van het basisonderwijs. Die discussie hoeven we misschien niet over te doen alhoewel ik daarover allerlei gevoelens heb zeker nadat minister De Jonge aangaf de

31

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

basisschoolsluiting ook in te zetten om ouders te disciplineren. Maar daar gaat het nu even niet om. De wethouder Onderwijs waarschuwde terecht in Het Parool voor mogelijk ernstige gevolgen voor kwetsbare kinderen. Het rijk zegt tegelijkertijd dat kwetsbare kinderen wel naar school kunnen. Hoe zit dit nu precies en hoe wordt dit toegepast? Ik hoop dat de wethouder Onderwijs daarover iets kan vertellen. De derde vraag. In het voorjaar bij de vorige lockdown zijn er diverse programma’s en ondersteuning geweest vanuit welzijnswerk en activiteiten. Zijn die nu ook weer volop operationeel? Zijn de zaken anders dan bij de vorige lockdown? Ik vraag daarbij ook inderdaad en daarvoor is aandacht in de brief die we vanmiddag hebben gekregen naar activiteiten voor jongeren. Die hebben het zwaar. De heer Van Dantzig zei dat ook al. Vierde vraag. Wij hebben een aantal weken geleden, half oktober, als GroenLinks schriftelijke vragen gesteld over quarantainehotels voor mensen die zich moeten afzonderen omdat ze besmet zijn maar dat vanwege kleine behuizing niet kunnen en daarbij dus gewoon te dicht bij hun huisgenoten komen. Hoe zit het met de beantwoording an die schriftelijke vragen? Vijfde vraag. Ook financieel heeft dit natuurlijk weer gevolgen. In de brief over de fysieke kwetsbaarheid lees ik wel iets over de mindere parkeeropbrengsten die we zullen gaan krijgen.

Maar is er al een inschatting te maken wat dit voor de gemeentefinanciën gaat betekenen zowel aan de inkomsten- als aan de uitgavenkant? Tot slot zou ik graag horen en dat was eigenlijk de aanleiding voor het aanvragen van deze actualiteit voor afkondiging van de tweede lockdown, hoe het gaat met de voorbereidingen van het vaccinatieprogramma. (De heer VAN SCHIJNDEL: Ik ben enorm geïnteresseerd in de visie van GroenLinks op de wetenschappelijke lijn. Hoe zit het nu in uw ogen met die andere verspreidingswijzen namelijk via de kleine druppeltjes die rondzweven? Moet daarmee iets gebeuren in het beleid?) De aerosolendiscussie komt elke maand via de heer Van Schijndel terug in deze raad. Elke keer is het antwoord: ik ben geen wetenschapper en ik vertrouw op wat het RIVM en de GGD ons daarover vertellen. Ik denk dat het ook belangrijk is om de specialisten daarvoor in die positie te zetten en dat niet automatisch te wantrouwen met verhalen over filmpjes van Youtube of Facebook. (De heer VAN SCHIJNDEL: Uitermate jammer dat een grote linkse partij zelf niet op zoek gaat naar wat nu de waarheid is. Dus gewoon die Nederlandse coronawaarheid. Dat is het dan. De rest van de wereld ziet het echt anders. Ja, dan vertrouwt u maar op die experts van het RIVM. Die zullen het wel weten. Dat is toch niet wetenschappelijk.

Dat kan toch niet.) Nou ja, ik weet dat hierover ook in de landelijke politiek wordt gesproken en dat er ook mensen van de andere kant, zo zal ik het maar zeggen, aan het woord komen in Kamercommissies. Telkens is de conclusie dat het RIVM het toch wel bij het rechte eind zal hebben. Ik denk niet dat het aan de Amsterdamse gemeenteraad is om dat dan op een andere manier weer in twijfel te gaan trekken. Laten we ons bij de lokale politiek houden. (De VOORZITTER: Ik wil u laten weten dat ook de heer Ceder op de sprekerslijst is gezet.) De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Veldhuyzen. De heer VELDHUYZEN: Allereerst wil ik alle Amsterdammers heel veel sterkte wensen tijdens de komende lockdown. Deze lockdown gaat voor enorme schade zorgen zowel als het gaat om het welzijn en de bestaanszekerheid van mensen als de economie als geheel. Ik denk dat deze harde lockdown zoals die op dit moment plaatsvindt, had

32

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

kunnen worden voorkomen als het kabinet ander en beter crisisbeleid had gevoerd. Eerder heb ik meerdere pogingen gedaan om vanuit de Veiligheidsregio Amsterdam een ander, veiliger crisisbeleid te laten hanteren of in ieder geval het kabinet daartoe op te roepen. Dat was tevergeefs want de burgemeester moet en wil de aanwijzingen van de minister opvolgen en ondanks dat ik dat moeilijk te verteren vind, begrijp ik dat wel. Ik zou graag een andere crisisaanpak willen zien waarbij ik vooral kijk naar de perspectieven en ideeën van het RED Team en Containment Nu, dus inzetten op het aantal besmettingen zo veel mogelijk terug te dringen in plaats van te sturen op de capaciteit van ziekenhuizen. Daar kan ik vrij weinig aan doen. Het moet hier ook worden benoemd dat het echt een regelrechte schande is dat dit kabinet miljarden geeft aan multinationals terwijl de massale winsten die zij de afgelopen jaren hebben gemaakt, zijn verdwenen in de zakken van rijke aandeelhouders. Dit kabinet kiest ervoor om die diepe zakken van de allerrijksten nog verder op te vullen in plaats van in te zetten op het beschermen van de bestaanszekerheid van alle mensen in Nederland. Wat wij in Amsterdam kunnen doen, is beperkt, maar we kunnen wel solidariteit organiseren met de mensen die het hardst worden geraakt.

Daarom wil ik het college vragen welke nieuwe maatregelen het gaat nemen om Amsterdammers te helpen om door deze lockdown te komen en in het bijzonder als het gaat om mensen in de zorg die een burnout hebben of die daar tegenaan zitten, voor onze ouderen en andere Amsterdammers die behoren tot de risicogroepen, voor leerlingen die een leerachterstand hebben of die nu dreigen op te lopen, voor mensen die in de schulden terecht komen of dakloos dreigen te raken, voor grote gezinnen die noodgedwongen in veel te kleine woningen leven, voor slachtoffers van huiselijk geweld en eigenlijk voor alle Amsterdammers voor wie deze lockdown een ongekende harde tegenslag is, een tegenslag die voor veel mensen de druppel zal vormen die de emmer doet overlopen. Afsluitend wil ik de burgemeester vragen of zij een strategie heeft inzake de beweging die zich verzet tegen de coronamaatregelen. Ik lees namelijk net dat er in de afgelopen periode ruiten zijn ingegooid bij twee testlocaties van de GGD in Amsterdam. Die acties zijn echt onderdeel van een breder patroon waarin mensen die hun stinkende best doen om het virus te bestrijden, worden bedreigd en aangevallen.

En als er nog geen plan ligt, dan roep ik de burgemeester op om met een plan te komen om GGD-medewerkers en iedereen die in de zorg werkt, te beschermen tegen het bedreigende geweld van mensen die denken dat corona slechts een griepje betreft. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Mbarki. De heer MBARKI: We gaan een moeilijke fase tegemoet. Dat hebben voorgaande sprekers ook al gezegd. We hopen natuurlijk allemaal dat dit de laatste keer is dat we in zo’n lockdown moeten en dat we vervolgens heel snel met elkaar het virus onder controle gaan krijgen. Tegelijkertijd is het natuurlijk ook zaak om alle professionals in de zorg en op andere plekken heel dankbaar te zijn en de komende tijd te blijven steunen. Daarom verbaast het me om te horen dat er ramen zijn gesneuveld bij twee testlocaties in de stad. Ik ben heel benieuwd of de burgemeester hierover wat meer kan vertellen met betrekking tot de daders en eventuele extra maatregelen die moeten worden getroffen om onze mensen die keihard aan het werk zijn, te beschermen. Het besluit is gevallen. We zitten inmiddels met elkaar in een lockdown.

Toch hoor ik graag nog iets van de burgemeester over het proces rondom dit besluit en wat bijvoorbeeld het advies was van de Veiligheidsregio aan het kabinet en op welke manier de burgemeester voorafgaand contact heeft gehad met het kabinet en welk advies zij daarin heeft gegeven namens de Veiligheidsregio.

33

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

In de vorige lockdown hebben we al kunnen zien dat niet alle Amsterdammers in de gelegenheid zijn om bijvoorbeeld in thuisquarantaire te gaan bij een besmetting terwijl dat wel heel belangrijk is. De reden daarvoor is dat ze bijvoorbeeld een baan hebben die niet digitaal vanuit huis kan worden gedaan of dat ze geen vast inkomen hebben, te klein wonen, met meerdere personen en soms zelfs met meerdere gezinnen in een te klein huis. Daarom ben ik benieuwd of de burgemeester dit ook ziet en hoe we als stad deze mensen kunnen faciliteren wanneer ze in thuisquarantaine moeten gaan. Eerder hebben wij als PvdA en ook GroenLinks voorgesteld te bezien hoe we de lege hotelkamers in de stad hiervoor zouden kunnen inzetten. Uiteindelijk zullen we er alles aan moeten doen om de besmettingen tegen te gaan. Voor wat betreft de jeugd en de jongeren heeft onderwijssocioloog Iliass El Hadioui heel veel gezegd de afgelopen dagen. Hij zegt namelijk dit is een soort zomervakantie midden in het schooljaar voor heel veel kinderen. Dat betekent dus ook dat ze na deze lockdown veel tijd nodig hebben om er weer in te komen. Dat betekent weer dat er veel verschillen zullen ontstaan tussen kinderen onderling. Dat betekent dus ook dat de kansengelijkheid of de kansenongelijkheid eigenlijk nog groter gaat worden. Dus ik ben heel erg benieuwd of de wethouder dit nader zou kunnen beschouwen.

Het is net al gevraagd, maar ook ik ben benieuwd naar wat we nog extra kunnen doen. Tijdens de eerste lockdown was er door docenten heel veel extra materiaal ingezet. Je merkt wel als je ouders sprak, dat men toch de behoefte had aan meer contactmomenten met school, bijvoorbeeld digitaal. Kunnen we het onderwijs daarbij faciliteren? Traditiegetrouw worden er in de kerstvakantie veel activiteiten voor jongeren georganiseerd. Dit jaar was de insteek wellicht om dat nog meer te doen. Omdat jongeren zelf ook moesten nadenken over alternatieven, er lopen allemaal prijsvragen, ben ik blij om te horen dat er in ieder geval activiteiten in deze ‘zomervakantie’ doorgaan, maar ik ben ook benieuwd naar de aangekondigde activiteiten die zijn voortgekomen uit het zelf nadenken over activiteiten rondom Oud en Nieuw, of die ook doorgang vinden en of die misschien zelfs worden geïntensiveerd. Voor nu houd ik het hierbij. (De heer VAN SCHIJNDEL: Even over de scholen. Op advies van het RIVM is er 400 miljoen euro beschikbaar voor betere luchtverversing in de schoolgebouwen. Dat geeft toch aan dat ook in de visie van de PvdA denk ik het punt van luchtverversing in kantoren en in supermarkten super belangrijk is. Zie ik dat goed?) Volgens mij moeten we er alles aan doen om het virus onder controle te hebben. Ik begrijp dat daarbij ook hoort dat ruimtes voldoende geventileerd moeten worden.

Als dat uw vraag aan mij is, dan zeg ik ja. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Flentge. De heer FLENTGE: Ik zag de beelden van Schiphol met samendringende reizigers; ik zag de beelden van Black Friday met zo veel mensen, te veel mensen op een kluit in de winkelstraten. Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat de zaken op Schiphol die niet geregeld zijn en het doorslaan bij het inkopen doen op Black Friday uiteindelijk hebben geresulteerd in een nieuwe lockdown. Dat is misschien kort door de bocht. Er zijn meer oorzaken maar ik kan me niet aan die indruk onttrekken. Dat betekent dat ondernemers, zeker de horecaondernemers nu de klappen opvangen. De jongeren die vaak op flexcontracten zitten, dat geldt alle mensen die op flexcontracten zitten, die doorgeslagen flexibilisering in onze samenleving, die vangen de klappen op. Mensen die in de problemen zitten, mentale problemen. Zeker ook de leerlingen straks vangen de klappen op. Scholen die dicht gaan en zeker het PO, dat wekt natuurlijk wel de verbazing. Nu weet ik dat er een

34

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

uitzonderingspositie is gemaakt door het kabinet voor die leerlingen die kwetsbaar zijn. Praktijkonderwijs. De vraag aan de wethouder van Onderwijs luidt of zij bereid is bij het MBO, het praktijkonderwijs, bij het speciaal basisschoolonderwijs en bij het voortgezet speciaal onderwijs echt nadrukkelijk op te roepen die ruimte ook te benutten. Ik zit zelf in zo’n situatie. Ik mag in januari les geven maar ik denk dat het goed is dat alle scholen die die kans hebben, daartoe nadrukkelijk worden uitgenodigd. Je leerlingen zien is een hele andere manier zeker bij kwetsbare leerlingen, als op een gedeelde iPad met een scheur of een kras erin die met de hele familie wordt gedeeld. Dus ik hoop dat de wethouder Onderwijs en dat verwacht ik ook wel, daarmee aan de slag gaat. Dan een paar vragen aan de wethouder Zorg. Hoe staat het eigenlijk met het bronen contactonderzoek de komende periode? Is die nu op orde of komen we er straks toch achter in januari dat we daarmee niet volledig aan de slag zijn gegaan. En het testbeleid, is dat volledig op orde. Staan we er nu goed voor en wanneer kunnen we die sneltest op verschillende plekken in de stad afnemen? De vraag is ook waarom we op het Mbo, het Hbo of op de universiteit niet ook een testlocatie inrichten als daartoe mogelijkheden zijn. De vraag is of de wethouder dat wil onderzoeken. Ten slotte eindig ik met Slotervaart.

Ik heb een motie ingediend bij de Algemene politieke beschouwingen. Laat het Sloteraart weer een noodhospitaal zijn. Dat bedoel ik niet voor de IC’s; dan bedoel ik het voor de lichte zorg. In de beantwoording van mijn motie die negatief werd gepreadviseerd, stond daadwerkelijk dat de wethouder geen personeel kon onttrekken en dan naar het Slotervaartnoodhospitaal kon brengen. Maar mijn verhaal bij de Algemene politieke beschouwing was nadrukkelijk een ander. Het ging mij niet om de bedden. Het ging mij nadrukkelijk juist om het ontzorgen van andere ziekenhuizen. Dan heb je een plek met veel bedden en privacy, schone plekken zoals die bijvoorbeeld in het Slotervaartziekenhuis kunnen worden ingericht, die met een relatief klein team van artsen en verpleegkundigen heel veel werk kunnen verzetten en tegelijkertijd kunnen worden aangevuld met huisartsen en studenten in opleiding. Die kunnen allerlei zaken doen bijvoorbeeld rond de uitleg van de zuurstofmaskers en met betrekking tot de saturatiemeters. Dat zijn zaken die niet per se hoeven te worden gedaan door hoogopgeleide verpleegkundigen. Daarmee ontzorg je dus juist het ziekenhuispersoneel. Dat was de essentie van mijn plan. Ik merk wel op dat er een soort politieke kramp bestaat rondom het Slotervaartziekenhuis. Het gebouw staat daar grotendeels leeg.

Ik vind het heel prettig en goed om te weten dat bijvoorbeeld stichting Blije Buren daar zit en nog andere organisaties. Maar het staat nog steeds grotendeels leeg. Het staat symbool voor een falend zorgsysteem. Geen Amsterdammer die het snapt dat middenin coronatijd een ziekenhuis grotendeels leeg staat en dat wij steeds bij elk plan, elk voorstel terughoudend reageren. Dus ik hoop dat de wethouder daarover toch wil nadenken. Dat verzoek doe ik hierbij nogmaals. (De heer VAN SCHIJNDEL: Ik ben het helemaal eens over dat Slotervaart of de RAI of waar dan ook. Een ander punt: de winkeliers, non-food, kledingzaken. Er wordt geroepen dat het heel gevaarlijk is in de stad als het te druk wordt. Vermijd de drukte! Maar dat is toch in de buitenlucht? De contactmomenten waarop het aankomt, die zijn in de winkel. Dat valt te ondervangen door een verstandige looproute en een mondkapjesbeleid of wat dan ook. Bent u het daarmee eens?) (De VOORZITTER: Mijnheer Van Schijndel, ik ga hier toch eens even wat van zeggen, want het idee van een interruptie is dat wanneer een collegaraadslid, een wethouder of de burgemeester iets zegt, dat u daarop bij interruptie reageert, maar u gaat een heel ander onderwerp aankaarten.

35

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De heer Flentge had het daar helemaal niet over. Dus ik vind dat toch wat ingewikkeld. Ik zou deze interruptie zonder gevolg willen laten.) (De heer VAN SCHIJNDEL: De heer Flentge heeft er wel degelijk op gewezen dat het veel te druk werd in de winkelstraten. Ja, dat heb ik wel gehoord.) (De VOORZITTER: Dat klopt, dat heeft hij in het begin van zijn betoog gezegd en dan is het ’t moment om te interrumperen.) Blijkbaar verkeert de heer Van Schijndel in de veronderstelling als tienduizend mensen in een winkelstraat lopen, dat ze dan geen winkel binnengaan. Ik acht dat een beetje onwaarschijnlijk. (De heer VAN SCHIJNDEL: Ik vind het een beetje flauw, want het was nu juist zo gemakkelijk te ondervangen door op een verstandige manier zaken in de winkel te organiseren. In ieder geval hoop ik dat de heer Flentge het met mij eens is, dat er in de open lucht minimaal gevaar is voor besmetting – zie de Damdemonstratie.) Daarin heeft de heer Van Schijndel volledig gelijk. In de buitenlucht is er veel minder kans op besmetting. Het is wel een open deur. Iedereen weet dat inmiddels. Dus ik weet niet waarom de heer Van Schijndel daarbij zo lang wil stilstaan. Maar als er tienduizenden in de winkelstraten lopen, is het waarschijnlijk dat die mensen gaan samenkomen in de winkels en dan ben je erg afhankelijk van de vraag of het in alle winkels wel goed gaat.

Dat is het lastige voor winkelpersoneel en voor ondernemers. Als ik zeg dat Black Friday wel degelijk een oorzaak is geweest van de extra stijgingen, het was immers opvallend dat het vrij vlak daarna gebeurde, dan heeft dat zeker meegespeeld. Ik zou het niet te veel ontkennen als ik u was, mijnheer Van Schijndel. (De heer VAN SCHIJNDEL: Maar we zien in de stad al die gele borden met de woorden Houd afstand anderhalvemeter in de buitenlucht. Daartoe wordt opgeroepen. Bent u het ermee eens dat we die borden dan beter kunnen weghalen?) Het lijkt wel of de heer Van Schijndel eigenlijk bepleit dat iedereen op een kluitje in de stad probeert te zijn, boven op elkaar zou moeten springen en dat het zonder enig gevolg zou zijn. Ik denk dat de heer Van Schijndel van zijn kant de gevaren die dat oplevert volledig onderschat. Buitenlucht is veel minder gevaarlijk dan de lucht binnen, maar dat betekent niet dat je tegen de mensen moet zeggen, laat maar varen. Het komt allemaal goed. Ook omdat het gevolgen heeft voor allerlei andere plekken als je dat doet. Het lijkt mij erg onverstandig, mijnheer Van Schijndel. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Kreuger. De heer KREUGER: Een actualiteit over corona, wat zullen we er eens over zeggen? Maandag heeft het kabinet gekozen voor een harde lockdown. Winkels dicht. Personeel naar huis.

Allemaal kunnen ze een tijdje gaan wachten gedurende de kerst of hun bedrijf of hun baan straks nog wel bestaat. Laat er geen misverstand over bestaan: de Onafhankelijke Raadsfractie snapt dat er iets moet gebeuren gelet op het groeiende aantal besmettingen en de capaciteit in onze ziekenhuizen. Maar waarvan wij niet zo veel snappen, is het zwalkende beleid in de aanloop naar deze tweede lockdown. Het draait uiteindelijk allemaal om ons gedrag. We moeten ons allemaal aan heldere regels houden. Regels die door iedereen worden begrepen en die ook op een breed draagvlak kunnen rekenen. Die coronaregels waren niet alleen voortdurend onnavolgbaar maar die werden tevens als het gaat om het draagvlak, meermaals ondermijnd door de keuzes en het gedrag van onze eigen bestuurders. Zo koos onze eigen burgemeester ervoor om op 1 juni 2020

36

Jaar 2020 Afdeling 2 Vergaderdatum 16 dec. 2020

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

een demonstratie toe te staan waar Black Lives Matterdemonstranten op grote schaal een experiment deden met niet-bestaande groepsimmuniteit over de rug van de horeca, kwetsbare ouderen en zorgpersoneel. Minister Grapperhaus die mensen die coronaregels overtreden, aso’s noemde om vervolgens zelf op zijn bruiloft een loopje te nemen met diezelfde coronaregels. De mensen snappen er niets meer van als de regels onnavolgbaar zijn, als de regels inconsequent worden ingezet en als ze ook nog eens een keertje niet worden nageleefd door hun eigen bestuurders. De mensen snappen er helemaal niets meer van en dat is slecht voor het draagvlak. Als het dan gaat om de keuzes die nu bij deze lockdown worden genomen, dan zitten er ook weer zaken bij waar mensen niets van snappen. Hoe kan het in godsnaam zo zijn dat wij in een seculier land eerder kinderen van school naar huis sturen dan dat we tegen christenen, moslims en joden zeggen dat ze thuis moeten bidden. Ik vind dat echt onbegrijpelijk. Waarvan ook niemand iets snapt, is dat we aan het begin hebben gezien deze zomer dat de eerste grote uitbraken plaatsvonden in kwetsbare buurten waar mensen de taal slecht spreken.